# Ayrıcalıklı erişim yönetimi
Ayrıcalıklı Erişim Yönetimi (PAM), kimlik yönetimi ve siber güvenliğin bir dalıdır. Organizasyon içerisindeki ayrıcalıklı hesapların kontrolü, izlenmesi ve korunmasına odaklanır. Ayrıcalıklı statüye sahip hesaplar, kullanıcılara genişletilmiş izinler sağlar ve bu da onları, hayati sistemlere ve hassas verilere erişim sağladıkları için saldırganların ana hedefi haline getirir.


## Uygulama ve Modeller.
PAM, Yazılım Hizmeti çözümü veya yerinde kurulum olarak uygulanabilir ve organizasyonların ihtiyaçlarına en uygun modeli seçmelerine esneklik tanır. Hedef, farklı ortamlar ve platformlar arasında ayrıcalıklı erişimi korumak, düzenlemek, gözlemlemek, incelemek ve yönetmektir. PAM çözümleri, kullanıcıların sadece rollerine uygun minimum bilgisayar erişim kontrolünü almalarını sağlayarak yetkisiz giriş veya güvenlik olayları olasılığını azaltan Zero Trust ve en az ayrıcalık çerçevelerini benimser.
PAM, kritik kaynaklara yetkisiz erişimi önlemek için ayrıcalıklı hesapları güvence altına alır ve yönetir. SNMP ise ağ cihazlarının izlenmesi ve yönetilmesi için kullanılır. Bu iki bileşen, SNMP yapılandırmalarının ve erişim kontrollerinin korunmasını sağlayarak genel ağ güvenliğini artırabilir ve yetkisiz erişim ve ağ ayarlarında izinsiz değişikliklere karşı korunma sağlar.


### 2023 Yılı Anketi.
Temmuz 2023'te yapılan Keeper Security anketine göre, KOBİ'lerin yalnızca %43'ü Ayrıcalıklı Erişim Yönetimi (PAM) çözümlerini kullanıma almışken, ağ, e-posta, uç nokta güvenliği ve SIEM araçları gibi diğer öncü güvenlik teknolojileri %75'in üzerinde bir dağılıma sahiptir.


## Ana Özellikler.
PAM çözümleri, güvenlik açıklarını azaltmada, bilgi güvenliği standartlarına uyum sağlamada ve bir organizasyonun BT altyapısını korumada kritik bir rol oynar. Ayrıcalıklı hesapların yönetimi, korunması, doğrulanması, belgelenmesi ve incelenmesi için kapsamlı bir sistem oluştururlar:
  - Ayrıcalıklı Oturum Yönetimi: Yüksek riskli kullanıcı oturumlarını kontrol eder ve kaydeder, arama yapılabilir oturum kayıtları ile denetim ve uyumluluğa yardımcı olur.
  - Ayrıcalıklı Şifre Kasası: Rol tabanlı yönetim ve otomatik iş akışları ile kimlik bilgilerini güvence altına alır.
  - Ayrıcalıklı Tehdit Analitiği: Ayrıcalıklı oturum kayıtlarını kontrol eder, yüksek riskli kullanıcıları belirler ve şüpheli davranışları ve anormallikleri izler. Bu, iç ve dış tehditlerin erken tespiti için yardımcı olur ve ihlallerin önlenmesi için derhal harekete geçilmesini sağlar.
  - En Az Ayrıcalık Erişimi: PAM, yöneticilere sadece ihtiyaçları olan erişimi vererek organizasyonu korur ve güvenlik ihlallerini engeller. Bu yöntem, farklı sistemlerde idari izinlerin dikkatlice dağıtılmasını içeren en az ayrıcalık güvenlik stratejisini kullanır.
  - UNIX Kimlik Konsolidasyonu: Yerel UNIX sistemlerinin bireysel kimlik doğrulama ve yetkilendirmesini, Active Directory (AD) üzerinden daha güvenli, entegre bir kimlik yönetimi ile değiştirir. Bu yaklaşım, UNIX, Linux ve Mac sistemleri de dahil olmak üzere AD'nin kimlik doğrulama ve yetkilendirme kapsamını genişletir.
Müşteri kimlik erişim yönetimi ile birleştirildiğinde, Ayrıcalıklı Erişim Yönetimi, kapsamlı politikalar, otomatik ve role özgü onaylar ve sağlama sunar. Bu entegrasyon, çalışanların konumlarına veya erişim seviyelerine bakılmaksızın tutarlı bir yönetim çerçevesi sağlar.


### Birleşik Erişim Yönetimi.
Birleşik Erişim Yönetimi, Ayrıcalıklı Erişim Yönetimi'nin (PAM) temel bir bileşenidir ve kullanıcı izinleri, ayrıcalıklı erişim kontrolü ve kimlik yönetimini kapsar. Kimlik çoğalmasını etkili bir şekilde ele alarak siber güvenlik çabalarını basitleştirir, yönetişimi ve operasyonel verimliliği artırır. Kullanıcı verilerini çeşitli platformlar arasında entegre ederek yönetimi merkezileştirir ve durum farkındalığını artırır, modern siber güvenlik ve kimlik yönetiminde önemli bir araç haline getirir.


## Uygun Kullanım Alanları.
PAM çözümlerinin etkin bir şekilde uygulanabilmesi için şu en iyi uygulamalar önerilmektedir:
  - Ayrıcalıklı ve Ayrıcalıksız Erişim Ayrımı: Kullanıcıların sahip olduğu erişim haklarını net bir şekilde belirleyerek ayrıcalıklı ve ayrıcalıksız erişimi ayırt etmek.
  - Kullanıcı Sayısını Sınırlamak: Ayrıcalıklı haklara sahip kullanıcı sayısını minimumda tutmak.
  - Erişimi Sadece İhtiyaca Göre Vermek: Kullanıcıların yalnızca işlerini yapmaları için gerekli olan erişim haklarını vermek.
  - Sürekli İzleme ve Denetim: Ayrıcalıklı hesapların kullanımını düzenli olarak izlemek ve denetlemek.
  - Eğitim ve Farkındalık: Kullanıcılara ayrıcalıklı erişim yönetimi konusunda düzenli eğitimler vermek ve farkındalık oluşturmak.
  - Otomatikleştirilmiş İş Akışları: Erişim taleplerini ve onay süreçlerini otomatikleştirmek.
  - Çok Faktörlü Kimlik Doğrulama (MFA): Ayrıcalıklı hesaplara erişim için MFA kullanımını zorunlu kılmak.
Bu uygulamalar, PAM çözümlerinin etkinliğini artırmak ve organizasyonların güvenlik duruşunu güçlendirmek için kritik öneme sahiptir.