BILGEM-AI/BILGE-Wiki-Tr-Plus huggingface dataset:
# Pentagonasterinae
Pentagonasterinae, Goniasteridae familyasına bağlı bir hayvan altfamilyasıdır.


## Taksonomi.
Pentagonasterinae altfamilyasına bağlı cinsler (2023):
  - "Akelbaster" - Mah, 2007 
  - "Anchitosia" - Mah, 2007 
  - "Eknomiaster" - H. E. S. Clark in H. E. S. Clark & McKnight, 2001 
  - "Pawsonaster" - Mah, 2007 
  - "Pentagonaster" - Gray, 1840 
  - "Ryukuaster" - Mah, 2007 
  - "Toraster" - A. M. Clark, 1952 
  - "Tosia" - Gray, 1840
# Tosia
Tosia, Pentagonasterinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Toraster
Toraster, Pentagonasterinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Pawsonaster
Pawsonaster, Pentagonasterinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Eknomiaster
Eknomiaster, Pentagonasterinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Ryukuaster
Ryukuaster, Pentagonasterinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Pentagonaster
Pentagonaster, Pentagonasterinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Anchitosia
Anchitosia, Pentagonasterinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Akelbaster
Akelbaster, Pentagonasterinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# TSLAQ
 - YÖNLENDİRME  YÖNLENDİRME 
TSLAQ, (telaffuzu /Tesla Q/), Tesla, Inc. şirketine karşı eleştirel bir tavır alan bireyleri ve toplulukları ifade eden bir terimdir. Bu grup, genellikle Tesla'nın finansal performansı, üretim süreçleri, CEO Elon Musk'ın liderliği ve şirketin vaatlerini sorgulayarak, şirketin başarısız olacağına dair görüşlerini dile getirir. TSLAQ terimi, özellikle sosyal medya platformlarında, özellikle X'de (Twitter), eleştirel görüşlerini paylaşan kişiler arasında bir hashtag veya etiket olarak kullanılır. Ancak, bu eleştiri genellikle spekülatif ve kısa vadeli finansal çıkarları temsil eden bir grup tarafından desteklenir ve bu nedenle eleştiri içerikli bir tutumun ötesinde, belirli bir finansal stratejiyi ifade edebilir. Bu tür gruplar, şirketin hisse fiyatlarını düşürmeye çalışarak kâr elde etmeye çalışabilirler. TSLAQ terimi, genellikle eleştirel bir bakış açısını ifade eden, ancak aynı zamanda belirli bir finansal amacı olan bir grup bireyi tanımlayan bir terim olarak kullanılır.


## Motivasyonlar.
2019'da Los Angeles Times'a göre, TSLAQ üyeleri Tesla'nın sahtekâr bir şirket olduğuna inanmakta ve şirketin hisse senedinin nihayetinde çökeceğini düşünmektedir. Aynı zamanda özellikle Tesla'nın ürünleri için "talep uçurumu" yaşadığını ve düzenli olarak satış rakamlarını çarpıttığını iddia etmektedirler. 2019 itibarıyla kendilerine göre belirledikleri temel hedef, "Tesla hisse senedi boğalarının ve medyanın zihnini değiştirmek"ti. Tesla, Aralık 2020'de ABD'deki en çok kısa satılan hisse senedi olmuş ve zirvesinde 34.5 milyar doların üzerinde kısa satılmış değere ulaşmıştı. Business Insider, 2019'da TSLAQ üye faaliyetini, "araştırma, haber makaleleri ve bazen şirketle ilgili abartılı komplo teorileri de dahil olmak üzere" paylaşan ve "şirketin ölümüne bahis yapan ve milyarder yöneticiyi rahatsız etmede büyük başarı bulan" bir grup olarak tanımlamıştır.
# Uromastycinae
Uromastycinae, Agamidae familyasına bağlı bir hayvan altfamilyasıdır.


## Taksonomi.
Uromastycinae altfamilyasına bağlı cinsler (2023):
  - "Saara" - Gray, 1845 
  - "Uromastyx" - Merrem, 1820
# Uromastyx
Uromastyx, Uromastycinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Saara
Saara, Uromastycinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Leiolepidinae
Leiolepidinae, Agamidae familyasına bağlı bir hayvan altfamilyasıdır.


## Taksonomi.
Leiolepidinae altfamilyasına bağlı cinsler (2023):
  - "Leiolepis" - Cuvier, 1829
# Leiolepis
Leiolepis, Leiolepidinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Hydrosaurinae
Hydrosaurinae, Agamidae familyasına bağlı bir hayvan altfamilyasıdır.


## Taksonomi.
Hydrosaurinae altfamilyasına bağlı cinsler (2023):
  - "Hydrosaurus" - Kaup, 1828
# Hydrosaurus
Hydrosaurus, Hydrosaurinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Caluromyinae
Caluromyinae, Didelphidae familyasına bağlı bir hayvan altfamilyasıdır.


## Taksonomi.
Caluromyinae altfamilyasına bağlı cinsler (2023):
  - "Caluromys" - J. A. Allen, 1900 
  - "Caluromysiops" - Sanborn, 1951 
  - "Glironia" - Thomas, 1912
# Glironia
Glironia, Caluromyinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Caluromysiops
Caluromysiops, Caluromyinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Caluromys
Caluromys, Caluromyinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Didelphinae
Didelphinae, Didelphidae familyasına bağlı bir hayvan altfamilyasıdır.


## Taksonomi.
Didelphinae altfamilyasına bağlı cinsler (2023):
  - "Chironectes" - Illiger, 1811 
  - "Didelphis" - Linnaeus, 1758 
  - "Gracilinanus" - Gardner and Creighton, 1989 
  - "Hyladelphys" - Voss, Lunde, and Simmons, 2001 
  - "Lestodelphys" - Tate, 1934 
  - "Lutreolina" - Thomas, 1910 
  - "Marmosa" - Gray, 1821 
  - "Marmosops" - Matschie, 1916 
  - "Metachirus" - Burmeister, 1854 
  - "Micoureus" - Lesson, 1842 
  - "Monodelphis" - Burnett, 1830 
  - "Philander" - Brisson, 1762 
  - "Thylamys" - Gray, 1843 
  - "Tlacuatzin" - Voss and Jansa, 2003
# Tlacuatzin
Tlacuatzin, Didelphinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Thylamys
Thylamys, Didelphinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Philander
Philander, Didelphinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Monodelphis
Monodelphis, Didelphinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Marmosa
Marmosa, Didelphinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Lutreolina
Lutreolina, Didelphinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Lestodelphys
Lestodelphys, Didelphinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Hyladelphys
Hyladelphys, Didelphinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Micoureus
Micoureus, Didelphinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Metachirus
Metachirus, Didelphinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Marmosops
Marmosops, Didelphinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Gracilinanus
Gracilinanus, Didelphinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Didelphis
Didelphis, Didelphinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Chironectes
Chironectes, Didelphinae altfamilyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
# Siyanür zehirlenmesi
Siyanür zehirlenmesi, çeşitli siyanür formlarına maruz kalmanın sonucu oluşan zehirlenme türüdür. Erken belirtiler arasında baş ağrısı, baş dönmesi, hızlı kalp atışı, nefes darlığı ve kusma yer alır. Bunu nöbetler, yavaş kalp hızı, düşük kan basıncı, bilinç kaybı ve kalp durması izleyebilir. Semptomların başlangıcı genellikle birkaç dakika içinde gerçekleşir. Kişi hayatta kalırsa uzun vadeli nörolojik sorunlar yaşayabilir.
Zehirli siyanür içeren bileşikler arasında hidrojen siyanür gazı ve bir dizi siyanür tuzu bulunur. Zehirlenme, bazen ev yangınından çıkan dumanı soluduktan sonra oluşabilmektedir. Diğer potansiyel maruziyet yolları arasında metal parlatma ile ilgili işyerleri, bazı böcek ilaçları, nitroprussid ilacı ve elma ve kayısı gibi bazı meyvelerin tohumlarının yenmesi yer almaktadır. Siyanürün sıvı formları deri yoluyla emilebilir. Siyanür iyonları hücresel solunumu engelleyerek vücut dokularının oksijen kullanamamasına neden olur.
Genellikle tanı koyulması zor bir zehirlenmedir. Ev yangını sonrasında bilinç düzeyi düşmüş, tansiyonu düşük veya kan laktik asit seviyesi yüksek olan bir kişiden şüphelenilebilir. Siyanürün kandaki seviyesi ölçülebilir ancak zaman alır. 0,5–1 mg/L hafif, 1–2 mg/L orta, 2–3 mg/L şiddetlidir ve 3 mg/L seviyesinden fazla ise genellikle ölüme yol açar.
Maruziyet şüphesi varsa, kişi maruziyet kaynağından uzaklaştırılmalı ve dekontamine edilmelidir. Tedavi destekleyici bakım ve kişiye %100 oksijen verilmesini içerir. Hidroksokobalamin (B12 a vitamini) bir panzehir olarak yararlı görünmektedir ve genellikle birinci basamak tedavi olarak kullanılır. Sodyum tiyosülfat da verilebilir. Tarihsel olarak siyanür toplu intihar için ve Nazi Almanyası tarafından soykırım için kullanılmıştır.
# Pastoral
Edebiyatın, sanatın veya müziğin pastoral türü, çobanın yaşam tarzının idealize edilmiş bir biçimini tasvir eder; mevsimlere, değişen su ve mera mevcudiyetine göre açık arazilerde hayvan gütmek. Hedef kitle genellikle şehirli bir kitledir. Bir pastoral bu türün bir eseridir. Bu türdeki bir müzik parçasına genellikle "pastorale" adı verilir.
Bu tür aynı zamanda Yunanca βουκολικόν ve βουκόλος kelimesinden gelen ve "çoban" anlamına gelen bukolik (İngilizce: "bucolics") olarak da bilinir.
# Vanadyum(II) klorür
Vanadyum(II) klorür, VCl2 formüllü, bir vanadyum ile iki klor atomundan oluşan inorganik bir bileşiktir. Elma yeşili renge sahip katı hâldeki bileşik, suda çözülünce mor rengini alır.
# Hippolyte-Victor Collet-Descotils
Hippolyte-Victor Collet-Descotils (21 Kasım 1773, Caen - 6 Aralık 1815, Paris), Fransız bir kimyager ve minerologdu. Paris Maden Okulunda eğitim alan Collet-Descotils 1805'te; Andrés Manuel del Río'nun 1801'de keşfettiği vanadyumun hatalı bir şekilde saf olmayan bir krom örneği olduğunu öne sürdü. Del Río ise, Collet-Descotils'in bu görüşünden önce elementin keşfine dair iddiasını geri çekmişti.
# Vini ultramarina
Vini ultramarina, Psittaculidae familyasının Vini cinsine bağlı bir hayvan türüdür. Markiz Adaları'na endemiktir. Doğal yaşam alanları subtropikal ya da tropikal nemli ova ormanları, subtropikal ya da tropikal nemli dağ ormanları ve plantasyonlardır. Esas olarak siyah farenin nüfus artışı ve ormansızlaşma nedeniyle tehdit altındadır.
# Vini peruviana
Vini peruviana, "Vini" cinsine bağlı, Fransız Polinezyası ve Cook Adaları'nda yaşayan küçük bir kuş türüdür. Eskiden Tahiti çevresindeki 23 adada görülen tür günümüzde muhtemelen sadece sekiz adada yaşamaktadır: Motu, Manuae, Tikehau, Rangiroa, Aratua, Kaukura, Apataki, Aitutaki ve muhtemelen Harvey Adası ve Manihi. Tüyleri ağırlıklı olarak koyu mavidir ve göğsünün üst kısmında, boğazında ve yüzünde beyaz bir alan vardır. Birleşik Krallık'taki ilk esir yetiştirme 1930'larda Tavistock Markisi tarafından yapıldı. Bu başarısından dolayı Yabancı Kuş Ligi tarafından gümüş madalya ile ödüllendirildi.
Nektarla, böceklerle ve yer yemişleriyle beslenen aktif kuşlardır.
# Vini kuhlii
Vini kuhlii, Psittaculidae familyasının "Vini" cinsine bağlı bir kuş türüdür. Güney Pasifik boyunca uzanan adalarda bulunan birkaç "Vini" loriket türünden biridir.
# Vini stepheni
Vini stepheni, Psittaculidae familyasının Vini cinsine bağlı bir papağan türüdür. Güney Pasifik'teki Pitcairn Adaları'ndan Henderson Adası'na endemiktir.
Doğal yaşam alanı subtropikal ormanlar veya tropikal nemli ova ormanıdır. Habitat kaybı ve yırtıcı hayvanların adaya kazara girmesi nedeniyle tehdit altındadır.
# Trichoglossus weberi
Trichoglossus weberi, Trichoglossus cinsine bağlı bir kuş türüdür. Endonezya'nın Flores adasına endemiktir. Eskiden "Trichoglossus haematodus"un bir alt türü olarak listelenmekteyken 1997'deki bir incelemeyi takiben ayrı bir tür olarak ele alınmaya başlamıştır.
# Trichoglossus capistratus
Trichoglossus capistratus, Trichoglossus cinsine bağlı Endonezya'ya özgü bir kuş türüdür. Eskiden "Trichoglossus moluccanus"un bir alt türü olarak olarak listelenmekte iken 1997'deki bir incelemeyi takiben ayrı bir tür olarak listelendi.
# Mondovi
Dréan (Arapça: الدرعان‎) ya da Cezayir'deki Fransız sömürgesi sırasındaki bilinen adıyla Mondovi, Cezayir'in El Tarif iline bağlı, Annâbe şehrinin 25 kilometre güneyinde bulunan küçük bir kasabadır. 2008 yılı itibarıyla nüfusu 37.686'dır.


## Tanınmış Kişiler.
Albert Camus (1913-1960), Fransız yazar ve filozof.
# Portekiz Timor
Portekiz Timor (), 1702'den 1975'e kadar var olan bir Portekiz kolonisiydi. Koloninin toprakları şu anda Doğu Timor olan bölgeye karşılık geliyor.
# Walter Harms
Walter Enrique Harms Céspedes (30 Nisan 1962 - 2 Aralık 2023), Paraguaylı siyasetçi.


## Erken hayatı ve kariyeri.
Harms, 30 Nisan 1962'de Asunción, Paraguay'da doğdu. #YÖNLENDİRME 'den (Colorado Partisi) siyasete girerek 2013-2023 yılları arasında #YÖNLENDİRME 'da (Paraguay Parlamentosu) delege olarak yer aldı.


## Ölümü.
Yanında bulunan üç kişiyle birlikte 2 Aralık 2023'te Asunción, Paraguay yakınlarında meydana gelen bir uçak kazasında 61 yaşında öldü.
# Goro Miyazaki
Goro Miyazaki(宮崎 吾朗,Miyazaki Gorō, doğum 21 Ocak 1967)#YÖNLENDİRME Japon yönetmen. Animatör, film yönetmeni ve Studio Ghibli'nin kurucu ortaklarından olan Hayao Miyazaki'nin oğludur. Babasının kariyerini takip etme konusunda "isteksiz" olarak tanımlanan Goro, film sektörüne girmeden önce uzun yıllar peyzajcılık yaptı. Tales from Earthsea (Yerdeniz Öyküleri - 2006), From Up on Poppy Hill (Tepedeki Ev - 2011) ve "Earwig and The Witch" (Benim Annem Bir Cadı - 2020) filmlerinin yönetmenidir.


## Yapımları.
### Filmler.
  - "Tales from Earthsea" (2006), yönetmen ve senarist
  - "From Up on Poppy Hill" (2011), yönetmen
  - "Earwig and the Witch" (2020), yönetmen
  - "The Boy and the Heron" (2023), sorumlu yapımcı


### TV dizisi.
  - "Ronja, the Robber's Daughter" (2014), yönetmen
# Veri ihlali
Veri ihlali, hassas, korunan veya gizli verilerin yetkisiz bir kişi tarafından kopyalandığı, iletildiği, görüntülendiği, çalındığı, değiştirildiği veya kullanıldığı bir güvenlik ihlalidir.
# Ali bin Ebu Talib Seferi (Hemdan)
Ali bin Ebu Tâlib'in Hemdan Seferi, 631 yılında (HS 10), Ali komutasındaki bir askerî birliğin Yemen'de bulunan Hemdan kabilesi üzerine yaptığı askeri seferdir. Ancak TDV'nın yayınladığı İslam Ansiklopedisi'nde "Hemdan" kabilesinin madde yazarı Mustafa Fayda, zaten kabilenin Tebük Seferi dönüşünde Medine'ye gönderdiği elçileriyle İslam'ı kabul edip bağlılılığını bildirdiğini, Taberi'nin naklettiği bu seferin Ali'yi yüceltmek için yapılan rivayetlerden biri olduğunu belirtir.
Bir askeri seferden çok Yemen halkına İslamı tebliğ için yapılan bir siyasi elçilik göreviydi. Çünkü Ali'den önce, Muhammed Yemen halkına İslam'ı tebliğ etmesi için Halid bin Velid'i göndermişti. Halid bu ülkedeki Hemdan kabilesi içinde altı ay boyunca müslüman olmaları için çabaladı. Ama kabile halkı müslüman olmayı reddetti. Muhammed bu sefer buraya Ali'yi yeni bir birlikle gönderdi ve Halid'in tüm birliğiyle geri dönmesini emretti. Ali kabilenin yurduna ulaşınca burada sabah namazı kıldı ardından Muhammed'in kabile halkına yazdığı İslam'a davet mektubunu okudu. Bunun ardından kabile halkı İslam'ı kabul etti. Bu olayın ardından Yemen'in diğer halklarının müslüman olması hız kazanmıştır.
İslam tarihinin birincil kaynaklarından biri olan Taberi'nin Peygamberler ve Melikler Tarihi kitabında bu olay şu şekilde anlatılmıştır:
"«Bera bin Azib anlattı: Halid bin Velid, Yemen halkını İslam'a davet etti ve ben de onunla birlikte gidenler arasındaydım. Altı ay bu meselede ısrar etti, fakat onlar cevap vermediler. Bunun üzerine Resûlullah, Ali bin Ebu Talib'i gönderdi ve Halid'in ve beraberindekilerin geri dönmesini emretti. Ancak içlerinden biri Ali'yle kalmak isterse izin vermesini de emretti. Bera şöyle dedi: "Ben Ali'nin peşinden giden biriydim ve Yemen sınırına vardığımızda halk haberi aldı. Onun etrafında toplandılar ve Ali bize sabah namazını kıldırdı. Sonra önümüze geçerek Allah'a hamd ve sena etti, sonra onlara Resûlullah'ın mektubunu okudu. Bir günde Hemdan'ın tamamı İslâm'ı kabul etti ve Resûlullah'a mektup yazdı. Peygamber, Ali'nin mektubunu okudu ve Allah'a secde etti. Sonra oturdu ve şöyle dedi: 'Selam olsun Hamdan'a, selam olsun Hamdan'a!' [Hamdan'ın din değiştirmesinden sonra] Yemen halkı İslam'ı kabul etmeleriyle ardı ardına geldiler."»"
# Love Is a Long Road (şarkı)
"Love Is a Long Road", Tom Petty'nin 1989'daki ilk solo albümü Full Moon Fever'dan bir şarkıdır. Birleşik Krallık'ta yalnızca "Free Fallin'" in B tarafı olarak yayınlanmasına ve tek başına bir single olarak yayınlanmamasına rağmen, oldukça fazla radyo yayını aldı. ABD'de Billboard Albüm Rock Tracks listesinde 7. sıraya kadar yükseldi.
# It's Good to Be King (şarkı)
"It's Good to Be King" Amerikalı rock şarkıcısı-söz yazarı Tom Petty'nin 1994 tarihli Wildflowers albümünden üçüncü single olarak çıkan bir şarkısıdır. Billboard Hot 100'de 68 numaraya, Billboard Mainstream Rock listesinde ise 6 numaraya kadar yükseldi.
# Stop Draggin' My Heart Around
"Stop Draggin' My Heart Around" Stevie Nicks ve Tom Petty and the Heartbreakers tarafından kaydedilen ve Nicks'in ilk solo albümü Bella Donna'nın (1981) ilk single'ı olarak yayınlanan bir şarkıdır. Parça, albümde Nicks tarafından yazılmayan tek şarkıdır. Tom Petty ve Mike Campbell tarafından Tom Petty and the Heartbreakers şarkısı olarak yazılan, o sırada Stevie Nicks için de çalışan Jimmy Iovine onun şarkı söylemesini sağladı.
Şarkı, Amerikan Billboard Hot 100 listesinde arka arkaya altı hafta boyunca 3. sıraya yükseldi (Nicks'in en büyük solo hiti ve Heartbreakers'ın da en büyük hiti). Ancak Birleşik Krallık'ta şarkı yalnızca 50. sıraya kadar yükselmeyi başardı.
# James Oliver Curwood
James Oliver Curwood (12 Haziran 1878, Owosso, Michigan – 13 Ağustos 1927, Owosso, Michigan), Amerikalı bir aksiyon, macera yazarı ve çevre korumacıdır. Kitapları genellikle Hudson Körfezi bölgesi, Yukon veya Alaska'da geçen maceralara dayanmaktadır. Yazarın romanları, en az 180 sinema filmine esin kaynağı olmuştur. Curwood öldüğünde, dünyanın (kelime başına) en çok kazanan yazarıydı.
James Oliver Curwood, büyük kısmını filmlerden aldığı telif gelirleriyle Curwood Şatosu'nu, memleketi Owosso, Michigan'da misafirlerini ağırlayacağı bir mekân ve bir yazı stüdyosu olarak inşa etti. Şato, ABD Ulusal Tarihi Yapılar Listesi'ne kayıtlıdır ve günümüzde şehir yönetimi tarafından bir müze olarak işletiliyor. Owosso kenti, yazarı her yıl düzenlenen Curwood Festivali ile anmaktadır.
 - YÖNLENDİRME
# Bahran Seferi
Bahran Seferi, İslam peygamberi Muhammed'in bir askerî seferidir.
Muhammed, Medine'ye 300 km. mesafedeki Bahran'da yaşayan Süleym kabilesinin Medine'ye saldıracağı istihbaratını aldı. Ardından Kasım 624'te 300 kişilik bir birlikle bu bölgeye hareket etti. İslam kuvvetlerinin üzerlerine geldiğini haber alan kabile çöle kaçarak dağıldılar ve herhangi bir çatışma olmadı. Muhammed on gün süren bir takipten sonra Medine'ye geri döndü.


## Ayrıca.
  - Muhammed'in askerî harekâtları
# Gorvala
Gorvala (Gürcüce: გორვალა), tarihsel Gürcü coğrafyasına özgü bir zeytin cinsidir. Bu coğrafyanın bir parçası olan Tao-Klarceti bölgesinde "Gorvala" veya "Gorvela" olarak bilinir.
Gorvala, Artvin bölgesine özgü bir zeytin cinsidir. Nitekim Muvahhid Zeki 1927 yılında Artvin vilayetinde yetişen zeytinler arasında Butko ("Putko"), Oturi ("Otur") ve Tbilisuri'nin ("Tiflis") yanı sıra Gorvala türünü de saymıştır.
Gorvala cinsi zeytin ağacı büyümeye oldukça elverişli olup gövdesi geniş taç biçimine sahiptir. Meyvesi yuvarlak veya yuvarlağa yakın oval şekle sahiptir. Adı da yuvarlakça anlamındaki Gürcüce “momrgvalo” (მომრგვალო) kelimesinden gelir. Küçük meyvesinin uzunluğu 1,8 santimetre, çapı 1,5 santimetredir. Ağırlığı 2,6 gramdır. Çekirdeği yumurta formunda olup uzunluğu 0,9 santimetre ve ağırlığı 0,3 gram kadardır. Olgunlaşınca dış kabuğu koyu bir renk alır. Dalındaki meyve genelde tek tek veya iki üç tanesi bir arada yer alır. Yaş Gorvala meyvesi yüzde 29,2 oranında yağa sahiptir.
# Gil Brother
Jaime Gil da Costa (29 Temmuz 1957 – 3 Aralık 2023), bilinen adlarıyla; Gil Brother, Brother Away, Away de Petrópolis, Away Nilzer ya da kısaca Away, Brezilyalı aktör, komedyen, dansçı ve sosyal medya ünlüsü.


## Hayatı.
Gil, 29 Temmuz 1957'de Petrópolis, Rio de Janeiro, Brezilya'da doğdu.
 1985'te başladığı oyunculuk ve sahne kariyerini 2023 yılındaki ölümüne kadar sürdürdü. Little Richard ve James Brown gibi büyük sanatçıları kendisine örnek aldı. İlginç, değişik tavırları, sert mizah anlayışı, sık sık küfürlü dil ve malapropizmlere başvurmasıyla tanınan sanatçı 2002-2008 yılları arasında Hermes & Renato gösteri grubu bünyesinde gerçekleştirdiği projelerle öne çıkmıştır.
En çok komedi türündeki; "Sinhá Boça" adlı prodüksiyonda canlandırdığı avukat "Dr. Gilmar" rolüyle akıllarda kalmıştır. Yer aldığı diğer bazı önemli yapımlar arasında; "Hermes e Renato", "Esquinas" "Uma Tentativa de Show" ve "Copa de Elite" sayılabilir.
Son dönemlerinde sosyal medya üzerinden gerçekleştirdiği video çalışmaları, bazı markaların reklam filmleri ve müzik video kliplerinde yer almıştır. 


## Ölümü.
Gil, 3 Aralık 2023'te Rio de Janeiro, Brezilya'da uzun zamandır mücadele ettiği prostat kanseri ile beraber seyreden inme ve zatürre hastalığı nedeniyle 66 yaşında ölmüştür.
# Hipoblast
Hipoblastlar, yüksek silindirik hücrelerdir. İleride endoderm, ektoderm ve mezoderm oluşturacaktır. Ayrıca amniyoblastları oluşturacak ve amniyon boşluğunu çevreleyecektir.
Hipoblastların içinde yer aldığı yapılar:
  - Heuser membranı
  - Bilaminar germ disk
  - Ekstraembriyonik mezoderm'in yapısını tamamen hipoblastlar oluşturmaz. Bir miktar epiblastlar da girer.
  - Kloakal membran'da yer alır ama orofaringeal membran'ın yapısında yer almaz.
# Dinesh Phadnis
Dinesh Phadnis (2 Kasım 1966 – 5 Aralık 2023), Hint aktör.


## Hayatı.
Phadnis, 2 Kasım 1966'da Bihar, Hindistan'da doğdu. 1997'de başladığı oyunculuk kariyerini 2023 yılındaki ölümüne kadar sürdürdü. En çok; Müfettiş Fredericks rolünde olduğu TV dizisi "C.I.D" ile dikkat çekti.
Yer aldığı diğer bazı önemli yapımlar arasında; "Sarfarosh", "Super 30", "Mela" ve "CIF" sayılabilir.


## Ölümü.
Phadnis, 5 Aralık 2023'te Mumbai, Hindistan'da 57 yaşında karaciğer yetmezliği nedeniyle ölmüştür.
# Declan Kennedy
Declan Kennedy (24 Temmuz 1934, Dublin) İrlandalı bir mimar. Avrupa Küresel Ekoköy Ağı'nın lideri (1995-99), Avrupa Permakültür Enstitüsü Direktörü (1984-89) ve Berlin Teknoloji Enstitüsü Başkan Yardımcısı (1975-78) olarak görev yaptı. 1972'den beri TU Berlin'de Mimarlık Profesörüdür.
Alman bir mimar olan eşi Margrit Kennedy'dir ve kızları Antja Kennedy ile Almanya'nın Aşağı Saksonya eyaletindeki Steyerberg'deki Lebensgarten ekoköyünde yaşamaktadırlar.
# Medea Amiranaşvili
Medea Petres Amiranaşvili (Gürcüce:მედეა პეტრეს ამირანაშვილი; 10 Ekim 1930 – 2 Aralık 2023), Gürcü opera sanatçısı (lirik soprano) ve eğitimci.


## Hayatı.
Amiranaşvili, 10 Ekim 1930'da sanatçı bir ailenin kızı olarak Şorapani, Zestafoni, Sovyetler Birliği'nde doğdu.
Tiflis Devlet Konservatuvarı'ndan mezun oldu. İlk sahne çalışmalarını Alexander İnaşvili ve Olga Bakutaşvili-Şulgina ile gerçekleştirdi. 1951-2006 yılları arasında; mezun olduğu; Tiflis Devlet Konservatuvarı, Tiflis Opera ve Balesi ile Kutaisi Opera Evi'nde sanatçı, eğitimci ve yönetici olarak görev yaptı.
Ayrıca aralarında; Polonya, Çekoslovakya, Romanya, Doğu Almanya, Macaristan, Bulgaristan, Avustralya, Yeni Zelanda, Fransa ve Kanada'nın olduğu ülkere turneler düzenledi.
Opera alanındaki hizmetleriyle Gürcistan Fahri Vatandaşı, Kral Tamar Nişanı ve Sovyetler Birliği Halk Sanatçısı gibi onurların sahibi oldu.


## Özel yaşamı ve ölümü.
Heykeltıraş Otar Parulava ile evliliğinden Marine Parulav adında şarkıcılık yapan bir kızı bulunan Amiranaşvili, 2 Aralık 2023'te Tiflis, Gürcistan'da doğal nedenlerden 93 yaşında öldü.


## Ailesi.
  - Babası – Petre Amiranaşvili (1907-1976), opera sanatçısı, Sovyetler Birliği Halk Sanatçısı (1950)
  - Annnesi – Nadeşa Tsomya (1904-1973), opera sanatçısı, Gürcistan Halk Sanatçısı (1943)
  - Erkek kadeşi – David Amiranaşvili
  - Eşi – Otar Parulava, heykeltıraş
  - Kızı – Marine Parulava, şarkıcı
# Stefano Menicacci
Stefano Menicacci (4 Ekim 1931 – 4 Aralık 2023), İtalyan siyasetçi.


## Hayatı.
Menicacci, 4 Ekim 1931'de Foligno, İtalya'da doğdu. İtalyan Sosyal Hareketi ve Ulusal Demokrasi Hareketi'nde yürüttüğü siyasi kariyerinde 1968 ile 1979 yılları arasında İtalya Parlamentosu'nda delege olarak yer aldı. Menicacci, 4 Aralık 2023'te doğum yeri Foligno, İtalya'da doğal nedenlerden 89 yaşında vefat etti.
# Filistin anahtarı
Filistin anahtarı veya Filistin dönüş anahtarı Filistinlilerin Nakba'da kaybettikleri evlerinin sembolüdür; Filistin Mandası nüfusunun yarısından fazlası 1948 Filistin sürgünü ve kaçışı sırasında ya sürülmüş ya da şiddetten kaçmış ve daha sonra geri dönüş hakkı reddedilmiştir. Neredeyse 75 yıl sonra anahtar, fiziksel ve duygusal kayıp ve adaletsizliğin güçlü bir sembolü ve hatırlatıcısı olmaya devam etmektedir.
Geri dönüş umudunun bir parçası ve kaybedilen mülkler için bir hak talebi olarak kabul edilir.


## Açıklama.
Anahtarlar büyük ve eski moda tarzdadır.
Büyütülmüş kopyaları genellikle Filistinli mülteci kampları çevresinde bulunur ve dünyanın dört bir yanındaki Filistin yanlısı gösterilerde kolektif semboller olarak kullanılır.


## Dünyanın en büyük anahtarı.
2016 yılından bu yana Doha, Katar'daki bir Filistin restoranı, 2,7 ton ve 7,8 x 3 metre boyutlarıyla dünyanın en büyük anahtarına ilişkin Guinness Dünya Rekoru'nu elinde bulundurmaktadır.
# Amira Hess
Amira Hess (İbranice:אמירה הס; d. 13 Mart 1943 – ö. 1 Aralık 2023), İsrailli şair, ressam ve aktris.


## Hayatı.
Hess, 13 Mart 1943'te Bağdat'ta Yahudi bir ailenin kızı olarak doğdu. Öncesinde 1951'de geçici olarak İsrail'de bir mülteci kampına yerleşmiş ardından tüm yaşamının geçtiği Kudüs'teki kalıcı ikametine geçiş yapmıştır. İlk kitabı "And the Moon is Dripping Madness" ("Ve Ay Damlayan Delilik") ile Luria Ödülü'ne (adını: şair Yerucham Luria'dan alan) layık görüldü. İbranice olarak yazdığı diğer şiir kitapları arasında; "Two Horses by the Light Line" ("Işık Hattının Yanında İki At"), "The Information Eater" ("Bilgi Yiyen"), "Yovel" ve "There is no Real Woman in Israel" ("İsrail'de Gerçek Kadın Yok") sayılabilir. Çalışmalarından bazıları; İngilizce, Fransızca, Almanca, Yunanca, İspanyolca ve Rusçaya çevrilmiştir. Aynı zamanda "Between Boulders of Basalt and Foundation" başlığıyla yaklaşık yetmiş şiirinden oluşan bir derlemesi Shay K. Azoulay tarafından İngilizceye aktarıldı. Yaşamı boyunca toplam 13 cilt şiiri yayınlanmıştır. Çalışmalarıyla; Başbakanlık Şiir Ödülü (iki defa), Yehuda Amichai Ödülü ve Kugel & AHI Şiir Ödülü'ne layık görülmüştür.
Hess, 1 Aralık 2023'te Kudüs, İsrail'de 80 yaşında akciğer kanserine yenik düşerek öldü.
# Temsa Prenses
Temsa Prenses veya Mitsubishi Prenses, Temsa tarafından 1992-2000 yılları arasında üretilen şehirlerarası otobüs modelidir. Araç, 12 metre uzunluğa ve 47 yolcu kapasitesine sahipti.
Temsa Prenses'in üretimine Maraton'un yerine 1992 yılında başlandı. Araç, Temsa tarafından Mercedes-Benz'in O304 modeline rakip olarak geliştirilmiş olup yerini aldığı Maraton'un modernize edilmiş versiyonudur. Araçta, 275 bg güç ve 941 Nm tork üreten 14.9 L "8DC8" veya 310 bg güç ve 1.250 Nm tork üreten 16.0 L "8DC9-3A" V8 dizel motorlar ile 7 ileri "M10S7" manuel şanzıman bulunmaktaydı. 1995 yılında yapılan bir makyaj ile ön kısmındaki Prenses yazılı panel kaldırılarak yerine Mitsubishi logosu ve Prenses yazısı eklendi.
Temsa Prenses'in üretimi 2000 yılında sona erdi ve yerini Temsa Safir ve Safari'ye bıraktı.
# Tolgomuri
Tolgomuri (Gürcüce: თოლგომური), tarihsel Gürcü coğrafyasına özgü bir zeytin cinsidir. Adını Artvin ilinin merkez ilçesine bağlı Salkımlı köyünün eski adı olan Tolgomi'den alır ve bu türün bu civarda yetiştiği isminden anlaşılmaktadır.
Gürcü araştırmacı M. Ğlonti'nin 1960 yılında yayımlanan kitabında saydığı Gürcü zeytin cinslerinden biri Tolgomuri'dir. Artvin vilayeti üzerine çalışmasıyla tanınan Muvaddid Zeki 1927 yılında Artvin bölgesinde yetişen zeytin çeşitleri olarak Gorvala, Butko ("Putko"), Oturi ("Otur") ve Tbilisuri'yi ("Tiflis") saymış, ancak Tolgomuri'den söz etmemiştir.
Tolgomuri ağacı ortalama bir boya sahiptir. Meyvesinden nitelikli zeytinyağı elde edilir. Ayrıca konserve olarak da tüketilir. Meyvesi yumurta formuna benzer. Orta büyüklükteki taneler bazen irice olur. Uzunluğu 2,4-3 santimetre arasında değişir. Çapı 2-2,3 santimetredir. Ortalama ağırlığı 3,5-8 gramdır. Görece büyük ve oval çekirdeğe sahip olup çekirdeğinin uzunluğu 0,8-0,9 santimetredir. Sivri bir uca sahip olan çekirdeğinin ağırlığı 0,65 gram civarındadır. Meyvesi olgunlaşınca siyahlaşır. Etli kısmı yüzde 63 oranında yağ içerir.
# Daniel Peretz
 Kaleci 
 | title = Başarıları
 | madalyalar = 
 İsrail U-17 
Daniel Peretz (İbranice: דניאל פרץ) (d. 10 Temmuz 2000), Bundesliga kulübü Bayern Münih ve İsrail millî takımında kaleci olarak oynayan İsrailli profesyonel futbolcudur.
Profesyonel kariyerine 2019 yılında Maccabi Tel Aviv kulübünde başladı. Daha sonra sırasıyla Beitar Tel Aviv Bat Yam ve Bayern Munich kulüplerinde oynadı.
# Tarek Buchmann
 Defans 
 | title = Başarıları
 | madalyalar = 
 Almanya U-16 
Tarek Buchmann (d. 28 Şubat 2005), Bayern Münih takımında defans pozisyonunda görev yapan Alman futbolcudur.
# Lorius domicella
Lorius domicella, Lorius cinsine bağlı Endonezya'ya özgü bir kuş türüdür.
# Carlo Vecce
Carlo Vecce (1959 doğumlu) Napoli Üniversitesi'nde İtalyan Edebiyatı Profesörüdür, aynı zamanda Pavia Üniversitesi, D' Annunzio Chieti-Pescara Üniversitesi ve Macerata Üniversitesi gibi üniversitelerde ders vermiştir. Yurt dışında Sorbonne Nouvelle ve California Los Angeles Üniversitesi'nde misafir profesör olarak bulundu.


## Akademik kariyer.
Doktorasını Giuseppe Billanovich'in yönettiği teziyle Milano Katolik Üniversitesi'nde aldı; araştırmaları İtalya ve Avrupa'da Rönesans Edebiyatı ve Medeniyeti, özellikle de Modern Çağın başlangıcındaki entelektüel atölyelerin tarihi ve diller arasındaki ilişkiler üzerine odaklandı.
Vecce Leonardo da Vinci konusuna odaklanmıştır: Carlo Pedretti'nin rehberliğinde Leonardo da Vinci'nin eserleri ve el yazmaları üzerinde çalıştı, "Resim Kitabı" (Codex Urbinas, 1995) ve Codex Arundel'i (Londra, Britanya Kütüphanesi, 1998) yayınladı. Ayrıca Leonardo'nun Yazıları'nın bir antolojisini (1992) ve "Leonardo" adlı birçok dile çevrilmiş bir biyografisini (1998, yeni baskı 2006) yayınladı. 1994 yılında “Commissione Vinciana” üyeliğine atandı. Louvre ve Metropolitan Müzesi'nde Leonardo'nun çizimleri ve el yazmalarından oluşan sergilere, Kunsthistorisches Museum ve Pietro Bembo'da Michelangelo hakkındaki sergilere işbirliği yaptı. Ambrosian Kütüphanesi'nde Leonardo'nun Codex Atlanticus'tan masal ve masallarla ilgili çizimlerinin yer aldığı sergiyi düzenledi. UNESCO'nun himayesinde uluslararası I mondi di Leonardo konferansını da düzenledi.
Yaratıcı yayınları arasında Feuilles şiirleri ve Coblas diyaloğu yer alır. Il mistero delle sei stanze ve Québec'teki Viaggio şiiri; Tiyatro için diğer kompozisyon: La luna capovolta. Sogni di Girolamo Cardano, Compagne di classe ve Umbra profunda. Giordano Bruno'nun Frammenti della giovinezza'sı.
# Paolo Galluzzi
Paolo Galluzzi (d. 1942, Floransa, İtalya), İtalyan bilim tarihçisidir. Leonardo da Vinci ve Galileo Galilei'nin Çalışmalarının Ulusal Baskısı Güncellemeleri Danışma Kurullarına başkanlık etmektedir. İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi, Amerikan Felsefe Topluluğu ve Accademia Nazionale dei Lincei üyesidir.


## Biyografi.
1982'den beri İtalya'nın Floransa kentindeki Museo Galileo - Istituto e Museo di Storia della Scienza'nın direktörlüğünü yapmaktadır. 1979'dan 1994'e kadar Siena Üniversitesi'nde, ardından 1994'ten 2010'a kadar Floransa Üniversitesi'nde Bilim Tarihi kürsüsü başkanlığını yürüttü. 1991'den 2007'ye kadar uluslararası bilim tarihi dergisi Nuncius'un genel yayın yönetmenliğini yaptı. Halen İtalya ve yurtdışındaki önemli dergilerin ve kültür kurumlarının bilimsel kurullarında yer almaktadır. Nobel Vakfı tarafından Stockholm'de Nobel Müzesi'nin oluşturulması için Uluslararası Bilim Komitesi başkanlığına atandı. Halen Leonardo da Vinci'nin El Yazmaları ve Çizimleri Ulusal Baskısı ve Galileo Galilei'nin Çalışmalarının Ulusal Baskısı Güncellemeleri Danışma Kurullarına başkanlık etmektedir. İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi, Amerikan Felsefe Topluluğu ve Accademia Nazionale dei Lincei üyesidir. Araştırmaları şu konulara odaklanmıştır: Leonardo da Vinci, Rönesans bilim adamları ve mühendisleri, Galileo ve Okulu, Avrupa bilimsel akademileri, bilimsel araçların tarihi, müzeler ve bilimsel koleksiyonlar, bilim tarihi yazımı ve birleşme sonrası bilimsel araştırmaların tarihi. Ayrıca araştırma organizasyonu ve bilimsel kültürün yayılmasına yönelik birçok plan geliştirdi. İtalya'da ve yurtdışında sergilenen bir dizi tarihi bilimsel serginin yanı sıra bilim ve teknoloji tarihi üzerine bilgi sistemleri ve multimedya tasarladı. Pek çok eserin yazarıdır.
# Helotermin
Helotermin (veya HLTx), Meksika boncuklu kertenkelesi "Heloderma horridum horridum"ʼun zehrinden elde edilen bir toksindir. Helotermin, ryanodin reseptörlerini, kalsiyum ve potasyum kanallarını inhibe eder. Helotermin uyuşukluğa, arka bacaklarda kısmî felce ve vücut sıcaklığının düşmesine neden olabilir. Toksin heloterminin adı, kaynağı olan Heloderma kertenkelesinden ve bunun farelerdeki etkilerinden biri olan hipotermiyi tetiklemesinden türetilmiştir.


## Kaynağı.
Helotermin, boncuklu kertenkelenin dört alt türünden biri olan Meksika boncuklu kertenkele "Heloderma horridum horridum"ʼun zehirinde (tükürük salgısı) bulunan bir toksindir. Meksika boncuklu kertenkelesinin zehri, heloterminin yanı sıra en az üç toksin ve birkaç enzim daha içeriyor.


## Toksisite.
HLTx'in ana etkisi hipoterminin tetiklenmesi gibi görünmektedir. Diğer etkiler uyuşukluk, bağırsaklarda şişme/ishal ve arka bacaklarda felçtir. Zehirlenmiş hayvanların vücutlarının sırt kısımlarına dokunulduğunda ara sıra tonik kasılmalar meydana gelebilir.


## Kimyası.
HLTx peptidi, tek bir polipeptit zincirinde 242 amino asitten oluşur. Sekiz disülfür köprüsü ile bağlanmıştır ve molekül ağırlığı 25,5 kDa'dır. İzo-elektrik noktası 6,8'dir ve N-terminal amino asit dizisi şöyledir: Glu-Ala-Ser-Pro-Lys-Leu-Pro-Gly-Leu-Met-Thr-Ser-Asn-Pro-Asp-Gln-Gln-Thr- Glu-Ile.
HLTx, bilinen sodyum, potasyum veya kalsiyum kanalına özgü toksinlerin hiçbiriyle yapısal benzerlik göstermez.
# Człuchów
Człuchów pl (, "Człochòwo" ya da "Człëchòwò"; ) Polonya'nın kuzeyindeki Gdańsk Pomeranya bölgesinde, Aralık 2021 itibarıyla 13.350 nüfusa sahip bir kasabadır. Pomeranya Voyvodalığı'ndaki Człuchów ilçesinin başkentidir.


## Önemli insanlar.
  - Ulrich von Jungingen (c.1360–1410) Cermen Şövalyelerinin 26. Büyük Üstadı, 1407-1410
  - Binbaşı Friedrich Kasiski (1805–1881) bir Alman piyade subayı, kriptograf ve arkeolog
  - Martin Grase (1891–1963), II. Dünya Savaşı sırasında bir Alman generali
  - Joachim Wandel (1914–1942) Luftwaffe ası
  - Karl Nitz (d. 1932) bir Alman judocu
  - Başpiskopos Eugeniusz Popowicz (d. 1961) Polonyalı Ukraynalı Yunan Katolik hiyerarşisi
  - Ted Pietka (d. 1967) Polonyalı bir işadamı
  - Ariel Jakubowski (d. 1977) Polonyalı bir futbolcu, 300'den fazla profesyonel maç
  - Marcin Kobierski (d. 1977) Polonyalı bir sprint kanocusu, 1996 Yaz Olimpiyatları'nda yarıştı
  - Marta Żmuda Trzebiatowska (d. 1984), Polonyalı sinema, televizyon ve tiyatro oyuncusu.
  - Paweł Kaczmarek (d. 1995) Polonyalı bir sprint kanosu, 2016 Yaz Olimpiyatları'nda yarıştı
  - Kamila Baar (d. 1979) Polonyalı bir film, televizyon ve tiyatro oyuncusu


## Uluslararası ilişkiler.
Człuchów'un kardeş şehirleri vardır:
# Klorobenzen
 
Klorobenzen, kimyasal formülüne sahip aromatik bir organik bileşiktir. Bu renksiz, yanıcı sıvı, yaygın bir çözücüdür ve diğer kimyasalların üretiminde yaygın olarak kullanılan bir ara maddedir.


## Üretimi.
İlk kez 1851'de tanımlandı. Klorobenzen, ferrik klorür, kükürt diklorür ve susuz alüminyum klorür gibi katalitik miktarda Lewis asidi varlığında benzenin klorlanmasıyla üretilir:
Katalizör klorun elektrofilikliğini arttırır. Klor elektronegatif olduğundan, daha sonraki klorlamaya karşı bir miktar azalmış duyarlılık sergiler. Endüstriyel olarak reaksiyon, diklorobenzen oluşumunu en aza indirmek için sürekli bir işlem olarak gerçekleştirilir.
# Digraf (ortografi)
Digraf veya digram (Eski Yunanca: δίς; ), bir dilin yazımında tek bir ses birimi (farklı ses) veya iki karakterin birleşiminin normal değerlerine karşılık gelmeyen bir dizi ses birimi yazmak için kullanılan bir karakter çiftidir.
# Temsa Maraton
Temsa Maraton, Temsa tarafından 1987-1993 yılları arasında ve 2015 yılından bu yana üretilen şehirlerarası otobüs modelidir. Araç, Temsa'nın amiral gemisi modelidir.


## Birinci nesil (1987-1993).
Mitsubishi Maraton olarak da bilinen Temsa Maraton'un üretimine 1987 yılında başlandı. Araç, Mitsubishi'nin Japonya pazarında sunduğu Mitsubishi Fuso Aero Bus'ın Türkiye pazarına uyarlanmış versiyonuydu. Araçta, 275 bg güç ve 941 Nm tork üreten 14.9 L "8DC8" V8 dizel motor ile 7 ileri "M10S7" manuel şanzıman bulunmaktaydı ve 47 yolcu kapasitesine sahipti. Üretildiği dönem boyunca Mercedes-Benz'in O303 modeliyle rekabet etmekteydi.
Maraton, 1993 yılında yerini daha modernize edilmiş versiyonu olan Prenses'e bıraktı.


## İkinci nesil (2015-günümüze).
İkinci nesil Temsa Maraton 2015 yılında Kortrijk'te düzenlenen Busworld 2015 fuarında tanıtıldı. Araçta, 432 bg güç ve 2.100 Nm tork üreten 10.8 L DAF "MX11" I6 turbodizel motor ile 6 ileri ZF manuel şanzıman veya opsiyonel olarak 12 ileri ZF otomatik şanzıman bulunmaktadır.


### Modelleri.
  - Maraton 12: Maraton serisinin kısa açıklı modeli. 12,3 metre uzunluktadır ve 54 yolcu kapasitesi bulunmaktadır.
  - Maraton 13 VIP: Maraton serisinin uzun açıklı VIP özelliklere sahip modeli. 13 metre uzunluktadır ve 58 yolcu kapasitesi bulunmaktadır.
# Chełmno
Chełmno, Polonya'nın kuzeyinde, Vistül Nehri yakınında, Aralık 2021 itibarıyla 18.915 nüfusuyla bir kasabadır. Kuyavian-Pomeranian Voyvodalığı'ndaki Chełmno İlçesinin merkezi ve Chełmno Arazisi'nin tarihi başkentidir.
Orta Çağ'daki bölgesel önemi ve Töton Tarikatı Devleti içindeki yeri nedeniyle şehir, Chełmno Arazisi ile daha sonra Polonya Krallığı'nın idari birimi olan Chełmno Voyvodalığı, Katolik Piskoposluk bölgesine ve mevcut başkent Varşova da dahil olmak üzere Polonya çevresindeki şehir ve kasaba hakları için kullanılan Kulm Kanunu'na adını vermiştir.


## Önemli sakinler.
  - Brunon Bendig (1938–2006), amatör boksör
  - Adam Cieśliński (d. 1982), futbolcu
  - Friedrich-Carl Cranz (1886–1941), general
  - Hans Dominik (1870–1910), sömürge subayı
  - Roderich von Erckert (1821-1900), etnograf
  - Friedrich Fülleborn (1866–1933), doktor ve tropikal hastalık uzmanı
  - Grzegorz Gerwazy Gorczycki (yaklaşık 1665–1734), Polonyalı Barok besteci, Chełmno Akademisi'nde öğretim görevlisi
  - Heinz Guderian (1888–1954), Alman general, "yıldırım" ve tank teorisyeni
  - Hyacinth (Jacek) Gulski (1847-1911), Roma Katolik Rahibi, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki, özellikle Milwaukee'deki Polonya diasporasının lideri
  - (1702–1758), Chelmno Piskoposu
  - Hermann Löns (1866–1914), yazar
  - Dariusz Mioduski (d. 1964), girişimci, avukat, Legia Warszawa'nın sahibi
  - Michael Otto (d. 1943), girişimci
  - Franciszek Raszeja (1896–1942), doktor
  - Leon Raszeja (1901–1939), avukat
  - Ludwik Rydygier (1850–1920), ünlü cerrah ve tıp profesörü
  - Antoni Grabowski (1857–1921), kimya mühendisi, Esperanto aktivisti
  - Walter Schilling (1895–1943), Wehrmacht generali
  - Kurt Schumacher (1895–1952), Alman politikacı
  - Max Sperling (1905–1984), Wehrmacht subayı
  - Max Stirner (1806–1856), filozof
  - Adolf Wach (1843–1926), Alman hukukçu
  - Jakub Zabłocki (1984–2015), futbolcu
# Dace Lina
Dace Lina (d. 1 Aralık 1981) Letonyalı bir maraton koşucusudur. Letonya'nın Bauska kentinde doğan Lina, 2010 yılında Valmiera Maratonu'nu kazandı. Lina, 2012 Yaz Olimpiyatları'na katılarak parkuru 98. sırada bitirdi.
# Yungipicus temminckii
Yungipicus temminckii, Yungipicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# GUMPS
GUMPS, inişten önce kritik hiçbir şeyin unutulmadığından emin olmak için geri çekilebilir dişli uçak pilotları tarafından bir kontrol listesi olarak kullanılan yaygın bir kısaltmadır. Popülerliği oldukça fazladır ve uçuş öğrencileri müfredatlarında, FAA yayınlarında ve havacılık dergilerinde yer almaktadır.
İniş sırasındaki dikkat dağınıklığı ve meşguliyet nedeniyle, 1998 ile 2003 yılları arasında Amerika Birleşik Devletleri'nde her yıl yaklaşık 100 vites yükseltmeli iniş olayı meydana geldi.


## Kontrol listesi.
GUMPS şifrelemesinin açılımı şöyledir:
  - G – Gaz (Uygun dolulukta yakıt, yakıt pompası açık, pozitif yakıt basıncı)
  - U – Alt takım (iniş takımları aşağıda)
  - M – Karışım (yakıt karışımı ayarla)
  - P – Pervane (kanatları ayarla)
  - S – Emniyet Kemerleri ve anahtarlar (ışıklar, pitot ısıtma ve benzerleri)
# Yungipicus moluccensis
Yungipicus moluccensis, Yungipicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Yungipicus maculatus
Yungipicus maculatus, Yungipicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Yungipicus ramsayi
Yungipicus ramsayi, Yungipicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Yungipicus nanus
Yungipicus nanus, Yungipicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Yungipicus kizuki
Yungipicus kizuki, Yungipicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Yungipicus canicapillus
Yungipicus canicapillus, Yungipicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Xiphidiopicus percussus
Xiphidiopicus percussus, Xiphidiopicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Geocolaptes olivaceus
Geocolaptes olivaceus, Geocolaptes cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Lindenau (Leipzig)
Lindenau, Almanya'nın Saksonya eyaletinde, Leipzig'te bulunan bir semt. "Stadtbezirk" (ilçe) Alt-Batı'nın bir parçasıdır.


## Parklar.
  - Palmengarten (Leipzig)
# Gecinulus viridis
Gecinulus viridis, Gecinulus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Gecinulus rafflesii
Gecinulus rafflesii, Gecinulus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Gecinulus grantia
Gecinulus grantia, Gecinulus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Dryobates nuttallii
Dryobates nuttallii, Dryobates cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Dryobates scalaris
Dryobates scalaris, Dryobates cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Dryobates pubescens
Dryobates pubescens, Dryobates cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Dryobates minor
Dryobates minor, Dryobates cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Dryobates cathpharius
Dryobates cathpharius, Dryobates cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# İmren Erşen
İmren Erşen (d. 1940, Berlin, Almanya), ressam 
Mülkiyeli ressam olarak da tanınan Erşen’in portre, peyzaj, natürmort, nü, iç mekan ve dış mekan gibi çeşitli konularda resimleri vardır.


## Yaşamı.
İmren Erşen babasının görevi nedeniyle 1940 yılında Berlin’de doğdu.
İkinci Dünya Savaşının giderek şiddetlenmesi üzerine aile Almanya’dan ayrılarak Eskişehir’e döndü. İlk, orta ve lise eğitimini Eskişehir’de gören Erşen 1962 yılında Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesinden mezun oldu.
1963-1995 yılları arasında T.P.A.O Genel Müdürlüğü’nde çalıştı.


## Sanat Yaşamı.
Sanatçı 1967 yılında resim çalışmalarına başladı.
1967 - 1974 yılları arasında Türk-Amerikan Derneğinde Türk resim sanatının desen ustası olarak bilinen Refik Ekipman’la desen çalıştı. Ardından ressam Lütfü Günay’dan yağlıboya dersleri aldı; doğa ve modelle çalışmayı Günay’dan öğrendi.
1968 yılında altı kadın ressamın bir araya gelerek oluşturduğu Altılar Grubu’nun kuruluşuna katıldı. Bu birliktelikten 1979 yılında ayrıldı.
1972 yılında ünlü ressam Eşref Üren’le başlayan çalışmaları 1984’te Üren’in ölümüne dek sürdü.
1982’de görevli olarak gittiği Hindistan’da üç ay resim çalıştı. 1985 yılında İtalyan Hükümetinin bursu ile İtalya’nın Floransa kentinde sanat eğitimi, Scuola Lorenzo de Medici ve Uffizi Müzesinde Rönesans ustalarından desen çalışmaları yaptı.
1988-1991 yılları arasında Ankara Sanat Kurumu Derneği başkanlığını yürüttü. 1989 yılında yazar Sıtkı M. Erinç ile birlikte “Ressam Eşref Üren” kitabını hazırladı.
Sanatsal çalışmalarını 1998 – 2000 yılları arasında Paris’te sürdürdü, Ecole Nationale Superiere des beaux-arts ve Grande Chaumiere'e devam etti. 50. yıl retrospektif sergisini 2017 yılında açtı. 49 kişisel sergi düzenleyen sanatçı çok sayıda karma sergiye katıldı.
SAKÜDER (Sanat ve Sanatkârlar Topluluğu Kültür Derneği) onur üyesi olan sanatçı çalışmalarını Ankara’da sürdürmektedir.


## Ödülleri.
  - 1976 - Ankara Sanat Dergisi Yağlıboya Resim Dalında Başarı Ödülü
  - 1976 - İfsak Fotoğraf Yarışmasında İkincilik Ödülü
  - 1984 - Meteksan Desen Yarışması'nda Büyük Ödül
  - 1984 - Türk-Fransız Kültür Derneği Fotoğraf Yarışması, Mansiyon
  - 2022 - Birleşmiş Ressamlar ve Heykeltıraşlar Derneği Onur Ödülü 
  - 2022 - Dil Derneği Onur Ödülü 


## İsmini Taşıyan Yapı.
  - İmren Erşen Oya Müzesi - Sanatçı 2022 yılında Eskişehir Büyükşehir Belediyesi katkılarıyla dünyada bir ilk olarak, Eskişehir’de İmren Erşen Oya Müzesi’nin kurulmasını gerçekleştirdi.
# Alestes dentex
Alestes dentex, "Alestes" cinsine bağlı bir balık türüdür. 


## Dağılım ve habitat.
"Alestes dentex" genellikle Orta ve Batı Afrika'da dağılım gösterir. Kenya Rift Vadisi'ndeki Turkana Gölü'nde, Uganda'daki Albert Gölü'nde ve Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nde de görülür.


## Besin kaynağı.
"Alestes dentex"; tohumlar, zooplankton ve böceklerle beslenir.
# Sphyrapicus varius
Sphyrapicus varius, Sphyrapicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Sphyrapicus thyroideus
Sphyrapicus thyroideus, Sphyrapicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Sphyrapicus ruber
Sphyrapicus ruber, Sphyrapicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Sphyrapicus nuchalis
Sphyrapicus nuchalis, Sphyrapicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Reinwardtipicus validus
Reinwardtipicus validus, Reinwardtipicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Pardipicus nivosus
Pardipicus nivosus, Pardipicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Pardipicus caroli
Pardipicus caroli, Pardipicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Mulleripicus funebris
Mulleripicus funebris, Mulleripicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Mulleripicus pulverulentus
Mulleripicus pulverulentus, Mulleripicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Mulleripicus fulvus
Mulleripicus fulvus, Mulleripicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Dendrocoptes medius
Dendrocoptes medius, Dendrocoptes cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Dendrocoptes dorae
Dendrocoptes dorae, Dendrocoptes cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Dendrocoptes auriceps
Dendrocoptes auriceps, Dendrocoptes cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Chrysophlegma miniaceum
Chrysophlegma miniaceum, Chrysophlegma cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Chrysophlegma mentale
Chrysophlegma mentale, Chrysophlegma cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Chrysophlegma flavinucha
Chrysophlegma flavinucha, Chrysophlegma cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Micropternus brachyurus
Micropternus brachyurus, Micropternus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Meiglyptes tukki
Meiglyptes tukki, Meiglyptes cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Meiglyptes tristis
Meiglyptes tristis, Meiglyptes cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Meiglyptes jugularis
Meiglyptes jugularis, Meiglyptes cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Leuconotopicus villosus
Leuconotopicus villosus, Leuconotopicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Leuconotopicus borealis
Leuconotopicus borealis, Leuconotopicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Leuconotopicus stricklandi
Leuconotopicus stricklandi, Leuconotopicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Leuconotopicus fumigatus
Leuconotopicus fumigatus, Leuconotopicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Leuconotopicus arizonae
Leuconotopicus arizonae, Leuconotopicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Leuconotopicus albolarvatus
Leuconotopicus albolarvatus, Leuconotopicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Leiopicus mahrattensis
Leiopicus mahrattensis, Leiopicus cinsine bağlı bir kuş türüdür.
# Mercedes-Benz O303
Mercedes-Benz O303, Mercedes-Benz tarafından 1974-1992 yılları arasında üretilen bir şehirlerarası otobüs modelidir. Araç, ilk olarak 1974 Paris Otomobil Fuarı'nda tanıtılmış olup Mercedes-Benz O302'nin yerini almıştır. O302, müşterinin ön kısmın alt kısmını ve hatta ön cam da dahil olmak üzere ön kısmın tamamını şasi ile birlikte gönderilen entegre modelden almayı seçebileceği bir şasi olarak da mevcuttu.
O303, 1985 yılında ABS fren sistemine sahip ilk otobüs olma ünvanını elde etti.
Mercedes-Benz O303, toplam 33.000 adet üretilmiş olup 1992'de yerini Mercedes-Benz O404'de bıraktı.
# İzotopolog
Kimyada izotopologlar yalnızca izotopik bileşimleri bakımından farklılık gösteren moleküllerdir. Aynı kimyasal formüle ve atomların bağlanma düzenine sahiptirler, ancak en az bir atom ana atomdan farklı sayıda nötrona sahiptir.
Bunun bir örneği, hidrojenle ilgili izotopologları olan sudur: "hafif su" (HOH veya H2O), döteryum izotopunun protyumla eşit oranda olduğu "yarı ağır su" (HDO veya 1H2HO), iki döteryumlu "ağır su" (D2O veya 2H2O), Molekül başına hidrojen izotopları ve "süper ağır su" veya tritiatlanmış su (T2O veya 3H2O, ayrıca HTO [1H3HO] ve DTO [2H3HO], burada hidrojen atomlarının bir kısmı veya tamamı ikâme edilir radyoaktif trityum izotopu).
Farklı izotopun atomu/atomları molekülün herhangi bir yerinde olabilir, dolayısıyla fark net kimyasal formüldedir. Bir bileşikte aynı elementin birden fazla atomu varsa, bunlardan herhangi biri değiştirilmiş atom olabilir ve yine de aynı izotopolog olacaktır. Aynı izotopik olarak değiştirilmiş elementin farklı konumları dikkate alındığında, ilk kez 1992'de Seeman ve Paine tarafından önerilen izotopomer terimi kullanılır.