อาริสโตพาแนส

อาริสโตพาแนส (Ἀριστοφάνης, ; c. 446 – c. 386 ก่อนคริสตกาล) หรือ อริสโตฟานีส (Aristophanes) เป็นนักประพันธ์บทละครชวนหัว (สุขนาฏกรรม) สมัยกรีซยุคคลาสสิค มีชีวิตอยู่ราวช่วงปีที่ 446-386 ก่อนคริสตกาล อาริสโตพาแนสประพันธ์บทละครไว้ทั้งสิ้น 40 เรื่อง แต่ตกทอดมาถึงปัจจุบันโดนสมบูรณ์เพียง 11 เรื่อง นอกนั้นเป็นเพียงชิ้นส่วนพาไพรัสที่ส่วนใหญ่ขาดหายไป งานของอาริสโตพาแนสเหล่านี้เป็นตัวอย่างเท่าที่เรามีเกี่ยวกับประเภทของงานสุขนาฏกรรมที่เรียกว่า Old Comedy ท่านได้รับฉายาว่าเป็น "บิดาแห่งสุขนาฏกรรม" 
กล่าวกันว่างานของอาริสโตพาแนสให้ข้อมูลเกี่ยวกับเอเธนส์โบราณได้น่าเชื่อถือยิ่งกว่านักเขียนคนใดๆ ความสามารถของเขาในการเยาะเย้ยถากถาง เป็นที่ยำเกรงและรับทราบกันในผู้มีอิทธิพลร่วมสมัย เพลโตชี้ลงไปว่าบทละครเรื่อง เมฆ (The Clouds) เป็นการหมิ่นประมาทโดยการโฆษณาที่ทำให้โสเครตีสต้องถูกพิจารณาคดี และถูกตัดสินลงโทษประหารชีวิต แม้ว่าจะมีงานเสียดสีล้อเลียนตัวโสเครตีส จากนักประพันธ์เชิงเสียดสี (satirical) รายอื่นก็ตาม 
อาริสโตพาแนสมีชีวิตผ่านช่วงเวลาที่เอเธนส์ประสบวิกฤติทางการเมืองอย่างต่อเนื่อง ทั้งหายนะจากสงครามเพโลพอนนีเซียน (ซึ่งเอเธนส์เป็นฝ่ายแพ้) การปฏิวัติของกลุ่มคณาธิปไตยสองครั้ง และการกู้คืนระบอบประชาธิปไตยสองครั้ง โสเครตีสถูกพิพากษาในข้อหาอาชญากรรมทางความคิด และยูริพิดีสต้องเนรเทศตัวเองไปตายที่เมืองอื่น ด้วยเหตุนี้จึงมีผู้เชื่อว่าแม้งานของอาริสโตพาแนสจะแดกดันหรือเสียดสีเรื่องการเมืองอยู่เป็นนิตย์ แต่ตัวท่านนักประพันธ์เองคงจะไม่ได้มีส่วนเกี่ยวข้องในทางการเมืองมากนัก 
เมื่อเปรียบเทียบกับนาฏศิลปินโศกนาฏกรรมอย่าง ซอโฟคลีส และยูริพิดีสแล้ว อาริสโตพาแนสมีส่วนช่วยพัฒนาศิลปะการละครในยุคต่อไปมากกว่า ทั้งนี้เพราะซอโฟคลีส กับยูริพิดีส ถึงแก่กรรมลงในช่วงปลายสงครามเพโลพอนนีเซียน ทำให้ศิลปะของละครโศกนาฏกรรมหยุดพัฒนาไปเสีย แต่การละครสุขนาฏกรรมยังมีการวิวัฒนาการต่อมาเรื่อยๆ แม้หลังเอเธนส์จะพ่ายแพ้สงคราม ซึ่งสาเหตุหนึ่งเป็นเพราะการที่ปรมาจารย์ละครชวนหัวอย่างอาริสโตพาแนสยังมีชีวิตอยู่ต่อมานานพอที่จะช่วยศิลปินรุ่นหลังพัฒนาต่อยอดศิลปะแขนงนี้ 
thumb

**อ้างอิง**

**บรรณานุกรม**
 year=1981- year=1970- year=1906 - publisher= Penguin Books- {cite book|last=Barrett|first= David|year=2003|title= The Birds and Other plays|publisher= Penguin Books}} - year=2007- chapter=Comedy- cite book|title=Socrates on Trial: A play based on Aristophanes' Clouds and Plato's Apology, Crito, and Phaedo, adapted for modern performance|last=Irvine|first=Andrew David|year=2008|publisher=University of Toronto Press|location=Toronto- year=1984- year=1995- year=1975- chapter=Greek Drama- MacDowell, Douglas (1971)(1978) Aristophanes Wasps, Oxford University Press, n.32- year=1997- year=1987- year=1909- chapter=Introduction- year=2002- year=1973- chapter=Introduction- chapter=Politics and Aristophanes: watchword Caution!- chapter=IG ii2 2343, Philonides and Aristophanes' Banqueters- year=1984- pp=157–79 - isbn = 978-0-19-536199-5 
**  reviewed  by W. J. Slater, Phoenix, Vol. 30, No. 3 (Autumn, 1976), pp. 291–293 10.2307/1087300-  isbn = 978-88-6274-245-0 -  Aristophanes and the Comic Hero by Cedric H. Whitman Author(s) of Review: H. Lloyd Stow The American Journal of Philology, Vol. 87, No. 1 (Jan., 1966), pp. 111–113- isbn=9780198721598- year=1933- isbn = 978-0-8018-8527-3 - G. M. Sifakis  The Structure of Aristophanic Comedy The Journal of Hellenic Studies, Vol. 112, 1992 (1992), pp. 123–142 10.2307/632156- year=1993- year=1979- Van Steen, Gonda. 2000  Venom in Verse: Aristophanes in Modern Greece. Princeton University Press.-  Jstor.org, The American Journal of Philology, 1996.-  Life, death and Aristophanes' concept of Eros in Saul Bellow's "Ravelstein".
หมวดหมู่:ชาวเอเธนส์โบราณ
หมวดหมู่:นักเขียนชาวกรีกโบราณ