BILGEM-AI/BILGE-Wiki-Tr-Plus huggingface dataset:
# Wanju
Wanju (), Güney Kore'nin Kuzey Jeolla ilinde bulunan bir ilçedir. İlçe, ilin kuzeyinde yer almaktadır. Yüzölçümü 820,94 km² olan ilçenin nüfusu Mart 2022 tarihi itibarıyla 91.041'dir.


## kardeş şehirler.
  - Chilgok, Güney Kore
  - Gunpo, Güney Kore
  - Huai'an, Çin
  - Seodaemun, Seul, Güney Kore
  - Seocho, Seul, Güney Kore
# Kazakistan-Türkmenistan sınırı
Kazakistan–Türkmenistan sınırı, Kazakistan ile Türkmenistan arasında yer alan 458 kilometre (285 mil) uzunluğunda bir sınırdır. Sınır, Hazar Denizi'nin kuzey kıyısındaki sınır noktalarından başlar ve doğuya doğru ilerleyerek Özbekistan sınırına kadar uzanır.


## Tanımı.
Sınır batıda, Hazar Denizi'nin kıyısında başlar ve doğuya doğru ilerler. Kumlu ve yarı çöl karakterinde olan Üstyurt Platosu boyunca ilerleyen sınır, sonrasında güneydoğu yönünde devam ederek Türkmenistan, Kazakistan ve Özbekistan'ın buluşma noktası olan üçlü sınırda sona erer.


## Tarihçe.
Sınır, Sovyetler Birliği döneminde, Kazak SSC (Kazakistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti) ve Türkmen SSC (Türkmenistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti) arasında bir iç idari sınır olarak belirlendi. Sovyetler Birliği'nin 1991'de dağılmasının ardından, Kazakistan ve Türkmenistan bağımsızlıklarını kazandı ve bu sınır uluslararası bir sınır haline geldi. İki ülke, sınırın demarkasyonunu gerçekleştirmek için 2001 yılında bir anlaşma imzaladı ve sınır, 2005 yılında resmen çizildi.


## Geçiş noktaları.
Kazakistan ile Türkmenistan arasında tek resmi sınır kapısı bulunmaktadır:
Temirbaba-Garabogaz Kapısı: Türkmenistandaki Garabogaz (Bekdaş) şehri ile Kazakistan'daki Temirbaba arasında yer alır.


## Sınır boyunca ilişkiler.
Sınır boyunca iki ülke arasında ekonomik ve kültürel etkileşimler yaşanmaktadır. 2013 yılında, sınırın her iki tarafındaki demir yolu bağlantısı tamamlanmış olup Kazakistan'daki Zhanaozen ve Türkmenistan'daki Bereket şehirlerini birbirine bağlamıştır. Bu bağlantı, iki ülke arasındaki ticaretin artırılmasına ve bölgesel işbirliğinin güçlendirilmesine katkı sağlamaktadır.
# Damyang
Damyang (), Güney Kore'nin Güney Jeolla ilinde bulunan bir ilçedir. İlçe, Gwangju'nun kuzeybatısında yer almaktadır. Yüzölçümü 455,09 km² olan ilçenin nüfusu Ekim 2022 tarihi itibarıyla 45.776'dır.
Turizm Damyang'da önemli bir yerel endüstridir. Dikkat çeken yerel ürünler arasında bambu ürünleri ve çilekler yer alır.


## Kardeş şehirler.
  - Anji, Çin
  - Takehara, Japonya
  - Lynnwood, ABD
# Kabakça Tren İstasyonu
Kabakça Tren İstasyonu, İstanbul'un Çatalca ilçesi Kabakça Mahallesi'nde yer alan TCDD'ye ait hemzemin tren istasyonudur.
İstanbul-Sirkeci – Pythion demiryolu üzerinde yer alan istasyon, Chemins de fer Orientaux / Rumeli Demiryolu (CO) Şirketi tarafından inşa edilerek 4 Nisan 1873'te hizmete girmiş, TCDD tarafından elektrifikasyon altyapısıyla yenilenerek 5 Eylül 1997'de tekrar hizmete girmiştir.
İki kenar peronuundan oluşan istasyon, İstanbul-Uzunköprü, İstanbul – Edirne ve İstanbul-Çerkezköy Bölgesel Trenleri'ne hizmet vermektedir.


## Hatlar.
  - TCDD
  - İstanbul-Sirkeci – Pythion demiryolu
# Ctesias (böcek)
Ctesias, Dermestidae familyasına ait bir böcek cinsidir. Avrupa da dahil olmak üzere Palearktik'e yayılmışlardır. Yaklaşık 23 türü mevcuttur.


## Taksonomi.
Dünya Dermestidae kataloğuna (Jiří Háva, 2023) göre, Ctesias cinsinde 4 alt cins ile beraber aşağıdaki taksonomik bölünme önerilmektedir:
 - Dermestidae
  - Megatominae
   - Anthrenini
   - Megatomini
   - Ctesiini
    - Ctesias
     - "Ctesias s. str."
     - "Decemctesias"
     - "Novemctesias"
     - "Tiresiomorpha"
  - Dermestinae
  - Thorictinae
  - Orphilinae
  - Trinodinae
  - Attageninae
  - Trogoparvinae


## Türler.
"Ctesias" cinsindeki bilinen türler:
Alt cins "Ctesias" :
  - "Ctesias duş" 
  - "Ctesias hebei" 
  - "Ctesias orientalis" 
  - "Ctesias serra" – örümcek ağı böceği
Alt cins "Decemctesias" :
  - "Ctesias amoenus" 
  - "Ctesias Eggeri" 
  - "Ctesias intermedia" 
  - "Ctesias iranica" 
  - "Ctesias kaliki" 
  - "Ctesias maculifasciata" 
  - "Ctesias Fas" 
  - "Ctesias mroczkowskii" 
  - "Ctesias olexai" 
  - "Ctesias benzerleri" 
  - "Ctesias syriaca" 
  - "Ctesias sogdiana" 
  - "Ctesias tschuiliensis" 
  - "Ctesias yuliyae" Háva, 2015
Alt cins "Novemctesias" :
  - "Ctesias fasciata" 
  - "Ctesias nuratavica" 
Alt cins "Tiresiomorpha" :
  - "Ctesias dakariensis" 
  - "Ctesias gambiensis" 
  - "Ctesias gemma" 
  - "Ctesias hajeki" 
  - "Ctesias klapperichi" 
  - "Ctesias schawalleri" 
  - "Ctesias taiensis" 
  - "Ctesias variegata"
# Gangjin
Gangjin (), Güney Kore'nin Güney Jeolla ilinde bulunan bir ilçedir. İlçe, ilin güneyinde yer almaktadır. Yüzölçümü 495,98 km² olan ilçenin nüfusu 2001 yılı itibarıyla 49.254'tür.
Gangjin Fırın Alanları, geleneksel Koryo seladonunun üretimi için önemli bir alandır ve her yıl dünyanın dört bir yanından katılımcıların katıldığı Koryo Seladon Müzesi'nde seladon porselenleri üzerine büyük bir festival ve sempozyum düzenlenmektedir.
# Goheung
Goheung (), Güney Kore'nin Güney Jeolla ilinde bulunan bir ilçedir. İlçe, ilin güneyinde Kore Boğazı'nın kıyısında yer almaktadır. Yüzölçümü 775,5 km² olan ilçenin nüfusu 2015 yılı itibarıyla 70.000'dir.
Goheung, 2008 yılında tamamlanan Naro Uzay Merkezi'ne ev sahipliği yapmaktadır.


## Kardeş şehirler.
  - Changwon, Güney Kore
  - Geumcheon, Seul, Güney Kore
# Gokseong
Gokseong (), Güney Kore'nin Güney Jeolla ilinde bulunan bir ilçedir. İlçe, ilin kuzeydoğusunda yer almaktadır. Yüzölçümü 547,37 km² olan ilçenin nüfusu 2014 yılı itibarıyla 31.009'dur.


## Kardeş şehirler.
  - Gangdong, Seul, Güney Kore
  - Geochang, Güney Kore
  - Seo, Busan, Güney Kore
  - Uijeongbu, Güney Kore
# Gurye
Gurye (), Güney Kore'nin Güney Jeolla ilinde bulunan bir ilçedir. İlçe, Jirisan ve Seomjin Nehri arasında yer almaktadır. Yüzölçümü 443,02 km² olan ilçenin nüfusu Ekim 2022 tarihi itibarıyla 27.115'tir.


## Kardeş şehirler.
  - Chizhou, Çin
  - Geoje, Güney Kore
  - Guro, Seul, Güney Kore
  - Suyeong, Busan, Güney Kore
  - Unzen, Japonya
# Haenam
Haenam (), Güney Kore'nin Güney Jeolla ilinde bulunan bir ilçedir. İlçe, ülkenin güneybatısında Kore Boğazı'nın kıyısında yer almaktadır. Yüzölçümü 1.013,8 km² olan ilçenin nüfusu Kasım 2022 tarihi itibarıyla 65.917'dir.
Haenam'ın ekonomisi büyük ölçüde tarıma dayalı olup, en çok yetiştirilen ürünler pirinç ve turptur.
# Hampyeong
Hampyeong (), Güney Kore'nin Güney Jeolla ilinde bulunan bir ilçedir. İlçe, Gwangju'nun batısında yer almaktadır. Yüzölçümü 392,77 km² olan ilçenin nüfusu Ekim 2022 tarihi itibarıyla 30.848'dir.
Hampyeong, Güney Kore'de türünün tek örneği olan yıllık kelebek festivaliyle ünlüdür.


## Kardeş şehirler.
  - Angeles City, Filipinler
  - Anyang, Güney Kore
  - Dong, Daegu, Güney Kore
  - Goryeong, Güney Kore
  - Goseong, Güney Kore
  - Jecheon, Güney Kore
  - Nam, Busan, Güney Kore
  - Namhae, Güney Kore
  - Seongdong, Seul, Güney Kore
# Hwasun
Hwasun (), Güney Kore'nin Güney Jeolla ilinde bulunan bir ilçedir. İlçe, Gwangju'nun güneydoğusunda yer almaktadır. Yüzölçümü 786,23 km² olan ilçenin nüfusu 2001 yılı itibarıyla 78.610'dur.
Hwasun, Hwasun Dolmeni'ne ev sahipliği yapmaktadır.
# Jangheung
Jangheung (), Güney Kore'nin Güney Jeolla ilinde bulunan bir ilçedir. İlçe, ilin güneyinde yer almaktadır. Yüzölçümü 617,96 km² olan ilçenin nüfusu 2001 yılı itibarıyla 53.392'dir.
Jangheung, 2007 yılında Cittaslow ünvanı aldı.


## Kardeş şehirler.
  - Bundang, Güney Kore
  - Dongjak, Seul Güney Kore
  - Haiyan, Çin
  - Yeongdo, Busan, Güney Kore
# Jangseong
Jangseong (), Güney Kore'nin Güney Jeolla ilinde bulunan bir ilçedir. İlçe, Gwangju'nun kuzeyinde yer almaktadır. Yüzölçümü 518,65 km² olan ilçenin nüfusu Ekim 2022 tarihi itibarıyla 55.986'dır.
Jangseong'un Hong Gildong'un doğum yeri olduğu varsayılır. Festival, yerel nehirle birlikte eğilme yeridir. Hong Gildong festivali, Güney Jeolla'nın üstün festivali olarak seçilmiştir.


## Kardeş şehirler.
  - Haman, Güney Kore
  - Gwacheon, Güney Kore
  - Jung, Seul, Güney Kore
# Jindo
Jindo (), Güney Kore'nin Güney Jeolla ilinde bulunan bir ilçedir. İlçe, ilin güneydoğusunda yer almakta olup Jindo Adası ve çevresindeki adaları kapsamaktadır. Yüzölçümü 420,32 km² olan ilçenin nüfusu Ekim 2022 tarihi itibarıyla 29.538'dir.
# Škoda Holding
Škoda, a.s., Çekoslovakya ve Çekya merkezli endüstriyel bir konglomerattı. Şirket, 1859 yılında Emil Škoda tarafından kurulmuş olup 20. yüzyılda Avrupa'nın en büyük konglomeratlarından biriydi. Şirketin merkezi Pilsen'de yer almaktaydı.
Orijinal silah fabrikasından Škoda tesisleri, önce Avusturya-Macaristan ve daha sonra Çekoslovakya'nın endüstriyel temellerinden biri olan ve en büyük ihracatçılardan biri olan büyük bir metalurji ve mühendislik şirketi haline geldi.
1990'lar ve 2000'li yılların başında şirket, mali durumunun kötü olması nedeniyle iflas etti ve bölünerek satıldı. Günümüzde, orijinal Škoda eserlerinin geleneği, Škoda Auto, Doosan Škoda Power ve Škoda Transportation olmak üzere kendi adlarında Škoda adını taşıyan bir dizi bağımsız şirket tarafından sürdürülmektedir.


## Ek okuma.
  - Grant, Jonathan A. (2018). "Between Depression and Disarmament: The International Armaments Business, 1919–1939". Cambridge: Cambridge University Press. . OCLC 1010995486 YÖNLENDİRME . Online review. Focus on munitions production in the interwar period.
# Škoda Transportation
Škoda Transportation a.s., Çekya merkezli bir raylı taşıt üreticisidir. Şirket, 1995 yılında kurulmuş olup Škoda Holding'in ardıl şirketidir. Şirketin merkezi Pilsen'de yer almaktadır.
Škoda Transportation, tramvay ve troleybüs tahrik üniteleri alanında dünyanın en büyük üreticileri arasında yer almakta olup, aynı zamanda bölgesel olarak önemli bir demiryolu aracı üreticisidir.
# Lee Han-dong
Lee Han-dong (, 5 Aralık 1934 - 8 Mayıs 2021), Güney Koreli siyasetçi.
# Lily Ebert
Lily Ebert "MBE", "BEM" (doğum adı: Lívia Engelman, 29 Aralık 1923, Bonyhád, Macaristan – 9 Ekim 2024, Londra, İngiltere), Macaristan Yahudisi kökenli İngiliz insan hakları aktivisti ve yazar.


## Hayatı.
Ebert, 29 Aralık 1923'te Macaristan Yahudisi asıllı bir ailenin çocuğu olarak Bonyhád, Macaristan'da doğdu.
İkinci Dünya Savaşı esnasında Mart 1944-Mart 1945 döneminde Almanlar tarafından aile üyeleriyle birlikte Auschwitz-Birkenau Toplama Kampı'nda alıkonuldular. Ardından buradan kurtulduktan sonra bir süre Leipzig, Almanya ve İsviçre'de yaşadıktan sonra 1967'de ailesiyle beraber yerleştikleri Londra, İngiltere'de kalan yaşamını sürdürdü.
2021'de anılarını torunu Dov Forman ile birlikte "Lily'nin Sözü: Auschwitz'ten Nasıl Kurtuldum ve Yaşamak İçin Gücü Nasıl Buldum" başlığıyla kitap olarak yayınladı.
Aynı zamanda Holokost gazisi olarak sosyal medya platformları ve farklı medya mecralarında aktif olarak yer aldı.
Hizmetleriyle Britanya İmparatorluk Şeref Madalyası'nı (2015), Macaristan Liyakat Nişanı'nı (2022) ve Britanya İmparatorluk Nişanı'nı (2022) aldı.
Ebert, 9 Ekim 2024'te yaşamını sürdürdüğü Londra, İngiltere'de doğal nedenlerden 100 yaşını geçmiş olarak öldü.
# Aroldo Lazaro Saenz
Aroldo Lazaro Saenz, İspanya Silahlı Kuvvetleri (Fuerzas Armadas Españolas) mensubu bir subaydır ve Tümgeneral rütbesiyle 2022 yılından bu yana Lübnan'daki Birleşmiş Milletler Geçici Gücü'nün (UNIFIL) Misyon Şefi ve Komutanı olarak görev yapmaktadır.


## Hayatı.
Aroldo Lazaro Saenz, okula devam ettikten sonra Zaragoza'daki Genel Askeri Akademi'de (Academia General Militar) subaylık eğitimi almıştır. Ayrıca Ordu Genelkurmay Akademisi'nden (Academia Central de la Defensa) mezun olmuş ve diplomasi, barış ve güvenlik alanlarında akademik eğitimini tamamlamıştır. Orduda (Ejército de Tierra) subay olarak askeri kariyeri sırasında, Córdoba eyaletindeki Cerro Muriano'da bulunan “Guzmán el Bueno” X Tugayı'nın bir alayında kurmay subay olarak görev yapmıştır. Avrupa Birliği Gücü (EUFOR) karargâhında ve Valensiya'da Avrupa Müttefik Kuvvetler Yüksek Karargâhı'nın (SHAPE) bir parçası olan İspanya Hızlı Konuşlandırılabilir Kolordusu'nda subay olarak görev yapmıştır. Aynı zamanda Lübnan'daki Birleşmiş Milletler Geçici Gücü (UNIFIL) bünyesinde Nakura'da İrtibat Subayı ve gücün Doğu Bölgesi Kurmay Başkanı olarak görev yapmıştır. Ayrıca Bosna Hersek'te Birleşmiş Milletler Koruma Gücü (UNPROFOR), NATO İstikrar Gücü (SFOR) ve Avrupa Birliği Hızlı Operasyonel Gücü (EU Rapid Operational Force) komutası altında üç görev yapmıştır.
İspanyolca'nın yanı sıra İngilizce, Fransızca ve İtalyanca da bilen Lázaro Sáenz, Savunma Bakanlığı'nda kesişen savunma ve güvenlik konularında danışmanlık, “Guzmán el Bueno” X Tugayı'nda bir alay komutanlığı ve UNIFIL'in Doğu Bölgesi komutanlığı görevlerinde bulunmuştur. Tuğgeneral olarak “Guzmán el Bueno” X Tugayının komutanlığını yapmıştır.
4 Şubat 2022 tarihinde Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri António Guterres, Tümgeneral "Aroldo Lázaro Sáenz"'i, Tümgeneral Stefano Del Col'un yerine Lübnan'daki Birleşmiş Milletler Geçici Gücü'nün (UNIFIL) Misyon Şefi ve Komutanı olarak atadı.
# ČKD
Českomoravská Kolben-Daněk (ČKD), Çekoslovakya ve Çekya merkezli bir raylı taşıt üreticisidydi. Şirket, 1927 yılında iki şirketin birleşmesi sonucu kurulmuş olup Çekoslovakya'nın en büyük mühendislik kuruluşlarından biriydi. Şirketin merkezi Prag'da yer almaktaydı.
ČKD, İki savaş arası dönemde ve II. Dünya Savaşı sırasında, aralarında Alman ordusu için Panzerkampfwagen 38(t)'nin de bulunduğu zırhlı araçlar üretti. 1945'ten sonra şirket kamulaştırıldı ve ana yan kuruluşu olan Tatra'nın adını aldı. 1994'te özelleştirildi ve 2001'de Siemens tarafından satın alındı.


## Ürünler.
### Trams.
#### Standart tramvaylar (T).
 - T1
 - T2
 - T3 (T3R, T3RF)
 - T4
 - T5 (T5A5, T5B6, T5C5)
 - T6 (T6A2, T6A5, T6B5, T6C5)
 - T7 (T7B5)


#### Körüklü tramvaylar (KT, RT).
 - K1
 - K2
 - K5
 - KT4 (KTNF6)
 - KT8D5 (KT8D5N)
 - RT6 (RT6N1, RT6S)
 - RT8D5


#### Treyler (B).
 - B3
 - B4
 - B6A2


### Metro.
 - R1


### Lokomotifler.
  - BS-80 buharlı lokomotifi
  - ChME3 lokomotifi
  - ChME5 lokomotifi
  - T 466.3 dizel lokomotifi
  - T 434.0 lokomotifi
  - T 478.3 lokomotifi
  - T-669 lokomotifi


### Tanklar.
 - Tančík vz. 33 tanke
 - AH-IV tanket
 - St vz 39 orta tank
 - LT vz. 34 hafif tank
 - LT vz. 38 hafif tank
# Liman Baba Türbesi
 - YÖNLENDİRME 
Liman Baba Türbesi ve Namazgahı, Kırklareli ili, Demirköy İlçesi, İğneada beldesi'nde, "İğneada Balıkçı Barınağı"'nda bulunmaktadır. Cumhuriyet döneminde inşa edilmiştir. Türbe, şadırvan ve namazgah olmak üzere üç betonarme yapıdan oluşmaktadır. Türbe içinde bulunan sarıklı mezar taşında Hicri 1210 (Miladi: 1795) tarihi yazmaktadır. Dışında yer alan kitabede ise Hicri 1273 (Miladi: 1856) yazmaktadır.
Yörede anlatılan rivayetlere göre, İstanbul'da Sarıyer'de bulunan ve boğazın dört bekçisinden biri kabul edilen Telli Baba'nın 7 kardeşinden biridir. Diğer bir kardeş ise İğneada kasabasına bağlı Avcılar köyünde bulunan "Derviş Ali Baba" "Türbesi"'dir. En az 300 yıl geçmişleri olduğu söylenir. Evlenen çiftlerin düğünü öncesi oluşturulan araç konvoyunun mutlaka Liman Baba Türbesi'ne uğraması ve orada çiftlerin dua etmesi ve dilek tutması gelenektendir. Ayrıca çocuk sahibi olmak isteyenler, eğitimini tamamlamak isteyen gençler, evlenmek isteyenler buraya gelir dua eder ve dilek tutar. Duanın sonunda mezar taşına küçük bir taş yapıştırılmaya çalışılır. Taş yapışıp kalırsa dileğin gerçekleşeceğine inanılır.
Liman babanın, Karadeniz'de zorluk yaşayan balıkçılara yardım ettiği yönünde denizci hikâyeleri anlatılmaktadır. Ayrıca 1969 yılında balıkçı barınağının yapılması esnasında, türbenin olduğu yer dozerlerle yıkılmaya çalışılmış, ancak tüm gayretlere rağmen, türbenin yıkılamadığı yönünde hikâyeler hala, günümüzde anlatılmaktadır.
Türbe, Kırklareli Kültür Varlıkları Envanterine 39-03-119 numarasıyla kayıtlıdır.
# PPF
PPF Group, Çekya merkezli bir uluslararası yatırım şirketidir. Şirket, 1991 yılında Birinci Özelleştirme Fonu'nun Yönetimi adıyla kurulmuş olup bankacılık ve finansal hizmetler, telekomünikasyon, medya, biyoteknoloji, gayrimenkul ve sanayi dahil olmak üzere çeşitli sektörlere yatırım yapmaktadır. Şirketin merkezi Amsterdam'a kayıtlı olup Prag'da yer almaktadır.
# ČEZ
ČEZ Group a.s. (České Energetické Závody), Çekya merkezli bir enerji konglomeratıdır. Şirket, 1992 yılında kurulmuş olup temel faaliyet alanı elektrik ve ısı üretimi, dağıtımı, ticareti ve satışı, doğal gaz ticareti ve satışı ile kömür çıkarımıdır. Şirketin merkezi Prag'da yer almaktadır.
ČEZ, Orta ve Doğu Avrupa'nın en büyük kamu hizmeti ve en büyük halka açık şirketidir. Çoğunluk hissedarı, hisselerin %70'ine sahip olan Çek hükûmetidir.
# Papineau (Montreal Metrosu)
Papineau Metro İstasyonu, Montreal, Quebec, Kanada'nın Ville-Marie ilçesinde bulunan Montreal Metrosu istasyonudur. Montreal Taşımacılık (STM) tarafından işletilmekte ve Yeşil Hat'ta hizmet vermektedir. Montreal'in Centre-Sud bölgesinin bir parçası olan Gay Village'a hizmet veren iki Metro istasyonundan biridir. İstasyon, 14 Ekim 1966 tarihinde hattın ilk etabının istasyonu olarak açılmıştır. Frontenac İstasyonu açılana kadar iki ay boyunca Yeşil Hat'tın son durağı olarak hizmet vermiştir.
# Aphrodisias (Trakya)
Afrodisias (Antik Yunanca: Ἀφροδισιάς), Helenistik, Roma ve Bizans dönemlerinde yerleşim gören Trakya Hersonesi'nda bulunan antik Trakya'ya bağlı bir kasabaydı. Roma döneminde, Colonia Flaviopolis adı altında bir Roma kolonisi kurulmuştur.
Arkeolojik sit, Türkiye'nin Çanakkale ilinin Gelibolu ilçesine bağlı Bolayır yakınlarında yer almaktadır.
# Simon Achidi Achu
Simon Achidi Achu (5 Kasım 1934 - 4 Mayıs 2021), Kamerunlu siyasetçi.
# Derin Saran
Derin Mark Saran (d. 1 Ocak 2005), oyun kurucu pozisyonunda oynayan Türk basketbolcu. NCAA Division I ekiplerinden Stanford Cardinal forması giymektedir.
 - YÖNLENDİRME
# Arkeolojik dönemler listesi
Arkeolojik dönemlerin adları bölgeden bölgeye büyük ölçüde farklılık gösterir. Bu madde, kıta ve bölgelere göre ana bölümlerin bir listesini içerir. Tarihlendirmeler de oldukça değişkendir ve verilen tarihler geniş alanlara yayılmış yaklaşık tahminlerdir.
Üç çağ sistemi, birçok alanda kullanılmış olup, Taş Devri, Tunç Çağı ve Demir Çağı'nda alet yapımı ve kullanımıyla tanımlanan tarih öncesi ve tarihi dönemleri ifade eder. Bu çağlar teknolojinin gelişimiyle ayırt edildiğinden, bu terimlerin işaret ettiği tarihlerin dünyanın farklı bölgelerinde değişiklik göstermesi doğaldır. Birçok bölgede, Taş Devri terimi artık kullanılmamaktadır, çünkü yerini daha spesifik jeolojik dönemlere bırakmıştır. Bazı bölgeler için, Taş Devri ile Tunç Çağı arasında ara bir Kalkolitik dönem ihtiyacı vardır. Yerli metal aletlerin daha az yaygın kullanıldığı kültürler için, litik aşama, arkaik aşama ve oluşum aşaması gibi diğer sınıflandırmalar, diğer teknoloji türlerinin ve sosyal örgütlenmenin gelişimini ifade eder.
Tarihsel dönemler, yazının bulunmasıyla başlar ve yazının gelişiminin avantajıyla birlikte insan gelişiminin dönemlerini belirtir. Yazılı kayıtlar, genellikle egemen uluslar hakkında daha fazla sosyo-politik içgörü sağlar ve bu nedenle Helenistik, Roma, Viking gibi hüküm süren imparatorluklar ve kültürlere göre kategorize edilmesine izin verir. Kaçınılmaz olarak bu dönem tanımları yalnızca o imparatorluğun veya kültürün bölgesiyle ilgilidir.
Sanayi Çağı veya Modern dönem genellikle 1800'lü yıllardan sonraki gelişmeleri içeren dönemi ifade eder. Bu tarihten itibaren Batı Avrupa'da başlayan Sanayi Devrimi, küresel ticareti hızlandırmış ve kültürel alışverişi çok büyük ölçüde artırmıştır.
# Maxine Mimms
Maxine Buie Mimms (4 Mart 1928, Newport News, Virginia – 8 Ekim 2024, Tacoma, Washington), Amerikalı eğitimci.


## Hayatı.
Mimms, 4 Mart 1928'de Newport News, Virginia'da doğdu. Booker T. Washington Oklul, Huntington Yüksek Okulu, Virginia Birlik Üniversitesi ve San Fransisco Birlik Yüksek Lisans Okulu 'nda eğitim gördü.
1950'de başladığı eğitimcilik kariyerini 2024 yılındaki ölümüne kadar sürdürdü.
1950'li yıllarda yerleştiği Detroit, Michigan'da bir süre sosyal hizmet görevlisi olarak çalıştı. Eşi 1953'te bir üniversite görevine atandığında, Seattle, Washington'a yerleşerek ilk kez burada Mimms Leschi İlkokulu'nda eğitimci olarak kariyerine başladı. Dördüncü sınıftaki öğrencileri arasında davul çalar gibi pandomim yapan ve kıtaların isimlerini hatırlamak için sınıfta parça okuyan şarkıcı ve müzisyen Jimi Hendrix'te vardı. 1961'de Washington'daki Kirkland Devlet Okulları'nda eğitimci olarak ve 1964'te Seattle Devlet Okulları Yönetimi'nde görev aldı. 1969'da ise Amerika Birleşik Devletleri Çalışma Bakanlığı Kadın Bürosu müdürü Elizabeth Duncan Koontz'un özel yardımcısı olarak hazır bulundu. Aynı zamanda Maya Angelou ve Rahip Dr. Martin Luther King, Jr.'ın yakın arkadaşı olup Güney Afrika'daki Oprah Winfrey Kızlar Liderlik Akademisi'nin danışma kurulunda görev yaptı.
1972'den itibaren Evergreen Eyalet Koleji'nde öğretim görevlisi olarak çalışmaya başladı. Aynı öğrenim kurumu bünyesinde Afro-Amerikalı öğrencilere burs verilmesi amacıyla 1982'de Tacoma, Washington'da Evergreen Eyalet Koleji'nin Tacoma Kampüsü'nün kurulmasında pay sahibi oldu.
Ayrıca müfredat tasarımı ve öğretim yöntemleri konusunda ulusal danışman olarak da görev aldı. 1990 yılında Evergreen Eyalet Koleji Tacoma Kampüsü direktörlüğünden emekli olduktan sonra kıdemli fakülte üyesi ünvanını aldı. Hizmetleri nedeniyle 2001 'de Sürdürülebilir Toplum Üstün Liderlik Ödülü'ne layık görüldü.
Son olarak 2004'te kamu okullarından uzaklaştırılan veya ihraç edilen gençlere hizmet etmek amacıyla Hilltop, Tacoma, Washington'da kâr amacı gütmeyen kendi adını verdiği Maxine Mimms Akademisi'ni kurarak 2024'teki ölümüne kadar başında kaldı.
Mimms, 8 Ekim 2024'te Tacoma, Washington'daki aile evinde uykusunda doğal nedenlerden 96 yaşında ölmüştür.
# Tehlikeli Filmler
Tehlikeli Filmler, Yönetmenliğini Richard Dembo yaptığı, yapımcılığını ise Arthur Cohn üstlenmiş olduğu 1984 yapımı Fransızca bir filmdir. Başrollerde Michel Piccoli ve Alexandre Arbatt yer alırken, Liv Ullmann, Leslie Caron ve Bernhard Wicki gibi oyuncular da yardımcı rollerde oynamıştır. Film, Fransa ve İsviçre'deki şirketler arasında ortak bir yapım olarak gerçekleştirilmiştir.
Film, Dünya Satranç Şampiyonası finalinde karşı karşıya gelen iki çok farklı adamın hikâyesini anlatmaktadır. Biri, unvanı elinde tutan 52 yaşında bir Sovyet Yahudisidir, diğeri ise birkaç yıl önce Batı'ya iltica eden 35 yaşında bir dâhidir.
# Çatalca Tren İstasyonu
Çatalca Tren İstasyonu, İstanbul'un Çatalca ilçesi Ferhatpaşa Mahallesi'nde yer alan TCDD'ye ait hemzemin tren istasyonudur.
İstanbul-Sirkeci – Pythion demiryolu üzerinde yer alan istasyon, Chemins de fer Orientaux / Rumeli Demiryolu (CO) Şirketi tarafından inşa edilerek 4 Nisan 1873'te hizmete girmiş, TCDD tarafından elektrifikasyon altyapısıyla yenilenerek 5 Eylül 1997'de tekrar hizmete girmiştir.
Bir ada peronu ve bir kenar peronuundan oluşan istasyon, İstanbul – Uzunköprü, İstanbul – Edirne ve İstanbul – Çerkezköy Bölgesel Trenleri'ne hizmet vermektedir.


## Hatlar.
  - TCDD
  - İstanbul-Sirkeci – Pythion demiryolu
# Gökçeali Tren İstasyonu
Gökçeali Tren İstasyonu, İstanbul'un Çatalca ilçesi Kaleiçi Mahallesi'nde yer alan TCDD'ye ait hemzemin tren istasyonudur.
İstanbul-Sirkeci – Pythion demiryolu üzerinde yer alan istasyon, Chemins de fer Orientaux / Rumeli Demiryolu (CO) Şirketi tarafından inşa edilerek 4 Nisan 1873'te hizmete girmiş, TCDD tarafından elektrifikasyon altyapısıyla yenilenerek 5 Eylül 1997'de tekrar hizmete girmiştir.
İstasyon kenar peronuundan oluşmaktadır.


## Hatlar.
  - TCDD
  - İstanbul-Sirkeci – Pythion demiryolu
# İnceğiz Tren İstasyonu
İnceğiz Tren İstasyonu, İstanbul'un Çatalca ilçesi İnceğiz Mahallesi'nde yer alan TCDD'ye ait hemzemin tren istasyonudur.
İstanbul-Sirkeci – Pythion demiryolu üzerinde yer alan istasyon, Chemins de fer Orientaux / Rumeli Demiryolu (CO) Şirketi tarafından inşa edilerek 4 Nisan 1873'te hizmete girmiş, TCDD tarafından elektrifikasyon altyapısıyla yenilenerek 5 Eylül 1997'de tekrar hizmete girmiştir.
İstasyon kenar peronuundan oluşmaktadır.


## Hatlar.
  - TCDD
  - İstanbul-Sirkeci – Pythion demiryolu
# Ömerli Tren İstasyonu
Ömerli Tren İstasyonu, İstanbul'un Arnavutköy ilçesi Ömerli Mahallesi'nde yer alan TCDD'ye ait hemzemin tren istasyonudur.
İstanbul-Sirkeci – Pythion demiryolu üzerinde yer alan istasyon, Chemins de fer Orientaux / Rumeli Demiryolu (CO) Şirketi tarafından inşa edilerek 4 Nisan 1873'te hizmete girmiş, TCDD tarafından elektrifikasyon altyapısıyla yenilenerek 5 Eylül 1997'de tekrar hizmete girmiştir.
İstasyon kenar peronuundan oluşmaktadır.


## Hatlar.
  - TCDD
  - İstanbul-Sirkeci – Pythion demiryolu
# Sylvain Francisco
Sylvain Francisco (d. 10 Ekim 1997), oyun kurucu pozisyonunda oynayan Fransız profesyonel basketbolcu. Lietuvos krepšinio lyga ve EuroLeague ekiplerinden Žalgiris Kaunas forması giymektedir.
 - YÖNLENDİRME
# Deliklikaya Tren İstasyonu
Deliklikaya Tren İstasyonu, İstanbul'un Başakşehir ilçesi Bahçeşehir 1. Kısım Mahallesi'nde yer alan TCDD'ye ait hemzemin tren istasyonudur.
İstanbul-Sirkeci – Pythion demiryolu üzerinde yer alan istasyon, Chemins de fer Orientaux / Rumeli Demiryolu (CO) Şirketi tarafından inşa edilerek 4 Nisan 1873'te hizmete girmiş, TCDD tarafından elektrifikasyon altyapısıyla yenilenerek 5 Eylül 1997'de tekrar hizmete girmiştir.
İstasyon kenar peronuundan oluşmaktadır.


## Hatlar.
  - TCDD
  - İstanbul-Sirkeci – Pythion demiryolu
# Bursaspor Vakıfköy Tesisleri
Bursaspor Vakıfköy Orhan Özselek Tesisleri veya kısaca Bursaspor Vakıfköy Tesisleri Bursaspor A Takımı Özlüce Tesislerine taşınmasıyla Vakıfköy Tesisleri Bursa Merinosspor ve Alt Yapı Takımlarının kullanımına sunuldu.


## Yapım süreci.
Bursaspor Yönetimleri Atatürk Stadyumunda ve Merinosta antrenman yapmanın yeterli olamayacağını düşünerek 10 Temmuz 1973'te Minareliçavuş'ta arazi satın aldı.
Şükrü Şankaya başkanlığındaki yönetim buraya spor ve kamp tesisleri yapmayı planlamıştı. Daha sonra bu düşünceden vazgeçildi. Tesis konusundaki ikinci somut girişim Mümin Gençoğlu döneminde yapıldı. 7 Ekim 1976'da Vakıfköy Sosyal Tesislerinin temeli atıldı. 1979 -1980 sezonunda çim saha hizmete girdi. Sonraki yıllarda tesislere sürekli ilaveler yapıldı. Futbol okulu olarak planlanan kısma ek tesisler ve salon inşa edildi. Cavit Çağlar Yönetimi burayı ekim 1983'te törenle hizmete soktu.


## Özellikleri.
1988'de başkan olan İbrahim Yazıcı, Vakıfköy'ün Yıldırım Belediyesi'ne geçmesinden sonra tesislerin sınırlarını genişletti. Alt yapı çalışmaları için iki toprak saha, A Takım için bir çim saha, futbol okulu, soyunma odaları, A Takım kamp yerleri ilave edildi. Çim sahaya ışıklandırma yapıldı. Bu arada kent içindeki kulüp binasıda Vakıfköy'e taşındı. Murat Gülez Yönetimi teknik direktörler için bir villa inşa ettirdi. Daha sonra kulüp idare binasına başlandı. Tesislerde 6 adet çim saha, 1 adet suni çim saha bulunmaktadır.


## İsim Değişikliği.
2005 tarihinde Erkan Körüstan yönetimi Tesislere Bursaspor'un tarihinde futbolcu ve başkan olarak görev yapmış rahmetli Orhan Özselek'in ismini verdi.
# FK Voska Sport
FK Voska Sport (Makedonca: ФК Воска Спорт), Kuzey Makedonya'nın Ohri şehrinde bulunan bir futbol kulübüydü. Kuzey Makedonya Birinci Ligi'nde mücadele etmekteydiler.


## Tarihçe.
Voska Sport, Kuzey Makedonya’nın Ohrid şehrinde 2019 yılında kurulmuş bir futbol takımıdır. Şu anda Kuzey Makedonya Birinci Ligi’nde mücadele etmektedir. Kulüp, 2022-2023 sezonunda Kuzey Makedonya İkinci Ligi’ni kazanarak tarihinde ilk kez birinci lige yükselmiştir. Ayrıca, 2023-2024 sezonunda Kuzey Makedonya Futbol Kupası’nda ikinci olmuştur.


## Başarıları.
  - Vtora Makedonska Fudbalska Liga 
  - Şampiyon (1): 2022-2023
   - "İkincilik (1):" 2021-2022
  - Treta Makedonska Fudbalska Liga 
  - Şampiyon (1): 2020-2021
  - Makedonya Kupası 
  - "İkincilik (1):" 2023-2024
# Panini (sandviç)
Panini, İtalyan ekmeğiyle (ciabatta ve michetta) yapılan, genellikle ızgara veya kızartıldıktan sonra sıcak olarak servis edilen bir sandviçtir.


## Bibliyografi.
 -
# Van Hool
Van Hool NV, Belçika merkezli bir otobüs üreticisidir. Şirket, 1947 yılında Bernard Van Hool tarafından kurulmuştur. Şirketin merkezi Koningshooikt'te yer almaktadır.
Otobüs ve yolcu otobüslerinin çoğu tamamen Van Hool tarafından üretilirken, motorlar ve akslar Caterpillar, Cummins, DAF ve MAN'dan, şanzımanlar ise ZF veya Voith'ten temin edilmektedir. Bazı üretimler, Volvo ve Scania gibi üreticilerden ayrı otobüs şasileri üzerinde otobüs ve yolcu otobüsü gövdeleri üretmeyi içermektedir.
Van Hool dünya çapında 4.500 kişiyi istihdam ediyor ve her yıl 1.700'den fazla otobüs ve yolcu otobüsü (gövde ve komple araçlar birlikte) ve 5.000 yarı treyler üretmektedir.


## Ürünler.
### Şehiriçi otobüsler.
  - Van Hool A308
  - Van Hool A309
  - Van Hool A330
  - Van Hool A360
  - Van Hool A300
  - Van Hool AG300
  - Van Hool AGG300
  - Van Hool ExquiCity
  - Van Hool ExquiCity


### Şehirlerarası otobüsler.
 - Acron
   - TX16
   - TX17
   - TX18
 - Astron
   - TX16
   - TX17
 - Astronef
   - TX15
   - TX16
   - TX17
 - Altano
   - TX17
   - TX18
   - TX19
   - TDX20
   - TDX21
 - Astromega
   - TDX24 (Japonya)
   - TDX25
   - TDX27
   - TDX29 (MegabusGold)
 - EX
   - EX11L
   - EX11H
   - EX15L
   - EX15M
   - EX15H
   - EX16L
   - EX16M
   - EX16H
   - EX17H
# Mansuri katliamı
 - YÖNLENDİRME 
Mansuri katliamı, 13 Nisan 1996 yılında Lübnan'ın Mansuri şehrinde meydana gelen, İsrail'in sorumlu tutulduğu bir katliamdır.


## Katliamdan önce.
Katliam öncesi İsrail, bölgeyi gün boyunca bombalamıştı. Bir radyo yayını aracılığıyla tüm sivillere bölgeden ayrılmaları çağrısında bulunmuş ve bölgeden ayrılan sivil araçları hedef almayacaklarını söylemişti.


## Katliamın gerçekleşmesi.
Saat 13:30'da, çiftçi ve gönüllü ambulans sürücüsü Abbas Jiha, Volvo aracıyla bölgeden uzaklaşıyordu. Aracın üzerinde kırmızı renkle belirgin bir şekilde "Ambulans" yazıyordu. İçinde kendi çocuklarıyla birlikte birkaç yaralıyı Sayda şehrine götürüyordu. İsrail'in kontrolündeki Amerikan yapımı Apache helikopteri, aracı bir süre takip ettikten sonra iki kez bombaladı. Saldırı sonucunda araçtaki 13 sivilden 6'sı hayatını kaybetti. Ölen çocukların yaşları 7 aylıktan 9 yaşına kadar değişiyordu.


## İsrail'in ve medyanın saldırı hakkındaki yorumu.
İsrail yetkilileri, saldırının kasten gerçekleştirildiğini kabul etti. Fakat General Moşe Ya'alon, hayatını kaybeden sivillerin Hizbullah militanı olduğunu öne sürdü. Buna karşın, Uluslararası Af Örgütü'nün araştırmaları, öldürülen sivillerin Hizbullah ile herhangi bir bağlantısının bulunmadığını ortaya koydu.Uluslararası Af örgütü, İngiliz gazeteci Robert Fisk ve İsrail'deki insan hakları örgütlerinden biri olan B'Tselem dahil birçok kurum ve kişi, bu olayın açıkça bir savaş suçu olduğunu ifade etti.
# MacOS Sequoia
macOS Sequoia, Apple'ın Macintosh bilgisayarlar için sunulan işletim sistemi macOS'un yirmi birinci ve mevcut sürümüdür. 10 Haziran 2024'te WWDC 2024'te duyuruldu. macOS Sequoia, Apple'ın macOS sürümlerine Kaliforniya'daki önemli yerlerin adını verme uygulamasına uygun olarak, Sierra Nevada sıradağlarında bulunan Sequoia Ulusal Parkı'ndan esinlenerek verilmiştir.


## Desteklenen cihazlar.
macOS Sequoia, Apple silicon kullanan tüm Mac'leri ve Amber Lake çipli 2018-2019 MacBook Air modelleri hariç Intel'in Xeon W ve 8. nesil Coffee Lake yongası veya sonraki sürümlerine sahip Mac'leri destekler. macOS Sonoma'daki gibi 2019 iMac, Apple T2 güvenlik yongası bulunmamasına rağmen desteklenen tek Intel Mac'tir.
macOS Sequoia aşağıdaki cihazları destekler:
  - iMac (2019 ve sonrası)
  - iMac Pro (2017)
  - MacBook Air (2020 ve sonrası)
  - MacBook Pro (2018 ve sonrası)
  - Mac Mini (2018 ve sonrası)
  - Mac Pro (2019 ve sonrası)
  - Mac Studio (tüm modeller)
# The Official Stardew Valley Cookbook
The Official Stardew Valley Cookbook, Eric Barone ve Ryan Novak tarafından yazılan ve 2024 yılında Random House Worlds tarafından yayımlanan bir yemek kitabıdır. Kitap, "Stardew Valley"deki yemeklere dayanmaktadır.


## Özet.
The Official Stardew Valley Cookbook, "Stardew Valley"deki 74 tariften oluşuyor ve bu seçimler mevsimlere göre ayrılmıştır. Oyun içi yiyeceklere dayanan kitap, çiftlik yiyeceklerinden toplanmış mantarlara, meyvelere ve taze balıklara kadar çeşitli seçenekler sunuyor. Yaratıcı Eric Barone, kitabı yaratırken oyunun temasını ve atmosferini kitaba taşımak ve insanların "Stardew Valley"de yaşıyormuş gibi hissetmelerini istediğini belirtti.


## Değerlendirme.
Polygon'dan Ana Diaz, kitabın "Stardew Valley" karakterleriyle yiyecekleri bir araya getirmesini övdü. Eurogamer'dan Vikki Blake, kitabın keyifli çizimleri, Garip Çörek ve Deniz Köpüğü Pudingi gibi yemekler için adım adım tarif rehberinden övgüyle bahsetti.
# Voith
Voith GmbH & Co. KGaA, Almanya merkezli bir mühendislik şirketidir. Şirket, 1867 yılında kurulmuş olup kağıt ve kağıt hamuru sanayisine yönelik makineler, hidroelektrik santralleri için teknik ekipmanlar ve tahrik ve fren sistemleri üretmektedir. Şirketin merkezi Baden-Württemberg eyaletine bağlı Heidenheim an der Brenz kentinde yer almaktadır.
Voith'in 22.479 çalışanı ve dünya çapında 60'tan fazla ülkede şubesi bulunmakta olup Avrupa'nın en büyük aile şirketlerinden biridir.


## Ek okuma.
  - Matthias Georgi, Tobias Birken, Anna Pezold: "Voith: 150 Jahre deutsche Wirtschaftsgeschichte", Siedler Verlag 2017, ISBN 978-3-827501-11-0.
  - Anne Nieberding: "Unternehmenskultur im Kaiserreich. Die Gießerei J. M. Voith und die Farbenfabriken vorm. Friedr. Bayer & Co." (= "Schriftenreihe zur Zeitschrift für Unternehmensgeschichte 9"), Beck, München 2003, ISBN 3-406-49630-X.
  - Hermann Schweickert: "Der Wasserturbinenbau bei Voith zwischen 1913 und 1939 und die Geschichte der Eingliederung neuer Strömungsmaschinen." Dissertation der Universität Stuttgart, Siedentop, Heidenheim 2002, ISBN 978-3-925887-19-2.
  - Voith GmbH: "Mit guten Ideen voran – seit 1867: Die Voith Geschichte." Unternehmensbroschüre, Heidenheim, Januar 2013 / 2016 als PDF-Datei  76 S., 1,7 MB oder auf docplayer.org.
# Anaplous
Anaplous veya Promotou, Bizans döneminde yerleşim yeri olan, İstanbul Boğazı kıyısındaki antik Trakya'da bir kasabaydı.
Arkeolojik sit Türkiye'nin Avrupa yakasında, İstanbul ili, Beşiktaş ilçesine bağlı Arnavutköy semti yakınlarında bulunmaktadır.
# Emílio Garrastazu Médici
Emílio Garrastazu Médici (4 Aralık 1905-9 Ekim 1985), 1969-1975 yılları arasında Brezilya devlet başkanı olarak görev yapan Brezilyalı asker ve siyasetçi. Başkanlığı sırasındaki otoriter yönetimi Brezilya askerî rejiminin zirvesini oluşturdu.
Médici döneminin başlarında Brezilya ekonomisi gelişti, sanayi ve özellikle otomobil endüstrisi yeni işler yarattı ve enflasyon %20'nin altında sabitlendi. Sezon sonunda ekonomik mucize sona erdi, uluslararası petrol krizi, yakıtının %80'ini yurt dışından ithal eden Brezilya'yı da derinden vurdu. Neredeyse %10'luk yıllık ekonomik büyüme, yurt dışından gelen yoğun borçlanmayla finanse edildi.
Médici döneminde muhalefete karşı büyük bir baskı, sansür ve insan hakları ihlalleri uygulandı. Uluslararası Af Örgütü tarafından 170 muhalefet temsilcisinin öldürüldüğünü ve birçoğunun askeri ve polis gözaltı merkezlerinde işkenceye maruz kaldığını bildirdi.
# Turku Limanı
Turku Limanı (; ), Finlandiya'nın güneybatısında, anakaranın Turku takımadalarının başlangıcıyla buluştuğu yerde bulunan bir limandır. Liman, esas olarak Turku ile İsveç'in başkenti Stockholm ve kuşatılmış Åland arasındaki trafiği yönetir.
Limanın Finlandiya'nın güneybatı köşesindeki konumu nedeniyle liman, Baltık Denizi'ne hizmet etmek için en verimli rotayı sağlar. Turku Limanı, yılda dört milyon tondan fazla kargo ve buna karşılık gelen dört milyon yolcuyu işleyen ülkenin en önemli sevkiyat noktalarından biridir.
# Tercera Federación
Tercera Federación İspanya'daki 5. seviye bir futbol ligidir.


## Kulüpler.
Tercera Federación'un üye kulüpleri 2025–26 sezonu aşağıda yer alıyor.
# 2023 FIFA 17 Yaş Altı Dünya Kupası
2023 FIFA 17 Yaş Altı Dünya Kupası (), alt yaş millî takımların mücadele ettiği 17 Yaş Altı Dünya Kupası'nın 19. organizasyonu. 10 Kasım-2 Aralık 2023 tarihlerinde Endonezya'da düzenlendi.
Almanya, finalde karşılaştığı Fransa'yı, 2-2 biten normal sürenin ardından seri penaltılarda 4-3 mağlup ederek 17 Yaş Altı Dünya Kupası'nı tarihinde ilk kez kazanmıştır.


## Takımlar.
 - Notlar
 }}>


## Grup aşaması.
"Tüm saatler yereldir" (UTC+07:00).


### Sıralama kuralları.
Grup aşamasında takımların sıralaması için kullanılacak kriterler:
  - Puan
  - Gol farkı
  - Atılan gol
  - İlgili takımların aralarındaki maçlardaki puan
  - İlgili takımların aralarındaki maçlardaki gol farkı
  - İlgili takımların aralarındaki maçlarda atılan gol
  - Fair play puanı: 
  - Kura


### A Grubu.
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v  Panama
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v  Panama


### B Grubu.
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİR 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 


### C Grubu.
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 


### D Grubu.
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 


### E Grubu.
 #YÖNLENDİRME 
 v  Burkina Faso
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v  Burkina Faso
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 


### F Grubu.
<onlyinclude></onlyinclude>
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 


## Eleme aşaması.
Normal süresi eşitlikle biten mücadelelerde, birçok FIFA turnuvasında uygulanan ekstra uzatma dakikaları, bu turnuvada uygulanmayıp direkt seri penaltı atışlarına geçilmiştir.


### Son 16.
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİR 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 


### Çeyrek final.
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİR 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 


### Yarı final.
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 


### Üçüncülük maçı.
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME 


### Final.
 #YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME
# Bilal Yalçınkaya
 | title = Başarıları
 | madalyalar = 
Bilal Yalçınkaya (d. 30 Mart 2006), Türk asıllı Alman profesyonel futbolcu.


## Başarıları.
 - Almanya 17 yaş altı
 - FIFA 17 Yaş Altı Dünya Kupası: 2023
 - YÖNLENDİRME
# Adil Ali Atalay
Adil Ali Atalay (1934, Erzincan), Türk şair ve yazar.


## Hayatı.
Atalay, Erzincan'ın Kemaliye ilçesinde doğdu. İki yaşında babasını kaybetti. İlkokulu annesinin desteği ile 1949 yılında tamamladı. Çocukluk yıllarında yaşadığı zorluklar ve yoksulluk nedeniyle eğitimine devam edemedi. 1954 yılında eşi Emine Hanım ile tanıştı ve evlendi. 1955 yılında Ankara'ya, 1961 yılında da ailesiyle birlikte İstanbul'a taşındı. 1972 yılında bir yayınevi açtı.


## Eserleri.
  - Hazreti Betül Fatıma Anamız
  - Âşık Deman'i Baba
  - Kuran'ı Kerim Manzum Meali ve Tefsir Özeti
  - Kerbela ve Matem
# Queluz
Queluz (pt), Portekiz'in başkenti Lizbon'un metropoliten alanının batısında bulunan tarihi bir şehirdir. Portekiz Kraliyet Ailesinin ikamet ettiği, bir 18. yüzyıl sarayı olan meşhur Queluz Sarayına ev sahipliği yapmaktadır.


## Demografi.
Şehrin nüfusunun yıllara göre değişimi.
# Aryballos
Aryballos (Yunanca: ἀρύβαλλος; çoğulu: aryballoi); Antik Yunanistan'da kullanılan dar, kısa/basık boyunlu, küresel/yuvarlak gövdeli ve kaidesiz bir kap formudur. Genellikle sporcular tarafından kullanıldığı bilinmektedir. İçerisinde zeytinyağı veya parfüm taşındığı düşünülmektedir.
# Erdoğan Coşkun
Erdoğan Coşkun (d. 8 Ağustos 1983), Türk eski buz hokeyi oyuncusu.


## Erken yaşamı ve kariyeri.
Erdoğan Coşkun, 8 Ağustos 1983 tarihinde doğdu.


### Kulüp kariyeri.
Erdoğan Coşkun, kariyerine 18 yaşındayken 2001 yılında Süper Lig takımlarından İzmir Büyükşehir Belediyespor'da başladı. 2001-02 sezonunu o dönemde İstanbul Paten SK'da geçirdi. Daha sonra Süper Lig'e geri döndü ve 2004, 2005 ve 2006 yıllarında Türkiye şampiyonluğunu kazandığı Polis Akademisi ve Koleji takımında üç yıl boyunca buzda oynadı. Elde ettiği başarıların ardından 2006 yılında Kocaeli Büyükşehir Belediye Kağıtspor'a katıldı ve burada ilk sezonunda tekrar ulusal şampiyonluk kazanmayı başardığı takımdaki ilk şampiyonluğu oldu. Sonraki yıllarda başka şampiyonluk kazanılamayan Coşkun, 2010 yılında o dönemde halen 1. Lig'de İzmir'deki ana kulübüne geri döndü. 2011 yılından bu yana tekrar Süper Lig'de takımla temsil edilen oyuncu, takımıyla 2013 ve 2016 yıllarında sırasıyla Başkent Yıldızları SK ve Zeytinburnu Belediyespor'un ardından ikinci oldu. İzmir Büyükşehir Belediyespor daha sonra Süper Lig'den çekildi ve Coşkun, kariyerine son vermeden önce bir yıl daha 1. Lig'de oynayan takımda forma giydi.


### Millî takım kariyeri.
Coşkun, Türkiye adına 2003 Dünya 20 yaş altı Şampiyonası III. Bölüm'de yer aldı.
Erkek millî takımıyla 2002, 2005, 2007, 2010, 2013 ve 2014 yıllarında Dünya Şampiyonası II.Bölüm'de ve 2004, 2006, 2008, 2011, 2012 yıllarında Dünya Şampiyonası III. Bölüm'de oynadı ve en iyi artıyı elde etti. Ayrıca 2010 Kış Olimpiyatları ön eleme turnuvasında da yer aldı.


## Başarıları.
  - 2004 Dünya Şampiyonası III. Bölüm'den II. Bölüm'e yükselme
  - 2004 Polis Akademisi ve Koleji ile Türkiye şampiyonu
  - Polis Akademisi ve Koleji ile 2005 Türkiye şampiyonu
  - 2006 Dünya Şampiyonası III. Bölüm'den II. Bölüm'e yükselme
  - Polis Akademisi ve Koleji ile 2006 Türkiye şampiyonu
  - Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Kağıtspor ile 2007 Türkiye şampiyonu
  - 2010 Dünya 18 yaş altı Şampiyonası III. Bölüm'de bir defans oyuncusunun attığı en çok sayı
  - 2012 Dünya Şampiyonası III. Bölüm'den II. Bölüm B Grubu'na yükselme
  - 2012 Dünya Şampiyonası III. Bölüm en iyi artı/eksi rekoru
# Provaglio d'Iseo
, İtalya'nın Lombardiya bölgesine bağlı Brescia ilinde bulunan bir komündür.
# Puegnago del Garda
, İtalya'nın Lombardiya bölgesine bağlı Brescia ilinde bulunan bir komündür.
# Quinzano d'Oglio
, İtalya'nın Lombardiya bölgesine bağlı Brescia ilinde bulunan bir komündür.
# Remedello
, İtalya'nın Lombardiya bölgesine bağlı Brescia ilinde bulunan bir komündür.
# Rezzato
, İtalya'nın Lombardiya bölgesine bağlı Brescia ilinde bulunan bir komündür.
# Roccafranca
, İtalya'nın Lombardiya bölgesine bağlı Brescia ilinde bulunan bir komündür.
# Apsoda
Apsoda, Bizans İmparatorluğu döneminde yerleşim yeri olan antik Bitinya'nın bir kasabasıydı.
Yerleşim yeri Türkiye'de Bolu ilinin Merkez ilçesine bağlı Çatakören köyünün güneyinde yer almaktadır.
# Circuit Bremgarten
Circuit Bremgarten, İsviçre'nin Bern kentinde bulunan 7.280 km (4.520 mil) uzunluğunda bir motor sporları yarış pistidir. 1933'ten 1954'e kadar İsviçre Grand Prix'sine (Formula 1, 1947'den 1954'e kadar) ve 1949'da ve 1951'den 1954'e kadar İsviçre Motosiklet Grand Prix'sine ev sahipliği yapmıştır.
Bremgarten, 1931 yılında Bern'in kuzeyindeki Bremgartenwald'da (Bremgarten ormanı) bir motosiklet yarış pisti olarak inşa edilmiştir. Pistin gerçek bir düzlüğü yoktu, bunun yerine yüksek hızlı virajlardan oluşuyordu. İlk otomobil yarışına 1934 yılında ev sahipliği yapmış ve bu yarışta sürücü Hugh Hamilton hayatını kaybetmiştir. 1948 yılında ise İtalyan yarışçı Achille Varzi'nin hayatına mal olmuştur. Başlangıçtan itibaren Bremgarten'in ağaçlarla kaplı yolları, genellikle zayıf ışık koşulları ve yol yüzeyindeki değişiklikler, özellikle ıslak zeminde çok tehlikeli bir pist olarak kabul edilmesine neden olmuştur.
Bremgarten, 1955 Le Mans felaketine tepki olarak İsviçre'de hillclimbing ve ralli hariç seyirci yarış sporlarının yasaklandığı 1955 yılından bu yana resmi bir motor sporları etkinliğine ev sahipliği yapmamıştır. Bir 1982 İsviçre Grand Prix'si olmasına rağmen, bu Fransa'nın Dijon kentinde gerçekleşmiştir. 6 Haziran 2007'de yasağın kaldırılmasına yönelik bir değişiklik İsviçre parlamentosunun alt kanadında 97 lehte ve 77 aleyhte oyla kabul edildi. Yasa üst meclisten geçemedi ve iki kez reddedildikten sonra 2009'da geri çekildi.


## Motosiklet yarışları.
Bern Grand Prix'si 1931'den 1937'ye kadar ve ayrıca 1947 ve 1948 yıllarında Bremgarten'de gerçekleştirilmiştir. Ağustos 1931'de Bern (İsviçre) Grand Prix'si yapıldı ve İrlandalı motosikletçi Stanley Woods Norton ile 500cc yarışını kazandı. Burada üç yarışma daha kazandı; 1932 350cc ve 500cc yarışları ve 1933 500cc yarışı yine Norton ile. Jimmie Guthrie 1937 yılında 350cc ve 500cc yarışlarını kazandı.
Bremgarten Pisti, 1949'daki açılış sezonunda ve 1951'den 1954'e kadar Grand Prix motosiklet Dünya Şampiyonası'nın orijinal turlarından biriydi. Burada yarışan ünlü sürücüler arasında Hans Stärkle, Freddie Frith ve Geoff Duke. İtalyan yarışçı Omobono Tenni, 1948 etkinliği için antrenman sırasında Bremgarten'de öldürüldü.


## Tur rekorları.
Bremgarten Pisti'ndeki resmi yarış tur rekorları şu şekilde listelenmiştir:
# Egemen Taşboğa
Egemen Taşboğa (d. 28 Mart 1986), Türk eski buz hokeyi oyuncusu.


## Erken yaşamı ve kariyeri.
Egemen Taşboğa, 28 Mart 1986 tarihinde doğdu.


### Kulüp kariyeri.
Egemen Taşboğa, kariyerine Başkent Yıldızları SK'da başladı. 2001 yılında Polis Akademisi ve Koleji kulübüne transfer oldu ve takımıyla 2004, 2005, 2006, 2008 ve 2009 yıllarında Süper Lig şampiyonu oldu. 2010 yılında 1. Lig takımı Truva Paten SK'ye transfer olan oyuncu, 2011 yılında takımıyla Süper Lig'e yükseldi. 2012 yılında ana kulübüne geri döndü ve kariyerine 2013 yılında henüz 27 yaşındayken son verdi.


### Millî takım kariyeri.
Taşboğa, Türkiye adına 2001 yılında gençler düzeyinde Dünya 18 yaş altı Şampiyonası'nın III. Bölüm elemelerinde, 2002, 2003 ve 2004'te Dünya 18 yaş altı Şampiyonası III. Bölüm'de ve 2003, 2004, 2005 ve 2006'da Dünya 20 yaş altı Şampiyonası III. Bölüm'de yer aldı. Erzurum'da düzenlenen 2011 Üniversite Kış Oyunları'nda da Türk öğrenci seçkisinde oynadı.
Taşboğa, erkekler millî takımıyla 2008, 2009 Dünya Şampiyonası III. Bölüm'de 2011 Dünya Şampiyonası II. Bölüm'de oynadı. Ayrıca 2010 Kış Olimpiyatları elemelerinde de yer aldı.


## Başarıları.
  - Polis Akademisi ve Koleji ile 2004 Türkiye şampiyonu
  - Polis Akademisi ve Koleji ile 2005 Türkiye şampiyonu
  - Polis Akademisi ve Koleji ile 2006 Türkiye şampiyonu
  - Polis Akademisi ve Koleji ile 2008 Türkiye şampiyonu
  - 2009 Dünya Şampiyonası III. Bölüm'den II. Bölüm'e terfi
  - Polis Akademisi ve Koleji ile 2009 Türkiye şampiyonu
  - Truva Paten ile 2011 Süper Lig'e yükselme
# Emrah Savaş
Emrah Savaş (d. 1 Nisan 1997), Türk buz hokeyi oyuncusu. Buzadam GSK ve Türkiye millî takımında defans pozisyonunda oynamaktadır.


## Erken yaşamı ve kariyeri.
Emrah Savaş, 1 Nisan 1997 tarihinde doğdu.


### Kulüp kariyeri.
Emrah Savaş, kariyerine 2012 yılında Erzurum Büyükşehir Belediyesi GSK'de başladı. 2013 yılında Süper Lig'de 2013-14 sezonunu birlikte geçirdiği yerel rakipleri Erzurum Gençlik SK'ye transfer oldu. 2014 yılında küme düştükten sonra takımda bir yıl daha forma giydi. 2015 yılında Erzurum Büyükşehir Belediyesi GSK'ye geri döndü ve 2017'de Süper Lig ikincisi oldu.


### Millî takım kariyeri.
Savaş, Türkiye adına 2013, 2014 ve 2015'te Dünya 18 yaş altı Şampiyonası'na, ayrıca 2015, 2016 ve 2017'de Dünya 20 yaş altı Şampiyonası III. Bölüm'de yer aldı.
Erkekler millî takımıyla ilk kez 2016 yılında Dünya Şampiyonası III. Bölüm'de oynadı ve burada II. Bölüm'e yükseldi. Daha sonra 2017 Dünya Şampiyonası'nda orada oynadı.


## Özel hayatı.
Emrah Savaş, Rus asıllı buz hokeyi oyuncusu Elis Savaş ile evlidir.


## Başarıları.
  - 2015 Dünya 18 yaş altı Şampiyonası III. Bölüm B Grubu'ndan III. Bölüm A Grubu'na yükselme
  - 2016 Dünya Şampiyonası III. Bölüm'den II. Bölüm B Grubu'na yükselme
  - 2017 Dünya 20 yaş altı Şampiyonası III. Bölüm'den II. Bölüm B Grubu'ne yükselme