ชูศักดิ์ ศิรินิล

รองศาสตราจารย์ ชูศักดิ์ ศิรินิล มวม (เกิด 25 กรกฎาคม พ.ศ. 2491) เป็นนักการเมืองชาวไทย รัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี ในรัฐบาลแพทองธาร ชินวัตร สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบบัญชีรายชื่อ ประธานคณะกรรมาธิการการป้องกันและปราบปรามการทุจริตประพฤติมิชอบของสภาผู้แทนราษฎรไทย ชุดที่ 26 และรองหัวหน้าพรรคเพื่อไทย อดีตรักษาการหัวหน้าพรรคเพื่อไทย และอดีตเลขาธิการนายกรัฐมนตรี สมชาย วงศ์สวัสดิ์ และอดีตอธิการบดีมหาวิทยาลัยรามคำแหง

**ประวัติ**
ชูศักดิ์ ศิรินิล มีชื่อเล่นว่า "ตุ๋ย" เกิดเมื่อวันที่  25 กรกฎาคม พ.ศ. 2491 ที่ตำบลทับคล้อ อำเภอทับคล้อ จังหวัดพิจิตร เป็นบุตรของนายเชื่อม-นางส้มล้ำ  ศิรินิล   สมรสกับนางประภาพรรณ  ศิรินิล มีบุตรสาว 2 คน คือ ทพ.ญ. นฤมล ผลประเสริฐ และ พญ. ดลฤดี ศิรินิล  
รศ.ชูศักดิ์ ศิรินิล สำเร็จการศึกษาจากโรงเรียนสันติราษฎร์วิทยาลัย ระดับปริญญาตรี นิติศาสตร์ (เกียรตินิยมดี) จากมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ จบเนติบัณฑิตไทย (สำนักอบรมศึกษากฎหมายแห่งเนติบัณฑิตยสภา) และระดับปริญญาโท สาขากฎหมายเปรียบเทียบ จาก Southern Methodist University, Dallas, รัฐเท็กซัส ประเทศสหรัฐอเมริกา

**การทำงาน **
รศ.ชูศักดิ์ ศิรินิล เริ่มรับราชการเป็นอาจารย์ประจำคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง เมื่อปี พ.ศ. 2515 เรื่อยมาจนกระทั่งได้รับตำแหน่งคณบดีคณะนิติศาสตร์ ในระหว่างปี พ.ศ. 2532-2535 และได้รับการแต่งตั้งเป็นอธิการบดีมหาวิทยาลัยรามคำแหงอีก 2 สมัยติดต่อกัน ระหว่างปี พ.ศ. 2532-2537 โดยภารกิจซึ่งทำให้เป็นที่รู้จักทั่วไปคือ การอนุญาตให้นักศึกษาจัดการชุมนุมร่วมกับประชาชน ภายในบริเวณมหาวิทยาลัย ระหว่างเหตุการณ์พฤษภาทมิฬ พ.ศ. 2535 นอกจากการเป็นอาจารย์ประจำที่มหาวิทยาลัยรามคำแหงแล้ว รศ.ชูศักดิ์ ศิรินิล ยังเป็นอาจารย์พิเศษให้กับมหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง และมหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์อีกด้วย
นอกเหนือจากการเป็นอาจารย์ประจำมหาวิทยาลัยแล้ว รศ.ชูศักดิ์ ศิรินิล ยังเคยได้รับการแต่งตั้งเป็นอนุกรรมการคณะกรรมการป้องกันและปรามปรามการทุจริตและประพฤติมิชอบ (ป.ป.ป.) ปัจจุบันคือ ป.ป.ช. และเป็นสมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติ

**งานการเมือง**
รศ.ชูศักดิ์ ศิรินิล ได้เข้าร่วมงานการเมืองโดยการเป็นที่ปรึกษาหัวหน้าพรรคไทยรักไทย (พันตำรวจโททักษิณ ชินวัตร) และลงสมัครรับเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ในระบบบัญชีรายชื่อ ในปี พ.ศ. 2544 และ พ.ศ. 2548 และยังเคยได้รับการแต่งตั้งให้เป็นกรรมาธิการในสภาผู้แทนราษฎรหลายคณะ ต่อมาภายหลังการยุบพรรคไทยรักไทย พ.ศ. 2549 รศ.ชูศักดิ์ ศิรินิล ได้เข้าร่วมกิจกรรมทางการเมืองกับพรรคพลังประชาชน และได้รับตำแหน่งรองเลขาธิการพรรค
ในการจัดตั้งรัฐบาลหลังการเลือกตั้ง พ.ศ. 2550 ซึ่งมีนายสมัคร สุนทรเวช เป็นนายกรัฐมนตรีนั้น รศ.ชูศักดิ์ ศิรินิล ได้รับตำแหน่งรัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี ดูแลรับผิดชอบงานด้านกฎหมาย ต่อมาภายหลังจากการพ้นจากตำแหน่งของนายสมัคร สุนทรเวช ซึ่งพรรคพลังประชาชน ในฐานะแกนนำจัดตั้งรัฐบาลได้เสนอชื่อนายสมชาย วงศ์สวัสดิ์ เป็นนายกรัฐมนตรี และ รศ.ชูศักดิ์ ศิรินิล จึงได้เข้ามารับตำแหน่งเลขาธิการนายกรัฐมนตรี
ในปี พ.ศ. 2551 ถูกตัดสิทธิ์ทางการเมืองเป็นเวลา 5 ปี เนื่องจากเป็นกรรมการบริหารพรรคพลังประชาชน
ในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2557 เขาได้สมัครรับเลือกตั้งในระบบบัญชีรายชื่อ สังกัดพรรคเพื่อไทย ลำดับที่ 22 แต่การเลือกตั้งเป็นโมฆะ
ต่อมาในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2562 เขาได้สมัครรับเลือกตั้งในระบบบัญชีรายชื่อ สังกัดพรรคเพื่อไทย ลำดับที่ 12 แต่ไม่ได้รับเลือกตั้ง เนื่องจากพรรคเพื่อไทยมีจำนวนสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรมากกว่าจำนวนสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรพึงมีตามที่กำหนดไว้ในรัฐธรรมนูญ
ในปี พ.ศ. 2563 เขาได้รับเลือกจากที่ประชุมใหญ่ให้เป็นรองหัวหน้าพรรคเพื่อไทย และในการเลือกตั้งอีกสามปีถัดมา เขาได้สมัครรับเลือกตั้งในระบบบัญชีรายชื่อของพรรคเพื่อไทย ในลำดับที่ 4 และได้รับการเลือกตั้ง นอกจากนี้ยังเป็นประธานคณะกรรมาธิการการป้องกันและปราบปรามการทุจริตประพฤติมิชอบของสภาผู้แทนราษฎรไทย ชุดที่ 26 อีกด้วย
ทั้งนี้ หลังจากนายแพทย์ ชลน่าน ศรีแก้ว ลาออกจากตำแหน่งหัวหน้าพรรคเมื่อวันที่ 30 สิงหาคม พ.ศ. 2566 ทำให้คณะกรรมการบริหารพรรคชุดรักษาการมีมติเลือกชูศักดิ์เป็นรักษาการหัวหน้าพรรค ต่อมาในวันที่ 27 ตุลาคม ปีเดียวกัน ที่ประชุมพรรคเพื่อไทยมีมติให้แพทองธาร ชินวัตร ดำรงตำแหน่งหัวหน้าพรรค และชูศักดิ์เป็นรองหัวหน้าพรรรคอีกครั้ง เขาจึงพ้นจากตำแหน่งรักษาการหัวหน้าพรรค
ต่อมาเมื่อวันที่ 3 กันยายน พ.ศ. 2567 ชูศักดิ์ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นรัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี ในรัฐบาลแพทองธาร ชินวัตร โดยดูแลและรับผิดชอบข้อกฎหมายให้กับรัฐบาลเป็นหลัก

**สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร === 
# การเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2544 แบบบัญชีรายชื่อ สังกัด พรรคไทยรักไทย (เลื่อนแทน)
# การเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2548 แบบบัญชีรายชื่อ สังกัด พรรคไทยรักไทย (เลื่อนแทน)
# การเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2550 แบบสัดส่วน สังกัด พรรคพลังประชาชน
# การเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2566 แบบบัญชีรายชื่อ สังกัด พรรคเพื่อไทย

**เครื่องราชอิสริยาภรณ์**

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
สืบตำแหน่ง|ก่อนหน้า=จักรพงษ์ แสงมณี|ตำแหน่ง=รัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี|รูปภาพ=Seal of the Office of the Prime Minister of Thailand.svg|สมัยที่=2|ช่วงเวลา=3 กันยายน พ.ศ. 2567 - ปัจจุบัน|ถัดไป=อยู่ในวาระ
หมวดหมู่:บุคคลจากอำเภอทับคล้อ
หมวดหมู่:ข้าราชการพลเรือนชาวไทย
หมวดหมู่:อาจารย์คณะนิติศาสตร์
หมวดหมู่:รองศาสตราจารย์
หมวดหมู่:อธิการบดีมหาวิทยาลัยรามคำแหง
หมวดหมู่:นักวิชาการจากจังหวัดพิจิตร
หมวดหมู่:นักการเมืองจากจังหวัดพิจิตร
หมวดหมู่:รัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรีไทย
หมวดหมู่:เลขาธิการนายกรัฐมนตรีไทย
หมวดหมู่:สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยแบบบัญชีรายชื่อ
หมวดหมู่:สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยแบบสัดส่วน
หมวดหมู่:บุคคลที่เกี่ยวข้องกับเหตุการณ์พฤษภาทมิฬ
หมวดหมู่:นักการเมืองพรรคไทยรักไทย
หมวดหมู่:นักการเมืองพรรคพลังประชาชน (พ.ศ. 2541)
หมวดหมู่:นักการเมืองพรรคเพื่อไทย
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนสันติราษฎร์วิทยาลัย
หมวดหมู่:บุคคลจากคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
หมวดหมู่:บุคคลจากคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ป.ช.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ว.ม.