สภาสังคายนาสากล

ในศาสนาคริสต์ สภาสังคายนาสากล (Ecumenical council หรือ oecumenical council หรือ general council) คือการประชุมบรรดามุขนายกและนักเทววิทยาศาสนาคริสต์จากคริสตจักรทั่วโลก เพื่อสังคายนาหรือหาข้อตกลงร่วมกันในเรื่องหลักความเชื่อและการปฏิบัติที่ขัดแย้งกันอยู่ในขณะนั้น
คำว่า “Οικουμένη” เป็นภาษากรีกแปลว่า “โลกที่อยู่อาศัย” หรือในความหมายแคบคือจักรวรรดิโรมันนั่นเอง เพราะการประชุมในสมัยแรก ๆ ริเริ่มโดยจักรพรรดิโรมัน แต่ต่อมาคำนี้ก็นำมาใช้กันโดยทั่วไปในความหมายที่หมายถึง “คริสตจักร”  หรือประชาคมคริสต์ศาสนิกชน “ทั่วโลก” หรือในแต่ละนิกายในศาสนาคริสต์
สภาสังคายนาครั้งสุดท้ายที่เป็นที่ยอมรับจากทั้งฝ่ายโรมันคาทอลิกและออร์ทออดกซ์คือสังคายนาไนเซียครั้งที่สองปี ค.ศ. 787 ซึ่งถือเป็นสังคายนาครั้งที่ 7 ฉะนั้นสภาสังคายนาสากลเจ็ดครั้งแรกนี้จึงมีความสำคัญเพราะผลจากการประชุมทั้ง 7 ครั้งนั้นก็ที่เป็นที่ยอมรับกันในหลายนิกายที่รวมทั้งฝ่ายโปรเตสแตนต์ด้วย ฉะนั้นตามความคิดเห็นสมัยใหม่การประชุมสภาสังคายนา หรือ “Ecumenical council” ที่แท้จริงก็คือการประชุมทั้ง 7 ครั้งแรกที่กล่าวนี้เท่านั้น “สภาควินิเซ็กซท์” (Quinisext Council) ไม่เป็นที่ยอมรับว่าเป็น “สังคายนาแห่งควินนิเซ็กซท์” โดยโรมันคาทอลิกแต่อีสเติร์นออร์โธด็อกซ์ถือว่าเป็น “สภาสังคายนา” หรือที่เรียกว่าการประชุมสังคายนาแห่งคอนสแตนติโนเปิลครั้งที่ 3 เมื่อปี ค.ศ. 680 (Third Council of Constantinople)
ถ้าการประชุมเป็นการประชุมท้องถิ่นก็จะเรียกว่า “ซีนอด” (synod) คำว่า “σύνοδος” มาจากคำว่า “syn” และ  “odos” ในภาษากรีก “σύν” และ “οδος” ซึ่งแปลว่า “ทาง” หรือ  “ถนน” ฉะนั้นจึงหมายถึงผู้ที่มาพบปะกันระหว่างผู้ที่มีพื้นฐานอย่างเดียวกัน ในกรณีนี้คือนักบวชในคริสต์ศาสนา

**เอกสารจากการประชุม**
เอกสารจากสภาสังคายนาก็คล้ายคลึงกับระบบงานในสำนักงาน ระหว่างการประชุมก็จะออกเอกสารเวียน กล่าวและโต้สุนทรพจน์ ออกเสียง และในที่สุดก็ออกบัญญัติและแจกจ่ายเอกสารให้แก่ผู้เหมาะสม  เช่นการประกาศว่าความเชื่อใดที่ถือว่านอกรีต 
กฎหมายที่ออกโดยสภาเรียกว่า “Canon” มาจากคำว่าในภาษากรีก “κανονες” - “kanones” ซึ่งแปลว่า “กฎ” หรือ “การดำเนินตามกฎ” ที่พิมพ์ขึ้น ซึ่งก็ยังมีหลักฐานอยู่จนถึงปัจจุบัน ในบางกรณีก็พร้อมด้วยเอกสารอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง การศึกษาเกี่ยวกับกฎหมายจากสภาสังคายนาเป็นรากฐานสำคัญของการวิวัฒนาการของ “กฎหมายศาสนจักร” (Canon law) โดยเฉพาะการวิจัยกฎบางข้อที่ขัดแย้งกันเองหรือการจัดแบ่งความสำคัญของกฎบัตรแต่ละข้อ กฎหมายศาสนจักรจะประกอบด้วยคำแถลงการณ์และบทลงโทษทางวินัยถ้ากฎถูกละเมิด สภาสังคายนามักจะทำการลงโทษทางวินัยในทันที่ที่มีการละเมิดกฎ ทางนิกายอีสเทิร์นออร์ทอดอกซ์ถือว่ากฎบัตรที่ออกโดยสภาสังคายนาเป็นกฎตายตัวและมีอำนาจครอบคลุมคริสตจักรที่อยู่ในเครือข่ายในขณะที่การลงโทษจะขึ้นอยู่กับเวลาและสถานที่ซึ่งกฎบัตรอาจจะมีหรือไม่มีความหมายต่อสถานะการณ์ก็ได้

**รายชื่อสภาสังคายนา**

**สภาสังคายนาแห่งเยรูซาเลม**
หนังสือกิจการของอัครทูตบันทึกว่าสังคายนาเยรูซาเลมซึ่งเป็นการกล่าวปราศัยถึงความตึงเครียดระหว่างการพยายามรักษาจารีตของชาวยิวในศาสนาคริสต์ยุคแรกและผู้ที่เปลี่ยนมานับถือศาสนาคริสต์ แม้ว่ามติของที่ประชุมเป็นที่ยอมรับในคริสตจักร และต่อมาคำจำกัดความของสภาสังคายนาก็ดูจะสอดคล้องกับสภาพระคัมภีร์ (Biblical Council) แต่การประชุมครั้งนี้ไม่นับว่าอยู่ในรายการการประชุมสภาสังคายนาอย่างเป็นทางการ

**สภาสังคายนาเจ็ดครั้งแรก**
 1. สังคายนาไนเซียครั้งที่หนึ่ง (ค.ศ. 325)- 2. สังคายนาคอนสแตนติโนเปิลครั้งที่หนึ่ง (ค.ศ. 381)- 3. สังคายนาอีฟิซัสครั้งที่หนึ่ง (ค.ศ. 431)
** สังคายนาอีฟิซัสครั้งที่สอง (ค.ศ. 449)- 4. สังคายนาแคลซีดัน (ค.ศ. 451)- 5. สังคายนาคอนสแตนติโนเปิลครั้งที่สอง (ค.ศ. 553)- 6. สังคายนาคอนสแตนติโนเปิลครั้งที่สาม (ค.ศ. 680 - ค.ศ. 681)
** สังคายนาควินนิเซ็กซท์ (ค.ศ. 692)- 7. สังคายนาไนเซียครั้งที่สอง (ค.ศ. 787)

**สภาสังคายนาครั้งที่แปด**
 8. สังคายนาคอนสแตนติโนเปิลครั้งที่สี่ (ค.ศ. 869-ค.ศ. 870) (ค.ศ. 869 - ค.ศ. 870) - โรมันคาทอลิก- 8. สังคายนาคอนสแตนติโนเปิลครั้งที่สี่ (ค.ศ. 879 - ค.ศ. 880) - อีสเทิร์นออร์ทอดอกซ์

**สภาสังคายนาของอีสเติร์นออร์โธดอกซ์**
 สังคายนาคอนสแตนติโนเปิลครั้งที่ห้า (ค.ศ. 1341 - ค.ศ. 1351)- สังคายนาเยรูซาเลม (ค.ศ. 1672)

**สภาสังคายนาของโรมันคาทอลิก**
 9. สังคายนาลาเตรันครั้งที่หนึ่ง (ค.ศ. 1123)- 10. สังคายนาลาเตรันครั้งที่สอง (ค.ศ. 1139)- 11. สังคายนาลาเตรันรันครั้งที่สาม (ค.ศ. 1179)- 12. สังคายนาลาเตรันครั้งที่สี่ (ค.ศ. 1215)- 13. สังคายนาลียงครั้งที่หนึ่ง (ค.ศ. 1245)- 14. สังคายนาลียงครั้งที่สอง (ค.ศ. 1274)- 15. สังคายนาเวียนน์ (ค.ศ. 1311 - ค.ศ. 1312)
** สังคายนาปิซา (ค.ศ. 1409)- 16. สังคายนาคอนแสตนซ์ (ค.ศ. 1414 - ค.ศ. 1418)
** สังคายนาซีเอนา (ค.ศ. 1423 - ค.ศ. 1424)- 17. สังคายนาฟลอเรนซ์ (ค.ศ. 1431 - ค.ศ. 1445)- 18. สังคายนาลาเตรันครั้งที่ห้า (ค.ศ. 1512 - ค.ศ. 1514)- 19. สังคายนาเทรนต์ (ค.ศ. 1512 - ค.ศ. 1514)- 20. สังคายนาวาติกันครั้งที่หนึ่ง (ค.ศ. 1545 - ค.ศ. 1563)- 21. สังคายนาวาติกันครั้งที่สอง (ค.ศ. 1962 - ค.ศ. 1965)

**อ้างอิง ==