หม่อมหลวงพันธุ์เทวนพ เทวกุล

หม่อมหลวงพันธุ์เทวนพ เทวกุล ชื่อเล่น น้อย (16 มีนาคม พ.ศ. 2496 – 15 กันยายน พ.ศ. 2565) เป็นผู้กำกับภาพยนตร์ ละครโทรทัศน์ ละครเวที ผู้เขียนบท และอาจารย์สอนการแสดงชาวไทย และที่มีผลงานโดดเด่นแปลกใหม่และมีเอกลักษณ์เฉพาะตัวคนหนึ่งของประเทศไทย ทั้งยังเป็นผู้เขียนบทและอาจารย์สอนวิชากำกับการแสดงและการแสดงในระดับสากล

**ประวัติ**
หม่อมหลวงพันธุ์เทวนพ เทวกุล เกิดเมื่อวันที่ 16 มีนาคม พ.ศ. 2496 เป็นบุตรของหม่อมราชวงศ์ชนาญวัต เทวกุล (โอรสในหม่อมเจ้าสุทธาสิโนทัย เทวกุล) กับนางภักดี เทวกุล ณ อยุธยา (สกุลเดิม สมรรคะบุตร) โดยหม่อมหลวงพันธุ์เทวนพเป็นพระปนัดดา (เหลน) ของ สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาเทวะวงศ์วโรปการ และหม่อมใหญ่ เทวกุล ณ อยุธยา ทางหม่อมเจ้าสุธาสิโนทัย เทวกุล (พระอนุชาในหม่อมเจ้าอัปษรสมาน กิติยากร พระอัยกีใน สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง) ผู้เป็นท่านปู่ 
สำเร็จการศึกษาระดับมัธยมศึกษา จากโรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ประสานมิตร จากนั้นเข้าศึกษาที่ภาควิชาศิลปการละคร คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ก่อนที่จะลาออกเพื่อมาทำงานทางด้านภาพยนตร์ในเวลาต่อมา
โดยมีผลงานเรื่องแรกคือ เพลิงพิศวาส ของ สหมงคลฟิล์ม ที่ได้สร้างชื่อให้แก่ สินจัย เปล่งพานิช และในอีก 26 ปีต่อมา หม่อมหลวงพันธุ์เทวนพได้กลับมาร่วมงานกับสหมงคลฟิล์มอีกครั้งในการสร้างภาพยนตร์เรื่อง ชั่วฟ้าดินสลาย ผลงานกำกับภาพยนตร์ของหม่อมหลวงพันธุ์เทวนพ ได้รับรางวัลหลายเรื่อง เช่น เพลิงพิศวาส (2527), ช่างมันฉันไม่แคร์ (2529), ฉันผู้ชายนะยะ (2530), นางนวล (2530), เผื่อใจไว้ให้กันสักหน่อย (2532), ความรักไม่มีชื่อ (2533), มหัศจรรย์แห่งรัก (2538) และ อันดากับฟ้าใส (2540)
หม่อมหลวงพันธุ์เทวนพ ถึงแก่กรรมเมื่อวันที่ 15 กันยายน 2565 ด้วยโรคมะเร็งปอด ณ โรงพยาบาลกรุงเทพคริสเตียน ในวันเดียวกับ Six characters มายาพิศวง ภาพยนตร์เรื่องสุดท้ายที่หม่อมหลวงพันธุ์เทวนพกำกับ เข้าฉายเป็นวันแรก โดยกำหนดสวดพระอภิธรรมตั้งแต่วันที่ 17–23 กันยายน พ.ศ. 2565 ณ ศาลากลางน้ำ วัดเทพศิรินทราวาสราชวรวิหาร และสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินในการพระราชทานเพลิงศพหม่อมหลวงพันธุ์เทวนพ ในวันเสาร์ที่ 24 กันยายน พ.ศ. 2565 ณ เมรุด้านใต้ วัดเทพศิรินทราวาสราชวรวิหาร

**ผลงาน**

**กำกับภาพยนตร์**
 เพลิงพิศวาส (2527) - ช่างมันฉันไม่แคร์ (2529) - ฉันผู้ชายนะยะ (2530) - นางนวล (2530)  - เผื่อใจไว้ให้กันสักหน่อย (2532) - ความรักไม่มีชื่อ (2533) - มหัศจรรย์แห่งรัก (2538) - อันดากับฟ้าใส (2540) - ชั่วฟ้าดินสลาย (2553) - อุโมงค์ผาเมือง (2554) - จัน ดารา ปฐมบท (2555)- จัน ดารา ปัจฉิมบท (2556)- แผลเก่า (2557)- แม่เบี้ย (2558)- Six characters มายาพิศวง (2565)

**ละคร**
 เทพธิดาบาร์ 21 (มินิซีรีส์ 2533)- ช่างมันฉันไม่แคร์ (2536)- แผ่นดินของเรา (2539)- ซอยปรารถนา 2500 (2541)- ปีกทอง (2542)- เริงมายา (2542)- ลูกทาส (2544)- คนเริงเมือง (2545)- ทะเลฤๅอิ่ม (2546)- สี่แผ่นดิน (2546)- ในฝัน (2549)- ศรีอโยธยา (2560)

**ละครเวที**
 ALL MY SON  (2517)  - แสดงที่หอประชุม A.U.A- บัลเลต์พระราชนิพนธ์ “ความฝันอันสูงสุด” (2518) - แสดงที่โรงละครแห่งชาติ- The Lower Depths (2517, 2518)  - แสดงที่โรงละครคณะอักษรศาสตร์ จุฬาฯ และโรงละครแห่งชาติ- IMPROMPTU (2520) - แสดงที่สถาบันวัฒนธรรมเยอรมัน - LES MALENTANDU (2524)  - แสดงที่หอประชุมคณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ - เทพธิดาบาร์ 21 (2529) - แสดงที่โรงละครมณเทียรทอง - ONE FLEW OVER THE CUCKOO’S NEST (2530) - แสดงที่โรงละครมณเทียรทอง - ผู้แพ้ผู้ชนะ (2532) - แสดงที่โรงละครมณเทียรทอง- พรายน้ำ (2533) - แสดงที่โรงละครมณเทียรทอง- ราโชมอน (2534) - แสดงที่โรงละครมณเทียรทอง- ปรัชญาชีวิต (2531-2533) - แสดงที่ตึกร้าง บ.แปลนอคิวเท็ก, เชียงใหม่ สปอร์ตคลับ, ม.ขอนแก่น- พระผู้เป็นดวงใจ ของโรงเรียนสวนจิตรลดา (2529) - แสดงที่หอประชุมศูนย์วัฒนธรรมแห่งชาติ- แฮมเล็ต เดอะ มิวสิเคิล (2538) - แสดงที่หอประชุมศูนย์วัฒนธรรมแห่งชาติ

**รางวัลที่ได้รับ**
 รางวัลไนน์เอ็นเตอร์เทน อวอร์ดส์ ครั้งที่ 3 ประจำปี พ.ศ. 2552 - คนเบื้องหลังแห่งปี- เฉลิมไทยอวอร์ด ครั้งที่ 8 ประจำปี พ.ศ. 2553 - สาขางานกำกับภาพยนตร์แห่งปี (สำหรับภาพยนตร์ไทย)- ท็อปอวอร์ด ครั้งที่ 11 ประจำปี พ.ศ. 2554 - ผู้กำกับภาพยนตร์ยอดเยี่ยม (จันดารา ปฐมบท)- รางวัลภาพยนตร์แห่งชาติ สุพรรณหงส์ ครั้งที่ 30 ประจำปี พ.ศ. 2564 - รางวัลสุพรรณหงส์เกียรติยศ (Lifetime Achievement Award) (รางวัลหลังจากการถึงแก่กรรม)

**ลำดับสาแหรก**

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
  ประวัติจาก หนังดี.คอม-  ประวัติ จาก The Complete Index to World Films date=2007-01-21  citwf.com
พ
หมวดหมู่:ราชสกุลเทวกุล
หมวดหมู่:ผู้กำกับภาพยนตร์ชาวไทย
หมวดหมู่:ผู้กำกับละครโทรทัศน์ชาวไทย
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ประสานมิตร
หมวดหมู่:บุคคลจากคณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
หมวดหมู่:เสียชีวิตจากมะเร็งปอด