BILGEM-AI/BILGE-Wiki-Tr-Plus huggingface dataset:
# Kanada demografisi
2015 itibarıyla Kanada'nın toplam nüfusu 35.939.927 idi. Nüfus artış hızı %1,04 (2010-2015) olup, 1955'ten beri artmaktadır. Nüfus yoğunluğu 4,0 kişi/km² olup, dünya ortalaması olan 56,5 kişi/km² ile kıyaslandığında oldukça düşüktür ve toplam nüfusun (2015) %81,8'i şehirlerde yaşamaktadır. Ortanca yaş 40,6 ve 2015 yılında yaşlı nüfusun oranı 16,14 olup, yaşlanan bir topluma işaret etmektedir.
2016 yılında yapılan Kanada Nüfus Sayımı'na göre, o sırada Kanada'nın nüfusu 2011 yılına göre yaklaşık %5'lik bir artışla 35.151.728'dir. 2011 ile Mayıs 2016 arasında, Kanada'nın nüfusu yaklaşık 1,7 milyon arttı ve bu artışın yaklaşık üçte ikisi dünyanın dört bir yanından gelen göçmenlere bağlandı. 1990 ve 2008 yılları arasında Kanada, dünyanın her yerinden gelen göçmenleri kabul ederek yaklaşık 5,6 milyon kişi arttı, toplamda yaklaşık %20,4'lük bir artış oldu. Bugün bile, Kanada'daki nüfus artışının ana itici gücü, göç yoluyla nüfus artışıdır.
Kanada, kişi başına en yüksek göç oranına sahip ülkelerden biridir. Kanadalıların ve yerleşik siyasi partilerin çoğunluğu, mevcut göçmenlik sistemi hakkında olumlu olduklarını söylüyor. 2019 itibarıyla, çoğu Asya'dan olmak üzere yılda yaklaşık 341.180 göçmen Kanada'ya girdi. Yeni gelenlerin çoğunlukla Toronto, Montreal ve Vancouver gibi kentsel alanlara yerleştiği bilinmektedir. Basit göçmenlere ek olarak Kanada, dünyanın toplam yıllık mültecilerinin ortalama %10'undan fazlasına denk gelen birçok mülteciyi de kabul etmektedir. Özellikle 2018 yılında yaklaşık 28.000 mülteci kabul edildi. Ancak, bu kadar çok göçmen ve mülteciyi kabul etmesine rağmen, Kanada'nın nüfus yoğunluğu kilometrekare başına yaklaşık 3,7'dir, dünyadaki en düşük orandır. Kanada'nın toprakları 41 derece kuzey enleminden 83 derece kuzey enlemlerine kadar uzanır ve nüfusun %95'i 55 derece kuzey enleminin altında yaşar. Ayrıca, nüfusun beşte dördü ABD sınırından sadece 150 kilometre uzakta yaşıyor. Nüfusun yaklaşık %50'sinin yaşadığı Kanada'nın en yoğun nüfuslu bölgeleri, St. Lawrence Nehri ve tatlı su göllerinin bulunduğu güney Quebec ve güney Ontario'dur. Kalan %30'luk kısım ise Britanya Kolumbiyası veya Alberta'nın ovalarında yaşıyor.
Kanadalıların yaklaşık %67,7'si bir aile ile yaşıyor, %28,2'si yalnız yaşıyor ve sadece %4,1'i aileleri dışında biriyle birlikte yaşıyor. Hanelerin yalnızca %6,3'ü birden çok kuşaktan oluşuyor ve 20-34 yaş arasındaki gençlerin %34,7'si ebeveynleriyle birlikte yaşıyor. Hanelerin %69'u kendi evine sahiptir ve %58,6'sı ipotekli bir ev satın almıştır.


## İstatistikler.
### 1831-günümüze.
kaynak: Our World In Data, Birleşmiş milletler
# Macsyma
Macsyma (Project MAC's SYmbolic MAnipulator), bir bilgisayar destekli cebir sistemidir ve 1967-1982 yılları arasında Project MAC isimli bir projenin parçası olarak MIT AI Lab bünyesinde gerçekleştirilmiştir.
1982 yılında MIT Macsyma'nın bir kopyasını bu yazılımın geliştirilmesi için en çok desteği veren kurumlardan biri olan ABD Enerji Bakanlığı'na vermiştir. Yazılımın bu sürümü DOE Macsyma olarak bilinir.
DOE Macsyma, 1982 yılında Symbolics'e lisanslanmıştı. Symbolics yıllarca Macsyma'yı geliştirmiş ancak daha sonra bunu esas işi olan Lisp makineleri satışlarına odaklanmasını engelleyen bir durum olarak görmeye başlamıştır. 1992 yılında eski bir Symbolics çalışanı tarafından Macsyma Inc. şirketi kurulmuş, yazılımın lisansını alıp geliştirmeye devam etmiştir. 1999 yılında Macsyma Tenedos LLC tarafından alınmıştır. Şirket şu anda Macsyma'yı yeniden çıkarmamış ve satmamıştır.
1982 DOE Macsyma sürümüne dayanan özgür yazılım modeline dayanan ve Maxima ismi altında geliştirilen benzer bir ürün mevcuttur.
# Maxima
GNU Maxima özgür yazılım lisanslı, Common Lisp (CL) dili ile yazılmış bilgisayar destekli cebir sistemidir (BCS).
Maxima dünyanın ilk genel amaçlıbilgisayar destekli cebir sistemi olan Macsyma sistemine dayanır. Macsyma, Massachusttes Institute of Tecnology (MIT)'de 1963'te başlatılan Yapay Zeka (AI) çalışmalarının 1968'de bilim dünyasına tanıtılan ürünüdür. 1982, Macsyma'nın bir türevi Symbolics Inc'e satılır. Bir diğer türevi de Amerikan Enerji Bakanlığı tarafından satın alınarak DOE Macsyma adını alır. Enerji Bakanlığı ve bazı diğer devlet kuruluşları tarafından kullanılan ve desteklenen bu sürüm, William Schelter tarafından geliştirilir. MIT'deki Macsyma grubunun bir üyesi olan Wiliam Schelter, Maxima'yı kendi geliştirdirdiği Common Lisp'te (CL) tekrar yazar. Schelter 1998'de ABD Enerji Bakanlığı'ndan gerekli izinleri alarak Maxima'nın GNU Kamu Lisansı ile özgür yazılım statüsü kazanmasını sağlamıştır. 
Ölümüne kadar (2001) yine Schelter tarafından yönetilen Maxima projesi, birçok Maxima gönüllüsü tarafından geliştirilmektedir.
Sourceforge web sitesinden indirilen Maxima paketi içinde komut satırı karakterli Xmaxima ve grafiksel arayüz olan wxMaxima beraber bulunmaktadır. wxWidgets ile geliştirilen wxMaxima en popüler grafiksel kullanıcı arayüzüdür. GNU TeXmacs matematik editörü Maxima için kullanılabilecek etkileşimli arayüzlerden biridir. Maxima ile etkileşime geçmek için, bunların dışında "imaxima" ya da Emacs da kullanılabilir. Maxima Common Lisp dili ile yazıldığı için Lisp programlama ortamlarından da Maxima'ya erişmek mümkündür.
# Arkeometri
Arkeometri, insanlığın kültür tarihini anlamada arkeologlara yardımcı olabilmek için antik eserlerin ve materyallerin pozitif bilim yöntemleriyle incelenmesidir.
Arkeometri, geçmiş yaşamı anlamaya ve yeniden kurmaya çalışan arkeolojiye doğru bilgi almasında yardım eden ve önemi giderek artan bir bilim dalıdır. Arkeometri genel bir tanım olarak, arkeolojinin, doğa bilimleriyle bağlantısını kuran bir yöntemdir ve gelişimi de arkeolojiden çok doğa bilimlerinin gelişmesine bağlıdır.
Antik eserlerin nasıl, ne zaman, nerede, kimler tarafından ve niçin yaratıldığını anlayabilmek amacıyla arkeologlar çok çeşitli alanlardan uzman kişilerin yardımını istemektedirler. Arkeometri, fen bilimleriyle arkeolojinin ilişkisine de denebilir. Arkeolojiyi tarihten uzaklaştırıp doğa bilimlerine yaklaştıran da arkeometridir. Örneğin arkeologlar kazılarda buldukları organik maddelerin yaşını belirlemek için karbon-14 yöntemiyle tarihleme yaparlar. Bu yöntem doğrudan doğruya arkeologların kendi başlarına yapabileceğinden daha karmaşıktır.
Arkeometrinin işlevi ise, genel olarak, optik (hava fotoğrafı, fotogrametri vb.) ve jeofiziksel (rezistivite, elektrik sondası vb.) yöntemlerle ören yerlerinin saptanması; radyoaktif (karbon-14, potasyum-argon, termolüminesans, elektron spin rezonans vb.) ve radyoaktif olmayan (arkeomanyetizma, obsidiyen hidrasyonu, dendrokronoloji, palinoloji vb.) yöntemlerle yaş tayini ve mutlak tarihlendirme yapılması; radyoaktif (nötron aktivasyonu, atomik soğurma spektrometresi vb.) ve bazı fiziksel yöntemlerle (optik mikroskobi, x ışını floresansı, kızılötesi soğurma vb.) hammadde saptanması; paleoantropoloji, arkeobotanik, arkeozooloji, toprak analizleri, jeomorfolojik ve jeokronolojik yöntemlerle doğal çevre, biyolojik ortam ve nüfus gibi koşulların belirlenmesi; çeşitli kimyasal ve fiziksel analizlerle restorasyon ve konzervasyon yapılmasında yardımcı olunması; matematiksel kümeleme ve serileme yöntemleriyle tipolojik sınıflandırmanın ve teknolojik düzeyin belirlenmesidir.
Ayrıca, teknolojik gelişimin doğrultusunda geliştirilen manyetometreler ile mikro seviyeli arkeolojik kalıntılar yüzey araştırmalarıyla belirlenebilmektedir.
# Adenin
Adenin, toplam iki tane olan pürin bazlarından biri olan moleküldür. DNA ve RNA nükleik asitlerinin nükleotidlerinde bulunur. Adenin, DNA'da timine, RNA'da ise urasile hidrojen bağlarıyla bağlanarak içinde bulunduğu nükleik asidin yapısını sabitleştirir.
Adenin, riboz'a bağlandığında bir nükleosit olan adenozin'i, deoksiriboz'a bağlandığında deoksiadenozin'i oluşturur. Adenozine üç fosfat grubu bağlanınca adenozin trifosfat (ATP) oluşur. ATP, hücre metabolizmasında tepkimeler arasında enerji taşınmasını sağlayan temel yöntemlerden biri olarak kullanılır.
Geçmişte adenin, literatürde bazen vitamin B olarak adlandırılmaktaydı, ancak artık gerçek bir vitamin olarak düşünülmemektedir (bkz. B vitamini). Kimyasal formülü C5H5N5'tir.
# Urasil
Urasil, RNA'nın yapısındaki dört bazdan birisidir. Üç pirimidinden birisidir. DNA'da urasil yerine timin kullanılır. Timin gibi, urasil de adenin ile iki hidrojen bağı kullanarak bir baz çifti oluşturabilir. Urasil ile timin arasındaki fark, urasilde timindeki metil grubunun olmamasıdır. Urasil, timinle karşılaştırılırsa, sitozine daha kolay bozunur.
# Timin
Timin (C5H6N2O2, 5-metilurasil), DNA'daki nükleik asitlerin bazlarından biri olan moleküldür. Adenin ile bir baz çifti oluşturabilir. Adenin ile aralarında 2 adet zayıf Hidrojen bağı bulunur.
Timin, deoksiriboz ile birleşince bir nükleosit olan timidini oluşturur. Timidin, bir, iki ya da üç fosforik asit grubuyla birleşerek sırasıyla TMP, TDP ve TTP'yi (timidin monofosfat, timidin difosfat ve timidin trifosfat) oluşturur.
RNA'da timin yerine urasil bulunur.
# Sitozin
Sitozin (C) ("2-oksi-4-aminopirimidin" ya da "4-amino-2(1H)-pirimidinon)" guanin, adenin ve timin (RNA'da urasil) ile beraber DNA ve RNA'daki temel azotlu bazlardan biri olan moleküldür. Kimyasal formülü C4H5N3O'dur. Bir heterosiklik aromatik halka ve iki substituentten (4. pozisyona bağlanmış bir amin ve 2. pozisyona bağlanmış keton) oluşan bir pirimidin türevidir. Sitozin'in nükleosidi sitidin'dir ve Watson-Crick baz eşleşmesine göre guanin ile 3 hidrojen bağı ile bağlanmış baz çifti kurar.


## Tarih.
Sitozin Albrecht Kossel tarafından 1894 yılında, buzağının timüs dokusundan hidrolize edilerek keşfedilmiştir. 1903 yılında yapısı bulunmuş ve aynı yıl içinde laboratuvarda sentezlenmiştir. 
Sitozin son zamanlarda kuantum ölçümlerinde kullanım bulmuştur. Molekülün kuantum mekanik özelliklerinden yararlanılarak ilk kez bilginin kullanılması, 1 Ağustos 1998'de, Oxford Üniversitesinden araştırmacılar, David Deutsch'ın algoritmasını, 2 qubit'lik NMRQC (Nükleer Manyetik Rezonans Kuantum Bilgisayarı)'nda sitozin molekülüne dayanarak uyguladığında başarılmıştır.


## Kimyasal reaksiyonları.
Sitozin DNA, RNA ya da bir nükleotidin parçası olarak bulunabilir. Sitidin Trifosfat (CTP) olarak bazı enzimlerin kofaktörü olabilir ve Adenozin Difosfat (ADP) molekülüne bir fosfat aktararak Adenozin Trifosfat (ATP)'ye dönüşmesini sağlayabilir.
DNA ve RNA'da, Guanin ile baz çifti oluşturmuş şekilde bulunur ancak özünde kararsızdır ve deaminasyon yoluyla urasile dönüşebilir. Bu durum, urasil glikosilaz gibi DNA'daki Urasili ayıran DNA onarım molekülleri tarafından tamir edilmediği durumlarda, nokta mutasyonlarına yol açar. Ayrıca DNA metiltransferaz enzimi yardımıyla sitozine metil bağlanarak 5-metilsitozin oluşturulabilir
# Merkezefendi
Merkezefendi, Türkiye'nin Denizli ilinin bir ilçesi.
12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile ilçe olmuştur. 345.933 kişilik nüfusuyla ilin en kalabalık ilçesidir. Denizli'nin iki merkez ilçesinden biridir.


## Spor.
Merkezefendi Belediyesi, Merkezefendi'yi ve Denizli'yi Basketbol Süper Ligi'nde temsil etmektedir.
# Tuşba
Tuşba, Türkiye'nin Van ilinin bir ilçesi. 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile Van merkez ilçesinin üçe bölünmesi sonucu ilçe olmuştur. Nüfus bakımından Van'ın en büyük 3. ilçesi olan Tuşba aynı zamanda Van'ın eski adıdır. 31 Aralık 2024 itibarıyle TÜİK istatistiklerine göre Tuşba'nın nüfusu 165.885'tir.


## Turizm.
Van Kalesi, Tuşba'da bulunmaktadır. Türkiye'nin deniz kıyısında olmayan ilk mavi bayraklı plajı, Van Gölü kıyısındaki Mollakasım Plajı'dır.


## Siyaset.
2024 Türkiye yerel seçimleri sonucunda Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi adayı Hanım Akkoş seçimi kazandı.
# Ortahisar
Ortahisar, Trabzon ilinin bir ilçesi olup doğusunda Yomra, batısında Akçaabat ve güneyinde Maçka İlçeleri ile çevrilidir. 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile Trabzon merkez ilçesinin kaldırılması sonucu ilçe olmuştur. Trabzon'un en kalabalık nüfuslu ilçesidir ve fiilen merkezidir. Ortahisar kırsalında 9 kasaba ve 38 köy bulunmaktaydı, kabul edilen kanun ile hepsi mahalle statüsüne geçiş yapmıştır. 2022 verilerine göre ilçenin nüfusu 335.628'dir.


## Tarih.
2021 yılının nisan ayında Trabzon Büyükşehir Belediyesi'nin başlatmış olduğu kazı çalışmaları sonucunda Roma İmparatorluğu ve Bizans İmparatorluğu dönemine ait arkeolojik kalıntıların keşfedildiği duyuruldu. İlçenin Atatürk Meydanı'nda otopark yapımı için yapılan kazılar sonucunda Roma imparatoru olan Hadrianus dönemine ait hasır sütunlar ve surlar, 1460 yılında yapıldığı iddia edilen Bizans dönemine ait hendek duvarları keşfedildi. İlerleyen aylarda kazılar sırasında Roma dönemine ait çini, çanak, çömlek kalıntıları da keşfedildi. Trabzon Büyükşehir Belediyesi tarafından yapılan açıklamalara göre, kazı alanının açık hava müzesine dönüştürülmesi planlanmaktadır.
# Menteşe, Muğla
Menteşe, Muğla ilinin 13 ilçesinden birisidir.


## Tarihçe.
12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile Muğla merkez ilçesinin lağvedilmesinin ardından Menteşe adında yeni bir ilçe kuruldu. Muğla ilinin fiilen merkezidir.


## Eğitim.
İlçede, Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı 10 anaokulu, 32 ilkokul, 23 ortaokul, 16 lise, 1 halk eğitim merkezi, 2 mesleki eğitim merkezi, 1 rehberlik ve araştırma merkezi ve 1 bilim ve sanat merkezi bulunmaktadır.


## Kardeş şehirler.
  - Odunpazarı, Eskişehir (2022)
# Artuklu, Mardin
Artuklu, Türkiye'nin Mardin ilinin bir ilçesi. 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile Mardin merkez ilçesinin kaldırılması sonucu ilçe olmuştur. İlin fiilen merkezidir. İlçede farklı dinî inanışlar paralelinde, sanatsal ve tarihi değeri olan cami, türbe, kilise, manastır ve benzeri dini eserler bulunmaktadır.


## Tarihçe.
Fırat ve Dicle nehirleri arasında Mezopotamya bölgesinde, tarih boyunca pek çok medeniyet yerleşmiştir. Bir dağın tepesinde kurulmuş olan Artuklu, Yukarı Mezopotamya'nın en eski yerleşim yerlerinden biridir.
M.Ö.4500'den başlayarak Arami Süryani Arami/Süryani Subartu, Sümer, Akad, Babil, Mitanniler, Asur, Pers, Bizans, Araplar, Selçuklu, Artuklu, Osmanlı hakimiyetine girmiştir.


## Coğrafya.
Artuklu, Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nin Yukarı Mezopotamya havzasında bulunmaktadır. Mardin dağlarının, Mazıdağı, Derik, Midyat, Savur ve Nusaybin yörelerine sokulan yüksek kesimlerinde, Meşe ağaçlarından oluşan topluluklara rastlanır. İklim olarak Akdeniz iklimi ile karasal iklimin ortak özelliklerine sahiptir. Yazları çok sıcak ve kurak, kışları ise yağışlı ve soğuktur.


## Nüfus.
Artuklu'da Türkler, Araplar, Kürtler, Süryaniler ve Ermeniler gibi etnik gruplar yaşarlar.


## Yerel yönetim.
31 Mart 2019 Yerel Seçimler sonucu belediye başkanlığına Abdulkadir Tutaşi seçilmiştir. 


## Mimari.
### Evler.
İlçenin kesme taş işçiliğiyle yapılan evleri dikkat çekmektedir. Süryani ve Arap mimarisinin tipik örnekleri olan bu evler ve İslam mimarisinin oluşturduğu cami ve medreseler bir açık hava müzesi görünümündedir.


### Mardin Kalesi.
İlçeye hakim bir tepede etkileyici Mardin Kalesi bulunur. Evliya Çelebi, yazdığı seyahatnamede kaleyi ve ele geçirilmesinin zorluğunu şöyle tarif eder:


## Kardeş şehirler.
 Konak, İzmir (2015)
 Kayseri (2019)
 Adıyaman (2023)
# Hakkâri
Hakkâri (Kürtçe: "Colemêrg"), Hakkâri ilinin merkezi olan şehirdir. Türkiye'nin en güneydoğusundadır.
Hakkâri Merkez, 1 belde, 36 köy, 22 mahalle; bu yerleşim birimlerinde de şehir merkezlerinde 59.465, kırsal kesimde 19.051, toplam 78.516 nüfus bulunmaktadır. Yörenin %87,6'sı dağlık, %10,3'ü platoluk, %2,1'i ovalıktır. Hakkâri’nin deniz seviyesinden yüksekliği yaklaşık 1.720 metredir.


## Tarihçe.
Hakkâri konumu ve coğrafi yapısı itibarıyla pek çok medeniyete ev sahipliği yapmıştır. İslamiyet öncesi, Med, Pers, Selevkos, Karduya, Roma ve Sasani hakimiyetini görmüştür. 641 yılında ise İslam orduları tarafından fethedilmiştir.8 yüzyıldan itibaren bölgeyi Abbasilere bağlı yerel Kürt beyleri yönetmiştir. 10. yüzyıldan itibaren ise bölge, Mervaniler'in eline geçmiştir. 1095-1127 yılları arasında Selçuklular Hakkâri'yi işgal etmiş, 1133 yılında ise Hakkâri Emirliği kurulmuştur. 15. yüzyılın sonlarına doğru Akkoyunlular'ın desteğiyle diğer Kürt beyleri Donboli ve Mahmudi beyleri Hakkâri'yi işgal etmiştir. Daha sonra Safevi işgali yaşanmış, ancak 1514'te Çaldıran Savaşı sonrası Hakkâri beyleri kontrolü tekrar ele geçirmiştir. 1548 ve 1847 yıllarında ise Hakkâri Emirliği Osmanlı'ya tabi olmuştur. 1847'da Nurullah Bey ve diğer Kürt beylerinin Osmanlı tarafından yenilgiye uğratılması sonrasında ise bölge Osmanlı kontrolüne geçmiştir.


## İklim.
Hakkâri'de karasal iklim görülür. Yazlar kurak ve sıcak, kışlar soğuk ve kar yağışlı geçer. Kış döneminde ortalama sıcaklık −5 °C, yaz döneminde ise 25 °C'dir. Kaydedilen en düşük sıcaklık −22.7 °C, kaydedilen en yüksek sıcaklık 37 °C'dir.


## Yerel yönetim.
18 Ekim 2019 tarihinde Hakkari Belediye Başkanı Cihan Karaman "terör örgütü üyeliği" ve "terör örgütü propagandası yapmak" suçlarından tutuklandı. Karaman'ın yerine Hakkari Valisi İdris Akbıyık kayyım olarak atandı.


## Kardeş şehirler.
Hakkâri'nin 10 kardeş şehri vardır;
  - Mostar, Bosna-Hersek
  - Banja Luka, Bosna-Hersek
  - Dubrovnik, Hırvatistan
  - Kraslava, Letonya
  - Oyam, Uganda
  - Boden, İsveç
  - Sidney, Avustralya
  - Lublin, Polonya
  - Edde, Lübnan
  - Lubumbashi, Kongo DC
# Osmanlı tebaası
Osmanlı, Osmanlı İmparatorluğu'nun vatandaşı olan kimse.
Osmanlılık, 1839'da ilan edilen Tanzimat Fermanı'ndan itibaren Osmanlı İmparatorluğu'nun resmi görüşü olan Osmanlıcılıkta; Türk, Yunan, Ermeni, Bulgar, Macar, Bosnalı, Arap, Kürt gibi etnik grupların üst kimliği olarak kabul edilmiştir ve kapsam konusunda Müslüman-gayrimüslim ayrımı yapılmamıştır. Ancak bu anlayış hem Müslümanlar hem de gayrimüslimlerce kabul görmemiş ve bu politika muvaffak olmamıştır. Bu etnik grupların bir bir isyan edip bağımsızlıklarını kazanmalarıyla geçerliliğini yitirmiştir.
# Şehzadeler
Şehzadeler, Türkiye'nin Ege Bölgesi'nde bulunan Manisa ilinin ilçelerinden biridir. 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile Manisa merkez ilçesinin ikiye bölünmesi sonucu ilçe olmuştur. Manisa ilinin iki fiili merkezinden biridir.
# Çoklu kalıtım
Çoklu kalıtım ("multiple inheritance") bir sınıfın iki veya daha fazla üst sınıftan miras almasını sağlar. Pratikte karışıklıklara (miras alınan iki farklı sınıfta aynı isimde değişkenlerin bulunması gibi) sebep olabildiği için C++ içinde kullanılabilen bu yapı C# içinde kaldırılmış ve yerine arayüz (interface) mantığı getirilmiştir.
Örnek:
 #include <iostream>
 class A
 {protected:
 int a;
 public:
 class B
 {protected:
 int b;
 public:
 class C: public A, public B
 public:
// Böyle bir kodda C classı işlemini yaparken hem A dan hem de B den değer devralır.
# Süleymanpaşa
Süleymanpaşa, Türkiye'nin Tekirdağ ilinin bir ilçesi. 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile Tekirdağ merkez ilçesinin kaldırılması sonucu ilçe olmuştur. Tekirdağ ilinin fiilen merkezidir. XIV. Yüzyılda Trakya'da savaşan Osmanlı Ordusu'nun ilk komutanı Süleyman Paşa'dan dolayı bu ismi almıştır.
# Yozgat
Yozgat eski ismi Bozok, Yozgat ilinin merkezi olan şehirdir. Yozgat İç Anadolunun merkezinde bulunan başkent Ankara'ya 217 kilometre uzaklıktadır. Yozgat il merkezinin 2021 yılı itibarıyla nüfusu 108.024'dür.


## Tarihçe.
Anadolu'nun en eski yerleşim merkezlerinden biri olduğu düşünülen yörede Alişar Höyüğü'nde yapılan kazılarda MÖ 3000 yıllarına ait eserler bulunmuştur. Hititlerin yerleşim merkezlerinden de biri olduğu bilinmektedir.


### Milattan önce.
Yozgat bölgesi birçok medeniyetlerin hakimiyetinde kalmıştır.
  - Hititler,
  - MÖ Friglerin hakimiyeti,
  - MÖ 7. yüzyıl başlarında Kimmerler,
  - MÖ 6. yüzyılda Lidya Krallığı ve Persler,
  - MÖ 4. yüzyılda da Makedonyalıların
  - MÖ 3. yüzyılın başlarında güney kesimi Kapadokya Krallığının hakimiyeti,
  - MÖ 2. yüzyıl başlarında ise, Kelt kabilelerinden Galatların yerleştiği Galatya’nın bir parçası olmuştur.
  - MÖ 85’te Roma’nın korumasına girmiştir.


### Milattan sonra.
MS 395’te Roma İmparatorluğu ikiye bölününce Anadolu, Doğu Roma yani Bizans’ın egemenliğine geçmiştir. Dönem dönem Sasani’ler bölgeye akınlar yapmış ancak hakimiyet sağlayamamışlardır.
Timur’un Anadolu’dan ayrılması ile bölge sıkıntı çekmeye başlamış 1408 yılında Çelebi Mehmet tarafından Osmanlı Devleti'ne bağlanmıştır. Yavuz Sultan Selim döneminde Yozgat ve çevresinde Celal ismindeki bir Türkmen tarafından çıkarılan ve Celali İsyanları olarak bilinen isyan kontrol altına alınmıştır. 1526 yılında Kanuni Sultan Süleyman döneminde yörede bazı nüfus değişimleri yapılmış, Halep Türkmenlerinden Bozulus aşiretine bağlı Mamalu Türkmen oymakları yöreye yerleştirilmiştir.
26 Ekim 2014'te yapılan referandum sonucuna göre köy statüsünde bulunan Divanlı, mahalle olarak Yozgat merkez ilçeye bağlanmıştır.


## Belediye başkanları.
Kaynak:
# Kırıkkale
Kırıkkale, Kırıkkale ilinin merkezi olan şehirdir. 1941 yılında belediye statüsüne kavuşmuştur. Kırık köyü arazileri üzerine kurulmuş, gelişmiş ve büyümüştür. 1920'lerde mühimmat fabrikasının temellerinin atılması, DDY'nin buradan geçmesi gibi unsurlar şehrin oluşmasında önemli rol oynamıştır. Mühimmat Fabrikasının üretime geçmesiyle şehir göç almaya başlamış ve 12 hanelik Kırık köyü, 1929 yılında bucak yapılarak "Kırıkkale" biçiminde kullanılmıştır.
Kırıkkale 1929'da 3000 nüfusa sahip bir Anadolu kasabasıydı. İlk yerleşimler TCDD güzergahında; bugün aynı adı taşıyan Fabrikalar mahallesi, Ovacık mahallesi, Kurtuluş ve Hüseyin Kahya mahallelerinde oluşmaya başlamıştır.
1935 genel nüfus sayımında şehrin nüfusu 4599'a yükseldi. Makine ve Kimya Endüstrisi kurumuna fabrikalarda çalışmak üzere çevre illerden insanlar buraya göç etmeye başladılar. Cumhuriyetin ilk yılları olması nedeniyle sanayi şehrin büyümesine öncülük yaptı. Ayrıca Kırıkkale Türkiye'nin 5 adet rafinerisinden birisi olan Orta Anadolu Kırıkkale Rafinerisine ev sahipliği yapmaktadır.
21 Haziran 1989 tarihinde dönemin Cumhurbaşkanı Turgut Özal tarafından yapılan törenle il oldu.
Merkez ilçede 31 mahalle ve 9 köy mevcuttur.


## Nüfus.
Cumhuriyet sonrasında, 1927 yılında, yapılan ilk nüfus sayımında Kırıkkale adına rastlanılmamıştır. Ancak o dönemde Ankara'nın ilçesi konumunda olan Keskin'in nüfusu 48.934 kişidir. Kırıkkale, 1935 ve 1940 nüfus sayımlarında Keskin ilçesine bağlı nahiye statüsündedir.
# Şırnak
Şırnak, Türkiye'nin Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde Şırnak ilinin merkezi olan şehirdir.


## Etimoloji.
Şırnak, Nuh'un gemisi kalıntılarının olduğu öne sürülen Cûdi Dağı'nın kuzeyinde 'Şehr-i Nûh' adıyla kurulmuştur.


## Tarihçe.
Şırnak, tarihsel olarak çok eski bir geçmişe sahiptir. Şehrin geçmişi Evliya Çelebi'nin 17. yüzyılda yazdığı "Seyahatnâme" ve tarihî rivayetlere göre Nuh Tufanı öncesine dayanır. Bu rivayetlere göre Cizre, tufandan sonra ikinci kez Nuh ve oğulları tarafından inşa edilirken Cizre'nin kızgın sıcağından korunmak için Şırnak, yazlık ve yaylak olarak inşa edilmiştir.
Asur kralı I. Tiglath-Pileser'in yazıtında (MÖ 1100) Şarişa/Şerişa, Strabon'da (MS 17) Sareisa adıyla anılan yerin Şırnak olduğuna dair fikirler vardır. Eski adı Şehr-i Nuh'tur. Osmanlı döneminde Cizre'ye bağlı iken 23 Temmuz 1914 tarihinde ayrılmış ve Siirt iline bağlanmıştır. Şırnak ilinin kuruluşu 16 Mayıs 1990 tarihinde gerçekleşmiştir. Bu tarihte Siirt ilinden ayrılarak Şırnak ilinin kuruluşu resmi olarak gerçekleştirilmiştir. Dolayısıyla, Şırnak'ın il statüsüne yükseltildiği tarih 16 Mayıs 1990'dır.


### 2015-16 çatışmaları.
İl merkezinde 2015 yılında çatışmalar başlamıştır. Çatışmalarda birçok kişi yaralanmış ve yaşamını yitirmiştir.


## Coğrafya.
İl batıda Mardin, kuzeyde Siirt, kuzeydoğuda Van ve Hakkari illeri, güneyde Irak ve Suriye Devletleriyle çevrilidir. Şırnak ilinin bir kısmı Güneydoğu Anadolu Bölgesi içinde kalır.
Yüzölçümü 7.172 km2 olan ilin ortalama 1.400 metre rakımı vardır.
İl toprakları bitki örtüsü yönünden iklimin karasal olması doğal bitki örtüsü üzerinde etkili olmuştur. Mevsim içindeki yağışların az olması, doğal bitki örtüsünün bozkır olmasına neden olmuştur. Genelde step görünümündedir. Dağlık kesimlerde bozuk meşeliklere, yükseklerdeyse yer yer ardıçlara rastlanır. Dicle Nehri'nin İl'de bulunan kesiminde dünyanın en çok aranan 10 balık türünden biri olan Leopar Sazanı yeniden keşfedilmiştir.


## Ekonomi.
Ekonomisi madencilik, tarım ve ticarete dayalıdır. Kırsal kesimde başlıca gelir kaynağı hayvancılıktır. Yaylacılık ile çok sayıda küçükbaş hayvan beslenir. Tereyağı, peynir, yün, kıl ve tiftik başlıca hayvani ürünleridir.


## Spor.
Şırnakspor, Şırnak'ın futbol takımı olup, 1995 yılında kurulmuştur. Sarı-kırmızı renklere sahip olan kulüp, 7 sezon 3. Lig'de mücadele etmiştir. 2007-2008 sezonu sonuna kadar 3. Lig'de kalmıştır. 4 Mayıs 2008'de oynanan Nusaybin Demirspor-Şırnakspor maçında, tarafların müsabaka sonucu üzerinde anlaştıklarının tespit edilmesi üzerine 3. Lig 5. Grup'ta yer alan Şırnakspor'un, Türkiye Futbol Federasyonu tarafından amatör lige düşürülmesine ve lige eksi 6 puanla başlamasına karar verildi. En son 2009-2010 sezonunda Şırnak Amatör Ligi'nde mücadele eden kulüp, 2010'dan beri Şırnak Amatör Ligi'ne katılmamaktadır.


## Altyapı.
### Ulaşım.
Mardin, Hakkâri ve Siirt'e karayolu ulaşımı vardır. İstanbul'dan Şırnak'a ortalama otobüsle seyahat süresi 24 saattir. Nusaybin'den başlayan tren yolu hattı da bulunur. Cizre ilçesine 10 km uzaklıktaki Şırnak Şerafettin Elçi Havalimanı ile havayoluyla ulaşım sağlanabilmektedir.
# Backus-Naur form
Backus-Naur form, adını bilgisayar programcılığının öncüleri John Backus ve Peter Naur'dan alan, 1950'lerin sonunda temelleri Backus'a ait bir makalede ortaya konmuş, formal dillerin ve programlama dillerinin sözdizimini açıklamak için kullanılan bir gösterimdir. Naur'un düzenlediği ALGOL 60 dilinin tanımlandığı makale, Backus-Naur formunun bilgisayar dünyasında tanınması açısından önemli rol oynamıştır.


## Temel Özellikler.
'|' (dikey çizgi) 
Anlamı: Alternatif
Anlamı: Tanımlama


## Örnekler.
Bu örnekte araç plakalarının yazım kuralları Backus-Naur form ile ifade edilmektedir. 01'den 81'e değişik değerler alabilen il kodunu, bir harf ve dört rakam veya iki harf ve üç rakam veya üç harf ve iki rakam takip etmektedir. (Buradaki tanımla plakanın sonundaki rakam serisinin tamamı sıfır olabileceği için aslında Türkiye'deki plakaların alabilecekleri değerlerden biraz daha büyük bir küme tanımlanıyor.)
# Gustaf John Ramstedt
Gustaf John Ramstedt (d. 22 Ekim 1873 - ö. 25 Kasım 1950), Fin Türkolog, Altayist.


## Hayatı.
Helsinki Üniversitesi'nde 1906'da doçent, 1917'de profesör oldu. Orta Asya dilleri üzerinde çalıştı. 1919'da Finlandiya'nın temsilcisi olarak Japonya'ya gönderildi ve bir süre dil çalışmalarından uzak kaldı. 1930'da yeniden üniversiteye dönünce çalışmalarına yeniden başladı.
Verdiği dersler arasında Altay halklarının tarihi ve dilleri, karşılaştırmalı Moğolca-Türkçe tarihsel fonolojisi, Kırgızca, Moğolca, Kalmukça, Mançuca, Tunguzca vardı.


## Bazı yapıtları.
  - Seven Journeys Eastward 1898-1912, among the Cheremis, Kalmyks, Mongols and in Turkestan and to Afghanistan.
  - Bergtscheremissische Sprachstudien
  - "Journal de la Société Finno-ougrienne" dergisinde "Das Schriftmongolische und die Urgamundart. Phonetisch Verglichen"
  - Über die Konjugation des Khalkha-Mogolischen
  - Zur Verbstammbildungslehre d. mongolish-türkischen Sprachen
  - Studies in Korean Etymology
# Yalta
Yalta, (Kırım Tatarcası: Yalta, Ukraynaca: Ялта, Rusça: Ялта) Ukrayna'ya bağlı Kırım Özerk Cumhuriyeti'nin güney kısmında, Karadeniz kıyısında yer alan bir sahil şehridir. II. Dünya Savaşı'nın sonucu bu şehirde yapılan ve adını bu şehirden alan Yalta Konferansı ile belli olmuştur.


## İdari Merkezler.
### Kentler.
  - Yalta ve Alupka


### Kasabalar ve köyler.
  - Gaspra kasaba şurası
   - Gaspra /Gaspıra/
  - Gurzuf kasaba şurası
   - Gurzuf
   - Ay Danil (Danilovka)
   - Kızıltaş (Krasnokamenka) 
   - Lineynoye
   - Partizanskoye
  - Koreiz kasaba şurası
   - Koreiz /Kureyz/
   - Mishor
  - Livadiya kasaba şurası
   - Livadiya
   - Vinogradnoye
   - Tüzler (Vısokogornoye)
   - Eriklik (Gornoye)
   - İsar (Kuybışevo)
   - Kurpatı
   - Oreanda
   - Ohotniçye
  - Massandra kasaba şurası
   - Massandra
   - Nikita
   - Cemiyet (Voshod)
   - Magaraç (Otradnoye)
   - Dolossı (Sovetskoye)
  - Simeiz kasaba şurası
   - Simeiz /Simeyz/
   - Kastropol (Beregovoye)
   - Limena (Goluboy Zaliv)
   - Katsiveli
   - Kikeneiz (Opolznevoye)
   - Yanı Küçükköy (Parkovoye)
   - Ponizovka
  - Foros kasaba şurası
   - Foros
   - Melas (Sanatornoye)
   - Muhalatka
   - Mşatka


## Kardeş kentler.
  - Margate, Birleşik Krallık
  - Santa Barbara, Amerika Birleşik Devletleri
  - Galaţi, Romanya
# Mario Puzo
Mario Gianluigi Puzo, (15 Ekim 1920, New York - 2 Temmuz 1999, New York), Amerikalı romancı ve senaristtir. Özellikle Baba (The Godfather) adlı romanı ve filmiyle tanındı, suç ve mafya filmleri tarihine damgasını vurdu.


## Hayatı.
1969'a kadar çeşitli riskler alarak kitaplar yazıp geniş kitlelere ulaşamadı. Bu dönem maddi bir sıkıntı da çekti ve Godfather'ı yazıp varını yoğunu bu projeye yatırdı. Godfather tüm Amerika ve dünyada bestseller oldu. 1972'de Paramount film stüdyosuyla anlaştı, yönetmen Francis Ford Coppola ile senaryoyu yeniden uyarlayarak Bölüm I'i oluşturdu. Film Hollywood'un son yıllarda çizdiği kötü imajı sildi ve bir anlamda prestijini kurtardı. Bölüm II ve III'te de ustalık işi çıkararak servetini artırdı. Fyodor Dostoyevski'nin özellikle Karamazov Kardeşler'den gelen çeşitli alıntılar sağladığından Karanlık Arena, Aptallar Erken Ölür, Dördüncü K ve The Family kitapları üzerinde bir etkisi vardı. The Godfather filmindeki Corleone ailesiyle Karamazov Kardeşler'deki Karamazov ailesi benzerdir.
Ayrıca Sicilyalı, Last Don, Omerta, Dördüncü K, Ana gibi önemli eserler ortaya çıkardı ve yeni başarılar elde etti. 1999'da ölmeden önce Godfather Bölüm IV üzerinde çalışmalarını sürdürmekteydi. Ölünce proje iptal edildi. Ayrıca Mark Winegardner tarafından Godfather Returns (Baba Döndü) ve Godfather Revenges (Baba'nın İntikamı) adıyla Baba serisine devam edildi.


## Ölümü.
Mario Puzo, 2 Temmuz 1999'da New York, Bay Shore'daki evinde 78 yaşında kalp yetmezliğinden öldü.


## Kitapları.
  - Karanlık Arena
  - Şanslı Yolcu
  - Baba
  - Aptallar Erken Ölür
  - Sicilyalı
  - Dördüncü K
  - Son Baba
  - Omertà
  - Aile
  - Münih'e Kadar 6 Mezar
# Isadora Duncan
Isadora Duncan (d. 27 Mayıs 1877, San Francisco - ö. 14 Eylül 1927, Nice), Amerikalı dansçı.
Gordon Craig ile olan ilişkisinden Deidre adında bir kız çocuğu dünyaya geldi. Paris Singer ile olan ilişkisinden de Patrick adında bir oğlan çocuğu dünyaya getirmiştir. 1922 yılında Rus şair Sergey Yesenin ile kendisini Rusya'dan çıkartmak için evlendi. Daha sonra Sergey Yesenin intihar ederek hayatına son verdi. Çocukları (Deidre ve Patrick) talihsiz bir kaza sonucu Seine Nehri'ne yuvarlanan arabada boğularak öldü. Kendisi de, üstü açık bir Bugatti'nin tekerleğine dolanan şalının boynunu kırması sonucunda öldü.
# Lüleburgaz
Lüleburgaz ( "Arkadiopolis", Bulgarca: Люлебургас "Lyuleburgas"), Türkiye'nin Kırklareli iline bağlı bir ilçedir. İlçenin sınırları dahilinde altı belde ve otuz köy bulunmaktadır. Çorlu, Çerkezköy, Edirne ve Tekirdağ'dan sonra Doğu Trakya'nın beşinci en büyük yerleşim yeridir. Kırklareli'nin güneyinde, sanayisi ve tarımı ile öne çıkan Lüleburgaz, söz konusu ilin en büyük ve en gelişmiş ilçesidir.


## Tarihçe.
Lüleburgaz ve civarı milattan önceki dönemde Trak, Büyük İskender ve Roma İmparatorluğu hakimiyetine girdi. Roma İmparatorluğu'nun bölünme döneminde Bizans egemenliğine girdi. Lüleburgaz, Osmanlı'nın kuruluş döneminde Osmanlı'nın eline geçti.
Edirne Vilayet Matbaası Müdürü Şevket Dağdeviren'in yazdığı 1892 tarihli salnameye göre;
Kırkkilise sancağının ikinci sınıf bir kazası olan Lüleburgaz kazası içinde 2 nahiye ve 30 köyde 3492 evde 14950 nüfus bulunur. Kaza içinde 22 cami ve bir mescit vardır. Büyük caminin harem avlusunda 17 odalı bir medrese vardır. Kazada 20 okul, telgrafhane, belediye dairesi, jandarma dairesi, aşar ambarı, büyük saat kulesi, 2 hamam, 20 çeşme, su kemeri ve çömlekhane vardır.
14. yüzyıldan 1919'a kadar Osmanlı egemenliğinde kalan Lüleburgaz, Türk Kurtuluş Savaşı'nın önemli kongrelerinden Trakya Paşaeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'nin düzenlediği Lüleburgaz Kongresi'ne sahne oldu. Sevr Antlaşması'ndan sonra yöre Yunanlarca işgal edildi. Yöre, işgalden ancak Mudanya Mütarekesi'nden sonra kurtulabildi.


## Coğrafya.
Lüleburgaz, Kırklareli ilinin güneyinde yer almakta olup, doğusunda Tekirdağ ilinin Saray ve Ergene ilçeleri, batısında Kırklareli ilinin Babaeski ilçesi, kuzeyinde Kırklareli ilinin Pınarhisar ilçesi ve güneyinde ise Tekirdağ ilinin Hayrabolu ve Muratlı ilçeleriyle çevrilmiştir. Kırklareli ilinin en büyük yerleşim yeri olan ilçenin toplam alanı 1372 hektar olup, ilçe merkezinin denizden yüksekliği 30 metredir. İklim genel olarak yazları sıcak ve kurak, kışları ise yağışlı ve soğuktur. Genellikle kışın Balkanlardan gelen soğuk hava akımlarından etkilenmektedir.


## Nüfus.
Lüleburgaz ilçesinin toplam nüfusu 2020 yılı verilerine göre 152.192 kişidir. Bunun 122.635'i ilçe merkezinde 29.557'si ise belde ve köylerdedir. 2000 yılına göre ilçe nüfusunda %29'luk bir artış görünmektedir. Bu artış ilçe merkezinde %55 olarak görülürken kırsal nüfus da ise %24'lük bir azalma görülmüştür. Nüfus artış oranı ülke genelinin çok üzerinde olup, artış genellikle diğer bölgelerden ve köylerden şehre yoğun göçten kaynaklanmaktadır. Özellikle tekstil ve kimya sanayisinin burada toplanması nedeniyle farklı bölge ve şehirlerden göç almaktadır.


## Folklor.
Dere Geliyor Dere, Ah Tren Kara Tren şarkısı Lüleburgaz yöresine aittir.
# Özel hukuk
Özel hukuk, toplumun birbiriyle eşit haklara sahip üyeleri arasındaki ilişkileri düzenleyen hukuk alanıdır. Medeni hukuk, ticaret hukuku, devletler özel hukuku ve borçlar hukukunu kapsar. Türkiye'de bu alanı düzenleyen başlıca yasalar Medeni Kanun, Borçlar Kanunu ve Türk Ticaret Kanunu'dur.
Bireyler arasındaki ilişkileri düzenleyen özel hukukta, devlet düzenleyici ve uygulayıcı olarak yaptırım aşamasında bu hukuka müdahale eder (bireyin yargıya başvurması gibi). Ancak, devlet, kamu kurumlarının tüzel kişi olarak bireylerle ilişkisinde, birey gibi özel hukuka tabi olur. Devlete ait ticari işletmelerin bireylerle olan iş ilişkileri de özel hukuka girebilir (kiralar, bankalar).
Özel hukuk alanında temel ilke olan serbestlik ilkesine göre 'kanunla yasaklanmamış her şey meşrudur'. Özel hukukta, bir kimseye, hukuk düzeninin sağladığı yetkilere hak denir. Hakkın kullanılması veya kullanılmaması kişiye bırakılmıştır. Kişi hakkını doğrudan veya tasarruf ile kullanır. Ehliyeti olmayanlar, haklarını temsilci, velayetçi ile kullanırlar. Bir hak, medeni kanuna göre dürüstlükle bağdaşır olmalıdır. Aksi halde, bir hakkın kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz. Haklar, mutlak ve nisbi, ayni ve kişisel haklar, malvarlığı hakları, kişivarlığı hakları, inşai haklar başlıklarına ayrılır. Sahipsiz hak olmaz, her hakkın bir sahibi vardır. Hak sahibi, gerçek veya tüzeldir. Hak ehliyeti yönünden herkes eşittir. İnsanlar hak ehliyetini doğumla kazanır ve buna kişilik denir. Kişilik, hukukun temel kavramıdır. Haklar, aslen veya devren kazanılır. Bazı haklar, devredilemez. Hakkın yitirilmesi kişiliğin sona ermesi veya feragat iledir.
Özel hukuk, bireylerin tam bir eşitlik içerisinde, tamamen kendi iradelerine dayanarak (hiçbir baskı gözetmeksizin) aralarında yaptıkları anlaşmaların dayandığı hukuksal haktır. Örneğin; ev kiralamak isteyen bir bireyin ev sahibiyle aralarında imzaladıkları sözleşme 'Özel Hukuk'u temsil eder. Özel Hukuk'ta 'Sözleşme Serbestliği' (yani bireyler kendi isteklerini çekinmeden dile getirebilir ve çekincelerini açıkça ifade edebilirler. Sözleşme Serbestliği tamamen bireylerin kendi iradelerini esas alır.) bireyler (ev sahibi ve kiracı) bu sözleşmede isteklerini belirtirler kendi iradeleriyle Özel Hukuk haklarını kullanmış olurlar.
Şirketlerin aralarındaki yaptıkları sözleşmeler, ev sahibi-kiracı sözleşmeleri ve uluslararası örgütlerin kendi aralarında yaptıkları sözleşmeler özel hukuka örnek olarak gösterilebilir.


## Özel hukukun kapsamı.
  - Medeni Kanun
  - Borçlar Kanunu (Türkiye'de Medeni Kanunun içerisindedir, son kitabıdır)
  - Türk Ticaret Kanunu
# Bahçesaray, Kırım
Bahçesaray (Kırım Tatarcası: "Bağçasaray", Ukraynaca: Бахчисарай, Rusça: Бахчисарай). Ukrayna'ya bağlı Kırım Özerk Cumhuriyeti'nin güney kısmında bulunan bir şehir. Kırım Hanlığı'nın başşehri. Doğusunda küçük bir şerit halinde Karadeniz'e kıyısı olan şehir; günümüzde Kırım Dağları'nın çevresindeki Çürüksü Deresi vadisinde, Simferepol-Sivastopol demiryolu üzerinde yer alır.
Şehir, Osmanlılara tabi olduğu 1475 yılından, Küçük Kaynarca Antlaşması'yla özerk olduğu 1774 yılına dek yaklaşık 299 yıldır Osmanlı İmparatorluğu'na bağlı Kırım Hanlığı'nın bir kenti olmuştur.


## Şehrin Tarihi.
Şehir, 1475'te Fatih Sultan Mehmed'in komutanlarından Gedik Ahmed Paşa tarafından ele geçirilerek Osmanlı İmparatorluğuna tabi olmuştur. Önceleri küçük bir yerleşim yeri olan Bahçesaray, 1503'te I.Mengli Giray Han'ın Çürüksu Irmağı'nın kenarına yaptırdığı Han Sarayı'nın giderek gelişmesi ile oluşmuş ve daha sonra Kırım Hanlığı'nın başkenti olmuştur. Böylelikle Kırım'ın yönetim ve kültür merkezi olan Bahçesaray'da, Han Sarayı'na eklenen yeni bölümlerin yanı sıra pek çok cami ve medrese gibi eserler de inşa edilmiştir. Bu eserlerin içinde; I. Mengli Giray Han ve I. Hacı Giray Han'ın türbeleri de vardır. 1525 Yılında Çerkesler tarafından yağmalandı.
Osmanlı İmparatorluğu ile Rusya Çarlığı arasındaki 1677-81 savaşını bitiren ve Dinyeper'in Batı kıyısını Osmanlı İmparatorluğu'na, doğu kıyısını ise Rusya'ya bırakan Bahçesaray Antlaşması 1681'de bu şehirde imzalanmıştır.
Kent, 1736'daki Rus işgali sırasında büyük tahribat görmüştür. 1774'te Küçük Kaynarca Antlaşması ile Rusya, Kırım'ın bağımsızlığını ve tarafsızlığını Osmanlı İmparatorluğu'na kabul ettirdikten sonra 1783'te Kırım'ı ilhak etmesi sonucunda Bahçesaray da Rusya egemenliği altına girmiştir. Şehir bu süre içinde de Tatarların önemli bir kültür merkezi olmuştur.
I. Hacı Giray Han'ın türbesi, Zincirli Medrese, Kırım Müftülüğü'nün de bulunduğu Salacık, Bahçesaray'ın önemli bir semti konumundadır. Buradaki tarihi kabristan alanında Kırım hanlarının yanı sıra, Kırım'ın milli liderleri İsmail Gaspıralı ile sürgünde öldükten sonra Bahçesaray'a mezarları getirilen Ahmet Özenbaşlı ve Mustafa Edige Kırımal'ın da mezarları bulunmaktadır.
Sovyet yönetimi döneminde tahrip edilen edilen han türbeleri Türkiye tarafından tamir edilmekte olup, TİKA tarafından onarılan Hacı Giray Han Türbesi 18 Mayıs 2009 tarihinde ziyarete açılmıştır.


## Şehrin yetiştirdiği önemli isimler.
  - Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu
  - Edige Mustafa Kırımal
  - İsmail Gaspıralı


## Kardeş şehirler.
  - Bursa, Türkiye 
  - Erzurum, Türkiye 
  - Konak, İzmir, Türkiye
# Aluşta
Aluşta (Kırım Tatarcası: Aluşta, Ukraynaca: Алушта, Rusça: Алушта) Ukrayna'nın Kırım Özerk Cumhuriyeti'nin güney sahilinde bölgesel öneme sahip bir şehir. İmparator I. Justinianus tarafından MS 6. yüzyılda kurulan, günümüzde bir tatil yeridir. Karadeniz sahilinde, Hurzuf'tan gelip, Sudak yolunun çizgisinin üzerinde olmasının yanı sıra, Kırım Troleybüs hattı üzerinde yer almaktadır. Bölge, Kırım dağlarına olan yakınlığı ve kayalık arazi nedeniyle dikkat çekicidir. Bizans savunma kulesi kalıntıları da vardır ve şehir adını 15. yüzyılda Ceneviz kalesinden almıştır. Kasaba, Bizans İmparatorluğu'nda "Aluston" (Αλουστον), Ceneviz hakimiyeti sırasında ise "Lusta" ismine sahipti.
1910 yılında, 544 Yahudi, şehir nüfusunun yaklaşık % 13'ünü oluşturan Aluşta'da yaşadı. 1939 yılında, 251 kişi ile kasaba toplam nüfusun sadece % 2.3'ünü oluşuyorlardı. II. Dünya Savaşı sırasında, 4 Kasım 1941 tarihinde, Almanlar kasabayı işgal etti ve 24 Kasım 1941'de, Sonderkommando 10 birimi yakaladığı diğer komünistlere ve partizanları ile birlikte 30 Yahudiyi öidürdü. 1941 Aralık ayı başında, Aluşta'da yaklaşık 250 Yahudi Sonderkommando 11b tarafından vurularak idam edildi.


## İdari Merkezler.
### Kentler.
  - Aluşta


### Kasabalar.
  - Partenit


### Köyler.
  - İzobilnoye köy şurası
   - Korbek (İzobilnoye)
   - Yukarı Şuma (Verhnyaya Kutuzovka)
   - Aşagı Şuma (Nijnyaya Kutuzovka)
   - Rozovıy
  - Luçistoye köy şurası
   - Demirci (Luçistoye)
   - Lavanda
   - Yedi Ev (Semidvorye)
  - Malıy Mayak köy şurası
   - Büyük Lambat (Malıy Mayak)
   - Kastel (Vinogradnıy)
   - Lazurnoye
   - Degirmenköy (Zaprudnoye)
   - Küçük Lambat (Kiparisnoye)
   - Kürkület (Lavrovoye)
   - Aşagı Degirmenköy (Nijneye Zaprudnoye)
   - Küçükköy (Puşkino)
   - Karasan (Utyos)
  - Maloreçenskoye köy şurası
   - Küçük Özen (Maloreçenskoye)
   - Ulu Özen (Generalskoye)
   - Tuvak (Rıbaçye)
   - Kuru Özen (Solneçnogorskoye)
  - Partenit kasaba şurası
   - Partenit
   - Karabag (Bondarenkovo)
   - Çayka
  - Privetnoye köy şurası
   - Üsküt (Privetnoye)
   - Arpat (Zelenogorye)
# Valensiya Topluluğu
Valensiya Topluluğu, İspanya'nın özerk bir topluluğudur. 5 milyondan fazla nüfusuyla Endülüs, Katalonya ve Madrid'den sonra en kalabalık dördüncü İspanyol özerk topluluğudur. Aynı adı taşıyan başkenti Valensiya, İspanya'nın üçüncü en büyük şehridir. Topluluk, İber Yarımadası'nın doğu tarafında, Akdeniz kıyısında yer almaktadır. Kuzeyde Katalonya, batıda Aragon ve Kastilya-La Mancha ve güneyde Murcia özerk toplulukları ile komşudur. Valensiya Topluluğu, Castellón, Valensiya ve Alicante olmak üzere üç ilden oluşur.
Başkenti Valensiya şehridir. Bölge idari olarak 3 ile bölünmüştür. Alanı 23.255 km² nüfusu 5.029.601 kişidir. Bölge başbakanı Ximo Puig'dır.


## Şehirler.
  - Valensiya
  - Alicante
  - Elche
  - Castellón de la Plana
  - Torrevieja
  - Gandia
  - Orihuela
  - Benidorm
# Kamu hukuku
Kamu hukuku veya amme hukuku, devlet ve vatandaşlar veya devletin kendi kurumları arasındaki ilişkileri düzenleyen hukuk alanıdır. Özel hukuktan ayrılması sırf teorik bir ayrım değil, başvurulacak mahkemenin belirlenmesi açısından da önemlidir. Kamu hukukunun konusu olan devlet ve yurttaş arasındaki hukuksal uyuşmazlıklar, özel hukuk uyuşmazlıklarında yetkili sulh ve asliye mahkemelerinde değil, idare mahkemelerinde çözülür. Ceza hukuku da, ceza verme yetkisi sadece devlete ait olduğundan kamu hukuku alanına girer.
Hukuki bir çatışmanın özel mi, kamusal mı olduğunun belirlenmesi için çeşitli teoriler geliştirilmiştir:
  - Çıkar teorisine göre, hukuki bir uyuşmazlık kamunun çıkarlarını ilgilendiriyorsa kamu hukukuna aittir.
  - Üstünlük teorisine göre, hukuksal bir çatışma, biri diğerinden sahip olduğu devlet erki nedeniyle daha üstte bulunan iki hukuki nesne arasında ise kamu hukukuna dahildir. Devletin taraf olması gereklidir ama yeterli değildir. Devletin aynı zamanda zorlayıcılığını ve baskınlığını kullanması gerekir. Örneğin: İstimlak (zorla satın alma). Borçlar Hukuku Özel hukuka girer çünkü kimse borç ilişkisi kurmaya zorlanamaz, İcra-İflas Hukuku ise Kamu hukukunun kapsamındadır, çünkü bireyler borçlarını ödemeye zorlanabilir. Devlet üstünlüğünü kullanmıyorsa taraf olsa bile Özel Hukuk vardır. Örneğin, nikâh memuru tarafları zorlamaz. (Medeni Aile Hukuku, özel hukuk kapsamındadır.)
  - Özel hukuk teorisine göre ise, hukuki uyuşmazlığın konusu olan kanunlar, tüm yurttaşlara değil, sadece devlet erkine sahip olan bir hukuki nesneye hak ve ödevler yüklüyorsa uyuşmazlık kamu hukukuna girer.


## Kamu hukukunun kapsamı.
  - Anayasa hukuku
  - İdare hukuku
  - Ceza hukuku
  - Vergi hukuku
  - Mali hukuk
  - Yargılama hukuku
  - İcra-iflas hukuku
  - Devletler genel hukuku
# Guyana
Guyana veya resmî adıyla Guyana Kooperatif Cumhuriyeti (İngilizce: "Co-operative Republic of Guyana"), Karayipler'de yer alan bir ülkedir. Kıtanın kuzeyinde yer alan ülkenin batısında Venezuela, doğusunda Surinam, güneyinde Brezilya yer alırken; kuzey taraflarının Karayip Denizi'ne kıyısı vardır. Ülkenin en büyük şehri ve aynı zamanda da başkenti Georgetown'dur.


## Coğrafya.
Guyana tarafından kontrol edilen bölge, 1 ° ve 9 ° K enlemleri ile 56 ° ve 62 ° W boylamları ile dünyanın en seyrek nüfuslu ülkelerinden biri arasında yer almaktadır.
Ülke beş doğal bölgeye ayrılabilir; nüfusun çoğunun yaşadığı Atlantik sahili boyunca (düşük kıyı ovası) dar ve verimli bir bataklık ovası; Guyana'nın maden yataklarının çoğunu içeren daha beyaz bir kum kuşak (engebeli kum ve kil bölgesi); ülkenin güneyindeki yoğun yağmur ormanları (Ormanlık Yayla Bölgesi); güneybatıdaki daha kuru savana alanları; ve çoğunlukla Brezilya sınırına yükselen dağlardan oluşan en küçük iç ovalar (iç savana).
En uzun dört nehir 1.010 kilometre uzunluğunda Essequibo, 724 kilometre uzunluğunda Courentyne Nehri, 595 kilometre (370 mil) Berbice ve 346 kilometre (215 mi) Demerara'dır. Courentyne nehri Surinam ile sınırı oluşturur.
Guyana, Güney Amerika'daki bazı bölgelere insanlar tarafından erişilemeyen en büyük bozulmamış yağmur ormanlarından birine sahiptir. Guyana'nın zengin doğal tarihi, ilk kaşifler Sir Walter Raleigh ve Charles Waterton ve daha sonra doğa bilimci Sir David Attenborough ve Gerald Durrell tarafından tanımlandı. 2008'de BBC, keşfedilmemiş türler ve dev su samuru ve harpy kartal gibi nadir türler de dahil olmak üzere, büyük yaban hayatı çeşitliliğini vurgulayan Jaguar'ın Kayıp Ülkesi adlı üç bölümlü bir program yayınladı.
Guyana, 2012 yılında yağmur ormanlarını koruma çabaları nedeniyle Norveç'ten 45 milyon dolar ödül aldı. Bu, doğal yaşam alanını korumak ve sürdürmek için uluslararasında toplam 250 milyon dolarlık bir 2009 anlaşmasından kaynaklanıyor. Ülke şimdiye kadar toplam hibenin 115 milyon dolarını aldı.


## İdari yapılanma.
Guyana idari açıdan on bölgeye ayrılmıştır.
Nüfusun % 57'sini Hristiyanlar, % 28'ini Hindular ve % 10'undan fazlasını müslümanlar oluşturur.


## Salgın hastalıklar.
2013 yılında başlayan Batı Afrikadaki Ebola salgını, Guyana'ya da sıçraması soncu birçok insan ölmüştür. Tahminlere göre 5740 Guyana vatandaşı ölmüştür. Salgında dünya genelinde ise 20,000 kişi ölmüştür.
# Saint Lucia
Saint Lucia, Batı Hint Adaları da denilen Karayipler'de Küçük Antiller'in bir parçası konumunda olan ve coğrafi açıdan Orta Amerika'ya dâhil edilen ada ülkesi. İngiliz Milletler Topluluğuna bağlı bir ülke olan Saint Lucia, Karayip Denizi ile Atlas Okyanusu arasında, Trinidad ve Tobago'nun kuzeyinde yer alır. Ülkenin başkenti Castries'dir. Ülkenin Kralı III. Charles’tır.
Saint Lucia (Fransızca: Sainte-Lucie) Atlas Okyanusu sınırındaki Doğu Karayip Denizi'ndeki Batı Hint Adaları'nda egemen bir ada ülkesidir. Adaya daha önce yerli Amerindians tarafından adaya verilen isim ve daha sonra yerli Caribs tarafından verilen Hewanorra adı verilen Iyonola deniyordu. Küçük Antiller'in bir parçası olan Saint Vincent adasının kuzey/kuzeydoğusunda,Barbados'un kuzeybatısında ve Martinik'in güneyinde yer almaktadır. 617 km²'lik (238 milkare) bir arazi alanını kaplar ve 2010 yılı itibarıyla nüfusu 165.595'tir.
Fransızlar adanın ilk Avrupalı yerleşmecileriydi. 1660 yılında yerli Ada Caribs ile bir anlaşma imzaladılar. İngiltere 1663'ten 1667'ye kadar adanın kontrolünü ele geçirdi. Sonraki yıllarda İngiltere, Fransa ile on dört kez savaştı ve adanın yönetimi sık sık değişti. 1814'te İngilizler adanın kesin kontrolünü ele geçirdi. İngiliz ve Fransız kontrolü arasında çok sık değiştiği için, Saint Lucia, Yunan mitolojik karakteri Helen Truva'nın ardından "Batı Hint Adaları Helen'i" olarak da biliniyordu.
Temsilci hükûmet 1840 yılında ortaya çıktı (evrensel oy hakkı 1953'te kuruldu). 1958'den 1962'ye kadar ada Batı Hint Adaları Federasyonu'nun bir üyesiydi. 22 Şubat 1979'da Saint Lucia bağımsız bir devlet ve Milletler Topluluğu üyesi oldu. Saint Lucia karışık bir yetki bölgesidir, bu, kısmen medeni hukuk ve İngiliz ortak hukukuna dayanan bir yasal sisteme sahip olması demektir. 1867 St. Lucia Medeni Kanunu, İngiliz ortak hukuk tarzı mevzuatıyla desteklenen 1866 Quebec Medeni Kanunu'na dayanmaktadır. Aynı zamanda ülke Internationale de la Francophonie Örgütü üyesidir.


## Tarihçe.
İlk olarak İngilizler 1605'te adaya yerleşme teşebbüsünde bulunmuştur. Ülke Fransa ve İngiltere arasında el değiştirdikten sonra, 1814'te Paris Antlaşması'yla İngiltere'ye bırakıldı. 1967'de muhtariyet elde eden ada, 1979'da bağımsızlığına kavuştu.