ปราสาทหินวัดพู

ปราสาทวัดพู (ວັດພູ, pron) เป็นโบราณสถานและแหล่งมรดกโลกแห่งที่สองของประเทศลาว  เป็นโบสถ์พราหมณ์ที่สร้างถวายพระศิวะ ตั้งอยู่บนเนินเขาภู หรือเรียกกันว่าภูเก้า (หมายถึงมวยผม) ห่างจากตัวเมืองเก่าจำปาศักดิ์ประมาณ 6 กิโลเมตร ลักษณะของปราสาทเป็นเทวสถานเขมร คล้ายกับเขาพระวิหาร สร้างในราวพุทธศตวรรษที่ 11 ในสมัยของพระเจ้ามเหนทรวรมัน โดยพระยากัมมะธา ถือว่าเป็นปราสาทหินที่มีอายุเก่าแก่ที่สุด

**มรดกโลก**
ปราสาทหินวัดพูและสิ่งก่อสร้างใกล้เคียงได้รับจดทะเบียนให้เป็นแหล่งมรดกโลกในการประชุมคณะกรรมการมรดกโลกสมัยสามัญครั้งที่ 25 เมื่อ พ.ศ. 2544 ที่กรุงเฮลซิงกิ ประเทศฟินแลนด์ ด้วยข้อกำหนดและหลักเกณฑ์ในการพิจารณา ดังนี้-  (iii)  - เป็นสิ่งที่ยืนยันถึงหลักฐานของวัฒนธรรมหรืออารยธรรมที่ปรากฏให้เห็นอยู่ในปัจจุบันหรือว่าที่สาบสูญไปแล้ว-  (iv)  - เป็นตัวอย่างอันโดดเด่นของประเภทของสิ่งก่อสร้างอันเป็นตัวแทนของการพัฒนาทางด้านวัฒนธรรม สังคม ศิลปกรรม วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี อุตสาหกรรม ในประวัติศาสตร์ของมนุษยชาติ-  (vi)  - มีความคิดหรือความเชื่อที่เกี่ยวข้องโดยตรงกับเหตุการณ์ หรือมีความโดดเด่นยิ่งในประวัติศาสตร์

**งานประเพณี**
ปราสาทวัดพูมีงานประเพณีประจำปีที่เรียกว่า "งานประจำปีวัดพู" จัดเป็นประจำทุกปีในช่วงเดือนกุมภาพันธ์ ตรงกับวันเพ็ญเดือนสาม และมีงานประมาณ 3 วัน

**การรักษาและการเข้าชม**
ปราสาทวัดพู
ปัจจุบันสถานที่นี้เปิดให้กับสาธารณชนไว้ทำพิธีทางศาสนาและการท่องเที่ยว โดยเปิดในเวลา 08:00–18:00 นาฬิกา และสำหรับชาวต่างชาติจ่ายค่าเข้า 50,000 กีบ ส่วนชาวลาวจ่าย 20,000 กีบ
บริเวณนี้มีพิพิธภัณฑ์ที่บรรจุไปด้วยวัตถุในตัววิหาร เช่นเทวรูปพระศิวะ พระวิษณุ นนทิ และพระพุทธรูป ตัวอาคารมีขนาดจำกัด เพื่อให้สถานที่และบริเวณโดยรอบมีการเปลี่ยนแปลงน้อยที่สุด

**อ้างอิง**

**บรรณานุกรม**
 É. Aymonier, Le Cambodge. II Les provinces siamoises, Paris 1901; - E. Lunet de Lajonquiére, Inventaire descriptif des monuments d’Indochine. Le Cambodge, II, Paris 1907; - H. Marchal, Le Temple de Vat Phou, province de Champassak, Éd. du département des Cultes du Gouvernement royal du Laos- H Parmentier, «Le temple de Vat Phu», Bulletin de l’École Française d’Extrême-Orient, 14/2, 1914, p. 1-31; - M. Freeman, A Guide to Khmer Temples in Thailand and Laos. Weatherhill 1996. 0-8348-0450-6.- M. Santoni et al., «Excavations at Champasak and Wat Phu (Southern Laos) », in R. Ciarla, F. Rispoli (ed.), South-East Asian Archaeology 1992, Roma 1997, p. 233-63; - M. Cucarzi, O. Nalesini et al., «Carta archeologica informatizzata: il progetto UNESCO per l’area di Wat Phu», in B. Amendolea (ed.), Carta archeologica e pianificazione territoriale, Roma 1999, p. 264-71;- UNESCO Champasak Heritage Management Plan, Bangkok 1999  date=2007-03-11 ;- International Council on Monuments and Sites  report on World Heritage Site application, September 2001;- O. Nalesini, «Wat Phu», in Enciclopedia archeologica. Asia, Roma 2005.- Ch. Higham. The Civilization of Angkor. Phoenix 2001. 1-84212-584-2.- Projet de Recherches en Archaeologie Lao. Vat Phu: The Ancient City, The Sanctuary, The Spring (pamphlet).-  Global Heritage Fund - Where We Work - Wat Phu, Laos Accessed on 2009-04-28.- Recherches nouvelles sur le Laos -  EFEO(école française d'extrême orient) - Yves Goudineau & Michel Lorrillard - 2008 - 678 pages.

**แหล่งข้อมูลอื่น**
  Official Vat Phu Website - history, timetable, news, projects, and more date=2017-09-16 - Wat Phu preservation project summary date=2010-12-09  at Global Heritage Fund- Explore Wat Phu with Google Earth on Global Heritage Network- Laos Travel Guide Wat Phu Champasak date=2016-03-07 -   "ปราสาทวัดพู" (บ้างก็เขียน พู ว่า ภู)มรดกโลกของลาวตอนใต้ date=2007-06-08 
หมวดหมู่:โบสถ์พราหมณ์ในประเทศลาว
หมวดหมู่:แหล่งมรดกโลกในประเทศลาว
หมวดหมู่:สิ่งก่อสร้างในแขวงจำปาศักดิ์
หมวดหมู่:สิ่งก่อสร้างในพุทธศตวรรษที่ 12
วัดพู
วัดพู
หมวดหมู่:สถานที่ท่องเที่ยวในประเทศลาว
หมวดหมู่:แหล่งมรดกโลกทางวัฒนธรรม