# Victor Langlois
Victor Langlois (d. 20 Mart 1829 - ö. 14 Mayıs 1869), Orta Çağ araştırmalarında uzmanlaşmış bir Fransız tarihçi, arkeolog, profesör, nümismatist ve oryantalisttir. Langlois, özellikle Ermeni tarihi ve kültürü üzerine yaptığı çalışmalarla tanınmıştır. Ermeni tarihi hakkında otuzdan fazla kitap yazmıştır.


## Hayatı ve çalışmaları.
Victor Langlois, 20 Mart 1829'da Fransa'nın Dieppe şehrinde, rue Sygogne'de doğdu. Ecole Nationale des Chartes ve Institut National des Langues et Civilities Orientales'de eğitim gördü. 7 Mayıs 1852'de, Fransız hükûmetinden Osmanlı İmparatorluğu'ndaki ağırlıklı olarak Ermenilerin yaşadığı Kilikya bölgesine giderek tarihi Fransız-Ermeni ilişkileri hakkında çalışmalar yapması için emir aldı. Özellikle Langlois'ya, Haçlı Seferleri sırasındaki Ermeni-Fransız ilişkilerini incelemek ve arkeolojik bulgular ortaya çıkarmak görevi verildi. 1853 yılına kadar Kilikya'da kalan Langlois, bulgularını 1861 yılında "Voyage dans la Cilicie et dans les montagnes du Taurus" ("Kilikya ve Toros Dağları'nda Seyahatler") adlı bir kitapta yayımladı. Tarsus nekropolünde yaptığı kazılarda bulduğu pişmiş toprak figürler Louvre Müzesi'nde sergilenmiştir.
Langlois, 1857 ile 1861 yılları arasında, Haçlı Seferleri sırasındaki Fransa ve Ermenistan ilişkileri hakkında daha fazla tarihi bilgi keşfetmek için İtalya'ya seyahat etti. Diğer çalışmaları Mısır ve Gürcü nümizmatiği (1852) ve Ermeni Mıkhitarist tarikatının San Lazzaro degli Armeni manastırı ile ilgiliydi; bu çalışmasında Ermeni tarihi ve edebiyatının bir özetini de sundu (1862). Bu dönemde 1863 yılında Türklerin Ermenilere yönelik katliamlarını konu alan "Les Arméniens de la Turquie et les Massacres du Taurus" ("Türkiye Ermenileri ve Toros katliamları") adlı bir kitap yayınladı. 1867'de "Le mont Athos et ses monastères" ("Athos Dağı ve manastırları") adlı eserini yayımladı; bu kitapta, manastırda korunan 17. yüzyıla ait Yunanca el yazmasından Batlamyus'un coğrafyasının foto-litografik bir röprodüksiyonu da yer alıyordu. Paris'teki Collège de France'da profesör oldu. Ermeniceden çeviri olan "'Collection des historiens anciens et modernes de l'Arménie"' adlı eserinin ilk cildi, Mısırlı-Ermeni başbakan Nubar Paşa'nın himayesinde 1868'de yayımlandı, ancak Langlois eseri tamamlayamadan hayata veda etti.


## Ailesi.
Louis Victor Langlois ve Françoise Claude Leroy'un oğlu olan Langlois, 17 Şubat 1859'da Paris'te bibliyograf Charles Brunet'in kızı Aménaïde Valentine ile evlendi. Bu evlilikten iki çocuğu oldu: Maurice Charles Victor Langlois (1860-1948), Légion d'honneur nişanı sahibi oldu, Sömürgeler Bakanlığı'nda üst düzey memur olarak görev yaptı ve çocuksuz vefat etti. 4 Ağustos 1865'te doğan Marguerite Louise Georgine Langlois ise 20 Ekim 1884'te Profesör Robert Piedelièvre ile evlendi ve çocukları oldu.


## Eserleri.
Victor Langlois'in yayınlanmış eserlerinden bazıları şunlardır:
  - "Rapport sur l'exploration archéologique de la Cilicie et de la Petite-Arménie pandantif les années 1852–1853" (1854)
  - "l'Arménie sous les rois de la dynastie roupénienne'in sosyal ve politik anayasasına dair bir tarih ve eleştiri" (1860)
  - "Voyage dans la Cilicie et dans les montagnes du Taurus" (1861)→ Türkçe baskısı: "Kilikya'ya Yolculuk, Akademisyen Kitabevi, çev.Ayşe Ateşoğlu, 2021"
  - "Étude sur les Resources de l'Histoire d'Arménie de Moïse de Khorène" (1861)
  - "Uyarı sur le couvent arménien de l'île Saint-Lazare de Venise" (1863)
  - "Mémoire sur la vie et les écrits de Grégoire Magistros, duc de la Mésopotamie, auteur arménien du XIe siècle" (1869)
  - "Collection deshistoriens et modernes de l'Arménie" (1869)
  - "Histoire des Arméniens" (1880)
  - "Armeniorum scriptis servatae'deki Historicorum Graecorum et Syriorum reliquiae" (1884)


## Galeri.
Langlois'in Ermeni tarihine ilişkin kitaplarındaki illüstrasyonlar arasında yer alan görseller: