อรัญญา นามวงศ์

อรัญญา นามวงศ์ มีชื่อจริงว่า อัญชลี ศิระฉายา (สกุลเดิม ชอบประดิษฐ์) ชื่อเล่น เปี๊ยก (4 กันยายน พ.ศ. 2490) เป็นนักแสดงชาวไทย มีผลงานแสดงคู่กับสมบัติ เมทะนี จำนวนหลายเรื่อง จนนับเป็นนักแสดงคู่ขวัญคู่หนึ่ง

**ประวัติ**
อรัญญาเกิดในค่ายทหาร อำเภอเมืองลพบุรี จังหวัดลพบุรี เป็นบุตรสาวของพันเอก เสงี่ยม ชอบประดิษฐ์ ( 2451-2522) กับสุรางค์ ชอบประดิษฐ์ (2457-2540) สำเร็จการศึกษาจากโรงเรียนวรรณวิทย์ โรงเรียนโยนออฟอาร์ค โรงเรียนอัมพรไพศาล และโรงเรียนสตรีสันติราษฎร์บำรุง
เริ่มเข้าสู่วงการตั้งแต่อายุ 16 ปี ด้วยการเข้ามาเป็นนักร้องวงสุนทราภรณ์ต่อมาได้ลาออกเพื่อไปประกวดนางสาวไทย ได้ตำแหน่งรองซึ่ง อาภัสรา หงสกุล ได้ตำแหน่งนางสาวไทยปีนั้น ได้แสดงละครโทรทัศน์ครั้งแรกกับคณะกัญชลิกาที่ ช่อง 4 บางขุนพรหม เรื่อง บ้านทรายทอง รับบทพจมาน สว่างวงศ์ (ก่อนหน้า เคยเป็นนักแสดงรับเชิญและร้องเพลงประกอบภาพยนตร์คู่กับชรินทร์ นันทนาครใน ลมหนาว กำกับโดย พันคำ) 
อรัญญาเป็นนางเอกจอเงินครั้งแรกในภาพยนตร์ 35 มม.เสียงในฟิล์มของละโว้ภาพยนตร์  คู่กับ มิตร ชัยบัญชา เรื่อง อีแตน พ.ศ. 2511 ซึ่งต้องขับร้องเพลงประกอบด้วย เรื่องนี้ประสบความสำเร็จอย่างสูง (เรื่องอื่นที่นำแสดงในช่วงนั้นเป็นหนัง 16 มม.) ตามด้วยหนังเพลงฟอร์มใหญ่ของละโว้ในต้นปีต่อมา  เกาะสวาทหาดสวรรค์ พ.ศ. 2512 คู่กับ สมบัติ เมทะนี ได้สร้างความประทับใจแก่ผู้ชมอีกครั้ง หลายเพลงที่ขับร้องไว้ในเรื่องนี้โดยเฉพาะเพลง "รักแท้" (แก้ว อัจฉริยะกุล-สมาน กาญจนะผลิน) เป็นที่จดจำกล่าวถึงกันทั่วไป จากเรื่องนี้ทั้งคู่ได้ร่วมงานกันอีกเป็นจำนวนมาก
เรื่องที่สร้างชื่อเสียงโดดเด่นสูงสุดของยุคนั้น คือ โทน พ.ศ. 2513 กำกับโดย เปี๊ยก โปสเตอร์ แสดงคู่กับ ไชยา สุริยัน ซึ่งกล่าวได้ว่าอื้อฉาวมากในสมัยนั้นเพราะเป็นนางเอกคนแรกของวงการภาพยนตร์ไทยที่มีฉากสื่อเป็นนัยว่าต้องตกเป็นของผู้ร้าย (สอาด เปี่ยมพงษ์สานต์) จากการกล้าตัดสินใจเสี่ยงรับแสดงบทที่ไม่เคยมีนางเอกหนังไทยทำมาก่อน ส่งผลให้ทั้งภาพยนตร์และดาราเป็นที่กล่าวขวัญกันทั่วเมืองไทย ขณะที่ผู้ชมคอหนังไทยไม่อาจยอมรับได้อย่างเต็มใจนัก
นอกจากนี้เธอเคยรับบทคนขอทาน ใน ไม่มีคำตอบจากสวรรค์, บทนักฆ่าหลายบุคลิก ใน ล่า ร่วมกับ ลลนา สุลาวัลย์ แม้กระทั่งรับบทนำในภาพยนตร์ที่แสดงออกทางเพศอย่างร้อนแรงช่วงปลายทศวรรษ 2510 เช่น ตลาดอารมณ์, คืนนี้ไม่มีพระจันทร์, ไฟรักสุมทรวง, มีนัดไว้กับหัวใจ, จันดารา ฯลฯ รวมทั้งบทนำที่มีตอนจบแปลก ๆ เสียดสีแนวเรื่องหนังไทยใน รักคุณเข้าแล้ว ของ หม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม ยุคล และมีบทบาทเด่นอีกหลายเรื่อง เช่น แสนพยศ, ดาวรุ่ง, เจ้าหญิง, กลัวเมีย, แก้วสารพัดนึก, งูเก็งกอง ภาค 2 , ชลาลัย, เจ้าแม่ ฯลฯ
และเป็นผู้อำนวยการสร้างภาพยนตร์และร่วมแสดงนำใน แด่คุณครูด้วยคมแฝก (2518) และนรกตะรุเตา (2519) ของ รณภพฟิล์มและ อย่าลืมฉัน (2520) ของ อัญชลีโปรดัคชัน อรัญญามีนักแสดงที่ชื่นชอบเป็นพิเศษคือ หม่อมชั้น พวงวัน ดาราตลกหญิงอาวุโสในช่วงยุคทองของหนังไทย (16 มม.)

**ชีวิตส่วนตัว == 
สมรสกับเศรษฐา ศิระฉายา ทั้งคู่มีบุตรสาวคือ พุทธธิดา ศิระฉายา  ปัจจุบัน หันมาเป็นผู้จัดละคร และแสดงละครเป็นครั้งคราว
คืนวันที่ 7 กันยายน พ.ศ. 2554 อรัญญาเข้ารักษาตัวฉุกเฉินที่โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ เนื่องจากกล้ามเนื้อด้านซ้ายอ่อนแรงและมุมปากเบี้ยว วันรุ่งขึ้น ศาตราจารย์อดิศร ภัทราดูรย์ คณบดีคณะแพทยศาสตร์ของโรงพยาบาลแถลงข่าวว่า เธอมีเลือดออกในส่วนลึกของสมองข้างขวา และมีก้อนเลือดประมาณสองเซนติเมตร เลือดเปราะและแตกเนื่องมาจากความดันโลหิตสูงมาเป็นเวลานาน ต้องรักษาด้วยกายภาพบำบัดเพื่อฟื้นฟูร่างกาย

**ผลงานการแสดง**

**ภาพยนตร์**
 ลมหนาว (2509)
*อีแตน (2511)
*แสนพยศ (2511)
*ป้อมปืนตาพระยา (2511)
*สันกำแพง (2511)
*เกาะสวาทหาดสวรรค์ (2512)
*แก้วแก่นกล้า (2512)
*พยัคฆ์เหนือ-เสืออีสาน-ยมบาลใต้ (2512) 
*เจ้าแม่สาริกา (2512)
*ทับสะแก (2512)
*เมืองแม่หม้าย (2512)
*ตาลเดี่ยว (2512)
*ดาวรุ่ง (2512)
*ด่วนเหนือ (2512)
*ดิน น้ำ ลม ไฟ (2512)
*เจ้าหญิง (2512)
*เจ้าแพร (2512)
*ภูตแห่งความรัก (2512)
*เสือพูพาน (2512)
*โทน (2513) รับบท หมูแดง
*กายทิพย์ (2513)
*คมแฝก (2513) รับบท อัญชัน ราชสีห์
*จอมบึง (2513)
*จุ๊บแจง (2513)
*เจ้าสาว (2513)
*ชาติเหมราช (2513)
*ดาวพระเสาร์ (2513)
*ฝนเดือนหก (2513)
*พระจันทร์แดง (2513)
*ฟ้าคะนอง (2513)
*ภูตเสน่หา (2513)
*แม่นาคพระนคร (2513)
*แม่ปิง (2513)
*รักชั่วฟ้า (2513)
*ลูกทุ่งเข้ากรุง (2513)
*สามยอด (2513)
*แสงเดือน (2513)
*สิงห์สาวเสือ (2513)
*สาลิกาดง (2513)
*สวรรค์บ้านนา (2513)
*สองสิงห์เจ้าพยัคฆ์ (2513)
*อีสาวบ้านไร่ (2513)
*ไอ้ยอดทอง (2513)
*กว่าจะรักกันได้ (2514)
*โกรธกันทำไม? (2514)
*กลัวเมีย (2514)
*แก้วสารพัดนึก (2514)
*ข้าชื่อจ่าแผน (2514)
*คนใจเพชร (2514)
*งูเก็งกอง ภาค2 (2514)
*จำปาทอง (2514) 
*จอมเจ้าชู้ (2514) 
*โฉมตรูภูธร (2514) 
*ดอกดิน (2514) 
*เทพบุตรจอมโกง (2514) 
*น้องนางบ้านนา (2514) 
*นางพรายจำแลง (2514) 
*ในสวนรัก (2514) 
*มนต์รักชาวไร่ (2514) 
*ไม่มีวันที่เราจะพรากจากกัน (2514) 
*รักกันหนอ (2514) 
*รักข้ามขอบฟ้า (2514) 
*ลูกสาวกำนัน (2514) 
*แว่วเสียงซึง (2514) 
*วิวาห์พาฝัน (2514) 
*11 ม.ม. (2515) 
*กระท่อมปรีดา (2515) 
*กินรีลอยฟ้า (2515) 
*คนสู้คน (2515) 
*แคนลำโขง (2515) 
*จันทร์เพ็ญ (2515) 
*เจ้าลอย (2515) 
*ดินคู่ฟ้า (2515) 
*ตาลเดี่ยว (2515) 
*เทพบุตรที่รัก (2515) 
*บุหงาหน้าฝน (2515) 
*เพลงรักลูกทุ่ง (2515) 
*แม่งู (2515) 
*แม่เนื้อทอง (2515) 
*ลูกสาวนายพล (2515)
*ศาลาลอย (2515)
*อ้อมอกเจ้าพระยา (2515)
*ไอ้บ้านนอก (2515)
*กำนันถึก (2516)
*แก้วตาขวัญใจ (2516)- ขอบฟ้าเขาเขียว (2516)
*คุ้งตะเคียน (2516)
*จ้างทุ่ง (2516)
*ชลาลัย (2516)- ดาร์บี้ (2516)
*นี่แหละสิ่งที่ข้าต้องการ (2516)
*ไผ่ล้อมรัก (2516)
*ภูกระดึง (2516)
*ไม่มีคำตอบจากสวรรค์ (2516)
*สุดหัวใจ (2516)
*สาวภูไท (2516)
*หนองบัวแดง (2516)
*คุณหญิงนอกทำเนียบ (2517)
*คุณครูที่รัก (2517)
*ตะวันรอนที่หนองหาร (2517)
*ตลาดอารมณ์ (2517)
*ทุ่งใหญ่อินทนนท์ (2517)
*ธิดาพญายม (2517)
*ไม่รักไม่สน (2517)
*ยักษ์วัดแจ้งพบจัมโบ้เอ (2517)
*ผัวเช่า (2517)
*ผู้ดีเถื่อน (2517)
*พิษสวาท (2517)
*โสมสลัว (2517)
*หัวใจ100ห้อง (2517)
*อย่ารักฉัน (2517)
*คืนนี้ไม่มีพระจันทร์ (2518)
*แค้น (2518)
*แด่คุณครูด้วยคมแฝก (2518)
*ชุมทางผี (2518)
*โซ่เกียรติยศ (2518)
*ตะวันลับฟ้า (2518)
*ตัณหานักบุญ (2518)
*นักเลงเทวดา (2518)
*ฝ้ายแกมแพร (2518)
*เผ็ด (2518)
*เพื่อเธอ...ที่รัก (2518)
*พยัคฆ์ร้ายไทยถีบ (2518)- ไฟรักสุมทรวง (2518)
*ไฟรัก (2518)
*มัน (2518)
*มีนัดไว้กับหัวใจ (2518)
*มาหยารัศมี (2518)
*เมียเถื่อน (2518)
*สาวแรงสูง (2518)
*เหยื่ออารมณ์ (2518)
*หัวใจราชสีห์ (2518)
*ไอ้เหล็กไหล (2518) รับบท สร้อยมุกดา
*นักเลงป่าสัก (2518) รับบท โฉมศรี
*กบฏหัวใจ (2519)
*ใครใหญ่ใครอยู่ (2519) รับบท รังรอง มโนรมย์
*คมกุหลาบ (2519)- จ่าทมิฬ (2519)
*เจ้าแม่ (2519)
*ชาติเกลือ (2519)
*ชายชาติเสือ (2519)
*ช่องว่างระหว่างหัวใจ (2519)
*แซ่บ (2519)- แดงอังคาร (2519)
*ดรรชนีไฉไล (2519)
*ท้ามฤตยู (2519)
*ท้องนาสะเทือน (2519)
*ทองลูกบวบ (2519)- นักเลงมหากาฬ (2519)
*นักเลงป่าสัก (2519)
*นรกตรูเตา (2519)
*นางงูเห่า (2519)
*น้ำตาลใกล้มด (2519)
*แบ๊งค์ (2519)- ปลัดปืนโหด (2519) รับบท ดอกแก้ว
*ป่าแสนสวย (2519)
*เผาขน (2519)
*ไผ่กำเพลิง (2519)
*เพลิงทรนง (2519)
*เพลิงแพร (2519)
*เพชรมหาภัย(ลาวคำหอม) (2519)
*ภัยมืด (2519)
*ถนนไปสู่ดวงดาว (2519)
*เมียเสือ (2519)- แม่ปลาช่อน (2519)
*แม่ดอกรักเร่ (2519)
*แม่หม้ายใจถึง (2519)
*แมงดาปีกทอง (2519)
*มหาอุตม์ (2519)
*ลูกหลง (2519)
*ลูกเมียเช่า (2519)
*วีรบุรุษจอมโหด (2519)- สัตว์มนุษย์ (2519)
*สาวหมาป่า (2519)
*สวรรค์ยังมีชั้น (2519)
*เหมือนหนึ่งในฝัน (2519)
*อัศวิน19 (2519)
*ไอ้เพชร (2519)
*ไอ้ทองแดง (2519)
*1 ต่อ 7 (2520)
*กำนันเหี้ยม (2520)- ใครจะอยู่ค้ำฟ้า (2520)
*ความรักไม่มีขาย (2520)
*จงอางเพลิง (2520)
*จันดารา (2520)- ดับเครื่องชน (2520)- ตบะแตก (2520) รับบท แสนรัก- ถล่มมาเฟีย (2520)
*แบ๊งค์ (2520)
*ปล้นอเมริกา (2520)
*พ่อตาปืนโต (2520)
*พ่อจอมตื้อ (2520)
*พ่อนกฮูก (2520)
*ไฟเหนือลมใต้ (2520)- มนต์รักนักรบ (2520)- รักคุณเข้าแล้ว (2520)
*ราชสีห์ดง (2520)- ลุย (2520)
*ล่า (2520)
*ลูกขวาน (2520)
*ศึก5เสือ (2520)
*สิงห์สลาตัน (2520)
*หงส์ทอง (2520)
*แหย่หนวดเสือ (2520)
*หึง (2520)
*หนึ่งต่อเจ็ด (2520)
*ห้าแฉก (2520)
*อย่าลืมฉัน (2520)
*อย่านึกว่าหมู (2520)
*ไอ้ขลุ่ย (2520)- 10 ยอดแสบ (2521)
*กุ๊ยบางกอก (2521)
*ข้ามาคนเดียว (2521)- คมนักเลง (2521)
*ใครจะอยู่ค้ำฟ้า (2521)
*ฆ่าอย่างเดียว (2521)
*จ่ากำแพงดิน (2521)
*ดงเย็น (2521) รับบท เจ้าแม่ขวัญตา
*ถล่มวังข่า (2521)
*ทีเด็ดคู่เขย (2521)
*นักสู้ภูธร (2521)
*มือปืนนมสด (2521)
*มหาภัยพันหน้า (2521)
*มนต์รักแผ่นดินทอง (2521)
*ยมบาลจ๋า (2521)
*เลือดในดิน (2521)
*ลบลายเสือ (2521)
*เสียสาว (2521)
*หัวใจห้องที่ 5 (2521)
*เหนือกว่ารัก (2521)- ขาดฉันแล้วเธอจะรู้สึก (2522)- ชื่นรัก (2522) ภาพยนตร์เรื่องนี้ได้ส่งผลให้ เศรษฐา และ อรัญญา กลายเป็นคู่ชีวิตกัน
*นายอำเภอปฏิวัติ (2522)
*ผานกเค้า (2522)- พ่อกระดิ่งทอง (2522)
*เพียงคำเดียว (2522)
*เตือนใจ (2522)
*วิมานไฟ (2522)- ฟ้าผ่าวัดคณิกาแก้ว (2522)
*35 กะรัต (2522)
*หักเหลี่ยมคนดัง (2522) รับบท ไขนภางค์
*อวนดำ (2522)
*ไอ้ปืนเดี่ยว (2522)
*ตามล่า (2523)- นักฆ่ามหาประลัย (2523)- ผิดหรือที่จะรัก (2523)- นักเลงบั๊กซิเด๋อ (2523)
*อินทรีแดง ตอน พรายมหากาฬ (2523)- สุดทางรัก (2524)- รักครั้งแรก (2524)
*ไอ้หนวดเหล็ก (2524)- จ้าวนรก (2525) รับบท ฮัสซาร์ (ตัวร้ายของเรื่อง)- มันมาจากโลกันตร์
*เล็บครุฑ 78 (2525)
*สมิงจ้าวท่า (2525)- ล่าข้ามโลก (2526)- เห่าดง (2526)- รักสุดหัวใจ (2527)- เลดี้ฝรั่งดอง (2527)- พลอยทะเล (2530)- รักใคร่ (2530) - คนกลางเมือง (2531)- รักเธอเท่าฟ้า (2533)- อันดากับฟ้าใส (2540)- สุริโยไท (2544)- เฮี้ยน (2546)- บอดี้การ์ดหน้าเหลี่ยม (2547)

**ละครโทรทัศน์**
 ค่าของคน ทางช่อง 4 (2511) - บ้านทรายทอง ทางช่อง 4 (2512) - คุณผู้หญิง ทางช่อง 5 (2523) - ข้างหลังภาพ ทางช่อง 5 (2524) - กาแกมหงส์ ทางช่อง 7 (2528) - กาหลงฝูง ทางช่อง 9 (2529) - ค่าแห่งชีวิต ทางช่อง 5 (2530)- เพื่อนรัก ทางช่อง 3 (2536) - ทวิภพ ทางช่อง 7 (2537)
*3 หนุ่ม 3 มุม ทางช่อง 7 (2537)- ร่มฉัตร ทางช่อง 3 (2538)- เกาะสวาท หาดสวรรค์ ทางช่อง 7 (2539)  - ด้วยแรงอธิษฐาน ทางช่อง 7 (2539) - เด็กชายจากดาวอื่น ทางช่อง 3 (2539)- จัดสรรหรรษา ทางช่อง 3 (2539)- เขมรินทร์ อินทิรา ทางช่อง 5 (2540)- เก็บใจไว้เพื่อรัก ทางช่อง 3 (2540)- ลูกตาลลอยแก้ว ทางช่อง 7 (2541)- บังเกิดเกล้า ทางช่อง 3 (2541)- ร่วมงานรัก ทางช่อง 3 (2541)- ดวงใจกระซิบรัก ทางช่อง 3 (2541) - ขุนช้างขุนแผน ทางช่อง 3 (2542)- โดมทอง ทางช่อง 7 (2542)- ชายในฝัน ทางช่อง 5 (2542)- พิศวาสอลเวง ทางช่อง 7 (2542)
*เมียหลวง ทางช่อง 7 (2542)- รักสุดท้ายที่ปลายฟ้า ทางช่อง 3 (2542)- ประกาศิตเงินตรา ทางช่อง 3 (2543)- ดั่งสายน้ำไหล ทางช่อง 7 (2543)- ใต้ร่มไม้เลื้อย เรือนศิรา ทางช่อง 7 (2543)- น้ำผึ้งขม ทางช่อง 3 (2543)- ไฟรักไฟพิศวาส ทางช่อง 5 (2543)- เมืองมายา ทางช่อง 5 (2543)- กากเพชร ทางช่อง3 (2544)- เก็บแผ่นดิน ทางช่อง 7 (2544)- เลือดหงส์ ทางช่อง 5 (2544)- ไฟน้ำค้าง ทางช่อง 5 (2544)​- บ่วงบรรจถรณ์ ทางช่อง 7 (2545)- อิเหนา ทางช่อง 3 (2545)- ปีกมาร ทางช่อง 3 (2545)- ละอองเทศ ทางช่อง 3 (2545)- คุณย่าดอตคอม ทางช่อง 3 (2546)- เมืองดาหลา ทางช่อง 7 (2546)- เขียวหวาน 2001 ทางช่อง 3 (2547) - หน้ากาก ทางช่อง 7 (2547) - รัตตมณี ทางช่อง 3 (2547)  - เพลงผ้าฟ้าล้อมดาว ทางช่อง 7 (2547)- เจ้าสาวสลัม ทางช่อง 3 (2547)- คุณชายทรานซิสเตอร์ ทางช่อง 3 (2548)- แคนลำโขง ทางช่อง 7 (2549)- ตะวันชิงพลบ ทางช่อง 7 (2549)- ปิ่นมุก ทางช่อง 7 (2549) - วีรกรรมทำเพื่อเธอ ทางช่อง 3 (2549) - อมฤตาลัย ทางช่อง 3 (2549) - เหตุเกิดในครอบครัว ทางช่อง 3 (2550)- ทะเลสาบนกกาเหว่า ทางช่อง 7 (2550)- ดอกฟ้ายาใจ ทางช่อง 7 (2550) - กาษา นาคา ทางช่อง 7 (2550)  - คือสายใยแห่งรัก ทางช่อง 5 (2550)- คมแฝก ทางช่อง 7 (2551)- หีบหลอนซ่อนวิญญาณ ทางช่อง 5 (2551)- รุกฆาต ทางช่อง 7 (2552)- บ่วงหงส์ ทางช่อง 7 (2552)- ตราบาปสีขาว ทางช่อง 5 (2553)- หัวใจอุ่นรัก ทางช่อง ไทยพีบีเอส (2553)- เล่ห์​มยุรา​ ทางช่อง 7HD (2567)​

**อ้างอิง**
หมวดหมู่:นางงามไทย
หมวดหมู่:บุคคลจากอำเภอเมืองลพบุรี
หมวดหมู่:นักแสดงหญิงชาวไทย
หมวดหมู่:นักแสดงภาพยนตร์หญิงชาวไทย
หมวดหมู่:นักแสดงละครโทรทัศน์หญิงชาวไทย
หมวดหมู่:นักแสดงหญิงชาวไทยในศตวรรษที่ 20
หมวดหมู่:รองนางสาวไทย
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนวรรณวิทย์
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนโยนออฟอาร์ค
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนอัมพรไพศาล
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนสันติราษฎร์วิทยาลัย
หมวดหมู่:บุคคลที่ยังมีชีวิตอยู่
หมวดหมู่:บุคคลในยุครัชกาลที่ 9