BILGEM-AI/BILGE-Wiki-Tr-Plus huggingface dataset:
# Tatanisi
Tatanisi (Gürcüce: ტატანისი; "okunuşu": "t'at'anisi"), Gürcistan’nın Samtshe-Cavaheti bölgesinde ("mhare"), Ahaltsihe Belediyesi sınırları içinde bir köydür. Ahaltsihe Havzası'nda, deniz seviyesinden 1.300 metre yükseklikte yer alır. Ahaltsihe kentine 10 km uzaklıktadır.
Tatanisi, Sviri ve Boga köyleriyle birlikte Sviri "temi"ni oluşturmaktadır.


## Tarihçe.
Tatanisi'nin kuruluşuna ilişikin bilgi yoktur. Birleşik Gürcistan Krallığı'ndan bağımızlığını alan Samtshe Atabeyliği sınırları içindeyken köyü 1578'de Osmanlılar ele geçirdi. 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterinde büyük bir köy olarak yer alması, Tatanisi'nin eski bir yerleşme olduğunu göstermektedir. Osmanlı idaresinin "Dadanis" (ددانس) olarak kaydettiği Tatanisi, Ahısha livasının Güney nahiyesine bağlıydı. Köyde Osmanlıların Hristiyan köylülerden tahsil ettiği ispenç vergisi vermekle yükümlü 30 hane yaşıyordu. Hane reisleri Basila, Elia, İason, Gogiça, Vardzel, Datuna, Gogina, Narima, Rapieli, Revaz, İordane gibi Gürcü adları taşıyordu. Köyde buğday, arpa, çavdar, darı, mercimek, nohut, keten tarımı, şarapçılık ve arıcılık yapıldığı ve domuz beslendiği defterdeki vergi kayıtlarından anlaşılmaktadır.
Tatanisi, uzun süre Osmanlı egemenliğinde kaldı, 1828-1829 Osmanlı-Rus Savaşı sonrasında imzalanan Edirne Antlaşması'yla Rusya'ya bırakıldı. Köy bu şekilde yeniden Gürcistan'ın bir parçası haline geldi. 1878 yılında Tatanisi'nin nüfusu iyice azalmış ve 13 haneye düşmüştü.


## Nüfus.
2014 yılı verilerine göre köyde 93 kişi yaşıyordu. Nüfusu tamamına yakını Gürcülerden oluşuyordu.
# Adalar Seferi
 - YÖNLENDİRME 
Essex-Raleigh Seferi olarak da bilinen Adalar Seferi, İngiltere Kraliçesi I. Elizabeth tarafından başlatılan ve İngiliz-İspanyol Savaşı (1585-1604) ve Seksen Yıl Savaşı sırasında İspanyol İmparatorluğu'na karşı Birleşik Hollanda Cumhuriyeti tarafından desteklenen, başarıyla sonuçlanmayan bir deniz seferiydi.


## Sefer.
Sefer; Haziran - Ağustos 1597 arasında gerçekleşti ve hedefler, Ferrol limanındaki Kastilya Adelantadosu Santa Gadea Kontu Martín de Padilla y Manrique komutasındaki İspanyol filosunu yok etmek; Azor Adaları'ndaki İspanyol İmparatorluğu'na bağlı bölgeleri işgal etmek; Azor Adaları'ndan geçerken Amerika'dan gelen İspanyol hazine filosunu yağmalamak ve yok etmekti. Seferin sonucu İngiltere için büyük bir başarısızlık oldu. İngiliz Donanması; Amiral ve Başkomutan olarak Essex Kontu Sör Robert Devereux, Koramiral olarak Suffolk Kontu Sör Thomas Howard ve Tuğamiral olarak Sör Walter Raleigh tarafından yönetildi. Hollanda filosu ise, Amiral Vekili Jacob van Wassenaer Duivenvoorde tarafından komuta edildi. Sefere katılan diğer önemli komutanlar: Southampton Kontu Sör Henry Wriothesley ("Garland" adlı kalyonu yöneten), Reading Baronu Jacob Astley, Sör Edward Michelborne, Sör Robert Mansell, Rutland'ın 5. Kontu Roger Manners ve İngiliz şair John Donne.
İspanyol filoları; Martín de Padilla, Alonso de Bazán, Diego Brochero ve Pedro de Zubiaur tarafından yönetildi. Hazine filosu ise Amiral Juan Gutiérrez de Garibay tarafından komuta edildi.
Birleşik İngiliz-Hollanda filosu İngiltere'ye büyük kayıplarla döndü. Sefer, İngiltere Kraliçesi I. Elizabeth'in son büyük deniz seferiydi. Robert Devereux'nun hazine filosunu ele geçirememesi ve Azorlar'ı işgal edememesi, kraliçenin gözünden düşmesine neden oldu.
# Kıbrıs Cumhuriyeti'nde LGBT hakları
 - YÖNLENDİRME 
Kıbrıs Cumhuriyetinde lezbiyen, gey, biseksüel ve trans (LGBT) bireyler, LGBT olmayan sakinlerin karşılaşmadığı yasal zorluklara uğrayabilir. Geleneksel olarak, tutucu toplumsal tutumları olan Rum Ortodoks Kilisesi'nin kamu görüşler ve LGBT haklarına ilişkin politikalar üzerinde büyük etkisi olmuştur. Buna rağmen, Kıbrıs Cumhuriyeti'nde hem erkekler hem de kadınlar arası hemcins cinsel ilişkileri yasaldır ve evliliğin haklarının ve çıkarlarının birçoğunu sağlayan medeni birliktelikler Aralık 2015'ten beri yasaldır. Bu birlikteliklerin kapsamında evlat edinme hakkı da dahildir.
Avrupa Birliği üyeliğini istemesinden beri Kıbrıs Cumhuriyeti, cinsel yönelim ve cinsiyet kimliğine ilişkin yasaları dahil olmak üzere insan hakları mevzuatını değiştirmek zorunda kalmıştır. Toplumun LGBT topluluğu üyelerine yönelik tutumları değişim geçirmekte ve bu bireylere gitgide daha fazla kabul ve tolerans gösterilmektedir. Şubat 2014'te yapılmış bir ankete göre, Kıbrıs Cumhuriyeti vatandaşlarının çoğu hemcins çiftlere medeni birlikteliklerin mevcut kılınmasını desteklemektedir.


## Cinsiyet kimliği ve cinsiyet ifadesi.
Kasım 2017'de Cumhurbaşkanı Nikos Anastasiadis, trans haklarına ilişkin sorunlar hakkında diyalogda bulunmak üzere "Accept LGBT-Cyprus" örgütüyle buluştu. Bunun sonrasında trans bireylere kendi yasal cinsiyetlerini değiştirme iznini veren bir yasa tasarısı Cumhurbaşkanı ile Adalet Bakanı'nın desteğiyle hazırlandı. Aylar süren oyalanma ve gecikmelerin ardından 10 Haziran 2019 tarihinde trans çocuklara ebeveynlik yapan dört birey, yasa tasarısını desteklediklerini dile getirdi ve bunun "en hızlı şekilde" uygulanmasına yönelik bir çağrıda bulundu. Yasa tasarısı, 18 yaş üzeri trans bireylere tıbbî teşhis konulmaksızın veya hormon tedavisi veya "cinsiyet değiştirme ameliyatı" geçirmeksizin yalnızca kendi iradelerine dayalı olarak yasal cinsiyetlerini değiştirme iznini verir. Buna rağmen, bu tasarı Kıbrıs Cumhuriyeti Hükûmeti tarafından hâlâ kabul edilmemiştir ve mevcut durumda bir birey ancak ameliyat geçirme şartıyla kendi yasal cinsiyetini değiştirebilir.
# Önce Vatan (film)
Önce Vatan, Cüneyt Arkın ve Fatma Girik'in başrolde yer aldığı 1974 yapımı Türk filmidir.


## Oyuncular.
  - Cüneyt Arkın
  - Fatma Girik
  - Ceyda Karahan
  - Handan Köksalan
  - Reha Yurdakul
  - Renan Fosforoğlu
  - Hamit Yıldırım
  - Gülten Ceylan
  - Nezihe Güler
  - Kadir Kök
  - İbrahim Uğurlu
  - Muzaffer Yenen
  - İhsan Gedik
  - Süheyl Eğriboz
  - Sabahat Işık
  - Zeki Sezer
  - Yılmaz Kurt
  - Ferhat Ünal
  - Mehmet Ali Güngör
  - Abdi Algül
  - Erol Tombak
  - Hıdır Dağıtkan
  - Sadık Kırotu
  - Enis Kolat
  - Şükrü Budan
  - Fehamettin Aksakal
  - Şükrü Erşan
  - Selman Cankanat
  - Nurettin Eren
# Heinkel HE 4
Heinkel HE 4, İsveç Hava Kuvvetleri için geliştirildi. 
 - YÖNLENDİRME
# Çakrulo
Çakrulo (Gürcüce: ჩაკრულო, çevrilmiş: chak'rulo) Gürcü çok sesli halk şarkısıdır. Savaş hazırlıklarının canlandırıldığı çakrulo, Kaheti bölgesine özgü üç bölümlük bir içki alemi şarkısıdır. Şarkıda, monoton bir sesle yavaşça şarkı söyleyen koroya iki ayrı vokal eşlik eder.
Gürcü çok sesli şarkısı olan çakrulo, 2001 yılında UNESCO tarafından Somut Olmayan Miras başyapıtı olarak kabul edildi ve alanının en önemli örneklerinden biri olarak gösterildi. Çakrulo, 20 Ağustos 1977'de Voyager 2 ile uzaya gönderilen Voyager Altın Plakları'na dahil edilen 29 müzik bestesinden biridir.
# Matica Srpska Galerisi
Matica Srpska Galerisi (Sırpça: Galerija Matice Srpske, Sırp Kiril: Галерија Матице Српске) Sırbistan'ın en büyük ve en eski galerilerinden biridir. Novi Sad'ın merkez bölgesinde, Pavle Beljanski Anıt Koleksiyonu'nun yanında yer almaktadır.
Galeri, 14 Ekim 1847'de Matica Srpska'ya değerli bir aile portresi koleksiyonu bırakan Sava Tekelija ve galeriye bağış yapan diğer Sırp tüccarların katkılarıyla kuruldu.
Matica Srpska Galerisi binası, 1979'da Büyük Öneme Sahip Kültür Anıtı ilan edildi.
Matica Srpska Galerisi, 1958'den beri Matica Srpska dışında bağımsız bir kurum olarak faaliyet gösteriyor. Matica Srpska Galerisi'ndeki koleksiyonlar çoğunlukla ulusal sanat tarihinin tüm dönemlerine ait resimlerden oluşuyor.
# The Door (film, 2012)
The Door (Macarca: Az ajtó) István Szabó tarafından yönetilen, Martina Gedeck ve Helen Mirren'in oynadığı 2012 Macar drama filmidir. Bir romancı (Gedeck) ile eksantrik hizmetçisinin (Mirren) 1970'lerin başlarında Macaristan'daki ilişkisine ilişkin aynı adlı Macar romanına dayanmaktadır.
Film, 34. Moskova Uluslararası Film Festivali'nde yarışma programında yer almak üzere seçildi. Ayrıca Kasım 2012'de Los Angeles Macar Film Festivali'nde Michael Curtiz Seyirci Ödülü'nü kazandı.


## Oyuncular.
  - Helen Mirren olarak Emerence
  - Martina Gedeck olarak Magda
  - Károly Eperjes olarak Tibor
  - Gábor Koncz olarak The Lt. Colonel
  - Enikő Börcsök olarak Sutu
  - Ági Szirtes olarak Polett
  - Erika Marozsán olarak Eva "Evike" Großman
  - Ildikó Tóth olarak Doktor
  - Mari Nagy olarak Adél
  - Péter Andorai olarak Mr. Brodarics


## Ödüller.
  - Los Angeles Macar Film Festivali - Michael Curtiz Seyirci Ödülü: The Door (2012)
# Tkemali
Tkemali (Gürcüce: ტყემალი) esas olarak kiraz eriğinden, bazen aluça veya diğer erik çeşitlerinden yapılan bir Gürcü sosudur. Sosun yapımında hem kırmızı hem de yeşil erik çeşitleri kullanılmaktadır. Sosun tadı değişkenlik göstermekle birlikte, genellikle keskin ve ekşi olma eğilimindedir. Sosun ekşiliğini azaltmak için sosun hazırlanışı sırasında daha tatlı erik türleri kullanılır. Sosun yapımında geleneksel olarak erik dışında sarımsak, yarpuz, kimyon, kişniş, dereotu, acı biber ve tuz da kullanılmaktadır.
Tkemali, patates ve kızartılmış veya ızgara et yemeklerinde kullanılır. Bu açıdan Amerika Birleşik Devletleri'ndeki ketçapla benzer bir yere sahiptir. Evde yapılabilen tkemalinin birkaç Gürcü ve Rus şirketi tarafından seri üretimi de yapılmaktadır.
"Tkemali" teriminin Gürcistan'da "ekşi sos" için genel bir terim olarak kullanılması giderek yaygınlaşmaktadır.
# Talkan
Talkan (; ; ; ; ), kavrulmuş arpa veya buğdaydan elde edilen kaba lapa.
Talkan, Altay, Nogay, Başkurt, Buryat, Kazak, Kırgız, Moğol, Tatar, Tuvin, Özbek, Çuvaş ve Hakas mutfaklarında yaygındır.
Geleneksel olarak, taneler tahıl değirmenleri üzerinde öğütülür veya bir karışım haline gelene kadar yoğrulur, daha sonra farklı öğütme ununu ayıran bir elek ile elenir. Buna göre, talkan kaba bir şekilde öğütülür ve ince öğütülür. Ekşi krema veya tereyağı talkan püresi yapmak için kullanılır. Küçük toplar halinde öğütülmüş kuş kirazı ve bal ile servis edilir.
Geleneksel olarak Bishektui, Kargatui, Kyakuk Syaya, Sabantui, Syrgatui ve tarım törenlerinde servis edilir. Genellikle jarma ve maksim içecekleri yapmak için de kullanılır. Kuru talkan kanvas torbalarda, huş ağacı kabuğundan yapılmış kutularda, yağ ile karıştırılmış fıçılarda, gezilerde, avcılıkta da tüketilir.


## İlginç gerçekler.
Talkan, insan vücudunu mikro elementlerle zenginleştiren, düşük kalorili bir üründür, kan damarlarında, eklemlerde, omurgada, karaciğerde ve böbreklerde kolesterol ve tuz birikintilerini çözer, enterosorbenttir. Talkandan yapılan içkiye jarma veya maksim denir.
# Heinkel HE 5
Heinkel HE 5, Şubat 1926'da düzenlenen "Alman Deniz Uçağı Yarışması"na katılmak için yapıldı. 
 - YÖNLENDİRME 


## Sürümler.
### Heinkel sürümleri.
 - HE 5
  - HE 5a
  - HE 5b
  - HE 5c
  - HE 5d
  - HE 5e
  - HE 5f


### İsveç sürümleri.
 - S 5 Hansa
  - S 5A
  - S 5B
  - S 5C
  - S 5D
# Fenerbahçe (kadın basketbol takımı) 2004-05 sezonu
Fenerbahçe (kadın basketbol takımı) 2004-05 sezonunda Cumhurbaşkanlığı Kupası'nı 4. kez ve Türkiye Kupası'nı 5. kez kazanırken Türkiye Ligi'nde ikinci oldu.


## Özel karşılaşmalar.
  - Fenerbahçe Gran Canaria Turnuvasında ikinci, Fenerium Turnuvasında ise şampiyon oldu.
# Vasteras Merkezi Havacılık
Vasteras Merkezi Havacılık ("İsveççe: Centrala Verkstaden Västerås, CVV)", İsveç uçak şirketiydi.


## Uçaklar.
 - Heinkel HE 5
  - S 5
 - Focke-Wulf Fw 44
  - Sk 12
# 2022 FIFA Dünya Kupası elemeleri - AFC dördüncü tur
2022 FIFA Dünya Kupası AFC elemeleri dördüncü tur maçları, Asya'dan turnuvaya katılacak takımları belirleyen elemelerin dördüncü aşamasıdır. Üçüncü turda gruplarını üçüncü tamamlayan iki takım tek maçlı eleme sistemi ile karşılaşacaktır. Maç, 7 Haziran 2022 tarihinde oynanacaktır. Kazanan takım, Asya elemeleri beşincisi olarak CONMEBOL elemeleri beşinci olan takım ile play-off oynayacaktır.


## Maçlar.
<onlyinclude></onlyinclude>
 - YÖNLENDİRME 
 v #YÖNLENDİRME
# Macaristan Çingeneleri
Macaristan'daki Çingeneler (Macarca: "magyarországi romák or magyar cigányok"), Çingene kökenli Macar vatandaşlarıdır. 2011 nüfus sayımına göre, toplam nüfusun %3,18'ini oluşturuyorlar, bu da onları ülkedeki en büyük azınlık yapıyor, ancak çeşitli tahminler Romanların sayısını toplam nüfusun %7'sine kadar çıkarıyor.


## Tarihi ve dili.
### Kökenleri.
Romanlar Kuzey Hindistan'dan, muhtemelen kuzeybatı Hindistan eyaletleri Racastan ve Pencap'tan geliyor. Dilbilimsel kanıtlar tartışmasız bir şekilde Roman dilinin köklerinin Hindistan'da yattığını göstermiştir: Dil, Hint-Aryan dillerinin gramer özelliklerine sahiptir ve onlarla temel kelimelerin büyük bir bölümünü paylaşır, örneğin vücut bölümleri veya günlük rutinler.
Daha doğrusu, Çingenece temel kelimeleri Hintçe ve Pencapça ile paylaşıyor. Marvarice ile birçok fonetik özelliği paylaşırken, dilbilgisi Bengalce'ye en yakın olanıdır.
2012'deki genetik bulgular, Romanların kuzeybatı Hindistan'da ortaya çıktığını ve bir grup olarak göç ettiklerini gösteriyor. 2012'de yapılan bir genetik araştırmaya göre, geleneksel olarak topluca Doma olarak anılan Kuzey Hindistan'daki mevcut belirli kabilelerin ve belirli kast popülasyonlarının ataları, modern Avrupa Romanlarının olası atalarıdır.
Şubat 2016'da Uluslararası Roman Konferansı sırasında Hindistan Dışişleri Bakanı Roman halkının Hindistan'ın çocukları olduğunu belirtti. Konferans, Hindistan Hükûmetine, Hindistan diasporasının bir parçası olarak 30 ülkeye yayılmış Çingene topluluğunu tanıma tavsiyesiyle sona erdi.


### Macaristan'a Göç.
Macaristan'a ilk Roman gruplarının geliş tarihi tam olarak belirlenemiyor.#YÖNLENDİRME #YÖNLENDİRME Cigan, Cygan veya Chygan adlı kişilere veya Zygan adlı köylere#YÖNLENDİRME yapılan sporadik referanslar, 13-14. yüzyıllara ait belgelerde bulunabilir.#YÖNLENDİRME #YÖNLENDİRME Ancak bu isimleri taşıyan kişiler Roman olmayabilir ve 14. yüzyılda Zygan'da Romanların yaşadığı kanıtlanamamıştır.#YÖNLENDİRME Buna göre, bu isimler Macaristan'daki Romanlara atıfta bulunmak yerine Eski Türkçe'deki düz saç (sÿγan) kelimesinden türetilmiş gibi görünmektedir.#YÖNLENDİRME 


## Kaynaklar.
-  
-  
-  
  - Balázs Majtényi, György Majtényi. "A Contemporary History ofExclusion: The Roma Issue in Hungary from 1945 to 2015." Budapest, Central European University Press, 2016. 244 pp. $60.00 (cloth), .
# Lovejoy
Lovejoy Britanya yapımı bir televizyon dizisidir. 1986 ila 1994 yılları arasında yayınlanmıştır. 6 sezonda toplam 71 bölümü vardır.
# Akner, Sünik
Akner () Ermenistan'ın Sünik eyaletinin Goris Belediyesi'ne bağlı bir köydür. Goris kentinin 2 km kuzeybatısında, Verişen köyünün hemen kuzeybatısında, Vararak Nehri kıyısında, deniz seviyesinden 1600-1680 metre yükseklikte yer alır.


## Etimoloji.
Köy daha önce Brun () olarak biliniyordu.


## Tarihçe.
Köy 1880 yılında kurulmuştur. “Brun” adıyla Çarlık Rusyası döneminde Elizavetpol guberniyasının Zangezur kazasına bağlıydı. Sovyet döneminde Ermenistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti’nin Zangezur kazasının, 1930’dan itibaren ise Goris rayonunun bir parçası oldu. 1958-1990 yılları arasında Verişen devlet çiftliği bünyesindeydi; 1991’de bu çiftlikten ayrıldı. 1995’ten itibaren Ermenistan’ın Sünik iline bağlıdır. 4 Temmuz 2006’da Akner, “"Aknaghbyur"” olarak yeniden adlandırıldı.


## Demografi.
### Nüfus.
Ermenistan Cumhuriyeti Ulusal İstatistik Servisi'ne göre Akner, 2001'de nüfusu 1,116 idi. 2010 yılında ise nüfusu 1.338'e yükseldi.
Yıllara göre nüfus değişimi şu şekildedir:
# Bardzravan
Bardzravan () Ermenistan'ın Sünik eyaletinin Goris Belediyesine bağlı bir köydür. Köy daha önce Yeritsatumb () olarak biliniyordu.


## Demografi.
### Nüfus.
Ermenistan Cumhuriyeti Ulusal İstatistik Servisi'ne göre köyün nüfusu 2001'de 168 iken, 2010 yılında 175'ye yükseldi.
# Hartaşen, Sünik
Hartashen () Ermenistan'ın Sünik eyaletinin Goris Belediyesi'ne bağlı bir köydür.


## Demografi.
### Nüfus.
Ermenistan Cumhuriyeti Ulusal İstatistik Servisi'ne göre köyün nüfusu 2001 yılında 662 iken 2010 yılında 717'ye yükselmiştir.
# Karahunc
Karahunj () Ermenistan'ın Sünik eyaletinin Goris Belediyesi'ne bağlı bir köydür.


## Demografi.
### Nüfus.
Ermenistan Cumhuriyeti Ulusal İstatistik Servisi'ne göre köyün nüfusu 2001'de 1.254 iken 2010 yılında 1.303'e yükselmiştir.
# Heinkel HE 6
Heinkel HE 6, 1920'lerde Heinkel Havacılık'ın Warnemünde'de geliştirdiği ve doğu-batı yönünde kesintisiz ilk Atlantik geçişinin gerçekleştiren Alman deniz uçağıydı.
 - YÖNLENDİRME
# Rusya'nın dış ilişkileri
Rusya'nın uluslararası politikaları ve ilişkileri, Rusya Federasyonu'nun diğer devletler, fikir akımları ve uluslararası teşkilatlarla olan ilişkilerinin tamamına verilen addır. Bu metin, Sovyetler Birliği'nin dağılmasından bu yana, uluslararası hukuk gereği Sovyetler Birliği'nin ardılı konumunda bulunan Rusya Federasyonu'nun dış ilişkilerini kapsar.
Rusya'nın çok yönlü bir dış politikası bulunmakla beraber; 2009 itibarıyla 191 ülke ile diplomatik ilişkisi ve 144 elçiliği bulunmaktadır. Dış politika Devlet Başkanı tarafından tespit edilir ve Dışişleri Bakanlığı tarafından yürütülür.
# Azize Sarah
Sara la Kali olarak da bilinen Azize Sarah ("Kara Sara", ), Roman halkının koruyucu azizidir. Kendisini yüceltmek için kabul edilen yer, güney Fransa'daki Camargue'da Romanlar için hac yeri olan Saintes-Maries-de-la-Mer'dir. Efsaneye göre, Camargue'ye birlikte gelmesi beklenen Üç Meryem'den birinin hizmetçisi olarak tanımlanır. Katolik kilisesine göre bir aziz olarak kabul edilmez.


## Efsaneler.
Çeşitli efsanelere göre, ilk Hristiyanlara yapılan zulüm sırasında, genellikle 42 yılı civarında diye belirtilir, Lazarus, kız kardeşleri Mary ve Martha, Mary Salome (Havari Yuhanna ve Yakub'un annesi), Mary Jacobe ve Maximin, bir tekne ile denize sürüldü. Galya'nın güney kıyısına, daha sonra Saintes-Maries-de-la-Mer olarak adlandırılacak olan yere güvenli bir şekilde ulaştılar. Ataları bir zamanlar Malabar Sahili'nden Hint-Roma ticaret ilişkileri yoluyla gelen ve Mısır'a (Roma Eyaleti) yerleşen ve Mısırlılarla evlenen Berenice Troglodytica'nın yerlisi olan Sarah, üç Mary'den birinin, genellikle Mary Jacobe'nin siyah Hint-Mısır hizmetçisi olarak görünür.


## Hac.
Sarah'ı onurlandıran hac günü olan 24 Mayıs'ta Fransa'ya gelişini yeniden canlandırmak için heykeli denize indirilir.
Bazı yazarlar hac törenleri ile Hindu tanrıçası Kali'ye (Durga'nın bir formu) yapılan tapınma arasında paralellikler kurarlar.


## Popüler kültürde.
Bazı yazarlar, sözde tarih kitabı "Holy Blood, Holy Grail"den alıntılar yaparak, Sarah'nın İsa Mesih ve Mecdelli Meryem'in kızı olduğunu öne sürmektedir. Bu fikirler, Dan Brown'ın "Da Vinci Şifresi", Eron Manusov'un "Ahavah'ın Rüyası" ve Elizabeth Cunningham'ın "The Maeve Chronicles" adlı eserinde de işlendi. Bu anlatılar yerel halk tarafından reddedildi.


## Konuyla ilgili yayınlar.
  - de Ville, Franz, "Belçika'daki Roman Gelenekleri", Brüksel, 1956.
  - Droit, Michel, "Carmague." Ernest ve Adair Heimann (çev.). Londra: George Allen ve Unwin, 1963.
  - Fonseca, Isabel, "Bury Me Standing: The Gypsies and Their Journey'i." New York: Knopf, 1996.
  - Kinsley, David R. "Hindu Tanrıçaları: Hindu Dini Geleneğinde İlahi Dişilinin Vizyonları. "' Berkeley: Kaliforniya Üniversitesi Yayınları, 1988.
  - Lee, Ronald, "The Rom-Vlach Gypsies and the "Kris-Romani" ", içinde: Walter Weyrauch (ed.), "Çingene Hukuku: Roman Hukuk Gelenekleri ve Kültürü", Berkeley: University of California Press, 2001.
  - McDowell, Bart, "Gypsies: Wanderers of the World "', Washington: National Geographic Topluluğu, 1970.
  - Weyrauch, Walter, "Çingenelerin Sözlü Hukuki Gelenekleri", içinde: Walter Weyrauch (ed.), "Çingene Hukuku: Roman Hukuk Gelenekleri ve Kültürü", Berkeley: University of California Press, 2001.
# John Morrissey
John Morrissey (12 Şubat 1831 – 1 Mayıs 1878), Old Smoke olarak da bilinen, İrlandalı bir Amerikalı politikacı, eldivensiz boks şampiyonu ve mafya patronudur.
1831'de İrlanda'da doğan Morrissey, küçük bir çocukken ebeveynleriyle beraber New York eyaletine taşındı. 1850'lerin başlarında, Kaliforniya Gold Rush sırasında altın bulmak için San Francisco'ya gitti. Kaliforniya'da eldivensiz boksör oldu. New York'a dönüşünde, Amerikan Boks Şampiyonu olarak kabul edilen Yankee Sullivan'ı 37 turda yendi.
1850'lerde ve 1860'larda New York'ta kumarhaneye sahip olan profesyonel bir kumarbaz oldu.


## Hayatının ilk dönemi.
Morrissey, 12 Şubat 1831'de, Templemore County Tipperary, İrlanda'da doğdu. 1833 yıllarında ailesi Amerika Birleşik Devletleri'ne göç etti ve Morrissey, New York'a yerleşti. Bir gazete haberine göre, Morrissey'nin babası, Timothy, ailesini desteklemek için bir işçi olarak çalıştı. Aynı kaynak çok az resmi eğitimden sonra, Morrissey'nin 12 yaşındayken bir duvar kağıdı fabrikasında çalışmaya başladığını belirtti. Daha sonra demir işlerinde ve ocak dökümhanesinde çalıştı.
Bir gemi kaptanının kızı olan Sarah Smith ile 1849 dolaylarında evlendi. "Old Smoke" takma adının New York'ta geçirdiği zamanlardaki bir kavgadan geldiği söyleniyordu. Morrissey 1851'de, Kaliforniya Gold Rush'da servet aramak için San Francisco'ya yelken açtı.


## Kaynaklar.
  - Charlton T. Lewis (ed. "Harper's Book of Facts", Harper & Brothers, New York, 1906
  - Herbert Asbury, "The Gangs of New York", Arrow, New edition 2003,
  - John C. Kofoed, "Kahramanlar İçin Brendi: Onurlu John Morrissey'in Biyografisi, Amerika Ağır Sıklet Şampiyonu ve Eyalet Senatörü", Literary Licensing, LLC, 2011,
  - Brien Bouyea, "Eski Duman Efsanesi", "Troy Record'da yer alan bir gazete makalesi"
  - Brien Bouyea, "Çıplak Mafsallar ve Saratoga Yarışları: John Morrissey'in Olağanüstü Hayatı" Charleston, Güney Karolina [The History Press], 2016
Bare Knuckles
Saratoga Racing
  - Nicholson, James C. "The Notorious John Morrisey: How a Bare-Knuckle Brawler, How a Congressman ve Saratoga Race Course'u Kurdu ." Lexington, Kentucky: Kentucky Üniversitesi Yayınları, 2016,
# Mali me Gropa-Bizë-Martaneş Koruma Alanı
# Bülent İşbilen
Bülent İşbilen (d. 12 Ekim 1969, Bursa), Türk yönetmen, senarist ve oyuncu.


## Yaşamı.
Bülent İşbilen 12 Ekim 1969 tarihinde Bursa'da doğmuştur. Marmara Üniversitesi mezunudur. Pek çok dizide ve filmde yönetmen, senarist ve oyuncu olarak yer almıştır.


## Çalışmaları.
### Yönetmenlik yaptığı diziler/filmler.
  - Kuruluş Orhan (2025-)
  - Kuruluş Osman (2025)
  - Prens (2023, 2025)
  - Ateş Kuşları (2023-2024)
  - Koyu Beyaz (2023)
  - Dokuz Oğuz (2023)
  - Ah Nerede (2022)
  - Aynasız Haluk (2022)
  - Bir Litre Gözyaşı (2019)
  - Savaşçı (2018)
  - Şevkat Yerimdar (Dizi) (2017-2018)
  - (TV Dizisi) (2016)
  - Şevkat Yerimdar 2 (Film) (2015)
  - (TV Dizisi) (2015)
  - Ali Kundilli (Film) (2015)
  - Ruhumun Aynası (2014)
  - Şevkat Yerimdar (Film) (2013)
  - Köstebekgiller (2012)
  - Başrolde Aşk (2011-2012)
  - Artı 18 (2011)
  - Alemin Kıralı (2011-2012)
  - Süper Ajan K9 (Film) (2008)
  - Elif (2008)
  - Bir Varmış Bir Yokmuş (2008)
  - İki Yabancı (2007)
  - Aşk Oyunu (2005)
  - Çekirdek Aile (2002)


### Senaristlik yaptığı film ve diziler.
  - Şevkat Yerimdar 2 (Film) (2015)


### Rol aldığı film ve diziler.
  - İstanbul'da Aşk (Film) (2010)
  - Bir Varmış Bir Yokmuş (2008)
  - Aşk Oyunu (2005)
# Miguel Rodríguez Orejuela
Miguel Ángel Rodríguez Orejuela (d. 15 Ağustos 1943), Kolombiyalı uyuşturucu baronu, Cali şehri merkezli Cali Karteli'nin eski liderlerinden biridir. Gilberto Rodríguez Orejuela'nın küçük erkek kardeşidir. 1974 Kolombiya Güzeli Marta Lucía Echeverry ile evlendi.


## Cali Karteli.
Rodríguez Orejuela kardeşler ve José Santacruz Londoño 1970'lerde Cali kartelini kurdu. Kartel esrar kaçakçılığı yapmak için kuruldu. 1980'lerde kokain kaçakçılığı da yapmaya başladılar. Cali Karteli bir süre Amerika Birleşik Devletleri uyuşturucu tüketiminin %70 ve Avrupa kokain tüketimin %90'ını tedarik ediyordu.
Cali Karteli rakibi Medellin Karteli'ne göre daha az şiddet uyguluyordu. Medellin Karteli, Kolombiya hükûmetine karşı acımasız şiddet eylemleri gerçekleştirirken Cali Karteli büyüdü. Cali, şiddetten çok rüşvete meyilliydi. Ancak Medellín Karteli'nin dağılmasının ardından Kolombiya devleti Cali karteline odaklanmaya başladı. Kartele karşı polis harekâtı 1995 yazında başladı.


## Tutuklanma.
6 Ağustos 1995'te Rodriguez Orejuela, Kolombiya Ulusal Polisi tarafından Kolombiya'nın Cali şehrindeki seçkin Normandia mahallesindeki dairesine (Hacienda Buenos Aires) yapılan baskında gizli bir dolapta saklanırken yakalandı ve tutuklandı. Rodriguez Orejuela, 16 Aralık 1997'den önce işlediği suçlardan dolayı yargılanması için ABD'ye teslim edilemezdi ancak, Kolombiya'da tutukluyken uyuşturucu kaçakçılığı yapmaya devam etti. Sonuç olarak, Birleşik Devletler suçlu teslimi talebinde bulundu.


## ABD'de yargılanması.
11 Mart 2005'te Rodriguez Orejuela ABD'ye teslim edildi. Bu sırada kardeşi Gilberto Rodríguez Orejuela çoktan ABD'ye teslim edilmişti. 26 Eylül 2006'da hem Gilberto hem de Miguel, ABD'ye kokain ithal etmek için örgüt kurmak suçundan suçlu bulunup 30 yıl hapis cezasına çarptırıldı. ABD'ye teslimi 1997'de onaylandığı ve suçluların iade anlaşması 1997 öncesinde işlenen suçlar için geçerli olmadığından dolayı ABD'de yargılanması aslında yasalara aykırıdır. ABD'nin aile üyelerine karşı suçlamada bulunmamayı kabul etmesi karşılığında Miguel'in ABD'de yargılanması kabul edildi. Böylece Miguel'in avukatları David Oscar Markus ve Roy Kahn 29 aile üyesi için dokunulmazlık elde etti.
16 Kasım 2006'da kardeşler, kara para aklamadan suçlu bulundular. Her ikisi de önceki cezaların ek olarak 87 ay daha hapis cezasına çarptırıldı. İki hapis cezası arka arkaya uygulanacak.
Rodríguez Orejuela, Pensilvanya'daki Loretto Federal Hapishanesi'nde 30 yıllık hapis cezasını çekmektedir. 2029'da 87 yaşında serbest bırakılması ön görülüyor.


## Popüler kültürde.
  - 2010 yapımı Caracol kanalının "El cartel" dizisinde Emmanuel Villegas adıyla Víctor Cifuentes tarafından canlandırıldı.
  - 2012 yapımı "Escobar, el patrón del mal" televizyon dizisinde Manuel González adıyla Ricardo Vélez tarafından canlandırıldı.
  - 2013 yapımı RCN kanalının "Tres Caínes" dizisinde Jarol Fonseca tarafından canlandırıldı.
  - RCN kanalının "En la boca del lobo" dizisinde Manuel Ramírez Orjuela adıyla Luis Alfredo Velasco tarafından canlandırıldı.
  - 2015 yapımı Netflix Orijinal dizisi "Narcos"'ta Francisco Denis tarafından canlandırıldı.
# Lauriacum
Lauriacum, Avusturya'nın Tuna Limesi'ndeki önemli bir lejyoner Roma kentiydi. Antik kentin kalıntıları Enns, Avusturya yakınlarında yer almaktadır.


## Tarihi.
### Roma Dönemi.
Enns üzerindeki bir nehir geçiş noktasında küçük bir Roma yerleşiminin bulunduğu yerde Legio II Italica, Albing'deki eski bir alanın terk edilmesinden sonra, daha sonraki 400 yıl boyunca merkez olarak ve Virunum'un yanında (Maria Saal'daki bugünkü Zollfeld bölgesinde) ve Ovilava (Wels) Roma Noricum eyaletinin idari merkezi olarak kullanılacak olan bir lejyon yerleşimi inşa etti. Lejyon kampı daha sonra inşa edilecek olan limes tahkimatlarının bir parçasıydı ve muhtemelen 3. ila 5. yüzyıldan itibaren sürekli olarak Roma birlikleri tarafından işgal edildi. Kuzeyde ve güneybatıda, muhtemelen üçüncü yüzyılın başlarında belediyeliğe yükseltilen ve 5. yüzyılda kuzey Noricum'daki piskoposluk statüsüne yükselen, günümüze kadar yalnızca tarihsel olarak kanıtlanabilen kapsamlı bir sivil yerleşim vardı. Yerleşim alanı içinde ve dışında çok sayıda yerde mezar alanları da bulundu.
Geç dönemde, bir devriye botu filosunun üssü ve bir devlet kalkan fabrikasının üretim yeri haline geldi. Batı Roma İmparatorluğu'nun dağılmasının bir sonucu olarak Noricum ve Rhaetia'daki sınırın terk edilmesinin ardından Lauriacum, Norikum'lu Severin tarafından Roma nüfusunun tahliyesinde bir kez daha tarihsel olarak önemli bir rol oynadı. Antik yapı dokusunun büyük bir kısmı, Orta Çağ'da ve modern zamanlarda taş yapı malzemesi olarak kullanıma, çeşitli inşaat faaliyetlerine, tarımsal kullanıma ve toprak erozyonuna kurban gitti. En iyi korunmuş antik ve erken Orta Çağ varlıkları, bugünkü Lorch St. Laurence Bazilikası'nın aşağı kilisesinde bulunan seleflerinin kalıntılarıdır.


### Orta Çağ.
Bugünkü Enns şehrinin bir parçası olmasına rağmen, bölge Orta Çağ'da kendi başına bir yerleşim yeriydi. Şehrin kökeni, St. Lawrence'ın adını taşıyan Roma şehri Lauriacum'dan gelmektedir.
Roma Lauriacum'undan (Lorch), Vita Sancti Severini ve Lauriacensis scutaria'da (fabrica) bahsedilmiştir. Notitia Dignitatum.
1960 ve 1966 yılları arasında gerçekleştirilen arkeolojik kazılar MS 180'den kalma Roma öncüllerinin duvarlarını ortaya çıkarmak için gerçekleştirildi. Ayrıca kazılarda ilk Hristiyan kilisesi (4.–5. yüzyıl) ve ilk milenyumdan kalma diğer kilise yapıları araştırıldı. Kasabanın mevcut kilisesi gotik mimari stilde yapılmıştır ve 1300 civarında inşa edilmiştir.


## Arkeoloji.
1966'da kazı çalışmalarının tamamlanmasının ardından St. Laurenz hızla ilgi odağı haline geldi:
  - 1968: Kasaba kilise kilisesinin yeni araştırması
  - 1968: Orta Avrupa'nın ilk başpiskoposluğunun araştırması  Lauriacum'un ilk itibari başpiskoposu, Guatemala, El Salvador ve Meksika'daki eski nuncio olan Girolamo Prigione'ydi.
  - 1970: Papa VI. Paulus tarafından Bazilikaya dönüştürülme.
  - 1988: Binlerce adanmışla birlikte Lorcher Bazilikası'nda Tanrı'ya yapılan ibadeti kutlayan Papa II. John Paul'ün ziyareti.
# Lazboard
Lazboard, petranboard veya eskiden kullanılan adıyla üzme tahtası, Rize'nin İkizdere ilçesine bağlı Petran Yaylası'nda kar üzerinde kaymak için kullanılan alet ve bu aletle yapılan spordur. Araştırmaya göre, Petran köyü sakinleri snowboard benzeri bir aleti en uzun süredir aktif olarak kullanan topluluktur. Lazboard ismi, Doğu Karadeniz'in otokton halkı Lazlardan türemiştir.


## Özellikleri ve yapımı.
Tahtanın boyutu kullanacak kişinin kilosu ve boyuna uygun olacak şekilde tasarlanır. Kuzinede kaynayan sıcak suyla çam ağacı istenen esnekliğe ulaşana kadar ıslatılır. Tahtanın önü kayarken batmayacak şekilde bükülür ve tahta kuruması için bırakılır. Keresteler kuruduktan sonra yan yana getirilerek çıtalarla birleştirilir. Çıtalar kişinin kayma pozisyonuna göre bağlanır. Ardından tahta zımparalanır. Son olarak tahtanın altına sürtünmeyi azaltması için sığır iç yağı sürülür. Lazboarda yön vermek için fındık ağacından yapılmış sopa, dengede kalmak için lazboarda bağlanmış ip kullanılır. Lazboard saatte 80 kilometre hızla gidebilir.


## Ortaya çıkışı.
Petran köyü sakinleri kestikleri tahtaların üzerinde namaz kılar ve tahtayı temizlemek için tahtanın yüzeyini karla ovarlardı. Bir rivayete göre tahtayı temizleyen çocuklardan biri canı sıkıldığı için tahta ile kaymayı dener. Bunu göre köylüler köyden kente gitmek için üzme tahtasını kullanmaya başlar.


## Tarihçe.
Üzme tahtasının ne zamandan beri kullanıldığı tartışmalıdır. Bazı kaynaklara göre 1600'lü, bazı kaynaklara göre 1700'lü bazı kaynaklara göre ise 1800'lü yıllardan beri üzme tahtası kar üzerinde kaymak için kullanılmaktadır. İlk olarak ulaşım amacıyla kullanıldığı düşünülen üzme tahtası günümüzde eğlence amaçlı kullanılmaktadır. Köy sakinlerinin %90'ı önceden Lazboard kullandığını belirtmiştir. Amerikalı snowboardcu Jeremy Jones 2008'de Meşeköy'ün eski adı Petran'dan esinlenerek üzme tahtasını Petranboard olarak adlandırmıştır. Ayrıca Lazboard ismi de zamanla benimsenmiştir. 2008'den beri her yıl şubatın ilk haftasında Petranboard/Lazboard Kayak Şenliği düzenlenmektedir. Snowboardcu Alex Yoder ve Nick Russel'ın 2016'da çektiği "Foothills: The Unlinked Heritage of Snowboarding" isimli belgesel Lazboard'u konu almaktadır. Bu belgeselle beraber Lazboard'un dünya çapında tanınırlığı artmıştır. Petranboard Kayak Şenliği 2020 ve 2021'de yapılmamıştır.
# Emi Takagi
Emi Takagi (Japonca: 高木ゑみ ; d. 4 Aralık 1985, Tokyo) - (ö. 28 Mart 2021, Tokyo, Japonya), Japon yemek şefi ve yönetici. Garshev Co. Ltd.'nin yöneticiliğini yaptı.


## Yaşamı.
Takagi, 4 Aralık 1985 tarihinde Tokyo, Japonya'da doğdu. 2008 yılında Keio Üniversitesi'nden mezun oldu. Yurtdışında İngiltere, Avusturya ve Amerika Birleşik Devletleri'nde bulunduğu dönemde buralardaki restoranlarda aşçılık eğitimi gördü. Mart 2009'da Ecole Tsuji Tokyo Fransız-İtalyan Mutfağı Yüksek Lisans Koleji aşçılık bölümünü bitirerek uzman yemek şefi oldu. 2011 yılında evlendikten sonra Türkiye'ye gitti ve ertesi yıl bir erkek çocuğu oldu. Ülkesi Japonya'ya geri döndükten sonra televizyon, radyo ve benzeri medya ağlarından yemek programları yaptı.


## Ölümü.
Takagi'ye Ekim 2020'de kanser teşhisi kondu. 28 Mart 2021 tarihinde doğum yeri Tokyo, Japonya'da kansere bağlı sağlık sorunları nedeniyle 35 yaşında öldü.


## Kaynaklar.
 }}>
 - YÖNLENDİRME
# Necati Tığlı
Necati Tığlı (d. 17 Nisan 1983; Giresun), Türk siyasetçi. CHP TBMM 27.dönem Giresun milletvekilidir.


## Yaşamı ve kariyeri.
17 Nisan 1983 tarihinde Giresun'da doğdu. İlk, orta ve lise eğitimini Giresun'da tamamladı. Anadolu Üniversitesi sosyoloji bölümünden mezun oldu.
Uzun yıllar boyunca babasının mesleği olan esnaf olarak çalıştı. 2012 yılında CHP Giresun il yönetim kurulu üyesi oldu. 2014 yılında CHP il başkan yardımcısı, 2015 - 2018 yılları arasında CHP Giresun il başkanı oldu. Sivil toplum kuruluşları ile Giresun özelinde çalışmalar yaptı.
2018 genel seçimlerinde Giresun milletvekili seçildi.
İngilizce bilen Necati Tığlı, evlidir ve bir çocuk babasıdır.
# Timur ve arkadaşları
Timur ve arkadaşları (Rusça: Тимур и его команда) Sovyet yazar Arkadiy Gaydar tarafından yazılmış olan ve 1940 yılında yayınlanan çocuk hikâyesinin adıdır. Hikâyede babaları ve eşleri Kızıl Ordu'da görev yaptığı için evlerinden uzak olan ailelere gizlice yardım eden çocuk grubunun maceraları ele alınır. Kitap çok başarılı olmuş ve sadece Sovyetler Birliğinde değil pek çok sosyalist ülkede gençlik ve Komsomol örgütleri arasında dayanışma hareketini amaçlayan "Timur hareketi"nin ("тимуровцы") başlamasına yol açmıştır. Hikâye ayrıca 1940 ve 1976 yıllarında olmak üzere iki kez televizyona aktarılmıştır.


## Arka planı.
Hikâyenin konusu Gaydar'ın yıllar süren gözlemleri ve deneyimlerini yansıtmaktadır. Yazarın arkadaşı Ruvim Frayerman Gaydar'ın bakış açısını şöyle aktarır:


## Konusu.
Kızıl Ordu Albayı Aleksandrov'un kızları Jenya ve Olga Moskova'dan daçalarının bulunduğu köye gelirler, gelir gelmez köyde geceleyin bir takım garip olayların gerçekleştiğini fark ederler. İşin peşine düşen Jenya eski bir çiftlik evinde gizli bir örgütün merkezini keşfeder. Timur ile karşılaşan Jenya, onun ve arkadaşlarının gizli şekilde köyde yardım ve dayanışma işlerini gerçekleştirdiğini anlar. Evlerinden uzakta olan Kızıl Ordu subay ve askerlerinin ailelerine yardım edilmekte, yaşlı ve çocuklara destek sunulmakta ve Kvakin önderliğindeki holigan çetesine karşı mücadele edilmektedir.


## Yazım süreci, basımı ve etkileri.
Gaydar, öyküdeki ana karakter için oğlu Timur'un adını kullanmıştır. 1939 yılı Aralık ayında Moskova'da hikâyeyi yazmaya başlar. 1940 yazında tamamlanan hikâye hemen o yaz filme çekilir ve başarı kazanır. Sonbaharda Pionerskaya Pravda adlı haftalık dergide devamı haftaya şeklinde 5 Eylül 1940 - 8 Ekim 1940 arasında yayınlanır. 1941 yılında kitap halinde basılır ve ülke çapında büyük başarı kazanır.


## Türkçeye çevirisi.
 - "Timur ve arkadaşları", Yazılama Yayınevi, Mart 2017 Çeviren: Hale Yıldırım, Çizim: Selçuk Özel ISBN 978-605-9988-02-5
# Cengiz Gökçel
Cengiz Gökçel (d. 1965), Türk siyasetçi. CHP TBMM 27. dönem Mersin milletvekilidir.


## Hakkında.
1965 yılında Mersin'de doğmuştur. 24 Haziran 2018 tarihinde Mersin milletvekili seçilmiştir. Cengiz Gökçel, evlidir ve 2 çocuk babasıdır.
# Füzuli Uluslararası Havalimanı
Füzuli Uluslararası Havaalanı (Azerice: "Füzuli beynəlxalq hava limanı") Azerbaycan'daki Füzuli kentinde bulunan havalimanıdır. Ülkenin yedi uluslararası havalimanlarından biridir. 14 Ocak 2021'de İlham Aliyev tarafından havalimanının temeli atıldı.


## Tarihi.
17 Ekim 2020'de, Füzuli şehri Azerbaycan tarafından silahlı Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin 28 yıllık işgali sonrası, geri ele geçirildi.
26 Kasım 2020'de, Azerbaycan Ulaştırma, İletişim ve Yüksek Teknolojiler Bakanlığı, Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü'nün (ICAO), Devlet Sivil Havacılık İdaresi'nin, Füzuli'deki havaalanı da dahil olmak üzere altı havaalanının, Uluslararası Havaalanı temyizini kabul ettiğini bildirdi. Ocak 2021'de, Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Füzuli'deki uluslararası bir havaalanı inşaatına karar verdi. Pistin 2021'in sonuna kadar tamamlanması planlanlandı. Pist tamamlandı ve ilk kez 5 Eylül 2021'de kullanıldı. Azerbaycan Hava Yolları'na ait yolcu uçağı Airbus A340-500 ve Silk Way Airlines'a ait kargo uçağı Boeing 747-400 başarılı test uçuşları yaparak havalimanına indi.
Havalimanı 26 Ekim 2021'de Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ve Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından açıldı.
# Josef Kadraba
5 2019 (85 yaşında) Viyana, Avusturya
 Forvet
 | title = Başarıları
 | madalyalar = 
 #YÖNLENDİRME 
Josef Kadraba (29 Eylül 1933 - 5 Ağustos 2019), Çekoslovak millî futbolcudur. Çekoslovakya millî futbol takımı adına 17 maçta forma giydi ve 9 gol attı. Avusturya vatandaşlığı da mevcuttur.
Çekoslovakya'nın gümüş madalya kazandığı 1962 FIFA Dünya Kupası kadrosunda yer aldı. Çekoslovakya'nın 3-1 galibiyetiyle sonuçlanan kupa yarı finalinde Yugoslavya'ya karşı bir gol attı.
Uzun yıllar Avusturya'nın Viyana kentinde yaşadı.
# Adrianus (şair)
Adrianus () İskender'in tarihi üzerine "Alexandriad" () adıyla tanınan epik bir şiir yazan bir Yunan şairi idi. Bu şiiri daha ziyade Suda kitabındaki bir alıntıdan bilinmektedir.
# Kakao yağı
Kakao yağı, kakao çekirdeğinden elde edilen soluk sarı, yenilebilir bir yağdır. Çikolata, bazı merhemler, banyo malzemeleri ve ilaç yapımında kullanılır. Çikolata yağı'ndan farklıdır.
Kakao yağının kakao tadı ve aroması vardır. Erime noktası insan vücut sıcaklığının hemen altındadır. Kakao yağı, bütün kakao çekirdeklerinden elde edilir. Çikolata üretiminde kullanım için çekirdekler kurutulmadan önce fermente edilir.
# 1946 Bulgaristan cumhuriyete geçiş referandumu
8 Eylül 1946'da Bulgaristan'da cumhuriyete geçiş referandumu yapıldı. Seçmenlerin %91.7'sinin katıldığı seçimlerde oy kullananların %95.6'sı cumhuriyet yanlısı oy kullandı. 15 Eylül 1946'da krallık kaldırıldı ve Bulgaristan Halk Cumhuriyeti ilan edildi. Ertesi gün eski devlet başkanı II. Simeon ve annesi Kraliçe Giovanna ülkeyi terk etmek zorunda bırakıldılar. Ancak Kraliçe 1 Şubat 1945'te Prens Kiril'in infazından sonra ülkeyi terk etmek istedi ve o zamana kadar ülkede kaldı. Refarundumdan sonraki yıl cumhuriyet anayasası (Dimitrov Anayasası olarak da bilinir) kabul edildi.
# UNITY (müzik grubu)
UNITY Hollanda merkezli müzik grubudur. Demi van den Bos, Maud Noordam, Jayda Monteiro da Silva ve Naomi Traa olmak üzere dört kişiden oluşmaktadır. 26 Eylül 2020'de Junior Songfestival'i kazanarak 2020 Eurovision Çocuk Şarkı Yarışması'nda Hollanda'yı temsil etmeye hak kazanmışlardır. Yarışmayı üçüncü bitiren İspanya'dan bir puan eksik bitirerek dördüncü gelmişlerdir.
# Kakao çekirdeği
Kakao çekirdeği, kakao'nun kurutulmuş ve tamamen fermente edilmiş tohumudur. Bundan kakao tozu ve kakao yağı ekstrakte edilebilir. Kakao çekirdekleri, çikolatanın temelidir. Doğal yetişme alanı Güney Amerika, Batı Afrika, Batı Hint adaları olmakla beraber, Tropiklerin genelinde yetiştirilmektedir.


## Çeşitler.
Kakao bitkisinin üç ana çeşidi Forastero, Criollo ve Trinitario'dur. Birincisi, dünya kakao üretiminin %80-90'ını oluşturan en yaygın kullanılanıdır. Criollo çeşidinin kakao çekirdekleri daha nadirdir ve nefis bir yiyecek olarak kabul edilir. Criollo ayrıca kakao bitkisine saldıran çeşitli hastalıklara karşı daha az dirençli olma eğilimindedir, bu nedenle çok az ülke hala kakao üretmektedir. Criollo fasulyesinin en büyük üreticilerinden biri Venezuela'dır (Chuao ve Porcelana). Trinitario (Trinidad'dan), Criollo ve Forastero çeşitleri arasında bir melezdir. Forastero'dan çok daha kaliteli olduğu, verimi daha yüksek olduğu ve Criollo'dan hastalığa karşı daha dirençli olduğu düşünülmektedir.
# Hande Ünsal
Hande Ünsal (d. 25 Şubat 1992, İzmir), Türk pop müzik şarkıcısıdır. Kendisi gibi müzisyen olan Niran Ünsal'ın kızıdır.


## Hayatı ve kariyeri.
25 Şubat 1992 tarihinde İzmir'de doğdu. Anneannesinin soyadını kullanmaktadır. İstanbul Teknik Üniversitesi Türk Musikisi Devlet Konservatuvarı mezunudur. "Sözüm Söz", "Daha İyi" gibi şarkılar sanatçının dönüm noktası olmuştur. Bahçeşehir Üniversitesi ödüllerinde "En İyi Klip" kategorisinde ödül kazanmıştır.


## Diskografi.
 - Albümleri
  - 2025: "Halim"
 - Single'ları
  - 2016: "İki Çift Laf"
  - 2018: "Oyna Oyna"
  - 2018: "Seni Sever miydim?"
  - 2019: "Nerdesin?"
  - 2019: "Nerdesin?" (Akustik)
  - 2019: "Daha İyi"
  - 2019: "Daha İyi" (Akustik)
  - 2020: "İyi misin?"
  - 2020: "Yorgun Savaşçı"
  - 2020: "Sözüm Söz"
  - 2021: "Sözüm Söz" (Akustik)
  - 2021: "Çok Sevmekten"
  - 2021: "Gönder Gelsin"
  - 2022: "Ah Anlatsam" (ft. Alper Atakan)
  - 2022: "Sana Değmez" ("Serdar Ortaç Şarkıları Vol. 1")
  - 2022: "Son Perde"
  - 2022: "Sen Yokken"
  - 2024: "Yangın"
  - 2024: "Yarı Deli"
  - 2024: "Sen Yokken" (Akustik)
  - 2024: "Yine Ölmem"
  - 2025: "Koş Gel"
 - Katıldığı diğer çalışmalar
  - 2017: "Derdim Çok" (ft. Ozan Doğulu) ("130 Bpm Forte")
# 1944 Bulgaristan askerî darbesi
9 Eylül askeri darbesi olarak da bilinen 1944 Bulgaristan askerî darbesi (, "Devetoseptemvriyski prevrat"), 9 Eylül 1944'ten bir gün önce gerçekleşen ve Bulgaristan Krallığı hükûmetinin düşmesine neden olan askerî bir darbeydi. Darbe ülkedeki komünist çevrelerce organize edilmişti. Komünist Bulgaristan'da 9 Eylül Halk Ayaklanması olarak adlandırıldı. Darbe politik bir dönüm noktası oldu. Bulgaristan Halk Cumhuriyeti ilan edildi ve sosyalizme yönelik pek çok radikal reform gerçekleştirildi.
# Maria Svolou
Maria Svolou (Yunanca: Μαρία Σβώλου, doğum soyadı Desypri; yak. 1892 - 3 Haziran 1976) bir Yunan feminist ve sosyalist liderdir.


## Yaşamı.
Maria Desypri, 1892'de Atina'da George Desypros ve karısının oğlu olarak dünyaya geldi. Maria dört kızdan biriydi ve iki yıl Pire'de yaşadı. Babası Yunan Ulusal Bankası'nın bir şubesine müdür olarak atandığında, ailesiyle birlikte Larisa'ya taşındı. Orada Larisa'daki Arsakeion Okulu'nda okudu ve 1907 civarında mezun oldu. Babasının 1915'teki ölümünün ardından aile Atina'ya döndü. 1916'da Fransız Çalışmaları alanında bir sertifika ve 1919'da Kilise ve Halk Eğitimi Bakanlıklarından Fransızca öğretmek için lisans aldı.
Svolou, genç yaşlardan itibaren Yunanistan'ın kadın hareketinde aktif rol oynadı. 1923'te hukuk profesörü Aleksandros Svolos ile evlendi. Kadın Hakları Birliği'nin sekreteri olarak, çalışan ve fuhuşa karşı mücadele eden kadınlar için gece okulları kurulmasını savundu. Yunanistan'ın kadınları için eşitlik adına kampanya yürüttü ve yazdı. Ekonomi Bakanlığı'nda çalışma müfettişiydi ve buradaki konumunu yoksul çalışan kadınların kötü çalışma ve barınma koşullarına dikkat çekmek için kullandı.
Svolou, 1911'den 1936'ya kadar liberal siyasete dahil oldu ve barış hareketini destekledi. Woman's Struggle dergisinin editörüydü ve 1936'dan 1940'a kadar diktatör İoannis Metaksas tarafından kocasıyla birlikte Yunanistan'dan sürüldü. Svolou, liberal feminist hareketin bir lideriydi, ancak cinsiyet eşitliğinin ancak temel toplumsal değişimden sonra sağlanabileceğine inanıyordu. 1940'ta Yunanistan'a döndü ve Yunan-İtalyan Savaşı'nda hemşire olarak gönüllü oldu. Daha sonra, Yunanistan'ın Alman işgali sırasında çocuklar için Kızıl Haç ile yemek düzenledi. Svolou, EAM-ELAS direniş hareketine katıldı ve Ulusal Konsey üyeliğine seçildi. Kocası ise EAM liderliğindeki Ulusal Kurtuluş Siyasi Komitesi'nin başkanı oldu. Svolou, Komünistlere sempati duydu ve 1948'de Yunan İç Savaşı sırasında tekrar sürgüne gönderildi. Dönüşünün ardından Birleşik Demokratik Sol'un bir üyesi olarak Parlamento'ya aday oldu. İki kez seçildi ve partinin Merkez Komitesinin bir üyesi olarak görev yaptı.
# Timur Gaydar
Timur Arkadiyeviç Gaydar (Rusça: Тиму́р Арка́дьевич Гайда́р) (8 Aralık 1926 - 23 Aralık 1999), Sovyet ve Rus gazeteci ve yazardır. Kızıl Ordu bünyesinde amiraldi.


## Hayatı.
1926 yılında Arhangelsk'te dünyaya geldi. Babası ünlü yazar Arkadiy Gaydar, annesi de gazeteci, yazar ve sinemacı Leah Lazarevna Solomyanskaya'ydı. 1948 yılında Leningrad Deniz Kuvvetleri Akademisinden mezun oldu, 1954 yılında Lenin Askeri-Siyasal Akademisinde gazetecilik fakültesini bitirdi. Baltık Denizi ve Pasifik Okyanusu Kızıl Ordu filolarında denizaltılarından subay olarak görev yaptı. 1957'den itibaren askeri ve sivil gazeteler için muhabirlik yaptı. 1961 yılındaki Domuzlar Körfezi Çıkarması'na karşı Küba birlikleriyle beraber savaştı ve Kübalı lider Raul Castro'nun dostluğunu kazandı. Sonraki dönemde Yugoslavya ve Afganistan'da da görev yaptı.
Eşi Ariadna Bazhova ile evliliğinden Yegor ve Maria adlı çocukları oldu. Yegor ünlü bir ekonomist, Maria ise önde gelen bir siyasetçidir. 1999 yılında Moskova'da ölmüştür. Babası onun adını, yazdığı ünlü "Timur ve arkadaşları" adlı çocuk hikâyesindeki baş kahramanın adı olarak kullanmıştır.


## Ödülleri.
 - Kızıl Yıldız Nişanı
 - Onur Rozeti Nişanı
 - Savaş Hizmeti Madalyası
 - 1941-1945 Büyük Yurtsever Savaşında Almanya üzerinde Zafer Madalyası
 - "SSCB Silahlı Kuvvetleri Gazisi" Madalyası
 - Kusursuz Hizmet Madalyası 1. Sınıf


## Eserleri.
 - Поход из Невы вокруг Европы. М., Воениздат, 1955 (Neva'dan başlayıp Avrupa'yı gezmek)
 - Из Гаваны по телефону. М., Молодая гвардия, 1967. (Havana'dan telefonla)
 - Берег, небо, океан. — М.: изд. ДОСААФ, 1982.(Kıyı, gökyüzü, okyanus)
 - Под афганским небом. Из записок военного корреспондента — М.: Советская Россия, 1981. (Afgan gökyüzü altında: Bir savaş muhabirinin notları) 88 sayfa, 55 bin basılmıştır
 - Грозы на юге — М.: Воениздат, 1984. (Güneyde fırtınalar) 272 sayfa, 65 bin basılmıştır
 - Голиков Аркадий из Арзамаса. Документы. Воспоминания. Размышления,1988 (Arzamaslı Golikov Arkadiy: Belgeler, anılar) 320 sayfa, 200 bin basılmıştır
# Özel Görev Kuvveti Komutanlığı
Özel Görev Kuvvet Komutanlığı Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığı bünyesinde değişik sınıf ve rütbelerdeki subay, astsubay ve uzman erbaşlardan oluşan, iç ve dış tehditlerin bertaraf edilmesine karşı her türlü arazi ve iklim şartlarında görev yapabilecek nitelikte üst düzey eğitime tabi tutularak yetiştirilmiş seçkin askerlerden oluşan birlik. ÖGKK, doğrudan Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığına bağlı olarak 1992 yılında kurulmuştur.


## Bağlı Birlikler.
  - Özel Görev Gücü
  - ÖGKK Muharebe Arama Kurtarma (MAK) AS532 Cougar AS532UL MkII varyantı kullanımda.
  - ÖGKK Deniz Özel Harekât (DÖH). SAT ve SAS muadili.


## Silahlar.
### Saldırı Tüfekleri.
  - KCR-556
  - HK 33
  - MPT-76
  - MPT-55
# Ali Akmaz
Ali Akmaz (d. 20 Kasım 1958, Güneysınır, Konya) Türk akademisyen ve siyasetçi.


## Eğitimi.
İlk ve orta öğrenimini Konya'da tamamlamıştır. 1983 yılında Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi'nden mezun olmuştur. 1989'da Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü'nde doktorasını tamamlamıştır.


## Akademik Kariyeri.
1984 yılında Selçuk Üniversitesi Veteriner Fakültesi'nde araştırma görevlisi olarak göreve başlamış, 1991'de yardımcı doçent, 1994'te doçent ve 2001'de profesör unvanlarını almıştır. 1996-1997 tarihlerinde, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı'nda Bakan Danışmanlığı yapmıştır.


## Akademik İdari Kariyeri.
6 Kasım 2003 - 15 Eylül 2008 tarihlerinde Selçuk Üniversitesi Veteriner Fakültesi Zootekni Anabilim Dalı Başkanlığı ve 11 Mart 2006 - 15 Eylül 2008 tarihlerinde Selçuk Üniversitesi Veteriner Fakültesi Kurulu Üyesi olmuştur. 9 Eylül 2008 - 10 Şubat 2015 tarihleri arasında Şırnak Üniversitesi rektörlüğü görevlerinde bulunmuştur. Halen Selçuk Üniversitesi Veteriner Fakültesi Zootekni Anabilim Dalı Öğretim Üyesi olarak görev yapmaktadır. Evli ve 4 çocuk babasıdır.


## Siyasi Kariyeri.
1993-2000 yıllarında Refah Partisi Konya ili Mesleki Kuruluşlar Koordinasyon Birimi Başkanlığı, 1998-2001 yıllarında Fazilet Partisi ve 2001-2003 yıllarında Saadet Partisi (Kurucular Kurulu Üyesi) Genel Merkez Isparta ve Burdur İl Sorumluluğu görevlerinde bulunmuştur. 1999 Türkiye genel seçimleri'nde Fazilet Partisi Konya 8. sıra milletvekili adayı olmuş, 2015 Türkiye genel seçimleri'nde ise Adalet ve Kalkınma Partisi'nden milletvekili aday adayı olmuş ancak listelerde yer alamamıştır. 2019 yılında Gelecek Partisi kurucular kurulu üyesi olmuş ve Tarım ve Orman Politikaları başkanlığı görevlerinde bulunmuş Mayıs 2023 tarihinde siyasi görevinden istifa etmiştir.
Evli ve 4 çocuk babasıdır.