สุเมธ ชุมสาย ณ อยุธยา

สุเมธ ชุมสาย ณ อยุธยา (เกิด 30 มีนาคม พ.ศ. 2482) เป็นสถาปนิก จิตรกร ศิลปินชาวไทย และศิลปินแห่งชาติ สาขาศิลปะสถาปัตยกรรม (สถาปัตยกรรมแบบร่วมสมัย) ประจำปี 2541 สุเมธเป็นที่รู้จักกันดีในฐานะสถาปนิกที่นำเสนองานออกแบบสมัยใหม่ ที่มีความโดดเด่นไม่ว่าจะเป็น "ตึกหุ่นยนต์" (ธนาคารยูโอบี ที่ถนนสาทรใต้) อาคารและผังแม่บทมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ รังสิต อาคารเนชั่น อาคารอาคารศรีสวรินทิรา โรงพยาบาลศิริราช ศูนย์วิทยาศาสตร์เพื่อการศึกษา โรงแรมเอส 31 สุขุมวิท เป็นต้น
สุเมธเกิดและเติบโตในกรุงเทพมหานคร โดยเป็นพี่ชายแท้ๆของ อาจอง ชุมสาย ณ อยุธยา สุเมธได้เข้าศึกษาระดับมัธยมศึกษาจากโรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย ต่อมาเข้ารับการศึกษาต่อที่โรงเรียนกรุงปารีส แล้วจึงย้ายไปศึกษาที่โรงเรียนเวลลิ่งบาเร่อร์ ที่ประเทศอังกฤษ ต่อมาได้เข้ารับการศึกษาในคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จากมหาวิทยาลัยเคมบริดจ์ ตั้งแต่ปริญญาตรีจนจบปริญญาเอก รวมอยู่ในยุโรปกว่า 17 ปี แล้วจึงเข้ารับราชการที่กรมโยธาธิการและผังเมือง กระทรวงมหาดไทย จนกระทั่งลาออกมาก่อตั้งบริษัทสถาปนิกเป็นของตนเอง

**ประวัติ**
สุเมธ ชุมสาย ณ อยุธยา มีชื่อเล่นว่า "แอ๊ะ"  เป็นบุตรของหม่อมหลวงมานิจ ชุมสาย  กับเฉลิมขวัญ ชุมสาย ณ อยุธยา (ธิดา พระปทุมเทวาภิบาล เจ้าเมืองหนองคาย)  มีพี่น้องร่วมบิดามารดา  - นายสุเมธ ชุมสาย ณ อยุธยา- นายอาจอง ชุมสาย ณ อยุธยา- นางสุชาดา (ชุมสาย ณ อยุธยา) สถิตพิทยายุทธ์ (ถึงแก่กรรม) - นางสาวปาริชาติ ชุมสาย ณ อยุธยา 

**ผลงาน**

**งานด้านอนุรักษ์**
ริเริ่มแนวความคิดอุทยานประวัติศาสตร์พระนครศรีอยุธยา 
*ริเริ่มโครงการอุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย
*ริเริ่มโครงการอนุรักษ์จวนเจ้าเมืองเก่าสงขลา 
*รณรงค์อนุรักษ์สภาพแวดล้อมโดยทั่วไปของกรุงเทพมหานคร 
*ร่วมริเริ่มโครงการอนุรักษ์เกาะรัตนโกสินทร์ อันได้แก่การย้ายตลาดนัดออกไปจากสนามหลวง รื้อฟื้นหอระฆัง หอกลองประจำเมือง สะพานโซ่ และรถรางรอบเกาะรัตนโกสินทร์ อนุรักษ์ป้อมพระสุเมรุ ติดตามด้วยการวางผังลานพระบรมราชานุสาวรีย์ รัชกาลที่ 3 ซึ่งผลจากโครงการนี้ ทำให้มีการรื้อโรงภาพยนตร์เฉลิมไทย ซึ่งเคยบดบังความงามของโลหะปราสาทวัดราชนัดดาฯ อันเป็นมรดกทางสถาปัตยกรรมไทยชิ้นงามมาเป็นเวลายาวนานหลายสิบปีออก เปิดเผยให้เห็นเป็นศรีสง่าขึ้นมาโดยทันทีดังที่ปรากฏอยู่เช่นทุกวันนี้ 
*ริเริ่มโครงการอนุรักษ์นิวาสสถานเดิมของพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช
*รณรงค์การอนุรักษ์โบราณสถานและสถานที่สำคัญทางประวัติศาสตร์อีกหลายแห่งทั่วประเทศตลอดจนสภาพแวดล้อมโดยทั่วไป

**งานสถาปัตยกรรม**
ผลงานออกแบบของท่านมีมากมายกว่า 200 โครงการ อาทิ 
*อาคารโรงเรียนนานาชาติ ถนนแจ้งวัฒนะ 
*อาคารสมาคมจัดการธุรกิจแห่งประเทศไทย 
*อาคารสำนักงานใหญ่ ธนาคารเอเชีย (ตึกหุ่นยนต์) 
*อาคารพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์ ภายในบริเวณท้องฟ้าจำลอง กรุงเทพ 
*อาคารเนชั่น 
*โรงงานเซรามิคคัมพาน่า ที่สระบุรี 
*อาคารโรงแรมเดลต้าแกรนด์ แปซิฟิก 
*อาคารพลังงาน สถาบันเทคโนโลยีแห่งเอเชีย (AIT) 
*อาคารและผังแม่บทมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ รังสิต
*อาคารกงสุลไทย
*อาคารทำเนียบองคมนตรี
*โรงภาพยนต์ปารีส (สะพานขาว) ปัจจุบันถูกทิ้งร้างเป็นส่วนของตลาดสะพานขาว
*อาคารหอสมุดใหม่ของธรรมศาสตร์
*อาคารในกลุ่มอาคาร ที่เพลสเดสเนชั่น ขององค์การสหประชาชาติ ที่สวิตเซอร์แลนด์ 
*จีโอเดสิคโดมพฤกศาสตร์พืชทะเลทราย สวนหลวง ร.9
*ฯลฯ

**ตำแหน่ง**
2532: Bye Fellow, Robinson College, Cambridge
*2533: นักอนุรักษ์มรดกไทยดีเด่น (ASA)
*2534: Faculty Member of the Dept. of Architecture, Cambridge
*2536: เกียรติบัตรบุคคลตัวอย่างด้านส่งเสริมงานอนุรักษ์ศิลปะสถาปัตยกรรม  
*2541: รางวัล ศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์ (สถาปัตยกรรม) สำนักงานคณะกรรมการวัฒนธรรมแห่งชาติ 
*2542: Crystal Award, World Economic Forum
*2544: AIA Honorary Fellow (USA)
*2545: Professorial Fellow of the University of Melbourne
*2545: Member of the French Académie d'Architecture  
*2546: Fellow Commoner, St.John's College, Cambridge

**เครื่องราชอิสริยาภรณ์**
 ฝรั่งเศส 
** พ.ศ. 2551 - 80px Chevalier de l'Ordre des Arts et des Lettres

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
 ศิลปินแห่งชาติ date=2007-09-26 
หมวดหมู่:สถาปนิกชาวไทย
หมวดหมู่:ศิลปินแห่งชาติสาขาทัศนศิลป์
หมวดหมู่:ราชสกุลชุมสาย
หมวดหมู่:ณ อยุธยา
หมวดหมู่:ข้าราชการพลเรือนชาวไทย
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย
หมวดหมู่:บุคคลจากกรุงเทพมหานคร
หมวดหมู่:ศิษย์เก่าจากมหาวิทยาลัยเคมบริดจ์
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ป.ช.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ป.ม.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ จ.ภ.