Blaze7451/Wiki-th-20250601 huggingface dataset:
บริษัทข้ามชาติ

บริษัทข้ามชาติ หรือ บรรษัทข้ามชาติ (multinational corporation หรือ multinational company) 

**ความหมาย**
บริษัทข้ามชาติเกิดจากแนวคิดของการเกิดการขายแบบแฟรนไชส์ โดยจุดเริ่มต้นมาจากการนำเอาภูมิความรู้ที่มีอยู่ดั้งเดิมของบุคคลหนึ่งหรือกลุ่มหนึ่งเอามาแจกจ่าย(ขาย)ให้กับกลุ่มหรือบุคคลอื่นๆ นำไปใช้ในเชิงธุรกิจหรือพานิชย์ 
อธิบายความหมายของการขายแบบนี้ได้อย่างง่ายๆ ว่า เป็นการขายแบบ ขยายสาขา นั่นเอง
ดังนั้น ธุรกิจแบบ บริษัทข้ามชาติ ก็คือการขยายตัวของการค้าแบบขยายสาขาที่มุ่งผลสำเร็จไปที่การลงทุนนอกประเทศ โดยที่จุดมุ่งหมายสูงสุดก็คือ การเข้าควบคุมตลาดในรายการขายสินค้าของตนอย่างโลกาภิวัตน์

**ประเภท**
เราอาจจะแบ่งประเภทของบริษัทข้ามชาติออกเป็นสามแบบดังนี้
# บริษัทข้ามชาติแนวดิ่ง บริษัทข้ามชาติประเภทนี้นั้น จะมีศูนย์กลางอยู่ที่ประเทศแม่เป็นหลัก แล้วจะผลิตของออกไปขายยังต่างประเทศด้วยการเปิดเป็น outlet หรือ ร้านสาขา หรือที่เราเรียกกันว่า ตัวแทนจำหน่าย
# บริษัทข้ามชาติแนวนอน บริษัทข้ามชาติประเภทนี้นั้น จะมีศูนย์กลางการผลิตอยู่หลากหลายที่ โดนส่วนมากจะมองการลงทุน ณ ประเทศที่วัตถุดิบราคาถูกและค่าแรงไม่สูงมากนัก เช่น จีน หรือ อินเดีย เป็นต้น
# บริษัทข้ามชาติแบบหลากหลาย ประเภทนี้นั้นจะเป็นการผสมผสานแนวทางการผลิต และการลงทุน ระหว่างแบบแนวนอน และแนวดิ่งเข้าด้วยกัน

**ความแตกต่างของบริษัทข้ามชาติแนวนอนและแนวดิ่ง**
สิ่งสำคัญอันดับแรกสุดที่แตกต่างของสองประเภทนี้คือ  สินค้าและบริการ ที่ทั้งสองประเภทผลิต
แบบแนวนอนนั้น จะผลิตสินค้าและบริการประเภทเดียว ไม่หลากหลาย ในขณะที่ แบบแนวดิ่งนั้นจะหลากหลายกว่า

**บริษัทข้ามชาติกับการ outsource**
การ outsource นับเป็นมิติใหม่ของวงการบริษัทข้ามชาติ นั่นคือ การเข้ามาของบริษัทยักษ์ใหญ่ของวงการอุตสาหกรรมการผลิตในประเทศโลกที่สาม หรือประเทศกำลังพัฒนา
เหตุผลที่การลงทุนในประเทศเหล่านั้นน่าสนใจก็เป็นเพราะว่า จะสามารถลดค่าใช้จ่ายต่างๆ ลงไปได้เยอะมาก ซึ่งรวมไปถึงการที่บริษัทสามารถผลิตอุปกรณ์หรือชิ้นส่วนต่างๆ ได้ตลอด 24 ชั่วโมง นั่นหมายความว่า ในขณะที่ประเทศประเทศหนึ่งนอนหลับอยู่ การผลิตในอีกประเทศก็กำลังดำเนินการตามขั้นตอนอยู่เรื่อยๆ ไม่มีวันหยุด

**ดูเพิ่ม**
 โลกาภิวัตน์- ตลาดหลักทรัพย์- ทุนนิยม- กลไกตลาด
หมวดหมู่:ธุรกิจระหว่างประเทศ
หมวดหมู่:เศรษฐศาสตร์ระหว่างประเทศ
หมวดหมู่:ธุรกิจ
หมวดหมู่:บริษัทข้ามชาติ
สถาบันชั้นสูงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเกาหลี

สถาบันชั้นสูงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเกาหลี (Korea Advanced Institute of Science & Technology, KAIST) เป็นสถาบันอุดมศึกษาในเมืองวิทยาศาสตร์ Daedeok ในเมืองแทจอน ประเทศเกาหลีใต้
ก่อตั้งใน ค.ศ. 1981 โดยการรวม สถาบันชั้นสูงวิทยาศาสตร์เกาหลี (Korea Advanced Institute of Science, KAIS) กับ สถาบันวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเกาหลี (Korea Institute of Science and Technology, KIST) ปัจจุบันมีนักศึกษา 7,000 คน และอาจารย์ 800 คน
KAIST เป็นสถาบันอุดมศึกษาเดียวที่ดูแลโดยกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี แทนที่จะเป็นกระทรวงศึกษาธิการ จุดประสงค์ของสถาบันคือผลิตนักวิทยาศาสตร์และวิศวกรที่มีความสามารถสูง เพื่อทำงานวิจัยพื้นฐานและงานวิจัยประยุกต์ และเพื่อจัดเตรียมโครงสร้างพื้นฐานสำหรับการวิจัยให้สถาบันอื่น ชาวเกาหลีใต้โดยทั่วไปยอมรับว่า KAIST เป็นมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีที่ดีที่สุดในประเทศ และรับนักเรียนที่มีพรสวรรค์จากโรงเรียนมัธยมวิทยาศาสตร์เข้าเรียนอยู่อย่างสม่ำเสมอ
จากการประเมินโดย Accreditation Board for Engineering and Technology (ABET) ซึ่งเป็นหน่วยงานไม่แสวงหากำไรในสหรัฐอเมริกาที่บริการรับรองคุณภาพหลักสูตรการศึกษาด้านวิทยาศาสตร์ประยุกต์:
“KAIST, มหาวิทยาลัยที่ดีที่สุดในเกาหลี, ได้รับการพิจารณาว่าทัดเทียมกับมหาวิทยาลัยชั้นนำ 10% แรกของสหรัฐอเมริกา” (จาก “KAIST Facts,” 2002)
สถาบันเป็นสมาชิก LAOTSE เครือข่ายของมหาวิทยาลัยชั้นนำในยุโรปและเอเชีย

**อันดับสถาบัน**
จากการจัดอันดับมหาวิทยาลัยของคอกโครัลลีไซมอนส์ประจำปี 2019 ได้จัดลำดับให้สถาบันชั้นสูงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเกาหลีอยู่ในอันดับที่ 40 ของโลก อันดับที่ 10 ของทวีปเอเชีย และอันดับที่ 2 ของประเทศเกาหลีใต้

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
  เว็บไซต์อย่างเป็นทางการ date=2020-05-13  -  เว็บไซต์อย่างเป็นทางการ -  วิทยาลัยการจัดการ KAIST date=2008-03-16 
หมวดหมู่:สถาบันอุดมศึกษาในประเทศเกาหลีใต้
กเหลี,สถาบันชั้นสูงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ข้าคือหุ่นยนต์

ข้าคือหุ่นยนต์ (I, Robot) หมายถึงชุดนิยายวิทยาศาสตร์ขนาดสั้นจำนวน 9 เรื่อง แต่งโดยไอแซค อสิมอฟ เรื่องสั้นในชุดเคยลงพิมพ์ในนิตยสารนิยายวิทยาศาสตร์ในสหรัฐอเมริกาชื่อ Super Science Stories และ Astounding Science Fiction ในระหว่าง ค.ศ. 1940-1950
เนื้อเรื่องในชุดเป็นเอกเทศไม่เกี่ยวข้องกัน แต่มีแนวทางของเรื่องหลักแบบเดียวกัน คือเป็นเรื่องเกี่ยวกับความสัมพันธ์ของมนุษย์และหุ่นยนต์ โดยเน้นถึงประเด็นด้านศีลธรรมเกี่ยวกับบทบาทของหุ่นยนต์ในสังคมมนุษย์ เรื่องสั้นบางเรื่องยังมี ดร. ซูซาน คาลวิน หัวหน้าฝ่ายหุ่นยนต์ของบริษัท U.S. Robots and Mechanical Men ซึ่งเป็นผู้สร้างหุ่นยนต์คนสำคัญ และเป็นการนำเสนอกฎ 3 ข้อของหุ่นยนต์ ซึ่งเป็นกฎที่มีชื่อเสียงของอสิมอฟอีกด้วย

**เรื่องในชุด**
 ข้าคือหุ่นยนต์#1 จากเรื่อง I, Robot รวมเรื่องสั้นเกี่ยวกับหุ่นยนต์ชุดที่หนึ่ง แปลและเรียบเรียงโดยธีรวินท์- ข้าคือหุ่นยนต์#2 จากเรื่อง The Rest of Robot รวมเรื่องสั้นเกี่ยวกับหุ่นยนต์ชุดที่สอง แปลและเรียบเรียงโดยกุลติ- มนุษย์สองร้อยปี จากเรื่อง The Bicentenial Man เรื่องสั้นขนาดยาวรางวัลเนบิวล่าประจำปี ค.ศ. 1976 แปลและเรียบเรียงโดยชัยคุปต์

**ดูเพิ่ม**
 นักสืบหุ่นยนต์- กฎ 3 ข้อของหุ่นยนต์- ไอ โรบอท พิฆาตแผนจักรกลเขมือบโลก‎
หมวดหมู่:บันเทิงคดีแนววิทยาศาสตร์
หมวดหมู่:ไอแซค อสิมอฟ
เบญจกัลยาณี

เบญจกัลยาณี (ผู้มีความงาม 5 ประการ)  หมายถึงสตรีผู้มีศุภลักษณ์หรือลักษณะที่งาม 5 ประการ คือ
# ผมงาม คือมีผมเหมือนหางนกยูง เมื่อสยายออกทิ้งตัวลงมาถึงชายผ้า
# เนื้องาม คือมีริมฝีปากแดงเหมือนลูกตำลึงสุก เรียบสนิทมิดชิดดี
# ฟันงาม คือขาวเหมือนสังข์และเรียบเสมอเหมือนเพชรเรียง
# ผิวงาม คือถ้าผิวดำก็ดำสม่ำเสมอเหมือนดอกอุบล ถ้าขาวก็ขาวเหมือนกลีบดอกกรรณิการ์
# วัยงาม คืองามทุกวัย แม้คลอดบุตรมาแล้ว 10 ครั้งก็ยังดูสาวพริ้งอยู่
ตำนานว่า นางวิสาขา มหาอุบาสิกาเป็นเบญจกัลยาณีคนหนึ่งในสมัยพุทธกาล

**อ้างอิง**
พระธรรมกิตติวงศ์ (ทองดี สุรเตโช) ป.ธ. 9 ราชบัณฑิต พจนานุกรมเพื่อการศึกษาพุทธศาสน์ ชุด คำวัด, วัดราชโอรสาราม กรุงเทพฯ พ.ศ. 2548
บเบญจกัลยาณี
อุบาสก อุบาสิกา

อุบาสก (บาลี: उपासक upāsaka; สันสกฤต: उपासक upāsaka) แปลว่า ผู้นั่งใกล้พระรัตนตรัย หมายถึงผู้ใกล้ชิดพระพุทธศาสนา ผู้นับถือศาสนาอย่างมั่นคง ถ้าเป็นหญิง ใช้ว่า อุบาสิกา
อุบาสก เรียกกร่อนไปว่า ประสก คำว่า อุบาสิกา เรียกกร่อนไปว่าสีกา ก็มี เรียกชายหญิงที่รักษาอุโบสถศีลโดยค้างคืนที่วัดในวันพระว่า อุบาสกหรือ อุบาสิกา

**อ้างอิง**
 พระธรรมกิตติวงศ์ (ทองดี สุรเตโช) ป.ธ. ๙ ราชบัณฑิต พจนานุกรมเพื่อการศึกษาพุทธศาสน์ ชุด คำวัด,  วัดราชโอรสาราม กรุงเทพฯ พ.ศ. 2548
หมวดหมู่:บุคคลในศาสนาพุทธ
หมวดหมู่:คำศัพท์ศาสนาพุทธ
รายชื่อสถานที่สำคัญในสมัยพุทธกาล

รายชื่อต่อไปนี้ เป็นรายชื่อสถานที่สำคัญในสมัยพุทธกาล เรียงตามลำดับเหตุการณ์

**รายชื่อสถานที่**
 กบิลพัสดุ์ เมืองพระพุทธบิดา และเจ้าชายสิทธัตถะ- ลุมพินีวัน สถานที่ประสูติของพระพุทธเจ้า- เทวทหะ เมืองพระพุทธมารดา- แม่น้ำอโนมา สถานที่ที่เจ้าชายสิทธัตถะออกผนวช- ตำบลอุรุเวลาเสนานิคม และ แม่น้ำเนรัญชรา สถานที่บำเพ็ญเพียร ผจญมาร และตรัสรู้- พาราณสี เมืองที่ปัญจวัคคีย์ทั้ง 5 อาศัยอยู่- สารนาถ สถานที่ที่พระพุทธเจ้าแสดงธรรมจักรกัปปวัตตนสูตร- คยา สถานที่ที่พระพุทธเจ้าแสดงธรรมโปรดชฎิล 3 พี่น้อง- ราชคฤห์ เมืองของพระเจ้าพิมพิสาร- วัดเวฬุวันมหาวิหาร วัดแห่งแรกในพระพุทธศาสนา- นาลันทา บ้านเกิดพระสารีบุตร และพระมหาโมคคัลลานะ
หมวดหมู่:รายชื่อเกี่ยวกับศาสนาพุทธ
หมวดหมู่:เมืองสำคัญทางศาสนาพุทธ
หมวดหมู่:รายชื่อสถานที่
ราชคฤห์

ราชคฤห์ (ราชคห; राजगिर ราชคริ; राजगीर ราชคีร; Rajgir; راجگیر) เป็นชื่อเมืองหลวงของแคว้นมคธสมัยพุทธกาล เป็นเมืองในหุบเขา มีภูเขาล้อมรอบ 5 ลูก จึงมีชื่อเรียกอีกอย่างหนึ่งว่า เบญจคีรีนคร
ราชคฤห์เป็นเมืองตั้งหลักพระพุทธศาสนาของพระพุทธเจ้า โดยพระพุทธเจ้าเสด็จไปโปรดพระเจ้าพิมพิสารผู้ครองนคร เป็นเมืองที่มีประวัติความเกี่ยวข้องกับพระพุทธศาสนามากที่สุด สถานที่ที่เกี่ยวข้องกับพระพุทธเจ้าและพระสาวกยังปรากฏอยู่มากมาย เช่น พระคันธกุฎีบนยอดเขาคิชฌกูฏ วัดเวฬุวันซึ่งเป็นวัดแห่งแรกในพระพุทธศาสนา ถ้ำสุกรขาตาที่พระสารีบุตรได้บรรลุธรรม ถ้ำสัตบรรณคูหาที่ทำสังคายนาครั้งแรก เป็นต้น
สถานะเมืองหลวงของราชคฤห์ถูกเปลี่ยนโอนไปอยู่ที่ปาฏลีบุตรตั้งแต่สมัยพระเจ้าอชาตศัตรู ส่งผลให้ราชคฤห์ในปัจจุบันเป็นเพียงเมืองเล็ก ๆ ในรัฐพิหาร มีผู้อยู่อาศัยไม่มาก มีสภาพเกือบเป็นป่า แต่เป็นสถานที่แสวงบุญของชาวพุทธทั่วโลกแห่งหนึ่ง

**ระเบียงภาพ**

**อ้างอิง**
 พระธรรมกิตติวงศ์ (ทองดี สุรเตโช) ป.ธ. ๙ ราชบัณฑิต พจนานุกรมเพื่อการศึกษาพุทธศาสน์ ชุด คำวัด,  วัดราชโอรสาราม กรุงเทพฯ พ.ศ. 2548-  maps.google
หมวดหมู่:เมืองสำคัญทางศาสนาพุทธ
หมวดหมู่:สถานที่แสวงบุญของชาวพุทธในดินแดนพุทธภูมิ
หมวดหมู่:คำศัพท์ศาสนาพุทธ
หมวดหมู่:สถานที่เนื่องด้วยพระพุทธองค์
หมวดหมู่:เมืองในรัฐพิหาร
หมวดหมู่:ราชคฤห์
หมวดหมู่:นครศักดิ์สิทธิ์
อักษรมลยาฬัม

อักษรมลยาฬัม ใช้เขียนภาษามลยาฬัม ปรากฏครั้งแรกในจารึก อายุราว พ.ศ. 1373 พัฒนามาจากอักษรวัตเตศุถุ ซึ่งมาจากอักษรพราหมีอีกต่อหนึ่ง เนื่องจากรูปแบบของอักษรมลยาฬัมไม่เหมาะกับการพิมพ์ จึงมีการปรับรูปแบบให้ง่ายเข้าในช่วง พ.ศ. 2513 - 2532
ภาษามลยาฬัมที่ใช้โดยชาวมุสลิมในมาเลเซีย สิงคโปร์ และรัฐเกรละในอินเดียเขียนด้วยอักษรอาหรับ

**พยัญชนะ**
การถอดเป็นอักษรไทยตามรูป ใช้กับภาษาที่จัดพยัญชนะวรรคตามแบบภาษาบาลี, ภาษาสันสกฤตเท่านั้นดูเพิ่มที่พยัญชนะวรรค

**สระ**

**สระลอย**
അ = อะ (a), ആ = อา (aa), ഇ = อิ (i), ഈ = อี (ii), ഉ = อุ (u), ഊ = อู (uu), എ = เอะ (short e), ഏ = เอ (ee), ഐ= ไอ (ai), ഒ = โอะ (short o), ഓ = โอ (oo), ഔ = เอา (au), ഋ = ฤ (vocalic r), ൠ = ฤๅ (vocalic rr), ഌ = ฦ (vocalic l), ൡ =ฦๅ (vocalic ll)

**สระจม**
ക = ka, കാ = kaa, കി = ki, കീ= kii, കു = ku, കൂ = kuu, കെ = Ke, കേ = kee, കൈ = kai, കൊ = ko, കോ = koo, കൌ = kau, കൃ = kr, കൄ = krr,

**ตัวเลข**

**อักษรมลยาฬัมในคอมพิวเตอร์**
สำหรับผู้ใช้วินโดวส์เอ็กซ์พี (Window XP) สามารถอ่านอักษรมลยาฬัม หรือพิมพ์ข้อความสั้น ๆ ด้วยโปรแกรม Character Map ฟอนต์ kartika

**อ้างอิง**
  อักษรมลยาฬัม
มลยาฬัม
ม
หมวดหมู่:อักษรในตระกูลอักษรพราหมี
เวทย์ ศักดิ์เมืองแกลง

เวทย์ ศักดิ์เมืองแกลง หรือนายฝอยจัน ประเวศน์ เป็นชาวจังหวัดบุรีรัมย์และเป็นน้องชายของกุมารทอง ป.ปลื้มกมล เกิดเมื่อ  6 กรกฎาคม พ.ศ. 2519สถิติการชก 84 ครั้ง ชนะ 78 (น็อค 46) แพ้ 6 

**เกียรติประวัติ**
 แชมป์ประเทศไทยรุ่นแบนตัมเวท
** ชิง 20 สิงหาคม 2540 ชนะน็อค แสน ศิษย์นฤพนธ์ ยก 4
** สละแชมป์- แชมป์ ABC รุ่นซูเปอร์แบนตัมเวท  (2544 - 2546)
** ชิง19 กันยายน 2544 ชนะน็อค ยก 5 สตีเวน โตเกลัง () ที่ เวทีมวยช่อง 7 สี
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 1, 21 พฤศจิกายน 2544 ชนะน็อค ยก 2 โมฮัมมัด นูร์ฮูดา (อินโดนีเซีย) ที่ ห้างเดอะมอลล์ งามวงศ์วาน
** ก.พ. 2548  ถูกปลด- แชมป์ประเทศไทยรุ่นซูเปอร์แบนตั้มเวท
** ชิง 3 สิงหาคม 2545 ชนะคะแนน วิชิต ชูวัฒนะ
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 1, 18 มีนาคม 2547 ชนะน็อค ธนเทพ ศิษย์เส่ย ยก 1
** สละแชมป์- แชมป์ OPBF รุ่นซูเปอร์แบนตั้มเวท (2548 - )
** ชิง, 26 มิ.ย. 2548 ชนะน็อค ยก 3 มาซากาซุ ซูงาวาระ () ที่นาโงยะ
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 1, 9 ตุลาคม 2548 ชนะคะแนน ยาซูโอะ คูนิมิ (ญี่ปุ่น) ที่คานางาวะ ญี่ปุ่น
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 2, 31 สิงหาคม 2549 ชนะคะแนน ยูกิ ซากาโมโตะ (ญี่ปุ่น) ที่โอซากะ ญี่ปุ่น
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 3, 1 เมษายน 2550 ชนะคะแนน ฟูตะ นากาฮิชิ (ญี่ปุ่น) ที่อิชิกาวะ, ญี่ปุ่น
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 4, 4 มิถุนายน 2550 ชนะคะแนน เคียวเฮ ทามาโกชิ (ญี่ปุ่น) ที่โคเบะ, ญี่ปุ่น
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 5, 5 กันยายน 2551 ชนะคะแนน จูน ทาลาเป้ () ที่ จ.อุดรธานี
** เสียแชมป์ 11 มกราคม 2552 แพ้คะแนน รอลลี่ มัตสุชิตะ (ญี่ปุ่น) ที่ ญี่ปุ่น - เคยชิงแชมป์ต่อไปนี้แต่ไม่สำเร็จ
** ชิงแชมป์โลกรุ่นเฟเธอร์เวท WBC เมื่อ 23 มิ.ย. 2543 แพ้คะแนน กูติ เอสปาดัส ยูนิออร์ () ที่เม็กซิโก
** ชิงแชมป์เงารุ่นซูเปอร์แบนตัมเวท WBC เมื่อ 28 เม.ย. 2544 แพ้น็อค ยก 6 แมนนี ปาเกียว () ที่ ดาเวา

**อ้างอิง**
  สถิติการชก
หมวดหมู่:นักมวยสากลชาวไทยรุ่นซูเปอร์แบนตัมเวท
หมวดหมู่:นักมวยสากลชาวไทยรุ่นเฟเธอร์เวท
หมวดหมู่:นักมวยจากจังหวัดบุรีรัมย์
หมวดหมู่:แชมป์ OPBF
หมวดหมู่:แชมป์ ABCO
กุมารทอง ป.ปลื้มกมล

กุมารทอง ป.ปลื้มกมล เป็นชาวจังหวัดบุรีรัมย์ และเป็นพี่ชายของเวทย์ ศักดิ์เมืองแกลง เกิดเมื่อ 16 ธันวาคม พ.ศ. 2516 สถิติการชก 26 ครั้ง ชนะ 15 (น็อค 11) เสมอ 1 แพ้ 10

**เกียรติประวัติ**
แชมป์ประเทศไทยรุ่นแบนตัมเวท- ชิง 13 ธันวาคม 2547 ชนะน็อค ยก 8 พรชัย ศิษย์พระพรหม - สละแชมป์
แชมป์ OPBF รุ่นแบนตัมเวท (2548)- ชิง, 16 ก.ค. 2548 ชนะคะแนน จุน โทริอูมิ () ที่ โตเกียว- เสียแชมป์ 19 พ.ย. 2548 แพ้คะแนน มัลคอร์ม ทูนาเกา () ที่ โตเกียว
แชมป์ประเทศไทยรุ่นจูเนียร์เฟเธอร์เวท- ชิง 9 สิงหาคม 2550 ชนะน็อค ยก 5 ทองไท ราชานนท์

**อ้างอิง**
  สถิติการชก boxrec.com 
หมวดหมู่:นักมวยสากลชาวไทยรุ่นแบนตัมเวท
หมวดหมู่:นักมวยจากจังหวัดบุรีรัมย์
หมวดหมู่:แชมป์ OPBF
วันมีโชค สิงห์วังชา

วันมีโชค สิงห์วังชา เป็นชาวจังหวัดขอนแก่น เกิดเมื่อ 13 ธันวาคม พ.ศ. 2519 สถิติการชก 22 ครั้ง ชนะ 16 (น็อค 11) แพ้ 6
	

**เกียรติประวัติ**
 แชมป์ประเทศไทยรุ่นฟลายเวท
** ชิง 10 พฤศจิกายน 2547 ชนะน็อค ยก 3 พนมเดช อ.ยุทธนากร
** สละแชมป์- แชมป์ OPBF รุ่นฟลายเวท (2548)
** ชิง, 29 มิ.ย. 2548 ชนะคะแนน โนริยูกิ อินาโมโต้ () ที่ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร
** เสียแชมป์ 21 ส.ค. 2548 แพ้น็อค โกกิ คาเมดะ (ญี่ปุ่น) ยก 3 ที่ คามากาซากิ- เคยชิงแชมป์ต่อไปนี้แต่ไม่สำเร็จ
** ชิงแชมป์ WBO เอเชีย แปซิฟิค รุ่นฟลายเวท เมื่อ 4 สิงหาคม 2550 แพ้น็อค ยก 1 เดรียน ฟรานซิสโก () ที่ มะนิลา

**อ้างอิง**
  สถิติfix-attempted=yes 
หมวดหมู่:นักมวยสากลชาวไทยรุ่นฟลายเวท  
หมวดหมู่:นักมวยจากจังหวัดขอนแก่น
หมวดหมู่:แชมป์ OPBF
หิมพานต์ (กัณฑ์)

หิมพานต์ เป็นชื่อกัณฑ์ที่ 2 แห่งเทศน์มหาชาติ จาก 13 กัณฑ์คือ ทศพร หิมพานต์ ทานกัณฑ์ วนประเวศน์ ชูชก จุลพน มหาพน กุมาร มัทรี สักกบรรพ มหาราช ฉกษัตริย์ นครกัณฑ์
กัณฑ์หิมพานต์มีเนื้อหาเริ่มแต่พระเวสสันดรประสูติ อภิเสกสมรสกับนางมัทรี มีพระโอรสธิดาสองพระองค์คือชาลีกับกัณหา ตอนหลังถูกชาวเมืองขับไล่ให้ไปอยู่ป่าด้วยข้อหาพระราชทานช้างเผือกคู่บ้าคู่เมืองให้แก่ชาว กลิงครัฐ พระนางมัทรีจึงขอติดตามไปด้วย พร้อมทั้งพรรณาธรรมชาติในป่าหิมพานต์ให้พระเวสสันดรทรงทราบโดยละเอียด
กัณฑ์หิมพานต์มีความยาวของเนื้อหา จำนวน 134 คาถา จากทั้งหมด 1,000 คาถา

**อ้างอิง**
 พระธรรมกิตติวงศ์ (ทองดี สุรเตโช) ป.ธ. ๙ ราชบัณฑิต พจนานุกรมเพื่อการศึกษาพุทธศาสน์ ชุด คำวัด,  วัดราชโอรสาราม กรุงเทพฯ พ.ศ. 2548
หิมพานต์
หมวดหมู่:คำศัพท์ศาสนาพุทธ
ประเวศน์ ปฐวิกรณ์ยิม

ประเวศน์ สิงห์วังชา หรือ ณรงค์เวศน์ ขันต้น  เป็นชาวจังหวัดตราด เกิดเมื่อ 13 มีนาคม พ.ศ. 2520 สถิติการชก 34 ครั้ง ชนะ 30 (น็อค 18) เสมอ 2 แพ้ 2

**ชื่อนักมวยอื่นๆ**
 ประเวศน์ ศักดิ์เมืองแกลง- ประเวศน์ ปฐวิกรณ์ยิม

**เกียรติประวัติ**
 แชมป์ประเทศไทยรุ่นซูเปอร์เฟเธอร์เวท
** ชิง 24 กันยายน 2540 ชนะคะแนน สุดสาคร เกียรติ ธ.บ.อุบล
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 1, ตุลาคม 2543 ชนะน็อค มหาสมุทร เกียรติปากพนัง ยก ?
** สละแชมป์- แชมป์ PABA รุ่นไลท์เวท (2543 - 2548)
** ชิง 27 พฤศจิกายน 2542 ชนะคะแนน แอนโดโน่ จายาเตียร์ตา () ที่ บาตาม
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 1, 3 เมษายน 2543 เสมอกับ อาคูมัด นันดา (อินโดนีเซีย)  ที่ อินโดนีเซีย
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 2, 4 พฤษภาคม 2544 ชนะคะแนน เดนนิส ลอเรนเต้ () ที่ห้างเดอะมอลล์ งามวงศ์วาน
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 3, 13 กรกฎาคม 2544 ชนะคะแนน ปีเตอร์ คาปัว (อินโดนีเซีย) ที่ห้างเดอะมอลล์ งามวงศ์วาน
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 4, 31 สิงหาคม 2544 ชนะน็อค ยก 4 แฮงกี้ โทเปียส (อินโดนีเซีย) ที่ ห้างเดอะมอลล์ งามวงศ์วาน
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 5, 25 เมษายน 2545 ชนะคะแนน เฟอร์ดินาน (อินโดนีเซีย) ที่ อินโดนีเซีย
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 6, 18 สิงหาคม 2545 ชนะน็อค ยก 2 อาเหม็ด เอ็มมี่มานอฟ () ที่ เวทีมวยราชดำเนิน
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 7, 13 ธันวาคม 2545 ชนะน็อค ยก 2 จูนจูน เดอราดีโน่ (ฟิลิปปินส์) ที่ จ.นครสวรรค์
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 8, 7 มีนาคม 2546 ชนะน็อค ยก 2 เดดี้ สุวันดาน่า (อินโดนีเซีย) ที่ จ.นครสวรรค์
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 9, 23 เมษายน 2546 ชนะน็อค ยก 6 เจอรัล ดิกส์ () ที่ โรงเรียนสาธิต มหาวิทยาลัยรามคำแหง
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 10, 8 สิงหาคม 2546 ชนะน็อค ยก 7 คิล คีโอ () ที่ จ.นครราชสีมา
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 11, 18 กุมภาพันธ์ 2547 ชนะน็อค ยก 6 โซเล่ห์ ซุนดาวา (อินโดนีเซีย) ที่ จ.ตาก 
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 12, 26 เมษายน 2547 ชนะน็อค ยก 4 มอนเต้ คาร์ลอส (ฟิลิปปินส์) ที่ จ.นนทบุรี
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 13, 21 กรกฎาคม 2547 ชนะคะแนน เฟอร์นันโด มอลทิญญา (ฟิลิปปินส์) ที่ จ. นครราชสีมา
** สละแชมป์ มิ.ย. 2548 - แชมป์เงา WBC รุ่นซูเปอร์ไลท์เวท
** ชิง 16 เมษายน 2552 ชนะคะแนน เฮรี่ อันดริยันโต (อินโดนีเซีย) ที่ สวนสาธารณะโผน กิ่งเพชร จังหวัดประจวบคีรีขันธ์
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 1,25 สิงหาคม 2552 ชนะทีเคโอยก 3 สตีวี ออนเกน เฟอร์ดิเนียส (อินโดนีเซีย) ที่ จังหวัดเลย
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 2,12 กุมภาพันธ์ 2553 ชนะน็อคยก 5 อูเซไบโอ บารวต (ฟิลิปปินส์) ที่ จังหวัดนนทบุรี
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 3,9 ธันวาคม 2553ชนะคะแนน แดน นาซารีโน จูเนียร์ (ฟิลิปปินส์) ที่ หมู่บ้านมายแอร์พอร์ต
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 4,14 ตุลาคม 2554 ชนะคะแนน โคสุเกะ อิวาชิตะ () ที่ ตลาดใหม่ปัฐวิกรณ์
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 5,9 มีนาคม 2555 ชนะคะแนน เอ็ดการ์ คาร์บินจัน (ฟิลิปปินส์) ที่ จังหวัดนครราชสีมา- เคยชิงแชมป์ต่อไปนี้แต่ไม่สำเร็จ
** ชิงแชมป์โลก WBA รุ่นไลท์เวท เมื่อ 11 พฤษภาคม 2550 เสมอกับ โฆเซ กอตโต () ที่ โคลิซิโอ แองเจิล โซลโล เอสปราดา
** ชิงแชมป์โลก WBA รุ่นไลท์เวท เมื่อ 29 ธันวาคม 2550 แพ้คะแนน โฆเซ อัลฟาโร่ () ที่ Seidensticker Halle, Bielefeld, Nordrhein-Westfalen เยอรมนี

**อ้างอิง**
  สถิติการชก
หมวดหมู่:นักมวยสากลชาวไทยจากค่ายมวยก่อเกียรติบ็อกซิ่งโปรโมชั่น
หมวดหมู่:นักมวยสากลชาวไทยรุ่นไลท์เวท
หมวดหมู่:นักมวยสากลชาวไทยรุ่นซูเปอร์ไลท์เวท
หมวดหมู่:นักกีฬาจากจังหวัดตราด
หมวดหมู่:แชมป์ PABA
หมวดหมู่:แชมป์เงา WBC
คมฤทธิ์ 3เคแบตเตอรี่

คมฤทธิ์ 3เคแบตเตอรี่ หรือ ภูริทัต ช้อกิ่ง เป็นชาวจังหวัดลพบุรี เป็นน้องชายของ ยอดชิงชัย ศรทองยิม อดีตแชมป์โลกรุ่นฟลายเวท WBU สถิติการชก 18 ครั้ง ชนะ 15 (น็อค 11) แพ้ 3

**ประวัติ**
คมฤทธิ์ขึ้นชกมวยสากลอาชีพครั้งแรกเมื่อ 28 มีนาคม พ.ศ. 2545 ชนะน็อค รอย ทาราโซนา ยก 2 และขึ้นชกครั้งที่ 4 ก็ได้ชิงแชมป์ PABA รุ่นฟลายเวทที่ว่าง เมื่อ พ.ศ. 2546 ชนะน็อค วอน จองโฮ ได้แชมป์มาครอง ป้องกันแชมป์ได้ 2 ครั้งก็สละแชมป์ ขึ้นไปชิงแชมป์ PABA รุ่นซูเปอร์ฟลายเวทที่ว่าง เมื่อ 29 พฤษภาคม พ.ศ. 2546 ชนะน็อค อับเบย์ มนีซี ยก 4 ได้แชมป์มาครอง ป้องกันตำแหน่งได้ 3 ครั้ง ก็เสียแชมป์ให้กิลเบอร์โต กอนซาเลซ เมื่อ พ.ศ. 2547
หลังจากได้แชมป์แล้ว กิลเบอร์โต กอนซาเลซได้สละตำแหน่งไป คมฤทธิ์จึงได้ชิงแชมป์ที่ว่างอีกครั้งเมื่อ 31 สิงหาคม พ.ศ. 2547 ชนะคะแนน อีริก บาร์เซโลนา ป้องกันตำแหน่งได้อีก 3 ครั้ง ก็มาแพ้น็อค แอนโทนี มาเทียส ยก 4 เสียแชมป์ไปอย่างพลิกความคาดหมายเมื่อ พ.ศ. 2548 หลังจากเสียแชมป์ คมฤทธิ์ได้แขวนนวมไป โดยมีหวนกลับมาชกอีกใน พ.ศ. 2550 และ 2553 ปีละครั้ง โดยเป็นการเดินทางไปชกที่ฟิลิปปินส์ และชกแพ้ทั้งสองครั้ง จากนั้น คมฤทธิ์ไม่ได้ขึ้นชกมวยสากลอาชีพอีกเลย

**เกียรติประวัติ**
แชมป์ PABA รุ่นฟลายเวท (2545 - 2546)- ชิง 24 กันยายน 2545 ชนะน็อค วอน จองโฮ (เกาหลีใต้) ยก 7 ที่ จ.นนทบุรี- ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 1, 10 มกราคม 2546 ชนะน็อค เมลวิน มากราโม (ฟิลิปปินส์) ยก 5- ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 2, 21 มีนาคม 2546 ชนะน็อค โรเซลิโต คัมปาน่า (ฟิลิปปินส์) ยก 3 ที่ ป.กุ้งเผา อุดมสุข- เมษายน 2546 สละแชมป์
แชมป์ PABA รุ่นซูเปอร์ฟลายเวท (2546 - 2547)- ชิง 29 พฤษภาคม 2546 ชนะน็อค แอบเบ้ ไมซี่ (แอฟริกาใต้) ยก 4 ที่ จ.สมุทรสาคร- ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 1, 22 กรกฎาคม 2546 ชนะคะแนน อีริค บาร์เซโลนา (ฟิลิปปินส์) ที่ จ.ราชบุรี- ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 2, 29 กันยายน 2546 ชนะน็อค เชอร์วิน ปาโร (ฟิลิปปินส์) ยก 5 ที่กรุงเทพการประมูลรถยนต์ กรุงเทพมหานคร- ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 3, 21 พฤศจิกายน 2546 ชนะน็อค เยลซิน เจลลาวูฟ (คาซัคสถาน) ยก 5 ที่ จ.อุทัยธานี- เสียแชมป์, 6 เมษายน 2547 แพ้น็อค กิลเบอร์โต กอนซาเลซ (เวเนซุเอลา) ยก 5 ที่ จ.อุตรดิตถ์
แชมป์ PABA รุ่นซูเปอร์ฟลายเวท (2547 - 2548)- ชิง, 31 สิงหาคม 2547 ชนะคะแนน อีริค บาร์เซโลนาร์ (ฟิลิปปินส์) ที่ จ.อ่างทอง- ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 1, 11 ตุลาคม 2547 ชนะน็อค จอห์น เวย์ วีราโน่ (ฟิลิปปินส์) ยก 6 ที่ จ.ยะลา- ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 2, 7 ธันวาคม 2547 ชนะคะแนน จูน ทาลาเป้ (ฟิลิปปินส์) ที่ บางขุนเทียน กทม.- ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 3, 24 กุมภาพันธ์ 2548 ชนะน็อค คริส เบสมาโนส (ฟิลิปปินส์) ยก 1 ที่ จ.ราชบุรี- เสียแชมป์, 19 เมษายน 2548 แพ้น็อค แอนโทนี่ มาร์เทียส (แทนซาเนีย) ยก 4 ที่ จ.นนทบุรี

**อ้างอิง**
  สถิติการชก
หมวดหมู่:นักมวยสากลชาวไทยรุ่นฟลายเวท
หมวดหมู่:นักมวยสากลชาวไทยรุ่นซูเปอร์ฟลายเวท
หมวดหมู่:แชมป์ PABA
หมวดหมู่:นักมวยจากจังหวัดลพบุรี
ซินตึ๊ง เกียรติบุษบา

ซินตึ๊ง เกียรติบุษบา ชื่อจริง ธวัช คำสม เกิด 18 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2521 เป็นชาวจังหวัดแม่ฮ่องสอน สถิติการชก 18 ครั้ง ชนะ 11 (น็อค 10) แพ้ 7

**เกียรติประวัติ**
 แชมป์ PABA รุ่นเวลเตอร์เวท (2547 - 2548)
** ชิง, 27 มีนาคม 2547 ชนะน็อค ฮวาน ยอง ปาร์ค (เกาหลีใต้) ยก 3 ที่ โซล เกาหลีใต้
** ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 1, 6 กันยายน 2547 ชนะน็อค วัฒน์ ว.วุฒินันท์ ยก 9 ที่ เวทีราชดำเนิน
** มี.ค. 2548 ถูกปลด- แชมป์ประเทศไทยรุ่นเวลเตอร์เวท (2548 - 2549)
** ชิง, 3 มีนาคม 2548 ชนะน็อค วัฒน์ ว.วุฒินันท์ ยก 2 - แชมป์ ABC รุ่นเวลเตอร์เวท (2549 - )
** ชิง, 15 เมษายน 2549 ชนะน็อค ฮวง ยัน เชา ยก 6 ที่ จีน- เคยชิงแชมป์ต่อไปนี้แต่ไม่สำเร็จ
** ชิงแชมป์ PABA รุ่นไลท์มิดเดิลเวท 4 พฤษภาคม 2551 แพ้น็อค ดาเนียล ดอว์สัน ยก 8 ที่ ออสเตรเลีย
** ชิงแชมป์ ABC รุ่นไลท์มิดเดิลเวท 31 กรกฎาคม 2551 แพ้น็อค เซอร์ซาฮาน ฮูซานอฟ (รัสเซีย) ยก 3 ที่ รัสเซีย

**อ้างอิง == -  สถิติการชก boxrec.com
หมวดหมู่:นักมวยสากลชาวไทยรุ่นเวลเตอร์เวท
หมวดหมู่:บุคคลจากจังหวัดแม่ฮ่องสอน
หมวดหมู่:บุคคลจากตำบลแม่ฮี้
กบิลพัสดุ์

กบิลพัสดุ์ หรือ กปิลวัสตุ เป็นนครโบราณในอนุทวีปอินเดีย ราชธานีของชนเผ่าแคว้นสักกะ
เชื่อว่าพระเจ้าสุทโธทนะและพระนางสิริมหามายาเคยอาศัยอยู่ในกบิลพัสดุ์ รวมทั้งพระโคตมพุทธเจ้าจนกระทั่งพระองค์เสด็จออกบวชเมื่อพระชนมายุ 29 พรรษา
คัมภีร์ของพุทธเช่นพระบาลีปิฎกระบุว่ากบิลพัสดุ์เป็นที่อยู่วัยเยาว์ของพระโคตมพุทธเจ้า เนื่องจากเป็นราชธานีของสักกะ ซึ่งพระเจ้าสุทโธทนะ พระบิดาเป็นเจ้าผู้ครองแคว้นนั้น พระโคตมพุทธเจ้าทรงอาศัยที่นี่จนถึงพระชนมายุ 29 พรรษา ข้อมูลบางแหล่งอ้างว่าชื่อของกบิลพัสดุ์ตั้งตามฤาษีพราหมณ์ กปีละ

**การค้นหานครกบิลพัสดุ์**
ในคริสต์ศตวรรษที่ 19 มีความพยายามค้นหานครกบิลพัสดุ์โดยใช้เอกสารของ Faxian และ เสวียนจ้าง ภิกษุจีนผู้ซึ่งเคยเดินทางมาที่กบิลพัสดุ์ในอดีต นักโบราณคดีบางส่วนระบุเมืองติราวลโกฏ ประเทศเนปาล และบางส่วนระบุเมือง ปิปรหวะ ประเทศอินเดีย เป็นเมืองกบิลพัสดุ์ ทั้งสองเมืองล้วนมีแหล่งโบราณคดีสถูปโบราณ

**อ้างอิง**
หมวดหมู่:เมืองสำคัญทางศาสนาพุทธ
หมวดหมู่:สถานที่แสวงบุญของชาวพุทธในดินแดนพุทธภูมิ
หมวดหมู่:คำศัพท์ศาสนาพุทธ
หมวดหมู่:สถานที่เนื่องด้วยพระพุทธองค์
สักกะ

ศากยะ (शाक्य ศากฺย) หรือ สักกะ (Sakka, Sakya, Sākiya) เป็นราชสกุลและเชื้อชาติหนึ่งซึ่งสืบเชื้อสายมาจากอิกษวากุ บรรพชนของตระกูลนี้ได้สร้างและครองกรุงกบิลพัสดุ์ พระโคตมพุทธเจ้าก็มาจากราชสกุลนี้ และเรียกแคว้นของชาวศากยะว่าสักกชนบท

**อ้างอิง**

**บรรณานุกรม**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
 Cite dictionary |author=พระธรรมกิตติวงศ์ (ทองดี สุรเตโช) |title=พจนานุกรมเพื่อการศึกษาพุทธศาสน์ ชุด "คำวัด" |publisher=วัดราชโอรสาราม |location=กรุงเทพฯ |date=2005 |edition=1 |isbn=974-493-883-8
หมวดหมู่:เชื้อชาติ
หมวดหมู่:คำศัพท์ศาสนาพุทธ
ชุดตัวอักษรอาร์มีเนีย

ชุดตัวอักษรอาร์มีเนีย ใช้เขียนภาษาอาร์มีเนีย แมสรอป มัชตอทส์ เป็นผู้ประดิษฐ์ในช่วง พ.ศ. 947–949 ต้นแบบของอักษรอาร์มีเนียมีหลายชนิด เช่น อักษรเปอร์เซียกลาง อักษรซีรีแอก และอักษรฟินิเชีย ในระหว่าง พ.ศ. 2300–2493 มีหนังสือกว่า 2,000 เล่มที่เขียนด้วยภาษาตุรกีและใช้อักษรอาร์มีเนีย และยังใช้เขียนภาษานอกกลุ่มอาร์มีเนีย เช่นภาษาตุรกีออตโตมันด้วย ชุดตัวอักษรนี้มี 2 แบบคือแบบตะวันตกและแบบตะวันออก ทั้ง 2 แบบมีรูปอักษรเหมือนกันแต่การออกเสียงต่างกัน

**ยูนิโคด**
อักษรอาร์มีเนียมีช่วงหลักอยู่ที่ U+0530-U+058F และมีรูปแบบอักษรรวมอีกห้าตัวที่ U+FB13-U+FB17

**อ้างอิง**
  Omniglot - Armenian

**แหล่งข้อมูลอื่น**
  Virtual Armenian Keyboard freeware
อาร์มีเนีย
หมวดหมู่:มรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมของมนุษยชาติ
ตัน

ตัน (tonne) เป็นหน่วยวัดมวลที่ใช้ในระบบเมตริก ซึ่งเรียกได้อีกอย่างหนึ่งว่า เมตริกตัน (metric ton)  โดยมีค่าเท่ากับมวลขนาด 2,204.6 ปอนด์ หรือหากเรียกว่า เมตริกตัน ก็จะมีขนาดเท่ากับ 1,000 กิโลกรัม หรือ 1,000,000 กรัม
คำว่า "ตัน" (tonne) เมื่อใช้โดด ๆ จะใช้อ้างอิงถึงหน่วยวัดมวลในระบบเมตริก ซึ่งหมายถึง "ชอร์ตตัน" (short ton) ในหน่วยวัดอิมพีเรียล ซึ่งจะมีค่าน้อยกว่าหน่วย "ลองตัน" (long ton) ซึ่งเป็นขนาดมวลเท่ากับ 2,240 ปอนด์ 

**อ้างอิง**
หมวดหมู่:หน่วยมวล
หมวดหมู่:หน่วยอังกฤษ
สังเวช

สังเวช หมายถึงความรู้สึกเศร้าสลดหดหู่ต่อผู้ที่ได้รับทุกขเวทนาหรือต้องตายไป หรือต่อผู้ที่ตนเคารพนับถือซึ่งประพฤติตนไม่เหมาะสมเป็นต้น เช่นเห็นผู้คนประสบอุบัติเหตุเครื่องบินตกแล้วสังเวชพอรู้ข่าวว่าญาติผู้ใหญ่ของตนพัวพันคดีฉ้อราษฎร์บังหลวงก็สังเวช
สังเวช ความสลดใจ, ความกระตุ้นให้คิด, ความรู้สึกเตือนสำนึก;
ในทางธรรม ความรู้สึกสลดใจที่ทำให้คิดได้ ทำให้จิตใจหันมานึกถึงสิ่งที่ดีงาม
เกิดความไม่ประมาท เพียรพยายามทำสิ่งที่เป็นกุศลต่อไป จึงจะเรียกว่า สังเวช
ความสลดใจ แล้วหงอยหรือหดหู่เสีย ไม่เรียกว่าเป็นความสังเวช
สังเวช อีกความหมายหนึ่ง หมายถึงความรู้สึกเตือนใจให้ระลึกถึง ให้คิดถึงคุณงามความดีของผู้ที่ตนเคารพนับถือ ทำให้จิตใจแช่มชื่นเบิกบาน อยากทำประโยชน์เหมือนเช่นผู้ที่ตนระลึกถึงนั้น
สังเวช ในความหมายหลังนี้ใช้อธิบายความหมายของคำว่า สังเวชนียสถาน

**อ้างอิง**
 พระธรรมกิตติวงศ์ (ทองดี สุรเตโช) ป.ธ. ๙ ราชบัณฑิต พจนานุกรมเพื่อการศึกษาพุทธศาสน์ ชุด คำวัด,  วัดราชโอรสาราม กรุงเทพฯ พ.ศ. 2548
หมวดหมู่:ศาสนาพุทธ
หุบเขามรณะ

thumb
หุบเขามรณะ (Death Valley) เป็นทะเลทรายอยู่ทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ของสหรัฐอเมริกา บริเวณเขตแดนระหว่างรัฐแคลิฟอร์เนียกับรัฐเนวาดา เป็นสถานที่ที่มีอุณหภูมิถึง 49 องศาเซลเซียส และเป็นคล้ายกับเขาวงกต และแห้งแล้งทุรกันดาร แทบไม่มีฝนตกเลยในแต่ละปี หรือตกติดต่อกันถึง 1 เดือน และต่ำกว่าระดับน้ำทะเลถึง 86 เมตร
ในส่วนหนึ่งของหุบเขามรณะคือทะเลทรายโมฮาวี เต็มไปด้วยเกลือโซเดียมและบอแรกซ์ ความสำคัญทางธรณีวิทยาพบว่า หุบเขามีผิวหินเก่าแก่เป็นอย่างน้อย 1.7 พันล้านปี มีการแปรสภาพ จากทะเลโบราณตื้นเขิน เป็นตะกอนและการก่อตัวขึ้นของภูเขาไฟ ต่อมาเปลือกโลกดึงออกเป็นลุ่มน้ำและแห้งลง จนน้ำไหลซึมผ่านหายลงทะเลทรายท้ายที่สุดเกิด เบี่ยงเบนการพัดผ่านของกระแสลมจึงแห้งแล้งหนัก

**สภาพภูมิอากาศ**

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
หมวดหมู่:ทะเลทรายในทวีปอเมริกาเหนือ
หมวดหมู่:จุดที่สุดในโลก
พุทธคยา

โพธคยา หรือชาวไทยนิยมเรียก พุทธคยา เป็นพื้นที่ทางศาสนาและสถานที่จาริกแสวงบุญที่มีความเกี่ยวเนื่องจากหมู่มหาโพธิวิหาร โพธคยาตั้งอยู่ในอำเภอคยา รัฐพิหาร ประเทศอินเดีย เป็นที่รู้จักในฐานะสถานที่ตรัสรู้ของพระโคตมพุทธเจ้า พระศาสดาของศาสนาพุทธ ภายใต้ต้นโพธิ์ นับตั้งแต่ในอดีต โพธคยาได้สถานะเป็นสถานที่ทางศาสนาต่อทั้งชาวฮินดูและชาวพุทธมาตลอด
สำหรับชาวพุทธ โพธคยาเป็นแหล่งจาริกแสวงบุญสำคัญสี่แห่ง (สังเวชนียสถาน) อีกสามแห่งได้แก่ กุสินารา, ลุมพินี และ สารนาถ ในปี 2002 มหาโพธิวิหารซึ่งตั้งอยู่ในเมืองโพธคยาได้รับสถานะเป็นแหล่งมรดกโลกของยูเนสโก

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
หมวดหมู่:พุทธคยา
หมวดหมู่:สังเวชนียสถาน
หมวดหมู่:สถานที่แสวงบุญของชาวพุทธในดินแดนพุทธภูมิ
หมวดหมู่:สถานที่เนื่องด้วยพระพุทธองค์
หมวดหมู่:ก่อตั้งในศตวรรษที่ 3 ก่อนคริสตกาล
หมวดหมู่:เมืองในรัฐพิหาร
หมวดหมู่:นครศักดิ์สิทธิ์
ออนซ์ (หน่วยมวล)

สำหรับ ออนซ์ ที่เป็นหน่วยวัดปริมาตร ดูที่ ออนซ์ (หน่วยปริมาตร)
ออนซ์ (ounce) สัญลักษณ์ oz เป็นหน่วยวัดมวลในระบบอังกฤษ- 1 ออนซ์ มีค่าเท่ากับ 
** 28.3415 กรัม 
** 437.5 เกรน- 16 ออนซ์ เท่ากับ 1 ปอนด์- ทองคำ 1 ออนซ์ เท่ากับ 31.104 กรัม 
คำว่า ออนซ์ ในสำเนียงอังกฤษอเมริกันจะอ่านว่า อาวซ์
หมวดหมู่:หน่วยมวล
หมวดหมู่:หน่วยอังกฤษ
อุทยานแห่งชาติใต้ร่มเย็น

อุทยานแห่งชาติใต้ร่มเย็นมีพื้นที่ครอบคลุมท้องที่ อำเภอกาญจนดิษฐ์ อำเภอบ้านนาสาร และ อำเภอเวียงสระ จังหวัดสุราษฎร์ธานี 
สภาพป่าส่วนใหญ่เป็นป่าดงดิบชื้น มีสภาพป่าที่อุดมสมบูรณ์ เป็นแหล่งต้นน้ำลำธาร เป็นที่อยู่อาศัยของสัตว์ป่านานาชนิด และมีจุดเด่นตามธรรมชาติที่สวยงาม เช่น หน้าผา ถ้ำ น้ำตก ตลอดจนมีหลักฐานทางด้านประวัติศาสตร์การสู้รบที่เหลืออยู่ เช่น ค่าย บังเกอร์ อุโมงค์ มีเนื้อที่ประมาณ 265,625 ไร่ หรือ 425 ตารางกิโลเมตร ได้จัดตั้งเป็นอุทยานแห่งชาติเมื่อวันที่ 31 ธันวาคม พ.ศ. 2534 นับเป็นอุทยานแห่งชาติลำดับที่ 73 ของประเทศไทย

**สถานที่สำคัญในอุทยาน**
 น้ำตกดาดฟ้า- น้ำตก357 (ธารทิพย์)- น้ำตกเหมืองทวด- น้ำตกคลองคันเบ็ด- น้ำตกคลองน้ำเฒ่า- น้ำตกเพชรพนมวัฒน์- น้ำตกเหนือคลองวาริน- ถ้ำเหมก- ถ้ำขมิ้น- เขาหนอง

**ลักษณะภูมิประเทศ**
มีสภาพภูมิประเทศเป็นเทือกเขาสลับซับซ้อน เป็นแหล่งกำเนิดของต้นน้ำลำธาร มีลำคลองที่สำคัญหลายสาย เช่น คลองฉวาง คลองลำพูน คลองกิ่งยาว คลองแคระ ภูเขาบางลูกเป็น เขาหินปูน จึงเกิดเป็นถ้ำที่สวยงามน่าพิศวง 

**ลักษณะภูมิอากาศ**
สภาพภูมิอากาศแบ่งเป็น 2 ฤดูกาล คือ - ฤดูฝนระหว่างเดือน พฤษภาคม - ธันวาคม- ฤดูร้อนระหว่างเดือนมกราคม - เดือนเมษายน
ใต้ร่มเย็น
หมวดหมู่:อำเภอกาญจนดิษฐ์
หมวดหมู่:อำเภอบ้านนาสาร
หมวดหมู่:อำเภอเวียงสระ
อุทยานแห่งชาติคลองพนม

อุทยานแห่งชาติคลองพนม อยู่ในท้องที่ตำบลคลองสก ตำบลพนม และตำบลพลูเถื่อน อำเภอพนม จังหวัดสุราษฎร์ธานี มีเนื้อที่ทั้งหมดประมาณ 460 ตารางกิโลเมตร หรือประมาณ 290,000 ไร่ ได้จัดตั้งเป็นอุทยานแห่งชาติเมื่อวันที่ 18 พฤศจิกายน 2543

**ลักษณะภูมิประเทศ**
สภาพภูมิประเทศเป็นภูเขาสูงชัน ประมาณร้อยละ 80 ของเนื้อที่โดยเฉพาะตอนเหนือของพื้นที่ซึ่งส่วนใหญ่เป็นภูเขาหินปูน บางแห่งมีหน้าผาสูงชัน และสวยงาม เรียงรายสลับซับซ้อนเชื่อมติดต่อเป็นแนวสันเขา ยาวจากทิศตะวันตกไปยังทิศตะวันออก จุดสูงสุดจากพื้นอยู่บริเวณตอนกลางของพื้นที่ มีความสูงประมาณ 870 เมตร จากระดับน้ำทะเลปานกลาง พื้นที่ราบมีอยู่ประมาณร้อยละ 20 ของพื้นที่ ส่วนใหญ่เป็นที่ราบระหว่างหุบเขา มีความสูงจากระดับน้ำทะเลปานกลาง ประมาณ 200 เมตร ปรากฏอยู่ทั่วไป

**ลักษณะภูมิอากาศ**
ลักษณะภูมิอากาศของป่าแห่งนี้ มีลักษณะคล้ายคลึงกับแห่งอื่น ในภาคใต้ของประเทศไทย คือ มีฝนตกชุกตลอดปีประกอบกับได้รับอิทธิพลของทะเล ซึ่งสามารถรับลมมรสุมได้ทั้งลมมรสุมตะวันออกเฉียงเหนือ และลมมรสุมตะวันตกเฉียงใต้ และอิทธิพลของภูเขาสูงที่เป็นสิ่งกีดขวางลมมรสุม มีป่าไม้ปกคลุมอย่างหนาแน่น จึงทำให้ฝนตกมากกว่าในท้องที่ทั่ว ๆ ไป
ซึ่งสามารถจำแนกได้ชัดเจนเพียง 2 ฤดู คือ ฤดูฝนเริ่มจากเดือนพฤษภาคมถึงเดือนธันวาคมฤดูร้อนเริ่มจากเดือนมกราคมถึงเดือนเมษายนโดยมีฝนตกชุกมากที่สุดระหว่างเดือนสิงหาคมถึงเดือนตุลาคม และมีอากาศร้อนมากที่สุดในต้นเดือนเมษายน 

**ทรัพยากรป่าไม้และสัตว์ป่า**
สัตว์ป่าที่สำคัญ ได้แก่ ช้าง กวาง สมเสร็จ เสือ หมี เลียงผา หมูป่า ชะนี ลิง ค่าง ไก่ฟ้า กระรอก เก้ง กระจง กบทูด นกนานาชนิด และสัตว์เลื้อยคลานชนิดต่างๆ
สภาพป่าทั่วทั้งพื้นที่มีสภาพเป็นป่าดงดิบ อุดมสมบูรณ์ มีพันธุ์ไม้มีค่านานาชนิดขึ้นคละปะปนกันอยู่อย่างหนาแน่น ไม้ขนาดใหญ่ ได้แก่ โดแหลม ตะเคียน ยาง ตาเสือ หงอนไก่ กะบาก กะท้อน จิกเขา ขนุนป่า มะม่วงป่า เสียดค่าง อินทนิล นาคบุตร ลำแพนเขา มังคะ จำปาป่า ยมหอม ฯลฯ ไม้พี้นล่าง ได้แก่ ไม้ไผ่ชนิดต่าง ๆ ระกำ หวายชนิดต่าง ๆ เต่าร้าง กูด เฟิน ฯลฯ นอกจากนี้ยังพบไม้เถานานาชนิดขึ้นอยู่ทั่วไป มีความชุ่มชื้นเขียวชะอุ่มตลอดปี

**อ้างอิง**
คลองพนม
หมวดหมู่:อำเภอพนม
อุทยานแห่งชาติธารเสด็จ-เกาะพะงัน

พื้นที่ของเกาะพะงัน ตั้งอยู่ในจังหวัดสุราษฎร์ธานี ซึ่งเป็นป่าสงวนแห่งชาติป่าเกาะพะงัน มีธารน้ำตก ป่าไม้ และสัตว์ป่าที่อุดมสมบูรณ์ สามารถที่จะพัฒนาให้เป็นแหล่งท่องเที่ยวต่อไปในอนาคต กรมป่าไม้ได้ดำเนินการสำรวจพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาติป่าเกาะพะงัน และป่าน้ำตกธารเสด็จ ป่าเขาลาดไม้แก้ว ป่าเขาค่าย ป่าเขาตาหลวง ป่าเขาหินนก ป่าแหลมนายโพธิ์-แหลมกะทะคว่ำ และ ป่าเขาไฟไหม้ ขณะนี้อยู่ระหว่างการดำเนินการจัดตั้งเป็นอุทยานแห่งชาติและใช้ชื่อว่า อุทยานแห่งชาติธารเสด็จ-เกาะพงัน ครอบคลุมพื้นที่ทั้งหมด 66 ตารางกิโลเมตร หรือ 41,250 ไร่ เป็นพื้นน้ำ 19 ตารางกิโลเมตร หรือ 11,875 ไร่ พื้นที่บก 47 ตารางกิโลเมตร หรือ 29,375 ไร่
เกาะพงันนั้นอยู่ห่างจากเกาะสมุยไปทางทิศเหนือ ประมาณ 20 กิโลเมตร ใช้เวลาเดินทางประมาณ 30 นาที และอยู่ห่างตัวจังหวัด 100 กิโลเมตร เกาะพะงันมีเนื้อที่ 170 ตารางกิโลเมตร เป็นหนึ่งในจำนวน 48 เกาะที่ตั้งอยู่ในช่องอ่างทอง ภูมิประเทศของเกาะพะงันมีภูเขาอยู่ตรงกลางเกาะ ทอดตัวจากทิศเหนือจดทิศใต้ มีที่ราบทางด้านทิศตะวันตกของเกาะ ส่วนทางทิศตะวันออกเป็นเทือกเขาจดทะเล บางแห่งก็มีอ่าวเล็กอ่าวน้อยเรือเข้าจอดได้เป็นบางฤดู

**ลักษณะภูมิประเทศ**
ลักษณะภูมิประเทศทั่วไปเป็นภูเขาสูง โดยมียอดเขาสูงสุด คือ ยอดเขาหรา มีความสูงจากระดับน้ำทะเลปานกลาง 627 เมตร มีป่าเขาที่อุดมสมบูรณ์ ประกอบด้วยเกาะต่างๆ ได้แก่ เกาะพะงัน เกาะแตนอก เกาะแตใน เกาะม้า และเกาะเต่า ซึ่งอยู่ห่างจากเกาะพะงันไปทางทิศเหนือประมาณ 30กิโลเมตร สภาพโดยทั่วไป จึงเป็นภูเขาสลับซับซ้อนมีที่ราบตามหุบเขาและบริเวณอ่าวต่างๆ รอบเกาะ

**ลักษณะภูมิอากาศ**
สภาพภูมิอากาศโดยทั่วไปของเกาะพะงัน มีฝนตกเกือบตลอดปี ลักษณะอากาศโดยทั่วไปจัดอยู่ในเกณฑ์อบอุ่น โดยมีอุณหภูมิเฉลี่ยตลอดปี ประมาณ 27.7 องศาเซลเซียส อุณหภูมิเฉลี่ยสูงสุดในเดือน พฤษภาคม ประมาณ 32.5 องศาเซลเซียส ซึ่งเป็นช่วงที่มีอากาศร้อน อุณหภูมิเฉลี่ยต่ำสุดในช่วงเดือนธันวาคมและเดือนมกราคม ประมาณ 23.9–24.0 องศาเซลเซียส เป็นช่วงที่อากาศเริ่มเย็นตัวลง ปริมาณน้ำฝนตลอดปี ประมาณ 1,848.3 มิลลิเมตร เดือนกุมภาพันธ์ มีปริมาณน้ำฝนน้อยที่สุด ประมาณ 38.3 มิลลิเมตร เดือนพฤศจิกายนมีปริมาณน้ำฝนมาก ประมาณ 427.8 มิลลิเมตร

**พืชพันธุ์สัตว์ป่าและสัตว์ทะเล**
 ป่าดงดิบชื้น เป็นป่าไม้ไม่ผลัดใบ มีสีเขียวสดตลอดปี สภาพป่ารกทึบทั้งในเรือนยอดของไม้ใหญ่และ ชั้นไม้พื้นล่างที่สำคัญ ได้แก่ ตะเคียนทอง กระท้อน เป็นต้น- ป่าดงดิบแล้ง เป็นป่าที่ปกคลุมบริเวณไหล่เขา ตามร่องน้ำที่เป็นเขาหินเป็นส่วนใหญ่ มีพันธุ์ไม้ที่สำคัญ ได้แก่ ไม้พลองใบใหญ่ยมหินหาดรุม และยมเขาเป็นต้น - ป่าเขาหินปูน พันธุ์ไม้ที่พบ ได้แก่โพทะเล ปอทะเล สลัดได และว่านสบู่เลือด เป็นต้น

**สัตว์ป่า**
 สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม ประกอบด้วย กวางป่า ลิง ค่าง นางอาย พังพอน มีอยู่มากมายประมาณ ไม่น้อยกว่า 200 ตัว - นก ประกอบด้วยนกหลายชนิด เช่น เหยี่ยวแดง นกออก นกขุนทอง เป็นต้น - สัตว์เลื้อยคลาน ประกอบด้วย เต่า ตะพาบน้ำ ซึ่งอาศัยอยู่ตามลำธารน้ำจืดในป่า และสัตว์ประเภทงูชนิดต่างๆ ทั้งที่มีพิษ และไม่มีพิษ เช่น งูเห่า งูจงอาง งูเขียว งูเหลือม เป็นต้น - สัตว์ครึ่งบกครึ่งน้ำ ประกอบด้วย กบ เขียด ชนิดต่างๆ ส่วนมากพบตามบริเวณลำห้วย - ปลาและสัตว์น้ำจืดอื่นๆ ประกอบด้วย ปลาดุก ปลาช่อน กุ้ง ปูน้ำจืด และเต่านา เป็นต้น 

**สัตว์ทะเล**
 ประเภทปลา ประกอบด้วย ปลากระเบนจุดขาว กระเบนราหู ฉลามวาฬ ปลาการ์ตูนย์อินเดียแดง เป็นต้น - ประเภทหอย ได้แก่ หอยนางรม หอยมือเสือ และ หอยเป๋าฮื้อ หรือ หอยร้อยรู ประเภทหมึก เช่น หมึกกล้วย หมึกกระดอง หมึกลาย เป็นต้น เต่าทะเลที่พบ มี 2 ชนิด ได้แก่ เต่าตนุ และ เต่ากระ
ธารเสด็จ-เกาะพะงัน
หมวดหมู่:อำเภอเกาะพะงัน
เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองยัน

เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองยัน ตั้งอยู่บริเวณน้ำตกวิภาวดี หมู่ที่ 8 ตำบลตะกุกใต้ อำเภอวิภาวดี จังหวัดสุราษฎร์ธานี ห่างจากที่ว่าการอำเภอวิภาวดี ไปตามถนนรพช. สายตะกุกเหนือ - บ้านยาง มีทางแยกขวาบริเวณบ้านปากพาย ระยะทาง 8 กิโลเมตร ถึงบริเวณน้ำตกและที่ทำการเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองยัน มีอาณาเขตครอบคลุมพื้นที่ตำบลปากฉลุย อำเภอท่าฉาง ตำบลตะกุกเหนือ ตำบลตะกุกใต้ อำเภอวิภาวดี ตำบลน้ำหัก ตำบลท่าขนอน ตำบลกะเปา อำเภอคีรีรัฐนิคม และตำบลเขาพัง อำเภอบ้านตาขุน จังหวัดสุราษฎร์ธานี

**ลักษณะภูมิประเทศ**
ภูมิประเทศในพื้นที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองยัน ความลาดชันของพื้นที่เป็นเทือกเขาสูงสลับซับซ้อน ตามแนวทิศเหนือ-ทิศใต้ มีเทือกเขาสูงสุดคือ หัวเขาแดนมุย มีความสูง 1,028 เมตร เป็นเทือกเขาที่มีความสูงลดหลั่นกันไปและไม่ค่อยมีหน้าผาที่สูงชัน ลักษณะภูมิประเทศของเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองยันพื้นที่แบ่งออกเป็น 2 ส่วน คือ ส่วนเหนือ มีลักษณะเป็นภูเขาสูงสลับซับซ้อน มียอดเขาหลังคาตึกเป็นจุดเด่น สูงจากระดับน้ำทะเล 1,010 เมตร ลักษณะเป็นภูเขาดินดานและ หินทราย เป็นจุดกำเนิดของต้นน้ำคลองยัน จังหวัดสุราษฎร์ธานีและ ต้นน้ำลำคลองกะเปอร์ จังหวัดระนอง พื้นที่ส่วนนี้เป็นศูนย์กลางของป่าผืนใหญ่ที่อุดมสมบูรณ์ที่สุด ซึ่งถูกล้อมรอบด้วยเขตรักษาพันธ์สัตว์ป่าคลองนาคา เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองแสง และอุทยานแห่งชาติแก่งกรุง ส่วนใต้ มีลักษณะเป็นภูเขาสูงสลับซับซ้อน วางแนวยาวจากเหนือจรดใต้ ประกอบด้วย ทิวเขาสูงจากระดับน้ำทะเล 1,007 เมตร ทิวเขาแดนมุย 1,028 เมตร และทิวเขาแดนยัน 1,019 เมตร ทิศทางการไหลของน้ำส่วนใหญ่จะไหลไปทางทิศตะวันออกลงสู่หมู่บ้านเป็น จุดกำเนิดของลำคลองหลายสายที่ไหลลงสู่คลองยัน และส่วนหนึ่งจะไหลไปทางทิศตะวันตกลงสู่คลองมุย และไหลลงเขื่อนรัชชประภา แนวเขตด้านตะวันตกจะติดกับพื้นที่ป่าสมบูรณ์ของเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองแสง และพื้นที่น้ำของเขื่อนรัชชประภา ซึ่งอยู่ในความดูแลของอุทยานแห่งชาติเขาสก

**ทรัพยากรป่าไม้**
เป็นป่าดิบชื้น มีพันธุ์ไม้เด่นเช่น ยาง ตะเคียน หลุมพอ จำปา เสียดช่อ นาคบุตร รักเขา และป่าชนิดอื่น ๆ อาทิ เช่น ป่าไผ่ ยอดเขาที่สำคัญ ๆ ได้แก่ ยอดเขาหลังคาตึก เขาสูง เขาขี้ชัน

**ทรัพยากรสัตว์ป่า**
# สัตว์เลี้ยงลูกด้วยน้ำนม  คือ เสือลายเมฆ เสือโคร่ง สมเสร็จ กระทิง ชะนีธรรมดา เสือดาว ช้างป่า เก้งหม้อ วัวแดง เลียงผา ค่างแว่นถิ่นใต้ กวาง เสือดำ และ เสือไฟ เป็นต้น
# สัตว์ปีก มีไม่ต่ำกว่า 155 ชนิด เช่น นกชนหิน นกกก หรือ นกกาฮัง นกเงือก ตระกูลนกปรอด นกหัวขวาน นกขุนทอง เหยี่ยว และ นกหว้า เป็นต้น
# แมลง ชนิดต่างๆ มีไม่น้อยกว่า 187 ชนิด เช่น ผีเสื้อ เป็นต้น
# สัตว์เลื้อยคลาน มีไม่น้อยกว่า 64ชนิด เช่น จำพวกงู เต่า กิ้งก่า จิ้งเหลน เห่าช้าง และ เหี้ย เป็นต้น
# สัตว์สะเทินน้ำสะเทินบก มีไม่น้อยกว่า 17 ชนิด เช่น กบ เขียด ปาด อึ่งจิ๋วหลังลาย อึ่งอ่างมลายู เป็นต้น
# สัตว์น้ำ จำพวกปลา มีประมาณ 80 ชนิด ปลาหางบ่วง ปลาหนามหลัง ปลาเสือพ่นน้ำ ปลาพรม ปลากระทิง ปลาชะโด และ ปลาไหล โดยเฉพาะปลาตะพัด หรือ ปลามังกร ปลาน้ำจืดทีใกล้จะสูญพันธุ์เป็นต้น

**อ้างอิง**
  เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองยัน- สำนักอนุรักษ์สัตว์ป่า กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช

**แหล่งข้อมูลอื่น**
คลองยัน
หมวดหมู่:อำเภอท่าฉาง
หมวดหมู่:อำเภอวิภาวดี
หมวดหมู่:อำเภอคีรีรัฐนิคม
หมวดหมู่:อำเภอบ้านตาขุน
เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองแสง

เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองแสง ประกาศเป็นเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าเมื่อ พ.ศ. 2517 มีอาณาเขตครอบคลุมท้องที่ตำบลตะกุกเหนือ อำเภอวิภาวดี และตำบลเขาพัง ตำบลไกรสร อำเภอบ้านตาขุน จังหวัดสุราษฎร์ธานี มีเนื้อที่ 772,500 ไร่ ถูกเพิกถอนเขตน้ำท่วมและพื้นที่เขื่อนรัชชประภาเมื่อ พ.ศ. 2526 เนื้อที่ 49,875 ไร่ พ.ศ. 2528 เนื้อที่ 31 ไร่ และพ.ศ. 2529 เนื้อที่ 526 ไร่ รวม 50,472 ไร่ ปัจจุบันเหลือเนื้อที่ 722,068 ไร่ หรือ 1,155.3 ตารางกิโลเมตร

**ลักษณะภูมิประเทศ**
เป็นเทือกเขาสลับซับซ้อนความสูงจากระดับน้ำทะเลตั้งแต่ 100 เมตร ขึ้นไปมียอดเขาวงเป็นยอดเขาสูงสุด 1,272 เมตร มีความลาดชันสูงเป็นเขาหินปูน พื้นที่จดเขตน้ำท่วมเขื่อนรัชชประภา มีแนวน้ำท่อมจากทิศใต้ไปตามลำห้วยคลองแสงผ่ากลางเขตไปด้านทิศตะวันตกเฉียงเหนือ ทิศเหนือและทิศตะวันตก จดแนวเขตจังหวัดสุราษฎร์ธานี ยอดเขาอื่นๆที่ตั้งอยู่ทางทิศเหนือของพื้นที่สูงลดหลัดลงมาตามลำดับ ได้แก่ เขาวงสูง 1,272 เมตร เขาใหญ่ 825 เมตร ทางทิศตะวันตก มีเขาชาลี สูง 864 เมตร พื้นที่ ทางด้านตะวันอออกเฉียงใต้ ในแนวเทือกเขาหินปูนมียอดเขาสูงที่สำคัญ ได้แก่ เขาหน้านกฮูกสูง 738 เมตร เขาถ้ำจันทร์สูง 773 เมตร และเขาพังสูง 785 เมตร สภาพพื้นที่ในระดับสูงตั้งอยู่ทางด้านทิศตะวันตกเฉียงเหนือและลาดลงสู่ด้านตะวันออกเฉียงใต้ 

**ลักษณะภูมิอากาศ**
มีฝนตกชุกระหว่างปลายเดือนเมษายน-มกราคม อุณหภูมิในช่วงระยะ 5 ปี ที่ผ่านมา 15.10-38.00 องศา ปริมาณน้ำฝน 1,741.40 มม.

**ทรัพยากรป่าไม้**
เป็นป่าดิบชื้น ชนิดไม้สำคัญคือ ตะเคียนทอง ตะเคียนหิน ยาง เสียดช่อ จำปา ยูง กระบาก นาคบุตร พยอม ตะแบก สมอพิเภก กระท้อน หว้า ปาล์ม ไผ่หลายชนิด และหวาย

**ทรัพยากรสัตว์ป่า**
1. สัตว์เลี้ยงลูกด้วยน้ำนม เช่น ชะนีมือขาว ค่างแว่นถิ่นใต้ ค่างดำมลายู บ่าง พญากระรอกดำ พญากระรอกบินต่างๆ กระทิง สมเสร็จ เสือโคร่ง เสือดาว เสือดำ วัวแดง กวาง เก้ง เลียงผา กระจง ลิง หมี หมาใน ชะมด อีเห็น ช้างป่า และโดยเฉพาะอย่างยิ่ง นากจมูกขน ที่เป็นสัตว์ที่หายากมาก เป็นต้น 
2. สัตว์ปีก เช่น นกเงือก นกกก นกชนหิน เหยี่ยว ไก่ฟ้า นกหว้า นกยูง และนกชนิดต่าง ๆ เป็นจำนวนมาก
3. สัตว์สะเทินน้ำสะเทินบก ได้แก่ จงโคร่ง หรือกง คางคกห้วย กบทูด ชะง่อนหิน เมืองใต้ ปาดน้ำตาล และ อึ่งอ่างมลายู
4. สัตว์เลื้อยคลาน ที่น่าสนใจในพื้นที่ได้แก่ ตุ๊ดตู่ เห่าช้าง เต่าจักร 
5. ปลาน้ำจืด ปลาตะพัดหรือ ปลามังกร ปลาน้ำจืดที่ใกล้จะสูญพันธุ์

**อ้างอิง**
  เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองแสง date=2018-09-08  - สำนักอนุรักษ์สัตว์ป่า กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช
คลองแสง
หมวดหมู่:อำเภอบ้านตาขุน
หมวดหมู่:อำเภอวิภาวดี
เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองพระยา

พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุยเดช มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้ประกาศว่า โดยที่เป็นการสมควรกำหนดบริเวณที่ดินคลองพระยา ในท้องที่ตำบลปลายพระยา อำเภอปลายพระยา และตำบลคลองหิน อำเภออ่าวลึก ตำบลเขาดิน อำเภอเขาพนม จังหวัดกระบี่ ให้เป็นเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า พ.ศ. 2503 ตามมาตรา 159 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักร และมาตรา 19 แห่งพระราชบัญญัติสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า พ.ศ. 2503 ประกาศ ณ วันที่ 31 ตุลาคม 2523 
ต่อมาได้จัดตั้งที่ทำการเขตฯ คลองพระยา เมื่อ พ.ศ. 2523 มีตัวอาคาร จำนวน 5 หลัง อยู่ที่บ้านคลองพระยา หมู่ที่ 4 ตำบลปลายพระยา อำเภอปลายพระยา จังหวัดกระบี่ อีกหน่วยได้จัดตั้งหน่วยเขาแก้ว หมู่ที่ 3 ตำบลเขาดิน อำเภอเขาพนม จังหวัดกระบี่ และหน่วยพิทักษ์ป่าบ้านทับเที่ยง หมู่ที่ 9 ตำบลปลายพระยา อำเภอปลายพระยา จังหวัดกระบี่ หน่วยทั้ง 2 หน่วย เป็นหน่วยพิทักษ์ป่า ได้ดำเนินการงานเกี่ยวกับการรักษาอนุรักษ์พันธุ์สัตว์ป่า และออกตรวจปราบปรามในการบุกรุกทำลายป่าไม้ ตามวัตถุประสงค์ของทางราชการ

**ลักษณะภูมิประเทศ**
เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองพระยา เป็นส่วนทางตอนเหนือของเทือกเขาพนมเบญจา ซึ่งตั้งอยู่ทางตอนเหนือของตัวเมืองกระบี่ เทือกเขานี้มีเนื้อที่ทั้งหมดประมาณ 400 ตารางกิโลเมตร และเขาพนมเบญจาเป็นยอดเขาสูงสุด มีความสูงประมาณ 1,330 เมตร จากระดับน้ำทะเลปานกลาง สภาพพื้นที่โดยทั่วไปประกอบด้วยภูเขาสูงสลับซับซ้อน ซึ่งเป็นภูเขาหินปูนที่มีลักษณะเป็น Karst landform (พื้นที่หินปูนที่มีน้ำฝนน้ำท่าชะละลายหินออกไปมากจนเป็นตะปุ่มตะป่ำเต็มไปด้วยหลุม บ่อ ถ้ำและทางน้ำใต้ดินที่น้ำละลายเอาเนื้อหินปูนแทรกซึมหายลงไป พื้นที่แบบนี้มักเป็นที่แห้งแล้งและมีธารน้ำที่ไหลลงที่ต่ำในหน้าหินแต่ตอนปลายธารน้ำจะมุดดิน) และมีความ ลาดชันเฉลี่ยประมาณ 30% ทำให้มีป่าไม้ที่สมบูรณ์และเป็นที่อยู่อาศัยของสัตว์ป่านานาชนิด รวมทั้งเป็นแหล่งต้นน้ำที่สำคัญของคลองยา คลองโตรม และคลองอิปัน ซึ่งเป็นต้นน้ำลำธารของแม่น้ำตาปี ที่ไหลออกสู่ทะเลที่อ่าวบ้านดอน จังหวัดสุราษฎร์ธานี สภาพดังกล่าวจะเห็นว่าเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองพระยา เป็นพื้นที่ธรรมชาติที่มีความสำคัญควรแก่การอนุรักษ์ไว้เพื่อเป็นแหล่งธรรมชาติ

**ลักษณะภูมิอากาศ**
อากาศร้อนชื้น ฝนตกชุกตลอดปี มีฤดูฝน กับฤดูร้อน

**ทรัพยากรป่าไม้**
เป็นแหล่งรวบรวมทางพันธุกรรมของพันธุ์พืช จากการศึกษาพบว่าในพื้นที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองพระยามีพรรณพืช จำนวน 142 ชนิด ทั้งในป่าดิบชื้นและป่าภูเขาหินปูน ที่น่าสนใจเป็นพิเศษ ในพื้นที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองพระยา มีป่าภูเขาหินปูน ซึ่งเป็นป่าไม้อีกชนิดหนึ่งมีคณะผู้ศึกษาได้พบ และได้แบ่งป่าชนิดนี้ไว้ เพื่อประโยชน์ในการศึกษาวิจัยที่อาจจะเกิดขึ้น ในเรื่องที่เกี่ยวข้องกับพรรณไม้และการเจริญเติบโตของไม้ในป่าชนิดนี้และยังมีเป็นป่าดงดิบ ป่าเบญจพรรณ และทุ่งหญ้า มีไม้ยาง ไม้หลุมพอ มีแหล่งน้ำอุดมสมบูรณ์

**ทรัพยากรสัตว์ป่า**
มีสัตว์ป่าสำคัญหลายชนิด เช่น สมเสร็จ เก้ง กระทิง ลิง ค่าง กวาง และนกชนิดต่าง ๆ ที่เหมาะแก่การศึกษาค้นคว้าวิจัย

**อ้างอิง**
  -เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองพระยา - สำนักอนุรักษ์สัตว์ป่า กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช
ค
หมวดหมู่:ภูมิศาสตร์ของจังหวัดกระบี่
หมวดหมู่:อำเภอปลายพระยา
หมวดหมู่:อำเภออ่าวลึก
หมวดหมู่:อำเภอเขาพนม
เขตห้ามล่าสัตว์ป่าหนองทุ่งทอง

เขตห้ามล่าสัตว์ป่าหนองทุ่งทอง  เป็นเขตห้ามล่าสัตว์ป่าตามที่กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ได้ประกาศกำหนดให้หนองทุ่งทอง ในท้องที่ตำบลเคียนซา อำเภอเคียนซา จังหวัดสุราษฎร์ธานี เป็นเขตห้ามล่าสัตว์ป่า เมื่อวันที่ 25 กันยายน พ.ศ. 2518 และได้มีการกำหนดพื้นที่เพื่อให้ครอบคลุมพื้นที่ข้างเดียง คือ ตำบลเขาตอก ตำบลเคียนซา ตำบลอรัญคามวารี อำเภอเคียนซา และตำบลท่าชี อำเภอบ้านนาสาร จังหวัดสุราษฎร์ธานี เนื่องจากบริเวณดังกล่าวมีสภาพเป็นหนองน้ำสลับป่าพรุ และป่าละเมาะ ซึ่งเหมาะสำหรับเป็นที่อยู่อาศัยของสัตว์ป่าและยังเป็นแหล่งน้ำ แหล่งอาหารที่สำคัญของสัตว์ป่าหลายชนิด นอกจากนี้ยังพบว่ามีบ่อน้ำร้อนอีกหลายบ่อที่สามารถจะปรับปรุงให้เป็นสถานที่ท่องเที่ยวพักผ่อนหย่อนใจ ได้ด้วย กระทรวงเกษตรและสหกรณ์จึงได้ประกาศให้พื้นที่ดังกล่าวเป็นเขตห้ามล่าสัตว์ป่าหนอง-ทุ่งทอง เมื่อวันที่ 3 สิงหาคม 2531 

**ลักษณะภูมิประเทศ**
เขตห้ามล่าสัตว์ป่าหนองทุ่งทอง ตั้งอยู่ในท้องที่ ตำบลเขาตอก ตำบลเคียนซา ตำบลอรัญคามวารี อำเภอเคียนซา และตำบลท่าชี อำเภอบ้านนาสาร จังหวัดสุราษฎร์ธานี มีเนื้อที่ประมาณ 38,438 ไร่ หรือ 61.5 ตารางกิโลเมตร
พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นที่ราบลุ่ม หนอง บึง ป่าพรุ และมีป่าละเมาะสลับกับทุ่งหญ้า จากสภาพป่าพรุและป่าละเมาะ จึงเหมาะสำหรับเป็นที่อยู่อาศัยและหลบภัยของนกเป็ดต่าง ๆ อีกทั้งมีหนองน้ำสลับป่าพรุ จึงเป็นแหล่งน้ำ แหล่งอาหารที่อุดมสมบูรณ์อย่างยิ่ง

**ลักษณะภูมิอากาศ**
ลักษณะอากาศมี 2 ฤดู คือ - ฤดูฝน  ระหว่างเดือน พฤษภาคม - ธันวาคม ฝนตกชุกมาก มีความชุ่มชื้นตลอดปี - ฤดูแล้ง ระหว่างเดือน มกราคม - เมษายน

**พืชพันธุ์และสัตว์ป่า**
ชนิดพรรณไม้ มีทั้งขนาดกลางและขนาดใหญ่ ได้แก่ ตำเสา ยาง พยอม ตะแบก มะม่วงป่า หว้า ยอป่า ฯลฯ 
ชนิดสัตว์ป่า ได้แก่ ลิง ค่าง ชะนี นกเป็ดน้ำหลายชนิด นกกระยางทุกชนิด นกกาน้ำ-เล็ก นกกาน้ำใหญ่ นกกระสา นกกางเขน นกตะกรุม ฯลฯ

**อ้างอิง**
หนองทุ่งทอง
หมวดหมู่:อำเภอเคียนซา
หมวดหมู่:อำเภอบ้านนาสาร
เขตห้ามล่าสัตว์ป่าเขาท่าเพชร

ปี พ.ศ. 2508 ป่าไม้เขตสุราษฎร์ธานีได้กำหนดให้บริเวณป่าสงวนแห่งชาติ ป่าเขาท่าเพชร ตำบลมะขามเตี้ย อำเภอเมืองสุราษฎร์ธานี จังหวัดสุราษฎร์ธานี เนื้อที่ประมาณ 2,906 ไร่ หรือ 4.65 ตารางกิโลเมตร เป็นวน-อุทยานเขาท่าเพชร เนื่องจากเห็นว่าพื้นที่นี้เหมาะสมแก่การท่องเที่ยว พักผ่อนหย่อนใจ จุดชมวิวธรรมชาติและทิวทัศน์เมืองสุราษฎร์ธานี และยังเป็นที่ตั้งของพระธาตุศรีสุราษฎร์ ซึ่งเป็นที่นับถือของชาวจังหวัดสุราษฎร์ธานีอีกด้วย
ในปี พ.ศ. 2519 กองอนุรักษ์สัตว์ป่า กรมป่าไม้ ได้ส่งเจ้าหน้าที่ไปสำรวจพื้นที่บริเวณ ดังกล่าวและพบว่า เหมาะสมที่จะใช้เป็นสถานที่ศึกษาหาความรู้เกี่ยวกับธรรมชาติด้านป่าไม้และสัตว์ป่าแก่ประชาชนทั่วไป จึงได้ยกเลิก วนอุทยานเขาท่าเพชร และจัดตั้งเป็นศูนย์ศึกษาธรรมชาติและสัตว์ป่าเขาท่าเพชร เมื่อวันที่ 26 กุมภาพันธ์ 2519 และเนื่องจากป่าเขาท่าเพชรมีสัตว์ป่าหลายชนิดอาศัยอยู่ประจำและอพยพย้ายถิ่นมาอยู่อาศัยอยู่จำนวนมาก กองอนุรักษ์สัตว์ป่า กรมป่าไม้ จึงได้ดำเนินการเสนอให้กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ประกาศให้เป็นเขตห้ามล่าสัตว์ป่าเขาท่าเพชร อีกแห่งหนึ่งด้วย โดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ 94 ตอนที่ 68 ลงวันที่ 26 กรกฎาคม 2520

**ลักษณะภูมิประเทศ**
เขตห้ามล่าสัตว์ป่าเขาท่าเพชร ตั้งอยู่ในพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาติเขาท่าเพชร ตำบลมะขามเตี้ย อำเภอเมืองสุราษฎร์ธานี จังหวัดสุราษฎร์ธานี อยู่ห่างจากตัวเมืองสุราษฎร์ธานี ไปทางอำเภอบ้านนาสาร ตามทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 4009 ประมาณ 6 กม. มีทางแยกเข้าไปถึงสำนักงานเขตห้ามล่าสัตว์ป่าเขาท่าเพชร ซึ่งเป็นถนนลาดยาง ประมาณ 0.5 กิโลเมตร มีเนื้อที่ประมาณ 2,906 ไร่ 
ลักษณะพื้นที่ เขตห้ามล่าสัตว์ป่าเขาท่าเพชร เป็นป่าที่มีความอุดมสมบูรณ์และอยู่ไม่ไกลจากชุมชนเมืองมากนัก การคมนาคมสะดวก เขาท่าเพชรเป็นเขาเตี้ยๆทอดตัวยาวตามแนวเหนือ-ใต้ ด้านตะวันตกเฉียงเหนือมีหน้าผาและลาดชันมาก ความสูงจากระดับน้ำทะเลประมาณ 210 เมตร บริเวณเชิงเขาเป็นที่ราบ สภาพป่าเขาท่าเพชร ส่วนใหญ่เป็นป่าดิบแล้งกระจายเกือบเต็ม พื้นที่ และมีป่าหญ้าคา ซึ่งอยู่บริเวณเชิงเขาด้านตะวันออก มีเนื้อที่ประมาณ 900 ไร่ ซึ่งป่าไม้เขต สุราษฎร์ธานีได้ดำเนินการปลูกสร้างสวนป่าขึ้นทดแทน แต่ก็ถูกบุกรุกทำลาย ปัจจุบัน เขตห้ามล่าสัตว์ป่าเขา-ท่าเพชรและสถานีศึกษาธรรมชาติและสัตว์ป่าเขาท่าเพชรได้ดำเนินการปลูกป่าขึ้น ทดแทนบางส่วน

**ลักษณะภูมิอากาศ**
ลักษณะอากาศ มี 2 ฤดู คือ- ฤดูแล้ง เริ่มตั้งแต่เดือน มกราคม - เมษายน - ฤดูฝนเริ่มตั้งแต่เดือน พฤษภาคม - ธันวาคม 
อุณหภูมิเฉลี่ยตลอดปีประมาณ 25.0 องศาเซลเซียส อุณหภูมิสูงสุดประมาณ 30.0 องศาเซลเซียส และต่ำสุดประมาณ 18.0 องศาเซลเซียส ปริมาณน้ำฝนเฉลี่ย ประมาณ 1,638.8 มิลลิเมตรต่อปี

**พืชพันธุ์และสัตว์ป่า**
พันธุ์ไม้มีทั้งขนาดใหญ่และขนาดกลาง ได้แก่ ไม้ยาง เคี่ยม ตะเคียนทราย ตีนนกกระบาก ตะแบก สะตอ เหรียง เนียง กะบก มะม่วงป่า หว้า มะขามป้อม คอแลน เป็นต้น 
ชนิดสัตว์ป่า ที่พบเห็นโดยทั่วไปบริเวณเขาท่าเพชร ได้แก่ ลิงตูดแดง ลิงกัง

**อ้างอิง**
เขาท่าเพชร
หมวดหมู่:อำเภอเมืองสุราษฎร์ธานี
โคลงพยุหยาตราเพชรพวง

โคลงพยุหยาตราเพชรพวง เป็นโคลงว่าด้วยกระบวนพยุหยาตราเพชรพวง ตามขนบครั้งสมเด็จพระนารายณ์มหาราช แห่งกรุงศรีอยุธยา

**ประวัติ**
พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้เจ้าพระยาพระคลัง (หน) แต่งโคลงพยุหยาตราเพชรพวง ซึ่งเป็นตำราว่าด้วยขบวนพยุหยาตราครั้งสมเด็จพระนารายณ์ ซึ่งมีทั้งขบวนพยุหยาตราชลมารคและสถลมารค แต่งด้วยโคลงสี่สุภาพ
หมวดหมู่:วรรณคดีไทย
เสาสะดือเมืองเชียงราย

สะดือเมืองเชียงราย
กรุวัฒนธรรมเชียงราย
เสาสะดือเมืองเชียงราย () (เสาหลักเมือง) เป็นเครื่องหมายหรือสัญลักษณ์ของการก่อตั้งชุมชนและเมือง สำหรับจังหวัดเชียงรายจะเรียกเสาหลักเมืองว่าเสาสะดือเมือง จากหลักฐานทางประวัติศาสตร์ระบุว่า เมื่อครั้งการสร้างเมืองครั้งแรกใช้คำว่า "เสาสะดือเมือง" ไม่ใช้คำว่าเสาหลักเมือง
เสาสะดือเมืองเชียงรายแห่งนี้สร้างขึ้นในปี พ.ศ. 2530 เนื่องในวโรกาสที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชมหาราช ทรงเจริญพระชนมพรรษาครบ 60 พรรษา หรือ 5 รอบ และเป็นการรำลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณของพญามังรายมหาราช ผู้ทรงสร้างเมืองเชียงรายเนื่องในวโรกาสการเฉลิมฉลองการสร้างเมืองเชียงรายครบ 725 ปี โดยนายอร่าม เอี่ยมอรุณ ผู้ว่าราชการจังหวัดในขณะนั้นได้เป็นแม่งานร่วมกับหน่วยงานราชการ เช่น สถาบันวิจัยสังคม มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ องค์กรภาคประชาชน ภาคเอกชน และรัฐบาลเยอรมัน
ลักษณะของเสาสะดือเมืองเชียงราย สร้างขึ้นโดยยึดตามรูปแบบเสาใจกลางบ้านของชาวไทลื้อซึ่งตั้งถิ่นฐานอยู่ในเขตอำเภอเทิง อำเภอเชียงของ อำเภอพาน จังหวัดเชียงราย ซึ่งปกติเสาใจกลางบ้านของชาวไทลื้อจะสร้างด้วยไม้ แต่เสาสะดือเมืองเชียงรายเป็นเสาหิน ซึ่งสร้างจากหินชั้นดีจากจังหวัดตาก ทั้งนี้เพื่อความคงทนถาวร โดยบริเวณที่ตั้งเสาสะดือเมืองแห่งนี้เรียกว่าดอยจอมทอง ซึ่งตามประวัติศาสตร์กล่าวว่าพญามังรายได้เสด็จมาหาตามช้างของพระองค์ซึ่งหนีเตลิดมา เมื่อพระองค์ได้ทรงพบว่าสถานที่แห่งนี้มีชัยภูมิเหมาะสมในการสร้างบ้านเมือง จึงโปรดให้สร้างเมืองเชียงรายขึ้น
เสาสะดือเมืองเชียงราย สร้างในรูปแบบศิลปะขอมแบบพนมบาแกง โดยยึดตามรูปแบบสมมติของจักรวาล หันหน้าไปสู่ทิศตะวันออก บริเวณด้านนอกสุดเป็นคูน้ำเหมือนในจักรวาล ลานดินถัดจากคูน้ำหมายถึงแผ่นดิน ลานด้านในยกเป็นชั้นๆ จำนวน 6 ชั้น เปรียบเสมือนสวรรค์ทั้ง 6 ชั้น ในกามภูมิ ประกอบด้วยชั้นจาตุมหาราชิกา ดาวดึงส์ ยามะ ดุสิต นิมมานรตี และปรนิมมิตสวัตตี ตามลำดับ โดยแต่ละชั้นจะมีร่องน้ำคั่นกลาง เหมือนปัญจมหานที ได้แก่ คงคา ยมุนา อจิรวดี สรภู และมหิ ไหลลดหลั่นกันลงสู่พื้นดิน ชั้นในสุดยกเป็น 3 ชั้น หมายถึงรูปภูมิ อรูปภูมิ และนิพพาน ตัวเสาสะดือเมืองตั้งโดดเด่นดั่งเขาพระสุเมรุอยู่บนฐานสามเหลี่ยมยกพื้นสูง ซึ่งเปรียบเสมือนตรีกูฏบรรพต หรือผา 3 เส้า มีเสาบริวารล้อมรอบจำนวน 108 ต้น โดยตัวเสาสะดือเมืองมีขนาดใหญ่เท่ากับ 5 กำพระหัตถ์ของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชมหาราช ซึ่งเป็นไปตามคติความเชื่อของล้านนาโบราณที่จะต้องสร้างเสาสะดือเมืองให้มีขนาดใหญ่เท่ากับ 5 กำพระหัตถ์ และมีความสูงเท่ากับส่วนสูงของพระวรกายของพระมหากษัตริย์
เสาสะดือเมืองเชียงรายและเสาบริวารแกะสลักจากหิน โดยฝีมือของนายสิงห์คำ สมเครือ ช่างฝีมือชาวพะเยา ปัจจุบันเสาสะดือเมืองเชียงรายนอกจากเป็นสถานที่รำลึกถึงการสร้างเมืองเชียงรายแล้ว ยังเป็นสถานที่ท่องเที่ยวที่สำคัญแห่งหนึ่งของจังหวัดเชียงราย
บริเวณข้างเสาสะดือเมืองเชียงราย เป็นที่ตั้งของวัดพระธาตุดอยจอมทอง และเชิงบันไดทางขึ้นไปสู่เสาสะดือเมืองด้านขวามือ มีสิ่งก่อสร้างขนาดย่อมตั้งอยู่ เรียกว่า “กรุวัฒนธรรมเชียงราย” ซึ่งก่อสร้างขึ้นเมืองวันที่ 19 มกราคม พ.ศ. 2544 เพื่อเก็บร่องรอยและหลักฐานทางวัฒนธรรมร่วมสมัยปัจจุบัน ซึ่งกรุวัฒนธรรมเชียงรายนี้จะทำการขุดขึ้นมาอีกครั้งเมื่อมีอายุครบ 100 ปี หรือในวันที่ 19 มกราคม พ.ศ. 2644
สเสาสะดือเมืองเชียงราย
หมวดหมู่:สิ่งก่อสร้างในอำเภอเมืองเชียงราย
หมวดหมู่:โบราณสถานในจังหวัดเชียงราย