# Hüseyin Bey Şamlı
Hüseyin Bey Şamlı ( Türk kökenli Şamlı boyu — ö. 1514, Çaldıran) — Şah İsmail’in lalası, Safevîler devletinin ilk emirü’l-ümerasısı ve vekili. Hüseyin Bey Lala Şamlı, I. Şah İsmail’in iktidarının ilk yıllarında, yani 1502–1509 arasında hem divan emiri hem de vekil görevini yürütüyordu. 1504 yılında Yezd’in yönetimi de kendisine verilmişti. 1509’da Tebriz’de divan emiri ve emirü’l-ümera görevinden azledilmiş, ulkası ve hizmetkârları Muhammed Bey Sofraci Ustaclı’ya bağışlanmıştı.
"Tarih-i Kızılbaşan" eserinin yazarı onun hakkında şöyle yazar:
Şamlı boyunun büyük emirlerinden biri Hüseyin Bey Lala’dır. O, Lahican’da I. Şah İsmail’in hizmetinde bulunuyordu. Hünkârın zuhuru sonrası emirü’l-ümera oldu ve Cihan nehri kıyısında Sarı Kaplan tarafından mağlup edilince gözden düştü. Fakat Şeybek Han’ın katli ve Horasan’ın fethinden sonra Herat hakimi oldu. Emir Necmi Sânî’nin mağlubiyetinden sonra âlemin penahı olan dergâha geldi ve Çaldıran savaşında öldürüldü.#YÖNLENDİRME 
Kaynakta da belirtildiği üzere, Hüseyin Bey Lala Şamlı 1509’da Şirvan sancaklarından birine yönetici, 1511’de ise Herat’a vali tayin edilmiş ve 1514’te Çaldıran Savaşı’nda hayatını kaybetmiştir. #YÖNLENDİRME 


## Hayatı.
Şamlı boyunun en meşhur emirlerinden biri olan Hüseyin Bey Şamlu’nun adına kaynaklarda ilk kez 9 Temmuz 1488’de Şeyh Haydar ile Şirvanşahlar arasında gerçekleşen savaşta rastlanmaktadır. “Tarih-i Cihangüşayi Kağan” adlı eserin yazarı, onun bu savaşta Şeyh Haydar’ın ordusunun sol kanadına komutanlık ettiğini bildirmektedir.#YÖNLENDİRME Bu savaş hakkında İskender Bey Münşi de bilgi vermekte ve “Fütuhat-ı Emini” adlı eserin müellifinin Taberseran Savaşı hakkında topladığı bilgileri, bizzat savaş meydanında bulunan Hüseyin Bey Lala ve Farruh Ağa gibi kişilerden işitmiş olduğunu kaydetmektedir.#YÖNLENDİRME 
Hüseyin Bey Şamlu ayrıca 1492 yılında mağlup edilerek öldürülen Baysungur’un karşısında, Sultan Ali’nin ordusunda bir başka Kızılbaş emiri ile birlikte sağ kanada komutanlık yapmıştır.#YÖNLENDİRME 


### Şah İsmail’in lalası olarak.
Hüseyin Bey, Şah İsmail’in lalası idi. 1494 yılında Rüstem Mirza, Sultan Ali’nin kardeşleriyle birlikte Tebriz’i terk ettiği haberini alır almaz onun peşinden bir askerî birlik gönderdi. Bu birliğin komutanlığı Aybe Sultan’a verildi. Birlik, büyük bir süratle Safevî şeyhlerinin ve müridlerinin peşine düştü ve Erdebil yakınlarında Sultan Ali’nin kuvvetlerine yetişti. Rüstem Mirza, Sultan Ali’nin Erdebil’e girmeden ele geçirilmesini emretmişti. Rüstem Mirza tarafından gönderilen askerlere karşı mukavemet gösterileceği anlaşılınca, Sultan Ali kardeşi İsmail Mirza’yı (Şah İsmail’i) yanına çağırdı; tarikat şeyhliğini ona bıraktı, Haydar tacını başına koydu, kemerini beline bağladı ve vasiyetini etti. Ardından Sultan Ali, çevresindeki yedi güvenilir komutanın, bunlar arasında Hüseyin Bey Lala’nın da bulunduğu bir grubun, Gilan’a giderek Lahican hâkimine sığınmalarını ve oradan hareketi başlatmalarını tavsiye etti. Hüseyin Bey Lala, Sultan Ali’nin yanında kalmakta ısrar ettiyse de Sultan Ali bunu kabul etmedi ve ona kardeşlerinin lalası olmasını emretti. Bunun üzerine Hüseyin Bey, Sultan Ali’nin ayaklarını öptü ve ardından onun kardeşlerini alarak Erdebil’e gitti.#YÖNLENDİRME 
Münşi, bu savaşta öldürülen Sultan Ali’nin Hüseyin Bey Lala ve “Halifetü’l-hülefa” olarak tanınan Dede Bey Talış tarafından Erdebil’e getirilerek “Safeviyye’nin mübarek ve nurlu türbesine defnedildiğini” belirtir.#YÖNLENDİRME Alamara-yi Şah İsmail adlı eserde ise şöyle yazılır:
“Hüseyin Bey Lala, yoldaşlarıyla birlikte şeyhzadeleri alıp Lahican, Gilan’a gitti. Onlar, Şeyh Safî müridlerinden olan Emir Kiya’nın yanına vardılar. Gelişlerinden haberdar olan Emir Kiya büyük bir misafirperverlik gösterdi ve onları öyle gizledi ki, yabancılar durumlarından haberdar olamadı.” Aynı eserde ayrıca belirtilir ki, Şah İsmail o dönemde yaşça çok küçük olduğundan, Safevî hareketinin idaresinde Hüseyin Bey Lala’nın da içinde bulunduğu ve “yedi kişi pak itikatlı sufi” olarak nitelenen Kızılbaş komutanlar grubu önemli rol oynamıştır.#YÖNLENDİRME İsmail Mirza Lahican’dan ayrılıp Tarom’a ulaştığında, onun etrafında bir birlik şekillenmeye başlamıştı. Bu haber yayıldığında Tarom hakimi Hüseyin Sultan telaşa kapıldı ve bölgede Akkoyunlu’ya düşman bir gücün toplanmasını engellemek için harekete geçti. O, 700 kişilik bir kuvvetle Tarom’un dört fersah uzaqlığında İsmail Mirza’nın qarşısına çıktı. Bu sırada Hüseyin Bey Lala, ona çatışmaya girmeden geri çekilmeyi önerdi. Ancak İsmail Mirza bu teklifi reddetti ve artık kendi hareketine başladığını, yaklaşan tehlikeden geri dönmesinin uygun karşılanmayacağını bildirdi. Hüseyin Sultan’ın kardeşi öne çıkarak İsmail Mirza ile dövüşmek istedi. İsmail Mirza’nın rızasıyla onun karşısına Hüseyin Bey Lala çıktı. Hüseyin Bey önce onu bu kararından vazgeçirmeye çalıştı. Ancak Hüseyin Sultan’ın kardeşi, İsmail Mirza’nın kolayca ele geçirileceğini düşündüğünden hiçbir teklifi kabul etmedi. Bunun üzerine Hüseyin Bey Lala kılıcını çekerek onu öldürdü. Hüseyin Sultan bunu görünce, İsmail Mirza’nın derhal ele geçirilmesini emretti. Fakat İsmail Mirza’nın kılıç darbesiyle Hüseyin Sultan da savaş meydanında öldürüldü. İlk çatışmada zafer kazanan İsmail Mirza’nın birliği, sevinçle yeniden Tarom’a döndü.#YÖNLENDİRME 
1499 yılının Ağustos ayında, Şeyh Haydar’ın 13 yaşındaki oğlu İsmail Lahican’dan Erdebil’e yola çıktığında, yine Hüseyin Bey Lala’nın da içinde bulunduğu yedi komutan onu takip etti.#YÖNLENDİRME 
1500 yılında Gülüstan Kalesi yakınlarındaki Cebani mevkiinde, İsmail ile Şirvanşah arasında bir savaş başladı. Kızılbaş ordusunun sağ kanadında Şamlı, sol kanadında ise Ustaclı boylarının üyeleri yer alıyordu. Hüseyin Bey Lala bu savaşta sağ kanada komutanlık yapıyordu. Savaş, Kızılbaşların üstünlüğü ile devam etti ve Şirvan kuvvetleri yenilerek kaçmaya başladı.#YÖNLENDİRME Yalnız kalan Şirvanşah Farruh Yesar, atını Buğurt Kalesi yönünde sürdü. Onun Şirvanşah olduğunu bilmeyen bir Kızılbaş grubu atının peşine düşerek Gülüstan Kalesi’nden biraz ileride ona yetişti. Farruh Yesar, anonim bir tarihçinin Hüseyin Bey Lala’nın “zürafaşı” olarak adlandırdığı Şahgeldi Ağa adlı Kızılbaş tarafından vurularak attan düşürüldü. Şirvanşahın başı kesilerek İsmail’e getirildi.#YÖNLENDİRME 
Hüseyin Bey Lala, 1501 yılında gerçekleşen Şerur Savaşı’nda da Şah İsmail’in yanında bulunan emirlerden biriydi. Gülüstan kuşatması sırasında Tebriz’den Musa Halide’nin gönderdiği bir haberci, Elvend’in büyük bir orduyla başkentten çıktığını bildirdi. İsmail, Aras Nehri’nin güney kıyısı boyunca ilerleyerek Nahçıvan bölgesinde nehrin karşısına geçti ve düşmanı karşılamaya yöneldi. Tarihi kaynaklara göre, Akkoyunlu ordusunun sayısı 10.000–30.000, Kızılbaşların ise 7.000 kişiydi. Elvend Mirza bu savaşta ağır bir yenilgiye uğradı. Şerur Savaşı’nda zafer kazanan İsmail Mirza, Tebriz’e girerek kendisini şah ilan etti.#YÖNLENDİRME Şah İsmail Tebriz’i fethederken Hüseyin Bey Lala da yanında bulunuyordu. O, Şah İsmail’in Tebriz’de kurduğu devletin ilk vekili ve emirü’l-ümera oldu.#YÖNLENDİRME #YÖNLENDİRME #YÖNLENDİRME 


### Emirü’l-ümera ve Devlet vekili olarak.
Hüseyin Bey Lala, 20 Haziran 1503’te Hemedan yakınlarında Akkoyunlu Murad Bayandur ile gerçekleşen savaşta Safevî ordusunda görev yapıyordu. Akkoyunlu yönetiminin son döneminde Yezd şehri Murad Bey Bayandur’a aitti. Kızılbaşların Şiraz’a yaklaştığını öğrenen Murad Bey, şehri derhal terk ederek Bağdat’a kaçtı. Bunun sonucunda 1503 yılında Şah İsmail Şiraz’a girdi.
Fars eyaletinde bulunduğu süre boyunca Şah İsmail, çevre eyaletlerin yönetimini kendi hakimiyeti altına almakla meşgul oldu. Bu eyaletlerin bazı valileri, gönüllü olarak itaati kabul ederek görevlerinde kaldı. Yezd valisi de gönüllü olarak eyaleti teslim etti. Şah İsmail, bu eyaletin yönetimini Hüseyin Bey Lala’ya verdi. Hüseyin Bey Lala ise Şah İsmail’in yakın çevresine dahil olduğundan, yönetimi kendi yakınlarından Şöüb Ağa’ya devretti.#YÖNLENDİRME #YÖNLENDİRME #YÖNLENDİRME Ancak Yezd’in eski hakimi Ahmed Bey ihanet ederek Şöüb Ağa’yı öldürdü ve yönetimi tekrar kendi eline aldı.#YÖNLENDİRME 
1506 yılında Sultan Murad ile Alaüddövle’nin ittifak haberini alan Şah İsmail, kesin bir harekete geçmek zorunda kaldı. 913 / 1507 yılının başlarında Kızılbaş ordusu sefere çıktı. Şah İsmail’in gelişinden haberdar olan Alaüddövle ve Murad, Ceyhan Nehri’ni geçerek Durna Dağı’na sığındılar. İsmail, Hüseyin Bey Lala’yı 4.000 kişilik bir birlikle nehir kıyısında mevzilenmeye gönderdi.#YÖNLENDİRME Mevcut kaynaklara göre, Kızılbaş ordusu Elbistan Nehri kenarına ulaştığında kamp kurdu. Alaüddövle ise oğlu Sarı Aslan’ın birliklerini nehrin diğer tarafına yerleştirdi.#YÖNLENDİRME Ardından savaşçılara, atlar için yem temin etmeleri amacıyla çevreye dağılmaları emredildi. Bu sırada Alaüddövle’nin büyük oğlu Kasım Bey (Sarı Kaplan), kendi birliğiyle Hüseyin Bey Lala’nın birliğine ani bir saldırı düzenledi. Saldırının beklenmedik olması ve Kızılbaşların dağınık konumda bulunması savaşın gidişini etkiledi. Hüseyin Bey Lala’nın tüm çabalarına rağmen saldırı durdurulamadı ve Kızılbaş birliğine ağır bir darbe vuruldu.Hüseyin Bey Lala, durumun ciddiyetine rağmen atından düşürüldü. Onu tehlikeden kurtarmak için bir Kızılbaş atını ona verdi ve Hüseyin Bey Lala bu ata binerek nehre girip diğer kıyıya geçti. Hasan Bey Rumlu, bu olayı şöyle anlatır:#YÖNLENDİRME 
O sırada Alaüddövle, Zülkader’in oğlu Sarı Kaplan önderliğindeki cövşen giymiş yiğitlerden oluşan bir birlikle ortaya çıktı. Lala Bey az sayıda kişiyle onların karşısına çıktı. İki taraf arasında çatışma çıktı ve savaş alevlendi. Zülkader’in kahramanları sayıca üstün oldukları için gazilere üstünlük sağlayarak Lala Bey’i attan düşürdüler. Bu sırada Halil Ağa, kendi canını hiçe sayarak atını Hüseyin Bey Lala’ya verdi. Lala Bey ata binerek nehre atladı ve büyük güçlükle coşkun sudan güvenli kıyıya çıkmayı başardı. Zülkaderliler, Halil Ağa’yı üç yüz gaziden oluşan birlikle öldürüp geri döndüler.
Genel olarak, Kızılbaş birliği ağır kayıplar verdi ve bunlardan 300 kişi öldürüldü.#YÖNLENDİRME Nihayet, bu durum Şah İsmail’e de ulaştı. Şah İsmail derhal bir birlikle Hüseyin Bey’in yardımına gitti ve Durmuş Han’a da talimat vererek kendi birliğiyle onun arkasından ilerlemesini emretti. Sarı Kaplan ise bu sırada hileye başvurarak Şah İsmail’e arkadan yaklaşmak ve onu öldürmek istedi. Fakat Şah İsmail bunu öğrenince, Sarı Kaplan geri çekilemedi ve Şah İsmail’in darbesiyle öldü.#YÖNLENDİRME 
Bazı kaynaklar, bu olaydan sonra Hüseyin Bey Lala’nın itibarını kaybettiğini ve 1508–1509 yıllarında Şah’ın kararıyla vekil görevinden alındığını bildirir. Yerine Emir Necmi getirilmiştir. Hüseyin Bey, Şah’ın bu kararına hiçbir itirazda bulunmamıştır. Bunun nedeni, Şamlı tayfasının mensuplarının Şah’a olan derin saygısı ve bağlılığıydı.#YÖNLENDİRME 


### Bağdat isyanı ve Luristan'ın boyunduruk altına alınmasındaki rolü.
914 / 1508 yılında Şah İsmail, Hemedan yaylalarında bulunurken elçisi Halil Bey’i hediyelerle Bağdat valisi Barik (Bayrek) Bey Pornak’ın yanına göndererek ondan itaat talep etti. Barik Bey teklifi olumlu karşıladı, hatta Kızılbaş tacını örterek Safevîlerin tarafına geçtiğini bildirdi ve adamlarından Ebu-İshak Şireçi’yi Halil Bey ile birlikte Şah İsmail’in huzuruna gönderdi. Ancak İsmail, Barik’in samimiyetine inanmayarak, itaat etmesi için şahsen dergaha gelmesinin gerekli olduğunu bildirdi. Bu talebe olumsuz yanıt veren Barik, savunma hazırlıklarına başladı. Şah İsmail Bağdat’a yürüyüşe geçti. Mahideşt adlı yere ulaştığında, Hüseyin Bey Lala komutasında 5–6 bin kişilik birliği öne gönderdi ve kendisi de ana kuvvetlerle onların arkasından hareket etti. Karapu mevkiine gelen Hüseyin Bey Lala, Şah adına Barik’e bir kez daha başvurarak onu uygun şartlarla itaat etmeye çağırdı. Bu teklife yine olumsuz yanıt alan Barik, Hüseyin Bey Lala komutasındaki öncü birliklere saldırmak için şehirden çıktığında, Şah İsmail’in ordusunun yaklaştığını görünce direnişin anlamsız olduğunu anlayarak geri çekildi.#YÖNLENDİRME 
“Tarikh-i Alemara-yi Abbasi” eserinde, Şah İsmail henüz yetişmemişken Bağdat’ın Hüseyin Bey Lala tarafından ele geçirildiği bildirilir. Bu haber Şah İsmail’e ulaştığında, o da bir birlikle Bağdat’a gelmiş ve yerel halk tarafından büyük bir sevinçle karşılanmıştır.
“Şah İsmail, Hüseyin Bey Lala’yı menqelay olarak atayarak onu önceden yola çıkardı. Hüseyin Bey, Bağdat’ın iki mahallesine ulaştığında Barik kendini kaybetti ve o vilayetin ileri gelenlerinin çoğunluğunun şah sarayının görevlilerine itaat eğilimini görünce direniş gösterme ve bölgeyi elinde tutma gücünün kalmadığını fark etti. Bir gece gizlice Dicle Nehri’ni geçerek, şaşkın bir şekilde Sultan Murad ile birlikte büyük güçlükle Halep tarafına kaçtı ve oradan yukarıda belirtildiği gibi Zülkader tayfasının arasına katıldı. Ertesi gün, şehrin halkı ve ileri gelenleri, Necef seyitlerinin önde gelenlerinden ve o vilayetin yetkili kişilerinden olan ve şahın şerefli devletine bağlılık şüphesi nedeniyle Barik tarafından karanlık bir kuyuya hapsedilen Seyid Muhammed Bey Kâmune’yi kuyuya çıkararak kendi sadakatlerini gösterdiler. Seyid Muhammed Kâmune, Cuma günü Cami-i Cuma’ya gidip şahın unvanlarıyla On İki İmam (“isna-eşeri”) hutbesini okudu. Hüseyin Bey Lala’yı karşıladılar ve Mirze Pirbudağ bahçesinde konumlandırdılar. Hüseyin Bey, Bağdat’ın fethinin gerçekliğini hilafet makamının tahtına iletti.”#YÖNLENDİRME 1508 yılının sonunda İsmail’in ordusu, Irak’tan İran’ın güneybatı bölgelerine girdi. Bu bölgede Safevi hakimiyetini tanımayan iki bağımsız emirlik bulunuyordu: Merkezi Hürremabad olan ve Melikşah Rüstem’in başında bulunduğu Luristan Emirliği ile başkenti Hüveyz’de yer alan ve Sultan Feyyaz tarafından yönetilen Huzistan’daki Muşeşe Emirliği.#YÖNLENDİRME 
Luristan’a ulaştıktan sonra Şah İsmail, ordusunu ikiye böldü. On bin kişilik bir birlik, Hüseyin Bey Lala, Emir Necm Gilani ve Bayram Bey Karamanlı’nın komutasında Luristan hakimi Melik Rüstem’in üzerine gönderildi. Yolda ilerlerken Emir Necm Gilani, Şah İsmail tarafından geri çağrıldı ve Melik Rüstem’in itaat altına alınması görevi Hüseyin Bey Lala ile Bayram Bey Karamanlı’ya bırakıldı.#YÖNLENDİRME #YÖNLENDİRME Safevîler’e karşı koyamayacağını anlayan ve kaleye sığınan Melik Rüstem, Luristan’ın önde gelen şahsiyetlerini Şah İsmail’in yanına göndererek af diledi.#YÖNLENDİRME Safevî dönemine ait bazı kaynaklara göre, Şah İsmail Luristan yönüne hareket etmemiş ve Melik Rüstem, Hüseyin Bey Lala tarafından itaate getirilmişti.#YÖNLENDİRME Şah İsmail Hüveyz’e doğru ilerlerken, Hüseyin Bey Lala’nın komutasında on bin kişilik bir birlik gönderildi, Muşeşe ordusu mağlup edildi ve Hüveyz ele geçirildi.#YÖNLENDİRME 


### Şirvan Hakimi olarak atanması.
1510 yılının başlarında Şah İsmail, Şirvan’a bir sefer düzenleme kararı aldı. Mevcut kaynaklara göre, Şirvanşah Şeyh Zahireddin İbrahim (Şeyhşah), Osmanlı sarayının kışkırtması ve desteğiyle Safevîler’e vergi ödemeyi reddetmişti. Şeyhşah bu davranışıyla yeniden bağımsız olma iddiasını hayata geçirmek istiyordu. Şirvanşah’ın Safevîler’e itaat etmemesi, Şah İsmail’in büyük öfkesine yol açtı ve bu nedenle, havalar henüz ısınmamış olmasına rağmen, 1510 yılının başlarında, soğuk ve yağmurlu bir dönemde Şirvan üzerine yürüyüş emri verdi. Hüseyin Bey Lala’nın da komutasını yaptığı Safevî ordusu, Bakü çevresinde direnişle karşılaşmadı ve şehir tekrar Safevî hakimiyetine girdi.#YÖNLENDİRME Buradan Şah İsmail, Derbend’e doğru ilerledi. Derbend’in yöneticileri Ahmed Ağa ve Mehmed Bey başlangıçta direniş göstermeyi deneseler de, Nakibçilerin faaliyetlerini gördükten sonra şehrin kısa sürede ele geçirileceğini anladılar. Böylece Şirvan’ı fetheden Şah, bölgenin yönetimini Hüseyin Bey Lala’ya verdi. Hüseyin Bey Lala, Safevî sarayındaki Emir ül-Ümera görevinden azledildi ve bu göreve Mehmed Bey Ustaclı atandı.#YÖNLENDİRME #YÖNLENDİRME 


### Herat hakimi olarak atanması.
1510 yılında Şah İsmail, Hüseyin Bey Lala’yı yanına çağırarak ona, 400 kişilik bir birlikle pusuya yatarak, Şeybek Han’ın 30.000 kişilik ordusuyla Safevî birliklerini takip ettikten sonra Mahmudabad Çayı üzerindeki köprüyü geçip köprüyü tahrip etmesini emretti.#YÖNLENDİRME #YÖNLENDİRME Özbek ordularının geri çekilme yolu kapanınca Hüseyin Bey Lala da tekrar Safevî birliklerine katılmalıydı. Hüseyin Bey Lala bu görevi yerine getirdi. Ertesi sabah, Özbek birliklerinin Safevî birliklerini takip etmeye başladığı gözlemlendi. Bu birlikler Mahmudabad Köprüsü’nü geçip yarım fersah ilerledikten sonra Hüseyin Bey Lala kendi birliğiyle köprüyü yıkarak Safevî birliklerine doğru yola çıktı.#YÖNLENDİRME Tam olarak, Merv’den üç fersah güneyde bulunan Mahmudabad yakınlarında Safevi ve Şeybanîi orduları arasında belirleyici bir çatışma meydana geldi. Hüseyin Bey Lala da bu savaşta yer aldı. Merv Savaşı’nda zafer kaybedildikten sonra Hüseyin Bey Lala yeniden Şah’ın güvenini kazandı. Sonuç olarak, Şah İsmail yeni fethedilen bölgelerden Herat’ı Hüseyin Bey Lala’ya, Merv’i Abdal Bey Dede’ye, Belh’i ise damadı Bayram Han Karamanlı’ya verdi.#YÖNLENDİRME 
1512 yılında Şah İsmail, Özbek hanlarının isyanını bastırmak ve bölgede Safevi yönetimini güçlendirmek amacıyla Safevî birliklerini yeniden Türkistan yönüne gönderdi. Şah İsmail, Belh valisi Bayram Bey Karamanlı ve Herat valisi Hüseyin Bey Lala’ya, onlar da Emir Necm’in yönetimi altında Özbek ordularına karşı savaşlara katılacakları talimatını verdi. Emir Necm’in komutası altına 12.000 kişilik bir birlik verilmişti ve bu birlik 1512 baharında Horasan’a doğru hareket etti. Horasan’da iken, Hüseyin Bey Lala’nın komutasındaki birlik ve ardından Bayram Bey Karamanlı’nın birliği Emir Necm’in ordusuna katıldılar. "Alamara-yi Şah İsmail" adlı eserin yazarı, Şah İsmail’in Emir Necm’e Hüseyin Bey Lala ve Bayram Bey Karamanlı’nın yardımıyla Ceyhun Nehri’nden başlayarak Deşt-i Kıpçak ve Deşt-i Bağlan’a kadar olan bölgelerde Safevî yönetimini güçlendirmesini ve bu bölgeleri itaat altına almasını emrettiğini yazar.#YÖNLENDİRME #YÖNLENDİRME Askeri operasyonlar devam ederken, Dede Bey Gorçubaşı komutasındaki Safevî ordusu, Gercşi Kalesi kuşatması sırasında büyük bir yenilgiye uğradı. Emir Necm, Dede Bey Gorçubaşı’nın hataları nedeniyle idam edilmesine karar verince, emir ve ileri gelenler Hüseyin Bey Lala’ya başvurarak nüfuzunu kullanıp onu darağacından kurtarmasını istediler. Ancak Hüseyin Bey Lala bu talebi reddetti. Bu kez kale birlikleri, Hüseyin Bey Lala’nın komutasındaki birliği saldırı hedefi seçti. Onun birliği, Özbek birliğinin ani saldırısını savaş için hazır bir şekilde karşıladı ve alınan hızlı önlemler sayesinde Özbek birliğine ciddi bir direnç gösterildi. Emir Necm, Hüseyin Bey Lala’nın bu başarısı hakkında bilgi alır almaz onun bulunduğu mevkiye gitti, durumu yerinde inceledi, öldürülen Özbek askerlerinin cesetlerini gördüğünde başarının doğruluğundan emin oldu. Emir Necm, ona teşekkürlerini iletti ve para ile ödüllendirdi. Aynı zamanda tüm birliğe büyük miktarda para ödülü ayırdı ve bu paradan şehit olanlar için de pay ayrılmasını emretti.#YÖNLENDİRME #YÖNLENDİRME 
Gercşi Kalesi’nin fethinden sonra, 1512 yılının Ekim ayında Kızılbaş ordusu Buhara üzerine saldırdı ve Gicduvan Kalesi’ni kuşattı. 12 Kasım 1512’de Emir Necm’in komutasındaki Safevi birlikleri ile Özbek birlikleri arasında büyük bir savaş gerçekleşti. Hüseyin Bey Lala, bu savaşta Safevî ordusunun kanatlarından birine komuta ediyordu. Kaynaklar, Hüseyin Bey Lala ve Ahmed Bey Sufioğlu gibi bazı emirlerin savaş alanını terk ederek geri çekildiklerini yazar. Sonuç olarak, Safevi ordusu mağlup edildi ve Emir Necm öldürüldü.#YÖNLENDİRME #YÖNLENDİRME 
Tüm Maveraünnehir Özbeklerin hakimiyeti altına girdikten sonra Özbek hanları Horasan üzerine de saldırdı. Horasan ve Herat valisi Hüseyin Bey Lala, Gicduvan çevresindeki savaşın ardından Herat’a gelerek şehrin savunmasının güçlendirilmesi için çeşitli önlemler almaya başladı.#YÖNLENDİRME 1513 yılının Şubat ayında önce Canı Bey, ardından Übeydullah Han Herat’ı kuşattı. Muhammed Taymur Han ise kendi birlikleriyle Horasan’a saldırdı. Übeydullah Han, Herat çevresinden geri çekilirken Murgab’da Muhammed Taymur Han ile karşılaştı ve onunla birlikte Horasan üzerine yürüyüşe katılmayı kabul etti. Herat’ta bulunan Hüseyin Bey Lala, Özbek hanlarının bu yürüyüşlerinin engellenmesinin zor olduğunu görünce şehri terk etti ve Tebes üzerinden Şah İsmail’in kampına yöneldi.#YÖNLENDİRME Hüseyin Bey Lala’nın kaçtığı haberini alan Muhammed Taymur Han Herat’a, Übeydullah Han ise Meşhed üzerine saldırdı ve bu şehirleri ele geçirdiler.#YÖNLENDİRME #YÖNLENDİRME Hüseyin Bey Lala, Şah İsmail’in huzuruna çıkarak savaş alanını terk ettiği için özür diledi ve yaşanan olayları şaha izah etti. Hüseyin Bey ayrıca, Babür Padşah’ın ordusu kaçmasaydı Özbek birliklerinin Kızılbaşlar karşısında bir başarı elde edemeyeceğini belirtti.#YÖNLENDİRME Şah İsmail, Horasan’a saldırıp Maveraünnehir’i yeniden Safevi devletine bağladıktan sonra, savaş alanını terk ettiği için Hüseyin Bey Lala’yı Herat valiliğinden uzaklaştırdı ve yerine Zeynel Bey Şamlı yeni Herat valisi olarak atandı.#YÖNLENDİRME 


### Çaldıran Savaşı’ndaki katılımı ve ölümü.
Hüseyin Bey Lala’nın katıldığı son savaş, Çaldıran Savaşı’dır. Safevi birliklerinin savaş öncesi düzeninde geleneksel formasyon kullanılmıştı. Ordular üç taktik birime bölünmüş ve bir yedek kuvvet ayrılmıştı. Hasan Bey Rumlu, Şah İsmail’in sağ kanadı Hüseyin Bey Lala, Durmuş Han Şamlu, Halil Sultan Zülkâder, Nureli Halife Rumlu ve Hulefa Bey gibi tanınmış emirlere emanet ettiğini yazar.#YÖNLENDİRME İskender Bey Münşi’nin "Tarikh-i Alemara-yi Abbasi" adlı eserinde de Safevi ordusunun savaş düzeni hakkında notlar bulunmaktadır. Münşi şöyle yazar:
Büyük emirlerden Durmuş Han Şamlu, Nureli Halife Rumlu, Hulefa Bey, Hüseyin Bey Lala ve Halil Sultan Zülkâder sağ kanada; Ustaclu sultanları ve hanlar, Baba İlyas Çavuşlu’nun oğulları ve başka bir birlik sol kanada yerleştirildi.#YÖNLENDİRME 
Safevi ordusunun mağlubiyetiyle sonuçlanan savaşta Hüseyin Bey Lala öldürüldü. Münşi bu konuda da yazar:#YÖNLENDİRME 
Savaşın kızışıp alevlenmesinden, sayısız top ve tüfek ateşinden dolayı merkezdeki birlikler birbirine karıştı. Seyid Muhammed Kemune, Mir Abdulbaqi ve başkan Mir Seyid Şerif — her üçü merkezde şehitlik şerefine ulaştılar. Büyük emirlerden Sarı Pirê Gorçubaşı Ustaclu, Hüseyin Bey Lala, Han Muhammed, Baba İlyas Çavuşlu’nun oğulları ve diğerleri bu savaşta öldürüldüler.
Bazı kaynaklara göre Hüseyin Bey o sırada Diyarbakır valisiydi. Diğer kaynaklarda ise Horasan valisi olarak belirtilmiştir.#YÖNLENDİRME 


## Kaynak.
 -  
 -  
 -  
 -  


## Ek kaynak.
 -  
 -  
 -