# Dünya Tuvalet Günü
Dünya Tuvalet Günü (WTD), 19 Kasım'da küresel sağlık krizi ile mücadele etmek için harekete geçmek için resmi Birleşmiş Milletler uluslararası gözlem günüdür. Dünya çapında 4,5 milyar insan "güvenli şekilde yönetilen temizlik" olmaksızın yaşamaktadır. Dünya Tuvalet Günü, Dünya Tuvalet Örgütü tarafından 2001 yılında kuruldu. On iki yıl sonra Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, Dünya Tuvalet Günü'nü 2013 yılında BM resmi bir günü ilan etti. Gözlem fakir ülkelerde halka açık alan, paylaşılan alan, evler, şehir ve köylerde insanların kullanımı için tuvalet, umumi tuvalet, sanisette, alafranga tuvalet, alaturka tuvalet, rezervuar, pisuvar, kompost tuvalet yaratılması için uğraşır.
UN-Water, Dünya Tuvalet Günü'nün resmi toplayıcısıdır. UN-Water resmi Dünya Tuvalet Günü web sitesini tutuyor ve her yıl için özel bir tema seçiyor. 2017 yılında tema “atık su” idi. Dünya Tuvalet Günü, eğitim kampanyaları ve diğer aktivitelerle şekilleniyor, etkinlikler UN-Water, yerel sivil toplum kuruluşuları ve gönüllüler tarafından planlanıyor.
Güvenli çalışan bir tuvalete erişim, özellikle kadınlar için halk sağlığı, insan onuru ve kişisel güvenlik üzerinde olumlu bir etkiye sahiptir. Güvenli bir şekilde tedavi edilmeyen sağlık sistemleri, hastalığın yayılmasına izin verir. Ciddi toprak bulaşan hastalıklar ve kolera, diyare, tifo, dizanteri ve şistozomiyaz gibi su kaynaklı hastalıklar ortaya çıkabilir. Dünya çapında 892 milyon insan açık defekasyonu uygular.
"Sürdürülebilir Kalkınma Hedefi 6", tüm açık ve kesin açıklar için temizlik sağlamayı amaçlamaktadır. Dünya Tuvalet Günü, insanlara bu hedefe ulaşmak için harekete geçmeleri için ilham veriyor.


## Kuruluş.
2013 yılında BM-Water ve “İçme Suyu ve Temel Sanitasyon Üzerine Tematik Öncelikli Alan (TPA)”, her yıl Dünya Tuvalet Günü'ne nezaret etme yetkisini aldı. Bu yetki Birleşmiş Milletler Çözümü A / 67 / L.75'te açıklanmıştır.
UN-Water, etkinlikleri, aktiviteleri ve gönüllü fırsatları açıklayan Dünya Tuvalet Günü web sitesini yönetmektedir. 2017 yılında, hikâyeler "atık su" temasıyla uyumlu olarak "insan atığı ve bununla ne yapmamız gerektiği" ile ilgili idi.
2016 yılında Dünya Tuvalet Günü kampanyası ve ilgili yayınlar sosyal medya, özel web siteleri ve diğer kanallar aracılığıyla milyonlarca insana ulaştı.
UN-Water, her yıl için temayı seçer ve duyurur. Sivil toplumu, düşünce kuruluşlarını, sivil toplum örgütlerini, akademisyenleri ve şirketleri o yılın temasını benimsemeleri için harekete geçiriyorlar. Organizasyonları ve hükûmetleri, ister küresel ister yerel sanitasyon konularında faaliyet ve eylem planlamaya teşvik ederler.


## Çalışma.
Dünya Tuvalet Günü'ne öncülük ederken, dünya çapındaki topluluklar sanitasyon temalı "Acil Durumlar" için bir araya geliyor. 42 ülkede 63'ten fazla etkinlik düzenlendi. Etkinlikler arasında eğlenceli koşular, farkındalık yürüyüşleri, tuvalet temizleme programları, karnavallar ve hatta motosiklet yürüyüşleri sayılabilir. Organizatörler dünya çapında toplulukları bir araya getirerek küresel sağlık sorunlarıyla ilgili farkındalık yaratır ve insanları yerel toplumlarında sağlık sorunlarıyla meşgul eder.
Topluluk grupları, özel şirketler, üniversiteler ve STK'lar tüm dünyada etkinlikleri planlamaktadır. Katılan ülkeler şunlardır: Bangladeş, Benin, Bhutan, Burundi, Kamboçya, Kamerun, Kanada, Çin, Kongo-Brazzaville, Fransa, Gambiya, Almanya, Gana, Hindistan, Endonezya, İtalya, Kenya, Moğolistan, Mozambik, Namibya, Hollanda, Pakistan, Filipinler, Senegal, Tanzanya, Amerika Birleşik Devletleri ve Vietnam.


## Raporların lansmanı.
Bazı kuruluşlar Dünya Tuvalet Günü'nde tuvaletle ilgili (veya sanitasyonla) raporlar yayınlamaktadır. Örneğin:
  - Dünya Sağlık Örgütü, UNICEF ve USAID (2015) “Daha İyi Su, Sanitasyon ve Hijyen ile Beslenme Sonuçlarının İyileştirilmesi: Politika ve Programlara İlişkin Pratik Çözümler”
  - Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) (2016) "WASH @ Work: kendi kendine eğitim el kitabı"
  - Tuvalet Kurulu Koalisyonu (2017) "Sanitasyon Ekonomisi"
  - Kentsel Yoksullar için Su ve Sanitasyon (WSUP) (2017) "Fekal çamur yönetimi için uygun ortamın güçlendirilmesi için kılavuz"
Sürdürülebilir Sanitasyon İttifakı üyeleri (SuSanA), WASH ile ilgili konularda Wikipedia makalelerini güncellemek için 2017 yılında Dünya Tuvalet Günü etrafında ivme kullanmıştır. Bu, sağlık kriziyle ilgili halk eğitimine katkıda bulunur. 19 Kasım 2017'de yayınlanan "Follow the Flush" adlı belgesel, New York Şehri sokaklarında tuvaletle ilgili insanları eğitiyor.


## Tarihi.
19 Kasım 2001'de Dünya Tuvalet Örgütü (WTO), Singapurlu bir hayırsever olan Jack Sim tarafından kuruldu. Daha sonra 19 Kasım Dünya Tuvalet Günü ilan etti.
Aslında, tuvaletler sadece sanitasyon sistemlerinin ilk aşamasıdır. Dünya Tuvalet Günü etkinlikleri ve halkı bilinçlendirme kampanyaları, atık su arıtma, dışkı çöp yönetimi, belediye katı atık yönetimi, yağmur suyu yönetimi, hijyen ve el yıkama gibi geniş kapsamlı sağlık sistemlerine yönelik kamu bilincini artırmaktadır. Ayrıca BM Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri sadece tuvaletlerden daha fazlasını istiyor. Hedef 6, atığın güvenli bir şekilde işlenmesini sağlamak için tüm sistemi içeren yeterli sanitasyonu gerektirmektedir.
DTÖ, Dünya Tuvalet Günü için küresel tanınma için bastırmaya başladı. 2007'de Sürdürülebilir Sanitasyon İttifakı (SuSanA), Dünya Tuvalet Gününü de aktif olarak desteklemeye başladı. Sanitasyon krizine dikkat çekmeye yönelik çabaları 2010 yılında, insanlığın su ve sanitasyon hakkının BM tarafından bir insan hakları olarak resmen ilan edildiğinde desteklendi.
2013 yılında, Singapur Hükûmeti ve Dünya Tuvalet Örgütü arasındaki ortak bir girişim, Singapur'un "Herkes için Sanitasyon" adlı ilk BM kararına yol açtı. Karar, dünyanın sağlık krizini sona erdirmek için kolektif eylem çağrısında bulunuyor. Dünya Tuvalet Günü, 2013 yılında resmi bir BM günü ilan edildi. Bu karar, New York'taki BM Genel Kurulunun 67. oturumunda 122 ülke tarafından kabul edildi.