[en] INTRODUCTION: The transfer of knowledge based on evidence to clinical practice to improve health care is considered a basic and systematic process known as "implementation of evidence". The Clinical Practice Guidelines (CPG) are a model of documents that include implementation strategies for the translation of recommendations to care. However, the identification and availability of the best recommendations does not automatically entail their adherence and clinical application; therefore, it is necessary to identify which strategies of implementation are being carried out for their study, in our case, due to its importance for the health system, we propose to know those strategies on cutaneous lesions related to dependence. OBJECTIVE: To identify the implementation strategies described by the CPG on cutaneous lesions related to dependence. METHODOLOGY: An umbrella review. We consulted (Jan 2013-Oct 2018), the databases: PubMed, Scopus, and CINAHL, through descriptors and free terms, without language limit. In addition, searches were made on different web pages of publishing centers and specific CPG databases. Those that exceeded the critical reading of the AGREE GRS instrument (Appraisal of Guidelines for Research & Evaluation-Global Rating Scale) were selected. The implementability was evaluated and the implementation strategies were identified. RESULTS: 112 references were retrieved and finally 9 CPGs related to the subject of study were included. No CPG was Spanish, 3 were American, 2 Mexican, 1 Japanese, 1 Canadian, 1 English and 1 formed by a consortium of different countries and regions (American-European-Pan Pacific). The quality and level of implementability was heterogeneous (score between 4 and 7, according to AGREE GRS). Most of the implementation strategies (>80%) aimed at active and passive dissemination and dissemination were compiled, as well as linking normative actions with quality standards and clinical audits. There were 4 CPGs that included, in a complementary manual, a planned implementation process in an innovative way. There were also 2 CPGs that did not explicitly include strategies, although they incorporated facilitating elements for their implementation (diagrams, algorithms, reminders ...). CONCLUSIONS: This review offers a synthesis of different strategies and implementation processes that refer to the way of transferring the recommendations of evidence to the care of patients in situations of dependency who suffer, or are at risk of suffering, skin lesions. It was observed that the implementation strategies showed variability among the CPGs in terms of dissemination and active and passive dissemination, not being sufficient actions to create lasting changes in the professionals. But we also find a model of innovative implementation processes, the one described by the Registered Nurses' Association of Ontario (RNAO) that can be a reference in our country and that we should investigate and strengthen.

[gl] INTRODUCIÓN: A transferencia de coñecementos baseada na evidencia á práctica clínica para mellorar a asistencia sanitaria considérase un proceso básico e sistemático coñecido como "implementación de probas". As Guías de Práctica Clínica (GPC) son un modelo de documentos que inclúen estratexias de implementación para a translación de recomendacións aos coidados. Non obstante, a identificación e dispoñibilidade das mellores recomendacións non implica automaticamente o seu cumprimento e aplicación clínica; por iso, cómpre identificar estratexias de implantación están sendo realizadas para a consideración, no noso caso, debido á súa importancia para o sistema de saúde, propoñemos coñecer estas estratexias relacionadas coa dependencia de lesións cutáneas. OBXECTIVO: Identificar as estratexias de implementación descritas polas GPC sobre lesións cutáneas relacionadas coa dependencia. METODOLOXÍA: Realizouse unha revisión sistemática de revisións. Consultamos (xaneiro de 2013 a outubro de 2018) as bases de datos: PubMed, Scopus e CINAHL, a través de descritores e termos libres, sen límite de idioma. Ademais, realizáronse procuras en diferentes páxinas web dos centros de elaboración e bases específicas de CPG. Foron seleccionados aqueles que superaron a lectura crítica do instrumento AGREE GRS (Appraisal of Guidelines for Research & Evaluation-Global Rating Scale). Avaliouse a implementabilidade e identificáronse as estratexias de implementación. RESULTADOS: Recuperáronse 112 referencias e finalmente incluíronse 9 GPC relacionadas co tema de estudo. Ningunha GPC era española, 3 eran estadounidenses, 2 Mexicanas, 1 xaponesa, 1 canadense, 1 Inglesa e 1 formada por un consorcio de países de diferentes rexións (americano-europeo-Pan Pacific). A calidade e nivel de implementabilidade foi heteroxéneo (puntuación entre 4 e 7, segundo AGREE GRS). Recolléronse principalmente (>80%) estratexias de implantación de cara a accións normativas vinculadas a estándares de calidade e auditorías clínicas (difusión e divulgación activa e pasiva). Había 4 GPC que incluían, nun manual complementario, un proceso de implementación planificado de forma innovadora. Tamén houbo 2 GPC que non inclúen explicitamente estratexias, aínda que incorporaron elementos facilitadores para a súa implementación (diagramas, algoritmos, recordatorios ...). CONCLUSIÓNS: Esta revisión ofrece unha visión xeral das diferentes estratexias de implantación e procesos que se refiren a como trasladar as recomendacións da evidencia para a atención ao paciente en sufrimento dependente ou están en risco, lesións de pel. Notouse que as estratexias de implantación presentaban variabilidade entre as GPC sobre divulgación e difusión activa e pasiva, non sendo accións suficientes para provocar cambios duradeiros nos profesionais. Pero tamén atopamos un modelo de procesos de implementación innovador, descrito pola Registered Nurses' Association of Ontario (RNAO) e o National Institute for Health and Care Excellence (NICE), que pode ser un referente no noso país, e que debemos investigar e potenciar.