จังหวัดสุพรรณบุรี

สุพรรณบุรี เป็นจังหวัดหนึ่งในภาคกลางของประเทศไทย ห่างจากกรุงเทพมหานคร 107 กิโลเมตร จังหวัดที่อยู่ติดกัน (จากทิศเหนือ วนตามเข็มนาฬิกา) ได้แก่ อุทัยธานี ชัยนาท สิงห์บุรี อ่างทอง พระนครศรีอยุธยา นครปฐม และกาญจนบุรี

**ประวัติศาสตร์**
สุพรรณบุรีเป็นเมืองโบราณ พบหลักฐานทางโบราณคดีมีอายุไม่ต่ำกว่า 3,500-3,800 ปี โบราณวัตถุที่ขุดพบมีทั้งยุคหินใหม่ ยุคสำริด ยุคเหล็ก และสืบทอดวัฒนธรรมต่อเนื่องมาตั้งแต่สมัยสุวรรณภูมิ ฟูนัน อมราวดี ทวารวดี และศรีวิชัย สุพรรณบุรีเดิมมีชื่อว่า ทวารวดีศรีสุพรรณภูมิ หรือ พันธุมบุรี ตั้งอยู่บนฝั่งแม่น้ำท่าจีน แถบ บริเวณตำบลรั้วใหญ่ไปจดตำบลพิหารแดง 
ต่อมาพระเจ้ากาแตได้ย้ายเมืองมาตั้งอยู่ที่ฝั่งขวาของแม่น้ำ แล้วโปรดให้มอญน้อยไปสร้างวัดสนามชัย และบูรณะวัดป่าเลไลยก์ ชักชวนให้ข้าราชการจำนวน 2,000 คนบวช จึงขนานนามเมืองใหม่ว่า สองพันบุรี
ครั้งถึงสมัยพระเจ้าอู่ทอง ได้สร้างเมืองมาทางฝั่งใต้หรือทางตะวันตกของแม่น้ำท่าจีน ชื่อเมืองเรียกว่า อู่ทอง จวบจนสมัยขุนหลวงพะงั่ว เมืองนี้จึงเรียกว่าชื่อว่า สุพรรณบุรี นับแต่นั้นมา
ในสมัยกรุงศรีอยุธยาเป็นราชธานี เมืองสุพรรณบุรีเป็นเมืองหน้าด่านและเป็นเมืองอู่ข้าวอู่น้ำที่สำคัญ ต้องผ่านศึกสงครามหลายต่อหลายครั้ง สภาพเมืองตลอดจนโบราณสถานถูกทำลายเหลือเพียงซากปรักหักพัง จนกระทั่งถึงสมัยรัตนโกสินทร์ เมืองสุพรรณบุรีได้ฟื้นตัวขึ้นใหม่ และตั้งอยู่บนฝั่งตะวันออกของแม่น้ำท่าจีน (ลำน้ำสุพรรณ) มาจนตราบทุกวันนี้
ความสำคัญของสุพรรณบุรีในด้านประวัติศาสตร์การกอบกู้เอกราชไทยในสมัยกรุงศรีอยุธยา ได้แก่ ชัยชนะแห่งสงครามยุทธหัตถีที่สมเด็จพระนเรศวรมหาราชทรงมีชัยชนะเหนือพระมหาอุปราชา ณ สมรภูมิดอนเจดีย์ เป็นมหาวีรกรรมคชยุทธอันยิ่งใหญ่ที่ได้ถูกจารึกไว้ และมีการจัดงานเพื่อเฉลิมฉลองอย่างยิ่งใหญ่ทุกปี เพื่อเป็นการเทิดพระเกียรติ 
ในด้านวรรณคดี เป็นเมืองต้นกำเนิดแห่งตำนาน "ขุนช้างขุนแผน" วรรณคดีไทยเรื่องราวและสถานที่ที่ปรากฏตามท้องเรื่องยังคงมีให้เห็นในปัจจุบัน อาทิ บ้านรั้วใหญ่ วัดเขาใหญ่ ท่าสิบเบี้ย ไร่ฝ้าย วัดป่าเลไลยก์ วัดแค อำเภออู่ทอง และอำเภอศรีประจันต์
สุพรรณบุรี ดินแดนแห่งความอุดมสมบูรณ์บนพื้นที่ราบภาคกลางสืบสานความเจริญรุ่งเรืองมาตั้งแต่อดีตเมื่อ พ.ศ. 1420 จากนามเดิมเมืองพันธุมบุรีในยุคทวารวดีตามหลักฐานทางโบราณคดีได้จารึกชื่อไว้ในพงศาวดารเหนือ และนาม "สุพรรณภูมิ" ปรากฏในศิลาจารึกพ่อขุนรามคำแหงมหาราชระบุว่าเป็นนครรัฐที่มีความสำคัญมาก่อนกรุงศรีอยุธยา เมื่อมีการสถาปนากรุงศรีอยุธยา เมืองสุพรรณบุรีจึงจัดอยู่ในฐานะเมืองลูกหลวงซึ่งเป็นเมืองอู่ข้าวอู่น้ำที่สำคัญอีกด้วย

**ภูมิศาสตร์**
ภูมิประเทศส่วนใหญ่ของสุพรรณบุรีเป็นที่ราบต่ำติดชายฝั่งแม่น้ำสุพรรณบุรี มีทิวเขาขนาดเล็กอยู่ทางเหนือและทางตะวันตกและทิศเหนือ มีอุทยานแห่งชาติพุเตย แหล่งนํ้าสำคัญคือเขื่อนกระเสียว ด้านตะวันออกเฉียงใต้เป็นที่ราบลุ่มของแม่น้ำสุพรรณบุรี (แม่น้ำท่าจีน) ใช้เป็นพื้นที่ปลูกข้าว

**การเมืองการปกครอง**

**หน่วยการปกครอง**
การปกครองแบ่งออกเป็น 10 อำเภอ 110 ตำบล 977 หมู่บ้าน โดยทั้ง 10 อำเภอมีดังนี้
แผนที่อำเภอในจังหวัดสุพรรณบุรี
จังหวัดสุพรรณบุรีมีองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นรวม 127 แห่ง ประกอบด้วย องค์การบริหารส่วนจังหวัด 1 แห่ง คือ องค์การบริหารส่วนจังหวัดสุพรรณบุรี, เทศบาลเมือง 2 แห่ง ได้แก่ เทศบาลเมืองสุพรรณบุรี และเทศบาลเมืองสองพี่น้อง, เทศบาลตำบล 44 แห่ง และองค์การบริหารส่วนตำบล 80 แห่ง
อำเภอเมืองสุพรรณบุรี- เทศบาลเมืองสุพรรณบุรี- เทศบาลตำบลท่าเสด็จ- เทศบาลตำบลโพธิ์พระยา- เทศบาลตำบลสวนแตง- เทศบาลตำบลบางกุ้ง- เทศบาลตำบลท่าระหัด- เทศบาลตำบลห้วยวังทอง- เทศบาลตำบลบ้านโพธิ์- เทศบาลตำบลรั้วใหญ่
อำเภอเดิมบางนางบวช- เทศบาลตำบลเขาพระ- เทศบาลตำบลนางบวช- เทศบาลตำบลบ่อกรุ- เทศบาลตำบลเขาดิน- เทศบาลตำบลปากน้ำ- เทศบาลตำบลเดิมบาง- เทศบาลตำบลหนองกระทุ่ม- เทศบาลตำบลทุ่งคลี
อำเภอด่านช้าง- เทศบาลตำบลด่านช้าง
อำเภอบางปลาม้า- เทศบาลตำบลโคกคราม- เทศบาลตำบลบางปลาม้า- เทศบาลตำบลบ้านแหลม- เทศบาลตำบลไผ่กองดิน- เทศบาลตำบลต้นคราม- เทศบาลตำบลตะค่า- เทศบาลตำบลบ้านแหลมพัฒนา
อำเภอศรีประจันต์- เทศบาลตำบลศรีประจันต์- เทศบาลตำบลวังยาง- เทศบาลตำบลปลายนา- เทศบาลตำบลบ้านกร่าง- เทศบาลตำบลวังหว้า- เทศบาลตำบลวังน้ำซับ
อำเภอดอนเจดีย์- เทศบาลตำบลดอนเจดีย์- เทศบาลตำบลสระกระโจม
อำเภอสองพี่น้อง- เทศบาลเมืองสองพี่น้อง- เทศบาลตำบลทุ่งคอก
อำเภอสามชุก- เทศบาลตำบลสามชุก
อำเภออู่ทอง- เทศบาลตำบลอู่ทอง- เทศบาลตำบลสระยายโสม- เทศบาลตำบลขุนพัดเพ็ง- เทศบาลตำบลบ้านดอน- เทศบาลตำบลท้าวอู่ทอง- เทศบาลตำบลบ้านโข้ง- เทศบาลตำบลกระจัน- เทศบาลตำบลเจดีย์- เทศบาลตำบลจรเข้สามพัน
อำเภอหนองหญ้าไซ- เทศบาลตำบลหนองหญ้าไซ

**รายชื่อผู้ว่าราชการจังหวัด**

**รายชื่อนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัด**

**โครงสร้างพื้นฐาน**

**การขนส่ง**
 ถนนที่สำคัญในสุพรรณบุรี
สำหรับถนนในหมายเลขที่ 1-10 เป็นถนนที่ใช้ชื่อตัวละครในวรรณคดีไทยเรื่องขุนช้างขุนแผน นิทานพื้นบ้านของจังหวัดสุพรรณบุรี ได้แก่
# ถนนพระพันวษา
# ถนนขุนไกร
# ถนนม้าสีหมอก และ ถนนหมื่นหาญ (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3431)
# ถนนเณรแก้ว
# ถนนขุนแผน (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3017)
# ถนนนางพิม
# ถนนขุนช้าง (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3318)
# ถนนหลวงทรงพล
# ถนนพลายชุมพล
# ถนนขุนไกร
ส่วนถนนต่อไปนี้ เป็นถนนที่ตั้งชื่อขึ้นมาใหม่
# ถนนบางบัวทอง-ชัยนาท (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 340)
# ถนนมาลัยแมน (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 321)
# ถนนประชาธิปไตย
#ถนนวงแหวนรอบเมืองสุพรรณบุรี
 สะพานที่สำคัญ- สะพานอาชาสีหมอก ๑- สะพานอาชาสีหมอก ๒- สะพานอาชาสีหมอก ๓- สะพานวัดพระรูป
ทางรถไฟ
จังหวัดสุพรรณบุรีนั้นมีทางรถไฟผ่านโดยเป็นทางรถไฟที่แยกมาจากสถานีชุมทางหนองปลาดุก จังหวัดราชบุรี โดยเปิดเดินรถเมื่อ 16 มิถุนายน พ.ศ. 2506 ปัจจุบันมีที่หยุดรถ/ป้ายหยุดรถ/สถานีในเขตจังหวัดสุพรรณบุรีดังนี้
1.ที่หยุดรถหนองวัลย์เปรียง 
2.ที่หยุดรถศรีสำราญ
3.ที่หยุดรถดอนสงวน
4.ป้ายหยุดรถดอนทอง
5.ที่หยุดรถหนองผักชี
6.ที่หยุดรถบ้านมะขามล้ม
7.ที่หยุดรถสะแกย่างหมู
8.สถานีสุพรรณบุรี
9.ที่หยุดรถมาลัยแมน
โดยในปัจจุบันนั้นมีรถไฟให้บริการ 2 ขบวน คือขบวนรถชานเมืองที่ 355/356 โดยขบวน 355 ปลายทางสุพรรณบุรีวันอาทิตย์ ขบวน 356 ต้นทางสุพรรณบุรีวันจันทร์ ส่วนวันอื่นๆนั้นขบวนรถจะสิ้นสุดปลายทางแค่ชุมทางหนองปลาดุก 

**การศึกษา**
 โรงเรียน- ดูที่ รายชื่อโรงเรียนในจังหวัดสุพรรณบุรี
 ระดับอุดมศึกษา- มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาลัยสงฆ์สุพรรณบุรีศรีสุวรรณภูมิ- มหาวิทยาลัยสวนดุสิต วิทยาเขตสุพรรณบุรี- มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา ศูนย์ด่านช้าง สุพรรณบุรี- มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา ศูนย์การศึกษาอู่ทองทวาราวดี- มหาวิทยาลัยราชภัฏเทพสตรี ศูนย์เดิมบางนางบาช สุพรรณบุรี- มหาวิทยาลัยราชภัฏกาญจนบุรี ศูนย์สุพรรณบุรี- มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ โครงการจัดตั้งวิทยาเขตสุพรรณบุรี- มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลสุวรรณภูมิ วิทยาเขตสุพรรณบุรี- วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สุพรรณบุรี- วิทยาลัยสาธารณสุขสิรินธร สุพรรณบุรี- วิทยาลัยนาฏศิลปสุพรรณบุรี- วิทยาลัยช่างศิลปสุพรรณบุรี- มหาวิทยาลัยการกีฬาแห่งชาติ วิทยาเขตสุพรรณบุรี
 ระดับอาชีวศึกษา- วิทยาลัยเทคโนโลยีสหวิทย์บริหารธุรกิจ- วิทยาลัยอาชีวศึกษาสุพรรณบุรี- วิทยาลัยสารพัดช่างบรรหาร-แจ่มใส- วิทยาลัยเทคนิคสุพรรณบุรี- วิทยาลัยการอาชีพสองพี่น้อง- วิทยาลัยการอาชีพอู่ทอง- วิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยีสุพรรณบุรี

**สาธารณสุข**
 โรงพยาบาลเจ้าพระยายมราช- โรงพยาบาลสมเด็จพระสังฆราช องค์ที่ ๑๗- โรงพยาบาลอู่ทอง- โรงพยาบาลด่านช้าง- โรงพยาบาลเดิมบางนางบวช- โรงพยาบาลสามชุก- โรงพยาบาลศรีประจันต์- โรงพยาบาลดอนเจดีย์- โรงพยาบาลบางปลาม้า- โรงพยาบาลหนองหญ้าไซ- โรงพยาบาลศุภมิตร- โรงพยาบาลพรชัย- โรงพยาบาลเทวพร- โรงพยาบาลธนบุรี-อู่ทอง- โรงพยาบาลสมเด็จพระมหาวีรวงศ์ (สถานีอนามัยดอนขุนราม)

**บุคคลที่มีชื่อเสียง**

**พระภิกษุ**
 สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ประยุทธ์ ปยุตฺโต) ป.ธ.9 ที่ปรึกษามหาเถรสมาคม

**นักร้อง**
เปาวลี พรพิมล
*ชินกฤช มะลิซ้อน
*แพรวา พัชรี
*ฮาย ชุติมา นักร้องลูกทุ่ง หมอลำ นักแสดง แชมป์ ศึกวันดวลเพลง 10 สมัย แชมป์ ศึกวันดวลเพลง เสาร์ ๕ ฤดูกาลที่ 1 แชมป์ ศึกวันดวลเพลง ซูเปอร์แชมป์
*สายัณห์ สัญญา 
*ไวพจน์ เพชรสุพรรณ 
*ขวัญจิต ศรีประจันต์ 
*เสรี รุ่งสว่าง 
*สังข์ทอง สีใส 
*ศรเพชร ศรสุพรรณ
*นภัทร อินทร์ใจเอื้อ
*สุรพล สมบัติเจริญ
*สุรชัย สมบัติเจริญ
*อาทิวราห์ คงมาลัย 
*ยืนยง โอภากุล
*ยิ่งยง โอภากุล
*ก้าน แก้วสุพรรณ
*วรเวช ดานุวงศ์
*จ่อย รวมมิตร
*สุพิชชา ปรีดาเจริญ

**นักแสดง**
ปภัสรา เตชะไพบูลย์
*ศรศิลป์ มณีวรรณ์
*สุเทพ สีใส
*ไชยา สุดใจดี
*ชุดาภา จันทเขตต์
*นันทวุฒิ บุญรับทรัพย์
*รชยา รักกสิกรณ์

**อ้างอิง**

**ดูเพิ่ม**
 รายชื่อโรงเรียนในจังหวัดสุพรรณบุรี- รายชื่อวัดในจังหวัดสุพรรณบุรี- ขุนช้างขุนแผน วรรณคดีพื้นบ้านของจังหวัด- รายชื่อห้างสรรพสินค้าในจังหวัดสุพรรณบุรี- สโมสรฟุตบอลสุพรรณบุรี

**แหล่งข้อมูลอื่น**
  เว็บไซต์อย่างเป็นทางการของจังหวัด date=2005-05-09 -  เว็บไซต์ส่งเสริมการท่องเที่ยวจังหวัดสุพรรณบุรี date=2008-05-11