กรมหม่อนไหม

กรมหม่อนไหม เป็นส่วนราชการระดับกรม ในสังกัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ จัดตั้งขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2552 เพื่อการอนุรักษ์ส่งเสริมการวิจัย และพัฒนาในเรื่องของหม่อนไหม

**ประวัติ**
กรมหม่อนไหม เดิมเรียกว่า "กรมช่างไหม" ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2446 โดยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ซึ่งในอดีตให้ความสำคัญเรื่องไหมเป็นอย่างมาก แต่ในระยะต่อมาได้มีการยุบกรมดังกล่าวเข้ารวมเป็นกอง ในสังกัดกรมกสิกรรม จนกระทั่งเมื่อวันที่ 4 ธันวาคม พ.ศ. 2552 ตามพระราชดำริของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ จึงได้มีการยกฐานะสถาบันหม่อนไหมแห่งชาติเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ในขณะนั้นสังกัดสำนักงานปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ จัดตั้งเป็น "กรมหม่อนไหม" ขึ้น โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อการอนุรักษ์ ส่งเสริมการวิจัยและพัฒนาในเรื่องของหม่อนไหมและเส้นใยต่างๆ

**หน่วยงานในสังกัด**
กรมหม่อนไหม แบ่งการบริหารออกเป็นหน่วยงานในส่วนกลาง 4 สำนัก 2 กลุ่ม หน่วยงานที่ตั้งอยู่ในส่วนภูมิภาคประกอบด้วยสำนักงานหม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ 5 สำนัก และ ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ 21 ศูนย์ ทั่วประเทศ ได้แก่- สำนักบริหารกลาง- สำนักวิจัยและพัฒนาหม่อนไหม- สำนักพัฒนาและถ่ายทอดเทคโนโลยีหม่อนไหม- กลุ่มพัฒนาระบบบริหาร- กลุ่มตรวจสอบภายใน- สำนักงานหม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ เขต 1 ถึง 5 ได้แก่
** สำนักงานหม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เขต 1 จังหวัดแพร่ มีศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เครือข่าย 4 ศูนย์ ได้แก่
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เชียงใหม่
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ ตาก
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ น่าน
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ แพร่
** สำนักงานหม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เขต 2 จังหวัดอุดรธานี มีศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เครือข่าย 4 ศูนย์ ได้แก่
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เลย
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ สกลนคร
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ หนองคาย
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ อุดรธานี
** สำนักงานหม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เขต 3 จังหวัดขอนแก่น มีศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เครือข่าย 4 ศูนย์ ได้แก่
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ ขอนแก่น
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ ชัยภูมิ
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ มุกดาหาร
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ ร้อยเอ็ด
** สำนักงานหม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เขต 4 จังหวัดนครราชสีมา มีศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เครือข่าย 6 ศูนย์ ได้แก่
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ นครราชสีมา
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ บุรีรัมย์
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ ศรีสะเกษ
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ สระบุรี
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ สุรินทร์
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ อุบลราชธานี
** สำนักงานหม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ เขต 5 จังหวัดชุมพร
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ กาญจนบุรี
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ ชุมพร
*** ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ นราธิวาส

**ตรานกยูงพระราชทาน**
ตรานกยูงพระราชทาน เป็นเครื่องหมายรับรองผลิตภัณฑ์ผ้าไหมไทย ซึ่งสถาบันวิจัยหม่อนไหม (ชื่อเดิมของกรมหม่อนไหม ขณะนั้นสังกัดกรมวิชาการเกษตร) ร่วมกับคณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ กรมทรัพย์สินทางปัญญา กระทรวงพาณิชย์ และมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชีนีนาถ ได้ร่วมกันสัมมนาจนได้มาซึ่งข้อบังคับว่าด้วยการใช้เครื่องหมายรับรองดังกล่าว
สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานสัญลักษณ์นกยูงไทย ให้เป็นเครื่องหมายรับรองคุณภาพผ้าไหมไทย 4 ชนิด ประกอบด้วย นกยูงสีทอง นกยูงสีเงิน นกยูงสีน้ำเงิน และนกยูงสีเขียว

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
มหม่อนไหม
หมวดหมู่:องค์การที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2552
หมวดหมู่:หน่วยงานของรัฐบาลไทยในเขตจตุจักร
หม่อนไหม