บ่อน้ำร้อน

บ่อน้ำร้อน หรือ พุน้ำร้อน (hot spring) เป็นสถานที่ที่มีน้ำร้อนจากใต้ดินเป็นน้ำที่พุ่งขึ้นมาผ่านตามช่องเปิดใต้พื้นดินที่มีโครงสร้างหลายลักษณะต่างกัน น้ำพุร้อนนั้นจะมีอุณหภูมิสูงกว่าน้ำที่ไม่มีการพุ่งขึ้นมา แต่ไหลมาขังอยู่ในแอ่งพื้นโลกเรียกว่า “บ่อน้ำร้อน” 

**บ่อน้ำร้อน, บ่อน้ำพุร้อน และน้ำพุร้อนในประเทศไทย**
ในประเทศไทยมีอยู่หลายแห่งด้วยกัน เช่น

**ภาคเหนือ**
 น้ำพุร้อนดอยสะเก็ด ตำบลป่าเมี่ยง อำเภอดอยสะเก็ด จังหวัดเชียงใหม่- น้ำพุร้อนท่าปาบ้านทรายขาว (อุทยานแห่งชาติห้วยน้ำดัง) อำเภอปาย จังหวัดแม่ฮ่องสอน- น้ำพุร้อนเทพพนม (อุทยานแห่งชาติออบหลวง) อำเภอแม่แจ่ม จังหวัดเชียงใหม่- น้ำพุร้อนป่าตึง หรือ น้ำพุร้อนห้วยหินฝน อำเภอแม่จัน จังหวัดเชียงราย- น้ำพุร้อนโป่งกว๋าว อำเภอสะเมิง จังหวัดเชียงใหม่- น้ำพุร้อนโป่งเดือดป่าแป๋ ตำบลป่าแป๋ อำเภอแม่แตง จังหวัดเชียงใหม่ - เป็นน้ำพุร้อนชนิด ไกเซอร์ (Geyser) ซึ่งน้ำร้อนจะพุ่งขึ้นมาจากชั้นหินอัคนี- น้ำพุร้อนโป่งอ่าง บ้านโป่งอ่าง อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่- น้ำพุร้อนฝาง (อุทยานแห่งชาติดอยผ้าห่มปก) อำเภอฝาง จังหวัดเชียงใหม่ - เป็นน้ำพุร้อนแบบไกเซอร์ มีความสูงประมาณ 30 เมตร - น้ำพุร้อนแม่อุมลอง (อุทยานแห่งชาติสาละวิน) ขององค์การอุตสาหกรรมป่าไม้ อำเภอแม่สะเรียง จังหวัดแม่ฮ่องสอน- น้ำพุร้อนสันกำแพง อำเภอแม่ออน จังหวัดเชียงใหม่ - เป็นน้ำพุร้อนชนิด ไกเซอร์ (Geyser) ซึ่งน้ำร้อนจะพุ่งขึ้นมาจากชั้นหินอัคนี- น้ำพุร้อนสบโป่ง-แม่ขะจาน ตำบลแม่เจดีย์ใหม่ อำเภอเวียงป่าเป้า จังหวัดเชียงราย- บ่อน้ำพุร้อนไทรงาม  ตำบลแม่นาเติง อำเภอปาย จังหวัดแม่ฮ่องสอน- บ่อน้ำพุร้อนธรรมชาติ 3 บ่อ ตำบลแม่เจดีย์ใหม่ ถนนสายเชียงราย-เชียงใหม่ หลักกิโลเมตรที่ 64-65 อำเภอเวียงป่าเป้า จังหวัดเชียงราย- บ่อน้ำพุร้อนผาบ่อง ตำบลผาบ่อง อำเภอเมืองแม่ฮ่องสอน จังหวัดแม่ฮ่องสอน- บ่อน้ำพุร้อนภูโคลน ตำบลหมอกจำแป่ อำเภอเมืองแม่ฮ่องสอน จังหวัดแม่ฮ่องสอน- บ่อน้ำร้อนเกาะคา หรือ โป่งน้ำร้อนเกาะคา อำเภอเกาะคา จังหวัดลำปาง- บ่อน้ำร้อนแจ้ซ้อน (อุทยานแห่งชาติแจ้ซ้อน) จังหวัดลำปาง - ไหลรวมกับธารน้ำเย็นทำให้เกิดเป็นน้ำอุ่น- บ่อน้ำร้อนซับอุ่น อุทยานแห่งชาติภูซาง อำเภอภูซาง จังหวัดพะเยา- บ่อน้ำร้อนท่าโต๋ (อุทยานแห่งชาติขุนขาน) อำเภอสะเมิง จังหวัดเชียงใหม่- บ่อน้ำร้อนทิพย์ (อุทยานแห่งชาติแม่ยวมฝั่งซ้าย(รอเตรียมการจัดตั้ง)) อำเภอแม่สะเรียง จังหวัดแม่ฮ่องสอน- บ่อน้ำร้อนผาเสริฐ ตำบลดอยฮาง อำเภอเมืองเชียงราย จังหวัดเชียงราย- บ่อน้ำร้อนแม่จอก (อุทยานแห่งชาติเวียงโกศัย) อำเภอวังชิ้น จังหวัดแพร่- บ่อน้ำร้อนเมืองแปง ตำบลเมืองแปง อำเภอปาย จังหวัดแม่ฮ่องสอน- บ่อน้ำร้อนห้วยหมากเลี่ยม (อุทยานแห่งชาติลำน้ำกก(รอเตรียมการจัดตั้ง)) อำเภอเมือง จังหวัดเชียงราย- บ่อน้ำร้อนหนองแห้ง  ตำบลเมืองปอน อำเภอขุนยวม จังหวัดแม่ฮ่องสอน- บ่อน้ำร้อนห้วยทรายขาว ตำบลทรายขาว อำเภอพาน จังหวัดเชียงราย

**ภาคตะวันตก**
 น้ำพุร้อนไทยประจัน อำเภอปากท่อ จังหวัดราชบุรี- น้ำพุร้อนแม่ภาษา ตำบลแม่กาษา อำเภอแม่สอด จังหวัดตาก- น้ำพุร้อนหนองหญ้าปล้อง ตำบลยางน้ำกลัดเหนือ อำเภอหนองหญ้าปล้อง จังหวัดเพชรบุรี- บ่อน้ำพุร้อนโป่งกระทิง (อุทยานแห่งชาติเฉลิมพระเกียรติไทยประจัน) อำเภอบ้านคา จังหวัดราชบุรี- บ่อน้ำร้อนธารน้ำบ่อคลึง ตำบลสวนผึ้ง อำเภอสวนผึ้ง จังหวัดราชบุรี - ไหลรวมกับธารน้ำเย็นทำให้เกิดเป็นน้ำอุ่น- บ่อน้ำร้อนพาเจริญ (อุทยานแห่งชาติน้ำตกพาเจริญ) อำเภอพบพระ จังหวัดตาก - บ่อน้ำร้อนวัดวังขนายทายิการาม ตำบลวังขนาย อำเภอท่าม่วง จังหวัดกาญจนบุรี- บ่อน้ำร้อนห้วยน้ำนัก อำเภอพบพระ จังหวัดตาก- บ่อนำร้อนหินตาด ตำบลหินดาด อำเภอทองผาภูมิ จังหวัดกาญจนบุรี

**ภาคกลาง**
 น้ำพุร้อนน้ำแร่บ้านครู ตำบลพุขาม อำเภอวิเชียรบุรี จังหวัดเพชรบูรณ์- น้ำพุร้อนบ้านสมอทอง ตำบลทองหลาง อำเภอห้วยคต จังหวัดอุทัยธานี- บ่อน้ำพุร้อนพระร่วง(บึงสาป) ตำบลลานดอกไม้  อำเภอเมืองกำแพงเพชร จังหวัดกำแพงเพชร

**ภาคใต้**
 น้ำพุร้อน (อุทยานแห่งชาติแก่งกรุง) อำเภอวิภาวดี จังหวัดสุราษฎร์ธานี- น้ำพุร้อนน้ำตกคลองท่อม บ้านบางคราม-บ้านบางเตียว อำเภอคลองท่อม จังหวัดกระบี่ - ไหลรวมกับธารน้ำเย็นทำให้เกิดเป็นน้ำอุ่น- น้ำพุร้อนณัฐฐาวารี หมู่บ้านบางผึ้ง ตำบลโคกยาง อำเภอเหนือคลอง จังหวัดกระบี่- บ่อน้ำพุร้อนถ้ำเขาพลู ตำบลสวนแตง อำเภอละแม จังหวัดชุมพร- บ่อน้ำพุร้อนบ้านบ่อดาล ตำบลท้ายช้าง อำเภอเมืองพังงา จังหวัดพังงา- บ่อน้ำร้อนกันตัง (วนอุทยานน้ำพุร้อนควนแคง) อำเภอกันตัง จังหวัดตรัง- บ่อน้ำร้อนเขาชัยสน ตำบลเขาชัยสน อำเภอเขาชัยสน จังหวัดพัทลุง- บ่อน้ำร้อนถ้ำตลอด บ้านถ้ำตลอด ตำบลเขาแดง อำเภอสะบ้าย้อย จังหวัดสงขลา- บ่อน้ำร้อนท่าสะท้อน หรือ บ่อน้ำพุร้อนรัตนโกสัย  ตำบลท่าสะท้อน อำเภอพุนพิน จังหวัดสุราษฎร์ธานี- บ่อน้ำร้อนนากอ ตำบลอัยเยอร์เวง อำเภอเบตง จังหวัดยะลา- บ่อน้ำร้อนบ้านพรรั้ง อำเภอเมือง จังหวัดระนอง- บ่อน้ำร้อนเบตง อำเภอเบตง จังหวัดยะลา- บ่อน้ำร้อนสวนรักษะวาริน (สวนสาธารณะรักษะวาริน) อำเภอเมืองระนอง จังหวัดระนอง- บ่อน้ำร้อนหาดยาย (อุทยานแห่งชาติลำน้ำกระบุรี) อำเภอเมืองระนอง จังหวัดระนอง
*บ่อน้ำร้อนทุ่งนุ้ย อำเภอควนกาหลง จังหวัดสตูล

**บ่อน้ำร้อน, บ่อน้ำพุร้อน และน้ำพุร้อนในต่างประเทศ**

**บ่อน้ำร้อนในประเทศคอสตาริกา**
 Rincón de la Vieja รินคอน เดอ ลา เวียร์ย่า

**บ่อน้ำร้อนในประเทศแคนาดา**
 น้ำพุร้อนเรเดียม อุทยานแห่งชาติคูเทเน รัฐบริติชโคลัมเบีย

**บ่อน้ำร้อนในประเทศจีน**
 Huanglong หวงโหลง (Yellow Dragon Mountain) 

**บ่อน้ำร้อนในประเทศชิลี**
 El Tatio เอล ตาตีโอ

**บ่อน้ำร้อนในประเทศตุรกี**
 Pamukkale ปามุกกาเล

**บ่อน้ำร้อนในประเทศนิวซีแลนด์ **
 Rotorua โรโตรัว - ตั้งอยู่บนชายฝั่งของทะเลสาบโรโตรัว

**บ่อน้ำร้อนในประเทศรัสเซีย**
 Valley of Geysers

**บ่อน้ำร้อนในประเทศสหรัฐอเมริกา**
 Fly Geysers น้ำพุร้อนบิน รัฐเนวาดา

**บ่อน้ำร้อนในประเทศอินเดีย**

**บ่อน้ำร้อนในประเทศเอธิโอเปีย**
 Dallol ดาลลอล 

**บ่อน้ำร้อนในประเทศไอซ์แลนด์**
 Blue Lagoon บลูลากูน - Geysers of Haukadalur- Strokkur

**บ่อน้ำร้อนในประเทศญี่ปุ่น**
ออนเซ็น
บ่อน้ำร้อนในภาษาญี่ปุ่นเรียก อนเซ็น(ออนเซ็น) (温泉) มักเกิดจากความร้อนใต้ดิน และใช้อาบน้ำ โดยเฉพาะการอาบน้ำสาธารณะ เช่น- เกโระอนเซน จังหวัดกิฟุ- โกระอนเซ็น จังหวัดคานางาวะ- คะวะงุชิโคอนเซ็น จังหวัดยามานาชิ- คาวะยูอนเซ็น จังหวัดฮกไกโด- คินุงะวะอนเซ็น จังหวัดโทะจิงิ- คุซัสสึอนเซ็น จังหวัดกุมมะ- ชิบุอนเซ็น จังหวัดนางาโนะ- เซ็งโงะกุฮะระอนเซ็น จังหวัดคานางาวะ- โดโงะอนเซ็น จังหวัดโอกายามะ- โทยะโกอนเซ็น จังหวัดฮกไกโด- โนะโบะริเบะสึอนเซ็น จังหวัดฮกไกโด- เบ็ปปุอนเซ็น จังหวัดโออิตะ- ยุดะนะคะอนเซ็น จังหวัดนางาโนะ- ยุฟุอินอนเซ็น จังหวัดโออิตะ- อะกิอุอนเซ็น จังหวัดมิยางิ- อะริมะอนเซ็น จังหวัดเฮียวโงะ- อิบุซึกิออนเซน  จังหวัดคาโงชิมะ- ฮะโกเนะโควะคิเอนยูเนซัน จังหวัดคานางาวะ- ฮะโกะเนะยุโมะโตะอนเซ็น จังหวัดคานางาวะ- ฮิดะทะกะยะมะอนเซ็น จังหวัดกิฟุ

**อ้างอิง == - Marjorie Gersh-Young (2007). Hot Springs and Hot Pools of the Southwest: Jayson Loam's Original Guide. Aqua Thermal Access. ISBN 1-890880-07-8.- Marjorie Gersh-Young (2008). Hot Springs & Hot Pools Of The Northwest. Aqua Thermal Access. ISBN 1-890880-08-6

หมวดหมู่:ธรณีวิทยา