# Gramps (yazılım)
Gramps (eski adıyla GRAMPS, İngilizce 'Soy Araştırma ve Analiz Yönetim Programlama Sistemi' anlamına gelen '"Genealogical Research and Analysis Management Programming System"'ın kısaltması) ücretsiz ve açık kaynaklı bir soybilim yazılımıdır. Gramps, Python programlama dilinde "PyGObject" kullanılarak programlanmıştır. İlişki grafikleri oluşturmak için ise, "Graphviz" kullanılır.
Gramps, soybilim uzmanları tarafından ve soybilim uzmanları için oluşturulan ücretsiz ve açık kaynaklı yazılım olarak imece temelli eş üretim örneğidir.
Program, insan aile ağaçlarına ek olarak, hayvan pedigre çizelgeleri ve ayrıca bilim insanları, doktorlar ve akademisyenler arasındaki rehberlik ilişkilerini gösteren akademik şecere oluşturmak için de kullanılabilir.


## Özellikler.
Gramps, mevcut en büyük çevrimdışı soybilim yazılım paketlerinden biridir. Başlıca özellikleri şunlardır:
  - Birçok farklı soyadı sistemleri dahil, çoklu dil ve kültür desteği.
   - Tam Unicode desteği.
   - İlişki hesaplayıcılar. Bazı dillerde diğer dillere tam çevirisi olmayan ilişki terimleri mevcuttur. Bunun için Gramps bir dile özgü ilişki hesaplayıcılar kullanır.
  - Birçok farklı (.odt, LaTeX, .pdf, .rtf, .html ve .txt gibi) dosya biçiminde raporlar oluşturur.
  - Döngüsel olmayan büyük ve karmaşık şemaların ilişki grafikleri dahil, çok çeşitli raporlar ve şemalar üretir.
  - 10'dan fazla türde eklentiler ile genişletilebilir. Arayüzü tamamlayan eklenti türlerine "Gramplet" ve Görünüm adı verilir. "Gramplet", odaklanmış bir veri görünümü olup bunlar Gramps'ın çalıştırılması sırasında dinamik olarak değişir ya da geniş ana görünümde soy verilerinizle etkileşim sağlar.
  - Birçok kültürel miras kurumu tarafından kullanılan CIDOC Kavramsal Referans Modeline benzer şekilde, açık, olay merkezli bir belgeleme yaklaşımı kullanılır. 
  - Yaşı fazla küçük ya da büyük kişilerin doğum bilgileri gibi, olası olmayan olayların "doğruluk kontrolü" için işaretlenmesi.
  - Çoklu takvim desteği (Miladi takvim, Jülyen takvimi, Hicri takvim vb.).
  - Umuma açık, özgür ve açık kaynak kodlu programcı API belgeleri.


## Dosya biçimi.
Gramps'ın çekirdek arşiv dosyası biçimi "Gramps XML" olarak adlandırılır ve ".gramps" dosya uzantısını kullanır. XML tabanı üzerinde genişletilmiştir. "Gramps XML" özgür bir dosya biçimidir. "Gramps XML" dosyaları genellikle gzip ile sıkıştırılır. "Taşınabilir Gramps XML Paketi" dosya biçimi için ise, ".gpkg" uzantısı kullanılıp bu ".tar.gz" arşivi içerisinde "Gramps XML" yanı sıra, kullanılan tüm ortam dosyaları bulunur. Kullanıcı, ".gramps" dosya uzantısını ".gz" olarak yeniden adlandırarak bir metin düzenleyici ile soybilim belgesinin içindekilerde değişiklikler yapabilir. Dahili olarak, Gramps, öntanımlı veritabanı arka ucu olarak SQLite kullanmakla birlikte, eklenti olarak diğer veritabanları da kullanılabilir.
Gramps şu dosya biçimlerinden içe aktarım yapabilir: Gramps XML, Gramps Paketi (Taşınabilir Gramps XML), Gramps 2.x .grdb (eski Gramps sürümler), GEDCOM, CSV.
Gramps şu dosya biçimlerinde veri dışa aktarımını destekler: Gramps XML, Gramps Paketi (Taşınabilir Gramps XML), GEDCOM, GeneWeb GW dosya biçimi, Web Aile Ağacı (.WFT) dosya biçimi, vCard, vCalendar, CSV.


### Gramps XML'i destekleyen programlar.
  - "Gramps Web", Gramps tabanlı ve web üzerinde ortak çalışma uygulaması olup Gramps XML ile içe ve dışa aktarımı destekler.
  - "Betty", GEDCOM'a alternatif olarak Gramps XML ve Gramps XML Paket dosyalarından statik web siteleri oluşturur.
  - "PhpGedView" (sürüm 4.1 ve üzeri) Gramps XML çıktısı alınmasını destekler.
  - "JoomlaGen", Joomla için Gramps PHP bileşeni olup soy bilgilerini ve genel görünümleri göstermek için Gramps XML veritabanı dışa aktarımını yükler. Gramps 3.3.0 ile uyumludur.
  - "tmg2gramps betiği", "The Master Geneaologist v6" soybilim yazılımı veri dosyasını Gramps v2.2.6 XML biçimine dönüştürür.


## Diller.
Gramps, 45 dilde mevcuttur (Aralık 2014).
Gramps'ın ayrıca iki özel kullanımlı alt çeviri dili vardır:
  - "Hayvan soyağacı", hayvanların soyağacının ve cinsinin takip edilmesini sağlar.
  - "Aynı cinsiyet", raporlardan cinsiyetçi ifadeleri çıkarma seçeneği sunar.


## Sürüm tarihçesi.
Proje 2001 yılında GRAMPS olarak başladı ve ilk kararlı sürüm 2004 yılında yayınlandı.
Aşağıdaki tabloda projenin yeni özellikler sunan başlıca sürümleri yer almaktadır. (Yamalar ve hata düzeltmeleri GitHub sitesinde yayımlanmakta ve düzenli olarak küçük "hata düzeltme" sürümlerinde toplanmaktadır.)
  - Önceki tüm sürümlerin tarihçesi.