# What Is Dead May Never Die
"What Is Dead May Never Die" (), HBO kanalının yayınladığı fantezi türündeki Game of Thrones dizisinin ikinci sezonunun üçüncü ve dizinin toplamda on üçüncü bölümüdür. 15 Nisan 2012'de yayımlandı. Bryan Cogman tarafından senaryolaştırıldı ve Alik Sakharov tarafından çekildi.
Bölümün konusunda Jon Snow'un Craster'ı yakalama girişiminden sonrası, Catelyn Stark'ın Fırtına Topraklarına ulaşması ve Renly Baratheon'dan Lannisterlara karşı destek istemesi, Theon'ın sadakatinden vazgeçmesi, Tyrion Lannister'ın Küçük Konsey'de Cersei'ye haber ulaştıran kişiyi bulmaya çalışması ve Arya'nın Yoren tarafından gizlenmesi işlenir. Bölümün ismi, Greyjoyların yerleşkesi olan Demir Adalar'daki aile sözünden gelir.


## Konu.
### Kralın Şehri'nde.
Tyrion Lannister (Peter Dinklage), Shae'yi (Sibel Kekilli) saklamak için mutfakta ona iş bulur fakat o reddeder. Kraliçe Naibi Cersei Lannister (Lena Headey); Sansa Stark (Sophie Turner), kızı Prenses Myrcella Baratheon (Aimee Richardson) ve oğlu Prens Tommen Baratheon (Callum Wharry) ile yemek yerken savaştan bahseder ve Sansa'nın Kral Joffrey Baratheon'a olan sadakatini konuşur. Ardından Sansa, yeni hizmetçisi Shae ile tanışır.
Ardından Tyrion, Yüce Üstat Pycell'e (Julian Glover), Prenses Myrcella'yı Doran Martell'in oğlu Trystane ile evlendirme ve Dorne ile müttefik planlarından bahseder. Ardından aynı konuşmayı Varys (Conleth Hill) ile yapar fakat bu sefer Theon Greyjoy ile evlendirmek istediğinden bahseder. Yine aynı konuşmayı Lord Petyr Baelish (Aidan Gillen) ile yapar ve bu konuşmada da Robin Arryn ile evlendirmek istediğinden bahseder. Üç ayrı konuşmada da bunu sır olarak tutmalarını söyler, özellikle Kraliçeden. Cersei ardından Tyrion'ın yanına gelir ve Myrcella'yı Martellere göndermek istemediğinden bahseder, böylece Tyrion gizlice haber kaçıranın Üstat Pycelle olduğunu anlar. Tyrion onu tutuklatmak ister ama Pycelle, Jon Arryn'in Cersei ve Jaime ile olan ensest ilişkisini bildiğini söyler. Baelish kendisinin tuzağa düşürüldüğünü anladığında Tyrion'ın karşısına kızgınlıkla çıka, o da Fırtına Toprakları'na Catelyn Stark'ın yanına Jaime Lannister'ı serbest bırakmaya ikna etmek için gönderilir.


### Duvar'ın Ötesinde.
Craster (Robert Pugh), Jon Snow (Kit Harington) ile döner ve Gece Nöbetçilerine topraklarından gitmesini söyler. Lord Kumandan Jeor Mormont (James Cosmo) ise Jon'a gördüğü şeyi zaten bildiğini söyler ve Gece Nöbetçilerinin diğer bölümüne katılmak için oradan ayrılırlar.


### Winterfell'da.
Bran Stark (Isaac Hempstead-Wright), ulukurdunun içinde başka bir rüya daha görür. Üstat Luwin'e (Donald Sumpter) rüyalarından bahsedince Luwin ona çocukken büyü ile uğraştığını fakat artık büyünün yok olduğunu ve ejderhaların hepsinin öldüğünü, rüyaların da asla gerçekleşmeyeceğini söyler.


### Fırtına Toprakları'nda.
Taç giyen Kral Robert Baratheon (Gethin Anthony) ve yeni evli karısı Margaery Tyrell (Natalie Dormer), Margaery'nin erkek kardeşi Çiçek Şovalyesi Loras (Finn Jones) ile kadın savaşçı Tarthlı Brienne'in (Gwendoline Christie) turnuvasını izler. Catelyn (Michelle Fairley) ise oraya vardığında Brienne'in kazandığını görür. Brienne, herkesin içinde Renly'den Kral Muhafızı olmak istediğini rica eder, Renly ise kabul eder. Ordusu 100.000 askerden oluştuğu için Lannisterları yenme konusunda kendine güvenir ama Catelyn ona hala askerlerinin tecrübesiz olduğunu söyler. Ardından Loras, Renly'nin seks teklifini reddeder ve kardeşi Margaery'yi hamile bırakması gerektiğini böylece Baratheonlar ve Tyrelller arasındaki müttefikin gerçek anlama döneceğini söyler. Margaery de Loras ve Renly ilişkisinin farkındadır.


### Demir Adalar'da.
Balon Greyjoy (Patrick Malahide) kızı Yara (Gemma Whelan) ve oğlu Theon'u (Alfie Allen) Kuzey bölgesine savaşa göndermeyi planlar. Theon, Starklara olan bağımlılığını söylese de Balon oğluna Greyjoyların "tohum ekmediğini" söyler. Yara, Theon'a sadakatinin kime olduğunu ve buna göre seçim yapmasını söyler. Theon ardından Robb Stark'a babasının Kuzeye saldıracağı planını yazar fakat mektubu sonra ateşe atar. Babasına bağlılığını dile getirir, ardından Demir Adalar'da Boğulmuş Tanrı adına vaftiz edilir.


### Nehir Toprakları'nda.
Yoren (Francis Magee), Arya Stark'a (Maisie Williams) nasıl Gece Nöbetçilerine katıldığın anlatır. Ardından Lannister sancakları görünür ve Sör Amory Lorch (Fintan McKeown), Yoren'e Gendry'yi (Joe Dempsie) teslim etmesini söyler. Yoren kabul etmeyince savaş başlar ve Yoren ve adamları ölür. Bu karmaşada Arya, tutsak Jaqen H'ghar (Tom Wlaschiha) ve diğer iki tutsağı serbest bırakır ve ölümden kurtarır. Kılıcı İğne, Lannister askeri Polliver (Andy Kellegher) tarafından alınır. Lorch, sağ kalanları Harrenhal'a götürme emrini verir. Lommy Yeşilel (Eros Vlahos) yürüyemeyeceğini söylediğinde Polliver onu öldürür. Lorch, Genry'nin kim olduğunu sorduğunda Arya ona ölen Lommy'nin Gendry olduğunu söyleyerek kandırır.


## Prodüksiyon.
### Senaryo.
On üçüncü bölüm "The Night Lands", Bryan Cogman tarafından George R. R. Martin'in "Kralların Çarpışması" adlı kitabından uyarlanarak yazıldı. Ayrıca birinci sezonun dördüncü bölümü Cripples, Bastards, and Broken Things'i de yazmıştı.
"What Is Dead May Never Die" kitaptaki Arya IV, Tyrion IV, Arya V, Catelyn II, Tyrion VI, Bran IV kısımlarını (bölümler 15, 18, 20, 23, 26 ve 29) ayrıca Tyrion I, Tyrion II, Tyrion V, Jon III ve Theon II kısımlarının bazı yerlerini içerir.
Demir Adalar'daki bazı sahneler dizi için özel olarak yazıldı. Balon'un Kuzeye saldırma girişimini Theon'a anlatması ve Theon'un sadakatini yitirmesi eklendi. Bryan Cogman, Theon'un Robb Stark'a mektup yazması ve vazgeçip ateşe atmasının senaryoda olmadığını ama diziye eklendiğini yine de bu kısımların bölümdeki en gurur duyduğu sahneler olduğunu ekledi.
Kitapta olmayan başka bir sahne ise Cersei ve çocuklarının yemek yeme sahnesiydi. Myrcella'nın evliliğinin konuşma sahnesi için izleyiciye hatırlatılmak istendiği belirtildi.
Bölümün final sahnesi de kitaptan alındı fakat üzerinde değişikliğe gidildi. Cogman'ın ilk final taslağı kitaptakine daha yakındı: Arya, Gendry, Lommy ve Hot Pie ilk olarak kaçacaktı ve sonra yakalanacaklardı fakat sahne sonra diğer yazılanla kombin edildi.
İkinci sezon DVD ve Blu-ray versiyonlarındaki Bryan Cogman röportajında bölüm senaryosunun üç saat uzunluğunda olduğunu fakat kesilmesi gerektiğini söyledi. Cogman, Jon'un yakalanmadan önce Craster ile uzun bir dövüş sahnesinin olduğu, sonra yönetmen Alik Sakharov'un başka sahne çektiğini söyledi. Tyrion ve Pycelle, Varys, Serçeparmak ve Cersei sahnelerinin favori sahneleri olduğunu belirtti.


### Oyuncu seçimi.
Bölümde iki yeni karakter görünür: Lady Margaery Tyrell, Kral Renly Baratheon'ın yeni kraliçesi ve Loras Tyrell'in kardeşidir. Diğer karakter ise Tarthlı Brienne, Renly'nin muhafızıdır.
Natalie Dormer, Margaery karakteri için seçildiğinde kitaptaki uyarlanmanın role uymasından söz etti. Margaery karakteri seride 15 yaşındayken ikinci sezon çekimleri sırasında Dormer 29 yaşındaydı. Ayrıca sonradan ana kadroya eklendi. Margaery, roman serisinde Tyrell hanesinin en küçük üyesi iken dizide Loras karakterinden altı yaş daha büyüktür.
Brienne karakteri için yapımcılar İngiliz aktris Gwendoline Christie'yi seçtiler. Karakterin yaratıcısı George R. R. Martin'e göre oyuncu seçimlerinde "bir sürü aktris Brienne'i okumaya gelmişti ama o Brienne'i oynamaya gelmişti" ve hemen seçildi.


### Çekim yerleri.
Renly'nin asker kampı için Kuzey İrlanda'daki Larrybane Körfezi'nde set kuruldu. 12 Eylül 2011'de çekimler gerçekleşti. Çekimler sırasında Katia Kasırgası'nın şiddetli rüzgarlraı yüzünden setin bir kısmı çöktü ve beş hafif yaralanma meydana geldi. Ekim ayında set tekrar kuruldu ve bazı sahneler tekrar çekildi. Brienne ve Loras sahneleri, Catelyn'in gitme sahneleri yeniden kayda alındı.
Cogman ile yapılan röportajda kamp sahnesinde 200 figüran kullanıldığını söyledi.