เขตบางกอกน้อย

บางกอกน้อย เป็นหนึ่งในห้าสิบเขตของกรุงเทพมหานคร ถือเป็นเขตอนุรักษ์เมืองเก่า แหล่งท่องเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์และศิลปวัฒนธรรมทางฝั่งธนบุรี โดยมีคำขวัญประจำเขตว่า "สมเด็จโตวัดระฆัง วังหลังตั้งอยู่ อู่เรือพระราชพิธี สถานีรถไฟ คลองใหญ่มีชื่อ เลื่องลือเครื่องลงหิน นามระบิลช่างหล่อ งามลออวัดวา"

**ที่ตั้งและอาณาเขต**
เขตบางกอกน้อยตั้งอยู่ทางทิศตะวันตกของแม่น้ำเจ้าพระยา มีอาณาเขตติดต่อกับเขตต่าง ๆ เรียงตามเข็มนาฬิกา ดังนี้- ทิศเหนือ ติดต่อกับเขตบางพลัด มีถนนบรมราชชนนีและถนนสมเด็จพระปิ่นเกล้าเป็นเส้นแบ่งเขต- ทิศตะวันออก ติดต่อกับเขตพระนคร มีแนวกึ่งกลางแม่น้ำเจ้าพระยาเป็นเส้นแบ่งเขต- ทิศใต้ ติดต่อกับเขตบางกอกใหญ่ มีคลองมอญเป็นเส้นแบ่งเขต- ทิศตะวันตก ติดต่อกับเขตตลิ่งชัน มีคลองบางขุนศรี คลองชักพระ และคลองบางกอกน้อยเป็นเส้นแบ่งเขต

**ประวัติศาสตร์**
เขตบางกอกน้อยเดิมมีชื่อเรียกว่า อำเภออมรินทร์ เป็นอำเภอที่ 21 ใน 25 อำเภอชั้นในของพระนครตามประกาศกระทรวงนครบาลใน พ.ศ. 2458
จากนั้นใน พ.ศ. 2459 พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวโปรดเกล้าฯ ให้เปลี่ยนชื่ออำเภออมรินทร์เป็น อำเภอบางกอกน้อย (พร้อมกับเปลี่ยนชื่ออำเภอหงสารามเป็นอำเภอบางกอกใหญ่ เปลี่ยนชื่ออำเภอราชคฤห์เป็นอำเภอบางยี่เรือ และเปลี่ยนชื่ออำเภอบุปผารามเป็นอำเภอคลองสาน) เนื่องจากชื่อเดิมยังไม่เหมาะสมกับตำบลที่ตั้งอันเป็นหลักฐานโบราณ ในขณะนั้นอำเภอบางกอกน้อยมีเขตปกครอง 8 ตำบล คือ ตำบลบางอ้อ ตำบลบางพลัด ตำบลบางบำหรุ ตำบลบางยี่ขัน ตำบลบางขุนนนท์ ตำบลบางขุนศรี ตำบลศิริราช และตำบลบ้านช่างหล่อ
ต่อมามีประกาศคณะปฏิวัติให้รวมจังหวัดธนบุรีกับจังหวัดพระนครเข้าด้วยกันเป็นนครหลวงกรุงเทพธนบุรีใน พ.ศ. 2514 และเปลี่ยนรูปแบบเป็นกรุงเทพมหานครใน พ.ศ. 2515 ซึ่งได้เปลี่ยนคำว่าอำเภอเป็น "เขต" และตำบลเป็น "แขวง" ดังนั้น อำเภอบางกอกน้อยจึงได้รับการเปลี่ยนแปลงฐานะเป็น เขตบางกอกน้อย
ใน พ.ศ. 2532 กระทรวงมหาดไทยได้ประกาศเปลี่ยนแปลงพื้นที่เขตบางกอกน้อย โดยแบ่งพื้นที่แขวงบางพลัด แขวงบางอ้อ แขวงบางยี่ขัน และแขวงบางบำหรุ ไปจัดตั้งเป็นเขตบางพลัด เพื่อให้หน่วยงานราชการดูแลปกครองพื้นที่ได้สะดวกขึ้น
ใน พ.ศ. 2534 ได้มีประกาศกระทรวงมหาดไทยโอนพื้นที่เขตบางพลัดเฉพาะฝั่งใต้ของถนนบรมราชชนนีและถนนสมเด็จพระปิ่นเกล้ากลับมาเป็นพื้นที่ของเขตบางกอกน้อย โดยพื้นที่ดังกล่าวได้รับการจัดตั้งเป็นแขวงอรุณอมรินทร์

**การแบ่งเขตการปกครอง**
แผนที่เขต
เขตบางกอกน้อยแบ่งเขตการปกครองย่อยออกเป็น 5 แขวง ได้แก่

**ประชากร**

**การคมนาคม**
ถนนสายหลักในพื้นที่เขตบางกอกน้อย ได้แก่- ถนนบรมราชชนนี- ถนนจรัญสนิทวงศ์- ถนนพรานนก - ถนนวังหลัง- ถนนอิสรภาพ- ถนนอรุณอมรินทร์- ถนนสมเด็จพระปิ่นเกล้า- ถนนบางขุนนนท์- ถนนพรานนก-พุทธมณฑล สาย 4
ส่วนทางสายรองและทางลัด ได้แก่ - ถนนสุทธาวาส- ถนนรถไฟ- ถนนเลียบทางรถไฟสายใต้- ถนนรุ่งประชา- ซอยจรัญสนิทวงศ์ 22 (ราษฎร์ศรัทธา) และซอยอิสรภาพ 37- ซอยจรัญสนิทวงศ์ 28 / ซอยอิสรภาพ 39 (วัดดงมูลเหล็ก)- ซอยจรัญสนิทวงศ์ 35 (วัดมะลิ)- ซอยอิสรภาพ 44 (แสงศึกษา)

**สะพาน**
 สะพานสมเด็จพระปิ่นเกล้า เชื่อมระหว่างเขตบางกอกน้อยกับเขตพระนคร

**ทางน้ำ**
 แม่น้ำเจ้าพระยา- คลองบางกอกน้อย- คลองชักพระ- คลองมอญ

**ทางราง**
 รถไฟฟ้ามหานคร สายเฉลิมรัชมงคล (สถานีไฟฉาย สถานีบางขุนนนท์)

**สถานที่สำคัญ**
ไฟล์:Siriraj Hospital, Jan 2017.jpg|250px|right|thumb|โรงพยาบาลศิริราช
ไฟล์:SIRIRAJ BIMUKSTHAN MUSEUM - Bldg 1 - panoramio (2).jpg|right|thumb|250px|พิพิธภัณฑ์ศิริราชพิมุขสถาน (สถานีรถไฟธนบุรีในอดีต))
ไฟล์:(2022) วัดระฆังโฆสิตารามวรมหาวิหาร เขตบางกอกน้อย กรุงเทพมหานคร (1).jpg|250px|right|thumb|วัดระฆังโฆสิตารามวรมหาวิหาร

**ศาสนสถาน**
 สถาบันวิมุตตยาลัย- วัดระฆังโฆสิตาราม- วัดอมรินทราราม- วัดสุวรรณาราม- วัดชิโนรสารามวรวิหาร

**สถานศึกษา**
ประถมศึกษา- โรงเรียนโฆสิตสโมสร- โรงเรียนวัดดุสิตาราม- โรงเรียนวัดสุวรรณคีรี- โรงเรียนวัดปฐมบุตรอิศราราม- โรงเรียนวัดเจ้าอาม- โรงเรียนวัดบางขุนนนท์- โรงเรียนวัดศรีสุดาราม- โรงเรียนวัดสุวรรณาราม- โรงเรียนวัดอมรินทราราม- โรงเรียนวัดวิเศษการ
มัธยมศึกษา- โรงเรียนชิโนรสวิทยาลัย- โรงเรียนสตรีวัดระฆัง- โรงเรียนสุวรรณารามวิทยาคม- โรงเรียนสวนอนันต์    - โรงเรียนมัธยมวัดดุสิตาราม- โรงเรียนมัธยมวัดนายโรง
อาชีวศึกษา- วิทยาลัยเทคโนโลยีจรัลสนิทวงศ์
อุดมศึกษา- มหาวิทยาลัยมหิดล (บางกอกน้อย)
** คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล
** โรงเรียนกายอุปกรณ์สิรินธร คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล
** คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล
** คณะเทคนิคการแพทย์ มหาวิทยาลัยมหิดล- วิทยาลัยอินเตอร์เทคลำปาง (ศูนย์กรุงเทพฯ)

**สถานพยาบาล**
 โรงพยาบาลศิริราช- โรงพยาบาลศิริราช ปิยมหาราชการุณย์- โรงพยาบาลธนบุรี- โรงพยาบาลเจ้าพระยา

**สถานที่สำคัญอื่น ๆ**
 พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ เรือพระราชพิธี- ท่าช้างวังหลัง (ท่าน้ำศิริราช)- สามแยกไฟฉาย- สี่แยกศิริราช- สะพานอรุณอมรินทร์- สถานีรถไฟธนบุรี- ตลาดพรานนก- ตลาดศาลาน้ำร้อน- ตลาดศาลาน้ำเย็น- ตลาดบางขุนศรี- ฐานทัพเรือกรุงเทพ- วังนันทอุทยาน- กรมอู่ทหารเรือ- กองดุริยางค์ทหารเรือ- สโมสรทหารเรือ- ภัทราวดีเธียเตอร์- ชุมชนบ้านช่างหล่อ

**เหตุการณ์สำคัญ**
 เหตุการณ์โป๊ะล่มที่ท่าพรานนก (14 มิถุนายน พ.ศ. 2538)

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
  เว็บไซต์สำนักงานเขตบางกอกน้อย date=2017-12-02 -  แผนที่เขตบางกอกน้อย date=2007-09-27