BILGEM-AI/BILGE-Wiki-Tr-Plus huggingface dataset:
# İran'da ulaştırma
İran neredeyse bütün kasaba ve şehirleri birbirine bağlayan yaygın bir yol ağına sahiptir. İran, 2007'de %66'sı asfaltlanmış 178,152 km'lik yol ağına sahipti. 2007 itibarıyla her bin kişiden ellibeşinde araba bulunuyor. 2007'de 11,106 kilometrelik demiryolu ağına sahip olan İran'a gelen ürünlerin ana giriş noktası ise Hürmüz Boğazı'ndaki Bandar Abbas liman şehridir. 1995'te işletmeye açılan Tahran - Bandar Abbas tren yolu Bandar Abbas'ı Tahran ve Meşhed üzerinden Orta Asya'ya bağlamaktadır. Diğer önemli limanlar Hazar Denizi'ndeki Bandar Anzali ve Bandar Türkmen ile Basra Körfezi'ndeki Hürremşehr ve Bandar İmam Humeyni'dir.
Iran Air, kuruluşu 1962, iç ve dış hat uçuşları yapmaktadır.
Bütün büyük şehirler arasında otobüs ile toplu taşımacılık özel firmalar tarafından yapılmaktadır. Tahran, Meşhed, Şiraz, Tebriz, Ahvaz ve İsfahan'da metro inşaatları yürütülmektedir.


## Anahtar kurumlar.
  - Iran Road Development Organization
  - Iran Road Maintenance and Transportation Organization
  - Civil Aviation Organization of Iran
  - Iran Railways Co. (also)
  - Raja Railway Co. of Iran
  - Tehran Traffic Bureau
  - Iran Ports and Shippind Organization
  - Iran Ports and Shippind Organization


## Yararlı bağlantılar.
  - Iran in Maps 
  - Iran airfields
  - Privatization and Structure of Iran's Transportation System (2000)
# San Marino (şehir)
San Marino şehri (), San Marino Cumhuriyeti'nin başkenti ve dokuz belediyesinden biridir. Yüzölçümü 7,09 km² olan şehrin nüfusu 4,128 kişidir. Monte Titano'nun zirvesine yakın bir bölgede kurulmuştur. Deniz seviyesinden 749 metre yüksekte bulunur.
Şehrin tarihi merkezi Monte Titano'da bulunmaktadır. Şehrin önemli yerleri arasında San Marino'nun Üç Kulesi, Palazzo Pubblico ve San Marino Bazilikası bulunmaktadır. Tarihi merkez ve Monte Titano, 2008 yılında UNESCO Dünya Mirası listesine alınmıştır.
Şehrin ekonomisi turizm, ticaret, pul satışı ve küçük bir tarımsal sanayiye dayanmaktadır. Yılda üç milyondan fazla kişi tarafından ziyaret edilmektedir ve bir turizm merkezi olarak oldukça geliştirmiştir. San Marino şehri ile Rimini arasında düzenli otobüs seferleri bulunmakta olup, 1,5 km uzunluğundaki teleferik Borgo Maggiore'yi başkente bağlamaktadır.
San Marino şehri, Cà Berlone, Canepa, Casole, Castellaro, Montalbo, Murata ve Santa Mustiola olmak üzere 7 bucağa ("curazie") ayrılır.
San Marino şehrinde, SS Murata and the SP Tre Penne olmak üzere iki futbol takımı bulunmaktadır.


## Kardeş kentler.
 -
# There's No Place Like Home
"There is No Place Like Home", "Lost"un 4. sezonunun finali olan iki kısım hâlinde ve üç bölüm uzunluğunda olacak şekilde yayımlanan bölümüdür. Amerika Birleşik Devletleri'nde ilk kısmı 15 Mayıs 2008'de, ikinci kısmı ise 29 Mayıs 2008'de yayımlanmıştır.


## Özet.
### "Flashforward"larda.
  - Sun, Jin'in ölümünden babasını ve Jack'i sorumlu tutar. Londra'ya gider ve Charles Widmore'a kartını uzatarak onunla bazı konular hakkında konuşmak istediğini söyler.
  - Walt, babaannesiyle beraber Hurley'i akıl hastanesinde ziyarete gider. Ancak Hurley, Michael'ın öldüğünü Walt'a söyleyemez.
  - Jeremy Bentham, ABD'ye gelişinde Walt'u ziyaret etmiştir.
  - Sayid, Hurley'in bulunduğu hastaneye gelir ve durumların değiştiğini ve Jeremy'nin öldüğünü adaya dönmeyeceklerini ancak daha güvenli bir yere gitmeleri gerektiğini söyler. Hurley, Sayid'le gitmeyi kabul eder ve satranç tahtasında son hamlesini yaparak "Şah Mat Mr. Eko" der.
  - Jack, 3. sezonun son bölümünde gittiği Jeremy'nin cenazesinden yeni görüntüler gösterilmiştir. Jack akşam kapıyı kırar ve cenaze odasına girer, tabutun kapağını kaldırır. Ancak tabutun içindeki kişi kamera açısından görünmemektedir. Ardından arkasından bir ses duyar ve ürker. Arkasındaki kişi Ben Linus'tur ve Linus hepsinin adaya dönmesi gerektiğini söyler. Kamera döner ve tabutun içindeki kişi gözükür. Tabutun içerisinde John Locke vardır.
  - Kate, rüyasında Claire'i görür ve Claire Kate'e, Aaron'ı geri getirmemesini söyler.


### Kurtarma gemisinde.
  - Kurtarma gemisindeki C4'ler patlayarak gemi yanar ve batar. Christian Shephard, Michael'a artık gidebilirsin der ve bomba patlar. Jin'e ne olduğuysa hala belli değildir.
  - Sun, Michael'a hamile olduğunu söyler.


### Sahilde.
  - Daniel 6 kişilik grubu kurtarma gemisine götürmek ister. Ancak adanın yeri değişir, gemi ise batar. Daniel ve onunla beraber olanların durumu belirsizdir.
  - Sawyer sahile geri döner.
  - Miles ve Charlotte adada kalmaya karar verir.
  - Ben Linus bir mağaraya girmiştir. Mağaradan çıktığında ise ada kaybolmuştur.


### Ormanda.
  - Benjamin adanın yerini değiştirir.
  - John Locke, Diğerleri'nin yeni lideri olur.


### Oceanic 6 kurtuluşu.
  - Helikopter adanın yer değiştirmesi nedeniyle inemez ve çakılır. Penny ve teknesi kurtulanları bulur.
  - Penny ve Desmond sonunda birbirlerine kavuşurlar.
# PFK Botev Plovdiv
PFC Botev Plovdiv, Bulgaristan'ın Filibe kentinde kurulan bir futbol kulübüdür. 12 Mart 1912'de, bir grup Katolik Koleji öğrencisi tarafından kurulmuştur. Kulübün adı Bulgaristan'ın ulusal kahramanlarından Hristo Botev'den gelmektedir. Maçlarını 22.000 kişilik tamamı koltuklu Hristo Botev Stadyumu'nda oynamaktadır. Bulgaristan'ın köklü kulüplerinden biri olarak nitelendirilmesine karşın elde ettiği başarılar istikrarlı olamamıştır. Lakabı "Kanaryalar" olan kulüp Bulgaristan'ın en ateşli taraftar gruplarından birine sahiptir.
Tarihsel süreçte Botev Plovdiv; 2 Bulgaristan şampiyonluğu, 4 Bulgaristan Kupası, 1 Süper Kupa ve 1 Balkan Kupası kazanmıştır. Ayrıca kulüp, Avrupa Kupa Galipleri Kupası’nda bir kez çeyrek finale yükselme başarısı göstermiştir. İç ligde iki kez ikincilik elde etmiş ve Bulgaristan Kupası finaline toplam 13 kez ulaşmıştır. Bulgar futbolunun organize lig yapısına geçmeden önce, Filibe Şehir Şampiyonası'nda düzenli olarak boy gösteren kulüp bu yerel turnuvayı altı kez kazanmıştır. Botev, Bulgaristan’daki en popüler futbol kulüplerinden biri olarak değerlendirilmektedir.


## Başarıları.
  - Bulgaristan Şampiyonluğu - (2) - 1929, 1967
  - Bulgaristan Kupası - (4) - 1962, 1981, 2017, 2024
  - UEFA Kupası - Çeyrek final 1963
  - Balkan Kupası - 1972
 - YÖNLENDİRME
# Nursel Duruel
 
Nursel Duruel (d. 3 Mart 1941, Şarkikaraağaç), Türk yazardır.
İstanbul Kız Lisesi'ni, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü'nü bitirdi. 1965'te TRT'nin ilk prodüktör kadrosunda yer aldı; başta edebiyat ve sanat olmak üzere çeşitli alanlarda radyo programları hazırladı. Reklam yazarlığı, televizyon yazarlığı, ansiklopedi yazarlığı, BRT Radyosu'nda müdür yardımcılığı yaptı. Ünlü yazar Tarık Buğra'nın ablasının kızıdır.


## Kariyer.
İlk öyküsü 1979'da Türk Dili'nde çıktı. Geyikler, Annem ve Almanya ile 1981'de Akademi Kitabevi Öykü Ödülü'nü ve 1983 Sait Faik Hikâye Armağanı'nı; Yazılı Kaya adlı kitabında yer alan "Burgaç" adlı öyküsüyle de 1990 Yunus Nadi Yayımlanmamış Öykü Ödülü'nü aldı. TRT İstanbul Radyosu'nda dış yapımcı olarak hazırladığı kitap tanıtım programı yayınlanmaktadır. Duruel'in ürün verdiği bir diğer alan ise biyografidir. Feyza Perinçek ile beraber Cemal Süreya biyografisini yazmıştır.


## Eserleri.
  - Geyikler, Annem ve Almanya - Can Yayınları
  - Yazılı Kaya - Can Yayınları
  - Cemal Süreya "Şairin hayatı şiire dahil" - Can Yayınları
# Geyikler, Annem ve Almanya
Geyikler, Annem ve Almanya, Nursel Duruel tarafından yazılmış bir öykü kitabıdır. Yazarın ilk kitabıdır.


## Beyazperdeye uyarlanması.
Eser 1987 yılında TRT yönetmenlerinden Tuncer Baytok tarafından televizyon filmi olarak uyarlamıştır.


## İçindekiler.
  - Geyikler, Annem ve Almanya
  - 03 Nöbeti
  - Ölüm Aralarında Kaldı
  - Fırıncı Şükriye
  - Zaman Aralığında
  - Nereye
  - "Minareden At Beni İn Aşağı Tut Beni"
  - Yineleme


## Ödülleri.
Geyikler, Annem ve Almanya öyküsü ile
  - 1981 Akademi Kitabevi Öykü Ödülü
  - 1983 Sait Faik Hikâye Armağanı
# Mahmut Dikerdem
Mahmut Şerafettin Dikerdem (6 Ocak 1916, İstanbul - 3 Ekim 1993, İstanbul), Türk büyükelçi, yazar ve kapatılan Barış Derneği Genel Başkanı. Mahmut Dikerdem gazeteci ve yazar Mehmet Ali Birand'ın dayısıdır.


## Yaşamı.
1935 yılında Galatasaray Lisesini bitiren Mahmut Dikerdem, 1938 yılında İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesinden mezun oldu ve Dışişleri Bakanlığına girdi. 1942 yılında Cenevre'de devletler hukuku doktorası yaptı. "Akşam" gazetesinde "M.D." rumuzuyla haftalık dış politika yazıları yazdı. 1948-1950 "Yaprak" dergisinde "M. Fırtınalı" adıyla edebiyat-sanat yazıları yayınladı.
Mahmut Dikerdem belki de hariciyenin Marksist kimliği ile bilinen tek mensubu idi. 1957-1972 yılları arasında, Ürdün, İran, Gana ve Hindistan'da büyükelçilik görevinde bulundu.
1960'tan sonra "Mehmet Bora", "Mahmud Ferhad" adlarıyla "Yön", "Öncü" ve "Forum" gibi gazete ve dergilerinde yazdı.
Büyükelçi olduğu zamanlarda 1974 Kıbrıs Harekâtı'nı eleştirirken, alternatif olarak "üslerden arınmış, bağımsız ve federal Kıbrıs" tezini savundu.
1976 yılında Dışişleri Bakanlığı Merkez Yüksek Danışmanlığı görevindeyken emekli oldu.
1976'dan başlayarak "Politika", "Milliyet" ve "Cumhuriyet" gazetelerinde güncel dış sorunlara ilişkin yazıları çıktı.
1977'de "nükleer silahların yasaklanmasını, tüm askeri ittifakların kaldırılmasını" isteyen Barış Derneğinin Kurucu Başkanı oldu. Barış Derneği 1979'da Sovyetler Birliği'nin ve diğer sosyalist ülkelerin Soğuk Savaş döneminde barış ve silahsızlanma politikasında önemli rol üstlenen Dünya Barış Konseyine üye oldu.
 - YÖNLENDİR 
12 Eylül darbesinin ardından Barış Derneği Davası'nda yargılandı, işkence gördü ve hüküm giydi. 1982 yılında İstanbul Sıkıyönetim Mahkemesinde yargıçlara şöyle sesleniyordu:
 - YÖNLENDİR 
Mahmut Dikerdem 3 Ekim 1993'te İstanbul'da öldü.


## Eserleri.
  - "Üçüncü Dünyadan: Bir Büyükelçinin Anıları" (1977)
  - "Ortadoğu'da Devrim Yılları: Bir Büyükelçinin Anıları" (1977)
  - "Türkiye Barış Derneği Davası: Sorgular - Savunmalar, Cilt 1" (1986)
  - "Hariciye Çarkı" (1989)
  - "Direnenler: Barışın Savunmasıdır" (1990)
 - YÖNLENDİRME 


## Hakkında yayınlanan kitaplar.
  - Barış Elçisi Dikerdem (Süleyman Coşkun, Levent Yılmaz, 1994)
  - Barışın Büyükelçisi: Mahmut Dikerdem (Levent Yılmaz, 2004)
 - YÖNLENDİRME
# Korkum Yok
Korkum Yok, Demet Sağıroğlu'nun beşinci stüdyo albümü, 8 Temmuz 2004 tarihinde çıkmıştır. Albümde "Ghir Enta" şarkısının Türkçe aranjmanı olan "Korkum Yok" da yer alıyor.


## Şarkı listesi.
  - "Korkum Yok" - 5:06
  - "Tabu" - 3:20
  - "Bye- Bye Sevgilim" - 4:46
  - "Bulunur mu" - 4:27
  - "Herşeyim" - 4:20
  - "Mandalina" - 3:36
  - "Afedersin" - 3:05
  - "Utanıp da" - 5:14
  - "Çok..." - 4:26
  - "Yar Diye Diye" - 3:43
  - "Yakışmıyor" - 2:43
# Kantonca Vikipedi
Kantonca Vikipedi (Kantonca: 粤文維基百科), Vikipedi'nin Kantonca sürümüdür. 25 Mart 2006'da başlatıldı. Madde sayısına göre, . en büyük Vikipedi sürümüdür.
22 2025 tarihi itibarıyla, Kantonca Vikipedi'nin #YÖNLENDİRME maddesi, #YÖNLENDİRME kullanıcısı ve #YÖNLENDİRME hizmetlisi bulunmaktadır. Açıldığı günden beri #YÖNLENDİRME kez katkıda bulunulmuştur.
Küçük bir toplum olarak, ilk günlerinden itibaren Kantonca Vikipedistler, İngilizce Vikipedi'nin politikaları, yönergeleri ve geleneklerine uymaya karar verdiler. Bu fikir birliği, Kantonca Vikipedisine istikrar getirdi ve böylece Kantonca Vikipedistler çabalarını sadece içeriğinin üzerine yoğunlaşmaları gerekiyor.
Kantonca, kendi Vikipedi sürümüne sahip olan Çin bölgesel dillerinden biridir; diğerleri Min-Nan Vikipedi (), Min-Dong Vikipedi (), Wu Vikipedi () ve Hakka Vikipedi (). Ayrıca Çin dillerinde olan Vikipedi sürümlerin arasında (Klasik Çince Vikipedi dahil), Çince Vikipedisi'nden sonra ikinci en büyük sürümüdür.
# Kabil Hayvanat Bahçesi
 - YÖNLENDİRME 
Kabil Hayvanat Bahçesi Afganistan'ın Kabil şehrinin Kabil Nehri kıyısında hayvanat bahçesi. Resmen 1967'de kurulmuştur. Afgan faunası içermektedir.1972'de toplam 150,000 kişi ziyaret etmiştir.
Toplam 116 hayvan ve 60 personel vardır. Şartlar fakirdir ancak konumun Kabil şehri olması ve yani tanınmış olması sayesinde haftada 3000 aile gelmektedir. Hayvanat bahçesi sabah 6'dan akşam 6'ya kadar her gün açıktır ve giriş ücreti 10 Afganistan parasıdır (Yabancılara 100'dür).
Çin hükûmeti, ilk defa hayvan bağışı yapmış, son zamanlarda hayvan güvenliği ile ilgilendiklerini ilan etmeş ve Afganistan'a şimdiden bağış yapmaya başlamıştır.
Kuzey Karolina Hayvanat Bahçesinin, Kabil Hayvanat Bahçesi için fon ve gözetip denetleme projesi vardı. Hayvanların barınacak yerleri tırmanma alanları ve soğuk engeller yapılmaktadır. Hayvanat bahçesine yardım da yapılmaktadır.
# Mini MPV
Mini MPV, en küçük boyutlu minivanlar için araç ölçü sınıfıdır. Mini MPV'lerin boyut sınıfı, furgon ve kompakt MPV boyut sınıfının altında yer alır. Segment, 1990'ların sonunda minivanların çeşitlendirilmesi sonucunda ortaya çıktı.
Araçlar genellikle B-segment'e ait hatchback ve kompakt sınıf otomobil modellerinin platformları üzerine inşa edilir. Yükseltilmiş tavan, geleneksel "hatchback"lere kıyasla daha yüksekoturma ve kolay yolcu erişimi sağlar. Çoğu zaman arka araba koltuğu eğilebilir, kayabilir, yuvarlanabilir, katlanabilir veya kolayca çıkarılabilir, böylece kullanıcılar her yolculuk için kargo hacimlerini yeniden yapılandırabilir.
2018 yılında Avrupa'da mini MPV satışları toplam pazarın %1'ini temsil ediyordu. 2018'de Avrupa'da en çok satan mini MPV'ler Fiat 500L, Honda Jazz, Hyundai ix20, Kia Venga ve Ford B-MAX'ti.


## Örnekler.
  - Changan CX20
  - Changhe Beidouxing
  - Chevrolet Lova RV
  - Chevrolet Spin
  - Citroën C3 Picasso
  - Daihatsu Pyzar
  - Daihatsu Sigra
  - Daihatsu Thor
  - Daihatsu YRV
  - Datsun Go
  - Fiat 500L
  - Fiat Idea
  - Fiat Qubo
  - Fiat Doblo
  - Ford Transit Connect
  - Ford Transit Courier
  - Honda Capa
  - Honda Mobilio
  - Hyundai ix20
  - Hyundai Lavita
  - Kia Venga
  - Lancia Musa
  - Mazda Verisa
  - Mercedes-Benz Citan
  - Mitsubishi Space Star
  - Nissan Cube
  - Nissan Livina
  - Nissan Note
  - Nissan NV200
  - Opel Combo
  - Opel Meriva
  - Perodua Alza
  - Peugeot 1007
  - Proton Juara
  - Refine M3
  - Renault Frendzy
  - Renault Modus
  - Škoda Roomster
  - Suzuki Ertiga
  - Suzuki MR Wagon
  - Suzuki Solio
  - Toyota Avanza
  - Toyota bB
  - Toyota Porte
  - Toyota Ractis
  - Toyota Sienta
  - Toyota Yaris Verso
  - Volkswagen Caddy
# Minivan
Minivan, çok amaçlı araç veya MPV, şahsi kullanım için tasarlanmış bir van türü. Minivanlar genellikle tek veya çift kutu olarak tasarlanır ve maksimum iç hacim sağlarlar. Sedan, hatchback ve station wagon araçlardan genellikle daha yüksektirler.
# Türkiye Anayasa Mahkemesi başkanları listesi
Bu madde, 27 Mayıs Darbesi sonrasında yürürlüğe girmiş olan 1961 Anayasasıyla kurulan Türkiye Cumhuriyeti Anayasa Mahkemesinin başkanlarını içerir.


## Yaşayan eski başkanlar.
2025 itibarıyla yaşayan altı eski başkan bulunmaktadır:
Mahmut Cuhruk (1925-2018), 8 Ekim 2018'de 93 yaşında hayatını kaybederek ölen son eski başkan olmuştur.
# Glamorous
 - YÖNLENDİRME 
"Glamorous", pop şarkıcısı Fergie'nin ilk solo albümü "The Dutchess"'tan çıkan üçüncü teklisidir. Ludacris, Fergie'ye vokallerde eşlik etmektedir.
Şarkı, Mart 2007'de ABD'de albümün ikinci bir numara teklisi olmuştur. Birleşik Krallık'ta 19 Mart 2007'de ikinci tekli olarak yayımlanmıştır. Ayrıca şarkı, Latin Amerika'da "London Bridge" ve "Fergalicious" kadar başarılı olamamıştır. "Glamorous", Brezilya'da dördüncü tekli olarak yayımlanırken, "Big Girls Don't Cry" üçüncü tekli olarak yayımlanmıştır. Fergie, "Big Girls Don't Cry" ile birlikte bu parçayı da Concert for Diana'da seslendirmiştir. Mart 2008'de tekli, 2,300,000 adetlik satış değerine ulaşmıştır.
Bu şarkı, "Gossip Girl" adlı televizyon şovunda ve "Karaoke Revolution Presents: American Idol Encore" adlı video oyununda kullanılmıştır.


## Video.
Video klibin dünya premieri MTV'deki "Total Request Live" programında 7 Şubat 2007 tarihinde yapılmıştır ve video, "TRL" listesine 8 Şubat'ta 10 numaradan giriş yapmıştır. Video, listedeki üçüncü günü 3 numaraya yükselmiştir ve Fergie'nin bu listedeki en yüksek başarı gösteren video klibi olmuştur ("Fergalicious" #4 olmuştu). Video, on üç gün listede kalmıştır.
Videonun yönetmeni Dave Meyers'tir.
"Glamorous" video klibinin paylaşım sitesi YouTube'da 155.520.200 kez izlendiği 9 Ağustos 2020'de belirlenmiştir.
# Big Girls Don't Cry
 - YÖNLENDİRME 
"Big Girls Don't Cry", pop şarkıcısı Fergie'nin ilk solo albümü "The Dutchess"'tan çıkan dördüncü teklisidir. Parçanın sözleri Fergie ve Toby Gad'a aittir.
Bu şarkı, 2008 Grammy Ödülleri'nde "En İyi Kadın Pop Vokal Performansı" dalında ödüle aday gösterilmiştir.
# Bedii Yazıcı
 | title = Başarıları
 | madalyalar = 
Bedii Yazıcı (1914 - 29 Temmuz 1997), Türk futbolcu ve spor yöneticisi.
Robert Koleji'nde voleybol ve basketbol oynarken kaleci olmaya karar verdi. Fenerbahçe'ye transfer olup 1934-1936 yılları arasında 37 maçta Fenerbahçe'nin kalesini korudu. Geçirdiği bir ameliyat sonrasında futbola veda etti.
Futbolda jübile yaptıktan sonra eğitimi için ABD'ye gitti. Burada sigortacılık üzerine çalıştı ve çeşitli şirketlerde genel müdürlük yaptı. 1953-1954 yılları arasında Fenerbahçe SK başkanlığı yaptı.
# Nasuhi Baydar
Nasuhi Baydarnazikioğlu (Baydar) (d. 1894 - ö. 6 Nisan 1962), Türk siyasetçi ve edebiyatçı
Saint Joseph Koleji Institut Commercial Ticaret ve Bankacılık Şubesi mezunudur. Eğitim gördüğü 1908 yılında, Fenerbahçe'nin ilk kadrolarında yedek futbolcu olarak görev almış ve 1917 yılına değin Fenerbahçe’nin birinci ve ikinci takım kadrolarında sağ iç ve sağ açık mevkinde forma giymiştir. Henüz 14 yaşındayken Fenerbahçe’ye 19 numaralı üye olarak katılmış, futbolcu olarak takımda bulunduğu bu 8 yıl içerisinde toplam 3 İstanbul Futbol Ligi ve 2 özel turnuvada şampiyonluk kazanmıştır. 23 yaşında faal futbol yaşamını, yine futbola başladığı Fenerbahçe’de sonlandırmıştır. TFF’nin öncülü olan TİCİ kurumunun da kurucu ve müfettişlerinden birisi olarak cumhuriyetin ilanı sonrasında Türk futbolunun kurumsallaşması ve gelişmesi için birçok destek sağlamıştır. Posta, Telgraf ve Telefon Nezâreti Posta Umûru Kâtipliği, Düyun-u Umumiye İdare-i Merkeziye Muhasebe Şubesi Muhasip Refikliği, Aşar Şubesi Mümeyyizliği ve Müsevvidliği, Bursa Cer Temvir ve Kuvvei Muharrikei Elektiriye Şirketi Umûmî Kâtipliği, Emlak ve Eytam Bankası Genel Sekreterliği, İstanbul Şubesi Muamelât Memurluğu, Muhaberat Servis Memurluğu, Umûmî Kâtipliği Büro Şefliği, Hâkimiyet-i Milliye Yazı İşleri Müdürlüğü, Ankara Belediyesi İktisat İşleri Müdür Muavinliği, Yazarlık, Belediye Meclis Azalığı, TBMM VI. ve VII. Dönem Malatya Milletvekilliği, Divân-ı Riyâset Kâtipliği yapmıştır. Ayrıca edebiyatçı ve çevirmen yazar olarak birçok eser üreten Nasuhi Bey'in başta "Aşıkane Dostluk”, “Kerpiç Damlar”, “Köy Hekimi" ve ayrıca Honoré de Balzac'ın "Eugenie Grandet" adlı romanının Türkçe çevirisi gibi birçok kitabı mevcuttur.
Ayrıca bir gazete yazarı da olan Nasuhi Bey, ilk kez 11 Ekim 1910 günü yayımlanan ve Fransızca-Türkçe basılan “"Futbol"” adlı ilk Türk spor gazetesinde yabancı mecmualardan derlediği futbol kurallarını Türkçeye çevirerek ve yayımlanmıştır. 28 Haziran 1913 günü, ilk Türk spor dergilerinden olan İdman Dergisi'nde, Fenerbahçe'nin kuruluş tarihini detaylı bir şekilde anlatmış ve kulübün ilk aşamalarında bulunan tüm isimlerin biyografilerini bizzat oluşturmuştur.
1924–1925 yılları arasında Fenerbahçe'de başkanlık yapmıştır. "Alâ" lakaplı Alaattin Baydar'ın ağabeyidir. Evli ve 3 çocuk babası olan Nasuhi Bey, 6 Nisan 1962 yılında ölmüştür.
# Hayri Celal Atamer
Hayri Celal Atamer (ö. 5 Kasım 1965), eski spor adamı.
1933–1934 yılları arasında, Şükrü Saracoğlu'ndan önceki müessesan döneminde son Fenerbahçe Spor Kulübü İdare Heyeti Genel Sekreteri görevinde bulunmuştur. Müessesan dönemin son bulmasının ardından Şükrü Saracoğlu, Fenerbahçe Spor Kulübü Başkanı görevine gelirken, Atamer ise bu yönetimde ikinci reislik (asbaşkanlık) görevini devralmıştır.
# Ali Muhiddin Hacı Bekir (kişi)
Ali Muhiddin Hacı Bekir (1894 - 30 Aralık 1974) eski spor adamı. Fenerbahçe Spor Kulübü 15. Başkanı, Türk lokum ve şekercisi Ali Muhiddin Hacı Bekir'in torunudur.
16 yıl süren Şükrü Saracoğlu döneminin ardından Fenerbahçe'de 1950-52 yılları arasında başkanlık yapmıştır. Kendisinden sonra Osman Kavrakoğlu başkan olmuştur.


## Bağlantılar.
Fenerbahçe Spor Kulübü
# Marcus Antonius Gnipho
Marcus Antonius Gnipho, MÖ 1. yüzyıl'da Roma'da yaşamış olan Galya kökenli gramer ve retorik öğretmeni.
Galya'da doğmuş, ölmesi için terk edildiği halde bulunmuş ve bir köle olarak yetiştirilmiştir. Özgür bırakılıncı Roma isimlendirme geleneğine göre eski efendisi Marcus Antonius'un adını almıştır.
İskenderiye'de eğitim gördüğü sanılır. Çok iyi bir hafızaya sahipti ve bunun yanında çok iyi Yunanca ve Latince biliyordu. İlk olarak genç Jül Sezar'ın öğretmeni olarak iş bulmuş ve sonradan kendi evinde bir okul açmıştır. Söylenenlere göre ünlü hatip Marcus Tullius Cicero MÖ 66 yılında "praetor" olarak görev yaptığı sırada sık sık bu eve uğramıştır. Yine Filozof Atteius en gözde öğrencilerinden birisidir.
Aralarında "De Latino Sermone" ("Latin Dili Üzerine") adında iki kitaptan oluşan bir eserinin de bulunduğu çok sayıada çalışması vardır. "Rhetorica ad Herennium" adı eseride onun yazdığı düşünülse de bu iddia pek fazla kabul görmemiştir. Bunlardan başka günümüze ulaşmış başka eseri yoktur. Antik bilim adamlarına göre sadece "De Latino Sermone" adlı eser ona ait olup diğerleri onun ekolünde yazılmış eserlerdir. Elli yaşında ölmüştür.
# Papatya Falları
Papatya Falları, Demet Sağıroğlu'nun dördüncü stüdyo albümü, 2000'in Eylül ayında çıkmıştır.Albümde "Au Dele De Couleurs" şarkısının Türkçe aranjmanı "Borcum Yok" da yer alıyor. Şarkının ilk klibi Papatya Falları şarkısına Metin Arolat yönetmenliğinde klip çekilmiştir.


## Şarkı listesi.
  - "Sus Söyleme" - 4:19
  - "Misafir" - 4:02
  - "Papatya falları" - 4:01
  - "Sen yoksun ya" - 4:31
  - "Savruldum" - 4:31
  - "Borcum yok" - 2:58
  - "Acılar Sürekli Olamaz" - 3:18
  - "İki yüzlüm" - 4:04
  - "Ben anneme çekmişim" - 3:46
  - "Affetme kendini" - 3:15
  - "Ziyan olur gecelerim" - 4:39
  - "Papatya falları – (remix)" - 4:43
# Sımsıcak
Sımsıcak, Demet Sağıroğlu'nun üçüncü stüdyo albümü, 1998'in Temmuz ayında çıkmıştır.


## Şarkı listesi.
  - "Yarın olmaz" - 4:58
  - "Allah görür" - 4:35
  - "Arada derede" - 4:28
  - "Söyle" - 4:31
  - "Dayanamam" - 4:41
  - "Haydi gülümse" - 5:13
  - "Ukte" - 4:13
  - "Yanmayasın" - 3:48
  - "Uyanır uyanmaz gelemem" - 4:10
  - "Aynı gece" - 4:02
  - "Bir vurgun bu sevda" - 5:21
  - "Söyle (remix)" - 4:26
# Şikayetim Var
Şikayetim Var, Demet Sağıroğlu'nun ikinci stüdyo albümü, 1996'nın Haziran ayında çıkmıştır.


## Şarkı listesi.
 - "Şikayetim var" - 4:52
 - "Sana kaldı" - 4:22
 - "Aşk perisi" - 3:35
 - "Alacakaranlık" - 4:14
 - "İhanet ettin" - 4:25
 - "Ne acı" - 4:44
 - "Zar attık" - 4:49
 - "Anlatma bana" - 3:52
 - "Söylemem" - 4:18
 - "Teslim ol" - 3:30
# Kınalı Bebek
Kınalı Bebek, Demet Sağıroğlu'nun ilk stüdyo albümü, 1994'ün Eylül ayında çıkmıştır.


## Şarkı listesi.
 - "Kınalı Bebek" - 4:06
 - "Yağızım" - 3:00
 - "Biçare" - 3:20
 - "Arnavut Kaldırımı" - 5:00
 - "Gönlünce Yaşa" - 3:48
 - "Hazan Mevsimi" - 3:12
 - "Bu Saatten Sonra" - 5:05
 - "Oyun Bozan" - 4:22
 - "Yadigar" - 5:30
 - "Benden Vazgeçme" - 2:42
 - "Kınalı Bebek (Pop mix)" - 4:14
 - "Kınalı Bebek (Undertech mix)" - 4:42
 - "Kınalı Bebek (Club mix)" - 5:48
# 2007 Kadınlar Voleybol Dünya Kupası
<noinclude>
2007 Kadınlar Voleybol Dünya Kupası, 2- 16 Kasım tarihlerinde Japonya’da yapıldı. Kupaya 12 ülkenin ulusal takımları katıldı. Maçlar tek devreli lig usulü oynandı ve ilk üç sırayı alan İtalya, Brezilya ve ABD Pekin Olimpiyat Oyunları’na katılmaya hak kazandı.


## Katılan ülkeler.
  -  Japonya : Ev sahibi.
  -  İtalya : Avrupa şampiyonu.
  -  Küba : Norceca şampiyonu.
  - Brezilya : Güney Amerika şampiyonu.
  -  Tayland : Asya üçüncüsü.
  -  Kenya : Afrika şampiyonu.
  -  Sırbistan : Avrupa ikincisi.
  -  Peru : Güney Amerika ikincisi.
  -  Güney Kore : Asya dördüncüsü.
  -  ABD : Norceca ikincisi.
  -  Polonya : wild card
  -  Dominik Cumhuriyeti : wild card


## Maçlar.
### Birinci Tur Maçları 2 - 4 Kasım 2007.
  - Tokyo
  - Hamamatsu


### İkinci Tur Maçları 6 - 7 Kasım 2007.
  - Osaka
  - Sendai


### Üçüncü Tur Maçları 9 - 11 Kasım 2007.
  - Sapporo
  - Kumamoto


### Dördüncü Tur Maçları 14 - 16 Kasım 2007.
  - Nagoya
  - Nagoya
# Osman Fuad Efendi
Şehzade Osman Fuad Efendi (, 24 Şubat 1895, İstanbul - 19 Mayıs 1973, Nice), 33. Osmanlı padişahı V. Murad'ın torunu, Fenerbahçe SK 6. başkanı ve 4 Haziran 1954 ile 19 Mayıs 1973 yılları arası Osmanlı Hanedan reisi, Türk asker.
Şehzade Mehmed Selahaddin Efendi ve Jalefer Hanımefendi'nin oğlu olarak 1876 yılında tahttan indirilen dedesi V. Murad'ın ailesinin tüm fertleriyle birlikte gözaltında tutulduğu Çırağan Sarayı'nda doğdu. Dedesinden musiki ve beste dersleri alarak büyüdü. 1904 yılında V. Murad'ın ölümü üzerine ailece tutukluluk durumunun kaldırılması üzerine askerlik mesleğine girdi. 1911–1913 yılları arasında Fenerbahçe Spor Kulübü başkanlığı yapmıştır.
16 yaşında gönüllü olarak gittiği Trablusgarp cephesinde Libya'da İtalyanlara karşı savaştı. Bu cephede Yüzbaşı Mustafa Kemal ile tanıştı ve Sirenek Harekâtı'na iştirak etti. Trablusgarp cephesi dönüşü 1914'te mülâzım-ı sâni "(teğmen)" rütbesiyle Harbiye'den mezun oldu. 1915'te mülâzım-ı evvel "(üsteğmen)", 1916'da yüzbaşı rütbesine terfi etti. Şehzâde Abdürrahim ve Abdülhalim Efendilerle beraber Almanya'ya tahsile gönderildi. Berlin Askerî Akademisi'nde okudu.Potsdam'da hassa hussar "(süvari)" alayında staj yaptı. Üç şehzâde 12 Kasım 1914'te Kayzer II. Wilhelm'in Berlin'deki karargâhını ziyaret ettiler. Kayzer, şehzâdelere birer kıta nişan verdi. Ülkeye döndüğünde 11 Kasım 1919 tarihinde binbaşı rütbesiyle İstanbul merkez kumandanlığına tayin olundu. 1920 yılında Kavalalı Mehmed Ali Paşa'nın torunu ve Osmanlı devletinde Valilik ve Nazırlık yapan ayrıca Sadrazam Said Halim Paşa'nın biraderi Abbas Halim Paşa'nın kızı Nebile Kerime Hanımefendi ile Çırağan Sarayı'nda evlendi, bu evlilikten çocuğu olmadı. 1924 yılında Osmanoğlu Hanedanı sürgün edilince Fransa'ya yerleşti. Ağabeyi Şehzade Ahmed Nihad Osmanoğlu'nun ölümüyle 1954 yılında Osmanlı Hanedan Reisi oldu. Harb sırasında şahsi dostluk kurduğu General De Gaulle, kendisine diplomatik pasaport verdi. Resmî veya gayriresmi sıfatla seyahatlerde bulundu. Saltanat devam etseydi, 39. padişah olacaktı. Vatan hasreti; 29 yaşında bir subay iken yurt dışına çıkışıyla birlikte 49 sene sürmüştür. 1973 senesinde Nice'de 78 yaşında ölen Osman Fuad Efendi, Paris'te Bobigny Müslüman Kabristanı'na defnedilmiştir.
# Tevfik Taşçı
Tevfik Haccar Taşçı, (1889 - 6 Kasım 1979) Türk futbolcu. Fenerbahçe SK 5 numaralı kurucu üyesi ve 3. Başkanıdır.
Halep eşrafından Tüccar Hacı Mehmet Beyin oğlu Tevfik Haccar Taşçı, 1889'da İstanbul’da doğdu. Semtinin kulübü Fenerbahçe’ye, ilk gün katılan isimlerden olan Tevfik Taşçı, 1909–1910 sezonunda Fenerbahçe Spor Kulübü başkanlığı görevinde bulunmuştur. Tevfik Bey, 1909 yılının Ocak ayında, Moda'daki "Zamopulos Gazinosu'nda" yapılan toplantıda, 20 yaşındayken; Şehzade Ömer Faruk Efendi'den sonra Fenerbahçe tarihindeki en genç 2. başkan olmuştur. Sarı lacivert formayla çıktığı 12 maçta 5 golü bulunan Tevfik Bey, forvet mevkiinde oynuyordu. 
Bu dönemde "Penaltı Kralı" olarak bilinen sol açık Topuz Hikmet tarafından çizilen Fenerbahçe Amblemi, Tevfik Haccar Taşçı tarafından, eğitim için bulunduğu İngiltere'de rozetleştirilmiştir. Askerlik görevinde bulunduğu 1911 yılında önce Trablus ve daha sonra, Birinci Dünya Savaşı'nda Süveyş Kanalı muharebelerine katılan Tevfik Bey, burada İngilizlere esir düştü ve Malta adasına sürüldü. Savaş sonrası yurda döndüğünde, 1921'den itibaren, Fenerbahçe’nin "Müessesan dönemi" adı verilen 3 kişilik Yönetim Kurullarına uzun süre muhasip üye olarak seçildi.
Tevfik Taşçı'nın, Fenerbahçe tarihine bir diğer hizmeti ise tenis branşının yayılıp sevilmesidir. Fuat Hüsnü Kayacan'ın girişimleriyle Kuşdili Çayırı'nda 1918 yılında faaliyetlere başlayan Fenerbahçe, Türk tenisine ilk aşamada; Sait Selahattin Cihanoğlu, Galip Kulaksızoğlu, Zeki Rıza Sporel, İsmet Uluğ ve Sabih Arca gibi aynı zamanda futbol takımında oynayan değerli tenisçiler kazandırmıştır. Bu gençlere daha sonra esaretten dönen Tevfik Taşçı, Prens Muhsin Yeğen, Mehmet Karakaş, Reşat Pekelman, Edvard Ohanesyan, Ekrem Rüştü Akömer, Kerim Bükey ve İbrahim Cimcoz da katılmıştır.
Fenerbahçe tenisi ilk şöhretini mütareke ve işgal yıllarında (1919-23) yabancı takımlara karşı galibiyetlerle kazanmıştır. Özellikle, 1920'de Osmanbey Kortu tenisçileriyle yapılan ilk ciddi karşılaşmadan sonra, 31 Mart 1921'de ABD'lileri, 24 Haziran'da İngilizleri ve 28 Temmuz 1922'de de Beyoğlu'nun en seçkin yabancı tenisçilerini yenen Fenerbahçeliler, 19 Eylül 1922'de Beşiktaş Jandarma Okulu kortlarında tertiplenen ilk İstanbul Tenis Şampiyonluğunu da tekte Zeki Rıza Sporel, çiftlerde de Galip Kulaksızoğlu ve Tevfik Taşçı ile kazanmış ve Sabiha Sultan'ın koyduğu kıymetli vazoyu Fenerbahçe Müzesi'ne hediye etmişlerdir.
Kendisinden sonra Fenerbahçe başkanlığı görevine Hakkı Saffet Tarı gelmiştir. Tevfik Bey, 6 Kasım 1979 yılında 90 yaşındayken ölmüştür. Kabri, Sahrayıcedit Mezarlığı'ndadır.
# Tellermine 35
Tellermine 35 (T.Mi.35) Almanya tarafından geliştirilen ve II. Dünya Savaşı sırasında kullanılan yapımı metal kasalı bir tanksavar mayınıdır. Mayının kasası çelik ten olup, ortasında bulunan ateşleme fünyesine doğru dışbükey bir şekildedir. İki adet ikincil fünye ise mayının yan ve taban yüzeyinde olup mayının yerinden çıkartılması durumunda tuzaklama amaçlı takılmıştır.
Mayının iç kısmı kıyı şeridi veya sualtında çalışması için sugeçirmez çömlek veya beton teknikleri kullanılarak tasarlanmıştır.
Daha sonra üretilen T.Mi.35 (S) modelinin yivli kasası ve fünye koruması bulunmaktaydı. Yivli kasanın üretilme nedeni ise çöl veya toprak arazilerde üzerindeki toprağın rüzgarla uçmasının öğlenmesiydi.Bu sayede açık arazide mayın kumun altında kaldığında bulunamıyordu .
Mayının merkezine yapılan 180 kg veya kenarlarına yapılan 90 kgluk ağırlığa maruz kalan baskı tapası ateşleme fünyesini harekete geçirmekteydi.


## Özellikleri.
  - Yüksekliği: 76 mm
  - Çapı: 318 mm
  - Ağırlığı: 9.1 kg
  - Patlayıcı ağırlığı: 5.5 kg TNT
  - Ateşleme ağırlığı: 90 ila 180 kg
# Olha Savçuk
Olha Savçuk (Ukraynaca: Ольга Савчук, 20 Eylül 1987, Makiyivka, Ukrayna), Ukraynalı tenis oyuncusudur.2006 Avustralya Açık'ta 3. tur round oynamıştır. Kariyerinde yükseldiği en iyi derece Dünya 79.luğudur.
# Markos Pagdatis
Markos Pagdatis (Yunan: Μάρκος Παγδατής, 17 Haziran 1985, Limasol), Kıbrıs Rumu tenisçidir. 2006 yılında Avustralya Açık'ta 2. ve 2006 Wimbledon'da yarı final oynamıştır. 5 Mayıs 2008'den itibaren ATP sıralamalarına göre Dünya'daki en iyi 15. tenisçidir.


## Kişisel Yaşamı.
Markos Pagdatis, Kıbrıs'a göç eden Hristiyan Lübnanlı bir babanın ve bir Kıbrıslı Rum annenin oğlu olarak dünyaya gelmiştir. Pagdatis 5 yaşında babası ve kardeşleriyle oynamaya başlamıştır. Futbol oynamayı ve seyretmeyi seven bir Apollon Lemesu taraftarıdır. 13 yaşında Paris'te Muratoğlu Tenis Akademisi'nde Genç Olimpik Yarışmacı Yetiştirme bursuyla Fransızca öğretilerek yetiştirimiş daha sonra ise Limasol'da bulunan Gramer Okulu'na başlamıştır. Ailesi Limasol'da tenis kortlu bir eve sahip olan tek aileydi.
28 Ocak 2006 yılında Kıbrıs Millî Servisi'nden sporuna devam edebilmek için gerekli olan izni aldı ve 18 yaşını geçen her erkeğin zorunlu olduğu 25 aylık askerlik süresini sporuna devam edebilme amacıyla izin alarak yapmamıştır. Aynı zamanda 2005 yılının Kıbrıs Yılın Erkek Atleti ödülünü almıştır.


## Tenis Kariyeri.
Pagdatis 2003 yılında ITF Dünya Tenis Gençler Şampiyonu olur ve 2004 yılında ATP Turu'na katılmıştır.


### 2004.
Pagdatis 2004 yılının büyük bir bölümünü normal bir performans sergileyerek geçirmiştir.
2004 yılında Amerika Açık'a katılarak ilk kez bir Grand Slam'e katılma başarısı elde etti. Birinci turda Oliver Mutis'i 2-6,6-2,6-1 ve 7-5 lik skorlarla yenerek bir üst tura katılmaya hak kazanır. O yılın şampiyonu olan Roger Federer'den şampiyonluk unvanı elindeyken Federer'den set kazanan iki oyuncudan biridir. (Diğeri Andre Agassi'dir.) Pagdatis 2004 yılını birçok en iyi tenisçileri yenerek sadece Grand Slam'lerden yarışmacı olarak tamamlamıştır.


### 2005.
Pagdatis sezona ilk turda Chennai Açık'ta kaybederek başlamıştır.
# Brenda Song
Brenda Song, (27 Mart 1988) Tayland asıllı Amerikalı dizi ve sinema oyuncusudur.


## Hayatı.
Brenda Song, kariyerine 1995 yılında henüz küçük yaşta San Francisco'da çocuk model olarak başladı. Ardından çeşitli filmlerde yan rol olarak yer aldı. 1999 yılında Nickelodeon adlı çocuk kanalının 100 Deeds for Eddie McDowd adlı dizisinde başrolde yer alarak çıkışını sürdürdü. Ayrıca Song, 2001 yılında yakın arkadaşı Ashley Tisdale ile Bette adlı dizide kendisini gösterdi.
Song, ardından büyük çıkış gerçekleştireceği Disney Channel'a geçti. 2005 yılına kadar Disney'in çeşitli dizilerinde konuk oyuncu olarak yer aldı. Ayrıca büyük ses getireceği Zack ve Cody'nin Lüks Yaşamı adlı dizisinden önce Stuck in the Suburbs adlı Disney Channel'ın orijinal filminde yer aldı. Song 2005 yılında Zack ve Cody'nin Lüks Yaşamı'nda London Tipton karakteriyle Disney izleyicisinin karşısına çıktı. Bu karakter sansasyonel manken ve Hilton Otelleri varisi Paris Hilton'a gönderme olarak yaratılmıştı. Ama Song oyunculuğuyla bu karakteri Disney kitlesine sevdirmeyi başardı. 2006 yılında Disney Kanalı'nın tasarladığı Wendy Wu adlı filmde başrolde yer aldı ve bunun karşılığında 1,2 milyon dolar kazandı. Song'un son projesi Wendy Wu'nun devam filmidir. Film 2009 yılında Disney Channel'da yayınlandı. Ayrıca Song'un Wendy Wu dışındaki bir başka projesi Zack ve Cody'nin Lüks Yaşamı'nın devam dizisi olan Zack ve Cody Güvertede'dir.


## Filmografi.
  - 1994: Thunder Alley
  - 1995: Requiem
  - 1996: Small Talk
  - 1996: "Santa with Muscles"
  - 1997: "Leave It to Beave"
  - 1999: "100 Deeds for Eddie McDowd"
  - 2000: "The Ultimate Christmas Present"
  - 2001: Jordan Superstar
  - 2002: "Get a Clue"
  - 2002: Like Mike
  - 2004/2005: "Phil Zaman Yolculuğunda"
  - 2006: "Wendy Wu: Homecoming Warrior"
  - 2005–2008: "Zack ve Cody'nin Lüks Yaşamı"
  - 2008: College Road Trip
  - 2008–2011: Zack ve Cody Güvertede ("The Suite Life on Deck")
  - 2009: "Wendy Wu: Homecoming Warrior 2"
  - 2010: Sosyal Ağ
  - 2011: The Suite Life Movie


### Konuk oyunculukları.
  - 1999: "Once and Again"
  - 1999: Popular
  - 2000: "7th Heaven"
  - 2001: Bette
  - 2001: "ER"
  - 2001: "Judging Amy"
  - 2002: The Bernie Mac Show
  - 2002: The Nightmare Room
  - 2002: George Lopez
  - 2003: Tam Raven'a Göre ("That's So Raven")
  - 2003: One on One
  - 2013: New Girl


## Diskografi.
### Şarkılar.
  - 2005: Bling Is My Favorite Thing
  - 2005: Girl Like Me
  - 2006: Open Up Your Eyes
  - 2006: Hearts and Souls
  - 2006: A Dream Is a Wish Your Heart Makes
  - 2007: I'm Not That Girl
  - 2007: Really Great
  - 2021: No Big Deal
# Türkçede ismin hâlleri
Türkçede ismin hâlleri (bk. durum kuramı); kelimeleri belirtme (yükleme), yönelme, bulunma ve ayrılma açısından tanımlayan, sözcüğün yalın hâl ile hâl eki almış durumlarından her biridir. Türkçede ismin beş farklı hâlleri vardır:
  - Yalın hâli
  - -e hâli (yönelme)
  - -i hâli (belirtme)
  - -de hâli (bulunma)
  - -den hâli (ayrılma/çıkma)
Hâl ekleri, büyük ve küçük ünlü uyumuna göre "i" yerine "ı", "u" veya "ü" ile "e" yerine "a" harfi ile oluşturulacak şekilde değişir.
  - çayı, okulu, tatlıyı, çöpü...
  - çaya, okula, tatlıya, çöpe...
Benzer şekilde -de ve -den eklerindeki "d" sesleri de ünsüz sertleşmesine uğrayarak "t"ye dönüşebilir.
  - işte, çöpten, tatlıda, tatlıdan vb.


### Yalın hâl.
Kelimelerin hâl eki almamış hâlidir. Başka dillerde "nominatif" olarak bilinir.
Çoğul eki, iyelik eki ya da tamlama eki almış sözcükler de yalın durumdadır.


### -e hâli (yönelme hâli).
Sözcüklerin -e ya da -a eki almış hâlleridir. Adın yönelme durumu sonuna geldiği sözcüğü dolaylı tümleç yapar. Yüklemin bildirdiği eylemin "nereye" yöneldiğini gösterir. Başka dillerde "datif" olarak bilinir.
  - Yarın okula beni annem bırakacak.
  - Bu yaz Rusya'ya gideceğiz.
  - Adana'ya mı gideceğiz ?


### -i hâli (belirtme hâli).
Sözcüklerin -i, -ı, -u ya da -ü eki almış hâlleridir. Adın belirtme durumu eki, adın sonuna geldiği sözcüğü belirtili nesne yapar. Yüklemin neyi, neleri, kimi, kimleri belirttiğini gösterir. Başka dillerde "akuzatif" olarak bilinir.
  - Annem bizi eve götürdü.
  - Bulaşıkları yıkadım.
3. tekil şahıs iyelik eki olan -i ve -si ekleri hâl eki değildir:
  - (Onun) Kitabı yere düşmüş. (isim tamlamasında iyelik eki)
  - Şu kitabı verir misin? (belirtme hâl eki)


### -de hâli (bulunma hâli).
Sözcüklerin -de ya da -da almış hâlleridir. Bu ekler sonuna geldiği sözcüğü dolaylı tümce yapar. Yüklemin bildirdiği eylemi gösterir. Çoğu Hint-Avrupa dilinde mevcut olmayan bu isim hâline bu dillerde "lokatif" de denmektedir. Eski Latince ve Almancada bulunan bu hâl, zamanla ismin yönelme (datif) ve genitif (aidiyet) hâlleriyle kaynaşmıştır. Günümüzde Hint-Avrupa dillerinden Lehçede ve Slovakçada bulunur.


### -den hâli (ayrılma hâli).
Sözcüklerin -den ya da -dan eki almış hâlleridir. Adın ayrılma durumu nereden ayrıldığımızı gösterir. Bu ek sonuna geldiği sözcüğü dolaylı tümleç yapar. Çoğu Hint-Avrupa dilinde mevcut olmayan bu isim hâline bu dillerde "ablatif" de denmektedir. Hint-Avrupa dillerinden Latincede, Arnavutçada, Ermenicede ve Sanskritçede bulunmaktadır.


## Başka dillerdeki hâller.
### Genitif.
İsmin hâlleri olarak tanımlanmasına rağmen "isim olmayan sözcükler" de hâl ekleri alabilirler. Bunun dışında Hint-Avrupa dillerinde bilinen genitif ya da aidiyet hâli Türkçede ismin sonuna "-in" eki getirilerek yapılmasına rağmen ismin hâllerinden sayılmamaktadır. Türkçede genitif, ilgi eki olarak tanındı.


### Vokatif.
Ayrıca bir kişiye hitap için bazı dillerde vokatif adı verilen bir başka hâl de örnek olarak Hint-Avrupa dillerinden Kürtçe ve Latincede bulunmaktadır.
# Erdel Prensliği
"Bu madde Erdel Prensliği adlı tarihi ülke hakkındadır. Erdel adlı tarihsel bölge için Erdel maddesine bakabilirsiniz."
Erdel Prensliği veya Transilvanya Prensliği, (; ; ) 1000'li yıllarda bugünkü Romanya ve Macaristan topraklarında kurulmuş tarihî ülke.
Türk ordusunun 1526 yılında Macarlara karşı kazandığı Mohaç Muharebesi'nden sonra Osmanlı Devleti'ne bağlanan prenslik, II. Viyana Kuşatması'nı takip eden savaşlar sırasında Avusturya ordusunun saldırılarına hedef oldu ve 1691 yılında fiilen Türk egemenliğinden çıktı. 1699 yılında imzalanan Karlofça Antlaşması ile Osmanlı Devleti Erdel'i Avusturya'ya terk etti. Bu tarihten sonra Erdel, Macaristan ile beraber Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu'nun denetimi altına girdi.
# Baktriya-Margiyana Arkeoloji Bölgesi
Baktria-Margiyana Arkeoloji Bölgesi (İngilizce: "Bactria–Margiana Archaeological Complex" veya kısaca BMAC) günümüzde Türkmenistan, kuzey Afganistan, güney Özbekistan ve batı Tacikistan'da ve Ceyhun (Oxus) ırmağının üst kısımlarını kapsayan, MÖ 2200–1700 tarihleri arasında var olan, Orta Asya'nın Tunç Çağı kültürü için yapılan modern bir arkeolojik tanımlamadır. Yerleşim yerlerinin keşfi ve isimlendirmeleri Sovyet arkeolog Viktor Sarianidi tarafından (1976) yapıldı. "Baktria" bugün Afganistan'da bulunan "Baktra" denilen bölgenin Yunanca adıydı ve "Margiyana" bugün Türkmenistan'daki Merv şehrinin başkenti olduğu Pers satraplığı Margu'nun Yunanca adıydı.


## Okuma listesi.
  - CNRS, L'archéologie de la Bactriane ancienne. Paris: Editions du Centre National de la Recherche Scientifique, 1985
  - Fussman, G.  Kellens, J.  Francfort, H.-P.  Tremblay, X.: Aryas, Aryens et Iraniens en Asie Centrale. (2005) Institut Civilisation Indienne ISBN 2-86803-072-6
  - J. P. Mallory, "BMAC", "Encyclopedia of Indo-European Culture", Fitzroy Dearborn, 1997 EIEC.
  - Lubotsky, A., "Indo-Iranian substratum" in "Early Contacts between Uralic and Indo-European", ed. Carpelan "et al.", Helsinki (2001). 
  - Sarianidi, V. I., Preface, in F.T. Hiebert, "Origins of the Bronze Age Oasis Civilization of Central Asia," Peabody Museum, Harvard University, 1994 ISBN 0-87365-545-1
  - Sarianidi, V. I., "Soviet Excavations in Bactria: The Bronze Age," in G. Ligabue and S. Salvatori, editors, "Bactria: An ancient oasis civilization from the sands of Afghanistan," Venice, 1990
  - Forizs, L. Apâm. Napât, Dîrghatamas and the Construction of the Brick Altar. Analysis of RV 1.143 (pdf, 386 kB), paper read at the Vedic Panel of the 12th World Sanskrit Conference, Motilal Banarsidass, 2007 (in preparation)
# Mutajen
Mutajen, biyolojide canlıların DNA ya da RNA gibi hücresel bilgi ve yönetim zincirlerinin moleküler yapısını değiştirerek söz konusu canlının doğal olarak beklenen düzeyin çok üzerinde mutasyona uğramasına neden olan fiziksel veya kimyasal etmenlerdir. Nükleer ışınım sonucu oluşan gama ışını ve güneşten yayılan morötesi ışınlar en bilinen doğal mutajenlerdendir.
# Tıbbi genetik
Tıbbi genetik ya da medikal genetik, kalıtsal hastalıkların ve genetik bozuklukların tanı, tedavi ve önlenmesiyle ilgilenen tıp dalıdır. Genel olarak, kalıtımsal varyasyonun insan sağlığı ve hastalıklarıyla ilişkilerini araştırmaktadır. İnsan genetik hastalıklarına ilişkin kalıtımı, hasta ailelerindeki ayrışımı inceler ve tedavi biçimlerini sağlamak amacıyla insan hastalıklarından sorumlu mutasyonları tanımlamaya çalışır. Kısaca genetiğin tıbba uygulanmasıdır.
Bir hastalığa neden olabilecek bilinmeyen bir gen araştırıldığında, araştırmacılar, hastalıkla ilgili genomun konumunu saptamada genellikle genetik bağlantıdan ve genetik soyağacı çizelgesinden yararlanırlar. Popülasyon düzeyindeki araştırmalarda, araştırmacılar genomdaki, hastalıklarla ilgili genlerin konumlarını saptamada Mendelci rastgelelik yönteminden yararlanmaktadır. Bu teknik bilhassa, yalnızca tek bir genle kesin olarak belirlenemeyen, birkaç gene ilişkin (multigenic) özelliklerde yararlı olmaktadır. Hastalık geni olabilecek herhangi bir gen aday olarak saptanır saptanmaz, artık sonraki araştırmalar genellikle, orthologous geni denilen bu gen üzerinde, model organizmalar kullanarak yapılır. Ayrıca kalıtımsal hastalıklar çalışmasında genotipin kopyasını çıkartma tekniklerinin gelişmiş olması farmakogenetik alanına yol göstermektedir.
Tıbbi genetik günümüzde çeşitli altdallara ayrılmış geniş bir uzmanlık alanı haline gelmiştir. Tıbbi genetiğin kapsadığı alanlar arasında, klinik genetik, biyokimyasal genetik, sitogenetik, moleküler genetik, psikiyatrik genetik vs. sayılabilir.
# Antônio Carlos Jobim
Antonio Carlos Brasileiro de Almeida Jobim (d. 25 Ocak 1927, Rio de Janeiro - ö. 8 Aralık 1994, New York), Tom Jobim adıyla da anılan Brezilyalı besteci, yorumcu, piyanist ve gitaristtir.
Vinicius de Moraes ve João Gilberto ile birlikte Bossa Nova akımını yaratan öncülerdendir. 20. yüzyılın en önemli bestecilerinden sayılmaktadır. Adı aynı zamanda Rio de Janeiro'nun Galeão Havaalanı'na verilmiştir.
İlk kez Siyah Orfeus piyesi ve filmi için yaptığı bestelerle ünlenmiştir. 1964'te Grammy Ödülü alan Stan Getz/ Gilberto albümü hem Jobim'in kariyerinde hem de Bossa Nova tarihinde bir dönüm noktası olmuştur. Bestelerinin birçoğu önemli Jazz standartları arasına girmiş ve Frank Sinatra, Ella Fitzgerald, Sarah Vaughn, Elis Regina gibi dünyaca meşhur yorumcularca söylenmiştir.
En meşhur besteleri arasında “Garota de Ipanema/ İpanemalı kız”, “Aguas de Março/ Mart suları”, “Desafinado/ Detone” ve “Tristeza/ Hüzün” sayılabilir.
# Genomik
Genomik, farklı türlere ait genomların tüm yapısal ve işlevsel yönelerini inceleyen bilim dalıdır. Genomik, kromozomların dizilenmesi tekniklerini uygularak, organizmaların genomlarını, yani bir organizmadaki genler bütününü inceleyen bir biyoteknoloji alt dalı da sayılabilir.
Genomiğin başlıca amaçlarından biri, canlılardaki DNA dizisinin tamamının belirlenebilmesidir. İnsan genomunun (kromozomlarda yapılanmış üç milyar baz çiftinin) DNA bütününün) yapısını, bileşimini ve evrimini inceler ve DNA'da biyolojik bir anlamı olabilecek birimleri (genler, çevrilmeyen transkripsiyon birimleri, mikro RNA'lar, düzenleme üniteleri, transkripsiyon faktörleri olan promotörler, CNG alfa ve beta kanalları vs.) tanımlamaya çalışır.
Genomikin bazı altdalları şu şekildedir.
  - Transkriptom (transkripsiyonda, translasyonda ve düzenlemelerinde rol alan tüm molekülleri inceler)
  - Proteom (bir hücre ya da canlının üretebileceği tüm molekülleri araştırır)
  - İşlevsel genomik (tüm genlerin işlevlerini inceler)
  - Kıyaslamalı genomik (genomların evrimsel kıyaslamasını yapar)
  - Biyoinformatik (verilerin bir araya getirilmesi, depolanması ve yönetilmesini sağlar)
Bu bilim, 20. yüzyılın sonunda insan genomunun ilk haritasının yayımlanmasıyla medyatik bir konum kazanmıştır. Günümüzde genom araştırmalarının tıp ve tarımda önemli rolleri bulunmaktadır.
# George Boleyn
George Boleyn, Viscount Rochford (d. 1504 – ö. 17 Mayıs 1536), İngiltere Kralı VIII. Henry'nin ikinci karısı olan Anne Boleyn'in kardeşidir. Karısı Jane Parker'dır. Kız kardeşi Anne Boleyn ile ensest ilişkisi olduğuna dair iddiâlar nedeni ile suçlandı ve ikisi de idam edildi.


## Gençlik yılları ve ailesi.
George Boleyn, döneminin önde gelen diplomatlarından Wiltshire Kontu Thomas Boleyn ve Norfolk Dükü Thomas Howard'ın kız kardeşi olan Elizabeth Howard'ın tek oğullarıydı. Mary Boleyn ve Anne Boleyn isminde iki kız kardeşi vardı. Büyük olasılıkla Norfolk'ta bulunan aile evlerinde (Blicking Hall) dünyaya gelen George'un yurt dışında eğitim gören iki kız kardeşinin aksine Oxford Üniversitesi'nde eğitim aldığına inanılıyor.


## Yetişkinlik dönemi.
Rochford Lordu, VIII. Henry'nin Anne Boleyn'le evliliğinin ardından kralın özel meclisinin bir üyesi olarak seçildi ve Aralık 1529'da Fransa'ya giderek ilk diplomatlık görevini gerçekleştirdi. Gençliği sebebiyle, bu işin kendisine verilmesinde Anne'in etkisi olduğunda inanıldı. Fransız büyükelçisi, du Bellay, George Boleyn'in diğer birçok yabancı diplomata göre genç olduğunu vurguladı. Fakat George Boleyn'den birkaç sene evvel gene genç bir isim olan Thomas Wyatt'ın Roma'ya gönderilmesi sebebiyle bu olayın üzerinde daha fazla durulmadı.
1524 ya da 1525'te Rochford Lordu Sir Henry Parker'ın kızı olan Jane Parker ile evlendi. Bazıları George Boleyn'in homoseksüel olduğuna inanıyordu fakat zampara olarak kazandığı ün bu dedikodunun doğruluğuna gölge düşürüyordu George ve Jane Boleyn çocuk sahibi olmadılar.


## Duruşma ve idamı.
1536'da, Henry Anne Boleyn'in nedimeleri arasında yer alan Jane Seymour'a aşık oldu. Anne erkek kardeşi de içinde bulunduğu için ensest ilişkiyle de itham edildiği, beş erkekle zina yapmakla suçlandı. George'un duruşması Anne'inkinden hemen önce 15 Mayıs 1536'da gerçekleşti.
Günümüzde, Anne ve George Boleyn'e yapılan suçlamaların çoğunun uydurma olduğu kabul ediliyor. Mahkemeye, George'a karşı olan kanıtlar karısı tarafından verildi. Fakat bu kanıtların Jane'in kendi cümleleri mi yoksa Thomas Cromwell tarafından mı söyletildiği bilinmemektedir.
Boleyn'in darağacındaki konuşması daha çok erişkinliği sırasında kabul ettiği "yeni öğreti"yi savunma üzerine kuruluydu. Tutkuyla kutsal kitabından ve bu dünyada kibiriyle yaşayan şeytanlardan bahsetti. George'dan 2 gün sonra, kız kardeşinin kafası kesildi.
George Boleyn'in bugünlere gelebilmiş hiçbir portresi yoktur. 1536'da hepsinin yok edildiği düşünülmektedir. Anne'in düşüşündeki rolü geçmiş yıllarda bazı tartışmalara konu oldu. Eric Ives ve Retha Warnicke'in ensestin Anne'in ölümüne ne kadar etkisi olduğunu tartışmaları sırasında sorunu değerlendirme biçimleri farklı olsa da, iki tarihçi de suçlamanın yanlış olduğunu reddettiler.


## Popüler kültürde George Boleyn.
  - 2003'te "The Other Boleyn Girl"'ün TV filmi uyarlamasında Steven MacKintosh tarafından canlandırıldı.
  - 2008'de Philippa Gregory'nin romanından uyarlanan "The Other Boleyn Girl"'ün sinema filminde Jim Sturgess tarafından canlandırıldı. 
  - The Tudors isimli televizyon dizisinde Padraic Delaney tarafından canlandırıldı.
# Kate Chopin
Kate Chopin (doğum adı Katherine O'Flaherty, d. 8 Şubat 1851, St. Louis - ö. 22 Ağustos 1904, St. Louis), Amerikan Edebiyatı'nda büyük öneme sahip kısa öykü yazarıdır.


## Hayatı.
Amerikan kadınının ve bütün kadınların cinsel özgürlüğü ve hayatı vardır diyerek kendi zamanında feminizmin edebiyattaki en büyük temsilcisi olmuştur. Düşünceleri fazla sıra dışı bulunduğu için muhafazakâr Amerikalılar tarafından hoş karşılanmasa da, eserleri yazar öldükten sonra değer bulmuştur. En önemli kısa öyküsü The Storm'dur.


### Türkçede yayınlanan eserleri.
"Uyanış ve Seçme Öyküler", Otonom Yayıncılık, 2008