# BYD Auto
BYD Auto Co., Ltd. ("Build Your Dreams") (), 2003 yılında kurulan, merkezi Shenzhen'de bulunan ve BYD Company'e bağlı bir Çinli otomotiv şirketidir. Şirket başlangıçta cep telefonu pilleri ve diğer elektronik bileşenlerin üretimine odaklanmıştır. Daha sonra otomotiv sektörüne girmiştir ve şu anda Çin'in en büyük otomobil üreticilerinden biridir. Şirket binek otomobil, otobüs, kamyon, elektrikli bisiklet, forklift ve elektrikli araç aküsü üretmektedir. BYD'nin binek otomobil modelleri arasında bataryalı elektrikli araç (BEV'ler) ve takılabilir hibrit elektrikli araç (PHEV'ler) bulunmaktadır. Ayrıca Mart 2022'ye kadar içten yanmalı motor araçlar da üretmişlerdir. Denza, Yangwang, Fangchengbao markalarının da sahibidir.
BYD Auto, Haziran 2022'de dünyanın en büyük elektrikli araç üreticisi olarak Tesla'yı geride bıraktı ve 2022'nin ilk yarısında yaklaşık 641.000 EV (BEV'ler ve PHEVS dahil) sattığını duyurdu, ancak BEV'lerde Tesla'nın gerisinde kalmaya devam etti. Daha sonra 2022 yılında Çin'de bir yılda bir milyon new energy vehicles (NEVs) - Çin'de BEV'ler, PHEV'ler ve yakıt hücreli elektrikli araçlar (FCEV) için kullanılan bir terim - üreten ilk otomobil üreticisi oldu. 11 Ağustos 2023 tarihinde BYD 5 milyonuncu NEV'inin satışını kutladı.
2021 itibarıyla BYD, sırasıyla %9,1 ve %7 küresel pazar payı ile dünyanın dördüncü büyük plug-in elektrikli araç (PIEV) ve dördüncü büyük BEV üreticisiydi. Şirket, 2023'ün ikinci yarısında sırasıyla %21,4 ve %15 küresel pazar payı ile dünyanın en büyük PIEV ve ikinci en büyük BEV üreticisi (Tesla'nın ardından) haline geldi. BYD Avrupa Birliği, Güneydoğu Asya, Okyanusya ve Latin Amerika'daki dış pazarlara hızla genişlese de, satışların çoğu Çin Anakarası'nda gerçekleşmektedir.
BYD Auto'nun elektrikli batarya bölümü FinDreams Battery, 2022'nin ilk yarısında %12'lik küresel pazar payı ve lityum demir fosfat bataryalara odaklanmasıyla dünyanın üçüncü büyük elektrikli araç bataryaları üreticisidir. 2023 yılında FinDreams, elektrikli üç tekerlekli bisikletler ve elektrikli scooterlarla tanınan Huaihai Holding Group ile dünyanın en büyük sodyum-iyon pil tedarikçisini kurmayı amaçlayan bir ortak girişim kurdu.


## Tarih.
BYD Co Ltd, 2002 yılında Norinco'dan Qinchuan Machinery Works'ü satın aldı ve Hong Kong Borsasında 1,6 milyar HK$ topladıktan sonra 2003 yılında BYD Auto'yu kurdu. Satın almadan önce, Qinchuan otomobil üretiyordu ve 1987 yılında 0,5 L'lik QJC7050 modelinin üretimine başlamıştı. BYD, 2008 yılında dünyanın ilk seri üretim plug-in hibrid otomobili olan BYD F3 modelinin plug-in hibrit versiyonunu tanıttı. 2009 yılında BYD'nin otomobil satışları 448.400 adet olarak kaydedilirken, F3 modeli Çin'de en çok satan sedan oldu. Aynı yıl, BYD fiyat rekabetine dayanan bir pazarlama stratejisiyle Afrika, Güney Amerika ve Orta Doğu'ya ihracata başladı. BYD, 2012 yılında Shenzhen şehir yönetimine 500 BYD e6 model otomobil sattı.
2013 yılında Çin'de 506.189 binek araç satarak onuncu sırada yer aldı.
BYD'nin Hanedan Serisi, 2013 yılında plug-in hibrit BYD Qin modelinin piyasaya sürülmesiyle başladı. 2014 yılında BYD Qin modeli 14.747 adet satış yaparak başarılı bir performans sergiledi.
BYD, 2016 yılında %64'lük bir artışla 100.000'in üzerinde satış gerçekleştirerek dünyanın en çok satan plug-in otomobil üreticisi olmaya devam etti. BYD, Çin'de 100.000'den fazla yeni enerjili binek araç sattı. The BYD Tang crossover SUV 31.405 adetlik teslimatla Çin'de en çok satan plug-in otomobil oldu.
Mayıs 2020'de BYD, Norveç ile başlayarak Avrupa'da ürünler sunacağını duyurdu. İlk ürünler BYD Tang ve ticari araçları içeriyordu. Avustralya, 2.000 BYD elektrikli aracın taksi operatörü ETaxiCo tarafından işletileceğini duyurdu.
4 Nisan 2022'de BYD, BEV ve PHEV dışındaki araçların üretimini durdurduğunu açıkladı.
BYD Auto, 2022'nin ilk yarısında ~641.000 EV satarak Tesla'yı geçerek dünyanın en büyük BEV/PHEV üreticisi haline geldi.
Temmuz 2023'te BYD, Brezilya'da Ford'un Bahia Eyaleti Camaçari'deki terk edilmiş otomobil fabrikasını satın almak, modernize etmek ve üretimini artırmak için 600 milyon ABD doları tutarında bir yatırım yapacağını ve 2025 yılına kadar yılda 300.000 otomobil üreteceğini duyurdu. BYD iki endüstriyel tesis kuracak: biri elektrikli otobüs/kamyon platformlarının üretimi için, diğeri ise BYD Çin'in akü fabrikalarında kullanılmak üzere lityum ve demir fosfat cevherlerinin rafine edilmesi için.


## Teknoloji.
### DM (çift modlu) hibrit.
BYD DM (çift modlu) hibrit teknolojisi ilk olarak 2000'lerin sonunda BYD F3DM ve BYD M3 DM gibi araçlarda tanıtılmıştır. Geleneksel İYM motor ve şanzımanın yanı sıra bir elektrik motoru ve bataryalardan oluşuyordu.


### DM-i / DM-p.
DM-i ve DM-p, verimlilik odaklı önden çekişli ve performans odaklı 4 tekerlekten çekişli modeller için kullanılan bir hibrit şanzıman teknolojisidir. Modeller, yüksek verimli bir benzinli motor ve ana elektrik motorundan oluşan bir seri-paralel plug-in hibrit teknolojisini kullanmaktadır. Hibrit aktarma organları, akü, akü + elektrik jeneratörü, sadece motor veya akü + motor modlarında güç sağlayabilir. Motor, uygun koşullarda jeneratör aracılığıyla aküleri şarj edebilir ve yüksek verimlilik bölgesinde kalmasını sağlamak üzere tasarlanmıştır. DM-i, farklı güç seviyelerinde bulunan 1.5L, 1.5L veya 1.5T Xiaoyun motorları ile mevcuttur.


### e-Platform 3.0.
BYD'nin e-Platform 3.0, bataryalı elektrikli araçlar (BEV) için özel olarak tasarlanmış bir otomobil platformudur. Bu platform, bataryada kullanılan blade batarya teknolojisinin sertliğini artırmış, daha verimli bir tahrik sistemi sunmuş, batarya paketinin termal verimliliğini artırmış ve aerodinamiği iyileştirmiş bir yapıya sahiptir. Platform, hızlı şarj teknolojisiyle 5 dakikalık şarj sonrasında 150 km menzil sağlayabilir ve tamamen elektrikli olarak 1.000 km'ye kadar menzil sunabilir. Ayrıca dört tekerlekten çekiş sistemine izin vererek hızlanmayı da artırır. E-Platform 3.0 aynı zamanda hücreden gövdeye pil entegrasyonunu sağlar. Bu platform kullanılarak tasarlanan ilk araç Yuan Plus (küresel pazarlarda Atto 3 ) olmuştur ve bunu Dolphin ve Seal gibi diğer modeller izlemiştir. 


## Ürünler.
BYD, sedanlar, hatchbackler, crossoverlar, MPV'ler, SUV'ler, tek katlı, çift katlı ve körüklü otobüsler, uzun yol otobüsleri, minibüsler ve sınıf 5, 8 ve özel kamyonlar dahil olmak üzere çok çeşitli araç türleri sunmaktadır.


### Kişisel araçlar.
#### E-Serisi.
  - BYD e1 şehir otomobili (BEV)
  - BYD e2 kompakt hatchback (BEV)
  - BYD e3 kompakt sedan, e2'nin sedan versiyonu (BEV)
  - BYD e6 kompakt MPV (BEV)
  - BYD e9 orta boy sedan (BEV)
Kaynak:


#### Hanedan serisi.
Dynasty serisi, BYD'nin yeni enerji araçları (NEV) geliştirmeye odaklanmasının resmi geçişini işaret etti.
  - BYD Han orta boy lüks sedan (PHEV/BEV)
  - BYD Ming MPV (PHEV)
  - BYD Qin kompakt sedan (PHEV/BEV)
   - BYD Qin Pro kompakt sedan (PHEV/BEV)
   - BYD Qin Plus kompakt sedan (PHEV/BEV)
  - BYD Tang orta boy SUV (PHEV/BEV)
  - BYD Song Kompakt SUV (PHEV/BEV)
   - BYD Song Pro kompakt SUV (PHEV/BEV)
   - BYD Song Plus kompakt SUV (PHEV/BEV)
   - BYD Seal U kompakt SUV (BEV)
  - BYD Song L kompakt SUV
  - BYD Song Max MPV (PHEV/BEV)
  - BYD Yuan subcompact crossover SUV (BEV)
   - Yuan (BEV) temelli BYD S2 subcompact SUV
   - BYD Yuan Plus subcompact crossover SUV, Atto 3 (BEV) olarak da bilinir


#### Ocean Serisi.
Ocean Serisi (海洋系列), Ocean-X'i temel alan bir grup plug-in elektrikli araçtır. Seri iki araç serisini içeriyor: biri deniz hayvanının adını taşıyan BEV'ler, diğerleri ise donanma gemisinin adını taşıyan PHEV'ler.
  - BYD Dolphin subcompact hatchback (BEV)
  - Atto 4 olarak da bilinen BYD Seal kompakt yönetici sedanı (BEV)
  - BYD Seagull şehir otomobili (BEV)
  - BYD Sea Lion kompakt crossover (BEV)
  - BYD Destroyer 05 kompakt sedan (PHEV)
  - BYD Seal DM-i (Destroyer 07) orta boy yönetici sedanı (PHEV)
  - BYD Frigate 05 kompakt crossover SUV (PHEV)
  - BYD Frigate 07 orta boy SUV (PHEV)
  - BYD Çıkarma Gemisi MPV (PHEV)


### Ticari Araçlar.
#### Transit otobüsler.
  - BYD K6 elektrikli otobüs (7m/23 ft)
  - BYD K7 (K7M) elektrikli otobüs (8m/26 ft)
  - BYD K8 elektrikli otobüs (10.5m/35 ft)
  - BYD K9 (K9M ve K9S) elektrikli otobüs (12m/40 ft)
  - BYD K10 elektrikli otobüs (çift katlı, 10m/32 ft)
  - BYD K11 elektrikli otobüs (körüklü, 18m/60 ft)
  - BYD B serisi, K serisinin halefi.


## Ortak girişimler ve bağlı ortaklıklar.
### Denza.
Denza, Daimler AG ile lüks elektrikli araçlar üretmek için bir ortak girişimdir. Mayıs 2010'da oluşturuldu. Denza 500 modeli Mercedes-Benz B-Serisi'nin önceki nesline dayanmaktadır. Daimler daha sonra hisse devri yoluyla payını %50'den %10'a düşürdü, BYD'yi en büyük hissedar olarak bıraktı. 


### Diğer Girişimler.
Toyota ve BYD, Çin'in Shenzhen şehrinde bulunan ortak girişim şirketi BYD Toyota EV Technology Co., Ltd.'yi 2020 Nisan ayında resmen kurmuştur. Yangwang adlı yeni bir lüks otomobil markası da Guangzhou Otomobil Fuarı'nda duyurulmuş ve ilk modeli olan U8 off-road SUV ile pazardaki yerini almıştır. Yangwang ayrıca U6 sedan ve U9 süper otomobil modellerini de duyurmuştur. FangChengBao adı verilen bir NEV bölümü de, off-road ve pist yarışı odaklı segmentlerde profesyonel ve kişiselleştirilmiş araçlar üretmektedir. Leopard 5 modelini piyasaya süren FangChengBao, Leopard 3 ve Leopard 8 modellerinin de yakında çıkacağını duyurmuştur. Ayrıca BYD, elektrikli otobüs şasileri tedarik etmek üzere Alexander Dennis ile işbirliği yapmıştır.