[gl] As isotermas de absorción (NAis} e as isotermas de deserción (NDis} de nitróxeno ,úsanse xeralmente para para avaliar a superficie específica e a microporosidade do solo(SSA) e doutros materiais. O estudo das propiedades escalares das isotermas de N2 pode proporcionar información complementaria para avaliar a complexidade da superficie do solo. Neste traballo de tese, xeoreferenciaronse, recolléronse mostras, describiuse a morfolóxica e clasificáronse once perfiles de solos, representativos da rexión serrana do Estado de Santa Catarina, Brasil. Nove dos perfís estudados estaban desenvolvidos sobre rocas volcánicas cunha ampla gama de composición mineralóxica. En cada perfil recollído estudáronse seis horizontes diferentes. Analizáronse as ,propiedades xerais físicas, químicas e mineralóxicas dos horizontes seleccionados. Ademais tamén se tomaron mostras de agregados do todos os horizontes dos 11 perfís seleccionados, que se utilizaron para determinar tanto os diagramas de absorción (NAis) como os correspondentes diagramas de deserción (NDis}. Os datos primarios de NAis e NDis elaboráronse para avaliar a superficie específica e examinar as propiedades escalares dos mesmos mediante a análise multifractal. Púxose en evidencia que os solos estudados eran ricos en materia orgánica e en xeral tamén exhibían contidos elevados en arxila. Os valores de superficie específica obtidos foron relativamente elevados e ao mesmo tempo mostraron unha gama de variación entre os perfís dos solos estudados e entre os horizontes sucesivos dentro dun mesmo perfil. Os datos de microporosidade tamén presentaron amplas diferenzas entre as mostras estudadas e estes resultados demostraron ser moi útiles para comprender o movemento e retención da auga do solo. O contido en arxila e a capacidade de intercambio catiónico (CIC} presentaron unha correlación positiva coa superficie específica (SSA)e iso a pesar da ampla variación en canto á mineraloxia da arxila. Pala súa banda, o contido de carbono orgánico mostrou unha débil correlación negativa coa superficie específica (SSA). Tanto as isotermas de absorción (NAis) como as de deserción (NDis) de Nitróxeno puxeron de manifesto que podían describirse mediante a aproximación multifractal, pero os seus modelos de escalados foron moi diferentes, de modo que as isotermas de absorción mostraron unha heteroxeneidade de escala máis etevada, á vez que se comportaban como medidas cunha distribución menos regular. As diferenzas de multifractalidade entre NAis e NDis foron atribuídas aos diferentes procesos físicos que acorren durante a absorción e a desorción. Tanto a superficie específica (SSA) como diversos parámetros multifractais obtidos a partir das NAis e NDis permitiron establecer diferenzas significativas entre os solos desenvolvidos sobre materiais de partida de natureza aceda ou básica. Mediante análise de regresión lineal e análise de compoñentes principais (PCA) púxose en evidencia que o aumento no contido de carbono diminuía a heteroxeneidade do escalado e a persistencia tanto das NAis como das NDis. Doutra banda, o incremento no contido de arxila tende a aumentar a heteroxeneidade do escalado e a diminuír a persistencia tanto durante a fase de absorción como durante a fase de deserción.

[pt] As isotermas de absorçáo (NAis) e as isotermas de desorçáo (NOis) de nitro xénio usam-se geralmente para para avaliar a superficie específica e a microporosidade do solo(SSA) e de outros materiais. O estudo das propriedades escalares das isotermas de N2 pode proporcionar informaçáo complementar para avaliar a complexidade da superficie do solo. Neste trabalho de tese, xeoreferenciaronse, recolheram-se amostras, descreveu-se a morfológica e classificaram-se onze perfis de solos, representativos da regiáo serrana do Estado de Santa Catarina, Brasil. Nove dos perfis estudados estavam desenvolvidos sobre rachas vulcanicas com urna ampla variaçáo de composi9áo mineralógica. Em cada perfil recolhido estudaram-se seis horizontes diferentes. Analisaram-se as propriedades gerais físicas, químicas e mineralóxicas dos horizontes selecionadas. Ademais também se tomaram amostras de agregados do todos os horizontes dos 11 perfis estudados, que se utilizaram para determinar tanto os diagramas de absorçáo (NAis) como os correspondentes diagramas de desorçáo (NDis. Os dados primários das NAis e das NDis elaboraram-se para avaliar a superficie específica e examinar as propriedades escalares dos mesmos mediante a análise multifractal. Pós·se em evidéncia que os solos estudados eram ricos em matéria organica e em geral também exibiam conteúdos elevados em argila. Os valores de superficie específica obtidos foram relativamente elevados e ao mesmo tempo mostraram urna grande variaçao entre os perfis dos solos estudados e entre os horizontes sucessivos dentro de um mesmo perfil. Os dados de microporosidade também apresentaram amplas diferenças entre as amostras estudadas, e estes resultados demonstraram ser muito úteis para compreender o movimento e reten(fáo da água do solo. O conteúdo em argila e a capacidade de troca catiónica (CTC) apresentaram urna correlayáo positiva com a superficie específica (SSA)e isso apesar da ampla variaçáo no que diz respeito a mineralogía da argila. Por sua parte, o conteúdo de carbono organico mostrou urna débil correla9áo negativa com a superficie específica (SSA. Tanto as isotermas de absoryáo (NAis) como as de desorçáo (NDis) de Nitrogénio puseram de manifesto que se podiam descrever mediante a aproximacao multifractal, mas os seus modelos de escalados foram muito diferentes, de modo que as isotermas de abson;áo mostraram urna heterogeneidade de escala mais elevada, a vez que se comportavam como medidas com urna distribui<;ao menos regular. As diferen<;as de multifractalídade entre NAis e NDis foram atribuidas aos diferentes processos físicos que ocorrem durante a absorçáo e a desorçáo. Tanto a superficie específica (SSA) como diversos parametros multifractais obtidos a partir das NAis e NDis permitiram estabelecer diferenças significativas entre os solos desenvolvidos sobre materiais de partida de natureza aceda ou básica. Mediante análise de regressáo lineal e análise de componentes principais (PCA) pos-se em evidencia que o aumento no contido de carbono diminuía a heterogeneidade do escalado e a persistencia tanto das NAis como das NDis. Por outra parte, o incremento no contido de argila tende a aumentar a heterogeneidade do escalado e a diminuir a persistencia tanto na fase de absor<;ao como durante na fase de desorçao.