Παραμχάνσα Γιογκανάντα

Ο Παραμχάνσα Γιογκανάντα (Μπενγκάλι পরমহংস যোগানন্দ) (5 Ιανουαρίου 1893 - 7 Μαρτίου 1952), γεννημένος με το όνομα Μουκούντα Λαλ Γκος, (Μπενγκάλι মুকুন্দলাল ঘোষ) ήταν Ινδός γιόγκι και γκουρού που έφερε στη Δύση την αρχαία μέθοδο του διαλογισμού Κρίγια Γιόγκα, η οποία αναφέρεται στην Μπαγκαβάντ Γκίτα και συστηματοποιήθηκε από τον Μαχαρίσι Πατάντζαλι. "Η Αυτοβιογραφία Ενός Γιόγκι", η ιστορία της ζωής του, είναι ένα βιβλίο που εκδόθηκε το 1945 και από τότε μεταφράστηκε σε περισσότερες από πάνω από 50 γλώσσες και διαβάστηκε από εκατομμύρια ανθρώπους και διαβάζεται ακόμα. Μέχρι το 1936 ονομαζόταν Σουάμι Γιογκανάντα (Σουάμι σημαίνει μοναχός). Το 1936 ο γκουρού του, ο Σουάμι Σρι Γιουκτέσβαρ, του απένειμε τον τίτλο Παραμαχάνσα που σημαίνει "υπέρτατος κύκνος", από το "παραμα", υπέρτατος, και "χάνσα", κύκνος. Ο τίτλος Παραμαχάνσα συχνά λέγεται Παραμχάνσα (χωρίς το γράμμα α μετά το γράμμα χ) διότι οι Ινδοί κόβουν τα φωνήεντα όταν μιλούν. Δεν δέχτηκε να πάρει Αμερικανική υπηκοότητα γιατί δήλωνε ότι ήταν "πολίτης του κόσμου". 

Είναι ευρέως ονομαστός ως "Ο Πατέρας της Γιόγκα στη Δύση". Ο Μαχάτμα Γκάντι μυήθηκε στην Κρίγια Γιόγκα από τον Παραμαχάνσα Γιογκανάντα το 1936. Τα μαθήματά του σχετικά με την Κρίγια Γιόγκα και άλλες τεχνικές διαλογισμού και τις αρχές της πνευματικής ζωής δίνονται από την οργάνωση που ίδρυσε για τη διάδοση των διδασκαλιών του, το Self-Realization Fellowship, μια μη κερδοσκοπική, μη δογματική οργάνωση που ίδρυσε το 1920. Ο Παραμαχάνσα Γιογκανάντα έδωσε την εντολή στην οργάνωσή του να δίνονται τα μαθήματα στο κόστος, χωρίς κανένα κέρδος της οργάνωσης, γιατί, όπως είπε, "η πνευματική γνώση ανήκει σε όλη την ανθρωπότητα και πρέπει να παρέχεται δωρεάν και δεν μπορεί να αποτελεί αντικείμενο εμπορίου". Η οργάνωση τηρεί την εντολή του. 

Συγκαταλέγεται ανάμεσα στους μεγάλους αγίους της Ινδίας, η οποία εξέδωσε γραμματόσημο με τη φωτογραφία του την 25η επέτειο του θανάτου του. Απόσπασμα από τα λόγια του Πρωθυπουργού της Ινδίας: «Το ιδεώδες της αγάπης για τον Θεό και της υπηρεσίας προς την ανθρωπότητα εκφράστηκε πλήρως στη ζωή του Παραμαχάνσα Γιογκανάντα. […] Αν και το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του το πέρασε έξω από την Ινδία, εντούτοις συγκαταλέγεται ανάμεσα στους μεγάλους αγίους μας. Το έργο του συνεχίζει να αυξάνεται και να λάμπει πάντα πιο αστραφτερά, προσελκύοντας ανθρώπους από παντού στο μονοπάτι του προσκυνήματος του Πνεύματος».

Η "Παγκόσμια Ημέρα Γιόγκα", που καθιερώθηκε επισήμως από τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών το 2014 και γιορτάζεται στις 21 Ιουνίου κάθε χρόνο, μετά από εισήγηση του σημερινού Πρωθυπουργού της Ινδίας, σε ανάμνηση του έργου του Παραμαχάνσα Γιογκανάντα. Την καθιέρωση της "Παγκόσμιας Ημέρας Γιόγκα" την πρότεινε ο Πρωθυπουργός της Ινδίας Ναρέντρα Μόντι και ήταν η πρώτη φορά στα χρονικά του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών (ΟΗΕ) που μια εισήγηση την υποστήριξαν τόσο πολλά κράτη, συγκεκριμένα 175. Ο αριθμός αυτός αποτελεί ρεκόρ στην ιστορία του οργανισμού (που ιδρύθηκε στις 24 Οκτωβρίου 1945). Καμία άλλη εισήγηση δεν βρήκε τόσο πολλούς υποστηρικτές. Είναι ενδιαφέρον ότι το online portal DaijiWorld έγραψε, μεταξύ άλλων, σ' ένα άρθρο στις 5 Μαρτίου 2016 τα λόγια του Πρωθυπουργού της Ινδίας Ναρέντρα Μόντι, σε συνέντευξη στο ραδιόφωνο: «Αν η ιδέα της Ινδίας για καθιέρωση Παγκόσμιας Ημέρας Γιόγκα έτυχε τόσο εύκολης αποδοχής από τον ΟΗΕ, πολλά από τα εύσημα ανήκουν στον Παραμαχάνσα Γιογκανάντα, τον πρώτο γκουρού στη γιόγκα στις Ηνωμένες Πολιτείες. […] Έπαιξε σημαντικό ρόλο θέτοντας τα θεμέλια της γιόγκα στις ΗΠΑ έναν αιώνα πριν». 

Στις 7 Μαρτίου 2017, 100 χρόνια μετά την ίδρυση απ' αυτόν του σχολείου του στη Ντιχικά της Ινδίας, με επτά αγόρια μόνο στην αρχή, η κυβέρνηση της Ινδίας εξέδωσε και δεύτερο αναμνηστικό γραμματόσημο γι' αυτόν. Ο Πρωθυπουργός της Ινδίας Ναρέντρα Μόντι, σε ειδική τελετή, στην οποία παρέστησαν περισσότεροι από 1.500 αξιωματούχοι της κυβέρνησης και μέλη και θαυμαστές του Yogoda Satsanga Society of India (YSS), της μη κερδοσκοπικής πνευματικής οργάνωσης που ίδρυσε ο Παραμαχάνσα Γιογκανάντα στις 7 Μαρτίου του 1927, και μίλησε πάλι γι' αυτόν, μέρος της ομιλίας του ήταν η εξής: «Σήμερα, 7 Μαρτίου [2017], συγκεντρωθήκαμε για να τιμήσουμε μια εξαιρετική περίσταση. Πρώτα απ' όλα, χαιρετώ ταπεινά τη Sri Sri Mrinalini Mata (πρόεδρο του YSS/SRF) που όπως μου είπαν ήρθε από το Los Angeles για να παραστεί σ' αυτήν την τελετή. [...] Χρειάζεται πολύ κουράγιο και πίστη για να μπορεί κάποιος να στραφεί μέσα του και να ξεκινήσει το εσωτερικό ταξίδι. Κάποια συστήματα Γιόγκα απαιτούν εξωτερική δύναμη και ευελιξία του σώματος, αλλά το μονοπάτι της Κρίγια Γιόγκα απαιτεί εσωτερική δέσμευση, και, δίνοντας αυτό το κουράγιο, μας φέρνει σ’ ένα ταξίδι αποκρυπτογράφησης των μυστηρίων της ζωής. […]. Ο Παραμαχάνσα Γιογκανάντα έλεγε συχνά «Δεν θέλω να πεθάνω στο κρεβάτι στο νοσοκομείο. Θέλω να πεθάνω όρθιος, στον αγώνα, και μιλώντας για τη Μητέρα μου, την Ινδία». Πράγματι, πέθανε όρθιος, στις 7 Μαρτίου 1952, μιλώντας για την Ινδία, ολοκληρώνοντας την ομιλία του σ' ένα δείπνο προς τιμήν του Πρεσβευτή της Ινδίας B. R. Sen. Τα τελευταία λόγια του μεγάλου Γκουρού πριν αφήσει το σώμα του, στις 7 Μαρτίου 1952, ήταν: «Εκεί όπου ο Γάγγης, τα δάση, οι σπηλιές των Ιμαλαΐων ονειρεύονται τον Θεό – είμαι καθαγιασμένος. Το σώμα μου άγγιξε αυτή τη γη». (Από το ποίημά του «Η Ινδία μου»). Κι αυτό σημαίνει ότι από την ίδια στιγμή που άφηνε τις ακτές της Ινδίας για να διαδώσει το μήνυμα των αρχαίων διδασκαλιών της στον Δυτικό κόσμο, δεν υπήρχε ούτε ένα κλάσμα δευτερολέπτου κατά το οποίο να ένιωσε αποκομμένος ή διαχωρισμένος από τη μητρική του χώρα. […]. Απομακρύνοντας τον δογματισμό, ο Παραμαχάνσα Γιογκανάντα κατέστησε την πνευματικότητα τόσο προσιτή και απτή που αυτά τα 100 χρόνια από τότε που άρχισε το έργο του, αυτό έγινε ένα παγκόσμιο κίνημα, μια αιώνια πηγή πνευματικής κατανόησης. Έχτισε και συστηματοποίησε την οργάνωσή του (το Self Realization Fellowship/Yogoda Satsanga Society of India) με τέτοιο τρόπο που συνεχίζει να εκπληρώνει την αποστολή του μέχρι σήμερα. Και, σήμερα, καθώς δεχόμαστε και γευόμαστε τη συνειδητοποίησή του, τη μακαριότητα της ψυχής του, το έργο του συνεχίζει να ανθίζει και να εξαπλώνεται. Νομίζω ότι αυτή ήταν μία από τις μεγαλύτερες συνεισφορές του».

Το Yogoda Satsanga Society of India (YSS), ενωμένο διοικητικά με το Self Realization Fellowship (SRF), ήταν αρχικά ένα σχολείο για αγόρια στη Ντιχικά της Ινδίας. Η λέξη Yogoda, επινοημένη από τον Παραμαχάνσα Γιογκανάντα, προέρχεται από το Yoga, "ένωση", και το da, "αυτό που μεταδίδει". Η λέξη Satsanga προέρχεται από το Sat, "αλήθεια", και το Sanga, "αδελφότητα", και σημαίνει "θεϊκή αδελφότητα" ή "αδελφότητα με την αλήθεια". Το Self Realization Fellowship σημαίνει «Αδελφότητα της Συνειδητοποίησης του Εαυτού» (πουθενά όμως δεν απαντάται μ’ αυτό το μεταφρασμένο όνομα). Ο Παραμαχάνσα Γιογκανάντα εξήγησε ότι το όνομα Self-Realization Fellowship σημαίνει «Αδελφότητα με τον Θεό μέσω συνειδητοποίησης του Εαυτού και φιλία με όλες τις ψυχές που αναζητούν την Αλήθεια». Και τα δύο, που ονομάζονται σε συντομία YSS/SRF, είναι μη κερδοσκοπικές πνευματικές οργανώσεις και έχουν σήμερα περίπου 800 ναούς, κέντρα και άσραμ (μοναστήρια) σε όλο τον κόσμο.