BangorAI/exl2-wiki-calibration-set-cy huggingface dataset:
Rwy'n galw am bleidlais ar welliant 1 ar adroddiad blynyddol Comisiynydd Plant Cymru, y gwelliant a gyflwynwyd yn enw Rhun ap Iorwerth. Agor y bleidlais. Cau'r bleidlais. O blaid, wyth, yn ymatal, neb, 35 yn erbyn. Mae'r gwelliant wedi ei wrthod.
Rydw i'n galw, felly, am bleidlais ar y cynnig. Agor y bleidlais. Cau'r bleidlais. O blaid, 43, neb yn ymatal, neb yn erbyn. Felly, mae'r cynnig wedi ei dderbyn
Roedd y gwerthusiad a wnaed gan Ipsos MORI o Cymunedau yn Gyntaf yn 2015 yn cydnabod bod clystyrau Cymunedau yn Gyntaf yn ymgysylltu ag ystod o bartneriaid lleol a chenedlaethol, sy'n hanfodol i gyflawniad y rhaglen. Mae'r partneriaid hyn yn cynnwys cymunedau, y trydydd sector a'r sector statudol.
Credaf fod angen i ni gydnabod bod rhaglenni Cymunedau yn Gyntaf wedi gwneud gwaith gwych mewn llawer o etholaethau ledled Cymru. Ceir rhai enghreifftiau gwych o weithio mewn partneriaeth. Fel y gwyddoch, rwyf wedi gwneud datganiad clir iawn y byddaf yn adolygu rhaglen Cymunedau yn Gyntaf, ac yn gwneud datganiad yn gynnar yn y flwyddyn newydd ynghylch dyfodol y rhaglen benodol honno.
Diolch am eich cwestiwn, Mike. Rydych yn parhau i fod yn eiriolwr gwych ar ran Cymunedau yn Gyntaf yn eich ardal benodol. Mae gan awdurdodau lleol rôl hanfodol yn adeiladu cymunedau gwydn, fel llunwyr lleoedd yn ogystal â darparwyr gwasanaethau. Mae cynghorwyr lleol yn cael eu hethol i gynrychioli eu cymunedau, felly mae ganddynt hwythau hefyd rôl allweddol i'w chwarae. Mae gweithio mewn partneriaeth yn allweddol ar gyfer darparu gwasanaeth da.
Rwyf wedi ymweld ag Ynys Môn mewn gwirionedd o dan raglenni Cymunedau yn Gyntaf yn y gorffennol, ac wedi gweld rhywfaint o'r gwaith gwych a'r gweithgarwch yn yr ardal honno. Ond fel y gwyddoch o fy natganiad, rydym yn cynnal adolygiad llawn o raglen Cymunedau yn Gyntaf. Bydd Cymunedau am Waith a Rhaglen Esgyn yn rhan a ddiogelir o'r weithdrefn honno wrth i ni symud ymlaen. Rwyf wedi ymrwymo i ddyfodol hynny, ac mae gweddill y rhaglen yn cael ei hadolygu. Mae proses ymgynghori ar waith gennym gan ein bod yn y cyfnod hwnnw ar hyn o bryd. Byddaf yn gwneud datganiad yn y flwyddyn newydd.
Diolch, Ysgrifennydd y Cabinet. Er ein bod yn croesawu eich cynigion i ymestyn y ddarpariaeth, tybed pa ystyriaeth rydych wedi ei rhoi i alluogi rhieni i ddefnyddio eu horiau am ddim yn fwy hyblyg. Yn y rhan fwyaf o achosion, mae'n rhaid gwasgaru'r ddarpariaeth bresennol o 10 awr am ddim bob wythnos, fel y gwyddoch, dros bum niwrnod, felly oddeutu dwy awr y dydd yw hynny. Pwy all deithio i'r gwaith ac yn ôl a chyflawni unrhyw waith o fewn dwy awr? Rwy'n siŵr y byddwch yn cytuno y dylem sicrhau ei bod yn haws i rieni ddychwelyd i'r gwaith a chyfrannu at ein heconomi. Felly, a fyddwch yn rhoi rhagor o ystyriaeth i sicrhau bod yr oriau am ddim hynny'n llawer mwy hyblyg?
Diolch am eich ymateb i'r cwestiwn, Ysgrifennydd y Cabinet. Yn sicr, croesawaf y fenter hon fel enghraifft arall o Lywodraeth Lafur Cymru yn cyflawni ymrwymiadau ei maniffesto. Rydym wedi clywed, yn gynyddol yn ystod y blynyddoedd diwethaf, ynglŷn ag effaith andwyol mesurau caledi a thoriadau lles y Llywodraeth ar lawer yn ein cymdeithas. Ddoe, bûm yn siarad am dlodi mewn gwaith yn dod yn realiti ochr yn ochr â thlodi pobl nad ydynt yn gweithio. Cyfyngir ar rai pobl mewn gwaith o ran yr oriau y gallant weithio a'r math o gontractau y gallant eu derbyn, ac felly, hyd yn oed i'r rhai sy'n gallu cymryd gwaith amser llawn, mae cost gofal plant yn ormod i lawer ohonynt. Dangoswyd mewn astudiaeth ddiweddar fod nifer gyfartalog y plant sy'n byw mewn tlodi ledled Cymru yn 28 y cant, ac yn 31.8 y cant yn fy etholaeth, Merthyr Tudful a Rhymni. Felly, mae hynny'n peri pryder i mi. Felly, a all Ysgrifennydd y Cabinet gadarnhau bod cynnig gofal plant y Llywodraeth yn cael ei ystyried yn elfen allweddol o strategaeth y Llywodraeth ar wella ffyniant ledled Cymru ac y byddai lleihau cost gofal plant i rieni sy'n gweithio yn ffactor pwysig o ran codi rhagor o blant allan o dlodi?
Un o ysgogiadau'r polisi gofal plant am ddim, wrth gwrs, yw'r amlygrwydd a roddir bellach i atal ac ymyrryd yn gynnar - amlygrwydd y dylid ei groesawu, dylwn ddweud - ac o ystyried bod Deddf Llesiant Cenedlaethau'r Dyfodol (Cymru) 2015 hefyd yn ein harwain i'r cyfeiriad hwnnw, sydd unwaith eto yn rhywbeth y byddwn yn ei groesawu - . Ond o ystyried hynny, pa drafodaethau a gawsoch gydag Ysgrifennydd y Cabinet dros Addysg ynglŷn â'r grant amddifadedd disgyblion, oherwydd byddai gennyf ddiddordeb mewn deall y rhesymeg pam nad yw plant ifanc - plant oed derbyn - prin yn cael hanner y swm a ddyrennir ar gyfer plant hŷn, ac efallai y byddai'n sicrhau mwy o werth ychwanegol i'r polisi gofal plant pe bai mwy o'r arian yn cael ei ddarparu ar y dechrau?
Diolch, Lywydd. Ddydd Gwener diwethaf, bûm yn siarad yng nghynhadledd Newid Ystyrlon yn Llanrwst yng ngogledd Cymru a drefnwyd gan Rwydwaith Cydgynhyrchu Cymru ac a oedd yn canolbwyntio, ymhlith pethau eraill, ar ddysgu am enghreifftiau ysbrydoledig lle y cafodd cydgynhyrchu ei fabwysiadu'n effeithiol, a thrafod ffyrdd y gallwn gynnwys pobl fwyfwy yn y broses o gynllunio a darparu gwasanaethau yn unol â nodau llesiant Cymru. O ystyried ffigurau'r Gynghrair Dileu Tlodi Plant yr wythnos diwethaf fod 28 y cant o blant Cymru yn byw mewn tlodi - mae hynny'n parhau i fod yn uwch na gwledydd eraill y DU - sut rydych yn teimlo neu ba ystyriaeth a roesoch i roi egwyddorion cydgynhyrchu ar waith er mwyn helpu i fynd i'r afael â hynny, wrth i chi ddatblygu modelau newydd ar gyfer trechu tlodi yng Nghymru?
Gobeithiaf y byddwch yn cytuno â mi nid yn unig nad yw'n wahanol iawn, ond ei fod yn greiddiol iddo, gan fod adroddiad 'Siarad Cenedlaethau'r Dyfodol' Comisiynydd Cenedlaethau'r Dyfodol Cymru yr wythnos diwethaf wedi rhoi llawer o enghreifftiau o gyfarfodydd grwpiau rhanddeiliaid ledled gogledd Cymru, gan gynnwys y gogledd-ddwyrain, lle mae'r ddau ohonom yn byw, a dywedodd fod 'Angen newid dulliau cyrff cyhoeddus o feddwl, gan wneud newidiadau'n rhai gwirioneddol gan alluogi penderfyniadau i gael eu gwneud yn lleol, dangos arweinyddiaeth ac archwaeth at gyflawni, gan oresgyn syrthni sefydliadol', cyn dweud yn benodol 'mae angen iddo gael ei gyd-gynhyrchu, gan gymryd i ystyriaeth ymgysylltiad cymunedol, rhannu pŵer, gwrando. Mae gan bawb arbenigedd.' A ydych yn cytuno â'r comisiynydd?
Diolch. Yn amlwg, mae'n ymwneud ag ieithwedd, ond mae hwn yn fudiad byd-eang ag iddo derm byd-eang, ac mae cannoedd o sefydliadau ledled Cymru bellach wedi ymuno ag ef. Felly, yn olaf, efallai y byddwch wedi fy nghlywed - credaf eich bod wedi ddoe - yn cyfeirio at adroddiad a anfonwyd ataf gan Ganolfan Menywod Gogledd Cymru, 'Leading change: the role of local authorities in supporting women with multiple needs', ac er ei fod yn adroddiad ar gyfer Lloegr, roeddent yn cyfeirio at y wybodaeth fel rhywbeth sy'n berthnasol i'n nodau a chydweithio yng Nghymru. Mae hyn, unwaith eto, yn nodi y dylai'r broses o ddiwallu anghenion menywod gael ei hategu drwy weithio gyda hwy i ddatblygu eu cryfderau eu hunain ac i adeiladu cydnerthedd - ymagwedd y cyfeirir ati weithiau fel ymagwedd sy'n 'seiliedig ar asedau' sy'n rhoi pwyslais ar gryfderau unigolyn yn hytrach nag ar eu 'diffygion'. Hynny yw, yr egwyddor wrth wraidd cydgynhyrchu. Sut rydych yn ymateb i hynny felly, ac i'w datganiad y byddai ceisio nodi a mynd i'r afael ag anghenion heb eu diwallu mewn menywod ifanc, mewn modd priodol, yn arwain at faint yn llai o fenywod a allai fod mewn perthynas gamdriniol pe bai menywod ifanc yn datblygu cydnerthedd a hunan-barch drwy brosiectau fel hyn; a faint yn llai o blant a fyddai'n gysylltiedig ag achosion amddiffyn plant neu yng ngofal awdurdodau lleol pe bai menywod ifanc yn cael eu cynorthwyo yn eu hawl eu hunain yn hytrach na mewn perthynas â galluoedd/medrusrwydd rhianta yn unig? Hynny yw, ei droi wyneb i waered a rhoi egwyddorion cydgynhyrchu ar waith.
Diolch. Mae fy nghwestiwn cyntaf yn canolbwyntio ar Rhentu Doeth Cymru a'r cyhoeddusrwydd parhaus wrth i'r cyfnod cofrestru ddod i ben. Rydym wedi gweld un hwb olaf o gyhoeddusrwydd, a allai achosi problemau gyda'r prosesau gweinyddol wrth ymdrin â llwyth mawr o geisiadau, gan gynnwys y rhai sy'n dewis cwblhau'r hyfforddiant ar-lein. A fydd camau gorfodi yn cael eu cymryd yn erbyn y rhai sy'n ceisio cofrestru cyn y dyddiad cau ac yna'n peidio â chwblhau'r broses tan yn ddiweddarach?
Diolch am hynny. Nododd achos llys diweddar ynglŷn â'r ddeddfwriaeth mai naw swyddog gorfodi yn unig a gyflogir gan Rhentu Doeth Cymru. A wnewch chi ymrwymo i gyhoeddi manylion ar unwaith ynglŷn â sut y byddwch yn gweithredu'r ddeddfwriaeth newydd, ac a fyddech yn cytuno y dylid rhoi adnoddau ychwanegol i Rhentu Doeth orfodi'r gyfraith, gan sicrhau ei fod yn canolbwyntio ar landlordiaid diegwyddor?
Diolch, a byddaf yn amlwg yn awyddus i olrhain cynnydd ar y mater penodol hwnnw. Fy nhrydydd cwestiwn a'r cwestiwn olaf yw hwn: yn amlwg, fe fyddwch yn ymwybodol fy mod wedi cyfarfod â'ch swyddogion yr wythnos diwethaf mewn perthynas â chynhwysiant ariannol. Dengys adroddiad y Gwasanaeth Cynghori Ariannol yr wythnos hon na all dwy ran o dair o bobl 16 i 17 mlwydd oed ddarllen slip talu, a bod traean erioed wedi rhoi arian i mewn i gyfrif banc. Nawr, mae'r adroddiad hwn yn peri cryn bryder, yn enwedig ar oedran pan fo plant o bosibl yn gadael eu cartrefi i chwilio am addysg uwch mewn mannau eraill. A yw Llywodraeth Cymru wedi cymharu cost darparu cynhwysiant ariannol i oedolion yn y gymuned â chost ei ddarparu i bobl ifanc mewn ysgolion, ac a yw'r ymagwedd y mae Llywodraeth Cymru wedi ei mabwysiadu tuag at addysg ariannol yn ddigonol i roi'r sgiliau y byddant eu hangen fel oedolion iddynt? Yn ddiweddar, ysgrifennais at y Gweinidog addysg ynglŷn â'r ffrwd waith mewn perthynas ag addysg ariannol, ond credaf fod angen cynnydd ar frys yn awr er mwyn sicrhau bod ein pobl ifanc yn gadael yr ysgol gyda'r sgiliau bywyd allweddol hynny.
Diolch, Lywydd. A wnaiff Ysgrifennydd y Cabinet ddatganiad am ddarpariaeth iechyd meddwl ar gyfer pobl ifanc yng ngogledd Cymru, os gwelwch yn dda?
Iawn, diolch. Eleni, cynhaliwyd ymchwiliad dilynol gan y Pwyllgor Plant, Pobl Ifanc ac Addysg i wasanaethau mabwysiadu yng Nghymru. Er bod cynnydd wedi bod mewn perthynas â sefydlu gwasanaeth mabwysiadu cenedlaethol yng Nghymru, nododd tystiolaeth o'r gwaith achos fod mynediad at gymorth ôl-fabwysiadu a chofnodi profiadau bywyd yn parhau i fod yn anghyson ledled Cymru. A wnaiff Ysgrifennydd y Cabinet ddatganiad ynglŷn â chefnogaeth i wasanaethau mabwysiadu yng Nghymru a sut rydych yn mynd i wella'r ddarpariaeth, os gwelwch yn dda?
Diolch yn fawr iawn, Ysgrifennydd y Cabinet. Fy nghwestiwn olaf yw hwn: a allwch wneud datganiad ynglŷn â threfniadau cludiant i'r ysgol yng Nghymru, gan roi sylw arbennig i gau Ysgol Uwchradd John Summers yng Nglannau Dyfrdwy?
Diolch, Weinidog. Mae cyhoeddiad Llywodraeth Cymru o £1.3 biliwn i'w ddyrannu dros dymor y Llywodraeth hon i gefnogi'r ddarpariaeth o 20,000 o gartrefi fforddiadwy ac i gwblhau'r dasg o fodloni safon ansawdd tai Cymru yn dangos pa mor angerddol yw'r Llywodraeth ynglŷn â'r mater hwn. A wnaiff y Gweinidog amlinellu sut y bydd fy etholwyr a'u teuluoedd yn Islwyn yn elwa o'r cynlluniau uchelgeisiol hyn?
Y flwyddyn yma, fe gyflwynodd Cyngor Sir Gaerfyrddin, o dan arweiniad Plaid Cymru, gynllun i gyflwyno 1,000 o dai fforddiadwy newydd dros y pum mlynedd nesaf. Fel rhan o'r cynllun, mae ganddyn nhw amrywiaeth o ffyrdd i gyflawni hynny: rheoli tenantiaethau ychwanegol yn y sector preifat, dod â mwy o dai gwag yn ôl i ddefnydd, a phrynu cartrefi preifat newydd er mwyn eu rhentu nhw. A ydych chi yn cytuno efo fi bod hwn yn gynllun i'w gymeradwyo ac yn cynnig atebion arloesol, a hefyd y dylid argymell y ffordd yma o weithredu i awdurdodau lleol eraill ar hyd a lled Cymru er mwyn iddyn nhw ddysgu o'r ymarfer da yma, ac ymateb i broblemau tai yn eu hardaloedd nhw?
Ysgrifennydd y Cabinet, amcangyfrifwyd mewn adroddiad gan y diweddar Athro Holmans fod angen hyd at 240,000 o unedau tai newydd ar Gymru, neu 12,000 o unedau rhwng 2011 a 2031 - golyga hynny o fewn yr 20 mlynedd nesaf. Mae hyn bron ddwywaith cymaint â'r nifer a ddarparwyd yn 2014-15. Pam y gwrthododd Llywodraeth Cymru ganfyddiadau'r Athro Holmans ac ymrwymo yn lle hynny i gyflawni targed ar gyfer tai sy'n is o lawer na'i amcanestyniad ef o anghenion Cymru?
Gan ganolbwyntio ar yr 20,000 o gartrefi y mae eich Llywodraeth wedi ymrwymo i'w hadeiladu, roeddwn yn synnu yn y pwyllgor i ddysgu mai 1,000 yn unig ohonynt ar hyn o bryd sy'n mynd i gael eu hadeiladu'n unol â'r safonau ecolegol newydd ar gyfer cynhesrwydd. O ystyried na all oddeutu 40 y cant o'r bobl sy'n byw mewn tai cymdeithasol fforddio eu gwresogi'n iawn, roeddwn yn tybio pam nad ydych wedi edrych yn fwy gofalus ar Pentre Solar, y chwe chartref sy'n cael eu hadeiladu yn Sir Benfro gan Western Solar, gan ddefnyddio £141,000 yn unig o gyllid Llywodraeth Cymru, ac sy'n tynnu pobl oddi ar restr aros y cyngor. Yn awr, hoffent adeiladu 1,000 o gartrefi eraill, yr un cwmni hwn, ond mae'r tir a fydd ar gael, a'i ariannu hefyd, yn eu rhwystro. O gofio eu bod wedi bod mor llwyddiannus gyda chyn lleied o arian, pam y credwch na all y Llywodraeth wneud llawer mwy o ran adeiladu cartrefi sy'n addas ar gyfer yr unfed ganrif ar hugain?
Mae tîm Rhentu Doeth Cymru wedi bod o dan bwysau aruthrol, yn enwedig yn y misoedd diwethaf, gyda'r rhuthr hwyr o gofrestriadau. Yn anochel, mae rhai cwestiynau wedi cymryd mwy o amser nag arfer i'w hateb. Rwy'n canmol yr ymdrech enfawr a wnaed gan y tîm i reoli'r galw, fodd bynnag, sy'n cynnwys recriwtio mwy o staff.
Dyma'r peth iawn i'w wneud, yn bendant. Mewn gwirionedd, credaf fod yr Aelodau gyferbyn wedi pleidleisio yn erbyn y ddeddfwriaeth, felly nid wyf yn synnu eich bod yn cwyno am y peth yn awr. Gadewch i mi ddweud wrthych am y staff. Rwyf wedi ymweld â'r cyfleuster, a mentraf ddweud nad wyf yn credu bod yr Aelod wedi ymweld â'r cyfleuster, ac mae awgrymu eu bod mewn anhrefn yn rwtsh llwyr. Ers hanner nos neithiwr, 11 mis wedi i Rhentu Doeth Cymru ddod i rym, roedd bron 50,000 o landlordiaid wedi cofrestru'n llawn gyda Rhentu Doeth Cymru, gyda 1,100 o gofrestriadau wedi eu cwblhau ddoe'n unig. Nid wyf yn credu mai sefydliad mewn anhrefn yw hynny. Maent yn gwneud gwaith da iawn. Y ffaith amdani yw bid hon wedi bod yn broses 11 mis ar gyfer cofrestru, felly peidiwch â dweud wrthyf heddiw fod y rhaglen mewn anhrefn - nid oedd yr Aelod yn ei chefnogi pan gyflwynwyd y rhaglen gennym; nid wyf yn synnu nad yw'n ei chefnogi yn awr.
Wel, rydych yn - . 'Na', yw'r ateb i gwestiwn yr Aelod, ac nid wyf wedi dweud ein bod yn mynd i'w troseddoli, chwaith. Rydych yn siarad ar eich cyfer eto, fel rydych yn ei wneud ar eich taflenni, yn gyffredinol.
Diolch am hynny, Weinidog. Fe gyfeirioch at Gymru fel gwlad sy'n creu cyfle i chwarae, ac rwy'n siŵr eich bod yn gwerthfawrogi rôl hanfodol ymarfer corff mewn magwraeth iach ac i'n gwneud yn oedolion iachach. Fodd bynnag, mae'r mannau hyn o dan bwysau aruthrol. Cânt eu gwerthu, neu maent yn segur neu'n ffiaidd. Nid yw pobl yn dymuno mynd yno, am nad ydynt yn teimlo'n ddiogel. Pa fesurau diogelu, Weinidog, y gallwch eu rhoi ar waith i sicrhau bod y mannau cyhoeddus hyn yn cael eu diogelu a'u cynnal yn dda er mwyn i oedolion a phlant fel ei gilydd allu mwynhau'r awyr agored a chael ffordd iachach o fyw?
Gwyddom fod mannau chwarae diogel, hygyrch a hwyliog ar gyfer plant yn bwysig ac yn rhan annatod o'n cymunedau lleol. Mae'r un mor bwysig fod plant yn cael lleisio barn wrth lunio'r hyn sy'n effeithio arnynt. Gyda hynny mewn golwg, rwy'n falch iawn o weld bod senedd Ysgol Merllyn, dan arweiniad eu prif weinidog, Tony, yma yn yr oriel heddiw. A gaf fi ofyn, Ysgrifennydd y Cabinet, sut y mae grwpiau a sefydliadau plant, megis senedd wych Ysgol Merllyn, yn cael eu cefnogi a'u hannog i helpu'r broses o lunio cyfleusterau chwarae yn eu hardaloedd?
Mae'n hawdd siarad, ac rwy'n ceisio meddwl sut rydych yn cyplysu'r gwrth-ddweud rhwng yr hyn sy'n cael ei ddweud yn y Siambr hon a'r ffaith fod canolfan chwarae ar ôl canolfan chwarae wedi cael eu cau gan eich plaid yn fy rhanbarth. Yng Nghaerdydd, mae Canolfan Chwarae Grangetown wedi bod o dan fygythiad ers blynyddoedd; mae gennym Glwb Ieuenctid Canol Caerdydd a'r clybiau chwarae o gwmpas hwnnw o dan fygythiad - wel, yn y bôn, dywedwyd wrthynt eu bod yn mynd i gau. Dywedwyd wrthynt eu bod yn mynd i gau. Felly, pa sicrwydd y gallwch ei roi i rieni'r plant y mae eu canolfannau chwarae o dan fygythiad gan eich plaid?
Diolch i'r Aelod dros Orllewin De Cymru am ei chwestiwn. Mae Cymunedau am Waith yn weithredol ledled Cymru. Mae'n chwarae rhan allweddol yn cefnogi fy ymrwymiad i gynyddu cyflogadwyedd fel llwybr allan o dlodi. Mae'r rhaglen eisoes yn gwneud gwahaniaeth gwirioneddol i bobl yn ein cymunedau mwyaf difreintiedig, gan gefnogi 5,630 o bobl, gydag 898 ohonynt wedi cael mynediad uniongyrchol i gyflogaeth.
Credaf y byddai'n deg egluro ynglŷn â'r rhaglen Cymunedau yn Gyntaf. Nid wyf wedi gwneud penderfyniad ynglŷn â hynny eto, fel y gŵyr yr Aelod yn iawn, ac nid wyf ychwaith wedi dweud mai'r bwriad yw i'r rhaglen hon gymryd lle rhaglen Cymunedau yn Gyntaf, er fy mod wedi dweud, cyn belled ag y gallwn gynnal rhaglen Esgyn a'r rhaglen Cymunedau am Waith, y byddaf yn parhau i wneud hynny, er gwaethaf y ffaith mai rownd gyllidebol 12 mis sydd i honno. Ond rwy'n awyddus i barhau â hynny am gyfnod hwy. Byddaf yn rhoi ymateb mwy manwl i'r Aelod ynglŷn â chyllid, a byddaf yn ysgrifennu at yr Aelod, os caf, gyda manylion am y rhaniad rhwng cyllid Ewropeaidd a'r buddsoddiad gan Lywodraeth Cymru. Ond fel y dywedais, mae'r broses o gyrraedd ein targed cyffredinol - y garreg filltir o ddarparu 4,000 o gyfleoedd erbyn diwedd mis Tachwedd bron wedi'i chwblhau, gyda 3,919 o'r rhaglenni hyfforddi hynny eisoes yn gyfleoedd i unigolion ledled Cymru.
Unwaith eto, heb achub y blaen ar fy mhenderfyniad wrth gwrs, a gwn nad oedd yr Aelod yn bwriadu awgrymu hynny, credaf fod rhaglen Esgyn a Cymunedau am Waith yn gwneud gwaith gwych yn ein cymunedau. Rwyf wedi gofyn i fy swyddogion drafod opsiynau gyda Swyddfa Cyllid Ewropeaidd Cymru i ymestyn rhaglen Cymunedau am Waith y tu hwnt i fis Ebrill 2018. Rwyf wedi gofyn iddynt roi cyngor i mi ynglŷn â hyn, ac unwaith eto, fel gyda Bethan Jenkins a chithau, byddaf yn rhoi rhagor o wybodaeth i chi, ac i'r Aelodau eraill, yn y datganiad y byddaf yn ei wneud yn y flwyddyn newydd.
Mae'r Aelod yn hollol iawn, ac fel y soniais yn gynharach yn fy nghyfraniadau, rwy'n credu bod yn rhaid i'r Llywodraeth hon ganolbwyntio ar ddau faes, sef adfywio economaidd a datblygu'r swyddi, y sgiliau a chyfleoedd a hyder i bobl allu mynd i mewn i'r farchnad, er mwyn rhoi sefydlogrwydd hirdymor iddynt. Un elfen yn unig o'r jig-so yw'r rhaglen Cymunedau am Waith, ac Esgyn, gan gynnwys y 100,000 o brentisiaethau i bobl o bob oed a'r adduned gofal plant, sef cyfres o ddulliau i alluogi pobl i fynd yn ôl i mewn i'r farchnad. Rwy'n sicr yn cydnabod y buddsoddiad Ewropeaidd sylweddol. Rwy'n ddiolchgar am gydnabyddiaeth yr Aelod hefyd, a bydd yn ddefnyddiol i ni ddod at ein gilydd pan fydd rhaglen gadael yr UE yn cael ei chyflwyno, er mwyn sicrhau ein bod yn cael ein hariannu'n llawn i raddau sy'n gwneud gwahaniaeth yn ein holl gymunedau a gynrychiolir yma yng Nghymru.
Diolch i Ysgrifennydd y Cabinet am hynny. Mae eich cyhoeddiad eich bod yn ystyried peidio â pharhau â Cymunedau yn Gyntaf wedi peri cryn ofid, wrth gwrs, yn enwedig mewn canolfannau cymunedol nad ydynt ar hyn o bryd yn darparu Cymunedau am Waith neu'r rhaglen Esgyn neu raglenni eraill rydych wedi datgan y byddant yn parhau. Felly, Ysgrifennydd y Cabinet, rwy'n meddwl tybed a allwch gynnig rhywfaint o sicrwydd, yn y broses o ystyried y ffordd ymlaen ar gyfer datblygu cymunedol yng Nghymru, y bydd rôl y canolfannau cymunedol sydd yn y sefyllfa honno yn cael ei hystyried yn ofalus, o ystyried eu bod yn darparu gwasanaethau gwerthfawr iawn sy'n hynod o bwysig i gymunedau lleol ledled Cymru.
Ar yr adeg hon o'r flwyddyn rwy'n credu ei bod yn briodol i ni gofio bod llawer o'n canolfannau cymunedol mewn gwirionedd yn neuaddau coffa ac yn tarddu, yn arbennig, o'r cyfnod ar ôl y rhyfel byd cyntaf. Roeddwn yn falch o allu coffáu Sul y Cofio yn fy nghanolfan gymunedol leol, sef neuadd goffa ym Mhenparcau yn Aberystwyth. Wrth siarad â'r ymddiriedolwyr yno ar ôl y digwyddiad, roedd yn amlwg eu bod yn ei chael hi'n anodd ar adegau i wneud neuaddau coffa a darddodd o ddau ryfel byd yn berthnasol i bobl ifanc heddiw, a sut y gellir gwneud y ganolfan gymunedol honno'n ganolbwynt i'r gymuned leol unwaith eto. Felly, yn eich cynlluniau wrth symud ymlaen, beth y gallwch ei wneud i gynorthwyo gyda'r ochr gyfalaf, efallai, o ran adfywio rhai o'r canolfannau cymunedau hyn - er, rwy'n falch o ddweud bod Penparcau wedi cael ei hadfywio - ond yn bwysicach, i gynorthwyo ymddiriedolwyr a gwirfoddolwyr i wneud yn siŵr fod neuaddau coffa'r gorffennol yn berthnasol i genedlaethau ifanc y dyfodol?
Mae gan rieni fynediad at ystod o wasanaethau sy'n hyrwyddo rhianta cadarnhaol, wedi'u darparu gan bartneriaid mewn llywodraeth leol, iechyd ac addysg. Mae hyn yn ffurfio rhan o becyn o fesurau i hyrwyddo rhianta cadarnhaol, gan gynnwys yr ymgyrch 'Magu Plant. Rhowch amser iddo' a'n buddsoddiad sylweddol yn rhaglenni Teuluoedd yn Gyntaf a Dechrau'n Deg.
Wel, rwy'n gweithio gyda fy nhîm yn awr i gyflwyno cam nesaf rhianta cadarnhaol. Rwy'n credu bod yr Aelod yn hollol gywir - mae'n rhaid i ni ymgysylltu â rhieni. Nid wyf wedi cael fy argyhoeddi, mewn gwirionedd, wrth i ni eistedd yma heddiw, mai ymgyrchoedd posteri neu raglenni ar wefannau yw'r ffordd orau o hyrwyddo rhianta cadarnhaol. Rwy'n credu bod yna lawer o gymorth gan gymheiriaid neu fentora drwy grwpiau cymunedol, boed yn grwpiau crefyddol mewn eglwysi, neu mewn ysgolion, neu grwpiau mam a'i phlentyn, neu grwpiau tad a'i blentyn. Rwy'n credu ei bod yn bwysig iawn ein bod yn gallu rhannu enghreifftiau ac mae'n ffordd lawer mwy cadarnhaol o ymgysylltu. Y gyfres o ddulliau rwy'n edrych arni yw darparu pecyn rhianta cadarnhaol a gyflwynir drwy ffynonellau y gellir ymddiried ynddynt, ac yna byddwn hefyd yn sicrhau ein bod yn deddfu, a gwn nad yw'r Aelod yn ffafrio hynny. Ond mae hon yn gyfres o ddulliau rhianta cadarnhaol, a byddwn yn deddfu ar ddiwedd hynny i gael gwared ar yr amddiffyniad o gosb resymol.
Yn wir, a phwy wyf fi i ddadlau â Julie Morgan yn y maes hwn? Wrth gwrs, ni chefais wahoddiad i fynd ar daith gerdded - efallai fod hynny'n syniad da. [Chwerthin.] Ond mae'r Aelod yn hollol iawn: rwy'n credu ei fod yn ymwneud â'r ymyriadau sydd gennym gyda'n gilydd. Perthnasoedd - yr hyn sy'n gweithio'n dda a'r hyn nad yw'n gweithio'n dda, ac mae dull heb stigma o fynd ati i wella datblygiad pobl ifanc yn bwysig. Rwy'n rhoi ystyriaeth ddifrifol iawn i hynny, oherwydd mae'r ymgyrchoedd sydd gennym ar hyn o bryd yn cael eu gyrru gan brosesau, yn hytrach na'u bod wedi'u personoli ac yn canolbwyntio ar unigolion. Rwy'n credu bod yr Aelod yn nodi pwynt pwysig iawn.
Rwy'n diolch iddo am y datganiad hwnnw. Yfory, fel y mae'n gwybod, yw Diwrnod Mentrau Cymdeithasol. Mae llawer o leoliadau gofal plant yn cael eu darparu drwy gyfrwng mentrau cymdeithasol, fel y bydd yn gwybod gan ei fod yn gyfarwydd â lleoliadau yn fy etholaeth. Mae sicrhau gwydnwch y sector yn hanfodol, ac mae hynny'n cynnwys y sgiliau rheng flaen, wrth gwrs, ond hefyd, yn bwysig, sgiliau sy'n ymwneud â rhedeg y sefydliadau eu hunain. Fel rhan o'r cynlluniau sydd i ddod ym maes gofal plant, a wnaiff edrych ar lefelau sgiliau a phrofiad yn y sector i gyflawni'r swyddogaethau hynny hefyd - rheolaeth, cyfrifeg a marchnata hyd yn oed - ac edrych ar sut y gallwn ledaenu'r arferion gorau sy'n bodoli mewn rhannau o'r sector?
Roedd ein rhaglen ar gyfer plant a phobl ifanc yn 2015 yn tynnu sylw at y nifer o ddarnau o ddeddfwriaeth a pholisïau rydym wedi'u cyflwyno i hyrwyddo hawliau a chyfranogiad plant ar draws y Llywodraeth.
Rwy'n ddiolchgar i'r Aelod am nodi hynny yn y Siambr heddiw. Ar hyn o bryd mae gennym ni ac Ysgrifennydd y Cabinet dros Addysg adolygiad o'r gwasanaethau arolygu ar fin cychwyn, a byddwn yn edrych ar hynny'n ofalus.