BSC-LT/ACAData huggingface dataset:
[en] From the metrics of medieval lyrical texts and the processes of intertextuality, following the postulates of Jörn Gruber (1983), it is possible to formulate the musical reconstruction of some cantigas of which the music has not been preserved. This is a metrical comparison between the Galician lyric repertoire, in this case the poetic work of Pero Meogo, and the Galician paraliturgical repertoire (CSM), the Occitan, the Old French and the medieval Latin repertoire. The metrical coincidences allow us to argue both possible counterfactuals and musical reconstructions of these repertoires without music, always supported by intertextual analyses. This study is formulated as a hypothesis based on a "metrical perception" on the part of the receiver at a level similar to the "melodic perception" on the part of the medieval audience.

[gl] Desde a métrica dos textos líricos medievais e dos procesos de intertextualidade, seguindo os postulados de Jorn Gruber (1983), é posible formular la reconstrución musical dalgunhas cantigas das que non se conservou a música. Trátase dunha comparación métrica entre o repertorio lírico galego, neste caso a obra poética de Pero Meogo, e o repertorio &nbsp;galego paralitúrxico (CSM), o occitano, o francés antigo e o latino medieval. As coincidencias métricas permítennos argumentar tanto posibles contrafacta como reconstrucións musicais destes repertorios sen música, sempre apoiados en análises intertextuais. Este estudio formúlase como hipótese partindo dunha "percepción métrica" por parte del receptor a un nivel semellante da "percepción melódica" por parte del público medieval.
[en] This essay is a reflection on Galician landscapes through a close reading of Lois Patiño's experimental documentary film, Costa da Morte, and has two parts. The first is about temporality and the concept of duration, and asks how duration intersects with certain modes of deceleration in cinema, understood as an aesthetic but also as a structural mechanism of slowing down and capturing stillness. Here, I am particularly interested in photographic stasis when channeled through film, as well as the use of photography and stillness in cinema as an evocation of death. The second part explores landscape as an ecstatic, auratic, and sublime force; as a space of encounter, or "living tapestry"—a place in which the emergence of and absorption by the visible is always uncannily predicated on a poetics of disappearance, invisibility, and loss.

[gl] Este ensaio ofrece unha reflexión sobre as paisaxes galegas a través dunha lectura do documental experimental de Lois Patiño, Costa da Morte, e ten dúas partes. A primeira trata da temporalidade e o concepto de duración, preguntando como se relaciona o tempo con determinados modos de desaceleración no cine, entendéndose como unha estética, pero tamén como un mecanismo estrutural para ralentizar e para capturar así a inmobilidade. Aquí teño un interese particular na inmobilidade fotográfica do filme, e como o uso da fotografía e da quietude é unha evocación da morte. A segunda parte examina a paisaxe como unha forza estática, "aurática", e sublime. No espazo de encontro, ou "tapiz vivente" —un lugar no que a aparición e absorción por parte do visible sempre é un desacougante paradoxo, proxectando unha poética de desaparición, invisibilidade e perda.
[en] I chose to analyze three poems from the book Papagaio, composed of twenty photographs by Maribel Longueira interpreted by Luísa Villalta. These are the three texts that dialogue in a position of greater proximity with the anthropomorphic gaze of the photographer. The first one describes and interprets the popular chromatism of the prostibulous environment suggested through the photo of the entrance and the staircase leading to a house. The poet, in addition to the symbolic perspective applied to the reading of color, constructs the image of the legs and the sex of the anthropomorphized house. The second poem elaborates a story of symbolic foundations from the photograph of the lock of a ruined door, complemented by the formal and significant identification of the hole with a watchful and supervising eye that represents the moral control exercised by the power and assumed by the traditional society. The third one weaves a reflective discourse provoked by the vision of two windows that propitiates the reconstruction of the life of the women who had inhabited those alcoves. It is an allegorical poem about the change of the relationships of friendship and the corporal deterioration—identifiable with the process of architectural ruin—, that places in the foreground the mouths and the cords of hanging the clothes, identifiable with the affective bonds.

[gl] Escollín para a análise tres poemas entre os que compoñen o conxunto de vinte do libro Papagaio, composto por fotografías de Maribel Longueira interpretadas por Luisa Villalta. Trátase dos tres textos que dialogan en posición de maior proximidade coa ollada antropomórfica da fotógrafa. O primeiro describe e interpreta o cromatismo popular do ámbito prostibulario suxerido através da foto da entrada e as esqueiras de acceso a unha vivenda. A poeta, alén da perspectiva simbólica destinada á lectura da cor, constrúe a imaxe das pernas e o sexo da casa antropomorfizada. O segundo poema elabora un relato de base simbólica a partir da fotografía da pechadura dunha porta arruinada, complementado pola identificación formal e significativa do oco co ollo vixiante e fiscalizador que representa o control moral exercido polo poder e asumido pola sociedade tradicional. O terceiro tece un discurso reflexivo suscitado pola visión de dúas xanelas que propicia a reconstrución da vida das mulleres que habitaran aquelas alcobas. É un complexo poema alegórico arredor da mudanza das relacións de amizade e o deterioro corporal –identificábel co proceso da ruína arquitectónica-, que sitúa en primeiro plano as bocas e as cordas de tender a roupa, identificábeis cos vínculos afectivos.
[en] Documents of the censorship of June 1975 and January 1976 are present ed, in which Castelao's political essay Sempre en Galiza (Buenos Aires, 1944) was banned. From the study of the censorship report, this note traces the editorial his tory of Castelao's work during Franco's regime and proposes a complex analysis of the logic and contexts of book censorship in Spain at the end of the dictatorship.

[gl] Preséntanse documentos da censura de xuño de 1975 e xaneiro de 1976 nos que se prohibe o ensaio político de Castelao Sempre en Galiza (Buenos Aires, 1944). A partir do estudo do informe da censura, esta nota bosquexa a historia edi torial da obra de Castelao durante o franquismo e propón unha análise complexa da lóxica e dos contextos da censura de libros na España do final da ditadura.
[en] Literary and inter-artistic discourses centred on the dispossession of space in Galicia as a consequence of human action will be analysed (energy spoliation, fires, oil spills, pollution).&nbsp;The literary texts selected with the corresponding images, as well as showing aspects such as eucalyptization, depopulation, desiccation, overexploitation, etc., reflect the loss of ecological and environmentally friendly ways of life and, ultimately, the dispossession of identity.

[gl] Analizaranse os discursos literarios e interartísticos centrados na desposesión do espazo en Galicia como consecuencia da acción humana (espolio enerxético, incendios, mareas negras, contaminación). Os textos literarios seleccionados coas imaxes correspondentes, ademais de mostrar aspectos como a eucaliptización, o despoboamento, a desecación, a sobreexplotación etc. reflicten a perda de modos de vida ecolóxicos e respectuosos co medio e, en último termo, a desposesión da identidade.
[en] To examine the notion of "Glocal Galicia" this essay focuses on the series of architectural, political, and economic enterprises carried out to transform the remote site known as Campus Stellae first into a sacred pan-European journey's end in the Middle Ages—via the Camiño de Santiago (Way of St. James)—and then into a 21st century global destination that works within Disneyfication processes. Particular attention is paid to two distinct productions of material space—the securing in the 12st century of metropolitan status for Santiago de Compostela, and the inauguration on January 2011 of the incomplete Cidade da Cultura de Galicia (City of Culture of Galicia). In both instances, each architectural endeavor sought to supersede its locality while exposing the manners in which space, place, and capital are intertwined.

[gl] Para examinar a noción de "Galicia glocal" este ensaio céntrase na serie de empresas arquitectónicas, políticas e económicas que se realizan para transformar o remoto sitio coñecido como Campus Stellae nun destino sagrado paneuropeo na Idade Media —a través do Camiño de Santiago— e despois nun destino global no século XXI que opera dentro de procesos de Disneyficación. Dáse atención especial a dúas producións distintas do espazo material: a obtención no século xii do estatuto metropolitano para Santiago de Compostela; e a inauguración en xaneiro de 2011 da incompleta Cidade da Cultura de Galicia. En ambos os casos, cada esforzo arquitectónico buscaba superar a súa localidade mostrando no proceso os modos nos que o espazo, o lugar e o capital están entrelazados.
[en] The Casino 1889 is a historic recreational institution located in the center of Carballo (A Coruña). In 2018, when it was about to close, a group of young people from the village took over the space and began a process of transformation that turned Casino into a sort of autonomous social center. Shortly thereafter, a local real estate company urged the entity to vacate the space, considering the lease to be terminated. However, the Casino intensified its cultural activity and initiated a legal litigation. Based on a decolonial orientation, and with the idea of the end of the world as a conceptual backdrop, this article thinks of this experience of occupation as a collective enquiry into the art of living together in an uncertain era and, at the same time, formulates a theoretical proposal with which to reimagine the role of urban peripheries in critical geographical imaginaries.

[gl] O Casino 1889 é unha histórica institución de recreo situada no centro de Carballo (A Coruña). En 2018, cando parecía abocado ao peche, un grupo de persoas novas da vila tomaron conta do espazo. Conformaron unha nova directiva e iniciaron un proceso de transformación que converteu o Casino nunha sorte de centro social autoxestionado. Pouco tempo despois, unha sociedade inmobiliaria instou á entidade a desaloxar o espazo, considerando extinguido o contrato de arrendamento. Porén, o Casino intensificou a súa actividade cultural e iniciou un litixio xurídico. Partindo dunha orientación decolonial, e coa idea da fin do mundo como pano de fondo conceptual, este artigo pensa esa experiencia de ocupación como unha indagación colectiva sobre a arte de vivir xuntos nunha época incerta e, ao mesmo tempo, formula unha proposta teórica coa que reimaxinar o papel das periferias urbanas nos imaxinarios xeográficos críticos.
[en] This article reviews the editorial history of Silvio Santiago's novel O silencio redimido, released in 1976, but first submitted to the Spanish censorship in 1964. After situating the author in Galician Literature in the early 1960s, the article examines public and private documentation, and analyzes the cultural quarrel surrounding the manuscript of the novel. This hidden history is a case study that will contribute to descriptions of the history of Galician literary and political life during Francoism. Finally, this research also aims to explore a genealogy of Galician novels of memory.

[gl] Este artigo repasa a historia editorial da novela de Silvio Santiago O silencio redimido, publicada en 1976, pero que fora enviada á censura a principios dos anos 60. Despois de situar o autor no contexto da literatura galega dos anos 60, o artigo examina documentación pública e privada, e analiza a loita cultural que arrodeou a manuscrito da novela. Esta historia oculta é un caso representativo que permite unha mellor descrición da vida política e literaria de Galicia durante o Franquismo. Por último, esta investigación tamén procura axudar a facer unha xenealoxía da novela da memoria.
[en] Each May 17, since 1963 (the centenary of the publication of Rosalía de Castro's Cantares Gallegos), Galician literature celebrates the Galician Literature Day, paying tribute to a deceased male or female writer (although for now only three women have been honored with such distinction). 2007 was the year of the third woman writer: María Mariño. Nevertheless, such distinction brought about some controversies, due to two different reasons and, especially, because of the shadow of doubts still surroundding María Mariño figure. This article focuses on this second factor. Through the analysis of the criticism produced about this poet, this paper will try to elucidate to what extent the flood of publications dedicated to her -since the Galician Real Academy made 2007 "her" year– have meant an step forward in the quantitative knowledge about her work, but above all a qualitative improvement of such knowledge.

[gl] Cada 17 de maio dende 1963 (coincidindo co centenario da publicación de Cantares gallegos de Rosalía de Castro) a literatura galega celebra o Día das Letras Galegas, homenaxeando a un escritor ou escritora que xa finara (aínda que polo momento só foron tres as mulleres honradas con esta distinción). 2007 foi a quenda da terceira autora: María Mariño. Tal distinción non estivo exenta dunha certa polémica, por dous motivos ben diferentes: o cuestionamento que a celebración está a vivir nos últimos anos e, sobre todo, a sombra das dúbidas que aínda se cernen ao redor da propia María Mariño. Este artigo céntrase neste segundo factor, analizando a produción crítica que se xerou en torno á poeta, tentando dilucidar en qué medida a enxurrada de publicacións que se lle dedicaron dende que a Real Academia Galega anunciara o 2007 como o "seu" ano supuxo non só un avance cuantitativo, senón tamén e, sobre todo, unha mellora cualitativa no coñecemento da súa obra.
[en] This essay presents two journal articles published in 1870 in the illustrated newspaper La Ilustración de Madrid by R.C., assigning authorship to Rosalía de Castro. This is defended with arguments that support the identification of the author, and further describes the content of the two articles as a means of understanding their significance as part of de Castro's written production, thereby reinforcing her condition as a professional writer.

[gl] Este artigo presenta dous textos xornalísticos publicados en 1870 no periódico ilustrado La Ilustración de Madrid baixo a sinatura R. C. atribuíndo a súa autoría a Rosalía de Castro. Arguméntase cos datos que avalan a identificación da autoría e descríbese o contido dos artigos para interpretar a súa significación como parte da obra da autora, reforzando o seu perfil de escritora profesional.
[en] This study focuses on the analysis of Guinevere reflected in the works of Méndez Ferrín and, by extension, the analysis of other female (and some male) characters, establishing the connection between these mythical characters and the archetype of the Great Goddess. These characters potentially integrate different aspects of the ancestral symbol that need to be elucidated, highlighting in each of them a particular condition or characteristic. The methodology of the analysis is circumscribed within the broad field of imaginary studies. This work seeks to reflect on the ancient archetype of the Great Goddess and its close relationship to aspects of sovereignty, and how it applies to the Galician imaginary.

[gl] Este estudo parte da análise da Guenebra reflectida nos relatos de Méndez Ferrín, e, por extensión, doutras personaxes femininas (e dalgunhas masculinas), establecendo unha conexión entre estes personaxes míticos e o arquetipo da Gran Deusa. Estas personaxes poderían integrar diferentes aspectos do símbolo ancestral que se quere elucidar,resaltando en cada unha delas algunha condición ou característica en particular do mesmo. A metodoloxía coa que se aborda a análise poderíase circunscribir dentro do amplo campo dos estudos do imaxinario. Este traballo abre un espazo de reflexión sobre o antigo arquetipo da Gran Deusa e a súa estreita relación con aspectos da soberanía, e como este arquetipo se traslada ao imaxinario galego.
[en] The Qatsi trilogy, directed by Godfrey Reggio throughout the last three decades of the twentieth century and formed by Koyaanisqatsi (1982), Powaqqatsi (1988) and Naqoyqatsi (2002), created a new paradigm in how we film our environment and our relationship with it, assuming a posthumanist logic in its approach. Through technical and narrative experimentation, modifying our perception of time and space, it gives us a better understanding of the changes taking place in the world and a consideration, without using any words, of the path we should be taking both globally and locally, creating a narrative that relates the human footprint, technological evolution, and the relationship to ecology. This article examines those considerations and their true relationship to posthumanism, while at the same time considering world comprehension logics with regard to nature both in Galicia and in Portugal during the last half century.

[gl] A triloxía qatsi, dirixida por Godfrey Reggio nas tres últimas décadas do século XX, supuxo un cambio de paradigma no xeito de filmar o noso contorno e a nosa relación con el, asumindo unha lóxica posthumanista no seu achegamento. A través da experimentación técnica e narrativa, modificando a escala temporal e espacial á que temos acceso habitualmente como seres vivos, permítenos unha comprensión moito maior dos cambios que ocorren no mundo e unha reflexión, sen verbas, sobre o camiño que deberiamos tomar. Desde este artigo tentamos atopar esas reflexións e a súa relación co posthumanismo.
[en] This article is an attempt to bring together two basic ideas. One the one hand, it presents both a succinct contextualization of the systematically linked literature of Angola and the works of Ondjaki, as well as a brief look at the process of establishing a differentiated Angolan literature. On the other hand, it will offer a hermeneutic reading of Quantas madrugadas tem a noite (2004). To this end, Walter Benjamin's 'der Erzähler' ('The Storyteller') will act as the initial framework though which the friction in the novel between oral and the written will be approached.

[gl] Este artigo pretende enfiar dous aspectos básicos. Por un lado, presentaranse tanto unha sucinta contextualización do entramado sistémico da literatura de Angola e da obra de Ondjaki, como algúns apuntamentos breves sobre o proceso de configuración dunha literaturaangolana diferenciada. Polo outro, focalizarase a atención hermenéutica en Quantas madrugadas tem a noite (2004). Para isto, usarase o texto de Walter Benjamin, der Erzähler ("O narrador"), como marco inicial para tratar a fricción entre oralidade e escritura dentro desta novela.
[en] This essay analyzes recent experimental documentaries by Lois Patiño and Xurxo González (aka Xurxo Chirro) within the context of the Novo Cinema Galego, its dig­ital modes of production, its geographical aesthetics, and the ways in which it visualizes ever-evolving notions of Galician identity and point of view. While these directors' films problematize formal barriers, boundaries, and distinctions, they also draw special attention to national and regional geographies, cultures, identities, languages, in order to make the Galician Worldview visible on screen

[gl] Este ensaio analiza os recentes documentais experimentais de Lois Patiño e Xurxo González (tamén coñecido como Xurxo Chirro) dentro do contexto do Novo Cinema Galego, os seus modos dixitais de produción, a súa estética xeográfica e as maneiras nas que visualiza as nocións, en evolución constante, de identidade e punto de vista galegos. Os filmes destes directores, ao tempo que problematizan barreiras, divisións e diferenzas for­mais, tamén chaman a atención sobre xeografías nacionais e rexionais, culturas, identida­des e linguas, a fin de faceren visíbel a cosmovisión galega na pantalla.
[en] During the Academic Crisis of 1969, the Círculo de Iniciação Teatral da Academia de Coimbra in Portugal (CITAC) was working on the play Castelao e a sua época, directed by the Catalan Ricard Salvat. The play was banned by the Portuguese Police during the Estado Novo dictatorial regime, and the director was forced to leave the country. In this article I will analyse some of the artistic elements of this play, relating them to both Salvat's work in Portugal and to the presence of Bertolt Brecht's theories during the Portuguese dictatorship.

[gl] Durante a Crise Académica de 1969, o Círculo de Iniciação Teatral da Academia de Coimbra en Portugal (CITAC) preparaba, baixo a dirección do catalán Ricard Salvat, un espectáculo titulado Castelao e a sua época. A peza foi prohibida pola policía do Estado Novo e o director foi expulsado do país. Nas seguintes páxinas recuperamos algúns elementos artísticos do espectáculo e poñemos estes en relación co traballo de Salvat en Portugal e coa presenza das teorías brechtianas no teatro portugués durante a ditadura.
[en] This article seeks to understand the tensions produced by the formal protection measures applied in territories with biological and ethnic characteristics in the border area between Chile and Bolivia, from 2001 to 2020 (regions: Arica and Parinacota, Tarapacá, and departments: Oruro and Potosí). A cartographic and historical analysis is generated, supported by interviews and documentary review, on the changes suffered by protected areas and indigenous territories. The findings are presented for both sides of the border in three axes of analysis: 1) the tensions between commercial and biological corridors and mining exploitation; 2) the failed attempts to protect biodiversity; and 3) the centrality of development opportunities versus the self-determination of indigenous territories. Thus, it contributes to discuss the articulation between environmental and ethnic protection in the multiplicity of transboundary and border territories in this Andean region.

[gl] Este artigo trata de comprender as tensións producidas a partir das medidas formais de protección que se aplicaron en territorios con características biolóxicas e étnicas na zona fronteiriza entre Chile e Bolivia, durante os primeiros 20 anos do século XXI, nas rexións de Arica e Parinacota. , Tarapacá e os departamentos de Oruro e Potosí. A partir dunha revisión documental e entrevistas a funcionarios, xérase unha análise cartográfica e histórica centrada nos cambios que sufriron as áreas protexidas e os territorios indíxenas durante o período de estudo. Constrúense tres eixes de análise e constrúense as tensións multiterritoriales a cada lado da fronteira: 1) as tensións entre corredores, explotación mineira e conservación biolóxica; 2) os intentos fallidos de protexer a biodiversidade e 3) a centralidade das oportunidades de desenvolvemento fronte á autodeterminación dos territorios indíxenas.