BangorAI/exl2-wiki-calibration-set-cy huggingface dataset:
Casglwyd y data drwy nifer o sefydliadau, ac mae Cyfoeth Naturiol Cymru, wrth gwrs, yn un ohonynt, fel y gallwn ddeall beth yw lefelau'r gronynnau yn rhai rhannau o Gymru - nid y PM10au yn unig ond y PM2.5au. Rydym ni'n gwybod os bydd traffig yn segur, yna mae hynny'n creu ansawdd aer gwaeth - mae twneli Bryn-glas yn enghraifft o hynny. Gwyddom fod gan Abertawe heriau yn yr ystyr bod ei rhwydwaith rheilffyrdd wedi diflannu fwy neu lai yn y 1960au ac nad oedd erioed mor integredig ag un Caerdydd. Serch hynny, ceir cynlluniau ar gyfer y dyfodol nawr ar gyfer metro bae Abertawe, a fydd yn gwneud llawer o ran galluogi pobl i ddod allan o'u ceir ac felly gwella ansawdd yr aer.
Roedd honna'n ergyd rad at arweinydd y Ceidwadwyr Cymreig yn fy marn i. [Chwerthin.] Nid yw'r Aelod yn ymwybodol, rwy'n gwybod, ond mae'n Nadolig wedi'r cwbl. Y gwir yw nad oes dim pwynt dim ond rhoi'r modd i bobl wneud eu cartrefi'n fwy effeithlon o ran ynni. Ydy, mae hynny'n bwysig, ond nid yw'n ddigon ynddo'i hun. Mae'n hynod bwysig ein bod ni'n parhau i gael mynediad at gronfeydd ynni wrth gefn sydd â chymysgedd o ynni. Mae'r Aelod yn iawn i ddweud na all popeth gael ei wneud gydag ynni gwynt, ond mae'n sicr bod ganddo ran i'w chwarae, ac mae hynny'n wir yn llawer iawn o economïau ledled y byd. Mae'n sôn ei fod yn niweidio'r amgylchedd - mewn gorsafoedd ynni glo, a'r glo sy'n cael ei ennill i'w bwydo, gwneir hynny mewn ffordd niweidiol iawn i'r amgylchedd. Mae gan gymunedau sy'n byw drws nesaf i safleoedd glo brig rywbeth cryf iawn i'w ddweud am hynny. Y gwir yw bod pawb eisiau i'r goleuadau ddod ymlaen. Mae hynny'n golygu bod yn rhaid i ni gael modd o gynhyrchu pŵer. Mae gwynt am ddim. Mae'n rhaid adeiladu'r seilwaith, mae hynny'n wir. Bydd y llanw bob amser yno cyn belled ag y bo'r lleuad yno. Mae'n gwneud synnwyr llwyr i mi i harneisio'r ffynonellau hyn o bwerau sydd nid yn unig yn lân ac yn wyrdd, ond, yn y tymor hwy, yn llawer rhatach a dweud y gwir.
Diolchaf i'r Prif Weinidog am yr ymateb yna. Yr wythnos diwethaf, dywedodd yr Aelod Seneddol dros Aberafan bod yn rhaid i ni symud oddi wrth amlddiwylliannedd a thuag at gymathu, a bod yn rhaid i ni sefyll dros un grŵp: pobl Prydain. A wnaiff y Prif Weinidog gondemnio'r sylwadau hyn yn blwmp ac yn blaen, ac a wnaiff ef roi sicrwydd i'r Cynulliad hwn nad yw safbwyntiau o'r fath yn gynrychioliadol o bolisi Llywodraeth Cymru, ac a wnaiff ef ymuno â mi i ddathlu amrywiaeth gyfoethog y wlad hon?
Yng nghynllun cyflawni cenedlaethol Llywodraeth Cymru ar gydlyniant cymunedol ar gyfer 2016-17, dywedodd y Gweinidog cymunedau a threchu tlodi ar y pryd, Lesley Griffiths: Rydym yn symud tuag at hinsawdd newydd lle mae Cymru o gymunedau cydlynol yn rhan o'r amcanion cenedlaethol drwy Ddeddf Llesiant Cenedlaethau'r Dyfodol (Cymru) 2015. Bydd hyn yn sicrhau bod cydlyniant yn parhau i fod wrth wraidd sut mae Cyrff Cyhoeddus yn cyflawni polisïau a gwasanaethau yn y dyfodol.' A wnaiff y Prif Weinidog amlinellu barn Llywodraeth Cymru ar y sefyllfa o ran cydlyniant cymunedol yng Nghymru ar hyn o bryd, a pha gamau y gellir eu cymryd yn y dyfodol i'w wella ymhellach?
Er bod comisiynydd cenedlaethau'r dyfodol wedi dweud mai'r nod yw gwneud cyrff cyhoeddus i feddwl mwy am yr hirdymor, gan weithio'n well gyda phobl, gyda chymunedau a gyda'i gilydd, a cheisio atal problemau rhag codi a rhoi sylw i faterion cyffredin trwy fabwysiadu dull mwy cydgysylltiedig, rhywbeth sydd hefyd yn cael ei adlewyrchu mewn dyletswyddau sy'n ofynnol o dan Ddeddf Gwasanaethau Cymdeithasol a Llesiant (Cymru) 2014, mae gormod o awdurdodau lleol yn dal i ddehongli hyn ar sail hierarchaidd, 'rydym ni'n penderfynu yn gyntaf ac yna'n ymgynghori'. Sut gwnewch chi, felly, o'r diwedd, weithio gyda rhwydwaith gyd-gynhyrchu ardderchog Cymru gyfan, sy'n darparu prosiectau ar y sail hon ar lawr gwlad, gan alluogi pobl broffesiynol a dinasyddion i rannu grym a gweithio gyda'i gilydd mewn partneriaeth gyfartal? A hefyd, mae un o'r sefydliadau, Oxfam Cymru, yn benodol wedi galw ar eich Llywodraeth i ymgorffori'r dull bywoliaethau cynaliadwy ym mhob polisi a darpariaeth o wasanaethau yng Nghymru, gan helpu pobl i nodi eu cryfderau eu hunain er mwyn mynd i'r afael â phroblemau craidd sy'n eu hatal nhw a'u cymunedau rhag gwireddu eu potensial.
Mae amaeth yn ddiwydiant a hefyd yn ddiwylliant, byddwn i'n dweud, allweddol i Gymru, o ran y bwyd mae'n ei gynhyrchu, y cyfraniad economaidd mae'n ei wneud a'r budd cyhoeddus ehangach sy'n deillio ohono. Yn dilyn y refferendwm, rydym ni wedi bod wrthi'n cynnal trafodaethau â rhanddeiliaid ynglŷn â'r weledigaeth i'r dyfodol ar gyfer y maes hwn.
Rwyf wedi dweud hyn o'r dechrau, wrth gwrs, fod amaeth wedi cael ei ddatganoli. Nid cyfle yw hwn i dynnu pwerau oddi wrth bobl Cymru; dim o gwbl. Efallai bod yna achos i ystyried rhai pethau fel, fel rwyf wedi dweud o'r blaen, iechyd anifeiliaid i gael rhyw fath o bolisi sydd ar draws Prydain Fawr, ond dim ond drwy gytuno, ac nid bod San Steffan sy'n dweud, 'Hyn sy'n mynd i ddigwydd ar yr ynys hon, ac nid oes dewis gyda chi yng Nghymru na'r Alban.' Felly, cytundeb sy'n bwysig fan hyn, ac nid dim byd arall. Efallai y byddai'n werth siarad am ryw fath o fframwaith eithaf llac a chyffredinol, ond siarad a chytuno sy'n hollbwysig i hyn. Na, nid yw hwn yn gyfle i dynnu pwerau oddi wrth ffermwyr Cymru, Llywodraeth Cymru na phobl Cymru.
Byddai hyn yn golygu, wrth gwrs, bod Llywodraeth Cymru yn cymryd drosodd taliadau i ffermwyr yn Lloegr, gan ein bod ni'n llawer gwell fel asiantaeth taliadau ac wedi bod ers blynyddoedd lawer o ran talu ac o ran cyflymder taliadau, a'r peth olaf y byddai ffermwyr Cymru ei eisiau, rwy'n amau, fyddai gweld y Rural Payments Agency yn dosbarthu cymorthdaliadau ffermio yng Nghymru. Bu problemau ynghylch ffermydd trawsffiniol; mae e'n iawn am hynny. Y rheswm am hynny yw oherwydd bod yr RPA wedi bod yn araf o ran darparu data i ni. Ceir gwell ffyrdd o wneud pethau, mae cymaint â hynny'n wir, ond rwy'n credu y byddai'n anfon ias i lawr esgyrn cefn y rhan fwyaf o ffermwyr Cymru pe byddent yn canfod y byddai'n rhaid iddyn nhw wynebu'r un oediadau ag y mae eu cydweithwyr wedi eu hwynebu yn Lloegr.
Nid dyna farn arweinydd y Ceidwadwyr Cymreig, wrth gwrs. Pa un a yw'n torri tir ei hun yn hynny o beth, i ddefnyddio term y bydd yn gyfarwydd ag ef, neu pa un a yw'n siarad fel rhyw fath o ddirprwy ar ran Llywodraeth y DU, dim ond fe sy'n gwybod, ond mae wedi dweud ei fod yn credu bod hwn yn gyfle i gymryd pwerau oddi ar bobl Cymru ac, yn wir, oddi ar Lywodraeth Cymru - barn nad yw'n cael ei rhannu gan yr undebau ffermio. Mae wedi ei ddal yn ei fagl ei hun yn hynny o beth. Yr un mater, a nododd undebau'r ffermwyr hyn yn gywir y bore yma, y mae angen i ni ei gael yn gwbl gywir, yw mynediad at y farchnad sengl. Maen nhw'n gwybod yn iawn faint o drychineb y byddai os na chânt werthu yn y farchnad honno ar yr un telerau. Yr anhawster, bod pan ddaw i gytundebau masnach rydd, yw bod amaethyddiaeth yn cael ei hepgor bron bob tro. Mae gwledydd yn amddiffynnol iawn o'u hamaethyddiaeth. Rydym ni'n gwybod y byddai rheolau Sefydliad Masnach y Byd, pe byddent yn cael eu gorfodi ar amaethyddiaeth, yn golygu tariff o 70 y cant ar gig oen o Gymru sy'n mynd i mewn i Ewrop. Ni all ffermio yng Nghymru wrthsefyll y math hwnnw o dariff. Ac felly, rwy'n ei gymryd ar ei air, ond mae'n rhaid i mi ddweud wrtho mai'r hyn sy'n gwbl hanfodol i - . Wel, ceir dau beth sy'n hanfodol i ddyfodol ffermio yng Nghymru: sicrwydd ynghylch cymorthdaliadau ar ôl 2020 a dosbarthiad teg o'r arian - nid cyfran Barnett, fel arall byddem ni 75 y cant i lawr o ble'r ydym ni nawr; ac, yn ail, y gallu i werthu ym mhrif farchnad ffermio Cymru, sef yr Undeb Ewropeaidd. Felly, byddai unrhyw fath o rwystr, os bydd ffermwyr Cymru yn wynebu'r rhwystr hwnnw o ran gwerthu i Ewrop, yn - ac rwy'n dewis fy ngeiriau yn gwbl fwriadol yma - drychinebus i ffermio yng Nghymru, a dyna pam mae'n rhaid i fynediad llawn a dilyffethair at y farchnad sengl fod yn egwyddor ddiffiniol i unrhyw Lywodraeth y DU yn ei thrafodaethau â'r UE.
Ie. Diolch, Brif Weinidog. Rwy'n falch eich bod chi wedi cyfeirio at yr addewid gan Lywodraeth y DU i ddarparu arian cyfatebol. Dywedodd Paul Maynard, Gweinidog trafnidiaeth y DU, yn benodol wrth Lywodraeth Cymru i wneud cais am gyllid cronfa datblygu rhanbarthol Ewrop, felly a ydych chi'n cytuno nad yw'r bleidlais Brexit o reidrwydd yn unrhyw rwystr i fwrw ymlaen â phrosiect metro de Cymru?
Mae perfformiad ambiwlansys ledled Cymru wedi bod yn hynod gadarnhaol ers cyflwyno'r cynllun arbrofol model ymateb clinigol, gan ragori ar y targed ym mhob mis yn y flwyddyn gyntaf - y targed cenedlaethol, hynny yw - ym mhob mis yn ystod blwyddyn gyntaf y cynllun arbrofol.
Mae sawl ffordd o'i wneud. Un yw gwneud yn siŵr bod pobl yn cael eu hasesu'n briodol pan fyddant yn cyrraedd o ran ble maen nhw'n mynd i gael triniaeth, gan sicrhau y gall ambiwlansys adael cyn gynted â phosibl. Mae hynny'n golygu canolbwyntio adrannau damweiniau ac achosion brys mewn canolfannau penodol ledled Cymru. Rydym ni'n gallu cynnig rhywfaint o arbenigedd - mae hynny wedi bod yn anodd - ond er hynny rydym ni'n gwybod ei fod yn rhoi canlyniad gwell i bobl. Byddwn yn dweud ein bod ni'n gweld gwelliant o ran amseroedd aros ambiwlansys mewn adrannau damweiniau ac achosion brys drwy'r amserau ymateb i'r galwadau lle y ceir y bygythiad mwyaf uniongyrchol i fywyd. Mae'r ffaith bod mwy a mwy o'r galwadau hyn yn cael eu cyrraedd o fewn yr amser a neilltuwyd yn arwydd bod ambiwlansys yn gadael adrannau damweiniau ac achosion brys yn gyflymach fel arfer. Bydd, mi fydd rhai pwysau o bryd i'w gilydd ar rai dyddiadau, pan fo nifer fawr o bobl yn cyrraedd yn annisgwyl. Ond mae e'n iawn, os edrychwch chi ar y galwadau lle y ceir y bygythiad mwyaf uniongyrchol i fywyd, mae'r amser ymateb yng Ngogledd Iwerddon yn 51.2 y cant; oddeutu 65 y cant yn Lloegr; 66.4 y cant yn yr Alban; a 79.5 y cant yng Nghymru. Mae hynny'n glod i'r parafeddygon sydd gennym ni yng Nghymru ac yn wir Ymddiriedolaeth GIG Gwasanaethau Ambiwlans Cymru,.
Brif Weinidog, mae ffermwyr yn sir Benfro yn poeni'n enfawr ynghylch cynigion eich Llywodraeth chi i gyflwyno parthau perygl nitradau yng Nghymru oherwydd bydd yn heriol yn ariannol i ffermwyr gydymffurfio ag unrhyw reoliadau newydd sydd yn cael eu cynnig yn yr ymgynghoriad. Felly, o ystyried eich sylwadau ym mis Gorffennaf ei fod e'n lan i Lywodraeth Cymru nawr i benderfynu pa gyfreithiau y dylid cael eu cadw neu na ddylid cael eu cadw yn dilyn penderfyniad Prydain i adael yr Undeb Ewropeaidd, a allech chi egluro pam mae Llywodraeth Cymru wedi bwrw ymlaen â'r ymgynghoriad yma i gyflwyno parthau perygl nitradau, sydd o ganlyniad i gyfarwyddeb Ewropeaidd, oherwydd bydd cyflwyno rheoliadau fel hyn yn sicr yn gadael ffermwyr yn fy etholaeth i o dan anfantais enfawr?
Gwnaf. Er gwaethaf y cyfalaf ychwanegol o £442 miliwn, bydd y gyllideb gyfalaf yn dal yn 21 y cant yn is yn 2019-20 nag yr oedd yn 2009-10.
A gaf i ddiolch i'r Aelod, fy nghyd-Aelod, am y cwestiwn yna? Un pwnc yw hwn ymhlith llawer yr ydym ni'n eu hystyried fel Llywodraeth o ran sut yr ydym ni'n dyrannu arian newydd. O ran y rhaglen cyfleusterau cymunedol, ni fu gwerthusiad hyd yn hyn - mae'n dal i fod yn eithaf cynnar yn oes y rhaglen - ond mae ymweliadau monitro a gynhaliwyd â phrosiectau a gwblhawyd yn dangos bod y cyfleusterau'n cael eu defnyddio'n rheolaidd ac yn gynaliadwy i'r dyfodol. Ceir dewisiadau anodd o ran yr hyn y byddwn ni'n ei wneud gyda chyllid yn y dyfodol, ac rwy'n credu ei bod yn deg i ddweud mai dim ond y ceisiadau gorau un a all ddisgwyl denu cyllid CFP yn y dyfodol a byddwn yn gweld beth y gellir ei roi ar gael yn ystod trafodaethau sydd gennym ni o ran ymdrin ag unrhyw adnoddau ychwanegol y byddwn ni'n eu cael gan Lywodraeth y DU.
Wel, diolch i chi am eich ateb. Nid wyf yn siŵr a yw'n dweud llawer mwy wrthym, yn arbennig am y gwasanaethau a fydd yn cael eu colli mewn wythnos neu ddwy. Yn dilyn y traed moch a waned o sefyllfa GHA Coaches dros yr haf, wrth gwrs, y peth olaf y mae ei angen arnom yw rhagor o ansicrwydd ynghylch y gwasanaethau dros y Nadolig a chyfnod y flwyddyn newydd. Nawr, rwy'n deall bod proses dendro newydd ar y gweill, ond, mae'n debyg, gyda dyddiad cychwyn newydd ar y contract, sef 1 Ebrill 2017. Felly, a wnewch chi ddweud wrthym ba un a yw hynny'n golygu na fydd unrhyw wasanaethau yn y cyfamser, a goblygiadau hyn ar deithwyr sydd angen y gwasanaethau i fynd i'r gwaith, i addysg, ac i gael mynediad at wasanaethau hanfodol? Siawns, na fyddai dirymu'r trwyddedau hyn yn syndod o ystyried hanes GHA Coaches, felly beth ddigwyddodd i wiriadau diwydrwydd dyladwy a'r sefyllfa ariannol pan roddodd yr awdurdod lleol y contract i RJ o Wem? Siawns, y gellid bod wedi rhagweld hyn, ac onid yw hynny'n codi'r cwestiwn ynghylch sut y cawsant y contract yn y lle cyntaf?
Mewn datganiad ym mis Hydref, dywedasoch wrth y Cynulliad 'rwyf wedi cael fy synnu a fy nhristáu gan dranc diweddar a sydyn dri chwmni bysus lleol', gan gynnwys GHA Coaches, sy'n darparu gwasanaethau ar lwybrau bysiau ysgol ar draws y gogledd-ddwyrain yn ogystal â Swydd Gaer a Swydd Amwythig. Fodd bynnag, ysgrifennwyd atoch adeg eich penodi ym mis Mai - saith wythnos cyn cau GHA Coaches - gan amryw gwmnïau a sefydliadau yn datgan na fyddent yn gallu cynnal eu gwasanaethau pe bai grantiau yn parhau i gael eu derbyn yn hwyr, a'u bod mewn perygl o gau oherwydd y problemau llif arian yr oedd hyn yn eu hachosi - wrth gwrs, gan gyfeirio at y grant cynnal gwasanaethau bws, sydd hefyd yn ariannu cynlluniau trafnidiaeth gymunedol. Mae'r broblem yn Sir y Fflint wedi ei chymhlethu gan gynnig unigryw y cyngor i drosglwyddo gwasanaethau bws i'r gymuned, er gwaethaf y darparwyr cludiant cymunedol rhagorol sydd ar gael yno, gan ddatgan nad ydynt yn gwmnïau bysiau ac nid oes diddordeb ganddynt mewn darparu gwaith bws cymunedol. Sut, felly, byddwch chi'n mynd i'r afael â'r materion hyn, nid yn unig oherwydd y problemau presennol neu sydd ar fin digwydd, ond hefyd y problemau mwy yn y dyfodol a fydd yn effeithio ar ddefnyddwyr llwybr bysiau y gymuned a'r gymuned ehangach o ran parhad a thalu ymlaen llaw y grant cymorth gwasanaethau bysiau, gan nodi na allwn aros am adolygiad arall yn y flwyddyn newydd, mae angen yr arian hwn yn eu cyfrifon banc cyn dechrau'r flwyddyn ariannol nesaf?
Nid yw'r geiriad gennyf mewn gwirionedd, ond a fydd Ysgrifennydd y Cabinet yn gwneud datganiad ar y cyhoeddiad y bydd meddygfa deulu yn cau yn Wrecsam?
Caiff yr Aelod ofyn cwestiwn atodol mewn munud. Os yw cwestiwn yn un brys, dylid ei ofyn mewn modd brys, ac rwy'n disgwyl i Aelodau fod yn barod i ofyn cwestiynau brys y tro nesaf. Ond gofynnwch eich cwestiwn atodol.
Diolch am y cwestiwn. Mae nifer o bractisau dan reolaeth uniongyrchol byrddau iechyd. Mae'n cynrychioli llai na 5 y cant o gyfanswm y practisau meddygon teulu, sy'n cymharu â'r sefyllfa yn yr Alban. Bu cynnydd bach dros y flwyddyn neu ddwy ddiwethaf. Rydym yn cydnabod bod heriau gwirioneddol ar gyfer dyfodol gofal sylfaenol, ac rydym yn cydnabod, ynghyd â Chyngor Meddygol Prydain a choleg brenhinol yr ymarferwyr cyffredinol, y bydd angen newid y ffordd y caiff gofal sylfaenol ei ddarparu yn y dyfodol. Dyna pam mae gennym fodel o glystyrau, sy'n dwyn practisau ynghyd i gefnogi ei gilydd, i weithio gydag aelodau eraill o'r tîm gofal sylfaenol ehangach - fferyllwyr therapyddion, a gofal cymdeithasol a phartneriaid eraill hefyd. Rydym yn cydnabod bod heriau sylweddol y tu hwnt i'n rheolaeth. Mae'r newidiadau i'r pensiwn, er enghraifft, wedi arwain at nifer o feddygon teulu yn ystyried gadael y practis yn gynharach. Dyna pam yr ydym yn hapus i weithio gyda'n cydweithwyr ym maes gofal sylfaenol. Dyna pam mae gennym dasglu gweinidogol ei nod uniongyrchol yw gwella'r cynnig i Feddygon Teulu yng Nghymru yn rhan o dîm ehangach. Dyna pam yr wyf i wedi cael trafodaeth lwyddiannus iawn â'r partneriaid hynny a'r grŵp ehangach o weithwyr proffesiynol gofal sylfaenol. Nid oes unrhyw beth hunanfodlon am y Llywodraeth hon. Rydym yn cydnabod bod angen newid gofal sylfaenol ac rydym yn dymuno gweithio gyda phartneriaid i gyflawni hynny i sicrhau bod pobl yn derbyn gofal sylfaenol o ansawdd uchel. Bydd yn cael ei drefnu a'i ddarparu mewn ffordd wahanol, ond y prif bwynt yw, bydd yn ofal sylfaenol o safon uchel i helpu pobl i ddiwallu eu hanghenion gofal iechyd, a, gobeithio, i helpu mwy o bobl i osgoi cyflyrau iechyd hirdymor yn y dyfodol hefyd.
Diolch i chi am y gyfres o gwestiynau. Nid wyf yn derbyn eich sylwadau agoriadol bod un feddygfa ar ôl y llall yn cau ei drysau fel petai symud eang. Mae dros 95 y cant o bractisau yn dal i reoli eu hunain. Mae awgrymu fel arall yn or-ddweud nad yw'n cael ei gadarnhau gan y ffeithiau. Darperir y mwyafrif llethol o wasanaethau gofal sylfaenol a meddygon teulu trwy'r model contractwyr annibynnol. Ar gyfer y dyfodol, bydd y model contractwyr annibynnol yn parhau i ddarparu mwyafrif helaeth y gwasanaethau meddyg teulu. Yr hyn yr ydym ni'n ei ddweud, ynghyd â phartneriaid mewn arfer cyffredinol, a rhannau eraill o'r byd gofal iechyd, yw ein bod ni'n credu y bydd gwahanol fodelau ochr yn ochr â'r model contractwyr annibynnol yn y dyfodol. Er enghraifft, yn Aberhonddu, rydym wedi gweld cwmni buddiant cymunedol a grëwyd wrth i feddygfeydd meddygon teulu gydweithio i helpu i ddarparu gofal mewn ffordd wahanol. Gwelwn y model ffederasiwn ym Mhen-y-bont ar Ogwr. Byddwn yn ôl pob tebyg yn gweld, fel y dywedais o'r blaen, mae nifer llai o bractisau ar eu pennau eu hunain yn y dyfodol, a mwy o ffederasiwn rhwng gwahanol rannau o arfer cyffredinol, ond gyda'r tîm gofal sylfaenol ehangach hefyd. Ac nid lle Llywodraeth yw ceisio gosod un model ar draws y sector gofal sylfaenol cyfan. Ein swydd ni yw eu cefnogi a gweithio ochr yn ochr â nhw. Mewn gwirionedd, mae'r ffordd y mae clystyrau yn tynnu pobl at ei gilydd wedi bod yn gyffrous iawn ac yn wirioneddol lwyddiannus, ac mae'n annog pobl i rannu eu problemau, ond i rannu atebion hefyd. Rwy'n credu ei bod yn bryd i ni gydnabod yr heriau sy'n bodoli, ac mae'r Llywodraeth hon yn sicr yn gwneud hynny. Rydym yn cael y sgyrsiau hynny am yr hyn y gallem ac y dylem ei wneud, ynghyd â'n partneriaid ar draws gofal sylfaenol, i sicrhau bod dyfodol ffit ac iach i ofal sylfaenol i barhau i wasanaethu pobl Cymru - trwy ffordd wahanol o weithio, ie, yn y dyfodol, ond gan barhau â gwasanaeth gofal iechyd o ansawdd uchel.
Diolch yn fawr, Andrew R.T. Davies, am eich cwestiynau. Mae Ysgrifennydd y Cabinet dros yr Economi a'r Seilwaith wedi cyfarfod ag uwch-reolwr Ford yn Ewrop, ac mae'n chwarae rhan lawn wrth sicrhau'r ffatrïoedd peiriannau ym Mhen-y-bont ar Ogwr. Ynglŷn â'ch ail bwynt, fel y gwyddoch chi'n iawn, bu ymgynghoriad o ran yr ardrethi busnes a'r rhyddhad trosiannol. Wrth gwrs, rydym yn nodi eich sylwadau. Mae'r Prif Weinidog wedi ymateb, fel, yn wir, y mae Ysgrifennydd y Cabinet dros Gyllid a Llywodraeth Leol, a bydd yn cymryd sylw o'r ymatebion i'r ymgynghoriad. Mewn cysylltiad â'ch trydydd pwynt, mae hyn yn fater o bryder, yr hyn yr ydych chi wedi'i godi heddiw. Rwyf ond eisiau, eto, nodi'r pwynt, mewn ymateb i gwestiynau ar gyfer y Prif Weinidog, mai'r model ymateb clinigol newydd hwn sydd wedi golygu bod gwasanaeth ambiwlans Cymru yn arwain y ffordd, fel y cydnabuwyd yn genedlaethol, y tu allan i Gymru, o ran y cyfryngau, y wasg ac o ran diddordeb, wrth gwrs, yn y ffordd yr ydym ni'n dangos pa mor gyflym yr ydym ni'n ymateb i gleifion sy'n ddifrifol wael, a fyddai, wrth gwrs, yn cynnwys cleifion yr honnir eu bod wedi dioddef strôc a thrawiad ar y galon - gan gyrraedd y targed cenedlaethol bob mis ym mlwyddyn gyntaf y cynllun peilot, felly. Mae'n ymwneud â newidiadau a lywir yn glinigol, gan alluogi cleifion i dderbyn yr ymateb cywir, yn seiliedig ar eu hangen clinigol, ac mae'n galonogol. Rwy'n gobeithio y byddech chi'n ymuno â mi i groesawu'r ffaith bod rhannau eraill o'r DU yn cymryd sylw o'n cynnydd, a bod Gwasanaeth Ambiwlans yr Alban wedi cyhoeddi y byddant yn gweithredu system debyg iawn cyn bo hir.
Oes, mae angen inni fod yn glir iawn ynghylch y pwynt hwn. Wrth gwrs, mae gan Ysgrifennydd y Cabinet ei gwestiynau llafar yfory, ond bydd hefyd yn sicrhau y bydd yn egluro hynny, mewn ateb i'r cwestiwn hwnnw, Steffan Lewis, yn ysgrifenedig, yn dilyn y datganiad busnes heddiw.
Nid wyf yn credu bod hwn yn gwestiwn ar gyfer y Llywodraeth, a dylech chi aros nes y cewch chi'r cyfle i ofyn cwestiynau i'r Comisiwn er mwyn gofyn cwestiwn o'r math hwnnw. Naill ai gofynnwch gwestiwn i'r Llywodraeth sy'n briodol ar ei chyfer, neu ymatalwch rhag gofyn y cwestiwn a'i ofyn yn ei fan priodol.
Mae'r cwestiwn hwnnw yn ymwneud â Chyfoeth Naturiol Cymru a'i gyfrifoldebau. Rwy'n siŵr y byddech chi'n dymuno codi hyn ag Ysgrifennydd y Cabinet dros yr Amgylchedd a Materion Gwledig.
Wel, wrth gwrs, mae Nick Ramsay yn wyliadwrus iawn wrth godi materion ar ran ei etholaeth a hefyd, ar nifer o achlysuron, ynglŷn ag anghenion eich etholaeth mewn cysylltiad â datblygiadau seilwaith megis metro de Cymru. Wrth gwrs, gwn fod y Prif Weinidog wedi ymateb yn rhannol y prynhawn yma i gwestiynau a'i fod, wrth gwrs, yn ystyried y materion yn ymwneud â pharhau i allu cael gafael ar gyllid Ewropeaidd, sy'n bwysig iawn ar gyfer y metro. Mae hefyd yn cydnabod, fel y gwnaeth yn sicr wrth ateb cwestiynau blaenorol yn fy marn i, pa mor bwysig ydyw fod hyn yn rhan o'r cytundeb dinesig ar gyfer prifddinas-ranbarth Caerdydd a bod arweinydd Sir Fynwy yn cymryd rhan weithredol yn y prifddinas-ranbarth a sicrhau bod pob awdurdod lleol yn elwa ar hynny. Felly, wyddoch chi, o ran y wybodaeth ddiweddaraf, gwn y bydd Ysgrifennydd y Cabinet eisiau rhoi diweddariad ar adeg briodol ynglŷn â chynnydd o ran metro de Cymru. O ran eich ail bwynt, rwyf eisoes wedi ymateb i Andrew R.T. Davies o ran canlyniadau'r ymgynghoriad a gynhelir ar ardrethi busnes ac, wrth gwrs, y gydnabyddiaeth fod hwn yn fater allweddol mewn rhannau o etholaethau ar draws Cymru.
A gaf i ddiolch i Ysgrifennydd y Cabinet am ei datganiad heddiw? Rwy'n gwerthfawrogi ei harfarniad gonest o'r sefyllfa ac, fel hithau, rwyf innau'n credu nad ydym yn ble yr hoffem fod yno eto ac mae'n bwysig cydnabod hynny. Ond rwyf hefyd yn cydnabod bod yr holl wledydd sydd wedi gwella eu safle PISA wedi cymryd rhai blynyddoedd i wneud hynny, ac nid wyf yn credu y byddem yn gwneud unrhyw ffafr â'n plant drwy newid trywydd yn awr, o ystyried y cyngor y mae'r OECD wedi'i roi, sef bod angen inni gadw ein hyder a dilyn y diwygiadau sydd ar y gweill. Roedd eich datganiad yn cyfeirio at bwysigrwydd arweinyddiaeth ysgolion. A gaf i ofyn beth yr ydych chi'n bwriadu ei wneud, wrth symud ymlaen, i roi cymorth ychwanegol i benaethiaid presennol a darpar benaethiaid yng Nghymru?
Rydym yn bodoli mewn cyfnod lle ceir cystadleuaeth am leoedd mewn addysg uwch, yn y gweithle ac yn gyffredinol ym mhob elfen ar fywyd. Felly, beth am addysgu ein plant i fod cystal ag y gallant? Mae'r canlyniadau hyn hefyd yn dangos bod yn rhaid i'r Llywodraeth hon flaenoriaethu pynciau craidd yn y dosbarth. Dylai fyfyrio ar y meysydd eraill yn y cwricwlwm lle byddai'n well treulio amser ar fathemateg, Saesneg a gwyddoniaeth. Gadewch inni symud at system sydd wir yn addysgu ein plant. Dylem ganiatáu i ysgolion presennol wneud cais i fod yn ysgolion gramadeg, a dewis yn ôl gallu ac agwedd. [Torri ar draws.]
Bydd hyn yn caniatáu i bob ysgol, yn ddetholiadol ac annetholiadol, lunio addysg sy'n addas i'w disgyblion, gan annog pob un plentyn i ragori yn ei alluoedd. Yn amlwg, nid ymagwedd sy'n honni bod yr un peth yn addas i bawb yw'r ateb. Rydym yn gofyn i'n plant gael gweledigaeth a dyheu. Rwyf nawr yn annog Ysgrifennydd y Cabinet i wneud yn union hynny. Peidiwch â bychanu cenedlaethau'r dyfodol; sefydlwch system sy'n rhoi targedau iddynt, sy'n caniatáu tablau cynghrair, sy'n caniatáu iddynt gystadlu, ac yn y bôn yn rhoi cyfle iddynt i fynd i mewn i fyd sy'n gynyddol gystadleuol gyda'r dechrau gorau posibl mewn bywyd. Diolch.
Ysgrifennydd y Cabinet, yng nghanol y siom, gallwn o leiaf gael ein calonogi gan y perfformiad mewn mathemateg, lle gwelodd Cymru y cynnydd mwyaf yn y DU ac, fel y soniasoch, o'r 71 o wledydd a gymerodd ran yn PISA, dim ond pedwar a berfformiodd yn well na ni o ran gwella perfformiad mathemateg. Felly, pa wersi y gallwn ni eu dysgu o'r gwelliannau mewn mathemateg y gellir eu cymhwyso i'r pynciau eraill?