อำเภอเลาขวัญ

เลาขวัญ เป็นอำเภอในจังหวัดกาญจนบุรี เดิมเป็นส่วนหนึ่งของอำเภอพนมทวน แยกตั้งเป็นกิ่งอำเภอในปี พ.ศ. 2514 และตั้งเป็นอำเภอลำดับที่ 10 ของทางจังหวัดในปี พ.ศ. 2519

**ที่ตั้งและอาณาเขต**
อำเภอเลาขวัญ มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียง ดังนี้- ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอด่านช้างและอำเภอหนองหญ้าไซ (จังหวัดสุพรรณบุรี)- ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอดอนเจดีย์และอำเภออู่ทอง (จังหวัดสุพรรณบุรี)- ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอห้วยกระเจา - ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอบ่อพลอยและอำเภอหนองปรือ

**ประวัติ**
ท้องที่เดิมเป็นส่วนหนึ่งของอำเภอบ้านทวน (อำเภอพนมทวน) ตั้งเป็นตำบลเลาขวัญขึ้นในปี พ.ศ. 2449 ทางราชการได้เห็นว่าพื้นที่บริเวณนี้มีความเจริญ เป็นที่ตั้งของตลาด สถานีตำรวจ มีระยะห่างจากอำเภอต้นสังกัดมากกว่า 38 กิโลเมตร มีพื้นที่กว้างขวาง ทางราชการจึงพิจารณาให้ตั้งขึ้นเป็นกิ่งอำเภอ ในปี พ.ศ. 2514 จึงพิจารณาให้ตั้ง 2 ตำบลเพิ่ม คือ แยกหมู่บ้านของตำบลเลาขวัญ ตั้งเป็น ตำบลหนองโสน และแยกหมู่บ้านของตำบลเลาขวัญรวมกับพื้นที่หมู่บ้านของตำบลดอนแสลบ ตั้งเป็น ตำบลหนองประดู่ 
นายวงษ์ ช่อวิเชียร ผู้ว่าราชการจังหวัดกาญจนบุรี และพลเอก ป.จารุเสถียร รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ได้ประกาศแยกพื้นที่ 3 ตำบล คือ ตำบลเลาขวัญ ตำบลหนองโสน ตำบลหนองประดู่ ตั้งเป็นกิ่งอำเภอ ใช้ชื่อกิ่งว่า "เลาขวัญ" มาจากราษฏรเชื้อสายลาวที่ได้อพยพตั้งถิ่นฐานอยู่บ้านเกาะบ้านเก่า มีอาชีพเกษตรกรรม ทำไร่ทำนา อาศัยแหล่งน้ำหนองบ้านเก่า คลองหมื่นเทพ เป็นแหล่งน้ำที่สำคัญในการใช้อุปโภคบริโภค ราษฏรมีอาชีพและความเป็นอยู่ที่ดีและอุดมสมบูรณ์ จึงได้ชักชวนญาติพี่น้องของตนเข้ามาตั้งถิ่นฐานเพิ่มขึ้น ได้เรียกชื่อว่า "บ้านเหล่าเดียวกัน" ซึ่งตามภาษาพูดว่า "บ้านเหล่ากัน" ตามสำเนียงลาวที่เป็นภาษาพูดของชาวบ้าน และได้เพี้ยนเป็น "บ้านเลาขวัญ"
นายประเทือง สินธิพงษ์ ผู้ว่าราชการจังหวัดกาญจนบุรี และหม่อมราชวงศ์เสนีย์ ปราโมช นายกรัฐมนตรี ได้พิจารณากิ่งอำเภอเลาขวัญ ของอำเภอพนมทวน สามารถจัดตั้งขึ้นเป็นอำเภอได้ ปีพ.ศ. 2519 จึงยกฐานะเป็นอำเภอ ภายหลังได้จัดตั้งสุขาภิบาล ไปรษณีย์โทรเลข ต่อมาพื้นที่หมู่ 2 บ้านหนองนกแก้ว รวมกับ 3 หมู่บ้านของตำบลหนองประดู่ ตั้งเป็น ตำบลหนองนกแก้ว และแยกพื้นที่หมู่ 3 บ้านหนองปลิง รวมกับ 5 หมู่บ้านของตำบลหนองโสน ตั้งเป็น ตำบลหนองปลิง ในปี พ.ศ. 2522 
ต่อมามีการแยกพื้นที่หมู่ 7 บ้านทุ่งกระบ่ำ รวมกับ 5 หมู่บ้านของตำบลเลาขวัญ ตั้งเป็น ตำบลทุ่งกระบ่ำ ในปี พ.ศ. 2523 นายเจริญศุข ศิลาพันธุ์ ผู้ว่าราชการจังหวัดกาญจนบุรี และนายประเทือง กีรติบุตร รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย พิจารณาพื้นที่หมู่ 4 บ้านหนองฝ้าย ตำบลหนองโสน (ขณะนั้น) มีลักษณะชุมชนขนาดใหญ่ เป็นที่ตั้งของตลาดการค้า จึงตั้งขึ้นเป็นสุขาภิบาลแห่งที่ 2 ของทางอำเภอ จนถึงปี พ.ศ. 2534 ได้แยกบ้านหนองฝ้าย รวมกับ 7 หมู่บ้านของตำบลหนองโสน ตั้งเป็น ตำบลหนองฝ้าย เป็นตำบลที่ 6 จนถึงปัจจุบันไฟล์:ไร่มันสำปะหลัง, อำเภอเลาขวัญ, Jan2013.JPG|thumb|ไร่มันสำปะหลัง บริเวณวัดเขาวัง|275x275px

**การแบ่งเขตการปกครอง**

**การปกครองส่วนภูมิภาค**
อำเภอเลาขวัญแบ่งเขตการปกครองย่อยออกเป็น 7 ตำบล 90 หมู่บ้าน ได้แก่

**การปกครองส่วนท้องถิ่น**
ท้องที่อำเภอเลาขวัญประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 9 แห่ง ได้แก่- เทศบาลตำบลเลาขวัญ ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลเลาขวัญ- เทศบาลตำบลหนองฝ้าย ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลหนองฝ้าย- องค์การบริหารส่วนตำบลเลาขวัญ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเลาขวัญ (นอกเขตเทศบาลตำบลเลาขวัญ)- องค์การบริหารส่วนตำบลหนองโสน  ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองโสนทั้งตำบล- องค์การบริหารส่วนตำบลหนองประดู่ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองประดู่ทั้งตำบล- องค์การบริหารส่วนตำบลหนองปลิง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองปลิงทั้งตำบล- องค์การบริหารส่วนตำบลหนองนกแก้ว  ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองนกแก้วทั้งตำบล- องค์การบริหารส่วนตำบลทุ่งกระบ่ำ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลทุ่งกระบ่ำทั้งตำบล- องค์การบริหารส่วนตำบลหนองฝ้าย ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองฝ้าย (นอกเขตเทศบาลตำบลหนองฝ้าย)

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
  เลาขวัญดอตคอม เว็บไซต์ชุมชนอำเภอเลาขวัญ date=2014-12-17 
ลเ