# 2008 Brezilya Grand Prix
 - YÖNLENDİRME 
2008 Brezilya Grand Prix (), 2 Kasım 2008 tarihinde Brezilya'nın São Paulo kentindeki Autódromo José Carlos Pace pistinde yapılmış olan Formula 1 yarışı. Brezilya, 2008 Formula 1 sezonunun 18. ve sonuncu yarışıydı. Aynı zamanda bu yarış 37. Brezilya Grand Prix yarışı oldu. 71 turluk yarışı polden başlayan Ferrari pilotu Felipe Massa kazandı. Bu yarış, Felipe Massa'nın kariyerindeki 11. ve sonuncu galibiyeti oldu. Renault pilotu Fernando Alonso yarışı 2. Ferrari pilotu Kimi Räikkönen ise 3. tamamladı.
Jarno Trulli, Massa ile beraber yarışa ön ikilide başladı. Massa ve Trulli'yi üçüncü ve dördüncü cepte Räikkönen ve McLaren pilotu Lewis Hamilton takip etti. Yarıştan dakikalar önce başlayan yağmur, startı geciktirdi. Yarış başladıktan sonra pist kurumaya başladı ve bu sırada Massa birkaç saniyelik bir fark yarattı. Yarışın sonlarına doğru yağmur tekrar başladı son birkaç turda pilotlar lastik değiştirmek için tekrar pite girdi.
Yarışın, Lewis Hamilton'un yarışın son turunda ıslak zeminde kuru zemin lastikleriyle ilerlemekte güçlük çeken Timo Glock'u geçerek şampiyonluğu Felipe Massa'dan geri almasıyla büyük önem taşıdığı belirtilmektedir. Yarışın sonunda Hamilton, Formula 1 kariyerindeki ilk şampiyonluğunu ilan etti ve zamanının en genç şampiyonu oldu. Hamilton'un son turda Glock'u geçmesiyle şampiyonluğu geri alması, şike ve usulsüzlük tartışmalarını beraberinde getirdi. Glock, yarıştan sonra kendisine ölüm tehditleri geldiğini belirtmiştir.
Hamilton, eski şampiyonlar Damon Hill ve Michael Schumacher dahil olmak üzere Formula 1 camiasındaki birçok kişiden ilk şampiyonluğunun ardından övgü aldı. McLaren pilotu ayrıca Kraliçe II. Elizabeth ve İngiltere Başbakanı Gordon Brown'dan da resmi tebrikler aldı. Massa'nın galibiyeti ve Räikkönen'in üçüncülüğüyle Ferrari, Takımlar Şampiyonası'nı kazandı. Grand Prix, ayrıca 246 yarışa çıkan ve 13 Grand Prix kazanan Red Bull'un İskoç pilotu David Coulthard'ın son yarışıydı.


## Öncesi.
2008 Brezilya Grand Prix, 2009 Formula 1 sezonunun 18. ve son yarışıydı ve 2 Kasım 2008'de Brezilya'nın São Paulo kentinde, 4,309 km uzunluğundaki Autódromo José Carlos Pace'de yapıldı. Sezonun son yarışına girerken, McLaren pilotu Lewis Hamilton, 94 puanla liderken Ferrari pilotu Felipe Massa 87 puanla ikinciydi. Yarışı kazanan pilot 10 puan aldığından Massa'nın yarışı kazanması durumunda şampiyon olması için Hamilton'ın yarışı en yüksek altıncı sırada bitirmesi ya da Massa'nın 2. olup Hamilton'ın en yüksek onuncu sırada bitirmesi gerekiyordu. Aksi takdirde ise Hamilton şampiyonluğunu ilân ediyordu. Olası bir puan eşitliği durumunda Massa yarışı kazandığı senaryoda Hamilton'dan daha fazla yarış kazandığından, ikinci olduğu senaryodaysa Hamilton'dan daha fazla kez ikinci olduğundan şampiyonluğunu ilân ediyordu. Hamilton ve Massa'yı şampiyonada 75 puanla BMW Sauber pilotu Robert Kubica ve 69 puanla Massa'nın takım arkadaşı Kimi Räikkönen takip ediyordu.
Takımlar Şampiyonası'nda ise Ferrari 156 puanla liderken McLaren-Mercedes 145 puanla ikinci sırada yer alıyordu. Eğer her iki Ferrari pilotu da yarışı ilk altıda bitirirse iki McLaren pilotu yarışı ilk ikide bitirse dahi Ferrari şampiyonluğu garantiliyordu. Bu yarıştan önce Hamilton, sporun içindeki birçok isim tarafından Japonya Grand Prix'de soğukkanlılığını korumadığı için eleştirildi. "The Times" köşe yazarı Edward Gorman, Hamilton'ın şampiyonluğu hak etse de eğer Japonya ve 2007 Brezilya'daki gibi agresif davranırsa şampiyonluğu kaybedeceğini belirtti.
Eski Formula 1 takımı Jordan Grand Prix'nin sahibi Eddie Jordan, "Massa'nın şampiyonluğu Hamilton'dan çalmak için Japonya'da yaptığı gibi onu devirmeye çalışırsa Lewis'in buna hazır olması gerekir" diyerek tartışma yarattı ve "Eğer [Massa] bunu denerse Lewis'in [Massa'nın da] yarışı bitirmemesini sağlamak için direksiyonunu Massa'ya çevirmesi, Massa'yı yarış dışı bırakması gerekiyor." diye ekledi. Hem Hamilton hem de Massa, Jordan'ın yorumlarını reddetti. Massa, "Kirli oynamak hiçbir zaman oyunumun bir parçası olmadı. Böyle bir şey yapmak istemiyorum. Aklımdaki tek şey yarışı kazanmak." diye belirtti.
Bu Grand Prix, 13 Grand Prix kazanan Red Bull Racing pilotu David Coulthard'ın son yarışı oldu. Coulthard'ın RB4'ü, bu yarışlık omurilik felcine dikkat çeken "Wings for Life" hayır kurumunun renklerine boyandı. Coulthard, konu hakkında "Son yarışımı omurilik felcinin iyileştirilebilmesine adıyorum." ifadelerini kullandı. Red Bull, Coulthard'ın aracını takım arkadaşı Mark Webber'den farklı renklere boyaması konusunda Uluslararası Otomobil Federasyonundan da onay aldı. Bu yarış Birleşik Krallık'ta ITV'nin ve İspanya'da Telecinco'nun yayınladığı son Formula 1 yarışı oldu. Sonraki sezon sporun yayın hakları Birleşik Krallık'ta BBC'ye, İspanya'da ise LaSexta'ya geçti. Ayrıca bu yarış, 2007-2008 finansal krizi nedeniyle spordan çekilen Honda'nın da son yarışı oldu.


## Antrenman turları.
Yarıştan önce cuma günü sabah ve öğleden sonra 90 dakikalık birer antrenman turu, cumartesi sabahı ise 60 dakikalık bir antrenman turu yapıldı. Cuma günkü iki seans, ara sıra nemli hava koşulları nedeniyle kaygan pistte koşulmak durumunda kaldı. Felipe Massa ilk seansta Lewis Hamilton'dan yüzde on dokuz saniye daha hızlı tur atarak 1:12.305 ile seansın en hızlısı oldu. Hamilton'ı ise Kimi Räikkönen, Heikki Kovalainen ve Fernando Alonso takip etti. Felipe Massa ile bir saniye farka sahip dilimdeki son pilot olan Mark Webber, seansı yedinci olarak tamamladı. İkinci seansı Alonso 1:12.296 ilk sırada tamamlarken onu binde elli yedi saniye gerisindeki Massa, Jarno Trulli, Räikkönen, Webber ve Sebastian Vettel takip etti. Yol tutuşu sorunları yaşayan Hamilton, seansı dokuzuncu olarak tamamladı. Takım arkadaşı Kovalainen ise ancak 15. olabildi. Önceki güne göre daha sıcak bir pistte yapılan ve pist sıcaklığının 36 dereceye kadar ulaştığı cumartesi günkü üçüncü antrenman seansını Alonso 1:12.141 ile ilk sırada tamamlarken onu iki McLaren pilotu, Massa, Vettel ve Nick Heidfeld takip etti. Kimi Räikkönen ise bu seansta 12. oldu.


## Sıralama turları.
Cumartesi öğleden sonra üç sıralama turu seansı yapıldı. İlk seans 20 dakika sürdü ve seansı 16. veya daha düşük bitiren pilotlar sıralama turlarından elendi. Sıralamanın ikinci seansı 15 dakika sürdü ve 11. sıradan 15. sıraya kadar olan pilotlar elendi. Sıralamanın son bölümünde birinci cepten onuncu cebe kadar olan grid sıralaması ve pol pozisyonu belirlendi. Elemelerin son seansında yarışan otomobillerin yarıştan önce yakıt ikmali yapmalarına izin verilmedi ve bu nedenle önceki seanslara göre daha fazla yakıt taşıdılar.
Felipe Massa, 1:12.368'lik üçüncü sıralama seansı derecesiyle 2008 sezonundaki altıncı ve Interlagos'taki üst üste 3. pol pozisyonunu kazandı. Massa'ya ön sırada o sezonki en iyi sıralama performansını gösteren Jarno Trulli eşlik etti. Massa ve Trulli'nin arkasındaki çizgiyi Massa'nın takım arkadaşı Kimi Räikkönen ve Massa'dan yarım saniye yavaş kalan Hamilton kapattı. Hamilton'ın ilk iki sıralama seansına göre yavaş kalan son seans zamanı, daha fazla yakıt taşımasıyla ilişkilendirildi. Räikkönen ise grid pozisyonundan memnun olduğunu belirtti. Hamilton'ı takım arkadaşı Heikki Kovalainen takip ederken onu griddeki ilk 10 sırayı belirlemek üzere Fernando Alonso, Sebastian Vettel, Nick Heidfeld, Sébastien Bourdais ve Timo Glock takip etti. Şampiyonada üçüncü sıradaki Robert Kubica, yol tutuşu sorunları nedeniyle 13. olarak tamamladı. David Coulthard, son yarışına 14. cepten başlarken Honda pilotları Rubens Barrichello 15. Jenson Button ise 17. oldu. Birinci antrenman seansında Button ile beraber elenen isimler ise Williams ve Force India pilotları oldular.


## Yarış.
Yarıştan önce pistteki hava sıcaklığı 28 derece olup hava koşulları nemliydi, yarış süresince ise yağmur ve fırtına bekleniyordu. Yarış günü 149.600 seyirciye ev sahipliği yapan Autódromo José Carlos Pace'deki Grand Prix'nin normalde yerel saatle (UTC -2) 15.00'te başlaması gerekse de 14.56'da başlayan yağmur nedeniyle start 10 dakika ertelendi. Kuru zemin lastiklerinde kalan Robert Kubica'nın aracı hariç herkes geçiş lastiklerine geçti. Formasyon turunun ardından Kubica pite geri döndü ve geçiş lastiklerine geçti, bu nedenle yarışa pit yolundan başlamak zorunda kaldı.
Massa ilk virajı lider geçerken onu Jarno Trulli, Kimi Räikkönen, Lewis Hamilton ve Heikki Kovalainen takip etti. Nico Rosberg, ikinci virajda David Coulthard'a arkadan çarparak Coulthard'ın spin atmasına sebep oldu. Kazanın ardından Rosberg'in takım arkadaşı Kazuki Nakajima ile çarpışan Coulthard, süspansiyon hasarı nedeniyle son yarışında yarış dışı kaldı. Sonraki virajda Nelson Piquet Jr. spin atarak bariyerlere çarptı ve yarış dışı kaldı. İlk turun ortalarında ise Kovalainen, Sebastian Vettel ve Fernando Alonso tarafından geçilerek yedinciliğe düştü. Coulthard ve Piquet'nin kazaları nedeniyle ilk turun sonunda güvenlik aracı piste girdi. Güvenlik aracı sırasında pistin yeniden kurumasıyla beraber Force India pilotu Giancarlo Fisichella, ikinci turun sonunda pite girerek kuru zemin lastiklerine geçen ilk isim oldu. Fisichella, pitten çıktığında 18. sıraya geriledi. Yarış, beşinci turda güvenlik aracının tekrar içeri girmesiyle yeniden başladı. Nico Rosberg ve Jenson Button, yedinci turda pite girerek kuru zemin lastiklerine geçtiler. Onları ise bir tur sonra Sébastien Bourdais, Timo Glock, Adrian Sutil ve Kazuki Nakajima takip etti. On birinci tur itibarıyla bütün pilotlar kuru zemin lastiklerine geçiş yapmıştı. Fisichella, kuru zemin lastiklerine erken geçtiği için 19. başladığı yarışta beşinciliğe yükseldi.
Nakajima, 13. turda spin atarak 5 saniye kaybetti. 15. turda Massa, en hızlı turunu geliştirerek 1:16.888'lik tur attı ve ikinci sıradaki Vettel'le arasındaki farkı yükseltti. Hamilton ise 18. tura kadar kendisinden daha yavaş Fisichella'nın arkasında kalarak zaman kaybetti. İki tur sonra ise Glock, Fisichella'yı geçti. Yirminci turun ilk virajında Trulli ve Bourdais çarpıştılar. Çarpışmanın sonucunda Bourdais çimlere girdi, yarışa yeniden katıldığında ise 6 sıra kaybederek 13. sıraya geriledi. Trulli'nin takım arkadaşı Timo Glock ise aynı tur Fisichella'yı geçerek altıncı sıraya yükseldi. 25. turda Sebastian Vettel 1:14.214'lük turla en hızlı turu atarken bir sonraki tur Felipe Massa, 1:14.161 ile en hızlı turu geri aldı. Bunun ardından pite giren Vettel'in aracına Massa'dan daha az yakıt ikmâl edildi. Vettel pitten çıktığında yarışa Glock'un arkasında 6. sırada döndü. Kovalainen ise Trulli ve Fisichella'yı geçerek 7. sıraya yükseldi. 36. turda Felipe Massa, 1:13.736 ile bir kez daha yarışın en hızlı turunu attı.
36. turda pite giren Timo Glock'a yarışı bir daha pit yapmadan bitirebilmesi için yakıt ikmâli yapıldı. Felipe Massa 38. turda pite girerken Alonso ve Hamilton ise 40. turda pite girdiler. Räikkönen'in 43. turda pite girmesinin ardından ise Massa, Alonso'nun önünde yeniden liderliği aldı. Räikkönen ise Hamilton'ın önünde üçüncü olarak yarışa yeniden katıldı. Fisichella'nın piti ise şanzıman problemleri nedeniyle beklenenden uzun sürdü ve yarışa 18. olarak yeniden katıldı. Vettel, 51. turda yeniden pite girerek yarışı tamamlamasına yetecek kadar yakıt ikmâli aldı. Pitin ardından Vettel, yarışa 5. sırada döndü. 54. turda ise Massa'nın Alonso'ya farkı 9,6 saniyeye çıkmıştı. Sebastian Vettel ise şampiyonluğu kazanmak için yarışı en kötü beşinci bitirmesi gereken Lewis Hamilton'la arasındaki farkı kapatıyordu.
63. turda hafif yağmur başladı. Nick Heidfeld ve BMW, Belçika'da Heidfeld'i podyuma taşıyan stratejilerini tekrar ederek geçiş lastiklerine geçti. Kovalainen 65. turda, Alonso, Hamilton, Vettel ve Räikkönen ise 66. turda pite girdiler. Timo Glock ise kuru zemin lastiklerinde kalarak yarışa dördüncü sırada devam etti. Massa'nın 67. turda pite girmesiyle Timo Glock hariç tüm ön grup geçiş lastiklerine geçmiş oldu. 69. turda yağmurun daha da bastırmasıyla Hamilton kontrolü kaybederek virajı geniş almak zorunda kaldı ve beşinci sırayı Vettel'e kaybetti. Massa, yarışı kazanmak için damalı bayrağı geçtiğinde ise Hamilton şampiyonluk için gerekli olan beşincilik için Vettel ile mücadele ediyordu. Buna karşın Hamilton, radyodan kendisine beşinci sıra için Glock'u geçmesi söylenene kadar hangi sırada olduğunun farkında değildi. Yarışın son turunun son virajlarında Timo Glock, kuru zemin lastikleri nedeniyle ıslak zeminde kontrolü ve yol tutuşunu kaybetti, bu nedenle Vettel ve Hamilton tarafından geçilerek 6. sıraya düştü. Hamilton'ın son virajlarda beşinci sıraya yükselmesiyle Ferrari garajında Massa'nın şampiyonluğu için başlayan kutlamalar sona erdi. Yarışı 5. olarak tamamlayan Hamilton, Massa'nın 1 puan önünde sezonu şampiyon olarak tamamladı ve yılında rekoru Vettel tarafından kırılana kadar tarihteki en genç Formula 1 dünya şampiyonu oldu. Räikkönen'in Alonso'nun arkasında 3. bitirmesiyle ise Ferrari, takımlar şampiyonluğunu kazandı. Yarışın ardından Jenson Button'ın aracı, pit yolunda alev aldı.


### Yarış sonrası.
Yarışı ilk üç sırada tamamlayan pilotlar podyuma çıktılar ve podyumun ardından basın toplantısı yaptılar. Massa, "her şeyi neredeyse kusursuz yaptığını" ve yarışı kazanmasına rağmen şampiyon olamamasından dolayı hayal kırıklığına uğradığını belirtti. Buna karşın Massa, "Lewis'i kutlamamız lazım zirâ çok iyi bir sezon geçirdi, bizden daha çok puan topladı ve bu nedenle şampiyon olmayı hak ediyor." sözleriyle Hamilton'ın şampiyonluğunu kutladı.
Massa'nın takım arkadaşı Räikkönen, pilotlar şampiyonasını takım arkadaşının kaybetmesinden dolayı hayal kırıklığına uğradığını belirtse de takımlar şampiyonasını Ferrari'nin kazanmasından dolayı mutlu olduğunu belirtti. Ferrari başkanı Luca di Montezemolo, sonuçtan dolayı sinirlenip televizyonu kırdığını belirtti. McLaren patronu Ron Dennis ise Hamilton'ın henüz ikinci yılında olmasına rağmen çok iyi performans gösterdiğini belirterek Hamilton'ın "önünde uzun bir yol olduğunu" belirtti.
Şampiyonluğunun ardından Hamilton, Birleşik Krallık Kraliçesi II. Elizabeth, Başbakan Gordon Brown ve muhalefet lideri David Cameron'dan resmî tebrik aldı. Ayrıca eski dünya şampiyonları da Hamilton'ı kutladılar. şampiyonu Damon Hill, McLaren pilotunu "ülkede yetişmiş en iyi pilotlardan biri" olarak tanımladı. 7 kez dünya şampiyonu Michael Schumacher, Ferrari pilotunun bu sezon yeteneğini gösterdiğini belirtirken hem Massa'yı, hem de Hamilton'ı övdü. Massa, yarıştan sonra ayrıca sportmenliğiyle de övgü aldı.
Eddie Jordan, Hamilton'ın "[son yarışta] gereken her şeyi yapmadığını ve şampiyonluğu kazandığı için çok şanslı olduğunu" belirtti. Jordan, McLaren'ın stratejisini ise felâket olarak tanımladı. GrandPrix.com, sonucun "Hollywood filminde olamayacak kadar olağan dışı" olduğunu yazdı. "Autosport" yazarı Adam Cooper, yarışı "destansı" ve "gelmiş geçmiş en iyi sezon finali" olarak tanımladı.
Timo Glock, diğer takımlar ıslak zemin lastikleriyle yarışırken kuru zemin lastiklerinde kalma kararının doğru olduğunu düşündüğünü belirtti ve "Yağmur yağmadan önce yedinciydik ve kuru zemin lastiklerinde kalmasaydık yarışı orada bitirirdik. Bunun yerine altıncı bitirdik, bu da stratejinin doğru olduğunu gösteriyor." ifadelerini kullandı. Glock, koşulların çok kötü olduğunu belirterek Hamilton'ın onu geçtiğinden yarış sonuçlanana kadar haberi olmadığını belirtti. Glock ve ailesi, yarışın ardından nefret ve tehdit mektupları alırken İtalyan gazeteciler tarafından Hamilton'ın şampiyonluğuna yardım ettiği iddiasıyla çokça eleştirildi.
Yarışı 11. tamamlayan Robert Kubica, puan alamayıp şampiyona üçüncülüğünü Kimi Räikkönen'e kaybetti. Yarışın ardından Kubica, "Hafta sonu boyunca çok fazla hata yaptık ve sonuç bu." ifadelerini kullandı. Takımı BMW ise yarışın başında pist koşulları hakkında yanlış bilgi aldıklarından Kubica'yı kuru zemin lastiklerinde tuttuklarını açıkladı.
Kariyerinin son yarışına çıkan İskoç pilot David Coulthard, son yarışını böyle bitirmek istemediğini, normalde tribünlerin önünde "donut" yapma planları olduğunu ve üzgün olduğunu belirtti. Coulthard, 15 yılda çıktığı 246 yarış ve 13 galibiyetin ardından Formula 1'den emekli oldu. Red Bull takım patronu Christian Horner, Coulthard hakkında "David'in son Grand Prix'sinde ilk virajda yarış dışı kalması büyük bir utanç ancak geriye dönüp çok şey başardığı uzun ve şanlı bir kariyere bakabilir." ifadelerini kullandı. Coulthard, 2009 yılında Red Bull Racing için test ve geliştirme danışmanı olarak çalışmaya devam etti.


## Yarış sonrası şampiyona sıralamaları.
 - Pilotlar Şampiyonası sıralaması
 - Takımlar Şampiyonası sıralaması
 -