BILGEM-AI/BILGE-Wiki-Tr-Plus huggingface dataset:
# Melek Hatun (şair)
Melek Hatun, 1920'de Haçin'de (günümüzdeki adı Saimbeyli) Ermeniler ile mücadele sırasında Türkler'in uğradığı zulümleri ağıda döken halk şairi.
Melek Hatun, Milli Mücadele sırasında Saimbeyli'de gerçekleşen "Haçin Savaşları"'nın son zamanlarında eşi Yarpuzizâde Abdülgafur Efendi, çocukları, akrabaları ve çevrelerindeki birçok kişiyle birlikte esir alınmış ve öldürülmüştür. Bu olayda çocuklarından sadece kızı Atfiye kurtuldu. Yakınlarının gözünün işkence edilerek öldürülmesine tanık olan Melek Hatun'un ölmeden önce yaktığı 20 dörtlükten oluşan ağıtın metni savaş sonrasında bir bohça içinde bulunmuştur.
Melek Hanım'ın muhtemelen okuma yazma bilmediği ve onun yaktığı ağıtın bir başkası tarafından yazıya geçirildiği, bir nüshasının da kendisine verilmiş olduğu düşünülmektedir. Bir rivayete göre, ağıtı kaleme alan bir Ermeni kızı, bir başka rivayete göre ise kendisiyle birlikte tutsak edilen bir kızdır.
Ağıtta; Kaytancı Hüseyin Efendi, Bekiroğlu Dede Ağa, Kürt Genco Çavuş, Dudu, Cebeciyan, Kara Osman, Aram Çavuş, Zabıt Kâtibi Mehmet, Enfiyeci Hüseyin'in isimleri geçmektedir.
Adana'nın yerel tarihçilerinden Cezmi Yurtsever, Melek Hatun hakkında şu bilgileri aktarmıştır:
Melek Hatun'un bu ağıtı, çeşitli âşıklar tarafından seslendirilmiş ve TRT repertuvarına da girmiştir.


## Dış kaynaklar.
  - Melek Hatun Ağıdı, Aşık İmami
# Mustafa Asım Alkumru
Mustafa Asım Alkumru (15 Aralık 1923 - 15 Kasım 1965), Türk jeolog ve öğretmen. Jeoloji alanındaki çalışmalarıyla tanınan Alkumru'nun adı, Alkumru Barajı ve Hidroelektrik Santrali'ne verilmiştir.


## Hayatı.
Mustafa Asım Alkumru, 15 Aralık 1923 tarihinde Hopa'nın Azlağa köyünde doğdu. İlköğrenimini Hopa'da tamamladıktan sonra Kars Lisesi'ni bitirdi ve Yüksek Öğretmen Okulu Tabiiye Bölümü'nden mezun oldu. İstanbul Erkek Lisesi ve Denizli Lisesi'nde öğretmenlik yaptı.
15 Haziran 1949 tarihinde Elektrik İşleri Etüd İdaresi'nde görev yapmaya başlayan Mustafa Asım Alkumru, 1 Mart 1956 tarihinde Jeoloji Servisi Şefi olarak atandı. İdaredeki çalışmaları sırasında birkaç defa terfi etti ve iki kez takdirname ile ödüllendirildi. 15 Kasım 1965 tarihinde 42 yaşındayken öldü.


## Çalışmaları.
  - Sakarya-Sarıyer Aymanlar köyü çakıl sahasına ait rapor (1950)
  - Sakarya-Paşalar boğazı jeolojik etüdü (1952)
  - Konya-Altınapa baraj yeri ve sondajları jeolojik raporu (1953)
  - Konya Ayrancı bendi jeolojik raporu (1953)
  - Kızılırmak-Köprüköy baraj yeri jeolojik raporu (1953)
  - Kızılırmak-Köprüköy baraj yeri araştırmaları hakkında jeolojik rapor (1953)
  - Maraş-Ceyhan II. kademe H.E. santral yeri jeolojik raporu (1954)
  - Kızılırmak-Kesikköprü Ariyet sahalarında açılan kuyulara ait rapor (1955)
  - Niğde-Ecemiş çayı H.E. santral yeri jeolojik raporu (1955)
  - Büyük Menderes grabeninin yeraltı suyu etüdü (1955)
  - Erzincan-Cimin H.E. santral yeri jeolojik rapor (1955)
  - İskenderun-Sarıseki H.E. santral yeri ilk jeolojik raporu (1955)
  - Kızılırmak-Kesikköprü Barajı araştırmaları ve jeolojik raporu (Dr. Kleinsorge-Asım Alkumru) (1956)
  - Manavgat-Akışlar köyü H.E. santral yeri raporu (1957)
  - İstanbul-Maltepe Süreyya Paşa Sanatoryumuna su temini hakkında son jeolojik rapor (1958)
  - İstanbul-Maltepe Süreyya Paşa Sanatoryumuna su temini ilk etüdü (1958)
  - Artvin-Murgul Bakır İşletmesi izabe tesisleri sondajlarına ait rapor (1959)
  - Niğde-Aksaray Azmi-Millî un fabrikası temel araştırmaları hakkında rapor (1959)
  - Kızılırmak-Kesikköprü bent yeri sondajlar hakkında rapor (1960)
  - Ankara Üniversitesi-Konservatuvar arkası öğrenci Yurdu Sitesi temel araştırmaları hakkında rapor (1960).
  - Ankara-Bahçelievler Eser Yapı Kooperatifi temel araştırmaları hakkında rapor (1960)
  - Muş Varto-Çarbuhur deresi üzerinde enerji imkânları etüdü (1963)
  - Ağrı-Eleşkirt Serihan deresi üzerinde hidroelektrik santral yeri jeolojik raporu (1963)
  - Ağrı-Cumaçayı H.E. santral yeri jeolojik etüdü (1963)
  - Yukarı Murat ve Fırat nehirleri ile kolları üzerindeki bent yerleri ilk jeolojik etüdü (1963)
  - Report of geological investigation of the Fırat-Karakaya Dam Axis (1964)
  - Sakarya-Paşalar boğazı raporu (1965) (Türkçe, İngilizce)
# Mişer Tatar lehçesi
Mişer Tatarcası veya Batı Tatarcası (Мишԙр, "Mişär", Мишԙр Татар, "Mişär Tatarı", кԩнбатыш татар, "könbatış tatar" ), Tatarcanın bir lehçesi veya Mişer Tatarları tarafından konuşulan ayrı bir Türk dilidir. Çoğunlukla Rusya'nın Penza, Ulyanovsk, Orenburg'da, Nijniy Novgorod, Samara, Volgograd ve Saratov oblastlarında, Tataristan, Başkurdistan, Çuvaşistan, Mordovya ve Finlandiya'da konuşulmaktadır.
Bazı dilbilimciler (Radlov, Samoyloviç), Mişer Tatar dilinin Kıpçak-Bulgar grubundan ziyade Kıpçak-Kuman dil grubuna ait olduğunu düşünmektedir.
Bu lehçe, Finlandiya'daki Tatar azınlığın konuştuğu lehçedir. Finlandiya'da yaşayan Tatar topluluğunun kökenleri 1860'lı yıllarda Rusya'nın Volga-Ural bölgesinden gelen tüccarlara dayanmaktadır ve bu topluluğun çoğunluğu Nijni Novgorod eyaletinin Sergaç Mishar Tatar köylerinden gelmektedir. İlk Tatar göçlerinin başarısı, diğer köylülerin de Finlandiya'ya göç etmesine neden olmuştur.


## Lehçeler.
Mişer Tatar lehçeleri (сԩйлԙшлер) Makhmutova'ya göre iki (Ch ve Ts) veya Gabdulhay Ahatov'a göre üç (Ch, Ts ve karışık) gruptur.
Batı (Mişär) lehçesinde Ç sesi [tʃ] olarak telaffuz edilir (güney veya Lambir Mişerleri) ve [ts] (kuzey Mişäerleri veya Nijgarlar) olarak. C sesi [dʒ] olarak telaffuz edilir. Mişär ağzında v ile w, q ile k, g ile ğ arasında hiçbir fark yoktur. Kiril alfabesinde q, ğ ve w için özel harfler bulunmadığından Mişer konuşanlar Kiril alfabesiyle yazılan Tatarcayı okumakta zorluk çekmezler.
Mişer Tatar lehçelerinin sınıflandırılması:
  - Ç-lehçeleri veya Güney Mişerce: пытчак, "pıtçak" < Kazan пычак, "pıçak" (bıçak)
   - Temnikov lehçesi - Penza bölgesinin güneydoğu kısmı olan Mordovia'nın batı rayonları (özellikle Temnikovsky ).
   - Lyambir lehçesi - Mordovya'nın doğu kısmı (özellikle Lyambirsky ).
   - Başkurdistan lehçesi - Başkurdistan'ın Börö, Karaizel, Mişke rayonları.
   - Şarlık lehçesi - Orenburg oblastının Sharlyk'i .
   - Orenburg lehçesi — Orenburg bölgesi.
   - Volgograd ve Saratov oblastlarının lehçeleri.
   - Kuznet lehçesi - Penza oblastının Kuznetsk şehri. Ahatov'un karma lehçesi.
   - Hvalın lehçesi — güney Ulyanovsk bölgesi (Hvalınsk ). Akhatov'un karma lehçesi.
  - Ts lehçeleri veya Kuzey Mişerce : пыцак, "pitsak" < Kazan пычак, "pıçak" (bıçak)
   - Sergaç lehçesi - Nizhny Novgorod oblastının Sergaç şehri.
   - Drojjnov lehçesi - Tataristan ve Çuvaşistan'ın Drojjanov rayonu
   - Çistopol lehçesi (karışık) - Tataristan ve Samara oblastının Çistopol şehri .
   - Melekes lehçesi (olumsuz olarak) - Ulyanovsk bölgesinin kuzey rayonları (özellikle Melekes).
# Saim Bey
Saim Bey, Milli Mücadele sırasında, Kozan ile Kadirli’nin kurtuluşunda büyük hizmeti olmuş asker, Kuvay-i milliye kahramanı.
Asıl adı Saim Ruhi’dir. 1893 yılında Kozan’da doğdu. İlk ve ortaokul eğitimini Adana, Kozan'da, lise eğitimini Adana’da, yüksek öğrenimini Ankara Hukuk Fakültesi'nde tamamladı. Yüksek öğrenimine devam ettiği sırada 1. Dünya Savaşı başlayınca eğitimini yarım bırakıp savaşa gönüllü olarak katıldı. Savaşta gösterdiği üstün gayret ve başarısından dolayı Harp Madalyası ile ödüllendirildi.
Mondros Ateşkes Antlaşmasının ardından ordudan terhis edildi. Ardından Kozan’a gelerek, Milli Mücadele'ye önderlik etti. Kozan'da kurtuluş mücadelesinde yer almasından ötürü dönemin işgalci valisi onu sürgün etti. Sürgündeyken, yarım kalan hukuk eğitimini tamamladı.
Mustafa Kemal Paşa ile yaptığı gizli bir görüşmenin ardından Saim Bey, Haçin ilçesine (günümüzdeki adı Saimbeyli) kaymakam olarak atandı.
Tufan Paşa'nın kurduğu Kuvayi Milliye teşkilatında üsteğmen rütbesi ile müfreze komutanı olarak görev yaptı. Gizli olarak müfreze komutanlığını sürdürdüğünü dönemin işgalci valisi fark edince onu makamına çağırarak tehdit etti. Bunun üzerine söylediği şu sözlerle bilinir:
Saim Bey daha sonra kaymakamlık ve müfreze komutanlığına aralıksız devam etmiştir. Tufanbeyli (Mağra) ve Saimbeyli (Hacin) Kazalarının kurtulmasında yüksek kahramanlık gösterdi. Kozan ile Kadirli’nin düşman işgalinden temizlenmesinin ardından işgal altında bulunan Osmaniye'ye gitti. Dönemin stratejik noktası olan Mamure İstasyonu'nu ele geçirmek isteği sırada atılan bomba yüzünden, 17 Kasım 1921 tarihinde Mamure baskınında şehit düştü.
Şehit Saim Bey’in mezarı Kozan Asri Mezarlığındadır.
# Chista
Chista; Zerdüştlükte bilgelik, bilgi ve içgörü ile yakından ilişkili küçük tanrıçadır. Zerdüşt'ün en küçük kızının adı "Pouro Chista" ya da "Pouručistā" idi, yani "birçok insan tarafından fark edilen, büyüleyici olan" ya da çok bilge ve bilgili bir kişi anlamına geliyordu.
 - YÖNLENDİRME
# Léon Darnis
Léon Joseph Darnis (20 Temmuz 1928 - 24 Ekim 2023), Fransız veteriner ve siyasetçi.


## Hayatı.
Darnis, 20 Temmuz 1928'de Mont-Dore, Fransa'da doğdu. Maisons-Alfort Ulusal Veterinerlik Okulu'ndan mezun oldu. Cumhuriyet İçin Demokratlar Birliği (UDR) ve Cumhuriyet İçin Miting Partisi (RPR) bünyesinde siyasete girdi. Ardından Le Poiré-sur-Vie'ye yerleşerek burada 1965'te Belediye Meclisi'nde delege ve 1977'de Belediye Başkanı oldu.
Ayrıca 29 Haziran 1974 ile 2 Nisan 1978 tarihleri arasında Vendée 4 nolu seçim bölgesinden Ulusal Meclis'e delege olarak girdi. Hizmetleriyle 2002'de Légion d'honneur Nişanı'nı aldı.
Darnis, 24 Ekim 2023'te ülkesi Fransa'da doğal nedenlerden 95 yaşında öldü.


## Ödülleri.
 - Légion d'honneur Nişanı (2002)
# Econfina Nehri
Econfina Nehri, ABD'nin Florida eyaletinin Big Bend bölgesinin bir kısmını Apalaş Körfezi'ne boşaltan küçük bir nehirdir. Nehir, Madison ve Taylor ilçeleri arasındaki sınıra yakın San Pedro Körfezi'nde doğar ve Taylor ilçesi boyunca 44 mil (71 km) Apalachee Körfezi'ne akar. Havzası 239 mil karelik (620 km²) bir alana sahiptir.


## Etimoloji.
"Econfina" adı, "toprak" anlamına gelen ekana ve "köprü" ya da "ayak kütüğü" anlamına gelen "feno" sözcüklerinden türemiştir. Bu isim, Doğal Kuyu Kolu bölgesinde nehir üzerindeki doğal bir köprüye atıfta bulunuyor olabilir.
# İğneli Pembe Hatun
İğneli Pembe Çavuş (Giresunlu Gülpembe), Sakarya Savaşı’nda, Büyük Taarruz’da savaşmış olan milli mücadele kahramanıdır.
Giresun'un Alucra ilçesinin şimdiki adıyla Doludere Köyünden, Aksakallı Ali Sofuoğulları sülalesindendir. Doğum tarihi konusunda net bir bilgi bulunmasa da, takriben 1865-1870 yılları arasında doğmuştur.
Yaşadığı dönemde yayınlanan bir gazetede yer alan bir fotoğrafının üst kısmında Osmanlıca harflerle, "Kahraman Penbe Hatun" altta ise "Düşmana karşı erkekler gibi harp eden ve sekiz yerinden yaralanan Penbe Hatun" yazılıdır.
Milli mücadeleye gönüllü katıldığında yaşı 50'nin üzerindeydi. Gönüllü Alayın Komutanı olan Osman Ağa, onu köyünde kalması için ikna etmeye çalışmış ancak şu cevabı almıştır:
Kurtuluş Savaşı'nda, Koçgiri ve Pontus isyanlarının bastırılmasında etkili olan Topal Osman Ağa'nın komutasındaki 47. Alayın sancak çavuşudur. Savaşlara asker pantolonu ve ceketi giyerek, başını siyah bir çemberle örterek, cebinde küçük bir Kur'an, bir elinde bayrak, diğer elinde kılıç taşıyarak gitmiştir.
Kurtuluş Savaşı için Ankara'ya çağrılan 47. Gönüllü Piyade Alayının TBMM'nin önünde yaptığı bir geçit töreni sırasında, Mustafa Kemal Paşa İğneli Pembe Hatun'u fark ederek onun kim olduğunu Osman Ağaya sormuş ve törenin bitiminde, Pembe Hatun'u çağırtarak “Hatun senin köyünde evladın, yaşlı annen baban yok mudur, niçin onları bırakıp da savaşa gelirsin?” diye sormuştur. Pembe Hatun şu cevabı vermiştir:
Paşa bu cevap üzerine “Bu milli ruh var oldukça düşman burada barınamaz” diyerek, gönüllü birliği cepheye uğurlamıştır.
# Strelna (nehir)
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>
Strelna (Rusça: Стрельна), Rusya'nın Murmansk Oblastı'ndaki Kola Yarımadası'nın güneyinde yer alan bir nehirdir. Uzunluğu 213 kilometredir (132 mil) ve 2.770 kilometrekarelik (1.070 mil kare) bir drenaj havzasına sahiptir. Strelna Keivy'den doğar ve Beyaz Deniz'e dökülür. En büyük kolu Beryozovaya'dır.
# Şagora Kilisesi
Şagora Kilisesi (Gürcüce: შაგორას ეკლესია), tarihsel Klarceti bölgesinde, günümüzde Artvin ilinin Ardanuç ilçesine bağlı Gümüşhane köyünün sınırları içinde Orta Çağ'da Gürcülerden kalma bir kilisedir. Aynı adı taşıyan köyün kilisesi olduğu tahmin edilmektedir.


## Tarihçe.
Şagora Kilisesi'nin bulunduğu Klarceti, tarihsel Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biriydi. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Ancak Osmanlı idaresinin kısa bir zaman sonra, 1574 tarihinde gerçekleştirdiği tahrirde bir yerleşim olarak Şagora geçmez. Bu yerleşimin, burada gümüş madeni çıkması nedeniyle Gümüşhane olarak kaydedildiği tahmin edilmektedir. Bu tarihte Gümüşhane köyü 55 Hristiyan haneden oluşuyordu. Şagora Kilisesi'nin bu Hristiyan nüfusun olduğu anlaşılmaktadır. Şagora 20. yüzyılın başlarında Rusça haritada (1900-1914) kilise kalıntısının bulunduğu yer olarak işaretlenmiştir.
Gürcüce bir yer adı olan Şagora adının, orta anlamındaki "şua" (შუა) ile tepe anlamındaki "gora" (გორა) kelimelerinden türemiş olan ve "orta tepe" anlamına gelen Şua Gora'dan (შუა გორა) değişime uğradığı tahmin edilebilir.


## Mimari.
Şagora Kilisesi, Gümüşhane köyünün 1 kilometre güneydoğusunda yer alır. Yapı dolgu duvar tekniğiyle inşa edilmiştir. Ancak günümüze duvar kaplama taşları tamamen dökülmüştür. Tek nefli köy kilisesi olan yapıdan geriye duvarların bazı kısımları kalmıştır. Günümüze kalan doğu ve güney duvarları bir bütün halinde değildir. Ayrıca kilisenin kuzeydoğu köşesinin küçük bir bölümü ayakta durmaktadır. Kuzey duvarında yıkık ve genişlemiş halde bir pencere bulunmaktadır. Kalan izlerden kilisenin duvarlarının orta büyüklükse kesme taşlarla kaplı olduğu anlaşılmaktadır.
# Leptocroca vinaria
 - YÖNLENDİRME 
Leptocroca vinaria, Oecophoridae familyasından bir güvedir. Edward Meyrick tarafından 1914 yılında Yeni Zelanda'da rtanımlanmıştır.
# Hasan Topal
Hasan Topal, (d. 8 Aralık 1957) Kıbrıslı Türk doktor ve siyasetçidir.


## Erken yaşamı.
8 Aralık 1957 tarihinde Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin bir ilçesi olan Gazimağusa'nın Vadili köyünde dünyaya gelmiştir. İlk öğrenimini Vadili'de tamamlamasının ardından, Gazimağusa Namık Kemal Lisesi'nde orta öğrenimini tamamladı. Lise eğitimine Lefkoşa Türk Lisesi'nde devam etti. Erzurum Atatürk Üniversitesinde tıp okudu. Ardından İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesinde kulak burun boğaz hastalıkları uzmanı oldu. Bir süre serbest hekim olarak çalıştı. Daha sonra Gazimağusa Devlet Hastanesi'nde çalışmaya başladı. Aynı hastanede 8 yıl başhekim yardımcılığı yaptı. Ardından başhekim oldu. Tarih ve Kıbrıs Tarihi konularında akademik çalışmalar yürüttü. 2017 yılında emekli oldu. Hasan Topal'ın Mesarya'dan Notlar 1, Mesarya'dan Notlar 2 ve Kıbrıs Halleri isimli üç adet kitabı bulunmaktadır.


## Siyasi kariyeri.
7 Ocak 2018 Erken Genel Seçimleri'nde Halkın Partisi Gazimağusa milletvekili seçildi. KKTC Cumhuriyet Meclisi'nde İdari, kamu ve sağlık işleri komitesi ile Kültür varlıklarını koruma komitesi üyeliği yapmıştır. 7 Aralık 2020 tarihinde partisinden istifa ederek bağımsız milletvekili oldu. 9 Mayıs 2022 tarihinde Ulusal Birlik Partisi'ne katıldı. UBP Vadili örgüt başkanı oldu.
# Virat Kohli
Virat Kohli (d. 5 Kasım 1988, Yeni Delhi), Hint uluslararası kriket oyuncusu ve Hindistan millî kriket takımının eski kaptanı. Şu anda IPL'de Royal Challengers Bangalore'u ve yerli krikette Delhi'yi temsil etmektedir. Kohli, spor tarihinin en büyük vurucu oyuncularından biri olarak kabul edilmektedir. 2020'de Uluslararası Kriket Konseyi onu on yılın erkek kriket oyuncusu seçti. Kohli ayrıca 2014'ten 2022'ye kadar takımın kaptanlığını yaparak ve 2011 Dünya Kupası ile 2013 Şampiyonlar kupasını kazanarak Hindistan'ın başarılarına da katkıda bulundu. Hindistan adına 500'den fazla maç oynayan dört Hint kriketçiden biridir. Kohli, uluslararası krikette en çok sayı atan dördüncü oyuncu ve atılan uluslararası yüzyıl sayısına göre kriketçiler listesinde ikinci sırada yer almaktadır.
Yeni Delhi'de doğup büyüyen Kohli, Batı Delhi Kriket Akademisi'nde eğitim aldı ve gençlik kariyerine Delhi 15 Yaş Altı takımıyla başladı. 2008 yılında uluslararası ilk çıkışını yaptı ve kısa sürede ODI ekibinde önemli bir oyuncu hâline geldi. T20I'ye ilk çıkışını 2010'da yaptı ve daha sonra Test'e ilk çıkışını 2011'de yaptı. Kohli, 2013'te ICC'nin ODI vurucu oyuncuları sıralamasında ilk kez bir numaraya ulaştı. 2014 T20 Dünya Kupası sırasında turnuvada en çok sayı atılan koşu rekorunu kırdı. 2018'de bir başka kilometre taşına daha ulaşarak dünyanın en üst sıradaki Test vurucu oyuncusu oldu ve bu da onu oyunun her üç formatında da bir numaralı sırayı elinde bulunduran tek Hint kriket oyuncusu yaptı. Formu 2019'da da devam etti ve on yılda 20.000 uluslararası koşuya imza atan ilk oyuncu oldu. Kohli, 2021'de T20 Dünya Kupası'nın ardından Hindistan millî takımının T20I kaptanlığından ayrılma kararı aldı ve 2022'nin başlarında Test ekibinin kaptanlığından da istifa etti.


## İlk yılları.
Virat Kohli, 5 Kasım 1988'de Yeni Delhi'de Pencaplı Hindu bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Babası Prem Kohli avukat, annesi Saroj Kohli ise ev hanımı olarak çalışıyordu. Vikas adında bir abisi ve Bhawna adında bir ablası vardır. Kohli'nin gelişim yılları Uttam Nagar'da geçti ve ilk eğitimine Vishal Bharti Devlet Okulu'nda başladı. Ailesine göre Kohli, henüz üç yaşındayken krikete erken bir ilgi gösterdi. Bir kriket sopası alır ve babasından ona top atmasını isterdi.
# 2023 Dünya Karate Şampiyonası - Erkekler bireysel kata
Erkekler bireysel kata 2023 Dünya Karate Şampiyonası'nda yer alan kategorilerden biridir ve 24-28 Ekim 2023 tarihleri arasında Macaristan'ın Budapeşte kentinde gerçekleştirilmiştir.
# 2023 Dünya Karate Şampiyonası - Kadınlar 55 kg
Kadınlar 55 kg 2023 Dünya Karate Şampiyonası'nda yer alan kategorilerden biridir ve 24-28 Ekim 2023 tarihleri arasında Macaristan'ın Budapeşte kentinde gerçekleştirilmiştir.
# 2023 Dünya Karate Şampiyonası - Erkekler 60 kg
Erkekler 60 kg 2023 Dünya Karate Şampiyonası'nda yer alan kategorilerden biridir ve 24-28 Ekim 2023 tarihleri arasında Macaristan'ın Budapeşte kentinde gerçekleştirilmiştir.
# 2023 Dünya Karate Şampiyonası - Kadınlar 61 kg
Kadınlar 61 kg 2023 Dünya Karate Şampiyonası'nda yer alan kategorilerden biridir ve 24-28 Ekim 2023 tarihleri arasında Macaristan'ın Budapeşte kentinde gerçekleştirilmiştir.
# 2023 Dünya Karate Şampiyonası - Erkekler takım kata
Erkekler takım kata 2023 Dünya Karate Şampiyonası'nda yer alan kategorilerden biridir ve 26-29 Ekim 2023 tarihleri arasında Macaristan'ın Budapeşte kentinde gerçekleştirilmiştir.
# Sun Yat-sen Anıt Mezarı
Sun Yat-sen Anıt Mezarı (), Çin'in Nankin kentindeki Mor Dağ'ın ikinci zirvesinin eteklerinde yer almaktadır. Mezarın inşasına Ocak 1926'da başlanmış ve inşa süreci 1929 baharında bitmiştir. Mimar Lü Yanzhi, inşaat bittikten kısa bir süre sonra ölmüştür. Temsilcisi ve proje ortağı ise yakın arkadaşı Huang Tanpu'ydu.
 - YÖNLENDİRME
# 2023 Dünya Karate Şampiyonası - Kadınlar takım kata
Kadınlar takım kata 2023 Dünya Karate Şampiyonası'nda yer alan kategorilerden biridir ve 26-29 Ekim 2023 tarihleri arasında Macaristan'ın Budapeşte kentinde gerçekleştirilmiştir.
# 2023 Dünya Karate Şampiyonası - Erkekler takım kumite
Erkekler takım kumite 2023 Dünya Karate Şampiyonası'nda yer alan kategorilerden biridir ve 26-29 Ekim 2023 tarihleri arasında Macaristan'ın Budapeşte kentinde gerçekleştirilmiştir.
# 2023 Dünya Karate Şampiyonası - Kadınlar takım kumite
Kadınlar takım kumite 2023 Dünya Karate Şampiyonası'nda yer alan kategorilerden biridir ve 26-29 Ekim 2023 tarihleri arasında Macaristan'ın Budapeşte kentinde gerçekleştirilmiştir.
# 2023 Dünya Karate Şampiyonası - Kadınlar bireysel kata
Kadınlar bireysel kata 2023 Dünya Karate Şampiyonası'nda yer alan kategorilerden biridir ve 24-28 Ekim 2023 tarihleri arasında Macaristan'ın Budapeşte kentinde gerçekleştirilmiştir.
# Ülkü Sema Aydın
Ülkü Sema Aydın veya Ülkü Sema Aran (d. 1931, İstanbul), ilk Türk kadın askerî hekimdir.


## Hayatı.
1948 yılında İzmir Kız Lisesinden mezun olduktan sonra Ankara Tıp Fakültesini kazandı. Mezun olmadan 1 sene önce askerî tıbbiyeye girdi. 1957'de Türk Silahlı Kuvvetleri'ne dahil olan Aydın, ilk Türk kadın subay ünvanının sahibi oldu. Fransa, Almanya ve Amerika Birleşik Devletleri'nde askerî görevlerde yer aldı. Gülhane Askerî Tıp Akademisinde pediatri alanında ihtisas yaptıktan sonra 1965 yılında Genelkurmay Karargâhında çalışmaya başladı. 1970'te kıdemli binbaşıyken ordudan ayrıldı. 1974 yılında emekli oldu. 1991 yılına kadar özel kurumlarda hekimlik yapmaya devam etti.
 - YÖNLENDİRME
# Andrea Rubio
Andrea Valentina Rubio Armas (d. 27 Kasım 1998, Caracas, Venezuela), Venezuelalı manken. 2023 yılında ülkesinde 'Miss International' seçilmiştir.
# Protivanov
Protivanov "(cs)", Çekya'nın Olomouc bölgesinin Prostějov ilçesinde bulunan bir kasabadır.
Protivanov, Prostějov şehrinin yaklaşık 21 km batısında, Olomouc şehrinin yaklaşık 33 km batısında ve Prag şehrinin yaklaşık 186 km güney-batısındadır.


## Panorama.
Protivanov kasabasının panoraması
# Behiç Sonbay
Behiç Sonbay (d. 1928, Hopa, Artvin), Türk siyasetçi ve hukukçu.
Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde eğitim aldı ve hukuk alanında serbest avukat olarak çalıştı. Ayrıca Ereğli Kömür İşletmesi'nde Hukuk Müşaviri olarak görev yaptı. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Talebe Cemiyeti ve Ankara Üniversite Talebe Birliği Yönetim Kurulunda aktif olarak yer aldı. 5 Haziran 1977 - 12 Eylül 1980 tarihleri arasında CHP'den Cumhuriyet Senatosu Zonguldak üyesi olarak da görev yaptı.
# Fikri Devrimsel
Fikri Devrimsel (d. 1939, Ardeşen, Rize - 3 Ocak 2018, Yalova), Türk hukukçu ve siyasetçi.
Hasan Fehmi ve Nafiye Fahriye çiftinin çocuğu olarak dünyaya geldi. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezun olduktan sonra İdil, Kangal, Cihanbeyli, Ürgüp ve Yalova'da Cumhuriyet Savcısı olarak görev yapmıştır. 15 Ekim 1981 ve 6 Aralık 1983 tarihleri arasında TBMM Danışma Meclisi üyesi olarak görev yaptı. 12 Eylül Anayasasına Danışma Meclis üyesi olarak red oyu vermişti.
Evli ve 2 çocuk babası olan Devrimsel, Fransızca biliyordu.
# Necdet Yazıcı
Necdet Yazıcı (d. 1946, Çayeli, Rize), Türk siyasetçi.


## Hayatı.
Necdet Yazıcı, 1946 yılında Rize'nin Çayeli ilçesinde doğdu. İlkokul mezunu olan Yazıcı, çalışma hayatına serbest ticaret yaparak başladı ve Zonguldak Belediye Meclis Üyeliği gibi görevlerde bulundu.


## Siyasi kariyeri.
20 Ekim 1991 tarihinde gerçekleşen genel seçimlerde Doğru Yol Partisi (DYP) çatısı altından Zonguldak Milletvekili seçildi. DYP ile siyasi kariyerine devam etti ve parlamentoda görev aldı.


## Kişisel hayatı.
Evli olan Yazıcı, dört çocuk babasıdır.
# Cemil Yavaş
Cemil Yavaş (1919, Çayeli, Rize - 1 Kasım 2003), Türk hukukçu, siyasetçi ve avukattır.


## Hayatı.
Cemil Yavaş, Mustafa Nazmi ve Emine çiftinin çocuğu olarak 1919'da Rize'nin Çayeli ilçesinde doğdu. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden oldu. 
Hukuk alanındaki eğitimini tamamladıktan sonra serbest avukat olarak görev yaptı. Eş zamanlı olarak İstanbul Belediye Meclisi Üyesi olarak da hizmet vermiştir.
14 Ekim 1973 genel seçimlerinde Adalet Partisi (AP) üyesi olarak 15. Dönem İstanbul Milletvekili seçildi. 5 Haziran 1977'ye kadar TBMM'de yasama çalışmalarına aktif olarak katıldı. Cemil Yavaş 1 Kasım 2003 tarihinde öldü.


## Kişisel hayatı.
Evli ve 3 çocuk babası olan Yavaş, Fransızca bilmekteydi.
# Mustafa Dursun Yangın
Mustafa Dursun Yangın (1942, Pazar, Rize - 11 Şubat 1996, ABD), Türk siyasetçi, müteahhit ve hukukçu.
Mustafa Dursun Yangın, 1942 yılında Recep Ali ve Aliye çiftinin çocuğu olarak Rize'nin Pazar ilçesinde doğdu. Lise öğrenimini tamamladıktan sonra inşaat sektöründe çalışmaya başladı. Aynı zamanda Ankara Belediye Meclis Üyesi olarak görev aldı. Ankara Hukuk Fakültesi Talebe Derneği'nde yönetim kurulu üyeliği ve başkanlığı gibi aktif görevlerde bulundu. Ayrıca serbest müteahhit olarak inşaat sektöründe faaliyet gösterdi.
Yangın, 19. Dönem Ankara Milletvekili seçilerek Türkiye Büyük Millet Meclisinde görev yaptı. 11 Şubat 1996 tarihinde tedavi gördüğü Amerika Birleşik Devletleri'nde öldü.


## Kişisel hayatı.
Evli ve 3 çocuk babası olan Yangın, orta düzey Fransızca biliyordu.


## Mirası.
Yangın'ın adı, Ankara'nın Çankaya ilçesindeki Özel Mustafa Dursun Yangın Tıp Merkezi'ne verildi.
# Atatürk ve Şerife Bacı Anıtı
Atatürk ve Şerife Bacı Anıtı, Kastamonu'da bulunan bir anıttır.


## Coğrafya.
Anıt, Cumhuriyet meydanında, Kastamonu Valiliği önünde, mevkiinde bulunmaktadır.


## Atatürk ve Şerife Bacı.
Atatürk (1881-1938) Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucusudur. Aynı zamanda Kurtuluş Savaşı'nda (1919-1923) Türk ordusunun başkomutanıydı.
Şerife Bacı (kelimenin tam anlamıyla Şerife Kardeş) (1900–1921), Türk Kurtuluş Savaşı'nın bir kahramanıydı. Silah taşıma hizmetinde görev alan Seydilerli bir köy kadınıydı. İstanbul'dan İnebolu limanına (Kastamonu Vilayeti) götürülecek her türlü silah veya mühimmatın öküz vagonlarıyla (Türkçe: kağnı) Ankara'ya taşınması gerekiyordu. Erkeklerin çoğu askere alındığı için ulaşımdan kadınlar sorumluydu. 1921 yılının Aralık ayında Şerife, yeni doğan bebeğiyle birlikte konvoyda vagon sürmek için gönüllü oldu. Ancak zorlu koşullar altında donarak öldü. Daha sonra mühimmatın üzerine kendi ceketini koyduğu ortaya çıktı. Bebeği kurtarıldı.


## Anıt.
1985 yılında Kastamonu Valisi Şerife Bacı'nın anısına bir anıt dikilmesine karar verdi. Anıt, 1990 yılında Marmara Üniversitesi'nden Profesör Tankut Öktem (1940–2007) tarafından yapılmıştır. 2005 yılında kürsü bazalt bir platform kullanılarak yenilenmiştir. Anıt aslında bir grup figürden oluşuyor. Bunlar Atatürk, Şerife Bacı, öküz arabası ve çeşitli askerlerdir.
# Mfuwe insan yiyen aslan
Mfuwe insan yiyen aslan, uzunluğunda ve kütlesiyle kayıtlara geçmiş en büyük insan yiyen aslanlardan biri, belki de en büyüğüydü. Zambiya'daki Luangwa Nehri vadisinde 1991 yılında Wayne Hosek adlı bir Amerikalı tarafından öldürülmüştür. Vadinin ana yerleşim yeri olan Mfuwe civarında altı insanı yemişti. Aslanın cesedi 1998'den beri Chicago'daki Field Müzesi'nde sergilenmektedir ve örneği Tsavo aslanları olarak adlandırılan kötü şöhretli bir çift insan yiyen aslana katılmıştır.
# Lahyan
Beni Lahyan (Arapça: بنو لحيان), Muhammed zamanında bir Arap kabilesi.
Kabile İslamı kabul etmedi ve onunla birçok askeri çatışmaya karışmıştı. İlki 625 yılında Abdullah bin Uneys'in Seferi sırasında Muhammed'in kabilenin reisi olan Halid bin Süfyan Al-Hathali'yi öldürmesi için Abdullah ibn Unais'i gönderdiği yerdi. Muhammed, Medine'ye saldırmayı ve Nahla ve Urana halkını kendisine saldırmaya kışkırtmayı planladığını iddia etti. Bu nedenle 625 yılında Abdullah İbn Uneys Seferi sırasında kendisine suikast düzenlemek üzere Abdullah ibn Uneys'i gönderdi. Bunu Eylül 627'de Muhammed'in takipçilerine Reci Seferi'nde 10 Müslümanın öldürülmesinin intikamını almak için Banu Lahyan kabilesine saldırmalarını emrettiği Banu Lahyan Seferi izledi.
# Atatürk Heykeli (Sheridan Kavşağı)
Atatürk Heykeli, Amerikalı sanatçı Jeffrey L. Hall tarafından yapılan ve 2013 yılında Sheridan Kavşağı'na yerleştirilen bronz Mustafa Kemal Atatürk heykeli.
Heykel, 23. Caddede, 1936-1989 yılları arasında Türkiye'nin Washington, DC Büyükelçiliği Büyükelçiliği olarak kullanılmış olan binanın önüne yerleştirilmiştir. Ülkede kamuya açık alanda yer alan ilk Atatürk heykelidir. Açılışı, Atatürk'ün ölümünün 75. yıldönümü olan 10 Kasım 2013'te yapılmıştır.


## Eserin tasviri.
Heykel, Atatürk'ün "Yurtta sulh, cihanda sulh " sözünün yer aldığı yarım daire şeklindeki taş korkuluğun önünde durmaktadır.
Atatürk, 1930'lu yılların Batı tarzı iş kıyafetiyle, üç parçalı takım elbise ve kravatla, cep saatiyle ve Brogue ayakkabılarla, başı açık dururken, sanki bir konuşma yapıyormuş gibi tasvir edilmektedir. Sol elinde, kapağında adı yazılı olan "Nutuk" kitabını tutmaktadır.


## Tarihçe.
Heykel, Türkiye Cumhuriyeti'nin 1923'teki kuruluşunun 90. yılı ve Atatürk'ün ölümünün 75. yılı anısına yaptırıldı. Kurulumu Türk-Amerikalı mimar Nuray Anahtar üstlendi. ABD'deki Türkiye Büyükelçiliği ve Amerikan Atatürk Toplumu'nun (AAT) katkılarıyla dikilen heykelin açılışı, Atatürk'ün 10 Kasım 2013'teki ölüm yıldönümünde yapıldı.
Washington DC'de daha önce Türk büyükelçiliği bahçesine Türk Hava Kuvvetleri Komutanı tarafından gönderilen 2.75 metre boyutunda bir Atatürk heykeli 30 Ağustos 2004 tarihinde dikilmişti. 2013'te Sheridan Kavşağı'nda dikilen heykel, ABD'de kamuya açık alana dikilen ilk heykel olmuştur.
# Atatürk Heykeli (Türkiye Büyükelçiliği, Washington)
Mustafa Kemal Atatürk heykeli, Washington DC'deki Türkiye Büyükelçiliği konutunun bahçesine bulunan Mustafa Kemal Atatürk heykeli.
Amerika Birleşik Devletleri'nin başkenti Washington DC'deki uluslararası elçiliklerin sıralandığı Embassy Row bölgesinde bulunan iki Atatürk heykelinden birisidir.
2003 yılında devrin Türk Hava Kuvvetleri Komutanı Halil İbrahim Fırtına tarafından ABD'ye gönderilen heykel, Askeri Ateşelik tarafından teslim alınmış ve 27 Ağustos 2004 tarihinde büyükelçilik bahçesine dikilmiştir. Bu tarihten sonra 10 Kasım Atatürk'ü Anma çelenk koyma törenleri bu heykel önünde yapılmıştır.
Embassy Row üzerindeki diğer heykel, Sheridan Kavşağı'na 2013'te dikilen Atatürk heykelidir.
# Eski Eserler ve Müzeler Genel Müdürlüğü
Eski Eserler ve Müzeler Genel Müdürlüğü, 29 Nisan 2003 tarihinde yayınlanan 4848 sayılı Kanun ile Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü olarak hizmet vermeye başlamıştır . Halen Cumhuriyet Müzesi olarak kullanılmakta olan II. TBMM Binası'nın bir bölümünde hizmet vermektedir.
# Ina Cronjé
Catharina Magdalena "Ina" Cronjé (29 Ekim 1943, Pretoria - 24 Ekim 2023, Hilton), Güney Afrikalı siyasetçi, gazeteci, eğitimci ve hukukçudur.


## Hayatı.
Cronjé, 29 Ekim 1943'te Pretoria, Transvaal,Güney Afrika'da doğdu. Dört kız kardeşi daha vardı. Pretoria Üniversitesi ve KwaZulu-Natal Üniversitesi'nde eğitim gördü.
Siyasete girmeden önce gazetecilik ve okul öğretmenliği yaptı.
Ardından Afrika Ulusal Kongresi bünyesinde siyasete girerek. 1994-2014 yılları arasında KwaZulu-Natal Temsilciler Meclisi'nde delege, 2004-2014 yılları arasında; KwaZulu-Natal Eğitim Yürütme Konseyi Üyesi ve KwaZulu-Natal Eğitim Yürütme Konseyi Üyesi olarak görev aldı. 


## Özel yaşamı ve ölümü.
Eşi Pierre ile evliliğinden ijki çocuk sahibi olan
Cronjé, 24 Ekim 2023'te Hilton, KwaZulu-Natal, Güney Afrika'daki aile evinde 80. yaş gününe beş gün kala öldü.
# Spor yaralanması
Spor yaralanması, spor, atletik aktiviteler, antrenman veya egzersiz sırasında meydana gelen travmalardır. Bu, künt travma, yürek ağrısı, baş dönmesi, nefes darlığı, kanama, kemik kırığı ve başka türlerde olabilir. Travmaya bağlı olarak, sporcu'ya ilk yardım yapılabilir veya yoğun bakım'a kaldırılabilir.
# Erkki Antila
Erkki Lauri Johannes Antila (14 Temmuz 1954 – 28 Ekim 2023), Fin biatlet.


## Hayatı.
Antila, 14 Temmuz 1954'te Jurva, Finlandiya'da doğdu. Jurvan Atletik kulübü sporcusuydu. Ülkesi Finlandiya adına katıldığı 1980 Kış Olimpiyatları'nda 20 km bireysel etkinlikte mücadele etti. 1976 ile 1980 yılları arasında ülkesi Finlandiya'da düzenlenen etkinliklerde sekiz kez şampiyon oldu. Sporu bıraktıktan kendisi gibi biatloncu olan oğlu Timo Antila'nın antrenörlüğünü üstlendi. Antila, 28 Ekim 2023'te doğum yeri Jurva, Finlandiya'da çoklu organ yetmezliği nedeniyle 69 yaşında öldü.
# Viktor Mamatov
Viktor Fyodoroviç Mamatov (Rusça: Виктор Фёдорович Маматов; 21 Temmuz 1937 - 27 Ekim 2023), Sovyet biatlet . Grenoble'daki 1968 Kış Olimpiyatları'nda Sovyet bayrak takımıyla altın madalya kazandı. 1968 Olimpiyatlarında Bayrak Taşıyıcısıydı.
Mamatov, Sapporo'daki 1972 Kış Olimpiyatları'nda bir altın madalya daha aldı. 1967'de 20 km bireyselde Dünya Şampiyonu oldu.
Mamatov, emekli olduktan sonra biatlon antrenörü ve spor yöneticisi olarak uzun süre çalıştı. 1973'ten 1976'ya kadar Sovyet genç takımının ve 1981'den 1985'e kadar Sovyet büyükler takımının baş antrenörlüğünü yaptı 1984, 1988, 1992, 1998 ve 2002 Kış Olimpiyatları'nda Sovyet ve ardından Rus delegasyonlarına liderlik etti. Sovyet Biatlon Federasyonu Başkanı (1987–1991), Uluslararası Biatlon Birliği (1993–2002), Rusya Biatlon Birliği (1995–2010) ve Rusya Olimpiyat Komitesi (1996–) Başkan Yardımcısı olarak görev yaptı. 2006). Kendisine "Anavatana Liyakat Nişanı" (1999) ve Kızıl Bayrak İşçi Nişanı (1972, 1988) verildi.
Mamatov, 27 Ekim 2023'te 86 yaşında öldü
# Tahra
Tahra, küçük çapta odunu, odunlaşmış çalı ve dalları kesmeye ya da budamaya yarayan el aleti. Biçimi, satır ile orağın bir çeşit melezi gibi düşünülebilir. Baltanın fazla hantal kaldığı ancak bıçağın ya da budama makasının yetmeyeceği kesme - budama işleri tahra ile daha kolay yapılabilir.
# Ömer Karahasan
Ömer Karahasan (d. 1907, Hopa, Artvin - 26 Ekim 1984), Türk sendikacı, eğitimci ve siyasetçi. 27 Mayıs dönemi Temsilciler Meclisi Üyesi olarak görev yapmıştır.


## Hayatı.
Ömer Karahasan, 1907 yılında Artvin'in Hopa ilçesinde doğdu. Rüştiyeden sonra İmam Hatip Okulu'ndan mezun oldu. İlkokul öğretmeni olarak görev yaptı ve Zonguldak Maden Kömür İşleri TAŞ'ta işçi ve Bölge Atölye Şefi olarak çalıştı. Ayrıca, Halkevi, Çocuk Esirgeme Kurumu ve Okul Aile Birliği İdare Heyeti Üyeliği ve Başkanlığı gibi çeşitli sosyal görevlerde bulundu. Ömer Karahasan, Zonguldak Maden İşçileri Sendikası'nın Başkanı ve Türkiye Maden İşçileri Federasyonu İdare Heyeti Üyesi ve Başkanı olarak önemli sendika görevlerini üstlendi. Aynı zamanda Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu Yönetim Kurulu Üyesi olarak görev yaptı. 27 Mayıs 1960 sonrasında Kurucu Meclis İşçi Sendikaları Temsilcisi olarak seçilen Ömer Karahasan, 6 Ocak 1961'den 25 Ekim 1961'e kadar TBMM'de yasama çalışmalarına katıldı. Ömer Karahasan, 26 Ekim 1984 tarihinde hayatını kaybetti.


## Kişisel hayatı.
Evli olan Karahasan, 4 çocuk babasıydı.
# Kaptopril
Capoten markası altında satılan Kaptopril, hipertansiyon ve bazı konjestif kalp yetmezliği türlerinin tedavisinde kullanılan bir anjiyotensin dönüştürücü enzim (ACE) inhibitörüdür. Kaptopril, hipertansiyon tedavisi için bulunan ilk oral ACE inhibitörüdür. Beta blokerlerle ilişkilendirilen yorgunluğa neden olmaz. Çoğu ACE inhibitöründe görüldüğü gibi, hiperkalemiye neden olduğundan dolayı, ilaç genellikle bir diüretik ile reçete edilir.
Kaptopril 1976'da patentlenmiş ve 1980'de tıbbi kullanım için onaylanmıştır.


## Yan etkiler.
Kaptoprilin yan etkileri arasında bradikinin plazma seviyelerindeki artışa bağlı öksürük, anjiyoödem, agranülositoz, proteinüri, hiperkalemi, tat değişikliği, teratojenite, postüral hipotansiyon, akut böbrek yetmezliği ve lökopeni yer alır. Kaptoprilin kısa ve hızlı etki mekanizmasına bağlı olarak ortaya çıkan postüral hipotansiyon dışında bahsedilen yan etkilerin çoğu tüm ACE inhibitörlerinde ortaktır. Bunlar arasında en sık görülen yan etki öksürüktür. Özellikle potasyum tutucu diüretikler gibi kandaki potasyum seviyesini yükselten diğer ilaçlarla birlikte kullanıldığında hiperkalemi meydana gelebilir. Diğer yan etkiler şunlardır:
  - Kaşıntı
  - Baş ağrısı
  - Taşikardi
  - Göğüs ağrısı
  - Çarpıntı
  - Tat alma bozukluğu
  - Zayıflık


## Doz aşımı.
ACE inhibitörü doz aşımı nalokson ile tedavi edilebilir.
# Molindon
Moban markasıyla satılan Molindone, Amerika Birleşik Devletleri'nde şizofreni tedavisinde kullanılan bir antipsikotiktir. Beyindeki dopaminin etkilerini bloke ederek çalışır ve psikoz semptomlarının azalmasına yol açar. Ağızdan alındığında hızla emilir.
Bazen tipik bir antipsikotik olarak tanımlanır, ve bazen de atipik bir antipsikotik olarak tanımlanır.
Molindon, orijinal tedarikçisi Endo Pharmaceuticals tarafından 13 Ocak 2010'da durdurulmuştur.
# Osman Salihoğlu
Osman Salihoğlu (d. 1924, Çayeli, Rize - 21 Aralık 2021), Türk inşaat mühendisi ve siyasetçi.


## Hayatı.
Osman Salihoğlu, 1924 yılında Rize'nin Çayeli ilçesinde doğdu. İstanbul Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisi'nden mezun olduktan sonra inşaat mühendisi olarak serbest çalıştı. 5 Haziran 1966 ve 12 Eylül 1980 tarihleri arasında Adalet Partisi'nden Sakarya senatörü olarak görev yaptı.


## Kişisel hayatı.
Evli ve üç çocuk olan Salihoğlu, Almanca bilmekteydi.


## Mirası.
Salihoğlu'nun adı, Sakarya'nın Kocaali ilçesindeki bir ilkokula verildi.
# Hafız Selman İzbeli
Hafız Selman İzbeli, Kurtuluş Savaşı'nda Türk milis üyesi ve Kastamonu'nun ilk kadın meclis üyesiydi.
"Millî Hakları Savunma Derneği" (Türkçe: Müdâfaa-i Hukuk Cemiyeti) kadın kolunun kurucularından biriydi.


## Türk Kurtuluş Savaşı sırasında.
Kastamonulu kadınları toplayıp, Kurtuluş Savaşı'nda (1919-1923) savaşan askerlere çorap, kazak ve fanila örmelerini sağladı. Zengin bir aileden geliyordu. Askerler Kastamonu'ya gelince yolda hepsini karşılamış, hepsini doyurmuştur.


## Cumhuriyetin kuruluşu.
Her zaman "Ben Cumhuriyetçiyim" derdi. Savaştan sonra 1928'de kabul edilen yeni alfabeyle okuma-yazmayı öğrendi. Cumhuriyetin kurucusu Mustafa Kemal'in Kastamonu'ya geldiğinde İzbeli'nin evini ziyaret ettiği ve birlikte kahve içtikleri söylenir.
# 4. Vakıf Hanı
4. Vakıf Hanı, İstanbul'un Fatih ilçesinde, Sirkeci'deki tarihi bina. Mimar Kemaleddin eseri olan ve mülkiyeti Vakıflar Genel Müdürlüğü'ne ait olan yapı günümüzde otel olarak kullanılmaktadır.


## Tarih.
I. Abdülhamid tarafından yaptırılan "Hamidiye Külliyesi" yerine inşa edilen yapı Evkaf-ı Hümâyun Nezâreti'nde müdür olarak çalışan Mimar Kemaleddin Bey tarafından tasarlanmıştır. Birinci Ulusal Mimarlık Akımı'nın özelliklerini yansıtır. Balkan Savaşları ve I. Dünya Savaşı nedeniyle inşa süreci uzamış, 1911 yılında başlayan inşaat 1925'te tamamlanabilmiştir. İstanbul'un İşgali sırasında, Fransız birlikleri tarafından binaya "Caserne Victor" adı verilerek 1920'den 1923'e kadar (o sırada tamamlanmamış) kışla olarak kullandı.
1900'lü yılların sonuna kadar İstanbul Menkul Kıymetler Borsası olarak kullanıldı. Borsanın 1995'te Maslak'a taşınmasının ardından adliye olarak kullanılması düşünülse de bir süre metruk durumda kaldı ve 2005'te otel olarak kullanılmak üzere 25 yıllığına kiraya verildi.
# Kara Fatma Hanım
Kara Fatma Hanım, Kırım Savaşı'nda gönüllü olarak çalışmasıyla tanınan bir kadın şefti.
Hayatıyla ilgili ayrıntılar tartışmalı ve belirsizliğe bürünmüş durumda. Ya Maraşlı Sinemilli aşiretinden bir Kürttü ya da Adanalı Cerit aşiretinden bir Türkmendi, ancak farklı bölgelerden farklı kökenlerden birden fazla Kara Fatma da olabilirdi.
Fatma Hanım, Kırım savaşının başlangıcında 300 atlıdan oluşan bir maiyetle İstanbul'a geldi ve "destek göstermek ve yardım teklif etmek için padişahla görüşme talep etti." Bir Alman gözlemci onu "erkeksi bir görünüme" sahip olarak tanımladı. Ancak Fatma Hanım'ın kesin tarihleri belirsiz görünüyor ve akademisyen Michael Gunter onun 1877 Rus-Türk savaşında savaştığını öne sürüyor.
# Özbağlanımlı model
İstatistik, ekonometri ve sinyal işlemede özbağlanımlı (autoregressive - AR) model, bir tür rastgele süreci temsil eder ve bu yönüyle doğa, ekonomi, davranış vb. alanlardaki zamanla değişen belirli süreçleri tanımlamak için kullanılır. Özbağlanımlı model, çıktı değişkenin, önceki almış olduğu değerlere ve stokastik bir terime (yani mükemmel tahminleme yapılamayan bir terime) doğrusal olarak bağlı olduğunu belirtir; dolayısıyla model stokastik bir fark denklemi (veya diferansiyel denklemle karıştırılmaması gereken yineleme ilişkisi) biçimindedir.
# Büyük dil modeli
 - YÖNLENDİRME 
Geniş dil modeli (GDM) ("İngilizce": "Large Language Model - LLM"), genel amaçlı olarak dili anlama ve üretme becerisiyle öne çıkan bir yapay zeka dil modelidir. GDM'ler bu yetenekleri, eğitimleri sırasında milyarlarca parametreyi öğrenebilmek için niceliksel olarak çok büyük miktarda veri kullanarak kazanır. Bu süreçte, aşırı derecede büyük hesaplama kaynakları tüketirler. GDM'ler, gelişmiş yapay sinir ağlarıdır (temelde dönüştürücüler ) ve özdenetimli öğrenme veya yarı denetimli öğrenme yöntemleri kullanılarak eğitilirler.
GDM'ler özbağlanımlı dil modelleri olarak, bir giriş metnini alıp bir sonraki belirteci veya sözcüğü tekrar tekrar tahmin ederek çalışır. 2020 yılına kadar, bir modelin belirli görevleri gerçekleştirebilmesi için uyarlanmasının tek yolu ince ayardı. Ancak günümümüzde GPT-3 gibi popüler olan daha büyük ölçekli modeller, benzer sonuçlar elde etmek için sufle mühendisliğini kullanacak şekilde tasarlanmaya başlandı. GDM'lerin, insan dili derleminde bulunan sözdizimi, anlambilim ve ontoloji hakkında somut bilgi edinebilmenin yanı sıra, aynı zamanda derlemde yer alan hataları ve önyargıları da öğrendikleri düşünülmektedir.


## Uygulama Alanları.
Geniş dil modelleri, aşağıdaki başlıca alanlarda kullanılmaktadır:
  - Chatbot ve dijital asistanların geliştirilmesi
  - Makine çevirisi ve çok dilli iletişim
  - Otomatik özetleme ve bilgi çıkarımı
  - Kod üretimi, hata tespiti ve otomasyon
  - Eğitim ve içerik üretiminde kişiselleştirilmiş yardımcı sistemler


## Etik ve Eleştiriler.
  - Veri gizliliği ve telif hakkı ihlalleri riskleri
  - Dil modeli tarafından öğrenilen önyargıların (bias) sonuçlara yansıması
  - Enerji tüketimi ve karbon ayak izi gibi çevresel etkiler
  - Yanlış bilgi üretme potansiyeli ("hallucination") ve güvenilirlik sorunları


## Gelecek Perspektifi.
GDM'lerin çok modlu modeller ile birleşmesi, görsel, işitsel ve metinsel verilerle bütünleşik yapay zeka sistemlerinin oluşmasını sağlayacaktır. Ayrıca, küçük ve verimli modellerin artmasıyla yerel cihazlarda kullanım olanakları genişlemektedir. GDM'ler, yapay genel zekaya (AGI) yönelik kritik bir basamak olarak değerlendirilmektedir.
# Stephanie Lee
 - YÖNLENDİRME 
Stephanie Lee (; d. 14 Eylül 1993, Grand Rapids) Koreli-Amerikalı aktris ve modeldir. Korece adı Lee Jung-ah'dır. Kore televizyon dizileri "Schoolgirl Detectives" (2014), "Partners for Justice" (2018) ve "Start-Up"'ta (2020) rol aldı.


## Kariyeri.
Amerika Birleşik Devletleri'nde doğmuş olmasına rağmen, çocukken Güney Kore'ye geldi, Gangwon Eyaletinde yaşadı ve ilkokul dördüncü sınıftayken Amerika Birleşik Devletleri'ne geri döndü. Daha sonra 16 yaşında modellik yapmaya başladı.
Amerikan realite şovu "America's Next Top Model"'i gördü ve model olmak istedi, bu yüzden annesiyle birlikte bir ajansa gitti ve orada bulunan Tyra Banks, Stephanie'yi gördü ve onun fotoğrafını çekip çekemeyeceğini sordu çünkü o da bir fotoğrafçıydı ve olay yerinde seçildi.
Güney Kore'de ilk olarak bir Neutrogena televizyon reklamında tanındı. Bu reklamdan sonra bir süre gerçek adından ziyade 'Neutrogena' olarak anılmaya devam etti.
YG KPlus için çalıştıktan sonra, Nisan 2017'de YNK Entertainment ile özel bir sözleşme imzaladı. YNK ile olan sözleşmesinin sona ermesinin ardından, Mayıs 2020'de VAST Entertainment ile özel bir sözleşme imzalayarak yeni bir başlangıç yaptı.
# İzmir'deki Roma tiyatrosu
İzmir'deki Roma Tiyatrosu, son dönemlerde Agora kazılarıyla bilinir hâle gelmiştir.
Günümüzde İzmir'de araştırabileceğimiz birçok antik mekân bulunmaktadır. Varyant'ta bulunan Zeus Akraios Tapınağı, Hisarönü'nde yer alan Liman Kalesi ve Kadifekale eteklerinde bilinen antik tiyatro bunlara örnek gösterilebilir.
Antik tiyatro ile ilgili ilk yazılı bilgileri bize, 1648 yılında İzmir'i ziyaret eden Moncony aktarmaktadır. Moncony'nin ardından gelen diğer gezginler, tiyatroyla ilgili gözlemlerini ve duyduklarını aktarmışlardır. Ayrıca, 17. ve 18. yüzyıllarda yapılan gravürlerde de tiyatroya dair işaretler görülmektedir.
Tiyatro hakkında en somut bilgilere ise İtalyan Mühendis Luigi Storari'nin hazırladığı şehir planı ve yazdıkları ile 1850'lerin ortalarında tiyatro arazisini satın almak isteyen Ludwig Spiegelthal'ın başvurusuyla ulaşılmıştır. Spiegelthal, Prusya Krallığı'nın İzmir Başkonsolosu olarak görev yapmış ve antik dönemlere olan ilgisiyle tanınmıştır. Tiyatroyu kazı yaparak gün yüzüne çıkarmak için harekete geçmek istemiş, fakat başvurusu kabul edilmemiş ve kazı çalışmaları gerçekleştirilememiştir.
Tiyatro alanında ilk bilimsel verileri sunan kaynak ise 1917 yılında İki Avusturyalı arkeolog Otto Berg ve mimar Otto Walter tarafından yapılan yüzey incelemeleridir. Bu incelemeler sonucunda elde edilen bilgilerle tiyatro, detaylı bir kroki ve plan haline getirilmiştir.
# Samsung Galaxy Pocket Plus
Samsung Galaxy Pocket Plus, Samsung tarafından üretilen ve orijinal Samsung Galaxy Pocket'ın halefi olarak 2012'de piyasaya sürülen bir Android akıllı telefonudur. Cihaz hâlâ bütçe odaklıdır ve küçük bir 2,8 inç LCD ekrana sahiptir. Teknik özellikleri orijinal Samsung Galaxy Pocket ile benzerdir, yalnızca Android 4.0 ICS işletim sistemi ve dahili depolama gibi küçük güncellemelerle, Pocket Plus'ta 850 MHz işlemci tarafından desteklenmektedir ve 3G, Wi-Fi ve Bluetooth 4.0 gibi bağlantılara sahiptir. Dahili olarak, 4 GB'a kadar yükseltilmiş bir depolama alanına sahiptir ve microSD kart kullanarak 32 GB'a kadar daha fazla genişletilebilir. 1200 mAh lityum iyon pile sahiptir.


## Özellikler.
Samsung Galaxy Pocket Plus, 2,8 inçlik bir QVGA ekrana ve 1200 mAh'lik lityum iyon pile sahiptir ve EGPRS, HSDPA, Wi-Fi (b.g.n) ve Bluetooth bağlantısı sunar. Ayrıca GPS 2.0, 2 MP arka kamera, tek SIM yuvası ve Social Hub uygulamasını içerir. Social Hub, telefonda kayıtlı tüm hesapları tek bir uygulamada birleştirir. Cihaz, Samsung'un TouchWiz Nature UX arayüzüne sahip Android 4.0.4 Ice Cream Sandwich işletim sistemini çalıştırır. Samsung Galaxy Pocket Plus, kolaylıkla ceplere sığabilmesinden dolayı hâlâ "Cep Dostu" olarak pazarlanıyor. Ayrıca, Android 4.0.4 Ice Cream Sandwich işletim sisteminin özellikle "Dokunarak Keşfetme" ile iyi çalışması nedeniyle görsel engelliler tarafından tercih ediliyor ve diğer Android sürümlerine göre daha etkili işlev gösteriyor.
# Resmiye Eroğlu Canaltay
Resmiye Eroğlu Canaltay, (d. 1961) Kıbrıslı Türk siyasetçidir.


## Erken yaşamı.
1961 yılında Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin bir ilçesi olan Gazimağusa'da dünyaya gelmiştir. İlkokulu Ankara'da tamamlamasının ardından, Lise eğitimini Gazimağusa Namık Kemal Lisesi'nde tamamlamıştır. Üniversite eğitimini İşletme alanında yapmıştır. Yüksek lisans eğitimine, Doğu Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi'nde İletişim alanında tamamlamıştır. Aktif bir iş kadını olarak uzun yıllar turizm alanında faaliyet göstermiştir. Bir dönem, Kıbrıs Türk Seyahat Acenteleri Birliği (KITSAB) Başkanlığı görevini yapmıştır. Gazimağusa'nın bir marka kent olması için çalışmıştır. Bu amaç doğrultusunda "Antik Mağusa Vakfı'nın" kurucu başkanlığını yapmıştır. Kıbrıs Polifonik Korolar Derneği (KPKD) Otello Çoksesli Korosunda korist olan Canaltay, ayrıca tek yıldızlı bir dalgıçtır.


## Siyasi kariyeri.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin 3. Cumhurbaşkanı Derviş Eroğlu'nun kızı olan Canaltay, küçük yaşlarından itibaren Ulusal Birlik Partisi (UBP) içerisinde aktif bir şekilde bulunmuştur. 4 dönem UBP Gazimağusa Kadın Kolları Başkanlığı yapmıştır. 2 dönem ise UBP Parti Meclisi üyeliğine seçilmiştir. 7 Ocak 2018 tarihinde yapılan Milletvekilliği Erken Genel Seçimleri'nde, UBP Gazimağusa Milletvekili olarak seçilmiştir. 20 Şubat 2021 tarihinde, UBP-DP-YDP Koalisyon Hükûmeti'nde Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanı olarak görevlendirilmiştir. 5 Kasım 2021 tarihinde kurulan UBP-DP Koalisyon Hükûmeti'nde, Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanı olarak görevine devam etmiştir. Bu görevi UBP-DP-YDP Koalisyon Hükûmeti'nin kurulduğu 21 Şubat 2022 tarihine kadar sürdürmüştür. 23 Ocak 2022 tarihinde yapılan Milletvekilliği Erken Genel Seçimleri'nde yeniden UBP Gazimağusa Milletvekili olarak seçilmiştir.
# Arbacow
Arbacow, Somali'de Mogadişu yakınlarında bir köydür. Afrika Birliği Somali Misyonu'nun bir üssüne ev sahipliği yapmaktadır.