# 4 Şubat


## Olaylar.
  - 211 - Roma İmparatoru Septimius Severus öldü. İmparatorluk, kavgacı ve huysuzlukları ile bilinen iki oğluna kaldı: Caracalla ve Publius Septimius Geta.
  - 1783 - Amerikan Bağımsızlık Savaşı: İngiltere, Amerika Birleşik Devletleri ile olan düşmanlığına son verdiğini resmen ilan etti.
  - 1789 - George Washington, ABD'nin ilk Başkanı seçildi.
  - 1792 - George Washington, ikinci dönemde yeniden ABD Başkanlığına seçildi.
  - 1794 - Fransa, tüm sömürgelerinde köleliği yasakladı.
  - 1899 - Filipinler - ABD savaşı başladı.
  - 1902 - Paris'te, Birinci Jön Türk Kongresi yapıldı.
  - 1917 - İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin önde gelen isimlerinden Talat Paşa, sadrazam oldu.
  - 1923 - Lozan Konferansı, tarafların uzlaşamamaları nedeniyle kesildi.
  - 1926 - İskilipli Mehmed Âtıf'ın idamı.
  - 1927 - İngiliz Malcolm Campbell, "Bluebird" adlı otomobili ile saatte 281,4 km hız yaparak dünya rekoru kırdı.
  - 1928 - Avusturyalı Naziler, siyahi sanatçı Josephine Baker'i protesto etti.
  - 1932 - Kış Olimpiyat Oyunları Lake Placid'de (New York) başladı.
  - 1936 - Radyum E sentetik olarak elde edilmiş ilk radyoaktif element oldu.
  - 1945 - Birleşik Krallık, Rusya ve ABD'nin bir araya geldiği Yalta Konferansı'nda 1 Mart'a kadar Almanya ve Japonya'ya savaş ilan eden devletlerin San Francisco'da yapılacak konferansa katılmalarına ve BM'ye kurucu üye olabilmeleri kararlaştırıldı.
  - 1947 - Hatay ilinde yeradlarının Türkçeleştirilmesine karar verildi.
  - 1947 - Isparta Senirkent'te, Jandarmanın bazı vatandaşlara işkence yaptığı ortaya çıktı.
  - 1948 - Daha sonraları Sri Lanka adını alacak olan Seylan, İngiliz Milletler Topluluğu'ndan ayrıldı.
  - 1956 - Fazıl Hüsnü Dağlarca, Yedi Tepe Şiir Armağanı'nı kazandı. Şair, bu ödülü "Asu" adlı şiir kitabıyla aldı.
  - 1957 - İlk nükleer denizaltı olan USS "Nautilus" (SSN-571), yüzeye hiç çıkmadan 60.000 deniz mili katederek, Jules Verne'in ünlü romanı "Denizler Altında Yirmi Bin Fersah"taki hayali "Nautilus" denizaltısının dayanıklılığı hayata geçirmiş oldu.
  - 1964 - 20 Mayıs 1963 ayaklanması sanıklarından Talat Aydemir, Fethi Gürcan, Osman Deniz ve Erol Dinçer'in ölüm cezaları, TBMM'nde onaylandı.
  - 1966 - All Nippon Havayollarına ait bir Boeing 727, Tokyo körfezine düştü: 133 kişi öldü.
  - 1974 - Türkiye Yazarlar Sendikası kuruldu.
  - 1975 - Türkiye çapında 1,5 saat süreyle elektrik kesintisi uygulanmaya başlandı.
  - 1976 - Kış Olimpiyat Oyunları Innsbruck'ta (Avusturya) başladı.
  - 1976 - Guatemala ve Honduras'taki 7,5 şiddetindeki depremde 22.778 kişi öldü.
  - 1980 - Ebu'l-Hasan Beni Sadr, İran'nin ilk Cumhurbaşkanı oldu.
  - 1981 - Gro Harlem Brundtland, Norveç'in ilk kadın Başbakanı oldu.
  - 1994 - İngiltere'de 17. yüzyıldan kalma tarihi parlamento binası yandı.
  - 1999 - Hugo Chávez Frías, Venezuela Devlet Başkanı seçildi.
  - 2000 - Dışişleri Bakanı İsmail Cem, Yunanistan'a gitti. Cem, 40 yıl sonra Yunanistan'ı resmen ziyaret eden ilk Türk Dışişleri Bakanı oldu.
  - 2003 - Yugoslavya Federal Cumhuriyeti'nin yeni adı Sırbistan-Karadağ oldu. 3 Haziran 2006'da Karadağ'ın bağımsızlığını ilan etmesiyle, Sırbistan ve Karadağ iki bağımsız devlet haline geldi.
  - 2004 - Facebook kuruldu.
  - 2005 - Ukrayna'da yakalanan Bahçelievler katliamı sanıklarından Haluk Kırcı, Türkiye'ye iade edildi.
  - 2020 - Van çığ faciası: Van, Bahçesaray'da çığ altında kalan vatandaşları kurtarmaya giden askerler ve kurtarma ekipleri de üzerlerine düşen çığın altında kaldı. Olayda 41 kişi öldü, 75 kişi yaralandı.
  - 2023 - Casus balon krizi. ABD ordusu, Çin'e ait olan casus balonu füzeyle vurarak düşürdü.


## Doğumlar.
  - 1494 - Jean de Valette, Hospitalier Şövalyeleri tarikatın kahramanlarından biri (ö. 1568)
  - 1573 - György Káldi, Macar Cizvit din adamı (ö. 1634)
  - 1646 - Hans Assmann Freiherr von Abschatz, Alman lirik şair ve tercüman (ö. 1699)
  - 1677 - Johann Ludwig Bach, Alman besteci (ö. 1731)
  - 1696 - Marco Foscarini, Venedik Cumhuriyeti'nin 117'nci dükü (ö. 1763)
  - 1746 - Tadeusz Kościuszko, Polonyalı asker ve Kościuszko Ayaklanması'nın lideri (ö. 1817)
  - 1778 - Augustin Pyramus de Candolle, İsviçreli botanikçi (ö. 1841)
  - 1799 - Almeida Garrett, Portekizli şair, romancı ve siyasetçi (ö. 1854)
  - 1804 - Ulrike von Levetzow, Alman yazar (ö. 1899)
  - 1824 - Max Bezzel, Alman satranç oyuncusu (ö. 1871)
  - 1842 - Georg Brandes, Danimarkalı eleştirmen ve bilim insanı (ö. 1927)
  - 1848 - Jean Aicard, Fransız yazar (ö. 1921)
  - 1859 - Léon Duguit, Fransız kamu hukuku uzmanı (ö. 1928)
  - 1862 - Hjalmar Hammarskjöld, İsveçli siyasetçi ve akademisyen (ö. 1953)
  - 1868 - Constance Markievicz, İrlandalı devrimci ve yurtsever görüşe sahip süfrajet (ö. 1927)
  - 1871 - Friedrich Ebert, Almanya'nın ilk Cumhurbaşkanı (ö. 1925)
  - 1872 - Gotse Delçev, Bulgar devrimci (ö. 1903)
  - 1875 - Ludwig Prandtl, Alman fizikçi (ö. 1953)
  - 1878 - Zabel Yesayan, Ermeni romancı, şair ve öğretmen (ö. 1943)
  - 1879 - Jacques Copeau, Fransız tiyatro yönetmeni, oyun yazarı, yapımcı ve aktör (ö. 1949)
  - 1881 - Fernand Léger, Fransız heykeltıraş (ö. 1955)
  - 1881 - Kliment Voroşilov, Sovyet asker ve siyasetçi (ö. 1969)
  - 1885 - Hamâmîzâde İhsan Bey, Türk şair ve fıkra yazarı (ö. 1948)
  - 1891 - Jüri Lossmann, Eston uzun mesafe koşucusu (ö. 1984)
  - 1893 - Raymond Dart, Avustralyalı anatomist ve antropolog (ö. 1988)
  - 1895 - V. Iyasu, Etiyopya'nın tac giymemiş imparatoru (ö. 1935)
  - 1897 - Ludwig Erhard, Batı Almanya şansölyesi (ö. 1977)
  - 1897 - Anna Pankratova, Sovyet tarihçi, eğitimci ve Rusya Bilimler Akademisi üyesi
  - 1900 - Jacques Prévert, Fransız şair ve senarist (ö. 1977)
  - 1902 - Charles Lindbergh, Birleşik Amerikalı pilot (ö. 1974)
  - 1903 - Alexander Imich, Amerikalı parapsikolojist (ö. 2014)
  - 1906 - Clyde Tombaugh, Amerikalı astronom (ö. 1997)
  - 1906 - Dietrich Bonhoeffer, Alman teolog (ö. 1945)
  - 1912 - Byron Nelson, Amerikalı golfçü (ö. 2006)
  - 1913 - Rosa Parks, Amerikalı insan hakları savunucusu (ö. 2005)
  - 1917 - Yahya Han, Pakistanlı asker ve siyasetçi (ö. 1980)
  - 1918 - Ida Lupino, İngiltere doğumlu Amerikalı sinema oyuncusu ve yönetmen (ö. 1995)
  - 1921 - Neslişah Sultan, son Osmanlı Padişahı Sultan Vahdettin'in ve son halife Abdülmecid'in torunu (ö. 2012)
  - 1923 - Donald Nicol, İngiliz tarihçi ve Bizantolog (ö. 2003)
  - 1928 - Kim Yong-nam, Kuzey Koreli siyasetçi, (ö. 2025)
  - 1941 - Bedia Akartürk, Türk Halk Müziği sanatçısı
  - 1942 - Peter Driscoll, İngiliz yazar (ö. 2005)
  - 1945 - Ümran Baradan, Türk resim ve seramik sanatçısı (ö. 2011)
  - 1947 - Chris Cauwenberghs, Belçikalı oyuncu (ö. 2025)
  - 1948 - Alice Cooper, Amerikalı müzisyen
  - 1953 - Jerome Powell, Amerikalı avukat ve Federal Rezerv Sistemi'nin 16. Başkanı
  - 1953 - Alan Shoulder, İngiliz profesyonel futbolcu ve teknik adam (ö. 2025)
  - 1957 - Metin Belgin, Türk oyuncu, yönetmen ve senarist
  - 1957 - Şigeru İşiba, Japonya başbakanı
  - 1960 - Michael Stipe, Amerikalı şarkıcı
  - 1970 - Gabrielle Anwar, İngiliz oyuncu
  - 1972 - Ahmet Metin Genç, Türk siyasetçi
  - 1972 - Giovanni, Brezilyalı millî futbolcu ve teknik direktör
  - 1973 - Aykan İlkan, Türk müzisyen ve baterist
  - 1975 - Natalie Imbruglia, Avustralyalı şarkıcı, söz yazarı, manken ve oyuncu
  - 1975 - Atilla Taş, Türk şarkıcı ve köşe yazarı
  - 1978 - Ömer Onan, Türk basketbolcu
  - 1981 - Paulien van Deutekom, Hollandalı sürat buz patencisi (ö. 2019)
  - 1990 - Zach King, Amerikalı film yapımcısı, yazar ve internet ünlüsü
  - 1992 - Hamza Yazıcı, Türk oyuncu
  - 1993 - Bae Noo-ri, Güney Koreli bir aktris
  - 1993 - Isolda Dychauk, Rus kökenli Alman oyuncu
  - 2003 - Rasmus Højlund, Danimarkalı millî futbolcu


## Ölümler.
  - 211 - Septimius Severus, Roma İmparatoru (d. 145)
  - 708 - Sisinnius, 15 Ocak 708'den ölümüne kadar Papa (d. 650)
  - 1348 - Zehebî, Suriyeli hadis hafızı, tarihçi ve kıraat alimi (d. 1274)
  - 1713 - Anthony Ashley-Cooper, İngiliz düşünür (d. 1671)
  - 1781 - Josef Mysliveček, Çek besteci (d. 1737)
  - 1837 - John Latham, İngiliz doktor, doğa tarihçisi, ornitolog ve yazar (d. 1740)
  - 1843 - Teodoros Kolokotronis, Yunan mareşali (d. 1770)
  - 1871 - Şeyh Şamil, Kuzey Kafkasya halklarının Avar kökenli politik ve dini önderi (d. 1797)
  - 1926 - İskilipli Mehmed Âtıf, Türk din adamı (d. 1875)
  - 1928 - Hendrik A. Lorentz, Hollandalı fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (d. 1853)
  - 1936 - Wilhelm Gustloff, Nasyonal Sosyalist Alman lider (d. 1895)
  - 1939 - Edward Sapir, Amerikalı dilbilimci ve etnolog (d. 1884)
  - 1944 - Arsen Kotsoyev, Osetyalı yayıncı (d. 1872)
  - 1946 - Milan Nedić, Sırp general ve politikacı (d. 1877)
  - 1960 - Bilecikli Uzun Ömer, Galata Köprüsü'nün 2,20 m boyuyla dev Millî Piyango satıcısı (d. 1922)
  - 1982 - Rasim Adasal, Türk bilim insanı ve nöropsikiyatri profesörü (d. 1902)
  - 1983 - Karen Carpenter, Amerikalı müzisyen (d. 1950)
  - 1987 - Liberace, Amerikalı müzisyen (d. 1919)
  - 1987 - Carl Rogers, Amerikalı psikolog (d. 1902)
  - 1995 - Patricia Highsmith, Amerikalı yazar (d. 1921)
  - 2001 - Iannis Xenakis, Yunan besteci (d. 1922)
  - 2001 - Mahmud Esad Coşan, Türk akademisyen, yazar ve din adamı (d. 1938)
  - 2002 - Sigvard Bernadotte, İsveçli bir prens ve endüstriyel tasarımcı (d. 1907)
  - 2005 - Ossie Davis, Amerikalı oyuncu (d. 1917)
  - 2006 - Betty Friedan, Amerikalı feminist ve yazar (d. 1921)
  - 2006 - Oktay Sözbir, Türk tiyatro sanatçısı (d. 1943)
  - 2007 - Barbara McNair, Amerikalı müzisyen ve oyuncu (d. 1934)
  - 2011 - Martial Célestin, Haitili avukat ve siyasetçi (d. 1913)
  - 2012 - Florence Green, I. Dünya Savaşı'nda yer almış İngiliz pilot (d. 1901)
  - 2013 - Reg Presley, İngiliz şarkıcı ve müzisyen (d. 1941)
  - 2014 - Enver Asfandiyarov, Sovyet Rus/Başkurt bilim insanı, tarihçi ve profesör (d. 1934)
  - 2015 - Richard Bonehill, İngiliz dublör ve oyuncu (d. 1948)
  - 2015 - Odete Lara, Brezilyalı oyuncu (d. 1929)
  - 2016
   - Katie May, Amerikalı model ve iş insanı (d. 1981)
   - Dave Mirra, Amerikalı otomobil ve bisiklet yarışçısı (d. 1974)
   - Axl Rotten, Amerikalı profesyonel güreşçi (d. 1971)
   - Maurice White, Amerikalı şarkıcı ve şarkı yazarı (d. 1941)
  - 2017 - Basil Hetzel, Avustralyalı medikal sağlık uzmanı hekim (d. 1922)
  - 2017 - Bano Qudsia, Pakistanlı yazardır (d. 1928)
  - 2017 - Marc Spitz, Amerikalı gazeteci, yazar ve müzikolog (d. 1969)
  - 2017 - Georgi Taratorkin, Rus oyuncu (d. 1945)
  - 2018 - Zvi Arad, İsrailli matematikçidir (d. 1942)
  - 2018 - Alan Baker, İngiliz bir matematikçi (d. 1939)
  - 2018 - Martin Grüner, Alman siyasetçidir (d. 1929)
  - 2018 - Kenneth Haigh, İngiliz oyuncu (d. 1931)
  - 2018 - John Mahoney, İngiltere doğumlu Amerikalı oyuncu (d. 1940)
  - 2019 - Nita Bieber, Amerikalı oyuncudur (d. 1926)
  - 2019 - Isacio Calleja, İspanyol eski millî futbolcu (d. 1936)
  - 2019 - Sandrine Doucet, Fransız siyasetçi (d. 1959)
  - 2019 - Bernard Lietaer, Belçikalı inşaat mühendisi, ekonomist, yazar ve profesör (d. 1942)
  - 2019 - Bruno Messerli, İsviçreli coğrafyacı, akademisyen ve yazardır (d. 1931)
  - 2019 - Matti Nykänen, Fin kayakla yüksek atlama sporcusu ve şarkıcı (d. 1963)
  - 2019 - Véronique Schiltz, Fransız arkeolog, sanat tarihçisi ve çevirmen (d. 1942)
  - 2020 - Claudio Bonadio, Arjantinli federal hakim ve siyasetçi (d. 1956)
  - 2020 - Gil Coan, Amerikalı eski beyzbol oyuncusu (d. 1922)
  - 2020 - Terry Hands, İngiliz tiyatro yönetmeni (d. 1941)
  - 2020 - Daniel arap Moi, Kenyalı siyasetçi (d. 1924)
  - 2020 - Ljiljana Petrović, Sırp şarkıcıdır (d. 1939)
  - 2020 - Tunca Yönder, Türk oyuncu, yapımcı ve yönetmen (d. 1938)
  - 2021 - Boulos Nassif Borkhoche, Melkit eski Başpiskoposu (d. 1932)
  - 2021 - Hüner Coşkuner, Türk müziği şarkıcısı (d. 1963)
  - 2021 - Hy Cohen, Amerikalı profesyonel beyzbol oyuncusu (d. 1931)
  - 2021 - Santiago García, Uruguaylı eski futbolcu (d. 1990)
  - 2021 - Charles McGee, Amerikalı ressam, heykeltıraş ve eğitimci (d. 1924)
  - 2021 - Jaime Murrell, Panamalı müzisyen ve besteci (d. 1949)
  - 2022 - Emília Barreto, Brezilyalı eski güzellik kraliçesi ve model (d. 1934)
  - 2022 - Üner Tan, Türk nörolog ve evrimsel biyolog (d. 1937)
  - 2023 - Luciano Armani, İtalyan yol bisiklet yarışçısı (d. 1940)
  - 2023 - Şerif İsmail, Mısır başbakanı olarak da görev yapan Mısırlı mühendis (d. 1955)
  - 2025 - Jiří Čtvrtečka, Çek sürat kanocusu (d. 1942)
  - 2025 - IV. Ağa Han, Şiîliğin Nizârî İsmâil'îyye mezhebinin 49. İmamı (d. 1936)
  - 2025 - Sid Ahmed Gazeli, Cezayirli siyasetçi ve iş adamı (d. 1937)
  - 2025 - Maria Teresa Horta, Portekizli şair, gazeteci, aktivist ve yazar (d. 1937)