# Rus-Ukrayna savaşı sırasında işkence
 
Rus-Ukrayna savaşı sırasında işkence (Rusça: "Российские пыточные подвалы на оккупированных", Ukrayna: "Російські катівні на окупованих територіях України") Ukrayna'nın Rusya tarafından işgal edilen topraklarında sivillerin ve savaş esirlerinin işkencesi: işkence bodrumları2014 yılından beri Rusya tarafından işgal edilen Ukrayna topraklarında (Kırım, Donetsk ve Lugansk oblastlarının bir kısmı dahil) ve özellikle Şubat 2022'deki tam ölçekli işgalden sonra, sivil halkın ve savaş esirlerinin işkencesi sistematik bir uygulamaya dönüşmüştür. BM raporlarına göre, Rus güçleri gayriresmi ve resmi gözaltı merkezlerinden oluşan bir ağ oluşturmuştur; bunlar genellikle "işkence bodrumları" (torture basements) olarak adlandırılır. Bu yerler; özel evlerin bodrumları, okullar, polis karakolları, idari binalar ve hatta endüstriyel tesislerdir.
Burada Rus askeri tarafından kaçırılan binlerce barışçıl Ukraynalı, mahkeme kararı olmadan tutulmuş; amaçları korkutma, bilgi alma ve Ukrayna ulusal kimliğini bastırmadır. Ukrayna Ombudsmanı'nın 2025 yılı verilerine göre, 16.000 ila 20.000 sivil, işgal altındaki Ukrayna topraklarında ve Rusya'nın güneyinde bu koşullarda hâlâ tutulmaktadır.Bu rastgele olaylar değil, organize bir sistemdir; Gulag'ı andıran, nüfusun "Rusya'ya sadakat" kontrolüyle filtre edildiği bir yapıdır. Ukrayna'nın topraklarını kurtarmasından sonra (örneğin Harkiv, Herson ve Kiev oblastlarında), Ukraynalı müfettişler onlarca böyle nesne keşfetmiş; kan izleri, işkence aletleri ve ölenlerin cesetleri bulmuştur.


## Tarihçe.
Yasadışı özgürlükten yoksun bırakma yerleri ilk kez, Rusya'nın Ukrayna'nın doğusunun bir kısmını işgal etmeye başladığı 2014 yılından itibaren ortaya çıkmış ve sadece iki doğu oblastının (Donetsk ve Lugansk) işgal altındaki bölgelerinde lokalize edilmişti.Rus işgalciler sıradan binaları hapishanelere dönüştürüyordu. Associated Press ve BM verilerine göre, sadece İzüm şehrinde (Harkiv oblastı) 10 böyle nesne bulundu, Harkiv oblastında ise en az 28.Herson oblastında 26 gözaltı merkezi vardı; bunlardan on biri 2022 sonlarında kurtarılmış topraklarda tespit edilip keşfedildi ve dördü yalnızca işkence amacıyla kullanıldı. Genel ağ, Ukrayna'nın işgal altındaki tüm topraklarında yüzlerce tesisi kapsıyor.


## İşkence Yöntemleri.
İşkenceler sistematik ve çeşitlidir; amacı iradeyi kırmak, itiraf almak veya "partizanlar" hakkında bilgi elde etmek. Hayatta kalanlar bunları "profesyonel" ve sessiz olarak tanımlıyor; genellikle Rus özel servislerinin emriyle yapılıyor.Genel yöntemler (tanık ifadeleri ve BM raporlarına göre):
  - Fiziksel dayak: Yumruklar, coplar, kablolarla  kırıklar, dişlerin dökülmesi.
  - Elektrik: Kulaklara, cinsel organlara, parmaklara elektrik akımı  kablolar, elektrikli gaz maskeleri kullanılıyor.
  - Cinsel şiddet: Akrabaların tecavüze uğrama tehdidi.
  - Boğma ve infaz simülasyonu: Yanan bezli gaz maskeleri, boğulma, sahte kurşuna dizmeler.
  - Psikolojik terör: Uyku yasağı, açlık (minimum yiyecek), cesetlerle birlikte tutma  Ukraynalı çocuklara yönelik tehditler.Çivilerin eklemlere çakılması, buzdolaplarında dondurma, stres pozisyonları.


## Kurbanlar.
Rus işgalcilerin kurbanları çoğunlukla erkekler (Ukrayna yanlısı faaliyet nedeniyle), ancak kadınlar, ergenler (hatta 10–12 yaşındakiler), gazeteciler de oldu.Konkret örnekler:
  - İzyum şehri (Harkiv oblastı, işgal Nisan–Eylül 2022): Ruslar 10 işkence merkezi kurdu. Hayatta kalan Mykhailo şöyle dedi: "Tüm tanıdıklarımı Ruslar daracık hücrelerde tuttu, her gün dövdü  duvarların arkasından çığlıklar duyuyordum." Rus askerlerinin kaçışından sonra yerel halk yakındaki toplu mezarda 440 ceset buldu.
  - Balakliya şehri (Harkiv oblastı): Plastik kelepçeler, kan izleri olan bodrum  yerel halkın "filtrelemesi" için kullanıldı.
  - Herson şehri: Okullarda ve evlerde bodrumlar  Ukraynalı gazeteci Roman Baklazhov 54 gün tutuklu kaldı ve işkence sorusuna şöyle yanıt verdi: "Muhalefet nedeniyle işkence ettiler  hücreler her yerdeydi — bodrumlarda, okullarda." Kadınlar ve reşit olmayanlar, Ruslar tarafından günlerce süren toplu tecavüzlere maruz kaldı.
  - Buça (Kiev oblastı): Çocuk kampının bodrumu — dövülme ve infaz yeri  bahçelerde işkence izleri taşıyan cesetler. 
  - Zaporijya oblastı: Gazeteci Viktoriya Roşçına, Rusya işgali altındaki Zaporijya oblastındaki bu tür bodrumları araştırdı  Rusların onu tutuklayıp belgelemeye çalıştığı için işkence ettiği ortaya çıktı.


## Protestolar.
Rusya'daki tüm savaş karşıtı protestolar yetkililer tarafından acımasızca bastırıldı ve protestolara katılanlar baskıya maruz kaldı. Putin tüm suçlamaları reddediyor. Savaş karşıtı protesto düzenleyen Ruslar, Rus güvenlik güçleri tarafından işkence gördü ve "Rus ordusu hakkında sahte haber yaymak" suçlamasıyla hapse atıldı.


## Araştırmalar ve belgeseller.
  - Raşizmin anatomisi - Rusya'nın komşu ülkelere ve kendi vatandaşlarına karşı işlediği suçları ve bu suçların nedeni olan modern Rus ideolojisini konu alan ilk ve şu an için tek belgesel film.