เขตบางพลัด

บางพลัด เป็นหนึ่งในห้าสิบเขตของกรุงเทพมหานคร เดิมถือเป็นพื้นที่รอบนอก แต่ปัจจุบันมีความเจริญเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว สภาพทั่วไปเป็นแหล่งการค้าและแหล่งที่อยู่อาศัยหนาแน่นมาก แต่ก็มีแหล่งท่องเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์และศิลปวัฒนธรรมตั้งอยู่ด้วยเช่นกัน

**ที่ตั้งและอาณาเขต**
ตั้งอยู่ริมฝั่งตะวันตกของแม่น้ำเจ้าพระยา (ฝั่งธนบุรี) มีอาณาเขตติดต่อกับพื้นที่การปกครองต่าง ๆ เรียงตามเข็มนาฬิกา ดังนี้- ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอบางกรวย (จังหวัดนนทบุรี) มีทางรถไฟสายใต้เป็นเส้นแบ่งเขต- ทิศตะวันออก ติดต่อกับเขตบางซื่อ เขตดุสิต และเขตพระนคร มีแนวกึ่งกลางแม่น้ำเจ้าพระยาเป็นเส้นแบ่งเขต- ทิศใต้ ติดต่อกับเขตบางกอกน้อย มีถนนสมเด็จพระปิ่นเกล้าและถนนบรมราชชนนีเป็นเส้นแบ่งเขต- ทิศตะวันตก ติดต่อกับเขตตลิ่งชัน มีคลองบางกอกน้อยเป็นเส้นแบ่งเขต

**ที่มาของชื่อเขต**
มีข้อสันนิษฐานว่าชื่อ "บางพลัด" หมายถึง การพลัดหลงหรือหลงถิ่น เชื่อว่ามาจากเมื่อครั้งเสียกรุงศรีอยุธยาแก่พม่าครั้งที่ 2 เมื่อ พ.ศ. 2310 เมื่อผู้คนอพยพหนีลงมาสู่ที่นี่ได้พลัดหลงหรือหลงหายกัน เนื่องจากมีลำคลอง ลำประโดง และมีสวนแน่นขนัด ทำให้ผู้ที่เข้ามาในละแวกนี้มักจะเกิดการพลัดหลงเข้าออกไม่ถูกอยู่บ่อยครั้ง ซึ่งนามเช่นนี้มีความหมายในเชิงไม่เป็นมงคลในความเชื่อ จึงมีแนวคิดที่จะเปลี่ยนเป็น "บางภัทร์" ใน พ.ศ. 2545 แต่ที่สุดก็ไม่ได้มีการเปลี่ยนแต่อย่างใด

**ประวัติศาสตร์**
เดิมเขตบางพลัดมีฐานะเป็นอำเภอชั้นในอำเภอหนึ่งของพระนคร มีชื่อว่า อำเภอบางพลัด ต่อมาถูกลดฐานะเป็น ตำบลบางพลัด ขึ้นอยู่กับอำเภอบางกอกน้อย จังหวัดธนบุรี ภายหลังได้มีการรวมจังหวัดธนบุรีกับจังหวัดพระนครเข้าด้วยกันเป็นจังหวัดนครหลวงกรุงเทพธนบุรี และเปลี่ยนเป็นกรุงเทพมหานครใน พ.ศ. 2515 ตำบลบางพลัดจึงเปลี่ยนฐานะเป็น แขวงบางพลัด ขึ้นกับเขตบางกอกน้อย กรุงเทพมหานคร
วันที่ 1 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2528 ได้มีการจัดตั้งที่ทำการแขวงบางพลัดโดยใช้อาคารเรียนของโรงเรียนวัดบางพลัด ซึ่งตั้งอยู่ที่ซอยจรัญสนิทวงศ์ 79 ถนนจรัญสนิทวงศ์ แขวงบางพลัด เขตบางกอกน้อยในขนะนั้น
ต่อมาในเดือนมกราคม พ.ศ. 2532 กรุงเทพมหานครได้จัดตั้งสำนักงานเขตบางกอกน้อย สาขาบางพลัด ขึ้นดูแลพื้นที่แขวงบางพลัด บางอ้อ บางบำหรุ และบางยี่ขัน ซึ่งต่อมาท้องที่ทั้ง 4 แขวงนี้ได้ยกฐานะขึ้นเป็น เขตบางพลัด ในวันที่ 9 พฤศจิกายน พ.ศ. 2532 ตามประกาศกระทรวงมหาดไทย เปลี่ยนแปลงพื้นที่เขตบางกอกน้อยและจัดตั้งเขตบางพลัด
เมื่อวันที่ 12 ธันวาคม พ.ศ. 2534 ได้มีประกาศของกระทรวงมหาดไทย เปลี่ยนแปลงพื้นที่เขตบางพลัด โดยโอนพื้นที่แขวงบางบำหรุและบางยี่ขันเฉพาะส่วนที่อยู่ทางทิศใต้ของถนนบรมราชชนนีและถนนสมเด็จพระปิ่นเกล้า กลับไปเป็นพื้นที่ในการปกครองของเขตบางกอกน้อยอีกครั้ง

**การแบ่งเขตการปกครอง**
ทัศนียภาพในเขตบางพลัด
เขตบางพลัดแบ่งเขตการปกครองย่อยออกเป็น 4 แขวง ได้แก่

**ประชากร**

**การคมนาคม**
ทางสายหลัก- ถนนจรัญสนิทวงศ์ เชื่อมระหว่างทางแยกบรมราชชนนีกับสุดเขตกรุงเทพมหานคร- ถนนสิรินธร เชื่อมระหว่างทางแยกต่างระดับสิรินธรกับทางแยกบางพลัด- ถนนราชวิถี เชื่อมระหว่างทางแยกบางพลัดกับสะพานกรุงธน- ถนนสมเด็จพระปิ่นเกล้า (ทางขนานขาเข้า) - ถนนอรุณอมรินทร์ เชื่อมระหว่างทางแยกอรุณอมรินทร์กับสะพานพระราม 8- ทางพิเศษศรีรัช เชื่อมกับถนนกาญจนาภิเษก- รถไฟฟ้าชานเมือง สายสีแดงอ่อน – สถานีบางบำหรุ- รถไฟฟ้ามหานคร สายเฉลิมรัชมงคล – สถานีบางยี่ขัน สถานีสิรินธร สถานีบางพลัด สถานีบางอ้อ 
ทางสายรองและทางลัด- ถนนรุ่งประชา- ถนนเทอดพระเกียรติ- ถนนเจ้าพระยาสยาม (จรัญสนิทวงศ์ 66/1) - ซอยจรัญสนิทวงศ์ 40 (อัศวมิตร) และซอยอรุณอมรินทร์ 49 (วัดน้อยนางหงษ์)- ซอยจรัญสนิทวงศ์ 44 (วิมลสรกิจ)- ซอยจรัญสนิทวงศ์ 46 (พระยาวรพงษ์)- ซอยจรัญสนิทวงศ์ 65 / ซอยสิรินธร 7 (ร่วมพัฒนา)- ซอยจรัญสนิทวงศ์ 67 (เลิศสุข)- ซอยจรัญสนิทวงศ์ 69 (เสริมสุข)- ซอยจรัญสนิทวงศ์ 71 (เลิศบุญ)- ซอยจรัญสนิทวงศ์ 75 (ภาณุรังษี)- ซอยสิรินธร 2 (สมชายพัฒนา)- ซอยสมเด็จพระปิ่นเกล้า 4 (สุวิชานดำริ)- ซอยอรุณอมรินทร์ 30 (วัดบางยี่ขัน) และซอยอรุณอมรินทร์ 34- ถนนเลียบทางรถไฟสายใต้
สะพานข้ามแม่น้ำเจ้าพระยา- สะพานพระราม 7 เชื่อมเขตบางพลัดและอำเภอบางกรวยเข้ากับเขตบางซื่อ- สะพานพระราม 6 เป็นสะพานรถไฟเชื่อมระหว่างเขตบางพลัดกับเขตบางซื่อ- สะพานกรุงธน เชื่อมระหว่างเขตบางพลัดกับเขตดุสิต- สะพานพระราม 8 เชื่อมระหว่างเขตบางพลัดกับเขตพระนคร

**สถานที่สำคัญ**
ไฟล์:สวนหลวงพระราม 8 ๘.jpg|thumb|สวนหลวงพระราม 8- สะพานพระราม 8 และสวนหลวงพระราม 8- สะพานกรุงธน- บ้านบางยี่ขัน- แขวงทางหลวงธนบุรี- หมวดทางหลวงตลิ่งชัน- ศูนย์กายภาพบำบัด คณะกายภาพบำบัด มหาวิทยาลัยมหิดล- ศูนย์วิทยาศาสตร์ คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี, คณะพยาบาลศาสตร์, โรงเรียนการเรือน มหาวิทยาลัยสวนดุสิต- บ้านจันทร์ส่องหล้า

**ศาสนสถาน**

**วัด**
เขตบางพลัดมีพุทธศาสนิกชนจำนวนมาก จึงมีการสร้างวัดเป็นจำนวนไม่น้อย แบ่งเป็นวัด 23 วัด - วัดวิมุตยาราม - วัดใหม่เทพนิมิตร- วัดจตุรมิตรประดิษฐาราม - วัดเปาโรหิตย์ - วัดน้อยนางหงษ์ - วัดบางพลัด (วัดบางพลัดใน)- วัดอมรคีรี - วัดสิงห์- วัดพระยาศิริไอยสวรรค์ - วัดรวกบางบำหรุ - วัดภาณุรังษี - วัดคฤหบดี- วัดเทพนารี - วัดทอง - วัดฉัตรแก้วจงกลณี - วัดดาวดึงษาราม - วัดเทพากร - วัดบางยี่ขัน- วัดเพลง - วัดภคินีนาถวรวิหาร- วัดบวรมงคล (วัดลิงขบ)- วัดอาวุธวิกสิตาราม (วัดบางพลัดนอกหรือวัดปากคลองบางพลัด)- วัดสามัคคีสุทธาวาส 
พระพุทธแซกคำ วัดคฤหบดี

**มัสยิด**
มัสยิดบางอ้อ เป็นมัสยิดเก่าแก่สร้างขึ้นในสมัยรัชกาลที่ 6 โดยชาวมุสลิมสายเปอร์เซียที่อพยพมาจากกรุงศรีอยุธยาเมื่อครั้งเสียกรุง หรือที่เรียกว่า "แขกแพ"- มัสยิดบางอ้อ- มัสยิดดารุลอิหซาน 

**ศาลเจ้า**
 ศาลเจ้าปุงเท่ากง- ศาลเจ้าพ่อเสือ

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
  เว็บไซต์สำนักงานเขตบางพลัดfix-attempted=yes -  แผนที่เขตบางพลัด date=2007-09-27