สอาด เปี่ยมพงษ์สานต์

สอาด เปี่ยมพงศ์สานต์ (24 มิถุนายน พ.ศ. 2475 – 6 มกราคม พ.ศ. 2562) ชื่อเล่น เล็ก เป็นนักแสดง นักพากย์ ผู้เขียนบทโทรทัศน์ ผู้กำกับการแสดงชาวไทย จบการศึกษาจากมหาวิทยาลัยนิฮง กรุงโตเกียว ประเทศญี่ปุ่น ในสาขาวิชาการภาพยนตร์ และวิชาโทรทัศน์จาก N.H.K. TV เมื่อ พ.ศ. 2498 แล้วก้าวสู่วงการโทรทัศน์ทันทีขณะมีอายุ 23 ปี ด้วยการชักชวนของ จำนง รังสิกุล

**ประวัติ**
สะอาดเข้าเป็นพนักงานรุ่นบุกเบิกด้านการจัดรายการ ในปีแรกทำการของไทยทีวี ช่อง 4 บางขุนพรหม พร้อมกับปรากฏตัวบทพระเอกในละครทีวีเรื่องแรก  ดึกเสียแล้ว ของอุษณา เพลิงธรรม ซึ่งมี เย็นจิตร สัมมาพันธ์ (ผู้ประกาศคนแรกในวันเปิดสถานี) เป็นนางเอก และ เทิ่ง สติเฟื่อง ร่วมแสดงครั้งแรกด้วยเช่นเดียวกัน
ไฟล์:สอาด เปี่ยมพงษ์สานต์ ละครเรื่อง ออกญายามาดา.jpg|thumb|ละครเรื่อง ออกญายามาดา สถานีไทยโทรทัศน์ ช่อง ๔ บางขุนพรหม จากซ้ายไปขวา ชาติ (สักกะ) จารุจินดา  ,สะอาด เปี่ยมพงศ์สานต์ , ดวงดาว (อาษากิจ) ปริวัติธรรม  ,สินีนาฏ โพธิเวส (คนนั่งหันหลังไม่ทราบชื่อ)
สะอาดเป็นนักแสดงนำในละครใหญ่หลายเรื่อง รวมทั้งพระเอกละครที่สร้างจากอุปรากรที่มีชื่อเสียงของโลก ไอด้า คู่กับนักแสดงรับเชิญ อ.ลาวัณย์ อุปอินทร์ (ดาวราย) แห่งคณะจิตรกรรม มหาวิทยาลัยศิลปากร ในช่วง พ.ศ. 2503–2504 ต่อมาสะอาดเดินทางไปญี่ปุ่นอีกครั้ง เพื่อศึกษาเพิ่มเติมด้านโทรทัศน์สีที่  K.R.T. เมืองโอซากะ พ.ศ. 2510 
ในปี 2513 ร่วมแสดงภาพยนตร์เรื่อง โทน ซึ่งเป็นผลงานกำกับครั้งแรกของเปี๊ยก โปสเตอร์ รับบทเป็นตัวร้าย โดยถือเป็นภาพยนตร์ไทยแนวแปลกที่ผู้ร้ายข่มขืนนางเอกสำเร็จ   
ด้วยหน้าตาที่เข้มดุทำให้มักได้รับบทร้ายในจอภาพยนตร์ ขณะที่ละครโทรทัศน์มักรับบทพระเอกและบทนำ นอกจากเป็นนักแสดง สะอาดยังเป็นผู้กำกับละครโทรทัศน์หลายเรื่อง  
พ.ศ. 2532 สะอาดได้แสดงละครเรื่อง สุดแต่ใจจะไขว่คว้า รับบทเป็น พล พ่อที่รักลูกไม่เท่ากัน ละครประสบความสำเร็จมาก และทำให้เขาได้รับรางวัลโทรทัศน์ทองคำ สาขาสมทบชายยอดเยี่ยม  
ชีวิตส่วนตัวสมรสกับนฤมล นิลวรรณ ที่พบรักจากการแสดงภาพยนตร์เรื่อง น้ำผึ้งขม เมื่อปี 2517 
สะอาดถือเป็นนักแสดงอาวุโสที่คนในวงการให้การยอมรับนับถือเป็นอย่างมาก ทั้งในเรื่องการวางตัวและฝีมือการแสดง นอกจากนี้เขายังเคยเป็นกรรมการบริหารพรรคเสรีนิยม
สะอาด เปี่ยมพงศ์สานต์ ถึงแก่กรรมเมื่อวันอาทิตย์ที่ 6 มกราคม พ.ศ. 2562 เวลา 08.04 น. ที่ โรงพยาบาลวชิระ จากภาวะติดเชื้อในกระแสโลหิต สิริอายุ 86 ปี  มีพิธีพระราชทานน้ำหลวงอาบศพในบ่ายวันเดียวกันโดยมีพิศมัย วิไลศักดิ์ เป็นผู้แทนพระองค์พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว และมีพิธีพระราชทานเพลิงศพเมื่อวันที่ 2 มิถุนายน พ.ศ. 2562 ณ วัดพระศรีมหาธาตุวรมหาวิหาร

**ผลงานภาพยนตร์**
 ปราสาททราย (2512) รับบท เสือเดช- เจ้าหญิง (2512) รับบท หลวงสรเดช- โทน (2513) รับบท อิทธิพล- วิมานสีทอง (2514) รับบท ทรวงทิพย์- แม่ศรีไพร (2514) รับบท ประจัน- แก้วขนเหล็ก (2514) รับบท เมฆินทร์- เจ้าลอย (2515)- น้ำผึ้งพระจันทร์ (2515) รับบท เสี่ยม้ง- หัวใจป่า (2515) รับบท แอน- ลูกชู้ (2515)- ยอดหญิง (2515) รับบท ธาดา- คุ้มนางฟ้า (2515)- แม่อายสะอื้น (2515) รับบท พี่- กล้าสิบทิศ (2515)- รักต้องห้าม (2515) รับบท ชิงชัย- กุหลาบไฟ (2516)- มารรัก (2516)- ดรุณีผีสิง (2516)- บ้า (2516)- แก้วตาขวัญใจ (2516)- ตลาดอารมณ์ (2517) รับบท พิชิต- น้ำผึ้งขม (2517) รับบท ปุริม พิษณุการ- ทุ่งใหญ่อินทนนท์ (2517)- อย่ารักฉัน (2517)- อีสาน (2517) รับบท พิชิต- มัจจุราชสีน้ำผึ้ง (2517) รับบท ปลัดวราห์- เหยื่ออารมณ์ (2518) รับบท สัมพันธ์- จำเลยสวาท (2518)- ลูกผู้ชาย (2518)- พยัคฆ์ร้ายไทยถีบ (2518)- เผ็ด (2518) รับบท คชา ดอเลาะ- นางเอก (2518)- ขยะ (2519) รับบท นายกังวาล- ชะตาชีวิต (2519)- เสือกเกิดมาจน (2519) รับบท ปลัดสง่า- ขุนศึก (2519) รับบท ขุนรามเดชะ- ขยี้มือปืน (2520)- แหกค่ายนรกเดียนเบียนฟู (2520)- ห้าแฉก (2520) รับบท นายสดับ- ลุย (2520) รับบท ปกาศิต จอมพลัง- ชาติผยอง (2521) รับบท บรรพต- สามร้อยยอด (2521) รับบท พายุ พุน้อย- ฆ่าอย่างเดียว (2521) รับบท ขจร- 2 พยัคฆ์ชาตินักสู้ (2521)- เขาใหญ่ (2521)- นักล่าผาทอง (2521) รับบท นิรันตร์- มันส์เขาล่ะ (2521) รับบท สะอาด- ตลกร้องไห้ (2522) รับบท สะอาด- สายทิพย์ (2522)- ผ่าปืน (2523) รับบท ชาตรี- ขุนเดช (2523) รับบท เสี่ยเล็ก- ดอกแก้ว (2523) รับบท หลวงมนูกิจธรรม- 2 พยัคฆ์ (2523) รับบท เล่าชี- ผีตาโบ๋ (2524) รับบท กำพล- ขังแดง (2524) รับบท หัวหน้าเผด็จ- สนับมือ (2524) รับบท บุญเลิศ (หัวหน้าองค์กรค้างคาวแดง)- เด็ดหนวดพ่อตา (2524)- สี่คิงส์ (2525)- อินทรีบ้านดอน (2525)- นักฆ่าขนตางอน (2525)- ทอง ภาค 2 (2525) รับบท นายพลอินปา- พยัคฆ์ร้าย 6 แผ่นดิน (2525) รับบท นายบุญรับ- เกียรติศักดิ์ทหารเสือ (2526) รับบท จักรกฤษณ์- พญายมพนมรุ้ง (2526)- นักเลงตราควาย (2526)- ผู้ใหญ่บ้านกลองยาว (2526)- อีสาวบ้านไร่ (2526) รับบท พิสิทธิ์- 7 พระกาฬ (2526) รับบท พ่อเลี้ยงแสน- ดวงนักเลง (2526) รับบท สมภพ- 100 เสน่หา (2527)- เพชรตัดเพชร (2527) รับบท บอส- เสือลากหาง (2527)- นักร้องปืนโหด (2528) รับบท สะอาด
*ท่านชายกำมะลอ (2529) รับบท เสี่ยชิน- พ่อจอมยวน แม่จอมยุ่ง (2529) รับบท ประกิต- ขออยู่ถึงพรุ่งนี้ (2529)- สะพานรักสารสิน (2530) รับบท โกฮวด- อย่าบอกว่าเธอบาป (2530)- ฆ่าปิดปาก (2530) รับบท อิทธิพล- แม่จ๋าแม่ (2531)- ยิ้มนิดคิดเท่าไหร่ (2532) (รับเชิญ)- กอดคอกันแหวว (2536) (รับเชิญ)- หอบรักมาห่มป่า (2537)- ล่องจุ๊น ขอหมอนใบนั้นที่เธอฝันยามหนุน (2539) รับบท พ่อหัวหน้าโรงเรียน- ลับแลคนมหัศจรรย์ (2540)- สตางค์ (2543) รับบท เฉลิมฤทธิ์- สุริโยไท (2544) รับบท พระยามหาเสนา- 7 ประจัญบาน (2545) รับบท เสี่ยถนอม- ชื่อชอบชวนหาเรื่อง (2546) รับบท พ่อเลี้ยงโพ- The Legend of Suriyothai (2546) รับบท พระยามหาเสนา- ขุนศึก (2546) รับบท พระยาศรีพิชัยสงคราม- ความสุขของกะทิ (2553) รับบท ตา- นาคปรก (2553) รับบท หลวงตาชื่น- นางตะเคียน (2553) รับบท หลวงพ่อ- ไพรดิบ (2557) รับบท ผู้เฒ่าหิน- ตำนานสมเด็จพระนเรศวรมหาราช ภาค ๖ อวสานหงสา (2558) รับบท มหาเถรเสียมเพียม- พันท้ายนรสิงห์ (2558)- รุ่นพี่ (2558) รับบท หมอเสนอ

**กำกับภาพยนตร์**
 มารรัก (2516) - ฆ่าอย่างเดียว (2521)

**ละครโทรทัศน์**
 เมียหลวง (2514) รับบท ดร.อนิรุทธ์- สวรรค์เบี่ยง (2514)- เพลิงบุญ (2514)- น้ำผึ้งขม (2514) รับบท ปุริม- อุบัติเหตุ (2514)- วิมานไฟ (2515) รับบท ภุมเรศ- จำเลยรัก (2517) รับบท หฤษฎ์
*สกาวเดือน (2521) รับบท วิสุทธิ์ ราชไมตรี
*น้ำเซาะทราย (2522) รับบท ทวยหาญ กาญจนสุรัตน์- เชลยศักดิ์ (2522) รับบท รัฐมนตรีราชฤทธิ์- ดงมนุษย์ (2523)- บางระจัน (2523)- เหยี่ยวราตรี (2523)- ไฟรัก ไฟพยาบาท (2524)- อาญารัก (2526)- ห้องที่จัดไม่เสร็จ (2527)- วิหคโสภา (2527)- นายแพทย์สนุกสนาน (2528)- กามนิต-วาสิฏฐี (2529) รับเชิญ- อวสานของเซลส์แมน (2530)
*คลั่ง (2529 - 2530)- ร้อยป่า (2531)- ธิดาดาวดำ (2531)- บริษัทจัดคู่ (2531)- สายลับสองหน้า (2532)- สงครามเงิน (2532) รับบท ฤทธา- วิมานสังกะสี (2532)- สุดแต่ใจจะไขว่คว้า (2532) รับบท พล- วงศาคณาญาติ (2533)- ขมิ้นกับปูน (2533) รับบท พระวิจิตรศิลปการ (ตระกูลจิตรการ)- 3 หนุ่ม 3 มุม (2534)- วนิดา (2534) รับบท นายดาว วงศ์วิบูลย์- ชื่นชีวานาวี (2535) รับบท ผู้การธงรบ​ (ท่านนายพล)- ไฟโชนแสง (2535)- ฉุยฉาย (2536) รับบท ต่วน- น้ำเซาะทราย (2536) รับบท พร้อม วิบูลย์สิน รับเชิญ- สิ้นสวาท (2536)- ปราสาทมืด (2537) รับบท ลุงมั่น
*สามหนุ่ม หลายมุม (2537)- พินัยกรรมมรณะ (2538)- พล นิกร กิมหงวน (2538)- สะพานรุ้ง (ร้อยรสบทละคร) (2539)- เงิน เงิน เงิน (2540) รับบท ขุนหิรัญ- เรือนมยุรา (2540) รับบทเป็น ฟ้าฟื้น- มัจจุราชติงต๊อง (2540)- บุญตั้งไข่ (2540) รับบท เจ้าสัวปัง- โรงแรมผี (2541) รับบทเป็น หลวงนฤบาลบุรีรักษ์
*หัวใจและไกปืน (2541) รับบท ลุงแหลม (ลุงของราเชนทร์- จากฝันสู่นิรันดร (2541) รับบทเป็น ดร.กฤษณะ (รับเชิญ)- รักสุดท้ายที่ปลายฟ้า (2542)- คู่อันตรายดับเครื่องชน (2542)
*ลูกหว้า (2542)- เสน่ห์นางงิ้ว (2542) รับบท ไชโย เกียรติกำจร- ปัญญาชนก้นครัว (2542) รับบท คุณกิจจา รับเชิญ- พลับพลึงสีชมพู (2542) รับเชิญ- แค่เอื้อม (2543) รับบท พ่อเลี้ยงสุนทร- มณีหยาดฟ้า (2543) รับบท ท่านปู่- เศรษฐีตีนเปล่า (2544)- ลูกทาส (2544) รับบท พระยาไชยากร
*เกมตัณหา (2544) รับบท สันติ- กาเหว่าที่บางเพลง (2546) รับบท หลวงพ่อ
*ทีเด็ด ครูพันธุ์ใหม่จิตพิสัยเดือด (2546) (รับเชิญ)- มหาเฮง (2546)- กุหลาบเล่นไฟ (2546)- ผี! วิญญาณและความผูกพัน ตอน ภาพปั้นเป็นเหตุ (2546)- แหวนทองเหลือง (2547) รับบท กำนันปาน- รัตตมณี ร.ศ.220 (2547) - ภูแสนดาว (2547) รับบท ลุงเถียน- เก่งไม่เก่งไม่เกี่ยว (2547)- เหมราช (2548) - คนนี้ล่ะพ่อเรา (2549) - เหยื่อมาร (2549) รับบท เจ้าพระยามณีธรรมราชภักดี (เจ้าคุณสืบ)- หมู่บ้านไกลปืนเที่ยง (2550)- เมื่อดอกรักบาน (2550) รับเชิญ- ตากสินมหาราช (2550) รับเชิญ- ปมรัก รอยอดีต (2551) รับเชิญ- สู่ฝันนิรันดร (2551) รับบท พระยาราชาเศรษฐี (ยุคอดีต)- วายุภัคมนตรา (2553) รับบท หมอไสยดำ- เชลยศักดิ์ (2553) รับบท เฒ่าเหมย- ไฟอมตะ (2553) รับบท ปู่- ในรอยรัก (2554) รับบท เจ้าสัวทศ- อำแดงเหมือนกับนายริด (2555) รับบท สมภารวัดขนุน- ทองเนื้อเก้า (2556) รับบท หลวงตาปิ่น- มาลีเริงระบำ (2557) รับบท ปู่เชื้อ- เขยใหญ่ สะใภ้เล็ก (2558) รับบท ปู่แสบ- บ้านทรายทอง (2558) รับบท พระยาราชาพิพิธ (เจ้าคุณราชาพิพิธ)- พันท้ายนรสิงห์ (2559)- ส้มตำแฮมเบอร์เกอร์ (2559) รับบท หลวงตาผิว- ละครเทิดพระเกียรติชุด ใต้ร่มพระบารมี เรื่อง แสงสุดท้าย (2559)- เงินปากผี (2561) รับบท อ่ำ- ริมฝั่งน้ำ (2561) รับบท ชาญชัย- มนตรามหาเสน่ห์ (2562) รับบท พระยาศิลป์บรรเลงรมย์ (รับเชิญ)- ด้ายแดง (2562) รับบท ซินแสอู่ (รับเชิญ)

**กำกับละคร**
 ดาวเรือง (2522)- ผู้กองยอดรัก (2523)- คุณผู้หญิง (2523)- พล นิกร กิมหงวน (2523)- ไฟรักไฟพยาบาท (2524)- เมียหลวง (2524)- ข้างหลังภาพ (2524)- ปราสาทมืด (2525)- สาวใช้คนใหม่ (2526)- ผู้กองอยู่ไหน (2526)- เขยบ้านนอก (2526)- นางแมวป่า (2527)- ตราไว้ในดวงจิต (2527)- กตัญญูพิศวาส (2528)- จำปูน (2532)- ขุนศึก (2538)

**ละครชุด**

**เครื่องราชอิสริยาภรณ์**
 ปี=2551

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
 1394629


หมวดหมู่:นักแสดงชายชาวไทยในศตวรรษที่ 20
หมวดหมู่:นักแสดงชายชาวไทย
หมวดหมู่:นักพากย์ชาวไทย
หมวดหมู่:ศิลปินแห่งชาติ
หมวดหมู่:นักการเมืองไทย
หมวดหมู่:พรรคเสรีนิยม (ประเทศไทย พ.ศ. 2525)
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ จ.ภ.
หมวดหมู่:บุคคลจากกรุงเทพมหานคร
หมวดหมู่:ผู้ชนะรางวัลนักแสดงสมทบชายยอดเยี่ยมสุพรรณหงส์
หมวดหมู่:ผู้ได้รับรางวัลโทรทัศน์ทองคำ สาขานักแสดงสมทบชายดีเด่น
หมวดหมู่:ศิลปินแห่งชาติสาขาศิลปะการแสดง