BILGEM-AI/BILGE-Wiki-Tr-Plus huggingface dataset:
# Bagaeus
Bagaeus (Eski İrani: "Bagaya") (MÖ yaklaşık 520-517), Artontes'in oğlu, I. Darius tarafından asi Lidya satrabı Oroetus'i öldürmesi emredilen bir Ahameniş soylusudur. Oroetus, Daskileion (Hellespontine Frigyası) satrabı Mitrobatis'i ve oğlunu öldürmekle suçlandı, ancak en çok Sisamlı Polikrates'in katili olarak bilinir. Herodot, Bagaeus’in Darius’tan gelen yazılı emirleri nasıl kullandığını, bu sayede Oroetus’un muhafızlarının Darius’un emirlerine itaat edeceğinden emin olduğunu ve bu güveni sağladıktan sonra Oroetus’u öldürmeye yönelik son emri sunduğunu aktarır:
Darius kral olduğunda, Oroetus'u tüm kötülükleri — özellikle de Mitrobatis ile oğlunu öldürmesi — yüzünden cezalandırmak istedi. Ancak, ortalık hâlâ karışıkken ve kendisi krallık makamına henüz yeni geçmişken, bir orduyu açıkça bu satrapın üzerine göndermenin uygun olmayacağını düşündü. Üstelik Oroetus'un çok güçlü olduğunu, bin Pers mızraklı muhafızdan oluşan bir korumaya sahip olduğunu ve Frigya, Lidya ve İyonya eyaletlerinin valiliğini yaptığını duymuştu. Bunun üzerine Darius, şu çareye başvurdu: en önde gelen Perslerden oluşan bir meclis topladı ve onlara şöyle seslendi:
“Ey Persler! Hanginiz bunu benim için yapmayı, kuvvetle ve kalabalıkla değil, kurnazlıkla gerçekleştirmeyi vaat eder? Çünkü kurnazlığın gerektiği yerde gücün yeri yoktur. O halde, hanginiz Oroetus'u bana ya canlı getirir ya da onu öldürür? Çünkü bu adam Perslere hiçbir iyilik yapmamış, ama çok zarar vermiştir: aramızdan ikisini, Mitrobatis ve oğlunu yok etti, ve kendisini geri çağırmak için gönderdiğim habercileri de öldürüyor; katlanılmaz bir küstahlık sergiliyor. Bu yüzden, Perslere daha büyük bir zarar vermeden önce, bizim tarafımızdan ölümle cezalandırılmalıdır.”
Darius böyle konuştuğunda, otuz kişi - her biri bunu kendisi yapmak isteyerek - bu görevi üstlenmeye gönüllü oldu. Darius onlara tartışmamalarını, kura çekmelerini söyledi. Kura çektiler ve kura Artontes’in oğlu Bagaeus’a çıktı. Bagaeus da şu şekilde hareket etti: pek çok farklı konuya dair birçok mektup yazdırdı, bunların üzerine Darius’un mührünü bastı ve ardından bu mektuplarla birlikte Sardis’e doğru yola çıktı.
Bagaeus daha sonra Lidya'da Sardis'teki Oroetus sarayına gitti ve mektupları birer birer getirdi:
Oraya vardığında ve Oroetus'un huzuruna çıktığında, her mektubu sırayla çıkarıp kraliyet katiplerinden birine okuması için verdi (Kralın tüm valilerinin katipleri vardır); Bagaeus, mızrakçıların Oroetus'e karşı ayaklanmaya razı olup olmayacaklarını sınamak için mektupları verdi. Rulolardan ve özellikle de içlerinde yazılanlardan çok etkilendiklerini görünce, üzerinde şu sözlerin yazılı olduğu bir tane daha verdi: "Persler! Kral Darius, Oroetus'in muhafızı olmanızı yasaklıyor." Bunu duyan Persler mızraklarını indirdiler. Bagaeus, mektuba buraya kadar uyduklarını görünce cesaretlendi ve üzerinde şu sözlerin yazılı olduğu son ruloyu katibe verdi: "Kral Darius, Sardis'teki Perslere Oroetus'u öldürmelerini emrediyor." Bunu duyan mızrakçılar palalarını çektiler ve onu hemen öldürdüler. Böylece Samoslu Polykrates'in kefareti Persli Oroetus'a ulaştı.
Bagaeus'un bu suikasttan sonra kısa bir süreliğine yeni satrap olduğu düşünülmektedir.
# Mingei
Türkçeye "el sanatları", "halk sanatı" veya "popüler sanat" olarak çeşitli şekillerde çevrilebilen mingei(民芸)#YÖNLENDİRME kavramı, Japonya'da bir filozof ve estet olan Yanagi Sōetsu (1889–1961) tarafından, aralarında çömlekçi Hamada Shōji (1894–1978) ve Kawai Kanjirō'nun (1890–1966) da bulunduğu bir grup zanaatkârla birlikte 1920'lerin ortalarından itibaren geliştirilen bir kavramdır. Bir bakıma "mingei", Japonya'nın hızlı modernleşme süreçlerine bir tepki olarak görülebilir.
# Kültürel Varlık (Japonya)
Bir Kültürel Varlık(文化財,bunkazai)#YÖNLENDİRME , Japon hükümetinin Kültür İşleri Ajansı (Eğitim, Kültür, Spor, Bilim ve Teknoloji Bakanlığı) tarafından yönetilir ve somut varlıkları (yapılar ve sanat veya el sanatları eserleri); somut olmayan varlıkları (sahne sanatları ve el sanatları teknikleri); hem somut hem de soyut halk varlıklarını; tarihi, doğal ve manzaralı anıtları; kültürel manzaraları; ve geleneksel yapı gruplarını içerir. Gömülü varlıklar ve koruma teknikleri de korunmaktadır. Bu kültürel varlıklar, Japon halkının mirası olarak korunmakta ve kullanılmaktadır.
# Somut Olmayan Kültürel Varlık (Japonya)
Somut Olmayan Kültürel Varlık(無形文化財,mukei bunkazai)#YÖNLENDİRME , Japon hükümetinin Kültürel Varlıkların Korunması Yasası'nda (1950) tanımlandığı şekliyle, tiyatro, müzik ve el sanatları teknikleri gibi yüksek tarihi veya sanatsal değere sahip Kültürel Varlıkların bir parçasıdır. Bu terim, yalnızca kültürel varlıkları üretmek için vazgeçilmez olan, bireylerin veya grupların sahip olduğu insan becerilerini ifade eder.
# Ojiya-chijimi
Ojiya-chijimi (小千谷縮), esas olarak Japonya'nın Niigata pefektörlüğündeki Ojiya'da dokunan bir kenevirdir. Rami (Ramie kumaşı) kullanılarak üretilen bir kumaştır. 1955 yılında Önemli Somut Olmayan Kültürel Varlık olarak belirlenmiş ve 2009 yılında Echigo-jofu ile birlikte Somut Olmayan Kültürel Miras olarak tescil edilmiştir.
# Echigo-jofu
Echigo-jofu(越後上布)#YÖNLENDİRME , Japonya'nın Echigo vilayetine özgü bir dokumadır ve 1955 yılında ulusal Önemli Kültürel Varlıklar listesinde, 2009'da UNESCO'nun İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası listesinde listelenmiştir.
# Sofya Heykeli
Sofya heykeli, Bulgaristan'ın başkenti Sofya'ya 2000 yılında dikilmiş anıtsal bir heykel.
Sol elinde bir baykuş, sağ elinde ise defne çelengi tutarak kollarını açmış vaziyette duran ve başında bir taç taşıyan altın tenli ve siyah gözlü bir kadını tasvir eder. Heykeldeki altın taç gücü, çelenk şöhreti ve baykuş bilgeliği simgeler. Heykeltıraş Georgi Chapkanov'un eseridir.
Bronz ve bakırdan yapılmış; parmakları ve tacı 2001 yılında ince altın varak ile yaldızlanmıştır. 16 metrelik kaide üzerinde 8 metrelik heykel olmak üzere toplam 24 metre yüksekliğindedir. Heykelde betimlenen kadın sol avucunda, refahın simgesi olan birkaç antika sikke tutar. Gözleri metalde yarıklar şeklinde işlenmiştir ve antika bir altın maske hissi uyandırır.
Bulgaristan'ı temsilî merkezi olan noktada bulunur. 1989'da meydandan kaldırılan Lenin heykelinin yerine dikilmiştir. 160 parçadan oluşan heykel, 9 ayda tamamlanmış ve resmî açılışı 28 Aralık 2000 günü yapılmıştır.
# Oku-noto no Aenokoto
Oku-noto no Aenokoto(奥能登のあえのこと)#YÖNLENDİRME , Japonya'nın Ishikawa prefektörlüğündeki Noto Yarımadası'ndaki çiftçiler tarafından nesilden nesile aktarılan bir ritüeldir. "Ae", ziyafet anlamına gelen eski bir Japonca kelimedir; bu nedenle Aenokoto, esasen "ziyafet ritüeli" anlamına gelmektedir.
Bu tören, Asya'daki hasat ritüelleri arasında benzersizdir, çünkü evin efendisi, pirinç tarlasının tanrısını eve davet eder. İnsanlar, görünmez ruh evdeymiş gibi davranır. Misafir kaminin ailenin atası olduğuna inanılır.
UNESCO, bu ritüeli 2009 yılında İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirasının Temsili Listesi'nde listelemiştir.
# Aynu halk müziği
Ainu müziği, Kuzey Japonya'daki Aynuların müzik geleneğidir. Aynu halkının yerel bir yazı sistemi yoktur; bu nedenle geleneksel olarak folklorlarını ve kültürlerinin yasalarını sözlü olarak, çoğunlukla müzik yoluyla aktarmışlardır.
# Wellington Mağaraları
Wellington Mağaraları, Avustralya'nın Yeni Güney Galler eyaletindeki Wellington'un 8 kilometre güneyinde bulunan bir grup kireç taşı mağarasıdır.
# Warreen Mağarası
Warreen Mağarası, Lancelot Deresi'nden 500 metre uzaklıkta, Maxwell Nehri Vadisi'nin üst kesimlerinde, kireçtaşı çıkıntısının tepesindeki dolomit bir uçurumda yer alan büyük ve ücra bir mağaradır. Vadi tabanından yaklaşık 20 metre yüksekte, 200 metre rakımdadır. Mağara, en yakın kasaba olan Strathgordon'a yaklaşık 30 kilometre uzaklıktadır. Başlangıçta M86/2 olarak biliniyordu, ancak yerel Tasmanya dilinde "vombat" anlamına gelen "Warreen" olarak yeniden adlandırıldı. Mağara, 35.000 yıl öncesine dayanan tarihiyle Tazmanya'daki bilinen en eski insan yerleşimidir.
# Batı Çölü dili
Batı Çölü dili veya Wati, Pama-Nyungan ailesindeki Avustralya Aborjin dillerinin bir lehçe kümesidir.
"Wati" ismi, çeşitli varyantlar ayrı diller olarak ele alındığında, "Batı Çölü" ismi ise tek bir dilin lehçeleri olarak ele alındığında ve "Wati" ismi Warnman ve Batı Çölü kümesi olarak ele alındığında kullanılır.
# Gascoyne
Gascoyne bölgesi, Batı Avustralya'nın dokuz bölgesinden biridir. Batı Avustralya'nın kuzeybatısında yer alır ve Carnarvon, Exmouth, Shark Bay ve Upper Gascoyne yerel yönetim alanlarından oluşur. Gascoyne'nin Hint Okyanusu kıyı şeridi yaklaşık 600 kilometredir; iç kesimlere doğru yaklaşık 500 kilometre (310 mil) uzanır; ve adalar dahil 135.073,8 kilometrekarelik (52.152,3 mil kare) bir alan kaplamaktadır.
# Bunara dili
Bunara dili, Bunara halkı tarafından konuşulan bir Pama-Nyungan dilidir. Daha önce Tindale (1974) tarafından Ngardi dilinin alternatif bir adı olduğu belirtilmişti, ancak daha yeni kaynaklar Bunara ve Ngardi'yi ayrı diller olarak ele almaktadır.
# Ngardiler
Ngartiler, aynı zamanda Ngartiler olarak da yazılır, Kuzey Bölgesi ve Batı Avustralya'da yaşayan Aborjin Avustralya halkıdır.
Arthur Capell, "Ngardi" teriminin ayrı bir kabileyi değil, Warlpirilerin bir kolunu ifade ettiğini ileri sürmüştür; bu nokta, Norman Tindale tarafından eleştirilmiştir ve Tindale iki kabilenin ayrı kabileler olduklarını ileri sürmüştür.


## Dil.
Ngarti halkı Ngardi dilini konuşmaktadır.
# Ngardi dili
Ngardi, Ngarti veya Ngardilj olarak da yazılır, ölmekte olan bir Avustralya Aborjin dilidir. Daha önce Bunara dili için alternatif bir isim olduğu düşünülüyordu, ancak artık iki dil ayrı diller olarak sınıflandırılmaktadır. Kuzey Bölgesi ve Batı Avustralya'nın kuzeyindeki Ngarti halkı tarafından konuşuluyordu/konuşulmaktadır.
# Ngalialar (Batı Çölü)
Ngalia veya Ngalea, Batı Avustralya'dan Güney Avustralya'nın batısına kadar uzanan topraklarda yaşayan Batı Çölü kültürel bloğu Avustralya Aborjin topluluğudur. Kuzey Bölgesi'ndeki Ngalia ile karıştırılmamalıdırlar.
# Ngalialar (Kuzey Bölgesi)
Ngaliyalar (Ngalia), Warlpiri dilinin bir lehçesini konuşan Kuzey Bölgesi'nin yerli Avustralya halkıdır. Batı Çölü'nün Ngalia'larıyla karıştırılmamalıdırlar.
# Tanami Çölü
Tanami Çölü ("Jarnami"), Kuzey Avustralya'da, Kuzey Bölgesi ve Batı Avustralya'da bulunan bir çöldür.
Kayalık bir araziye ve küçük tepelere sahiptir. Tanami, Kuzey Bölgesi'nin son sınırıydı ve Avrupa kökenli Avustralyalılar tarafından yirminci yüzyılın sonlarına kadar tam olarak keşfedilmemişti. Tanami Yolu buradan geçmektedir.
 kapsayan geçici bir Avustralya biyobölgesi olarak sınıflandırılmıştır.
# Ariarne Titmus
Ariarne Elizabeth Titmus (d. 7 Eylül 2000), serbest stil yüzme branşında yarışan Avustralyalı yüzücüdür. Tokyo 2020 Olimpiyatları'nda 200 m ve 400 m serbestte altın madalya kazanmıştır.


## Kariyeri.
Titmus, uluslararası düzeyde ilk çıkışını 2018 Gold Coast İngiliz Milletler Topluluğu Oyunları'nda yaptı ve 400 m serbestte altın madalya kazandı.
2021 Tokyo Olimpiyatları'nda 400 m serbestte 3:56.69 ile altın madalya kazanarak uzun yıllardır favori olan Katie Ledecky'yi geçti. Aynı oyunlarda 200 m serbestte de altın madalya kazandı.
2023 Dünya Şampiyonası'nda (Fukuoka) 400 m serbestte 3:55.38 ile dünya rekoru kırdı.


## Rekabet ve Etki.
Titmus ile Amerikalı yüzücü Katie Ledecky arasındaki rekabet, modern yüzme tarihinin en dikkat çekici karşılaşmalarından biri olarak gösterilmektedir.
Koçu Dean Boxall’ın yüksek yoğunluklu antrenman programlarının, Titmus’un yarış içi hız yönetimi ve bitiriş gücünü geliştirdiği belirtilmektedir.
# Warlmanpalar
Warlmanpalar, Avustralya'nın Kuzey Bölgesi'nde yaşayan yerli bir halktır.


## İsim ve halk.
Warlmanpalar Avustralya yerlilerinin haritasında uzun süredir yoktu; Norman Tindale'in Avustralya kabileleri araştırmasında kendilerinden doğrudan söz edilmiyordu. David Nash'e göre, kendilerine özgü ayrı bir dille, Warlpirilerden ayrı bir grup olarak varlıkları, ancak 20. yüzyılın ikinci yarısında kaydedildi.


## Bibliyografya.
-  
-
# Warlmanpa İşaret Dili
Warlmanpa İşaret Dili, Kuzey Avustralya'da yaşayan Warlmanpa halkı tarafından kullanılan oldukça gelişmiş bir Avustralya Aborjin işaret dilidir.
Warlmanpa konuşanları arasında günlük durumlarda işaret ve konuşmanın aynı anda kullanıldığı gözlemlendi.
# Warlmanpa dili
Warlmanpa (ayrıca Walmala), neredeyse ölmüş bir Avustralya Aborjin dilidir.
Warlmanpa halkının oldukça gelişmiş bir işaret dili vardır.
Bu dilin ilk kayıtlarından biri Kenneth Hale'in 1966'da Donald Jupurrula Graham'la yaptığı röportajda yapılmıştır.
# Walmajarri dili
Walmajarri, Batı Avustralya'nın Kimberley bölgesinde Walmadjari ve akraba halklar tarafından konuşulan bir Pama-Nyungan dilidir.
Walmajarri, UNESCO tarafından Dil Canlılığı ve Tehlike ölçeğine göre kesinlikle tehlike altındaki bir dil olarak listelenmiştir.
# Walmadjariler
Tjiwaling ve Wanaseka olarak da bilinen Walmadjari (Walmajarri) halkı, Batı Avustralya'nın Kimberley bölgesinde yaşayan bir Avustralya Aborijin halkıdır.


## İsim.
İki isim, farklı Walmadjari tercihlerini yansıtmaktadır. Batılı topluluklar, Tjiwaling'i etnik isim olarak kabul etmektedir, çünkü bu, daha batıdaki komşu halkların kullandığı bir adlandırmadır. Doğulu topluluklar ise Walmadjari egzonimini tercih etmektedir.
# Alfa Grubu (Ukrayna)
Alfa Grubu (), Ukrayna Güvenlik Servisi'nin spetsnaz birimidir. 3 Mart 1990 tarihinde Alfa Grubu'nun Ukrayna SSC branşı olarak kurulmuştur. Alfa Grubu, Ukrayna özel kuvvetlerinin en üst düzey birliklerinden biridir.
Birliğin görevleri temel olarak düzensiz askeri müdahale, gizli operasyonlar, terörle mücadele, doğrudan eylem, özel koruma, yüksek değerli hedeflerin yakalanması veya ortadan kaldırılması, rehine kurtarma, düzensiz savaş, uzun menzilli nüfuz, yüksek riskli ve çok hassas özel operasyonlar ve özel keşiftir.
# Ngarrkic dilleri
Ngarrkic (Ngarrga) veya Yapa dilleri, Warlmanpa ve daha kalabalık Warlpiri dilleri olmak üzere iki yakın akraba dilden oluşan, Orta Avustralya'ya özgü küçük bir dil ailesidir.
2004 yılında Ngarrkic'in komşu Ngumpin dilleriyle akraba olduğu ortaya konulmuştur.
# Warlpiri dili
Warlpiri ( veya ) dili, Orta Avustralya'daki Alice Springs'in kuzeybatısındaki Tanami Çölü'nde yaşayan yaklaşık 3.000 Warlpiri tarafından konuşulan bir Avustralya Aborjin dilidir. Büyük Pama–Nyungan ailesinin Ngarrk dillerinden biridir ve konuşan sayısı bakımından Avustralya'da en yaygın konuşulan Aborjin dillerinden biridir. Rüya (bir Aborjin manevi inancı) için en bilinen terimlerden biri olan "Jukurrpa", Warlpiri'den türemiştir.
Ngardilypa onaylanırken, Warnayaka (Wanayaga, Woneiga), Wawulya (Ngardilpa) ve Ngalia, potansiyel olarak hiçbir veri olmamasına rağmen AUSTLANG veritabanında Warlpiri'nin olası lehçeleri olarak kabul edilmektedir.
# Ngumpin-Yapa dilleri
Ngumpin-Yapa diğer adıyla Ngarrga-Ngumpin dilleri, Avustralya'nın Pilbara bölgesinde konuşulan Pama-Nyungan dillerinin bir ailesidir.
 - YÖNLENDİRME 
  - Ngumpin–Yapa
   - Ngarrga dilleri (Yapa)
    - Warlmanpa
    - Warlpiri
   - Ngumbin dilleri
    - Walmajarri
    - Djaru
    - Gurindji
    - Mudburra
 - YÖNLENDİRME 
Bir zamanlar Ngarrga (2002) veya Ngumpin (2004) olarak sınıflandırılan Ngardi, Wati dillerine yeniden atanmıştır.
# Warlpiriler
Bazen Yapa olarak da anılan Warlpiri, Warlpiri dilleriyle tanımlanan bir Avustralya Aborjin grubudur; ancak Warlpirilerin hepsi Warlpiri dilini konuşmamaktadır. 5.000-6.000 Warlpiri, çoğunlukla Alice Springs'in (Mparntwe) kuzeyinde ve batısında, Kuzey Bölgesi'ndeki geleneksel topraklarına dağılmış birkaç kasaba ve yerleşim yerinde yaşamaktadır. Yaklaşık 3.000 kişi Warlpiri dilini konuşmaktadır. "Warlpiri" kelimesi ayrıca Walpiri, Walbiri, Elpira, Ilpara ve Wailbri olarak romanize edilmiştir.


## Dil.
Warlpiri dili, Pama-Nyungan dil ailesinin Ngumpin-Yapa alt grubunun bir üyesidir. "Yapa" ismi "kişi" kelimesinden gelmektedir. Ayrıca Warlpiri halkı tarafından kendilerine "kardiya" (Yerli olmayan) yerine Yerli halk olarak atıfta bulunmak için de "yapa" kelimesini kullanılır.


## Bibliyografya.
-
# Güneybatı Pama-Nyungan dilleri
Güneybatı Pama-Nyungan veya Nyungic dil grubu, Avustralya'daki Pama-Nyungan dil ailesinin en çeşitli ve yaygın, ancak varsayımsal alt ailesidir. Yaklaşık elli farklı dili içermektedir.
# Wati dilleri
Wati dilleri, Orta Avustralya'nın baskın Pama-Nyungan dilleridir. Bunlar arasında, ölmekte olan Wanman dili ve bazen bir düzineden fazla ayrı dil olarak kabul edilen Batı Çölü lehçesi sürekliliği de bulunur. Antakarinya'nın Warnman mı yoksa Batı Çölü lehçesi mi olduğu net değildir.
Bowern (2011), daha önce Ngumpin–Yapa olarak sınıflandırılan Ngardi'yi de bu gruba eklemektedir.
Wati, bazıları tarafından genellikle Güneybatı Pama–Nyungan'a dahil edilir. Ancak, Güneybatı Pama–Nyungan bir alan grubu olabilir ve Bowern'de (2011) listelenmemiştir.
# Martular
Martu ya da Mardu, Batı Çölü kültür bloğunda yer alan çeşitli Avustralyalı Aborjin halklarının bir araya gelmesiyle oluşan bir topluluktur.


## İsim.
Martu halkı, Jigalong'un kurulmasından sonra birbirleriyle daha fazla temas kurmaları sonucunda kimlikleri birleşen Batı Çölü lehçesi sürekliliğindeki çeşitli Wati dillerinin konuşmacılarıydı.
# Vımpel
Vımpel Grubu (; "flama"), Federal Güvenlik Servisi'nin spetsnaz birimlerinden biridir. 1981 yılında KGB'nin bir parçası olarak kurulmuştur. Bir diğer FSB birimi olan Alfa Grubu'nun kardeş birimidir.


## Tarihçe.
Birim, 19 Ağustos 1981'de General Yuri Drozdov tarafından KGB Birinci Genel Müdürlüğü altında kuruldu. Osnaz biriminin amacı, derin sızma, sabotaj, doğrudan/gizli evrensel eylem, elçiliklerin korunması ve savaş durumunda casus hücrelerinin etkinleştirilmesi konularında uzmanlaşmaktır. Vımpel mensuplarının çoğu, düşman hatlarının gerisinde uluslararası operasyonlar yürütmeleri nedeniyle iki veya üç yabancı dil bilir. Belirli görevler ve görevler kamuya açık değildir.


## Ek okuma.
  - Boris Volodarsky, License to Kill, "Wall Street Journal," 20 December 2006
  - Kolpakidi, Aleksandr. Ликвидаторы КГБ. Спецоперации советских спецслужб 1941-2004. — М.: Яуза  Эксмо, 2004.
  - Hackard, Mark. "KGB Spetsnaz and World War III." "Espionage History Archive", Retrieved 08-24-2015.
# Küçük Kum Çölü
Küçük Kum Çölü, Batı Avustralya eyaletinde, Pilbara'nın doğusunda ve Gascoyne bölgesinin kuzeyinde yer alan bir çöl bölgesidir. Batı Çölü kültür bölgesinin bir parçasıdır. 1990'larda geçici olarak Avustralya biyobölgesi ilan edilmiştir.


## Tarihi.
Bölgeyle özdeşleşen yerli gruplar arasında, toprakların geleneksel sahipleri olarak kabul edilen Avustralyalı Aborjin grubu Mandilara da bulunmaktadır. Günümüzde geleneksel sahipleri olarak kabul edilen grup Martu halkıdır.
# Kumpupintil Gölü
Kumpupintil Gölü (), eskiden Hayal Kırıklığı Gölü olarak da bilinirdi, Batı Avustralya'nın Pilbara bölgesinin doğusunda, Küçük Kum Çölü'nde bulunan bir kapalı tuz gölüdür.
Göl, birçok su kuşu türüne ev sahipliği yapmaktadır. 2007 yılında, bölgede yeni bir ejderha kertenkelesi türü olan "Ctenophorus nguyarna'nın" keşfedildiği duyurulmuştur.


## Bibliyografya.
-  
-  
-  
-
# Warnmanlar
Warnmanlar, aynı zamanda Wanmanlar olarak da yazılır, Batı Avustralya'nın Pilbara bölgesinde yaşayan Aborjin Avustralya halkıdır.


## Ülkesi.
Warnman halkının toprakları yaklaşık 24.000 kilometrekare alana yayılmıştır. Güney sınırları McKay Sıradağları ve Kumpupintil Gölü çevresinde yer alır. Batıda, Rudall Nehri ("Karlamilyi") üzerindeki Wadurara'ya ulaşır. Kuzey sınırı Dora Gölü ("Walerelere"), Mendidjildjil ve Karbardi civarında yer alırken, doğuda George, Wooloomber ve Auld Gölleri'ne kadar uzanırlar.
# Warnman dili
Warnman, aynı zamanda Wanman olarak da yazılır, muhtemelen nesli tükenmiş bir Avustralya Aborijin dilidir ve Pama-Nyungan ailesinin Wati kolundandır. Batı Avustralya'daki Jigalong yakınlarında, Martu halkının (Mardu) bir alt grubu olan Warnman halkı (Warman) tarafından konuşulmaktaydı.
# Ngumbin dilleri
Ngumpin dilleri, Avustralya'da konuşulan küçük bir dil ailesidir ve (batıdan doğuya) şunlardan oluşur:
  - Walmajarri
  - Djaru
  - Gurindji (Gurindji uygun, Bilinarra, Wanyjirra, Malngin, Ngarinyman)
  - Mudburra
2004 yılında Ngumpin'in komşu Ngarrkic dilleriyle akraba olduğu ortaya konulmuştur.
# Batı Çölü kültür bloğu
Batı Çölü kültürel bloğu (veya sadece Batı Çölü), dilsel ve kültürel olarak benzer bir grup Avustralyalı Aborjin ulusunu tanımlamak için kullanılan, Avustralya'nın merkezinde yaklaşık 600.000 kilometrekareyi (230.000 mil kare) kapsayan bir kültürel bölgedir.


## Diller.
"Batı Çölü kültürel bloğu" terimi, antropologlar ve dilbilimciler tarafından, genellikle Batı Çölü dili olarak adlandırılan tek bir dilin lehçelerini konuşan, Batı Çölü'nde yaşayan yaklaşık 40 Aborjin grubunu ifade etmek için kullanılır. "Kültürel blok" terimi, antropologlar tarafından Avustralya'nın Aborjin halklarının kültürel ve dilsel olarak benzer gruplarını (veya uluslarını) tanımlamak için kullanılır.
# Ukrayinska Pravda
 - YÖNLENDİRME 
Ukrayinska Pravda (; "Ukrayna Gerçekleri"), Ukrayna merkezli bir çevrimiçi gazetedir. Gazete, 16 Nisan 2000 tarihinde Georgi Gongadze tarafından kurulmuş olup sosyo-politik konulara odaklanmaktadır. Gazetenin genel merkezi Kiev'de yer almaktadır.
Similarweb verilerine göre 2025 yılında "Ukrayinska Pravda", Ukrayna'nın en popüler çevrimiçi haber medyasıydı.
# Uzak Kuzey (Güney Avustralya)
Uzak Kuzey, Avustralya'nın Güney Avustralya eyaletinin yaklaşık %70'ini kapsayan bir bölgedir. Tüm eyalet boyunca uzanır. Eyalet hükümeti Uzak Kuzey bölgesini benzer şekilde tanımlar, ancak Maralinga Tjarutja Toprakları, Yalata Aborjin topluluğu ve eyaletin en batısındaki diğer tüzel kişiliği olmayan taç topraklarını ayrı ayrı belirler; bunlar resmen Eyre ve Batı bölgesinin bir parçası olarak kabul edilir. Güney Avustralyalılar, konuşma dilinde Port Augusta'nın kuzeyindeki her yeri Uzak Kuzey olarak kabul etmektedir.
# Callabonna Gölü
Callabonna Gölü, Güney Avustralya'nın Uzak Kuzey bölgesinde bulunan, çok az bitki örtüsüne sahip veya hiç bitki örtüsü olmayan kuru bir tuz gölüdür. 160 kilometrekarelik (62 mil kare) göl, Güney Avustralya, Queensland ve Yeni Güney Galler'in kesiştiği nokta olan Cameron Corner'ın yaklaşık 120 kilometre (75 mil) güneybatısında yer almaktadır. Mulligan Gölü olarak da bilinir. Göl, Geç Pleistosen fosilleri için önemli bir alandır. Sel baskınları sonrasında su kuşları için önemli olan Strzelecki Çölü Gölleri Önemli Kuş Alanı sınırları içindedir.
# Flinders Dağları
Flinders Sıradağları, Adelaide'in yaklaşık 200 km kuzeyinde başlayan Güney Avustralya'nın en büyük sıradağlarıdır. Sıradağlar, Port Pirie'den Callabonna Gölü'ne kadar 430 km'den (265 mil) fazla uzanır.
Sıradağların en yüksek zirvesi olan yüksekliğiyle St. Mary Zirvesi'dir.
# Warratyi
Warratyi, Güney Avustralya'daki Flinders Sıradağları'nda bulunan bir kaya sığınağıdır. Adelaide'in yaklaşık 550 kilometre (340 mil) kuzeyinde ve yaklaşık 200 kilometre (120 mil) içeride yer alan bu bölge, Avustralya'nın iç kesimlerinde bilinen en eski insan yerleşiminin yeri olarak tanımlanmıştır.
# Carnegie Gölü (Batı Avustralya)
Carnegie Gölü, Batı Avustralya'nın Goldfields-Esperance bölgesindeki Wiluna Shire'da bulunan büyük bir geçici göldür. Adını, 1890'larda Batı Avustralya'nın iç kesimlerinin çoğunu keşfeden David Carnegie'den almıştır. Güneydoğusunda benzer Wells Gölü bulunmaktadır.
# Yahudi mezhepleri
 - YÖNLENDİRME 
 - YÖNLENDİRME 
Yahudi mezhepleri, Yahudilik içinde Yahudiler arasında antik çağlardan beri gelişmiş çeşitli grupları içerir. Buna ek olarak Sâmirîler de İsrail Baş Hahamlığı tarafından etnik Yahudiler olarak kabul edilir, ancak uzmanlar tarafından sıklıkla İbrani halkının bir kardeş topluluğu olarak sınıflandırılırlar ve ayrı bir İsrailoğulları dini koluna mensupturlar. Bugün Batı dünyasında en belirgin Yahudi dağılımları, eski gelenekçi Ortodoks hareketler ile 18. yüzyıl sonlarında Avrupa'da ortaya çıkan Reform Yahudiliği, 19. yüzyılda Avrupa'da ortaya çıkan Muhafazakâr Yahudilik ve 20. yüzyılda Amerika Birleşik Devletleri'nde ortaya çıkan Yeniden yapılanmacı Yahudilik hareketleri gibi diğer daha küçük modernist hareketler arasındadır.
İsrail'deki dağılımlar da bu varyasyonlarla orta düzeyde paraleldir.#YÖNLENDİRME İsrail Yahudilerinin dağılımları, devletin kurulmasından önce bölgede yaşayan Yahudiler ve erken dönem Yemen Yahudilerinin de varlığı gibi diğer nedenlerle Batı'ya göre farklılık göstermektedir. İstatistiksel ve pratik amaçlar için, oradaki ayrımlar bir kişinin dine karşı tutumuna dayanır. Çoğu Yahudi İsrailli kendilerini ""seküler", "gelenekçi", "dindar"" (Ortodoks Yahudilik) veya "ultra-dindar" (Haredilik) olarak sınıflandırır.#YÖNLENDİRME 
Batı ve İsrail'deki hareketler kendi aralarında çeşitli konularda görüş farklılıklarına sahiptir. Bu meseleler; dini kurallara uyum düzeyi, Yahudi hukukunun yorumlanması ve anlaşılmasında izlenen yöntem, Kutsal Kitap’ın yazarlığı, metin eleştirisi ve mesihin (ya da mesih çağı’nın) doğası veya rolü gibi konuları kapsamaktadır. Bu hareketler arasında, özellikle ayinlerin yürütüldüğü dilde olmak üzere, Yahudi ayin sisteminde belirgin farklılıklar vardır. Daha geleneksel hareketlerde İbranice kullanılır. En keskin teolojik bölünme, geleneksel Ortodoks ile diğer hareketlere bağlı olan (veya mezhepsiz olan) daha fazla sayıdaki Ortodoks olmayan Yahudiler arasında meydana gelir, öyle ki Ortodoks olmayanlar bazen toplu olarak "liberal" olarak anılır.
Dünyadaki Yahudiliğin diğer ayrımları teolojik ve sosyal bölünmelerden daha çok etnik ve coğrafi kökenlerden kaynaklanır (örn. Etiyopyalı Yahudiler ve Hindistan'ın antik Yahudi toplulukları). Normatif olarak, Yahudilik dini, kendi etnik Yahudi olan ancak temel inançlarda keskin bir çelişki içinde olan belirli grupları dışlamaktadır (örn. modern veya antik Hristiyan Yahudiler).
# Büyük Kum Çölü
Büyük Kum Çölü, Batı Avustralya'nın kuzeydoğusunda yer alan, Pilbara ve Güney Kimberley bölgelerini kapsayan ve doğuya doğru Kuzey Bölgesi'ne doğru uzanan bir geçici Avustralya biyobölgesidir.Büyük Victoria Çölü'nden sonra Avustralya'nın en büyük ikinci çölüdür ve alan kaplar. Güneyinde Gibson Çölü, doğusunda ise Tanami Çölü yer almaktadır.
# Gibson Çölü
Gibson Çölü, Batı Avustralya'da bulunan ve neredeyse bozulmamış durumda olan büyük bir çöldür. Yaklaşık alanı kaplar. Büyük Victoria, Büyük Kum, Tanami ve Simpson çöllerinden sonra Avustralya'nın beşinci büyük çölüdür. Gibson Çölü, hem geçici bir Avustralya biyobölgesi hem de bir çöl ekolojik bölgesidir.
Kâşif Ernest Giles, ekibinin bir üyesi olan ve 1874'teki bir keşif gezisi sırasında kaybolan ve muhtemelen bu çölde ölen Alfred Gibson'ın anısına çöle Gibson Çölü adını vermiştir.
# Wells Gölü
Wells Gölü, Batı Avustralya'nın merkezinde, Carnegie Gölü'ne yakın bir mesafede bulunan geçici bir tuz gölüdür. Wiluna'nın doğusunda, Küçük Kum Çölü'nün güney ucunda ve Gibson Çölü'nün güneybatı sınırında yer almaktadır. Ayrıca Great Central Road ve Büyük Victoria Çölü'nün kuzey batısında yer alır. Yüzey yüksekliği ortalama deniz seviyesinden 436 metredir. Gölün alanı 1895 kilometrekaredir.
# Bassala Sambou
15 1997 ( yaşında) Hannover, Almanya
 Forvet
 | title = Başarıları
 | madalyalar = 
Bassala Sambou (d. 15 Ekim 1997), Azərbaycan Premyer Liqası'nda mücadele eden Neftçi takımında forvet pozisyonunda görev yapan İngiliz futbolcudur. 


## Kariyer.
Sambou, Senegalli ebeveynlerin çocuğu olarak Hannover'de doğdu ancak yedi yaşındayken ailesiyle birlikte Londra'ya taşındı.


### Coventry City.
Sambou, 15 yaşındayken Coventry City'ye katılmadan önce Sunday League'de futbol oynadı. Genç takımda forma giydi ve akademiden çıraklık programı kapsamında kulübe transfer edilen altı oyuncudan biri oldu. 
Sambou profesyonel kariyerine 7 Kasım 2015'te Coventry City formasıyla FA Cup ilk turunda Northampton Town'a 2-1 yenildikleri Ricoh Arena'da başladı. 58. dakikada Conor Thomas'ın yerine oyuna dahil oldu. Coventry'deki son sezonunda 18 yaş altı ve 21 yaş altı takımlarında 25 gol kaydetti.


### Everton.
Sambou, 3 Haziran 2016'da David Unsworth'un çalıştırdığı 23 yaş altı takımında forma giyerek üç yıllık sözleşme imzaladı.
# Darlot Gölü
Darlot Gölü, Batı Avustralya'nın merkezinde bulunan geçici bir göldür. Leinster'ın yaklaşık 50 km (31 mil) doğu-kuzeydoğusunda ve Goldfields-Esperance bölgesinde, Leonora'nın 125 km (78 mil) kuzeyinde yer almaktadır. Yüzey yüksekliği deniz seviyesinden 434 metredir.
# Piniler
Pini veya Nana, ya da daha spesifik olarak Birniridjara, aynı zamanda Piniridjara ve Biniridjara olarak da yazılır, Batı Avustralya'da yaşayan bir Avustralya Aborjin halkıdır.


## Toprakları.
Norman Tindale, Pini kabilesinin topraklarının yaklaşık kapsadığını tahmin etmektedir. Kabile topraklarının doğusunda Carnegie Gölü güneyinde geçici Wells Gölü bulunuyordu. Kabile toprakları, Erlistoun Deresi ve Darlot Gölü'nü kapsıyordu. Kuzey sınırları Wongawol ve Princes Sıradağları'na kadar uzanıyordu.
# Ngaanyatjarra
Ngaanyatjarra, (Piniler ile birlikte) Nana olarak da bilinir, Batı Avustralya'da yaşayan bir yerli Avustralya kültür grubudur. Goldfields-Esperance bölgesinin yanı sıra Kuzey Toprakları'nda da yaşamaktadırlar. Pama-Nyungan dillerinin Wati koluna ait bir Batı Çöl dili lehçesi olan Ngaanyatjarra lehçesini konuşmaktadırlar.#YÖNLENDİRME 


## Bibliyografya.
-  
-  
-  
-  
-  
-
# Pitjantjatjara
Pitjantjatjara (ˌ; veya -), Uluru yakınlarındaki Orta Avustralya çöllerinde yaşayan bir Aborjin halkıdır. Yankunytjatjara ve Ngaanyatjarra ile yakın akrabadırlar ve dilleri büyük ölçüde karşılıklı olarak anlaşılabilirdir (hepsi Batı Çölü dilinin çeşitleridir).
# Yankunytjatjara
Yankuntjatjarralar, Güney Avustralya eyaletinde yaşayan bir Avustralya Aborjin halkıdır.
Norman Tindale'in tahminine göre, Yankunytjatjara'nın kabile toprakları yaklaşık kaplıyordu. Bu topraklar, doğudaki sınırı Everard Sıradağları civarında olan Musgrave Sıradağları bölgesini kapsıyordu.
# Aṉangu
Aṉangu, kabaca Batı Çölü kültür bloğuna denk gelen çeşitli Avustralya Aborjin gruplarının üyeleri tarafından kendilerini tanımlamak için kullanılan bir isimdir. Özellikle Ngaanyatjarra, Pitjantjatjara ve Yankunytjatjara grupları olmak üzere çeşitli "kabileleri" veya halkları kapsayan bu terim, vurgu ilk hecede olacak şekilde telaffuz edilir: - .
Aṉangu halkı, esas olarak Arrernte ve Walpiri halklarının geleneksel topraklarının güneyinde, Orta Batı çöllerinde yaşamaktadır.
# Göktürk kafkas baskınları
 
Tong Yabgu’nun Kafkasya Akınları, 7. yüzyılın başlarında Batı Göktürk Kağanlığı tarafından Kafkasya bölgesine düzenlenen askerî seferlerdir. Bu akınlar, Tong Yabgu Kağan’ın Bizans İmparatorluğu ile Sasani İmparatorluğuna karşı kurduğu ittifaktan önce, yeğenini bölgeye göndererek başlattığı keşif ve fetih hareketleri olarak değerlendirilir.


## Arka plan.
6. yüzyıl sonlarında Göktürk Kağanlığı doğu ve batı olmak üzere ikiye ayrılmıştı. Batı kolunun başına geçen Tong Yabgu Kağan, Orta Asya’daki gücünü Kafkasya ve İran yönünde genişletmeyi hedefliyordu. Bu dönemde Bizans İmparatoru Herakleios, Sasani İmparatorluğu ile uzun süren savaşlar içindeydi. Her iki güç de Orta Asya bozkırlarının desteğini arıyordu.


## Akınların gelişimi.
Kaynaklara göre Tong Yabgu, Bizans’la diplomatik temas kurmadan önce yeğenini (bazı kaynaklarda Böri Şad olarak anılır) Kafkasya’ya göndererek bölgedeki Sasani garnizonlarını ve müttefiklerini hedef aldı. Akınlar özellikle Derbent geçidi ve Hazar Denizi kıyılarında etkili oldu. Bu seferler hem Göktürklerin Kafkasya’daki varlığını güçlendirdi hem de Bizans’ın dikkatini çekti.


## Sonuçları.
Bu akınlar, Batı Göktürklerin Bizans ile diplomatik ittifak kurmasının zeminini hazırladı. 627 yılında Herakleios’un Sasani İmparatorluğu’na karşı yürüttüğü sefer sırasında Göktürkler Bizans’a destek vermiştir. Kafkasya akınları, Göktürklerin batıdaki en uzak askerî faaliyetlerinden biri olarak kabul edilir.
# Mitrobatis
Mitrobatis (; ); (fl.y. 525 - 520 BC) II. Kiros ve II. Kambises'in saltanatları sırasında Daskileion'un (Hellespont Frigyası) bir Ahameniş satrapıydı. Kambises öldükten sonra ve ardından gelen veraset mücadeleleri sırasında, Anadolu topraklarını genişletmek isteyen komşu Lidya satrabı Oroetus tarafından oğlu Cranaspes ile birlikte suikaste uğradığı söylenir. Suikasttan sonra Oroetus, Hellespont Frigyası topraklarını kendi topraklarına kattı.
Kambises öldükten ve Magiler krallığı ele geçirdikten sonra, Oroetus Sardes'te kaldı ve Medler tarafından ellerinden alınan Pers iktidarını geri almalarına hiçbir şekilde yardım etmedi, aksine tam tersine; çünkü bu kargaşada, Polikrates konusunda kendisine sataşan Daskileion valisi Mitrobatis ve Mitrobatis'in oğlu Cranaspes olmak üzere iki önemli Pers'i öldürdü; ve diğer birçok şiddet eyleminin yanı sıra, Darius'tan gelen bir haberci onu hoşnut etmeyen bir mesajla geldiğinde, yolda bir pusu kurdu ve haberciyi dönüş yolunda öldürdü ve adamın cesedini ve atını götürdü. Bu yüzden Darius kral olduğunda, Oroetus'u tüm suçlarından, özellikle de Mitrobatis ve oğlunun öldürülmesinden dolayı cezalandırmayı düşündü.
Bu olaylar, Kambises ile I. Darius arasındaki sıkıntılı dönemde, Herodot'un "Magianlar" olarak adlandırdığı Gaumata'nın gasp edilmesiyle gerçekleşti. Mitrobatis de dahil olmak üzere Küçük Asya'nın ilk satraplarının hikayesi Herodot tarafından anlatıldı.
Mitrobatis, Daskileion'un bilinen ilk Pers satrapıdır (y.MÖ 525–520). I. Darius tarafından satraplıkların yeniden düzenlenmesinin ardından, yerine Megabazos (yaklaşık MÖ 500) ve ardından oğlu II. Oebares (y.MÖ 493) ve İskender'in (MÖ 338) fetihlerine kadar Hellespont Frigyası'sını yönetecek olan Pers Farnakis Hanedanı'nı kuran Artabazos (MÖ 479) geçmiştir.
# Yokosuka Hattı
Yokosuka Hattı (), Japonya'da East Japan Railway Company tarafından işletilen bir demiryolu hattıdır. Hat, 16 Haziran 1889 tarihinde açılmış olup 73,3 km uzunluğundadır ve Tokyo ile Yokosuka kentlerini birbirine bağlamaktadır.
# Arrernteler
Arrernte (') halkı, bazen Aranda, Arunta veya Arrarnta olarak da anılır, Kuzey Bölgesi'nin Orta Avustralya bölgesindeki "Mparntwe" (Alice Springs) ve çevresindeki alanlarda yaşayan bir grup Avustralyalı Aborjin halkıdır. Birçoğu hala çeşitli Arrernte lehçelerinden birini konuşmaktadır. Bazı Arrernte'ler, büyük Avustralya şehirleri ve denizaşırı ülkeler de dahil olmak üzere, anavatanlarından uzaktaki diğer alanlarda yaşamaktadır.
# Menaşe'nin Duası
Menaşe'nin Duası, Yehuda Kralı Menaşe'ye atfedilen kısa bir tövbe duasıdır.
Bilim insanlarının çoğunluğu, Menaşe'nin Duası'nın MÖ ikinci veya birinci yüzyılda Yunanca yazıldığına inanmaktadır (azınlık bir kesim ise Sami kökenli olduğunu ileri sürmektedir). MS 1. yüzyılın ilk yarısında da yazılmış olabileceği kabul edilmektedir, ancak her durumda MS 70'te İkinci Tapınağın yıkılmasından önce. Aynı başlıkta, İbranice yazılmış başka bir eser Ölü Deniz Parşömenleri arasında bulunmuştur (4Q381:17).


## Kökeni.
Menaşe, Eski Ahit'te Yehuda Krallığı'nın en putperest krallarından biri olarak behsedilmektedir (2. Krallar 21:1–18; 2. Tarihler 33:1–9). İkinci Tarihler Kitabı, ancak İkinci Krallar Kitabı değil, Menaşe'nin Asurlular tarafından esir alındığından bahseder (2. Tarihler 33:11–13). Bir tutukluyken Menaşe merhamet için dua etmiş ve serbest bırakılıp tahta geri döndüğünde putperest yollarından dönmüştür (2. Tarihler 33:15–17). 2. Tarihler 33:19'da bir tövbe duasına atıfta bulunulmuştur, ancak duanın kendisine değil; duanın "İsrail krallarının yıllıklarında" yazılı olduğu söylenir.


## Dua.
 - YÖNLENDİRME 


## Kanoniklik.
Duanın kanonikliği tartışmalıdır. Eski Süryanice, Eski Slavca, Etiyopyaca ve Ermenice çevirilerde görülür. Etiyopya Kitab-ı Mukaddesi'nde dua 2. Tarihler'de bulunur . En eski Yunanca metin, beşinci yüzyıla ait "Codex Alexandrinus"'tur. Duanın İbranice bir el yazması Kahire Geniza'da bulundu. Yahudiler, Katolikler ve Protestanlar tarafından apokrif olarak kabul edilir. 4. yüzyılın sonlarında Vulgata'da 2. Tarihler'in sonuna yerleştirilmiştir. Bin yıldan fazla bir süre sonra, Martin Luther duayı Kitab-ı Mukaddes'in Almanca'ya yaptığı 74 kitaplık çevirisine dahil etti. 1537 Matta Ahiti'nin ve 1599 Cenevre Ahiti'nin bir parçasıydı. Ayrıca 1611 Kral James Ahiti'nin Apokrifa bölümünde ve 1609/1610 orijinal Douai-Rheims Ahiti'nde de yer almaktadır. Papa VIII. Clemens bu duayı Vulgata'nın ekine eklemiştir.
Dua, Yunanca Septuaginta'nın bazı baskılarında yer almaktadır. Örneğin, 5. yüzyıl Codex Alexandrinus'ta, dua Mezmurlar'dan hemen sonra gelen on dört İlahi arasında yer alır. Ortodoks Hıristiyanlar tarafından deuterokanonik bir kitap olarak kabul edilir.


## Litürjik kullanım.
Bu dua, Doğu Ortodoks Hristiyan ve Bizans Katolik kiliselerinin Büyük Yatsı Duası sırasında okunur.
Roma Ayini'nde, Sıradan Dönem'in 14. Pazar günü Okumalar Ofisi'ndeki ilk okumadan sonra Cevap Bölümü'nün bir parçası olarak kullanılır (51. Mezmur ile birlikte). Olağanüstü Dönemde, Roma Ayini Dua Kitabı'nda; Üçlü Pazar ile Ağustos ayları arasında Krallar kitaplarından okumalarla birlikte söylenen cevaplar külliyatında, yedinci bölüm, bir tövbe Mezmuru olan 51.Mezmur'un ayetleriyle birlikte Menaşe Duası'nı aktarır.
Ayrıca, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki Episkopal Kilisesi tarafından kullanılan 1979 ABD Ortak Dua Kitabı'nın Kanonik saatler'inde bir ilahi olarak ve özellikle Büyük Perhiz döneminde kullanılan İngiltere Kilisesi'nin Günlük Duası Ortak İbadet kitabında 52. İlahi olarak kullanılmıştır.
# Yorgo Bozis
 - YÖNLENDİRME 
Yorgo Bozis (?, İstanbul - 2007), Rum kökenli sinema araştırmacısı ve yazar. Bozis, özellikle Osmanlı İstanbul'unda Rum topluluğunun film gösterimleri, salon işletmeciliği ve film dağıtımı üzerindeki katkılarını belgeleyen saha ve arşiv çalışmalarını yürüttü. Eşi Sula Bozis ile birlikte yayımladığı "Paris'ten Pera'ya: Sinema ve Rum Sinemacılar" (Yapı Kredi Yayınları, 2014) adlı çalışması, İstanbul'un 1896–1924 dönemine dair görsel ve yazılı belgeleri derleyerek Rum sinemacılarının rolünü görünür kılmıştır.


## Kariyeri ve Katkıları.
Bozis, İstanbul'da Rum cemaatinin sinema salonlarının kuruluşu ve yönetimi üzerine belgeli arşiv çalışmaları yaptı. Roma Film Festivali ve İstanbul Modern gibi kurumlarla ortak projelerde yer aldı.


## Eserleri ve Bibliyografya.
  - Bozis, Yorgo & Sula, 2014, Paris'ten Pera'ya: Sinema ve Rum Sinemacılar, İstanbul, Yapı Kredi Yayınları. 


## Önemi.
Bozis'in çalışmaları, Türkiye sinema tarihi yazımı içinde azınlık topluluklarının (özellikle İstanbul Rumları'nın) sinema sektöründeki rolünü görünür kılmıştır. Bu yönüyle sinema tarihinin "kayıp" veya "görünmeyen" boyutlarına ışık tutar.
# Kawagoe Hattı
Kawagoe Hattı (), Japonya'da East Japan Railway Company tarafından işletilen bir demiryolu hattıdır. Hat, 1940 yılında açılmış olup 30,6 km uzunluğundadır ve Saitama ile Hidaka kentlerini birbirine bağlamaktadır.
# Mustafa Yavuz (vali)
Mustafa Yavuz (d. 1973, Elazığ) Türk bürokrattır. 10 Ağustos 2023'ten beri Karabük Valisidir.


## Hayatı ve kariyeri.
1973'te Elazığ'da dünyaya geldi. İlkokulu ve liseyi doğum yeri olan Elazığ'da bitirdi. Lisans eğitimini İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Kamu Yönetimi Bölümünde tamamladı. Ardından Anadolu Üniversitesi Uluslararası İlişkiler bölümünden de mezun oldu.
1999 yılında Malatya'da kaymakam adayı sıfatıyla mülki idare amirliği mesleğine intisap etti. Muhtelif ilçelerde kaymakam vekilliği yaptı. 2002'de Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Kamu Yönetimi ve Siyaset Bilimi Anabilim Dalında yüksek lisans derecesi elde etti.
Gürpınar Kaymakamlığı döneminde Türk İdareciler Derneği tarafından "Yılın Kaymakamı" seçildi. Seyhan Kaymakamlığı da yaptı. Birçok ilçede kaymakamlık yapan Mustafa Yavuz 2023 yılında Türkiye cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından Karabük'e vali olarak atandı. Evlidir ve iki çocuğu vardır.
# Nurgissa Adiletuly
Nurgissa Adiletuly (, d. 9 Ekim 2000, Çimkent, Kazakistan) — Kazak haltercidir. 2024 yılında erkekler 96 kg kategorisinde Dünya Halter Şampiyonası şampiyonu olmuştur. 2022 Dünya Halter Şampiyonası gümüş madalyası ve Asya Halter Şampiyonası madalyası sahibidir.


## Kariyeri.
Nurgissa Adiletuly ilk olarak 2019 yılında dikkat çekti; aynı yıl Dünya Gençler Halter Şampiyonası’nda dördüncü oldu ve Asya Gençler Halter Şampiyonası’nda gümüş madalya kazandı. Bir sonraki yıl Asya gençler şampiyonu oldu.
Ekim 2022’de 2022 Asya Halter Şampiyonası’nda 96 kg kategorisinde toplam 376 kg’lık dereceyle dördüncü oldu. Aynı yıl Kolombiya’nın Bogota kentinde düzenlenen 2022 Dünya Halter Şampiyonası’nda 96 kg kategorisinde toplam 383 kg kaldırarak gümüş madalya kazandı.
Mayıs 2023’te Güney Kore’nin Jinju kentinde düzenlenen 2023 Asya Halter Şampiyonası’nda altın madalya kazandı ancak daha sonra diskalifiye edilerek unvanı elinden alındı.
Aralık 2024’te Bahreyn’in Manama kentinde düzenlenen 2024 Dünya Halter Şampiyonası’nda erkekler 96 kg kategorisinde toplam 388 kg kaldırarak dünya şampiyonu oldu. Silkmede 214 kg ile küçük gümüş madalya kazandı.
# Ingrid Segura
Ingrid Segura (d. 29 Haziran 2006, Kolombiya), aslen Kolombiyalı olup Bahreyn adına yarışan haltercidir. 2025 yılında Dünya Halter Şampiyonası bronz madalyası ve aynı yıl Asya Gençler Şampiyonası şampiyonluğu sahibidir.


## Kariyeri.
Ingrid Segura, 2006 yılında Kolombiya’da doğdu. 2021 yılından itibaren Kolombiya adına uluslararası gençler düzeyinde yarıştı ve 2021 ile 2022 yıllarında Dünya Yıldızlar Halter Şampiyonası’nda 64 kg kategorisinde altın madalya kazandı.
Temmuz 2025’te, Bahreyn adına yarışarak 69 kg kategorisinde 2025 Asya Gençler Halter Şampiyonası’na katıldı ve toplamında 238 kg kaldırarak şampiyon oldu.
Ekim 2025’te Norveç’in Førde kentinde düzenlenen 2025 Dünya Halter Şampiyonası’nda 69 kg kategorisinde toplam 241 kg’lık derecesiyle bronz madalya kazandı. Koparmada 107 kg ile üçüncü, silkmede 134 kg ile küçük gümüş madalya kazandı.
# 100 Yıl Sonra (belgesel)
100 Years Later, John Lubbock tarafından yönetilen, yazılan ve yapımcılığı üstlenilen 2016 yapımı bir Britanya belgesel filmidir. Belgesel, Londra’daki Gomidas Enstitüsü’nün yönetici direktörü olan tarihçi Ara Sarafyan’ın, 24 Nisan 2015’te Ermeni kırımı’nın 100. yılı vesilesiyle Türkiye’de Ermeniler, Kürtler ve Türkler arasında diyalog oluşturma çabalarını konu alır. Film uluslararası festivallerde gösterilmiştir ve Türkiye-Ermenistan tarihsel hafızası üzerine tartışmalar için referans niteliğindedir. 
Filmde Selahattin Demirtaş ve İsmail Beşikçi de yer almaktadır.
# Negishi Hattı
Negishi Hattı (), Japonya'da East Japan Railway Company tarafından işletilen bir demiryolu hattıdır. Hat, 1872 yılında açılmış olup 22,1 km uzunluğundadır ve Yokohama ile Kamakura kentlerini birbirine bağlamaktadır.
# Enkileda Carja
Enkileda Carja (d. 23 Ocak 2008), 63 kg kategorisinde yarışan Arnavut haltercidir. 


## Kariyeri.
Carja, Teuta kulübünü temsil etmektedir ve antrenörü Eglantina Kalemi’dir. 2023 yılında uluslararası yarışmalarda mücadele etmeye başlamıştır.
Mart 2023’te Taşkent’te düzenlenen 2023 Dünya Gençler Halter Şampiyonası’nda 59 kg kategorisinde 87 kg koparma, 100 kg silkme ve toplamda 187 kg kaldırarak bronz madalya kazandı.
Haziran 2024’te Yunanistan'ın Selanik kentinde düzenlenen 2024 Avrupa Gençler Halter Şampiyonası’nda 86 kg koparma ve 104 kg silkme ile toplamda 190 kg kaldırdı. 
Koparmada altın, toplamda gümüş madalya kazandı ve 15 yaşında Avrupa Gençler Şampiyonu unvanını elde etti.
# Paul Hüttel
Paul Hüttel (13 Temmuz 1935 – 24 Ekim 2025), Danimarkalı aktör. 


## Hayatı.
Hüttel, 13 Temmuz 1935'te Hedensted, Danimarka'da doğdu. Odense Tiyatrosu Oyunculuk Okulu'nda eğitim gördü. 1960'ta başlayıp 2025 yılındaki ölümmüne kadar sürdürdüğü oyunculuk kariyerinde ellinin üzerinde sinema ve televizyon yapımında görüldü.
En çok; Poul rolünde olduğu 1969 yapımı "Ballad of Carl-Henning" adlı filmle dikkat çekti. Yer aldığı diğer çnemli yapımlar arasında; "The Olsen Gang in a Fix" (1969), "Amour" (1970), "19 Red Roses" (1974), "Katinka" (1988), "Dance of the Polar Bears" (1990) aflı sinema filmlerinin yanı sıra "Matador" (1978-1982) adlı televizyon dizisi sayılabilir. Başarılı oyunculuğuyla; Dannebrog Şovalyelik Nişanı'nı (1986), "En İyi Erkek Oyuncu" Reumert Ödülü'nü (2006) ve Blicher Ödülü'nü (2022) aldı.
Else Benedikte Madsen ve Danimarkalı aktris Birthe Neumann ile olan evliliğinden üç çocuk sahibi olan Hüttel, 24 Ekim 2025'te doğal nedenlerden 90 yaşında öldü.


## Filmografi.
### Sinema.
  - 1969: "Ballad of Carl-Henning"
  - 1970: "Let's Play Hide and Seek"
  - 1988: "The Jut-Nuts I"
  - 1990: "Dance of the Polar Bears"
  - 2000: "Pixie Panic"
  - 2020: "Dva kapitana"


### TV dizileri.
  - 1967: "Det drejer sig om -"
  - 1971: "Frokost"
  - 1978: "Matador"
  - 1994: "The Kingdom"
  - 1994: "Alletiders jul"
  - 1995: "Alletiders nisse"
  - 1997: "Alletiders julemand"
  - 2000: "Pyrus i alletiders eventyr"
  - 2007: "The Killing"
  - 2016: "TV-kanal"
  - 2018: "Vitello"


### TV filmleri.
  - 1968: "Boubouroche"
  - 1968: "Henrik IV"
  - 1974: "The Misanthrope"
  - 1976: "Figaros bryllup"
# Enhbatın Amartüvşin
Enkhbatyn Amartüvshin (d. 23 Mart 1986, Sühbatur), Moğol opera sanatçısı.
2008'den beri Moğolistan Devlet Akademik Opera ve Bale Tiyatrosu'nda  olarak görev yapar. Dünyanın önemli opera sahnelerinde rol alan sanatçı, çok sayıda uluslararası ödüle değer görülmüştür.


## Yaşamı.
1986'da Sühbatur'da doğdu. Müzik eğitimini Moğolistan Devlet Sanat ve Kültür Üniversitesi'nde tamamladı. 24 yaşında "Moğolistan'ın Onur Sanatçısı" unvanını aldı.
La Scala (Milano), Viyana Devlet Operası, Royal Opera House (Londra), Metropolitan Opera (New York), Bayerische Staatsoper (Münih), Staatsoper Unter den Linden ve Deutsche Oper (Berlin), Roma Operası ve Arena di Verona gibi önemli uluslararası opera sahnelerinde sahne aldı. "Scarpia" (Tosca) ve "Don Carlo di Vargas" (La Force du destin) "Renato" (Un bal masqué) rolünü, "Carlo Gérard" (Andrea Chénier) "Giorgio Germont" (La Traviata) rollerini canlandırdı; Rigoletto, Nabucco, Macbeth'te başrol oynadı.
Uluslarası Çaykovski Yarışması (2011), Operalia Şan Yarışması (2012), BBC Cardiff Şan Yarışması (2015), Kraliçe Sonja Şan Yarışması, ödül aldığı yarışmalardan bazılarıdır. . 2021 ve 2023 yıllarında, Opera Star Uluslararası Opera Ödülleri'nde "En İyi Opera Baritonu" ödülüne layık görülmüştür.
# Manon (film)
Manon, yönetmenliği Henri-Georges Clouzot tarafından gerçekleştirilen, başrollerinde Serge Reggiani, Michel Auclair ve Cécile Aubry'nin yer aldığı 1949 çıkışlı Fransız yapımı sinema filmi. Film, 10. Venedik Uluslararası Film Festivali'nde Altın Aslan ödülünü kazandı.
# Roudolphe Douala
 Orta saha 
 | title = Başarıları
 | madalyalar = 
  Kamerun
Roudolphe Douala M'bela (d. 25 Eylül 1978), orta saha pozisyonunda görev yapmış Kamerunlu millî futbolcudur. 
Profesyonel kariyerine 1996 yılında Saint-Étienne B kulübünde başladı.