BangorAI/exl2-wiki-calibration-set-cy huggingface dataset:
Hwn yw'r setliad llywodraeth leol cyntaf ers pedair blynedd i ddangos cynnydd cyffredinol yn y nawdd, ac mae hyn i'w groesawu, a bydd UKIP yn cefnogi'r setliad. Fodd bynnag, mae angen inni sicrhau bod awdurdodau lleol yn gwneud y defnydd gorau o'r arian hwn, ac mae hyn yn golygu gwahardd gwariant gwastraffus gan y cynghorau.
Y cwestiwn yw: a ddylid derbyn y cynnig? A oes unrhyw Aelod yn gwrthwynebu? [Gwrthwynebiad.] Gohiriaf y bleidlais, felly, tan y cyfnod pleidleisio.
Ac felly, fe allwn ni nawr barhau gyda'r cyfnod pleidleisio, a'r bleidlais gyntaf ar y cynnig cydsyniad deddfwriaethol ar Fesur Cymru. Rwy'n galw am bleidlais ar y cynnig a gyflwynwyd yn enw Carwyn Jones. Agor y bleidlais. Cau'r bleidlais. O blaid 38, neb yn ymatal, 17 yn erbyn. Ac felly, mae'r cynnig wedi ei dderbyn.
Yr eitem gyntaf ar yr agenda y prynhawn yma yw cwestiynau i'r Cwnsler Cyffredinol, a'r cwestiwn cyntaf, Huw Irranca-Davies.
Diolch i'r Cwnsler Cyffredinol am ei ateb. Ac wrth gwrs, mae wedi tynnu ein sylw hefyd at faterion diweddar, gan gynnwys y cais diweddar am adolygiad barnwrol. Felly, a gaf fi ofyn, yn sgil hynny, a'i ateb, pa gamau y mae Llywodraeth Cymru yn eu cymryd i ddiogelu buddiannau pobl Cymru, gan gofio bod Prif Weinidog y DU wedi awgrymu na fyddai methu â sicrhau mynediad at y farchnad sengl neu barhau ein haelodaeth o'r undeb tollau yn rhwystrau rhag sbarduno erthygl 50?
Pontypridd yw fy etholaeth, wrth gwrs, a phleidleisiodd y rhan fwyaf o etholwyr Pontypridd dros aros mewn gwirionedd, felly awgrymaf eich bod yn gofyn i mi weithredu dros 'aros'. [Chwerthin.] Ond hoffwn ddweud mewn gwirionedd mai fy rôl yma yw Cwnsler Cyffredinol, fel ymgynghorydd i Lywodraeth Cymru a diogelu buddiannau cyfansoddiadol Cynulliad Cymru a Llywodraeth Cymru.
Mae un o fy etholwyr yn ecolegydd ac wedi cysylltu â mi eisoes yn mynegi ei bryderon ynglŷn â gorfodi deddfwriaeth Cymru sy'n seiliedig ar gyfarwyddeb cynefinoedd yr UE wedi i ni adael yr Undeb Ewropeaidd. Un enghraifft yw hon ac mae'r Cwnsler Cyffredinol wedi rhoi enghraifft. Mae eisoes wedi rhoi asesiad o effaith gyffredinol sbarduno erthygl 50 o Gytuniad Lisbon ar ddeddfwriaeth Llywodraeth Cymru. A wnaiff roi sylwadau penodol ar oblygiadau gadael yr Undeb Ewropeaidd i ddeddfau Cymru?
Mae Llywodraeth Cymru wedi parhau i gyflwyno sylwadau i Lywodraeth y DU ynghylch effeithiau andwyol cau llysoedd ar fynediad at gyfiawnder, a fydd, i lawer o bobl, yn golygu teithiau hwy a drutach er mwyn mynychu'r llys a mynediad llawer mwy cyfyngedig at gyfiawnder.
Rwy'n ymwybodol iawn o ddiddordebau'r Aelod yn y maes hwn. Caewyd llys ynadon Castell-nedd ym mis Mai 2014, gyda'r gwaith yn cael ei drosglwyddo i Abertawe. Caewyd llys sifil a theulu Castell-nedd a Phort Talbot ym mis Gorffennaf 2016, gyda'r gwaith yn cael ei drosglwyddo i ganolfan gyfiawnder Port Talbot. Yn ogystal, yng nghanolbarth a gorllewin Cymru, mae llysoedd wedi cau yn ddiweddar yn y Guildhall yng Nghaerfyrddin, llysoedd barn Aberhonddu a llysoedd barn Pen-y-bont ar Ogwr, ac wrth gwrs, mae'r effaith mewn ardaloedd gwledig yn arbennig o arwyddocaol, gan fod amseroedd teithio i'r llys wedi cynyddu'n sylweddol. Wrth gwrs, nid yw cau llysoedd ond yn un rhan o raglen ehangach y Weinyddiaeth Gyfiawnder o doriadau sy'n cynnwys llai o fynediad at gymorth cyfreithiol a chodi refeniw, gan gynnwys cynyddu ffioedd llys. Gyda'i gilydd, mae'r newidiadau hyn yn effeithio'n sylweddol ar fynediad pobl a chymunedau sy'n agored i niwed at gyfiawnder. Mae'n werth dweud yn gyffredinol fod nifer y llysoedd yng Nghymru a Lloegr wedi gostwng yn sylweddol ers 2010. Caeodd Gwasanaeth Llysoedd a Thribiwnlysoedd ei Mawrhydi 146 o lysoedd rhwng 2010 a 2015. Mae 86 llys arall yng Nghymru a Lloegr yn cael eu cau ar hyn o bryd. O'r 42 llys a thribiwnlys sydd ar ôl yng Nghymru yn sgil rhaglenni cau blaenorol, mae naw eisoes wedi cau o dan y rhaglen bresennol, gyda llys arall, yn Llangefni, ar fin cau. Felly, rydym wedi cyflwyno sylwadau. Rydym yn parhau i gyflwyno'r sylwadau hynny. Yn anffodus, ymddengys nad yw'r sylwadau hynny'n cael eu clywed. Nid yw hwn yn faes sydd wedi'i ddatganoli, wrth gwrs. Pe bai wedi ei ddatganoli, credaf y byddai Llywodraeth Lafur Cymru yn mynd i gyfeiriad gwahanol iawn.
Wel, wrth gwrs, cafwyd ymgynghoriad, ond mae'r pwynt a wnewch yn hollol gywir, a'r un mater yn union a gafwyd yn fy etholaeth fy hun ym Mhontypridd, pan gaewyd y llys hwnnw. Pan gyflwynwyd sylwadau manwl, fel y gwnaed mewn perthynas â Chwmbrân a'r Fenni, i ddangos bod y sail ar gyfer gwneud y penderfyniadau, o ran mynediad at lysoedd, yn ddiffygiol o ran eu sylwedd - fod sicrhau mynediad at lysoedd eraill bron yn amhosibl mewn gwirionedd ar y sail a gâi ei hawgrymu. O'r hyn y gallaf ei weld, mae hynny wedi cael ei anwybyddu'n llwyr.
Diolch i'r cwnsler am ei ateb. Roeddwn i wedi hanner gobeithio y byddai'r dyfarniad wedi dod erbyn imi ofyn y cwestiwn yma, ond a gaf i groesawu'r ffaith bod Llywodraeth Cymru wedi gwario £84,000 i amddiffyn buddiannau'r Cynulliad hwn a democratiaeth yng Nghymru? Rydw i'n meddwl yr oedd pob ceiniog yn werth ei gwario, ac rwy'n cymharu'r gwariant yna â'r gwariant gan Lywodraeth San Steffan i herio deddfwriaeth gan y Cynulliad yn y gorffennol, ac yn benodol y Bil ynglŷn â thaliadau cyflogau amaeth - mae gwariant gan un Llywodraeth yn dderbyniol ond ddim gan Lywodraeth arall. Wel, i fi, mae'n dderbyniol iawn bod y cwnsler cyffredinol wedi awdurdodi'r gwariant yma. Heb y gwariant a heb yr achos yma, a heb fod yn rhan o'r achos yn y Goruchaf Lys, rwy'n tybied a fyddem ni wedi cael cystal geiriad yn natganiad ac araith y Prif Weinidog, Theresa May, ddoe, pan y'i gwnaeth hi'n glir bod angen ymgynghori â'r Senedd a Llywodraeth Cymru cyn symud ymlaen â'r broses o ymadael â'r Undeb Ewropeaidd. Felly, rydw i'n meddwl bod amddiffyniad wedi bod o'r Senedd hon yn yr achos yma. Gan fwrw y bydd yna achos llys, a gan fwrw bod Llywodraeth San Steffan yn credu y bydd achos llys yn mynd yn eu herbyn nhw, beth fydd y camau ymarferol y mae'r cwnsler cyffredinol yn eu hystyried yn briodol i'r Senedd yma eu gwneud wrth symud ymlaen ac ymateb i 'trigger-o' erthygl 50?
Mae'r Cwnsler Cyffredinol, a Llywodraeth Cymru yn gyffredinol yn wir, yn dweud yn gyson eu bod yn parchu barn pobl Cymru o ran pleidleisio dros adael yr Undeb Ewropeaidd yn y refferendwm ar 23 Mehefin y llynedd. A fydd yn derbyn bod y defnydd honedig o'r uchelfraint frenhinol i sbarduno erthygl 50 yn yr achos hwn yn ansoddol wahanol i bob defnydd blaenorol o'r uchelfraint frenhinol gan fod hyn yn unol â phenderfyniad pobl Prydain yn y refferendwm hwnnw, ac felly, y byddai sbarduno erthygl 50 yn cyflawni dymuniad clir pobl Prydain yn hytrach na'i lesteirio, ac na ddylid cymeradwyo unrhyw ymgais gan Lywodraeth Cymru i sefyll yn ffordd barn pobl Cymru?
Wel, fe ŵyr yr Aelodau, a'r Aelod yn arbennig, fod yr ateb hwn yn amodol ar gonfensiwn sefydledig swyddogion y gyfraith. Bydd Bil Cymru yn cael ei drydydd darlleniad yn Nhŷ'r Arglwyddi heddiw.
Wel, yr ateb i hynny yw bod y Bil yn anfoddhaol ac yn annigonol am nifer o resymau, ac archwiliwyd y rhan fwyaf ohonynt a'u nodi'n fanwl ddoe gennych chi, y Prif Weinidog a sawl un arall. Yr hyn a gafwyd, unwaith eto drwy negodi caled, oedd naratif sy'n esbonio nad tanseilio'r broses ddatganoli a deddfwriaeth ddatganoli oedd bwriad defnyddio 'perthyn i'. Mae hynny'n rhywfaint o gymorth i'r graddau ei fod yno - yn ysgrifenedig. Ond unwaith eto, fel gyda llawer o'r pethau hyn, mae'n mynd i ymwneud ag ymddiriedaeth ac ewyllys da, a chawn weld a gaiff hynny ei barchu ai peidio pan fydd y ddeddfwriaeth yn cael ei chyflwyno. Buaswn yn disgwyl iddo gael ei barchu. Credaf iddo gael ei wneud gyda bwriad ac ewyllys da, ond mae'n rhaid i ni weithio ar y sail y bydd hynny'n parhau yn y dyfodol. Os nad yw hynny'n parhau, golyga y bydd mwy o faterion yn mynd i'r Goruchaf Lys. Roedd y pwynt a wnaeth yr Aelod ddoe, fodd bynnag, yn un pwysig iawn, sef y bydd Sewel yn cyrraedd y llyfr statud. Mae hynny'n hanfodol bwysig. Nid yw hynny ynddo'i hun o reidrwydd yn creu feto ar hyn o bryd, ond golyga na ellir ei ddileu. Mae yno. Mae'n sefydlu confensiwn yn y gyfraith, a thros gyfnod o amser daw'r confensiwn hwnnw'n rhan annatod o'r cyfansoddiad. Felly, bydd mater barnadwyedd yn parhau o ran yr hyn y gellir ei wneud a'r hyn na ellir ei wneud fel arfer. Credaf y bydd y materion hyn yn dod yn rhan o'n dadleuon cyfansoddiadol yn y dyfodol. Felly, mae'n gam ymlaen. Fel gyda llawer o bethau, weithiau ceir un cam ymlaen, a dau gam yn ôl. Mewn gwirionedd, credaf fod hwn yn gam ymlaen mewn rhai meysydd, a cham yn ôl mewn meysydd eraill, ond ar y cyfan bu'n rhaid gwneud penderfyniad ddoe ac rydym yn ymwybodol o'r penderfyniad. Rydym yn gwybod bellach lle rydym mewn perthynas â Bil Cymru, ond fe fydd yna heriau ac fe fydd yna anawsterau.
Diolch yn fawr i Sian Gwenllian am y sylwadau yna. Rwy'n cydnabod, wrth gwrs, fod Plaid Cymru yn rhan o'r gwrthwynebiad i'r Bil gwreiddiol yn San Steffan ac yma ar lawr y Cynulliad hefyd. Ac roedd y pethau roedd Plaid Cymru yn eu dweud ar y pryd yn canolbwyntio ar bartneriaeth a'r ffordd rydym yn trio gwneud pethau yma yng Nghymru. Rwy'n cofio'n llawn sefyll tu fas i Ferodo yng Nghaernarfon gyda'r Prif Weinidog diwethaf, Rhodri Morgan, yn siarad â'r bobl a oedd yn dioddef o'r pethau a oedd yn mynd ymlaen yn y ffatri yna. Yn fy marn i, os ydym yn gallu bwrw ymlaen mewn ffordd drawsbleidiol, bydd hynny yn help mawr i gefnogi'r Bil ac i gefnogi y camau rydym eisiau eu defnyddio yma yng Nghymru i fwrw ymlaen yn y ffordd lwyddiannus rydym wedi ei datblygu yma yng Nghymru, ac i gadw hynny am y dyfodol.
Mae'n ddrwg gennyf, Janet. A gaf fi ofyn i'r wrth-ddadl yn erbyn y datganiad hwn, o bosibl, gael ei gwneud a'i chlywed? Diolch, Janet.
A gaf fi ddiolch i'r Aelod am ddymchwel yr achos y ceisiodd rhai o'r Aelodau ei wneud y prynhawn yma mewn perthynas â throthwyon pleidleisio mewn modd mor effeithiol? Mewn bywyd blaenorol, Lywydd, byddai'n rhaid i mi eistedd, fel Gweinidog iechyd, gyferbyn â'r Aelod pan oedd yn swyddog undeb llafur amser llawn, ac roedd yn swyddog undeb llafur rhagorol. Wrth feddwl yn ôl at y cyfnod hwnnw, cofiaf ambell i noson ddigwsg, pan oeddwn yn poeni ynglŷn â sut y gallwn fwrw ymlaen â rhai o'r pethau yr oedd hi'n dymuno eu cael ar ran ei haelodau. Ond yn anad dim, cofiaf y gwaith anhygoel a wnaed ganddi hi a'i chydweithwyr yn yr undeb hwnnw'n ddyddiol, er mwyn atal problemau - a allai fod wedi gwaethygu ac arwain at ragor o anawsterau - y modd y byddent yn mynd ati, yn cynrychioli eu haelodau ac yn datrys y problemau hynny. Am ased aruthrol i'n gwasanaethau cyhoeddus yw cael grŵp o bobl o'r fath sy'n gwneud y gwaith hwnnw'n ddyddiol ar ran y gweithwyr yn ein gwasanaethau cyhoeddus. Ar y pwynt a nododd yr Aelod ynglŷn â phleidleisio electronig, a'r arolwg annibynnol o bleidleisio electronig, sydd bellach wedi dechrau, ac a sicrhawyd fel consesiwn drwy ymdrech lew pan oedd y Ddeddf ar ei thaith drwy'r Senedd, credaf fod gan bleidleisio electronig botensial amlwg i gynyddu lefelau cyfranogiad mewn pleidleisio democrataidd ar weithredu diwydiannol, ac mae hynny i'w groesawu. Mae'r ffaith fod arolwg annibynnol yn mynd rhagddo ar hyn o bryd, i ystyried y dadleuon a chymryd tystiolaeth, yn gam arall ymlaen a sicrhawyd gan y mudiad undebau llafur. Edrychaf ymlaen yn fawr at ganlyniad yr arolwg, ac at weld pa ddefnydd y gallwn ei wneud ohono wedyn yma yng Nghymru.
Cytunaf yn llwyr â'r pwynt olaf a wnaeth yr Aelod, ac mae'n bwynt pwysig i'w gofnodi. Cytunaf â hi hefyd - mae'r ffaith fod pleidlais wedi'i chynnal yma ar gynnig cydsyniad deddfwriaethol yn y Cynulliad blaenorol, a'r ffaith fod pleidiau gwleidyddol ar draws y Cynulliad wedi cymryd rhan yn y bleidlais yn awgrymu bod y pleidiau gwleidyddol hynny'n cytuno bod mater cymhwysedd yn y fantol yma. Roedd ei chwestiwn cyntaf ynglŷn ag a fydd y Bil yn cael ei ddisodli gan Fil Cymru. Er eglurder, fel y gŵyr yr Aelodau yma, mae'r Bil hwn yn dechrau o dan y setliad datganoli sydd gennym heddiw, ar yr amod y gallwn gwblhau Cam 1 cyn i Fil Cymru ddod i rym. Yna, bydd yn parhau o dan ein setliad presennol. Rydym yn hyderus ein bod wedi amseru pethau i ganiatáu i ni wneud hynny. Mae ei hail gwestiwn, fodd bynnag, yn gwestiwn anoddach, onid yw? Oherwydd, yn y pen draw, fel y gwyddom, mae Tŷ'r Cyffredin yn cadw'r gallu i wrthdroi unrhyw beth a wnawn, waeth beth yw'r ddadl ynglŷn â chymhwysedd. Yr unig beth a ddywedaf yw y byddai'n warth democrataidd pe bai'r Cynulliad yn trafod y Bil hwn, yn cytuno ar y Bil hwn, yn ei roi ar y llyfr statud ar gyfer gwasanaethau cyhoeddus sydd wedi'u datganoli'n llwyr yma yng Nghymru, a bod corff y tu allan i'r Cynulliad hwn yn ceisio ei wrthdroi.
Lywydd, cytunaf yn llwyr â phwynt yr Aelod. Wrth gwrs, mae amser cyfleuster o fudd i gyflogwyr. Gwnaed y pwynt hwnnw ddoe gan Gymdeithas Llywodraeth Leol Cymru yn eu datganiad i groesawu'r Bil. Y rheswm am hynny yw bod cyflogwyr yn cydnabod y gwaith y mae cynrychiolwyr undebau lleol yn ei wneud bob dydd ym mhob rhan o'n gwasanaethau cyhoeddus. Mae'n bwynt a wneuthum wrth ymateb i'r Aelod dros Ferthyr Tudful a Rhymni. Yn fy mhrofiad i, fel Gweinidog ar y pryd gyda chyfrifoldeb am un o'n gwasanaethau cyhoeddus pwysig, roedd sicrhau bod y gwasanaethau hynny'n gweithredu'n effeithiol, datrys problemau yn y gwasanaethau hynny, a chorlannu tystiolaeth gan weithwyr ynglŷn â sut y gellid gwella'r gwasanaeth - gwnaed y pethau hynny'n well o lawer o ganlyniad i'r ffaith fod cynrychiolwyr lleol ar gael a oedd yn gwbl ymroddedig i'r gwasanaethau cyhoeddus hyn ac a allai dynnu sylw'r cyflogwyr at y materion hynny drwy ddefnydd synhwyrol ac effeithiol o amser cyfleuster.
Rwy'n croesawu datganiad - ailddatganiad yn wir - Ysgrifennydd y Cabinet am ymrwymiad Llywodraeth Cymru i hawliau unigol a chyfunol gweithwyr y sector cyhoeddus yng Nghymru. Gadewch i ni beidio ag anghofio bod y cyfyngiadau y mae'r Bil hwn yn ceisio mynd i'r afael â hwy yn bethau a oedd yn rhy wenwynig hyd yn oed i'r Llywodraeth Geidwadol honno yn y 1980au eu cyffwrdd, Llywodraeth a oedd yn eithriadol o elyniaethus tuag at yr undebau llafur. Mae'n werth i ni gadw hynny mewn cof. Hoffwn gyffwrdd ar un o'r rhannau llai amlwg, sydd wedi cael ei grybwyll yn barod, sef tynnu tanysgrifiadau undeb o becynnau cyflog. Mae'n fodd syml a hygyrch i aelodau unigol dalu eu tanysgrifiadau undeb yn amserol. Yn groes i'r awgrym yng nghwestiwn Suzy Davies, rwy'n credu, fel arfer yr undebau sy'n talu canran o'r rheini i'r cyflogwr er mwyn talu'r costau, fel nad oes cost i bwrs y wlad o ddarparu'r cyfryw wasanaeth. Mae'n fy nharo bod gennym Geidwadwyr yn San Steffan, ac ar y meinciau gyferbyn sy'n eu cefnogi, sy'n gyfarwydd â chael arian wedi'i dynnu ar gyfer eu pensiynau a'u haelodaeth o gampfa a'u cynlluniau beicio i'r gwaith ac yn y blaen, ond sy'n gwrthod hyn ar gyfer gweithwyr unigol yng Nghymru, sy'n arwydd o ymgais amlwg i gyfyngu ar hawliau democrataidd unigolion i ddod yn aelodau o undeb llafur. Felly, a wnaiff fanteisio ar y cyfle hwn, yn wahanol i Lywodraeth y DU, i ailddatgan safbwynt Llywodraeth Cymru y buasai'n dymuno gweld cymaint o weithwyr y sector cyhoeddus ag y bo modd yn aelodau gweithgar o undebau llafur?
Lywydd, rwy'n meddwl bod Aelodau ar draws y Siambr wedi ymdrin â mater y trothwy yn llwyddiannus iawn y prynhawn yma. Ni fyddai'r Aelod ei hun yma pe bai'n darostwng ei hun i'r ddadl y mae hi mor awyddus i ddarostwng eraill iddi. Ynglŷn â'i phwynt cyntaf am wybodaeth, rwy'n gobeithio y gallaf ei helpu gyda hwnnw: gallwn roi gwybod iddi mai 2.2 y cant o weithleoedd yn y sector preifat sydd â chynrychiolydd undeb llafur amser llawn; 2.8 y cant o weithleoedd yn y sector cyhoeddus sydd â chynrychiolydd amser llawn; roedd 84 y cant o gyflogwyr yn cytuno gyda'r datganiad fod cael cynrychiolydd o'r fath yn gymorth iddynt gyflawni eu gwaith. Mae'r wybodaeth honno, ymhell o fod yn gyfrinachol neu'n cael ei chadw rhag y cyhoedd, i'w gweld wedi'i chyhoeddi gan yr Adran Cymunedau a Llywodraeth Leol, ac mae croeso i'r Aelod fynd ar drywydd y ffynhonnell honno am fwy o wybodaeth o'r math y mae hi i'w gweld mor awyddus i'w chael.
Rwy'n mynd i ddweud mewn gwirionedd mai'r hyn y mae'r Ddeddf hon - . Yr hyn yr ydym yn ceisio'i wneud yn erbyn y Ddeddf hon yw ein rhwystro ni, y gweithwyr yng Nghymru, rhag cael ein cymharu gan bwyllgor y Sefydliad Llafur Rhyngwladol i Ddeddf a roddwyd mewn grym sy'n fwy diarbed nag a gafwyd ers dyddiau Thatcher ac sydd wedi ein rhoi yn yr un cae bellach â Qatar, Zimbabwe, Bangladesh ac eraill. Dyna'n union ble y mae eich Deddf. Mae'n gywilyddus, mae'n warthus, fel rhai o'r sylwadau a glywais heddiw. A dyna pam yr wyf am dynnu sylw atynt. Dyna pam yr wyf am dynnu sylw at y celwydd am y bobl hynny na fydd yn -
Lywydd, mae'r Aelod wedi tynnu sylw yn fedrus iawn at yr agenda partneriaeth cymdeithasol ehangach y mae cael undebau llafur sy'n gallu cyflawni eu cyfrifoldebau yn ei rhoi i Gymru. Rydym wedi canolbwyntio yn y datganiad hwn ar gynnal cysylltiadau diwydiannol uniongyrchol, ond mae partneriaeth gymdeithasol yn llawer mwy na hynny. Nid chafodd tir cynyddol ei ennill erioed heb frwydr, boed mewn materion cydraddoldeb, materion yn ymwneud â gwahaniaethu, neu yma yng Nghymru drwy'r camau rydym wedi'u cymryd ar gosbrestru yn y sector adeiladu, neu sicrhau cyflog byw yn y GIG yng Nghymru, neu'n cynhyrchu cod gweithlu dwy haen ar ei newydd wedd i Gymru, ar ôl iddynt droi cefn ar hynny ar yr ochr arall i'n ffin. Mae'r model partneriaeth gymdeithasol yn mynd y tu hwnt i gynnal cysylltiadau diwydiannol ar raddfa fach i gynfas ehangach o lawer achosion blaengar yma yng Nghymru. Cytunaf yn llwyr â'i phwynt olaf fod yr enillion hynny'n llawer mwy tebygol o ddigwydd pan fydd gennych berthynas adeiladol a phan fyddwch yn gallu dod o amgylch y bwrdd gyda'ch gilydd. Lluniwyd y Bil hwn i ddiogelu'r safbwynt hwnnw yng Nghymru, ac i'n diogelu ni rhag y model gwrthdrawol sy'n gynhenid yn y Ddeddf sydd ar hyn o bryd ar y llyfr statud.
Diolch yn fawr, Lywydd. Yn ffodus, mae diffibrilwyr awtomataidd brys yn dod yn fwy a mwy cyffredin yng Nghymru, ac rwy'n siŵr y bydd yr Aelodau yr un mor siomedig â minnau i glywed bod dau o'r diffibrilwyr a ddarparwyd gan elusennau a rhai a fu'n codi arian yn lleol yn fy rhanbarth wedi cael eu fandaleiddio'n ddiweddar. Lluniwyd diffibrilwyr allanol awtomataidd i gael eu defnyddio'n hawdd pan fo angen help, yn enwedig pan fydd rhywun wedi dioddef trawiad ar y galon. Y bwriad yw i bobl heb unrhyw hyfforddiant meddygol eu defnyddio, ac ni fyddant yn darparu pwls trydanol oni bai eu bod yn canfod curiad calon afreolaidd neu pan fo curiad y galon yn absennol. Ar ôl trawiad ar y galon, mae'r gobaith o oroesi yn gostwng 14 y cant am bob munud sy'n mynd heibio heb driniaeth, felly mae gallu darparu triniaeth cyn gynted ag y bo modd yn allweddol, a defnyddir y diffibrilwyr hyn yn effeithiol iawn yn ystod y cyfnod o amser cyn i'r gwasanaethau brys priodol gyrraedd. Mae Sefydliad Prydeinig y Galon a Calonnau Cymru ymhlith yr elusennau sy'n gweithio i osod mwy o'r dyfeisiau hyn ledled Cymru a chynyddu ymwybyddiaeth. A hyd yma, mae Calonnau Cymru wedi gosod 482 o ddiffibrilwyr mewn canolfannau cymunedol, siopau, a hen flychau ffôn hyd yn oed. Er nad yw'r enghreifftiau o fandaliaeth a grybwyllais yn gynharach yn arferol, maent wedi helpu i dynnu sylw at y modd y mae ein cymunedau yn cefnogi'r diffibrilwyr hygyrch hyn. Mae'r gefnogaeth a gynigir gan grwpiau lleol i godi arian ar gyfer y gwaith atgyweirio, yn enwedig ar un o'r blychau hyn, wedi bod yn hollol wych - yn y Mwmbwls. Mae darparu diffibrilwyr a hyfforddiant a sgiliau sylfaenol ar gyfer achub bywyd mewn argyfwng yn ddwy enghraifft o'r modd y gall grwpiau cymunedol, elusennau, busnesau a gwasanaeth ambiwlans Cymru weithio gyda'i gilydd i achub bywydau. Yn ystod y Cynulliad hwn, gobeithio y bydd y gefnogaeth i ddiffibrilwyr a sgiliau achub bywyd mewn argyfwng yn cryfhau fwyfwy. Diolch.
Yr eitem nesaf ar ein hagenda ni yw dadl Plaid Cymru ar Tata Steel, ac rwy'n galw ar Adam Price i wneud y cynnig. Adam Price.
Diolch i'r Aelod am ildio. Er eglurder yn unig, nid elw gros yw'r enillion cyn llog, treth, dibrisiant ac amorteiddiad mewn gwirionedd, ond elw costau gweithredol, yn yr ystyr mai'r hyn ydyw yw'r elw net yn ogystal â'r llog, y dreth, y dibrisiant, ac amorteiddiad. Felly, nid yr elw gros ydyw mewn gwirionedd.
Diolch, Ddirprwy Lywydd. Cred UKIP na ddylem fod yn trafod y cynnig hwn sydd gerbron heddiw. Amlinellaf ein safbwynt yn syml. Ar 16 Chwefror, bydd gweithwyr ym Mhort Talbot yn gwneud un o'r penderfyniadau pwysicaf ynglŷn â dyfodol cynhyrchu dur yng Nghymru. Mae'r undebau wedi gweithio'n galed ac wedi negodi'r canlyniad gorau posibl ar gyfer gweithwyr. Mae'n benderfyniad sy'n rhaid i'r gweithwyr eu hunain ei wneud, ac ni ddylem geisio dylanwadu ar y broses honno. Hanner blwyddyn yn ôl, roedd gweithwyr Tata yn wynebu'r posibilrwydd o golli eu swyddi. Yn awr, gofynnir iddynt wneud newidiadau i'w trefniadau pensiwn yn gyfnewid am ailfuddsoddiad sylweddol yn y gwaith dur ym Mhort Talbot -
Na wnaf. Ond rydym i gyd yn gwybod nad yw bod yn genedlaetholwr yn golygu gwneud yr hyn y maent yn ei bregethu bob amser. Poeni am fantais wleidyddol y maent. Rwy'n annog yr Aelodau -
Yn yr ysbryd hwn ni fyddaf yn bwrw ymlaen â gwelliant 2, a gyflwynwyd yn fy enw. Yn hytrach, bydd UKIP yn cefnogi'r gwelliant a gyflwynwyd gan Lywodraeth Cymru, ac rwy'n annog yr Aelodau i wneud yr un peth.
Diolch i chi am gymryd yr ymyriad. A ydych yn siomedig felly, fel yr wyf fi, fod Llywodraeth y DU wedi oedi dros y cais i'r UE am gymorth gwladwriaethol mewn perthynas ag ymestyn y diwydiannau ynni-ddwys? Ond a ydych yn siomedig hefyd fod Llywodraeth y DU mewn gwirionedd wedi gwrthod cais i ddod atom i siarad ag Aelodau yn y grŵp trawsbleidiol ar ddur ar y materion hyn ac a yw Llywodraeth y DU yn ymdrin â hwy mewn gwirionedd? Oherwydd, o'r hyn rwy'n ei weld, nid ydynt yn gwneud dim.
[Yn parhau.] - oherwydd, yn amlwg, rydych yn cynrychioli Aberafan ac rydych yn Aelod Llafur yn y Cynulliad hwn. Ond mae'n werth ystyried bod Ysgrifennydd Gwladol Cymru yn fab i gyn-weithiwr dur gydag oddeutu 30 mlynedd o wasanaeth, rwy'n credu, ar safle Port Talbot, ac mae'n falch iawn. Yn falch iawn. [Torri ar draws.] Wel, os byddai Ysgrifennydd y Cabinet dros faterion gwledig yn hoffi ymyrryd yn ogystal, fe eisteddaf yn llawen a gwrando arni hithau hefyd, ond rwy'n amau a fuaswn yn dysgu llawer. Ond y mater gerbron yw bod gennym Ysgrifennydd Gwladol Cymru sy'n ymladd yn y pen draw ar ran y gymuned ddur y mae ef ei hun yn hanu ohoni. Mae'r Prif Weinidog - . Mae'r ddau Brif Weinidog wedi gweithio -
Diolch yn fawr iawn i chi am ildio. Rwy'n clywed yr hyn y mae'r Aelod yn ei ddweud am y balchder sydd gan Alun Cairns yn ei etifeddiaeth o ran cynhyrchu dur, ond beth y mae wedi'i gyflawni? Pan gyfarfu David Rees a John Griffiths a minnau â phrif weithredwr Tata Steel UK cyn y Nadolig, roedd yn glir iawn: roedd Llywodraeth Cymru wedi darparu, ac wedi cyflwyno cymorth ymarferol, a hyd yn hyn nid yw Llywodraeth y DU wedi cyflawni dim. Ei eiriau ef, nid fi.
Diolch i'r Aelod am ganiatáu i mi ymyrryd. A ydych yn derbyn y ffaith - rydych yn siarad am y sioeau teithiol - fod cynrychiolwyr undebau llafur hefyd yn y sioeau teithiol hynny hefyd yn cyflwyno gwybodaeth i'r rhai sy'n eu mynychu? Felly, mae'r undebau llafur yn cyflwyno gwybodaeth i'r aelodau mewn gwirionedd os ydynt yn mynychu'r sioeau teithiol hefyd.
Rwy'n ddiolchgar. Clywsom yn y ddadl gynharach, oni wnaethom, am bwysigrwydd y model partneriaeth gymdeithasol, sy'n fodel teiran - cwmni, undebau a'r Llywodraeth. 'Does bosibl, yng nghyd-destun y diwydiant dur, nad oes yna rôl gwbl ganolog i'r Llywodraeth ac rwy'n cytuno, i Lywodraethau - lluosog; Llywodraeth Cymru a Llywodraeth y DU.