BangorAI/exl2-wiki-calibration-set-cy huggingface dataset:
Diolch i Ysgrifennydd y Cabinet am ei ymateb, a hefyd am y datganiad ysgrifenedig a ddosbarthwyd ychydig funudau yn ôl. Ar ôl blynyddoedd lawer o aros, rwy'n gobeithio bod y datblygiad diweddaraf hwn yn dangos ein bod drwy'r chicane olaf ar y darn syth olaf. Ond os yw'n gallu, a wnaiff Ysgrifennydd y Cabinet gadarnhau fod y ddau faen prawf, y ddwy amod a osododd, yn gyntaf ym mis Gorffennaf y llynedd mewn perthynas â'r lefel 50 y cant o warant sector cyhoeddus, ac yn fwy diweddar, yr angen am ddogfennau amodau buddsoddwr a enwir, bellach wedi'u bodloni? Ac o ran y broses diwydrwydd dyladwy, a yw'n gallu dweud wrthym pwy fydd yn cynnal y diwydrwydd dyladwy? A fydd yn cael ei wneud yn allanol? Mewn perthynas â'r meini prawf, a fyddant yn dilyn y weithdrefn diwydrwydd dyladwy safonol o ran y meini prawf i asesu'r prosiect, neu a fydd yna feini prawf penodol ar gyfer y prosiect? Ac o ystyried y ffaith ei fod yn benderfyniad, os yw'n gadarnhaol, sy'n anochel o rwymo gweinyddiaethau yn y dyfodol, a fydd copi o'r diwydrwydd dyladwy yn cael ei rannu ar sail cyfrinachedd masnachol â llefarwyr pob plaid a gynrychiolir yn y Cynulliad? Yn hynny o beth, rwy'n hapus i gofnodi bod fy mhlaid yn credu bod gan hyn botensial enfawr i gymunedau Blaenau Gwent, i Gymoedd de Cymru yn ehangach, ac yn wir, i Gymru gyfan, a byddwn yn falch iawn o gefnogi'r prosiect wrth symud ymlaen, yn amodol ar fodloni'r gofynion arferol mewn perthynas â diwydrwydd dyladwy. Ac yn olaf, wrth ddisgwyl penderfyniad terfynol cadarnhaol, a yw wedi cyfarwyddo ei dîm mewnfuddsoddi i ddechrau gwaith paratoi, a chwmpasu'r galw posibl am fewnfuddsoddiad yn y parc technoleg a fydd yn elfen allweddol o ddatblygiad Cylchffordd Cymru?
Ysgrifennydd y Cabinet, rwy'n meddwl mai eich penderfyniad i roi terfyn amser o bythefnos i Gwmni Datblygu Blaenau'r Cymoedd bythefnos yn ôl - bythefnos yn ôl i heddiw, neu bythefnos i ddoe - oedd y peth hollol gywir i'w wneud a dywedais hynny'n glir yn y datganiad busnes ddoe. Rwyf hefyd yn cytuno â chi ar fater diwydrwydd dyladwy. Mae'n amlwg erbyn hyn y bydd hynny'n chwarae rhan hanfodol yn y rhan nesaf o'r broses hon. Ysgrifennydd y Cabinet, mae'n amlwg bod Cwmni Datblygu Blaenau'r Cymoedd - . Wel, mae'n ymddangos yn amlwg yn awr fod ganddynt yr arian yn ei le i symud ymlaen ar y pwynt hwn, ac mai'r rhan cyllid preifat o'r pecyn hwn yw'r rhan fwyaf o'r fargen ariannol lawn gyda thanariannu Llywodraeth Cymru yn dod i mewn fel rhan lai. A gaf fi ofyn i chi, yn gyntaf oll, a ydych yn gwbl fodlon fod y cyllid preifat yn ei le, ac os felly - ac rwy'n credu eich bod - pa mor gyflym y bydd y Llywodraeth mewn sefyllfa i roi'r golau gwyrdd i'r prosiect hwn, cyn belled â bod y gwiriadau diwydrwydd dyladwy yn eu lle? Oherwydd rwy'n deall bod y cyllid preifat dan sylw o fath a all fod yn hylifol, ac o ystyried eich bod yn teimlo bellach fod y rhan hon o'r fargen wedi'i bodloni, buasai'n drist pe bai'r prosiect hwn yn cael ei golli o ganlyniad i oedi diangen o hyn ymlaen.
Fel y gŵyr Ysgrifennydd y Cabinet, rwyf wedi cefnogi'r cynnig hwn yn gryf ar hyd yr amser, ac er fy mod yn deall yr angen am wneud diwydrwydd dyladwy priodol mewn cynigion o'r fath, mae hwn yn brosiect trawsnewidiol. Os yw'n llwyddo, yna mae'n mynd i weddnewid economi Cymru yn gyfan gwbl, yn sicr yn ne-ddwyrain a chanolbarth Cymru. Rwy'n credu ei bod yn bwysig nodi nad oes unrhyw arian cyhoeddus yn mynd tuag at y datblygiad hwn mewn gwirionedd, ar wahân i'r £9 miliwn sydd eisoes wedi'i ymrwymo ar gyfer cronfeydd datblygu, ond y cyfan y gofynnwyd amdano yw gwarant o lai na hanner y cyfalaf preifat sy'n mynd i gael ei fuddsoddi. Telir £3 miliwn y flwyddyn i'r Llywodraeth am y warant honno mewn gwirionedd, felly mae'r Llywodraeth yn cael rhywbeth yn gyfnewid, ac ni ddaw'r warant ei hun yn weithredol mewn gwirionedd hyd nes yr adeiladir yr asedau ar y safle. Felly, bydd yna sicrwydd cadarn o ran sut a phryd yr hawlir ar y warant, a gobeithiwn na ddaw i hynny. O ganlyniad, rwy'n credu bod hon yn fargen dda iawn i Lywodraeth Cymru ac i bobl Cymru, ac felly dylai roi ystyriaeth mor deg â phosibl iddi.
Yr eitem nesaf yw'r cwestiynau i Gomisiwn y Cynulliad, ac ni chyflwynwyd unrhyw gwestiynau dan yr eitem yma.
Ymddiriedolaeth Cefnogwyr Dinas Abertawe. Yn gyntaf, rhaid i mi ddatgan buddiant fel aelod o Ymddiriedolaeth Cefnogwyr Dinas Abertawe. Yn anffodus, ym Mhrydain, mae gan glybiau pêl-droed proffesiynol - yn enwedig ar y lefel uchaf - sylfaen fawr iawn o gefnogwyr lleol, gydag un neu fwy o unigolion yn unig yn berchen ar y clwb, yn aml o dramor. Rwy'n gwybod y byddai cefnogwyr Dinas Caerdydd yn gyfarwydd â'r sefyllfa honno. Mae Dinas Abertawe yn wahanol, oherwydd er bod gan berchennog o dramor dros 50 y cant o'r cyfranddaliadau, mae ymddiriedolaeth y cefnogwyr yn berchen ar dros 20 y cant o'r clwb. Mae gan ymddiriedolaeth y cefnogwyr un aelod ar brif fwrdd y clwb, sy'n gyfle i farn cefnogwyr gael ei lleisio yn ystafell fwrdd y clwb. Mae gan ymddiriedolaeth y cefnogwyr gysylltiad uniongyrchol â chefnogwyr, ac mae'n ein cynrychioli. Gyda'r cefnogwyr wedi'u cynrychioli ar y prif fwrdd, mae Dinas Abertawe wedi osgoi'r dadleuon ynglŷn â lliw'r cit, enw'r tîm, bathodyn y clwb a phris tocynnau a ddaeth i ran clybiau eraill. Rwy'n credu bod cyfranogiad uniongyrchol cefnogwyr yn hanfodol i sicrhau bod cefnogwyr pêl-droed a'r perchnogion yn parhau i weithio gyda'i gilydd. Mae clwb yn yr Uwch Gynghrair, sy'n eiddo i'r cefnogwyr yn rhannol, yn unigryw cyn belled ag y gwn i. Ond mae cael cynrychiolydd cefnogwyr ar y prif fwrdd yn unigryw a hefyd yn rhywbeth y mae cefnogwyr clybiau eraill yn dyheu amdano. Mae rhannu perchnogaeth fel hyn yn deillio o'r dyddiau tywyll pan oedd Dinas Abertawe bron â mynd allan o'r gynghrair pêl-droed. Mae llwyddiant ymddiriedolaeth y cefnogwyr i'w briodoli i raddau helaeth i waith caled ac ymroddiad ei swyddogion a'r rheini sydd wedi gwasanaethu ar fwrdd y clwb pêl-droed. Mae tîm sy'n eiddo i'w gefnogwyr yn rhannol, sy'n chwarae yn yr Uwch Gynghrair, yn llwyddiant enfawr - y gobeithiaf y bydd yn parhau i'r tymor nesaf - ac yn rhywbeth y gobeithiaf y daw'n fwy cyffredin yn y dyfodol ymhlith clybiau eraill.
Yr eitem nesaf ar ein hagenda ni yw'r ddadl ar gynigion deddfwriaethol Aelodau. I gynnig y cynnig cyntaf o'i fath, Suzy Davies.
Torrais y rawnwinen yn ofalus a bwydais un hanner yn ofalus iawn i fy mhlentyn annwyl. Sugnodd y cynnwys ohoni, ac aeth ymlaen i dagu ar y croen. Roeddwn mewn arswyd pur. Aeth fy hyfforddiant CPR - a ddysgais pan oeddwn yn ddeifiwr achub, yn y dyddiau pan oeddwn yn iau ac yn fwy heini - allan o fy mhen yn llwyr. Diolch byth, roedd fy ngŵr yn bresennol ac fe achubodd fywyd ein merch fach. Heddiw, mae hi'n 14. Gallaf ddweud wrthych yn awr, nad yw yn dysgu, ac nid yw wedi dysgu unrhyw sgiliau achub bywyd yn yr ysgol, ond mae hi wedi eu dysgu gan ei mam a'i thad, ac fe fydd hi'n tyfu'n oedolyn na fydd yn mynd i banig, o bosibl, os yw'r un peth yn digwydd iddi hi - pe bai ei phlentyn yn tagu ar rawnwinen. Rwy'n llwyr gefnogi'r ymgyrch hon, fel mam ac fel rhiant. Rwyf hefyd yn ei chefnogi o safbwynt addysgol, oherwydd credaf yn gryf iawn fod angen i ni fagu plant gwydn. Mae hon yn ddadl y bydd Lynne Neagle yn ei chyflwyno i'r Siambr yn nes ymlaen heddiw. Pan fyddant yn yr ysgol, po fwyaf o sgiliau bach y gallwn eu rhoi iddynt, y mwyaf o ddarnau bach a gaiff eu hychwanegu at y pos jig-so, mae'n adeiladu hyder, yn adeiladu gwydnwch, yn adeiladu penderfyniad. Credaf fod hyn yn rhywbeth y gallwn yn hawdd ei ychwanegu at y cwricwlwm. Rwyf wedi clywed y cwynion, 'Mae'r cwricwlwm eisoes yn llawn iawn'. Ond mae'n ymwneud â chynnwys blaenoriaethau ac mae'n ymwneud â glynu go iawn at chwe maes newydd Donaldson, a byddai hyn yn gweddu'n dda iawn i'r chwe maes hwnnw. Mae'n sgil y gallwch ei ddefnyddio dro ar ôl tro ar ôl i chi ei ddysgu - ond i chi beidio â mynd i banig. Ond rwyf am bwysleisio bod angen i ni gynnwys ailaddysgu cyson hefyd. Mae wedi bod yn amser hir ers i mi wneud CPR ar neb ac ni fyddai ots gennyf ddysgu eto. Rwy'n credu bod hwn yn syniad gwych ac rwy'n gobeithio y bydd y Llywodraeth yn rhoi cyfle i Suzy Davies fwrw ymlaen â hyn a'i archwilio'n fwy manwl. Diolch.
Mae CPR babanod yn hanfodol i'w wybod. Mae yna rai camau syml, felly dyma ni. Ewch at ffôn. Peidiwch â mentro. Yn gyntaf rhaid i chi ffonio am ambiwlans. Ond tra byddwch yn aros i'r ambiwlans gyrraedd, dyma rai awgrymiadau i helpu eich baban i oroesi. Rhowch eich baban ar arwyneb gwastad a gogwyddo eu pen ôl. Peidiwch â bod yn nerfus - nerfus, o. Rhowch bum pwff dros y geg a'r trwyn. Ansicr beth a olygwn? Wel, dyma sut i wneud. Un pwff, dau bwff, tri phwff, pedwar. Mae pump yn ddigon, peidiwch â phwffio rhagor. Rhowch ddau fys ar y frest a phwmpiwch 30 gwaith, dim mwy, dim llai. Pwff, pwff a 30 pwmp arall. Ailadroddwch hyn nes i'r ambiwlans ddod. Pwff, pwff a 30 pwmp arall. Ailadroddwch hyn nes i'r ambiwlans ddod. Diar, roedd hynna'n hwyl. Ac yn llawn gwybodaeth. Mae ein gwaith yma wedi ei wneud. O, mae angen gwyliau arnaf.
Yr eitem nesaf ar ein hagenda ni yw'r ddadl ar adroddiad y Pwyllgor Plant, Pobl Ifanc ac Addysg ar ei ymchwiliad i waith ieuenctid ac rydw i'n galw ar Gadeirydd y pwyllgor hwnnw i wneud y cynnig - Lynne Neagle.
Rwy'n ddiolchgar iawn i'r Aelod am dderbyn yr ymyriad. Nid oeddech yn rhan o'r ymchwiliad, ond un peth a oedd yn hollol amlwg oedd nad oedd unrhyw gydberthynas uniongyrchol, mewn gwirionedd, rhwng ansawdd y gwasanaethau ieuenctid ar lawr gwlad a'r swm sy'n cael ei wario arnynt gan awdurdodau lleol, fel y nodais yn fy sylwadau yn gynharach. Mae Conwy, er enghraifft, yn awdurdod lleol sydd â chyfradd isel iawn o wariant, ac eto mae'r gwasanaethau o ansawdd uchel iawn mewn gwirionedd am eu bod wedi mynd ati i'w hymgorffori yn y sector gwirfoddol ac wedi cefnogi gallu'r sector hwnnw i'w darparu.
Diolch yn fawr iawn. Y cynnig yw nodi adroddiad y pwyllgor. A oes unrhyw Aelod yn gwrthwynebu? Nac oes. Felly, nodwyd adroddiad y pwyllgor a'i gytuno yn unol â Rheol Sefydlog 12.36.
Diolch yn fawr iawn. Rwyf wedi dethol y tri gwelliant i'r cynnig. Os derbynnir gwelliant 1, bydd gwelliant 2 yn cael ei ddad-ddethol. Galwaf ar Weinidog y Gymraeg a Dysgu Gydol Oes i gynnig gwelliant 1 a gyflwynwyd yn enw Jane Hutt yn ffurfiol.
Rwy'n ddiolchgar iawn i'r Aelod am dderbyn yr ymyriad. A ydych yn cytuno mai'r hyn yr ydym ei angen hefyd mewn gwirionedd ar gyfer ein pobl ifanc yw cyngor gyrfaoedd gweddus? Rwy'n meddwl bod angen ailwampio'r gwasanaeth gyrfaoedd yng Nghymru i wneud yn siŵr fod cyngor gyrfaoedd cywir yn cael ei roi, nid yn unig gan unigolion sy'n gweithio mewn ysgolion neu unigolion sy'n gweithio mewn colegau addysg bellach, ond yn annibynnol, i roi cefnogaeth wedi'i theilwra i bobl ifanc ledled Cymru.
Diolch i'r Gweinidog am dderbyn yr ymyriad. Ni allwn gytuno mwy â chi ynglŷn â chwalu'r rhwystrau, Weinidog, ond efallai mai ein lle ni ar yr ochr hon yw gofyn y cwestiwn hwnnw ac i chi fel y Gweinidog roi rhai o'r atebion i ni, gobeithio. Oherwydd ers i mi fod yma - ers 2007 - rydym wedi bod yn tynnu sylw at y rhwystrau hyn, o ochr y Llywodraeth ac o ochr yr wrthblaid, ond a allwn gael syniad sut rydych yn mynd i wraidd hyn drwy'r systemau addysg fel bod y rhwystrau hynny'n cael eu chwalu a'r cysylltiadau'n cael eu creu?
Yn fyr iawn, rwy'n gwerthfawrogi'r rhwystredigaethau ynglŷn â'r ffaith fod datganiad yr hydref yn hwyr, ond ar y llaw arall, mae'n rhaid i chi gydnabod, Ysgrifennydd y Cabinet, fod y datganiad hwnnw wedi darparu £400 miliwn yn ychwanegol ar gyfer economi Cymru dros y pum mlynedd nesaf - mae'n swm gwerth chweil.
Da iawn. [Chwerthin.] Weinidog, mae eich pwynt ynglŷn â chwalu rhwystrau rhwng yr ysgol a'r coleg yn un da iawn mewn gwirionedd, a buaswn yn cytuno â chi ar hynny. Mewn gwirionedd, fe ddywedoch y pethau iawn i gyd hyd y diwedd yn y fan honno, ond mae angen i ni eu gweld yn digwydd yn awr. Rwy'n erfyn arnoch yn wir: rhowch y gorau i gwyno a chynlluniwch. Cynlluniwch ar gyfer gwario'r £400 miliwn. Mae parch cydradd yn ymwneud â mwy nag addysg bellach ac addysg uwch, addysg alwedigaethol neu academaidd; mae'n ymwneud â dinasyddion cydradd. Nid wyf yn credu y dylai unrhyw un adael eu potensial ar garreg y drws ar ddechrau eu bywydau, ac amrywiaeth yr hyn a gynigir a chyfleustra sefydliadau addysg bellach fydd yr hyn y bydd llawer o bobl ei angen i groesi'r trothwy ar unrhyw oedran, ar unrhyw adeg. Felly, rwy'n meddwl mai'r hyn y buom yn siarad amdano mewn gwirionedd yw gwerth cydradd i'n pobl, ac ydy, mae hynny'n galw am ymagwedd radical.
Symudwn ymlaen at ddadl y Ceidwadwyr Cymreig ar ddatblygu economaidd. Galwaf ar Russell George i gynnig y cynnig.
Diolch i chi am gymryd yr ymyriad. Fe sonioch am ddur, felly, fi, felly - . Yn amlwg, a ydych mor siomedig, ac efallai'n ffieiddio cymaint â mi at y diffyg pwyslais ar ddur, sy'n ddiwydiant sylfaen yma yn y DU, yn y strategaeth ddiwydiannol honno, ac mai ychydig iawn y mae Llywodraeth y DU wedi'i wneud i gefnogi'r diwydiant dur hyd yn hyn mewn gwirionedd? Llywodraeth Cymru sydd wedi bod yn ei wneud, nid Llywodraeth y DU.
Diolch, Lywydd. Croesawaf y ddadl hon gan fy mod o'r farn fod yna wacter wrth galon strategaeth economaidd Llywodraeth Cymru ar hyn o bryd. Yn anffodus, a'r rheswm pam y mae ein gwelliant yn welliant 'dileu popeth', nid yw'r cynnig yn ceisio llenwi'r gwacter hwnnw gydag unrhyw beth sy'n unigryw neu'n newydd, ond yn hytrach, mae'n ceisio benthyg polisi Llywodraeth y DU a'i gymhwyso i Gymru. Nawr, rydym mewn sefyllfa lle y mae gennym strategaeth economaidd sy'n mynd yn ôl i 2010. I bob pwrpas, cafodd y strategaeth honno ei hanghofio yn 2011. Y newidiadau sylfaenol, allweddol yn y strategaeth honno, sef cael dull sectoraidd gyda ffocws llawer tynnach ar ddatblygu economaidd, wel, diflannodd hynny pan ddaeth tri sector ychwanegol a bron bob busnes yng Nghymru y tu allan i fanwerthu yn sector targed. Hefyd, y symudiad oddi wrth yr hen ddull, sef, yn y bôn, y math o strategaeth cymorth grant, a ganolbwyntiai ar fewnfuddsoddi - symud o hynny i un a oedd yn canolbwyntio mwy ar fuddsoddiad busnes yn seiliedig ar ecwiti neu fenthyciadau - cafodd hynny ei anghofio hefyd ac aethpwyd yn ôl at yr hen ddull. Nid strategaeth yw'r hyn sydd gennym yn awr ond llawer o weithgaredd, ond heb strategaeth economaidd gydlynol i'w gefnogi mewn gwirionedd. Mae'r un peth yn wir am ein safbwynt datblygu economaidd rhanbarthol. Mewn theori, mae'n dal i fod gennym gynllun gofodol, a gyhoeddwyd gyntaf ym 2006. Dysgasom - [Torri ar draws.] Wel, efallai fod arweinydd y Ceidwadwyr Cymreig yn chwerthin, ond buasai'r rhan fwyaf o economegwyr yn dweud bod creu lle, mewn gwirionedd, meddu ar strategaeth economaidd ofodol, yn gwbl hanfodol. Ildiaf iddo.
Wrth gwrs, cafodd ei ddiwygio yn 2008. Mae wedi ei gladdu'n dawel bach, ond mewn gwirionedd, yn ystod yr ychydig ddyddiau diwethaf yn unig, clywsom ei fod yn dal i fodoli; mae yna fframwaith datblygu cenedlaethol newydd yn mynd i gael ei lunio yn awr. Ond mae'r meddwl y tu ôl i'r cynllun gofodol, o gael syniad clir am y gwahanol rolau, y swyddogaethau gofodol, sydd gan y gwahanol ranbarthau a chanolfannau poblogaeth yng Nghymru yn ein strategaeth economaidd genedlaethol - mae hynny i gyd wedi cael ei golli. Felly, rydym yn y sefyllfa hon lle nad oes gennym strategaeth ar hyn o bryd. Diolch i'r drefn, mae Llywodraeth Cymru wedi nodi dyddiad yn y gwelliant yn awr ar gyfer y strategaeth economaidd newydd, ac mae pawb ohonom yn edrych ymlaen yn eiddgar. Ond y broblem yw bod polisi economaidd hefyd yn casáu gwactod, ac felly yr hyn y mae Llywodraeth Cymru wedi caniatáu iddo ddigwydd yw i bolisi datblygu economaidd yng Nghymru gael ei ysgrifennu yn Whitehall. Cafodd y map economaidd newydd o Gymru a ddadlenwyd gan y Gweinidog cyllid a llywodraeth leol ei ysgrifennu yn Whitehall; beth oedd pwynt datganoli? Oherwydd mae'n seiliedig, wrth gwrs, ar y map o'r dinas-ranbarthau, rhanbarthau'r bargeinion dinesig a'r fargen dwf ar gyfer gogledd Cymru. Beth yw'r pwynt cael y sefydliad hwn os ydym yn caniatáu i rywbeth mor sylfaenol â rhanbarthau economaidd Cymru hyd yn oed gael eu penderfynu gan bot o aur yn Whitehall? Rwy'n ildio.
Wel, diolch i chi am y chwistrelliad o bositifrwydd a chreadigrwydd i'n dadl ar y polisi economaidd. Wyddoch chi, dyna'r ffordd yr ydym yn mynd i symud pethau ymlaen, ynte? Gall - [Torri ar draws.] Gall pob un ohonom sefyll yma - . Ychydig fisoedd yn ôl y cefais fy ethol. Gall pob un ohonom sefyll yma - [Torri ar draws.] Gall pob un ohonom sefyll yma a phwyntio bys, iawn; yr unig ffordd - . [Torri ar draws.] Yr unig - . Ildiaf i'r Aelod anrhydeddus eto, os yw'n dymuno. Na. Iawn, o'r gorau.
Galwaf ar Ysgrifennydd y Cabinet dros yr Economi a'r Seilwaith i gynnig yn ffurfiol gwelliant 2, a gyflwynwyd yn enw Jane Hutt.
Mae UKIP yn croesawu Papur Gwyrdd Llywodraeth y DU, 'Building our Industrial Strategy'. Rydym yn edrych ymlaen at gynllun Llywodraeth Cymru, y dylem ei gael ym mis Ebrill. Fe adleisiaf yr hyn a ddywedodd Russell George, a'r bobl eraill, ein bod yn gobeithio y bydd yn cyd-fynd â chynllun Llywodraeth y DU. Nawr, rydym yn derbyn bod rhywfaint o gynnydd wedi'i wneud tuag at ailgydbwyso'r economi ers 2010, ond ni ddylid diystyru'r gwahaniaethau yn y perfformiad economaidd rhwng gwahanol rannau o'r DU a Chymru. Achosodd y symud gan bartneriaeth Blair-Brown o sylfaen ddiwydiannol fawr i un sy'n seiliedig ar wasanaethau ariannol anghydbwysedd yn yr economi a bydd yn cymryd amser i ddadwneud yr anghydbwysedd hwnnw. Mae'n ffaith sydd wedi cael ei derbyn ers amser maith fod gwendidau yn y seilwaith a chysylltedd yn gallu cyfyngu ar ardaloedd twf gyda chynhyrchiant is. Mae lefelau cymwysterau a sgiliau pobl yn amrywio'n sylweddol o un rhan o Gymru i'r llall, gan waethygu'r lefelau cynhyrchiant rhwng rhanbarthau. Nawr, rhaid inni dderbyn bod yna lawer iawn o gynnydd wedi'i wneud gan Lywodraeth Cymru, fel yr amlinellodd Alun Davies yn gryno yn gynharach. Ond mae'n rhaid i ni nodi fod y Prif Weinidog wedi dweud yn y Senedd ddoe fod yn rhaid iddo droi at Lundain am staff, am nad oes gennym bersonél â'r sgiliau angenrheidiol yng Nghymru - 'does bosibl nad yw hynny'n feirniadaeth ddamniol o 17 mlynedd o Lafur yn y Cynulliad hwn. Mae problemau'n codi ynglŷn â chadw'r rhai sydd â'r sgiliau angenrheidiol, ac ni allwn fynd i'r afael â'r diffygion hyn, yn enwedig yn y sector sgiliau uwch, heb ehangu economi Cymru -
Wel, David, yn amlwg buaswn yn dadlau nad arian Ewropeaidd oedd hwnnw: arian Prydain yn dod yn ôl i ni oedd hwnnw, ar ôl iddynt gymryd rhywbeth fel 50 y cant ohono. Fodd bynnag, fel y gwyddom yn rhy dda yng Nghymru, mae'r diwydiant dur yn dioddef o gostau ynni uwch o lawer na'i gystadleuwyr, wedi'u gwaethygu wrth gwrs gan yr ardollau amgylcheddol, ac mae'r rhain, ynghyd ag ardrethi busnes uchel, yn gwneud ein diwydiant dur yn llai cystadleuol. Mae cynhyrchiant dur yn y DU yn gyffredinol wedi crebachu'n sylweddol dros y blynyddoedd diwethaf, ac rwyf am ailddatgan rhai pwyntiau a wnaeth Russell George mewn perthynas â chyflogaeth yn y diwydiant dur. Roedd 68,000 yn cael eu cyflogi yn y diwydiant yn 1997, gan ostwng i 31,000 yn 2010: colled o 37,000 o swyddi dur o dan Lywodraeth Lafur ac, fe nodaf, tra oeddem yn yr Undeb Ewropeaidd. Wel, yn wir, mae'n siŵr fod y ffaith ein bod yn yr UE ynddi ei hun wedi cyfrannu at dranc o'r fath. Daeth Comisiynydd yr UE sy'n gyfrifol am bolisi cystadleuaeth, Margrethe Vestager, i gasgliad y llynedd ynglŷn â'r rheolau. Dywedodd hyn: Mae gwledydd yr UE a'r Comisiwn wedi rhoi mesurau diogelwch llym ar waith yn erbyn cymorth gwladwriaethol i achub ac ailstrwythuro cwmnïau mewn trafferth.
Yn hollol. Rwy'n siŵr ein bod i gyd yn croesawu hynny. Rydym i gyd yn teimlo'n angerddol am y diwydiant dur a'r bobl y mae'n eu cyflogi yng Nghymru. Nid yw rheolau cymorth gwladwriaethol yr UE ond yn caniatáu cymorth gwladwriaethol mewn meysydd fel gweithgareddau ymchwil neu leddfu costau ynni cwmnïau dur. Byddwn yn cefnogi'r cynnig hwn. Diolch.
Nid wyf yn amau hynny. Ond os darllenwch y maniffesto, fel y nodais, mae'r maniffesto yn sôn am system fetro gogledd Cymru, ac yn awr mae'n ymddangos bod polisi'r Llywodraeth wedi symud yn gadarn i aros gyda'r dwyrain ac anghofio am y gorllewin. Fel y gwyddom, yn rhan orllewinol gogledd Cymru mae gennym y lefelau isaf o werth ychwanegol gros sydd i'w gweld yng Nghymru - ar Ynys Môn, er enghraifft. Un peth y mae Llywodraethau Cymru yn olynol wedi methu ei wneud yw codi lefelau gwerth ychwanegol gros ar draws Cymru ac yn bwysig, cyflog mynd adref ar draws Cymru, sef y lefelau isaf ledled y Deyrnas Unedig. Bydd datblygu economaidd, hyfforddiant a sgiliau yn uwchraddio'r gweithlu, yn uwchraddio'r cyfleoedd gwaith i godi'r lefelau cyflog, yn codi'r lefelau gwerth ychwanegol gros, fel ein bod yn cael mwy o arian i gylchredeg o amgylch economi domestig Cymru i greu cyfleoedd parhaus ar gyfer rhai o'n cymunedau mwyaf difreintiedig. Dyna'r her i'r Gweinidog hwn a'r Llywodraeth hon, ar ddechrau ei thymor gwaith - mapio ei gweledigaeth yn glir ar gyfer ble y mae am fod ar ddiwedd y tymor gwaith hwn. Ac mae'n rhaid i mi ddweud, nid wyf wedi clywed dim hyd yn hyn sy'n fy argyhoeddi y bydd rhai o gamweddau gweinyddiaethau blaenorol yn cael eu cywiro gan y Gweinidog hwn a'r Llywodraeth hon.
A fuasech yn cytuno mewn gwirionedd fod mewnforio strategaeth economaidd yn seiliedig ar y dinas-ranbarthau yn arbennig o ryfedd yn achos Cymru, y mae lefel ei phoblogaeth - neu'r gyfran o'i phoblogaeth - sy'n byw mewn dinasoedd ymhlith yr isaf o blith unrhyw wlad yng ngorllewin Ewrop fwy neu lai?
Mae'r bleidlais gyntaf ar y ddadl ar gynigion deddfwriaethol Aelodau. Rwy'n galw am bleidlais ar y cynnig a gyflwynwyd yn enw Suzy Davies. Agor y bleidlais. Cau'r bleidlais. O blaid 33, 17 yn ymatal, tri yn erbyn. Felly, mae'r cynnig wedi ei dderbyn.
Rwy'n galw yn awr am bleidlais ar welliant 1, ac, os derbynnir gwelliant 1, caiff gwelliant 2 ei ddad-ddethol. Galwaf am bleidlais ar welliant 1 a gyflwynwyd yn enw Jane Hutt. Agor y bleidlais. Cau'r bleidlais. O blaid 28, neb yn ymatal, 26 yn erbyn, ac felly mae gwelliant 1 wedi ei dderbyn.
Agor y bleidlais. Cau'r bleidlais. O blaid 37, neb yn ymatal, 17 yn erbyn. Mae'r cynnig fel y'i diwygiwyd wedi ei dderbyn.
Galwaf nawr am bleidlais ar welliant 1, ac os derbynnir gwelliant 1, caiff gwelliant 2 ei ddad-ddethol. Galwaf am bleidlais ar welliant 1, a gynigiwyd yn enw Rhun ap Iorwerth. Agor y bleidlais. Cau'r bleidlais. O blaid naw, neb yn ymatal, 45 yn erbyn, ac felly mae gwelliant 1 wedi ei wrthod.
Agor y bleidlais. Cau'r bleidlais. O blaid 28, neb yn ymatal, 25 yn erbyn, ac felly mae'r cynnig fel y'i diwygiwyd wedi ei dderbyn.
Yr eitem gyntaf ar ein hagenda ni y prynhawn yma yw'r cwestiynau i'r Prif Weinidog, a'r cwestiwn cyntaf, Mike Hedges.
A gaf i ddiolch i'r Prif Weinidog am yr ymateb yna? Nid wyf yn credu y gallwch chi orbwysleisio'r broblem gyda thwyll, dros y ffôn ac yn ysgrifenedig. Mae'r effaith ar bobl sy'n cael eu twyllo yn erchyll a gall gael effaith ddifrifol ar eu bywydau, ac yn wir, mewn rhai achosion, gall arwain at fyrhau eu bywydau. Rwy'n gwerthfawrogi'r gwaith a wneir gan safonau masnach a sefydliadau trydydd sector ac eraill. Ceir dyfeisiau i fonitro ac atal galwadau ffôn, a cheir cwmni yn Abertawe yn fy etholaeth i sy'n eu gwneud. A wnaiff Llywodraeth Cymru gynnal cynhadledd o'r holl bartïon â buddiant i drafod beth arall y gellir ei wneud i leihau'r broblem hon? Nid wyf yn credu y gellir ei ddatrys, ond a gawn ni geisio ei leihau o leiaf?
Un o'r pethau eraill, Brif Weinidog, y gellir ei wneud er mwyn ymladd twyll yw sefydlu ardaloedd dim galw diwahoddiad. Bu hyn yn rhywbeth sydd wedi bod yn hynod lwyddiannus yn fy etholaeth i, lle mae Cyngor Bwrdeistref Sirol Conwy wedi cyflwyno un ar gyfer tref gyfan Abergele. Pa waith ydych chi'n meddwl y gallwn ni ei wneud yma yn y Cynulliad Cenedlaethol, ac y gall Llywodraeth Cymru ei wneud, i wneud Cymru y wlad dim galw diwahoddiad gyntaf ym Mhrydain?
Rydym ni'n bwriadu parhau i gefnogi busnesau yn eu twf, i fuddsoddi mewn seilwaith o ansawdd uchel ac i wella amodau datblygu economaidd.
Ydw, rwy'n ymwybodol bod cynllun datblygu lleol Caerdydd yn ceisio darparu 40,000 o swyddi yn ystod y cyfnod hyd at 2026. Mae hynny'n cynnwys estyniad trefol defnydd cymysg i'r gogledd-ddwyrain o Gaerdydd, yn cynnig amrywiaeth a dewis o swyddi, cartrefi a seilwaith ategol i ddiwallu anghenion cymunedau presennol ac yn y dyfodol.