BangorAI/exl2-wiki-calibration-set-cy huggingface dataset:
Diolch i'r Aelod am dynnu hynny i'n sylw'r prynhawn yma yn y datganiad busnes. Mae Ysgrifennydd y Cabinet dros yr Amgylchedd a Materion Gwledig i ffwrdd. Rydych chi, wrth gwrs, wedi codi hyn gyda hi ac mae hi'n ymwybodol o'r achos a hefyd wedi ysgrifennu at Gymdeithas Yswirwyr Prydain a Chymdeithas Broceriaid Yswiriant Prydain. Mae'n anghydfod preifat, yn amlwg, ar y cam hwn rhwng perchennog y tŷ ac yswiriwr perchennog y tŷ, ond rwy'n meddwl bod yr ombwdsmon, yn ôl a ddeallaf, wedi cael ei hysbysu. Rydych yn tynnu sylw at hyn ac rwy'n meddwl bod yn rhaid i ni fod yn glir iawn o ran yswiriant rhag llifogydd. Dylai fod ar gael i'r holl berchnogion tai, ni waeth pa mor agos y maent yn byw at afon, ac mae'r system cymhorthdal Flood Re yn galluogi cartrefi risg uchel - ac mae llawer ohonom yn cynrychioli etholwyr a chymunedau yn y categori hwnnw - i gael yswiriant ar bremiymau fforddiadwy mewn achosion o'r fath, ac mewn gwirionedd mae'n gweithredu gyda dros 90 y cant o'r farchnad gan ei gynnig ar gyfer cartrefi sydd mewn perygl uchel o lifogydd. Ond mae'n hanfodol bwysig ein bod yn cael y neges drosodd i'r diwydiant yswiriant ac i'r rhai sy'n cael eu heffeithio na ddylai byw o fewn 200m i afon eich atal rhag sicrhau yswiriant rhag llifogydd. Mae angen i ni gymryd sylw o'r digwyddiad a'r achos yr ydych wedi ei godi heddiw.
Hannah Blythyn, diolch yn fawr iawn am godi'r mater hwn. Mae'r ffaith ein bod - . Mae Llywodraeth Cymru wedi nodi Diwrnod Rhyngwladol y Menywod flwyddyn ar ôl blwyddyn. Rwy'n credu, o ran diwrnod y Llywodraeth - . Wel, dydd Mercher yw'r wythfed, ynte, ac mae diwrnod y Llywodraeth ar y seithfed? Yn sicr, byddai'r Llywodraeth Cymru hon yn awyddus i nodi Diwrnod Rhyngwladol y Menywod, ac rwy'n diolch i Hannah Blythyn am godi hynny heddiw, fel Cadeirydd ein grŵp Llafur yn y Cynulliad.
Gwnsler Cyffredinol, nid ydych yn y llys nawr; nid oes angen i chi aros o fewn pellter rhesymol i'ch meicroffon. [Chwerthin.]
Roedd Llywodraeth y DU, wrth gwrs, o fewn ei hawliau cyfreithiol i gyflwyno'r apêl hon i'r Goruchaf Lys. Ond credaf ei fod yn adlewyrchu yn wael iawn arnynt eu bod am gymryd pob cam oedd ar gael iddynt i roi'r penderfyniad hwn y tu allan i ystyriaeth Senedd a etholwyd yn uniongyrchol. Rwy'n ddiolchgar am y datganiad y mae'r Cwnsler Cyffredinol wedi'i wneud, ac rwy'n falch ei fod wedi ymyrryd yn yr achos. Rwy'n meddwl bod y canlyniad wedi adlewyrchu'n dda ar y penderfyniad hwnnw. A fyddai'n cytuno â mi nad oes dim byd a ddywedodd y llys am gonfensiwn Sewel, mewn ffordd, allan o'r cyffredin? Yn wir, mae'n ddefnyddiol gweld y llys uchaf yn y wlad yn tanlinellu arwyddocâd gwleidyddol y confensiwn hwn. Mae ychydig o Aelodau wedi dyfynnu araith yr Arglwydd Neuberger pan ddywed: Bydd cael gwared ar gyfyngiadau'r UE ar dynnu'n ôl o Gytuniadau'r UE yn newid cymhwysedd y sefydliadau datganoledig oni fydd cyfyngiadau deddfwriaethol newydd yn cael eu cyflwyno. A yw'n cytuno â mi mai goblygiad hynny yw y byddai angen i Lywodraeth y DU gymryd camau deddfwriaethol cadarnhaol, nid yn unig os oedd yn dymuno cyfyngu ar bwerau Cynulliad Cymru ar Brexit, ond hefyd os oedd yn dymuno atal estyniad awtomatig y pwerau hynny o ganlyniad i ddod allan o'r UE? A hefyd, er gwaethaf y sylwadau ar gonfensiwn Sewel, ni fydd y Siambr hon yn cael cyfle i bleidleisio ar y penderfyniad erthygl 50. Safbwynt Llywodraeth Cymru yw bod unrhyw gytundeb maes o law yn dod i'r Siambr hon i'w ystyried a'i gymeradwyo ar yr adeg honno. Pa gamau fydd yn agored i'r Cwnsler Cyffredinol os bydd Llywodraeth y DU, ar yr adeg honno, er gwaethaf y confensiwn, yn dewis peidio â cheisio cydsyniad y Cynulliad?
Wel, rwy'n meddwl, fel bob amser, bod yr Aelod yn codi pwyntiau pwysig iawn, iawn. Mae'n amlwg wedi ystyried y materion hyn yn fanwl, ac rwy'n credu bod y sylwadau a wna yn hynod werthfawr ac yn rhai, yn fy marn i, y mae llawer o gytundeb arnynt. Oherwydd yr holl bwynt am Sewel yw, mae'n iawn cyrraedd y cam hwn, ond wedyn mae'n rhaid ei roi ar waith yn ymarferol, nid yn unig o ran deddfwriaeth, ond, fel y dywed, o ran y Cydbwyllgor Gweinidogion a pha bynnag brosesau strwythurol eraill sy'n bodoli i sicrhau bod ymgysylltiad gwirioneddol. Dyna pam rwyf yn meddwl bod y sylwadau gan y Goruchaf Lys am bwysigrwydd Sewel a'i swyddogaeth o fewn ein strwythur cyfansoddiadol mor bwysig. A dyna pam mae mor bwysig, felly, bod y nod o sicrhau consensws a chytundeb rhwng y gweinyddiaethau datganoledig ac â Llywodraeth y DU yn rhan mor hanfodol o hynny. Yr hyn sy'n ofynnol ganddo, fel yn achos amgylchedd lle nad oes gennym gyfansoddiad ysgrifenedig fel y cyfryw, yw llawer o ewyllys da, llawer o ymddiriedaeth a llawer o amcanion gwleidyddol cyffredin. Dyna'r hyn sydd angen inni geisio ei gyflawni, yn amlwg, ac rwy'n siŵr mai dyna'n union - wel, rwy'n gwybod mai dyna'n union - yw safbwynt Llywodraeth Cymru a dyna mae'n ceisio ei gyflawni.
Hoffwn i longyfarch y Cwnsler Cyffredinol ar ei ymdrechion mawr ar ein rhan ni ac ar ran Cymru yn y Goruchaf Lys. Rwy'n credu bod ei bresenoldeb wedi ei gyfiawnhau'n llwyr ac yn bwysig iawn wrth ddod i'r penderfyniad a wnaed. Rwy'n croesawu ei ddatganiad. Rwy'n credu ei fod yn hanfodol bwysig bod penderfyniad tyngedfennol o'r fath yn cael ei benderfynu arno yn y Senedd. Dywedodd yn ei ddatganiad bod yn rhaid i ni fynd ymlaen nawr a chael dadl lawn, agored, ac ni ddylai fod unrhyw sôn am gynigion na ellir eu gwella. Rwy'n siŵr y byddai'n cytuno ei bod yn bwysig iaawn bod modd gwella'r cynnig hwn, oherwydd gall hynny alluogi trafodaeth lawn. A yw'n hyderus erbyn hyn ein bod yn symud ymlaen at ddadl lawn ac agored? Gofynnwyd ac atebwyd y rhan fwyaf o'r cwestiynau oedd gennyf am gonfensiwn Sewel eisoes. Ond rwy'n cytuno'n gryf iawn am bwysigrwydd y cyd-drafod rhwng y pedair gwlad, a pha mor bwysig yw hynny a pha mor hanfodol yw hi ein bod yn cyrraedd consensws. Ond a fyddai'r Cwnsler Cyffredinol yn cytuno bod posibilrwydd o leiaf na fydd modd dod i gytundeb â phob un o'r pedair gwlad, a beth yn ei farn ef fyddai canlyniad y sefyllfa honno?
Diolch yn fawr, Lywydd. A gaf i hefyd ddiolch i'r Cwnsler Cyffredinol am ei ddatganiad heddiw, sydd wedi mwy nag egluro i ni pwysigrwydd cyfansoddiadol gwleidyddol y cyfan mae o wedi gallu ei wneud? Mi fuaswn i'n cyfeirio yn gryno at dair elfen: yn gyntaf, bod y gwledydd datganoledig a'r Llywodraethau wedi siarad â thri llais, ond yn canu bron yn unsain, neu o leiaf mewn cynghanedd gyflawn, sef bod y dadleuon oedd yn cael eu cyflwyno yn ddadleuon oedd yn dangos yn glir natur cyfansoddiad y deyrnas. Mae hynny wedi bod yn gyfraniad allweddol. Rydw i'n meddwl hefyd fod y drws sydd wedi cael ei agor yn glir iawn yn y dyfarniad yma gan y Goruchaf Lys ynglŷn â'r hyn fydd yn digwydd pan ddeuir mas o'r Undeb Ewropeaidd ac fel y bydd y cymwyseddau yn y sefydliadau datganoledig yn gallu cael eu newid - bod y ffenest yna wedi ei dangos inni yn glir iawn. Yn y cyd-destun yma, os caf i helpu efallai ychydig ar ddealltwriaeth Simon Thomas o'r materion hyn, yn y sefyllfa yna y mae confensiwn Sewel mor allweddol. Oherwydd ar yr un pryd ag yr ydym ni'n trafod y materion yma, mae confensiwn Sewel bellach yn Neddf yr Alban ac yn Neddf Cymru. Mae'r broses ar y ddwy Ddeddf yna wedi ei gwblhau, sy'n golygu felly fod yr arfer confensiynol o beidio â deddfu yn groes yn Senedd San Steffan neu yn Senedd Cymru ynglŷn â'i gilydd wedi dod yn ddeddf. Beth sy'n bwysig, byddwn i'n ei awgrymu, Gwnsler Cyffredinol, yw bod yr egwyddor yna'n ymestyn i ddeddfwriaeth Ewropeaidd fel y mae hi'n cael ei dadwneud yn ei heffaith ar y Deyrnas Unedig ac felly bod y cymwyseddau priodol yn dod i'r lle hwn. Felly, rydw i'n credu bod eich dadansoddiad chi o ble'r ydym ni yn cyfiawnhau'r gwaith a wnaeth Llywodraeth Cymru, a mwy o rym ichi yn y dyfodol.
Yr eitem nesaf ar ein hagenda ni yw'r datganiad gan y Prif Weinidog ar 'Sicrhau Dyfodol Cymru', symud o'r Undeb Ewropeaidd at berthynas newydd ag Ewrop. Galwaf ar y Prif Weinidog, felly, Carwyn Jones.
Wel, yn gyntaf, o ran gweithgynhyrchu modurol, mae'n arbennig o ddibynnol ar y farchnad Ewropeaidd - yn arbennig. Mae cynifer o weithrediadau modurol yn y DU yn rhan o weithrediad Ewropeaidd: mae Ford yn un, mae Toyota yn un, mae Nissan yn un arall. Mae rhai pobl wedi dweud y dylem chwilio am farchnadoedd eraill. Does gan y ffatri peiriannau Ford ddim marchnad arall; dim ond i'r UE y mae'n gallu allforio. Does ganddi ddim unman arall i allforio peiriannau iddo ar wahân i'r UE, felly mae unrhyw beth sy'n amharu ar ei gallu i allforio yn amlwg yn ddrwg i'r ffatri honno oherwydd y realiti yw nad oes ganddi unman arall i fynd. Mae'r un fath i rai eraill sy'n darparu cydrannau, seddi ar gyfer ceir - mae'r rhain yn weithrediadau Ewropeaidd integredig. Mae'n rhaid inni wneud yn siŵr nad yw'r DU yn cael ei gweld fel ynys alltraeth, wedi ysgaru oddi wrth y brif farchnad, yn hytrach nag yn rhan o'r brif farchnad, ond efallai â threfniadau gwahanol. Cyn belled ag y mae plant a phobl ifanc dan sylw, rwy'n meddwl bod yna raniad eithaf peryglus yn y gymdeithas ar hyn o bryd. Rydym i gyd yn gwybod hynny, ond mae'n arbennig o amlwg rhwng pobl hŷn a phobl iau, sydd â barn wahanol iawn, iawn am Ewrop. Mae fy merch 16 mlwydd oed, cafodd hi ei syfrdanu gan y cyfan, gan feddwl, 'Wel, hyn sy'n normal; pam fydden ni'n gadael yr Undeb Ewropeaidd?' Mae ei barn yn adlewyrchu - dydy hi ddim yn arbennig o wleidyddol, er gwaethaf ei thad, ond mae hi a llawer o blant eraill wedi mynegi'r farn honno; roedd pobl ifanc yn mynegi'r farn honno. Mae'n hynod o bwysig, felly, eu bod yn gallu gwneud hynny drwy'r fforymau sydd gennym. Mae gennym, wrth gwrs, y comisiynydd, sydd hefyd yn gallu cynrychioli barn plant a phobl ifanc, ac efallai y byddai hynny'n rhywbeth yr hoffai'r comisiynydd edrych arno: sut yr ydych yn cynnwys plant a phobl ifanc yn y ddadl hon yn y ffordd fwyaf effeithiol bosibl?
Diolch i chi, Lywydd. Ers fy mhenodi'n Ysgrifennydd y Cabinet, mae wedi bod yn fraint ymweld ag ysgolion a chwrdd ag athrawon, disgyblion a rhieni ar draws y wlad. Un uchafbwynt penodol oedd agor yr ysgol newydd yn Llandysul. Yn debyg i'm cydweithwyr yn y Siambr hon, rwyf bob amser yn edmygu ymroddiad, brwdfrydedd ac uchelgais y mwyafrif helaeth o'r proffesiwn addysgu, nid yn unig ar gyfer eu hysgol a'u disgyblion eu hunain, ond ar gyfer pobl ifanc ym mhob rhan o'n system addysg. Fel y dywedais yn y Siambr hon o'r blaen, rwy'n cydnabod na all unrhyw ysgol na system addysg fod yn gryfach na'u hathrawon a'u haddysgu nhw. Dyna pam y mae angen i ni roi'r offer sydd eu hangen ar athrawon a phenaethiaid ysgolion ar gyfer y swydd. Mae hyn yn cynnwys trawsnewid addysg gychwynnol ar gyfer hyfforddi athrawon, lansio safonau proffesiynol newydd, dull cenedlaethol o ddysgu a datblygu proffesiynol, a chymell graddedigion newydd ac aeddfed i fod yn rhan o'r proffesiwn.
Ysgrifennydd y Cabinet, rwy'n croesawu'r cyhoeddiad gan Lywodraeth Cymru am y gronfa newydd gwerth £36 miliwn i fynd i'r afael â maint dosbarthiadau babanod. Ni all neb ddadlau o ddifrif - ar wahân i un neu ddau o Aelodau sy'n bresennol - ei fod yn beth da bod 7.6 y cant o ddisgyblion ysgol babanod yng Nghymru mewn dosbarthiadau o fwy na 30. Hynny yw, 8196 o blant ifanc yn cystadlu am sylw a chefnogaeth eu hathrawon a chynorthwywyr dysgu mewn ystafell ddosbarth lawn. Bu Estyn yn bendant fod hwn yn bolisi sydd o'r budd mwyaf i'r disgyblion mwyaf difreintiedig a'r disgyblion hynny nad yw'r Saesneg neu'r Gymraeg yn iaith gyntaf iddynt. Mae Llywodraeth Cymru i'w chanmol ar y dystiolaeth ganlynol i sicrhau y caiff yr arian hwn ei dargedu'n briodol i godi safonau ar gyfer pob un o'n disgyblion. Mae'r ffaith y bydd targedu ysgolion lle ceir lefelau uchel o amddifadedd wrth wraidd y gronfa newydd hon yn galonogol. Ar gyfer etholaeth fel fy un i, mae'n hanfodol ein bod ni'n ceisio mynd i'r afael â'r cylch tlodi sy'n cyfyngu ar gyfleoedd addysgol a bywyd plant ifanc, yn enwedig o fewn cymunedau Islwyn. Byddwn yn gofyn am eglurhad, er hynny, ar y broses ymgeisio sy'n ofynnol er mwyn cael gafael ar y cyllid hwn. Mae eich datganiad yn cyfeirio at y ffaith y bydd awdurdodau lleol, drwy gonsortia, yn gwneud cais am arian i gefnogi ysgolion yn erbyn y meini prawf a ragnodwyd. Mae'r meini prawf hynny yn cynnwys achosion busnes yn cael eu gwneud sy'n cymryd i ystyriaeth amrywiaeth eang o ddata, gan gynnwys capasiti ysgolion, cymhareb disgybl athro, perfformiad o ran presenoldeb, gan gynnwys perfformiad o ran prydau ysgol am ddim, categoreiddio, gweithredu gan yr ysgol a nifer y disgyblion sydd ag anghenion addysgol arbennig â datganiad. Pa sicrwydd, felly, y gall Ysgrifennydd y Cabinet ei roi i mi, ac y gallwch chi ei roi, hefyd, i addysgwyr, ymarferwyr ac awdurdodau lleol sydd wedi mynegi pryder ynglŷn â haen ychwanegol bosibl o fiwrocratiaeth yn gweithredu fel rhwystr rhwng cael yr arian gan Lywodraeth Cymru i'r ystafell ddosbarth? Diolch.
Hoffwn ddiolch i Ysgrifennydd y Cabinet am ei datganiad yma heddiw. Fel cyn athro fy hun, yn union fel fy nghyd-Aelod Rhiannon Passmore, yr Aelod dros Islwyn, rwy'n gwybod o brofiad personol bod hwn yn fater allweddol i fy nghydweithwyr i mewn ystafelloedd dosbarth ledled Cymru. Rwyf hefyd yn gwybod bod maint dosbarthiadau yn fater pwysig iawn ar stepen drws fy etholaeth i, ac rwy'n siŵr mewn etholaethau ledled y wlad hefyd. Croesawaf yn arbennig y manylion ychwanegol yr ydych wedi'u rhoi yma yn y Siambr y prynhawn yma hefyd ynglŷn â sut y gallai'r polisi weithio gyda'n cynnig gofal plant ledled Cymru. Roedd hwnnw'n fater a godwyd mewn gwirionedd gyda mi ar ymweliad ag Ysgol Craig yr Hesg, sy'n ysgol fraenaru dda iawn yn fy etholaeth i sydd mewn gwirionedd yn hyfforddi ysgolion eraill gan ddefnyddio arferion rhagorol. Mae fy nghwestiwn i chi y prynhawn yma, Ysgrifennydd y Cabinet, yn dilyn yr un trywydd â chwestiwn fy nghydweithiwr Llyr Gruffydd, ac mae'n ymwneud â'r ffordd ymarferol y gellid rhoi'r polisi ar waith. Roeddwn i, hefyd, yn bryderus am broblemau posibl ynghylch y gofod ffisegol y byddai ei angen i rannu dosbarthiadau er mwyn cyflawni'r polisi, a tybed a ydych chi wedi ystyried sut y gellid datrys hynny o bosibl drwy weithio gyda'r rhaglen ysgolion yr unfed ganrif ar hugain y mae'r Llywodraeth yn ei chynnig ar hyn o bryd?
Symudwn ymlaen at eitem 8 ar yr agenda, sef y ddadl ar weithio gyda chymunedau i greu amgylcheddau lleol gwell, a galwaf ar Ysgrifennydd y Cabinet dros yr Amgylchedd a Materion Gwledig i gynnig y cynnig - Lesley Griffiths.
Rwy'n falch o ddweud bod un ysgol wedi cytuno i neilltuo darn o'i thir ar gyfer gardd gymunedol. Fy uchelgais yw y bydd pob ysgol yn gwneud rhywbeth tebyg i ysbrydoli pobl yn y gymuned hon sydd â rhannau helaeth ohoni yn wynebu her ariannol i ddechrau tyfu eu cynnyrch eu hunain yn eu gerddi eu hunain, neu mewn mannau cyfun hygyrch. Mae hwn yn bwnc anhygoel o bwysig yn wyneb yr heriau niferus sy'n effeithio ar ein cymunedau, ac rwy'n gobeithio y bydd gennym achos i fyfyrio yn fanwl ar y fantais o droi ein hamgylchedd yn wyrdd yn ein holl gymunedau.
Starbucks, ie. [Chwerthin.] Roedden nhw'n dweud wrthyf am gynllun treialu sydd ganddyn nhw yn Llundain, lle mae biniau ar gael i bobl wagio unrhyw beth sydd ar ôl yn y gwpan, a bin arall wedyn lle mae modd ailgylchu eu cwpan. Felly, mae gwaith yn digwydd. Dywedais y byddem yn hapus iawn i gael cynllun treialu yma yng Nghymru, yn y dyfodol. Felly, credaf ei fod yn glir iawn, o'r consensws yn y Siambr, bod manteision economaidd, cymdeithasol, amgylcheddol a diwylliannol y mater hwn, yno i bawb eu gweld. Diolch.
Fel y gwyddoch, mae Prif Weithredwr a Chlerc y Cynulliad, Claire Clancy, wedi penderfynu ymddeol, yn dilyn bron ddegawd yn ei swydd. Y clerc yw'r swydd uchaf yn y Comisiwn, a deiliad y swydd yw'r prif swyddog cyfrifyddu. Cyfrifoldeb Comisiwn y Cynulliad yw'r penodiad yma, a, thros y misoedd diwethaf, rydym wedi cynnal proses recriwtio drylwyr a chystadleuol i ganfod olynydd i Claire. Roeddem am chwilio am unigolyn eithriadol, a daeth ymgeiswyr cryf i'r fei. Pleser o'r mwyaf yw cyhoeddi penodiad Manon Antoniazzi yn brif weithredwr a chlerc nesaf ein Cynulliad. Mae gyrfa Manon yn un nodedig, a daw â phrofiad helaeth ar adeg pan fo heriau a chyfleoedd newydd yn ein hwynebu. Manon yw cyfarwyddwr presennol diwylliant, chwaraeon a thwristiaeth Llywodraeth Cymru, a hi, gynt, oedd prif weithredwr Croseo Cymru. Yn gynharach yn ei gyrfa, bu'n gweithio yn y BBC, ac S4C, a hefyd gyda Thywysog Cymru. Mae'r comisiynwyr yn sicr y bydd Manon yn dod â sgiliau a brwdfrydedd mawr i'r rôl, ynghyd ag ymrwymiad angerddol i lwyddiant y Cynulliad hwn. Mae perfformiad Comisiwn y Cynulliad yn effeithio'n uniongyrchol ar lwyddiant ac enw da'r Cynulliad. Yn sgil hynny, rydym yn dibynnu ar y prif weithredwr i arwain mewn modd arloesol ac effeithiol, a chynnig gwasanaeth o'r radd flaenaf. Diolch i Claire a'n staff ymroddedig a dawnus, ystyrir y Comisiwn yn sefydliad uchel ei barch, a edmygir gan seneddau eraill. Bydd Claire yn parhau yn ei swydd tan y Pasg, ac yna bydd Manon yn cymryd yr awenau yn ystod y cyfnod heriol, cyffrous nesaf yn natblygiad democratiaeth Cymru. Diolch.
Gwnaf. Mae potensial gan forlyn llanw yng ngogledd Cymru i greu cryn dipyn o swyddi yng ngogledd Cymru. Ac rydym wedi datgan ein hymrwymiad cyson, mewn egwyddor, i gefnogi'r gwaith o ddatblygu diwydiant môr-lynnoedd llanw cynaliadwy ledled Cymru.
Wel, rydym wedi ymrwymo'n llwyr i'r prosiect, a byddaf yn cyfarfod â Charles Hendry yn ddiweddarach y prynhawn yma i siarad am y prosiect braenaru yn arbennig, a fuasai'n arwain yn y pen draw at greu morlyn llanw yng ngogledd Cymru. Mae'n brosiect a allai greu 27,000 o swyddi ar gyfer economi gogledd Cymru. Buasai hefyd, fel y nododd yr Aelod, yn cyfrannu at amddiffyn cymunedau arfordirol, ac mae hyn yn rhywbeth sy'n peri llawer iawn o bryder i Lywodraeth Cymru, ac mae'n rhywbeth y siaradais yn ei gylch gydag Ysgrifennydd y Cabinet dros yr amgylchedd ac adnoddau naturiol yn ddiweddar iawn. Felly, rydym yn frwdfrydig iawn ynglŷn â'r prosiect hwn. Rydym yn gefnogol ac wrth gwrs, fe fyddwn yn gweithio ar draws y Llywodraeth, gan gynnwys gyda'r partneriaethau sgiliau rhanbarthol, er mwyn sicrhau bod y sgiliau yno ar gyfer cyflwyno'r prosiect mewn modd amserol, pe bai'n mynd yn ei flaen.
Hoffwn ddiolch i Jeremy Miles am ei gwestiwn, a diolch iddo hefyd am ddarn craff iawn ar ei wefan, yn ymwneud â'r economi las. Rwy'n credu ei bod yn amserol iawn ein bod yn sôn am y pwnc hwn, wrth i ni ddechrau cynllunio ar gyfer 2018, a ddynodwyd yn Flwyddyn y Môr. Ac i'r diben o chwyddo niferoedd ymwelwyr, wrth gwrs, bydd yr economi las yn gynyddol bwysig. O ran cyfleoedd sydd eisoes yn bodoli, rydym wedi ymrwymo i fanteisio ar bob prosiect seilwaith economi las mawr ar draws Cymru, gan gynnwys prosiect braenaru morlyn llanw Bae Abertawe, yn amodol, wrth gwrs, ar sicrhau'r caniatadau angenrheidiol. Rwy'n benderfynol o wneud yn siŵr fod cymunedau arfordirol yn manteisio, nid yn unig ar fentrau megis Blwyddyn y Môr, ond hefyd ar brosiectau seilwaith mawr, a bod y gadwyn gyflenwi o amgylch Cymru, ac yn enwedig mewn cymunedau arfordirol, yn gallu manteisio ar y cyfleoedd mawr hynny ar gyfer twf economaidd.
Mae pwynt yr Aelod yn un pwysig iawn, ac rwyf wedi siarad yn y gorffennol am yr angen i gael ffrwd gyson o fuddsoddiadau seilwaith mawr, ond un sydd hefyd yn cynnwys buddsoddiadau llai yn rhan o'r gymysgedd fel bod modd cynnal pobl a chyflogaeth wrth aros neu bontio o un prosiect mawr i'r llall. Ac am y rheswm hwnnw, rydym yn gweithio gyda llywodraeth leol, gyda darparwyr sgiliau, a chyda busnesau, er mwyn sicrhau ein bod yn gallu nodi ffrâm amser ar gyfer cyflawni prosiectau mawr, ond hefyd un sy'n sicrhau, rhwng y prosiectau mawr, ein bod yn gallu nodi cyfleoedd i gwmnïau dyfu a ffynnu o brosiectau ar raddfa lai. Un o'r materion allweddol y byddaf yn tynnu sylw atynt y prynhawn yma gyda Charles Hendry, ac mae'n rhywbeth y mae'r Aelod eisoes wedi ei grybwyll, yw pa mor hir y rhagwelir y bydd y rhaglen fraenaru'n para, oherwydd fel y mae'r Aelod yn gywir i ddweud, bydd yn arwain at sgil-effeithiau, nid yn unig ar brosiect bae Abertawe, ond hefyd ar brosiectau môr-lynnoedd llanw ledled Cymru.
Diolch am hynny, oherwydd fel y byddwch yn cydnabod, mae datblygu a thyfu busnes yn yr hinsawdd heddiw yn anos nag erioed ac mae perchnogion busnes yn cyfeirio at nifer o broblemau sy'n rhwystr i dwf eu busnesau - mae diffyg benthyca a chyfalaf strwythuredig gan y sector bancio yn un. Fodd bynnag, mae llawer yn siarad am y rhwystrau o gyfeiriad yr awdurdodau lleol a sefydliadau eraill yn y sector cyhoeddus, yn amrywio o Cyfoeth Naturiol Cymru i'r seilwaith trafnidiaeth. Mae cynllunio'n allweddol, ac rwy'n cydnabod nad chi a'r Ysgrifennydd y Cabinet dros Gyllid sy'n gyfrifol am hynny. Ond yr hyn rwy'n ceisio'i ganfod mewn gwirionedd yw ymdeimlad fod yna strategaeth gydlynol o gwmpas bwrdd y Cabinet sy'n annog ac yn grymuso busnesau i ffynnu. Mae'r economi yn hollbwysig i ni. Beth arall y gellid ei wneud yn eich barn chi, Ysgrifennydd y Cabinet, i sicrhau nad yw oedi anamserol, diffyg gweledigaeth a meddwl di-drefn yn y gwasanaethau cyhoeddus yn amharu ar dwf ein hiechyd economaidd?
Ysgrifennydd y Cabinet, cyflwynodd eich rhagflaenydd ardaloedd menter fel modd o fynd ati i dyfu'r economi mewn ardaloedd penodol ledled Cymru, a'r llynedd, cyflwynodd ardal fenter ym Mhort Talbot. Beth rydych chi'n ei wneud gyda'ch cyd-Aelodau i sicrhau y gellir ymestyn y lwfansau cyfalaf uwch y tu hwnt i'r amser a roddwyd i ni eisoes, fel y gellir sefydlu'r ardal fenter, sy'n mynd i gymryd sawl blwyddyn i ymsefydlu fel y gŵyr pawb ohonom, yn hytrach na blwyddyn yn unig? Dywedodd wrthyf hefyd mewn trafodaethau rhyngom fod angen lwfansau cyfalaf i adeiladu'r safleoedd a thyfu gofod, sef troedfeddi sgwâr nad oes gennym mohonynt mewn mannau eraill yng Nghymru, er mwyn caniatáu i fusnesau ddod i mewn a'u defnyddio, gan eu galluogi i dyfu.
Weinidog, fel y byddwch yn gwybod, mae cynigion i ddatblygu cylchffordd Cymru wedi bod yn cylchredeg ers peth amser. Hyd yn hyn, mae'r tîm prosiect wedi methu codi'r arian angenrheidiol ar gyfer y prosiect. A fuasech yn gallu amlinellu pa ddatblygiadau a gafwyd yn ddiweddar?
Diolch, Lywydd. Fel y bydd Ysgrifennydd y Cabinet yn gwybod, cafodd fy nghyd-bleidwyr a minnau ein condemnio'n hallt am fynegi ein cred ddiffuant, a adleisiwyd gan lawer o weithwyr dur, fod angen gwella'r pecyn presennol o gynigion a gafwyd gan Tata yn sylfaenol i'w wneud yn deg ac yn dderbyniol i'r gweithwyr. Felly braf oedd gweld fel pennawd yn y 'Llanelli Star' yn gynharach yr wythnos hon y llun hwn o'r AC dros Lanelli a'r AS dros Lanelli, o dan y pennawd, 'Leading Llanelli politicians tell Tata Steel: "Re-think pension deal"'. Nawr, dywedodd AS Llafur Llanelli am gynigion Tata fod gan weithwyr dur bob hawl i fod yn ddig a mynegodd ei gobaith nad yw'n rhy hwyr hyd yn oed yn awr, ychydig ddyddiau cyn y bleidlais, i Tata edrych eto a chynnig bargen well, er ein bod wedi clywed y ddadl, wrth gwrs, gan rai ar feinciau Llafur nad oes unrhyw ddewis arall. A yw Ysgrifennydd y Cabinet yn cytuno gydag Ysgrifennydd Gwladol yr Wrthblaid dros Amddiffyn fod gweithwyr yn iawn i fod yn ddig a bod angen i Tata ailfeddwl ei gynigion ar frys?
Rhoddais gyfle i Ysgrifennydd y Cabinet yno i gefnogi ei aelodau ei hun - aelodau ei blaid ei hun - sydd ond yn gwneud eu gwaith, mewn gwirionedd, ac rwy'n eu cefnogi yn yr hyn y maent wedi ei ddweud mewn gwirionedd. Rydym ninnau wedi dweud yr un peth - nid yw'r cynnig hwn yn ddigon da ac yn wir, dylai ddefnyddio ei safle, a safle Llywodraeth Cymru mewn gwirionedd i gael cynnig diwygiedig. Nawr, yn gynharach yr wythnos hon, cyhoeddodd Llywodraeth y DU ei strategaeth ddiwydiannol ei hun, y Papur Gwyrdd. A gafodd ef yr un faint o syndod â mi wrth weld mai un waith yn unig y cyfeiriwyd at ddur mewn dogfen 132 tudalen o hyd? I fod yn deg, roedd yna rai meysydd sy'n cynnig cyfleoedd i Gymru, felly a fydd yn cynnig dur fel un o'r meysydd ar gyfer cytundeb sector? A fydd Llywodraeth Cymru yn derbyn y cynnig o fforwm gweinidogol ar y cyd ar strategaeth ddiwydiannol? A yw'n croesawu'r ymrwymiad i symud sefydliadau diwylliannol a chyrff y Llywodraeth, gan gynnwys cyrff ymchwil, y tu allan i Lundain i gefnogi datblygiad economaidd? A yw'n croesawu'r ymrwymiad hirddisgwyliedig gan Lywodraeth y DU i ystyried yr anghydbwysedd rhanbarthol presennol o ran buddsoddi yn y seilwaith wrth wneud penderfyniadau buddsoddi yn y dyfodol?