ทางหลวงพิเศษหมายเลข 81

ทางหลวงพิเศษหมายเลข 81 สายบางใหญ่–กาญจนบุรี เป็นโครงการทางหลวงพิเศษระหว่างเมืองที่กำลังก่อสร้าง มีเส้นทางเชื่อมต่อจังหวัดนนทบุรีกับจังหวัดทางภาคตะวันตก โครงการนี้เริ่มก่อสร้างช่วงตั้งแต่อำเภอบางใหญ่ จังหวัดนนทบุรี จนถึงอำเภอท่าม่วง จังหวัดกาญจนบุรี ระยะทางประมาณ 96 กิโลเมตร นอกจากนี้ยังมีโครงการต่อขยายเส้นทางไปจนถึงชายแดนประเทศพม่าบริเวณด่านบ้านพุน้ำร้อน เป็นทางหลวงพิเศษระหว่างเมืองในประเทศไทย ที่มีมติตามแผนพัฒนาเศรษฐกิจฉบับที่ 8 เมื่อปี 2540 โดยมีการดำเนินงานช่วงบางใหญ่–บ้านโป่งได้รับความเห็นชอบเมื่อปี 2541 และช่วงบ้านโป่ง–กาญจนบุรีได้รับความเห็นชอบเมื่อปี 2546 ก่อนจะมีการศึกษาออกแบบและสำรวจช่วงบางใหญ่–กาญจนบุรี เมื่อปี 2551–2552 ในอนาคตจะเชื่อมต่อกับ มอเตอร์เวย์สายนครปฐม–ชะอำ (ทางหลวงพิเศษหมายเลข 8) 

**รายละเอียดของเส้นทาง**

**บางใหญ่–กาญจนบุรี**
ทางหลวงพิเศษหมายเลข 81 มีจุดเริ่มต้นที่ทางแยกต่างระดับบางใหญ่ จุดตัดของถนนกาญจนาภิเษกกับถนนรัตนาธิเบศร์ ในพื้นที่อำเภอบางใหญ่ จังหวัดนนทบุรี โดยจะเชื่อมต่อจากถนนรัตนาธิเบศร์มุ่งหน้าไปทางทิศตะวันตก ข้ามแม่นํ้าท่าจีน เข้าสู่จังหวัดนครปฐม ผ่านอำเภอพุทธมณฑล อำเภอนครชัยศรี อำเภอเมืองนครปฐม แล้วเข้าสู่อำเภอบ้านโป่ง จังหวัดราชบุรี ก่อนที่จะเข้าสู่จังหวัดกาญจนบุรีที่อำเภอท่ามะกา และสิ้นสุดบนทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 324 ที่อำเภอท่าม่วง

**กาญจนบุรี–บ้านพุน้ำร้อน (เขตแดนไทย–พม่า)**
จุดเริ่มต้นแนวเส้นทางโครงการแยกจากแนวทางหลวงพิเศษระหว่างเมืองหมายเลข 81 สายบางใหญ่–กาญจนบุรี ประมาณ กม.83+300 บริเวณบ้านป่าดิบ ตำบลวังศาลา อำเภอท่าม่วง จังหวัดกาญจนบุรี แนวทางมุ่งลงทางตะวันตกเฉียงใต้ ผ่านใกล้สถานีอนามัยบ้านหนองสะแก พื้นที่บ้านหนองแจง แนวทางจะตัดข้ามคลองชลประทานก่อนข้ามทางรถไฟสายกรุงเทพฯ–กาญจนบุรี (ทางรถไฟสายมรณะ) และทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 323 ตอนบ้านท่าเรือ–กาญจนบุรี ซึ่งทั้งแนวคลองชลประทาน ทางรถไฟ และทางหลวงหมายเลข 323 จะอยู่ในแนวขนานใกล้กัน โดยคลองชลประทานอยู่ห่างทางรถไฟ 220 เมตร และทางรถไฟอยู่ห่างทางหลวงหมายเลข 323 ระยะทาง 65 เมตร ซึ่งบริเวณจุดตัดนี้จะต้องก่อสร้างเป็นทางแยกต่างระดับ และทางเข้า–ออก ทางหลวงพิเศษสำหรับโครงการฯ เมื่อข้ามทางหลวงหมายเลข 323 บริเวณตำบลวังขนาย พื้นที่บ้านวังขนาย บ้านหลังอำเภอ บ้านหลังวัด จนจรดริมแม่น้ำแม่กลอง สภาพภูมิประเทศจะเป็นพื้นที่ทางการเกษตร มีชุมชนหนาแน่นปานกลางกระจายอยู่ทั่วไป ประมาณกม.9+000 ของโครงการฯ แนวเส้นทางจะตัดข้ามแม่น้ำแม่กลอง ตำแหน่งสะพานจะอยู่ทางใต้ของเขื่อนแม่กลองประมาณ 5 กิโลเมตร เข้าสู่พื้นที่ของตำบลบ้านใหม่ แนวทางจะเบนขึ้นไปทางตะวันตก บริเวณบ้านใหม่ บ้านหนองสำรอง บ้านหนองประดู่ ก่อนเบนเข้าระหว่างช่องเขาด่าน และเขากูบ ซึ่งมีทางหลวงชนบทหมายเลข กจ.4004 ตอนแยกทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3209 – บ้านไผ่สามเกาะ สภาพภูมิประเทศหลังจากข้ามแม่น้ำแม่กลองแล้วจะเป็นพื้นที่เกษตรกรรมส่วนมากเป็นนาข้าว และมีระบบชลประทานในพื้นที่สมบูรณ์ เมื่อผ่านช่องเขาแล้วแนวเส้นทางจะเบนไปทางตะวันตก ผ่านพื้นที่ตำบลเขาน้อย ตำบลรางสาลี่ อำเภอท่าม่วง เข้าสู่พื้นที่บ้านอู่ตะเภา บ้านแหลมทอง บ้านชุกกระเพรา ตำบลกลอนโด อำเภอด่านมะขามเตี้ยถึงริมน้ำลำภาชี บริเวณ กม.31+000 จะเป็นจุดตัดทางหลวงหมายเลข 3209 ตอนกาญจนบุรี–อำเภอด่านมะขามเตี้ย ภูมิประเทศเป็นพื้นที่ทางการเกษตร บ้านเรือนค่อนข้างหนาแน่น ในพื้นที่หมู่บ้านหรือชุมชนซึ่งแนวเส้นทางจะไม่ผ่านเข้าใกล้ชุมชนใหญ่ บริเวณลำภาชีเป็นที่ลุ่มมีน้ำท่วมประจำทุกปี เมื่อข้ามลำภาชีแล้วจะเข้าสู่พื้นที่ของบ้านท่ามะไฟ บ้านเนินสวรรค์ ตำบลจรเข้เผือก อำเภอด่านมะขามเตี้ย จากนั้นจะเข้าสู่พื้นที่ตำบลบ้านเก่า อำเภอเมือง จังหวัดกาญจนบุรี บริเวณ กม.53+000 แนวทางจะเบนขึ้นทางตะวันตกเฉียงเหนือไปตัดทางหลวงหมายเลข 3229 ที่บริเวณบ้านประตูด่าน และไปผ่านพื้นที่เขาสูงที่ประมาณ กม.71+000 ซึ่งจะมีอุโมงค์ความยาว 2 กิโลเมตร และแนวทางจะเบนลงทางตะวันตกเฉียงใต้ เมื่อผ่านจุดนี้โดยแนวเส้นทางจะวกลงทางใต้สู่ชายแดนไทย/สหภาพพม่า บ้านพุน้ำร้อน และสิ้นสุดที่เขตแดนระหว่างไทยและพม่า ระยะทางของแนวเส้นทางรวมทั้งสิ้น 82 กิโลเมตร

**รายชื่อทางแยกต่างระดับ**

**การเปิดทดลองใช้งานชั่วคราว**
 สราวุธ ทรงศิวิไล อธิบดีกรมทางหลวง แจ้งว่าทางหลวงพิเศษหมายเลข 81 ช่วงนครปฐมฝั่งตะวันตก–กาญจนบุรี จะเปิดทดลองใช้ครั้งแรกในช่วงปีใหม่ พ.ศ. 2567- ในช่วงสงกรานต์ พ.ศ. 2567 อธิบดีกรมทางหลวง แจ้งว่าทางหลวงพิเศษหมายเลข 81 จะเปิดทดลองใช้แบบวิ่งฟรีช่วงนครปฐมฝั่งตะวันตก–ท่ามะกา–ท่าม่วง–กาญจนบุรี ในวันที่ 12–17 เมษายน พ.ศ. 2567- หลังจากช่วงสงกรานต์ วันที่ 19 เมษายน พ.ศ. 2567 อธิบดีกรมทางหลวงเสนอให้เปิดทดลองใช้ช่วงเดียวกับที่เคยเปิดในช่วงสงกรานต์ ตั้งแต่วันที่ 22 เมษายน พ.ศ. 2567 เป็นต้นไป และจะมีแผนในการเปิดเพิ่มจนถึงบางใหญ่ โดยเปิดทำการช่วงวันหยุดสุดสัปดาห์ ตั้งแต่วันศุกร์ เวลา 14.00 น. จนถึงวันอาทิตย์ เวลา 22.00 น.- ตั้งแต่วันที่ 18 ตุลาคม พ.ศ. 2567 กรมทางหลวงได้ขยายเวลาเปิดวิ่งฟรี ช่วงด่านนครปฐมฝั่งตะวันตก–ด่านกาญจนบุรี ระยะทาง 51 กิโลเมตร จากเดิมทุกสัปดาห์ ช่วงวันศุกร์ เวลา 15.00 น. ถึงวันอาทิตย์ เวลา 21.00 น. เป็นทุกวันศุกร์ ตั้งแต่เวลา 15.00 น. ถึงวันจันทร์ เวลา 12.00 น. โดยสามารถเข้า-ออกได้ เฉพาะที่ด่านนครปฐมฝั่งตะวันตก และด่านกาญจนบุรี- วันที่ 26 ธันวาคม พ.ศ. 2567–2 มกราคม พ.ศ. 2568 เปิดวิ่งฟรีตลอดเส้นทาง รวมระยะทาง 96 กิโลเมตร โดยสามารถเข้าออกได้ทั้งหมด 6 ด่าน คือ ด่านบางใหญ่ ด่านนครปฐมตะวันออก ด่านนครปฐมตะวันตก ด่านท่ามะกา ด่านท่าม่วง และด่านกาญจนบุรี หลังจากนั้นจะกลับมาเปิดบริการเพียงช่วงด่านนครปฐมฝั่งตะวันตก–ด่านกาญจนบุรีเช่นเดิม- ในช่วงสงกรานต์ ตั้งแต่วันที่ 11 เมษายน–17 เมษายน พ.ศ. 2568 เปิดวิ่งฟรีตลอดเส้นทาง รวมระยะทาง 96 กิโลเมตร โดยสามารถเข้าออกได้ทั้งหมด 6 ด่านเดิมที่เคยเปิดในช่วงปีใหม่ พ.ศ. 2568 ก่อนที่จะกลับมาเปิดบริการเฉพาะวันศุกร์–จันทร์ อีกครั้ง- หลังสงกรานต์ วันที่ 2 พฤษภาคม พ.ศ. 2568 เปิดวิ่งฟรีตลอดเส้นทาง รวมระยะทาง 96 กิโลเมตร โดยสามารถเข้าออกได้ทั้งหมด 3 ด่าน คือด่านบางใหญ่ ด่านนครปฐมตะวันตก และด่านกาญจนบุรี ส่วนเวลาใหม่คือ 15.30.-9.00.น. โดยเป็นส่วนหนึ่งของการเตรียมการทดลองใช้ขั้นสุดท้ายก่อนเปิดให้บริการเต็มรูปแบบ 

**การเปิดใช้งานเต็มรูปแบบ**
 ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2568 เปิดบริการเต็มระบบแล้ว ส่วนใหญ่ยังไม่มีกำหนดวัน  รอประกาศภายหลัง

**ผลการศึกษาในโครงการ**

**ดูเพิ่ม**
 ทางหลวงพิเศษระหว่างเมืองในประเทศไทย- ทางหลวงพิเศษหมายเลข 6 สายบางปะอิน–หนองคาย- ทางหลวงพิเศษหมายเลข 7 สายกรุงเทพมหานคร−บ้านฉาง- ทางหลวงพิเศษหมายเลข 82 สายบางขุนเทียน–บ้านแพ้ว- ถนนวงแหวนรอบนอกกรุงเทพมหานคร (ถนนกาญจนาภิเษก)

**อ้างอิง**
  หน้าติดตามความคืบหน้าโครงการทางหลวงพิเศษหมายเลข 81 สายบางใหญ่ - กาญจนบุรี-  กรมทางหลวงปัดฝุ่น "บางใหญ่-บ้านโป่ง" ต่อเส้นทางถึงเมืองกาญจน์-  โดนเวนคืนนับหมื่นราย มอเตอร์เวย์บางใหญ่-กาญจนบุรี-  http://www.thaicontractors.com/content/news/1158.html ทล.เร่งผุดมอเตอร์เวย์สายตะวันตก + จ้างออกแบบก่อสร้างสายบางใหญ่-บ้านโป่ง-กาญจนบุรี/เล็งชงรัฐชี้ขาดรูปแบบลงทุน 5 เส้น date=2009-04-23 -  พระราชกฤษฎีกากำหนดเขตที่ดินในบริเวณที่ที่จะเวนคืน เพื่อสร้างทางหลวงพิเศษหมายเลข ๘๑ สายกรุงเทพมหานคร-กาญจนบุรี ตอนแยกทางหลวงพิเศษหมายเลข ๙ (บางใหญ่) -อำเภอเมืองนครปฐม และเพื่อขยายทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๓๐๒ สายสามแยกมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์-บรรจบทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๓๔๐ (บางใหญ่) ที่บ้านบางมะเดื่อ พ.ศ. ๒๕๔๖ date=2015-10-10 -  พระราชกฤษฎีกากำหนดเขตที่ดินในบริเวณที่ที่จะเวนคืน เพื่อสร้างทางหลวงพิเศษหมายเลข ๘๑ สายแยกทางหลวงพิเศษหมายเลข ๓๗ (บางใหญ่) - กาญจนบุรี ตอนแยกทางหลวงพิเศษหมายเลข ๓๗ (บางใหญ่) - อำเภอเมืองนครปฐม และเพื่อขยายทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๓๐๒ สายสามแยกมหาวิทยาลัย เกษตรศาสตร์ - บรรจบทางหลวงพิเศษหมายเลข ๓๗ (บางใหญ่) ที่บ้านบางมะเดื่อ พ.ศ. ๒๕๔๒ ออกตามความในพระราชบัญญัติทางหลวง พ.ศ. ๒๕๓๕

**แหล่งข้อมูลอื่น**
  โครงการทางหลวงพิเศษระหว่างเมือง สายบางใหญ่-กาญจนบุรี (M81) กรมทางหลวง กระทรวงคมนาคม-  การศึกษาความเหมาะสมทางด้านเศรษฐกิจ วิศวกรรม และผลกระทบสิ่งแวดล้อม โครงการทางหลวงพิเศษระหว่างเมือง สายกาญจนบุรี-ชายแดนไทย/พม่า (บ้านพุน้ำร้อน) date=2016-03-06 
หมวดหมู่:ทางหลวงพิเศษระหว่างเมือง
หมวดหมู่:ทางพิเศษในจังหวัดนนทบุรี
หมวดหมู่:ทางพิเศษในจังหวัดนครปฐม
หมวดหมู่:ทางพิเศษในจังหวัดราชบุรี
หมวดหมู่:ทางพิเศษในจังหวัดกาญจนบุรี