# Galatasaray'ın Avrupa kupaları tarihi
Galatasaray, 1905 yılında Türkiye'nin İstanbul şehrinin Avrupa yakasında bulunan Galatasaray Lisesinde, Ali Sami Yen ve arkadaşları tarafından kurulmuş Türk profesyonel futbol kulübüdür. Kulüp, Türkiye'nin UEFA müsabakalarında en başarılı futbol takımıdır.
Galatasaray 1956'da ilk kez bir Avrupa müsabakasına katıldı ve o zamandan beri 50 sezon Avrupa müsabakalarında yarıştı. Kulüp, en başarılı dönemini 80'lerin sonunda, milenyum yılı (2000) ve sonrasında elde etti. Türkiye'nin Avrupa arenasındaki en başarılı ve tecrübeli futbol takımı Galatasaray, iki kez kupa kazanma başarısı gösterdi. Sarı-kırmızılı takım, Avrupa'da ilk kupasına teknik direktörü Fatih Terim yönetiminde 1999-00 sezonunda ulaştı. Galatasaray, finalde Arsenal'ı saf dışı bırakarak UEFA Kupası'nı müzesine götürdü. Galatasaray, 2000 yılında ise Rumen teknik adam Mircea Lucescu yönetiminde Real Madrid'e üstünlük kurarak UEFA Süper Kupa'nın sahibi oldu. Avrupa kupasını kazanan ilk ve tek Türk kulübü oldular. Başarılı milenyum yılı, FIFA'nın FIFA Kulüpler Dünya Kupası'na davet edilmesiyle de sonuçlandı, ancak aynı yıl FIFA'nın pazarlama ortağının iflası gibi faktörlerin birleşimi nedeniyle turnuvanın ikinci sezonu iptal edildi. Uluslararası Futbol Tarihi ve İstatistikleri Federasyonu tarafından yapılan "Dünyanın en iyi futbol kulüpleri" istatistik çalışmasında, 2000 Ağustos ayı en iyi takımı 2001 Ocak ayında ise puan sıralamasında 1. sıraya yükselerek ayın lideri olmuştur.
Galatasaray, teknik direktör Mustafa Denizli yönetiminde aldığı başarılı sonuçlarla "Avrupa Fatihi" unvanını kazandığı, Neuchatel Xamax ve Monaco zaferlerine imza attığı 1988-89 sezonunda ise Şampiyon Kulüpler Kupası'nda yarı finale yükseldi ancak Rumen ekibi Steaua Bükreş'e elenerek final hayallerini rakibine kaptırdı.
UEFA Şampiyonlar Ligi'nde 5 çeyrek final ve 1 kez de yarı finale çıkmış olmasına rağmen, kulüp şu ana kadar bu kupayı kazanamadı. Galatasaray, Şampiyon Kulüpler Kupası ve Şampiyonlar Ligine en çok katılan 11, en çok maça çıkan 19, en çok puan toplayan 25. takım konumundadır.
Galatasaray, son olarak 2024-25 UEFA Avrupa Ligi'nde lig aşamasını 14. sırada tamamlayarak Son 16 Play-off turuna yükselmiş, bu turda AZ Alkmaar'a elenmiştir.


## Tarihçe.
### Avrupa döneminin başlangıcı.
Gündüz Kılıç 1952 yılında Galatasaray'ı yönetmeye başladı ve takım onun döneminde 1955-56 İstanbul Profesyonel Ligi'ni kazarak ilk kez 1956-57 sezonunda Avrupa kupalarına katılmaya hak kazandı. İlk maç, Rumen ekibi Dinamo București'ye karşı oynanan ve toplamda 3-4 mağlubiyetle sonuçlanan bir ön eleme turu maçıydı.
1969-70 Şampiyon Kulüpler Kupası sezonu dikkat çekici bir sezondu çünkü kulüp çeyrek finale kadar yükseldi. Bu turda rakibi Legia Varşova karşılaşmayı toplamda 1-3 kazandı.
 "Maksadımız İngilizler gibi toplu bir halde oynamak, bir renge ve bir isme malik olmak ve Türk olmayan takımları yenmektir.".
—Ali Sami Yen, Galatasaray'ın kuruluş misyonu hakkında.


### 1988-89 Şampiyon Kulüpler Kupası.
İlk büyük Avrupa başarısı, kulübün Mustafa Denizli tarafından çalıştırıldığı 1988-89 sezonunda Şampiyon Kulüpler Kupası'nda elde edildi. Galatasaray ilk turdan başladığı turnuvada yarı finale kadar yükseldi ve burada geleceğin Galatasaray efsanesi Gheorghe Hagi'nin de kadrosunda bulunduğu Romanya kulübü Steaua București tarafından elendi. Turnuva boyunca Galatasaray Rapid Wien, Neuchâtel Xamax, Monaco ve Steaua București ile oynadı. Neuchâtel Xamax ile oynanan ikinci tur maçı inanılmazdı; Galatasaray deplasmanda oynadığı maçı 3-0 kaybetti ve rövanş maçı Ali Sami Yen stadyumunda 35.000 taraftarın önünde oynandı ve Galatasaray maçı 5-0 kazanarak toplamda 5-3 ile çeyrek finale yükseldi.


### 1991-92 sezonu.
Galatasaray o sezon güçlü bir kadro kurmuş ve Stahl Eisenhüttenstadt ve Baník Ostrava'yı eleyerek çeyrek finale yükselmişti. Çeyrek finaldeki rakipleri Alman ekibi Werder Bremen'di ve Galatasaray ilk maçta 0-1 öne geçmesine rağmen maçı kaybetti (1-2). Ali Sami Yen'deki ikinci ayak, maç sırasında kar yağışı nedeniyle kötü hava koşullarında oynandı. İki taraf da gol atamadı ve Werder Bremen toplamda 2-1 kazandı. O yıl Alman ekibi kupayı kazandı ve birçok analiste göre Galatasaray, Werder Bremen'i İstanbul'da eleyebilseydi kupayı kazanacaktı.


### Milenyum sezonu.
#### 1999-00 UEFA Kupası Şampiyonluğu.
 - YÖNLENDİRME 
1999-00 UEFA Kupası müsabakasını finalde Arsenal'i mağlup eden Galatasaray kazandı. Bu zafer, ilk kez bir Türk takımının bir Avrupa kulüp futbolu kupasını kazanması anlamına geliyordu ve İstanbul sokaklarında çılgın kutlamalara yol açtı.
Galatasaray, 1999-00 UEFA Şampiyonlar Ligi'nin H Grubu'nun son maçında Milan'ı 0-2 geriye düştüğü maçta 3-2 yenerek grubu üçüncü sırada bitirdi ve yoluna UEFA Kupası'ndan devam etti. Milan'a karşı kazandıkları son grup maçı galibiyeti, Kopenhag'daki Parken Stadyumu'nda düzenlenen finale giden yolda Bologna, Borussia Dortmund, Mallorca ve Leeds United'a karşı kazanılan bir dizi zaferi başlattı.
Finalde hem ilk 90 dakika hem de uzatmalar golsüz sona erdi. 94. dakikadan sonra Galatasaray uzatmaların kalan bölümünü 10 kişi oynadı; Gheorghe Hagi, maç görüntülerinde Tony Adams'ı tutarken ve sırtına vururken görüldükten sonra direkt kırmızı kart gördü; Arsenal kaptanı da tartışma sırasında Hagi'ye vurduğu için sarı kartla cezalandırıldı. Ardından yapılan penaltı atışlarında Patrick Vieira ve Davor Šuker Arsenal adına penaltı kaçırırken, Galatasaray'dan Ergün Penbe, Hakan Şükür ve Ümit Davala kaleci David Seaman'ı geçmeyi başardı. Daha sonra Gheorghe Popescu 4. penaltıyı gol atarak Galatasaray'a UEFA Kupası'nı kazandırdı.
Galatasaray o sezon Süper Lig ve Türkiye Kupası'nı da kazanarak etkileyici bir üçleme yapmıştı.


#### 2000 UEFA Süper Kupası Şampiyonluğu.
 - YÖNLENDİRME 
1999-00 UEFA Kupası'nı müzesine götüren Galatasaray, ertesi sezon teknik direktörlüğe Rumen teknik adam Lucescu'yu getirdi. 2000 UEFA Süper Kupası, 25 Ağustos 2000 tarihinde Monako'daki Stade Louis II'de İspanya'nın Real Madrid takımı ile Türkiye'nin Galatasaray takımı arasında oynanan futbol maçıdır. Real Madrid 2000 UEFA Şampiyonlar Ligi Finali'nde Valencia'yı yenerek, Galatasaray ise 2000 UEFA Kupası Finali'nde Arsenal'i yenerek Süper Kupa'ya katılmaya hak kazanmıştı. Galatasaray, her iki golü de Brezilyalı Mário Jardel'in attığı maçı 2-1 kazandı. Real Madrid'in beraberlik golünü ise İspanyol Raúl Gonzalez penaltıdan attı.


### 2000-01 UEFA Şampiyonlar Ligi.
 - YÖNLENDİRME 
2000-01 Şampiyonlar Ligi'nde, 1. Tur grup aşamasını ikinci bitirerek adını 2. Tur grup müsabakalarına yazdırdı. Burada Deportivo La Coruna, Milan, Paris SG gibi güçlü takımlarla eşleşen Galatasaray, averaj ile liderliği kaçırarak grubunu ikinci sırada bitirdi ve çeyrek finalde, 8 ay önce Süper Kupa'da devirdiği Real Madrid ile eşleşti. Ali Sami Yen Stadyumu'nda oynanan ilk maçta 0-2 geriye düşmesine rağmen Ümit Davala, Hasan Şaş ve Jardel'in golleri ile maçı 3-2 kazandı. Santiago Bernabeu'daki rövanş maçında ise rakibine 3-0 yenilerek turnuvaya veda etti.


### 2012-13 UEFA Şampiyonlar Ligi.
 - YÖNLENDİRME 
2012-13 UEFA Şampiyonlar Ligi'nde H Grubu'nda Manchester United, Braga ve CFR Cluj ile eşleşen Galatasaray, ilk 3 maç sonunda sadece 1 puan toplayabilmişti. Geriye kalan 3 maçın hepsini kazanan Fatih Terim'in öğrencileri, grubu Manchester United'ın ardından 10 puanla ikinci bitirerek adını son 16 turuna yazdırdı. Devre arası transfer döneminde kadrosuna Wesley Sneijder ve Didier Drogba'yı katan sarı-kırmızılılar, son 16 turunda Alman ekibi Schalke 04 ile eşleşti. Türk Telekom Arena'daki ilk maç 1-1 bitmişti. Veltins-Arena'daki ikinci maçta rakibini Hamit Altıntop, Burak Yılmaz ve Umut Bulut'un golleri ile 2-3 geçen Galatasaray, 12 sene önce olduğu gibi çeyrek finalde Real Madrid ile eşleşti. Bu sefer ilk maç Santiago Bernabéu Stadyumu'nda oynandı. Madrid ekibine ilk maçta 3-0 yenilen Galatasaray, rövanş maçında Türk Telekom Arena'da uzun süre hafızalardan silinmeyecek tarihi bir maç oynadı. İlk yarıyı 0-1 geride tamamlayan Galatasaray, dakikalar 73'ü gösterdiğinde Eboué, Sneijder ve Drogba'nın golleriyle 3-1 öne geçti. Skorun 5-1 olması durumunda tur atlayacak olan Aslanlar, 80. dakikada Drogba ile bir gol daha buldu fakat gol ofsayta takıldı. Maçın sonlarında Cristiano Ronaldo'nun golüne engel olamayan Galatasaray, maçı 3-2 kazanarak tıpkı 12 sene önce olduğu gibi aynı skorları yakalayarak ve aynı ekibe elenerek turnuvaya çeyrek finalde veda etti.


### 2013-14 UEFA Şampiyonlar Ligi.
 - YÖNLENDİRME 
2013-14 UEFA Şampiyonlar Ligi B Grubu'nda Real Madrid, Juventus ve Kopenhag gibi zorlu rakiplerle eşleşen Galatasaray, Real Madrid'den 1-6 ve 1-4 gibi ağır mağlubiyetler almasına rağmen son maçlara girilirken gruptan çıkma şansını sürdürdü. Tarihler 11 Aralık 2013'ü gösterirken, Türk Telekom Arena'da Juventus ile karşılaşan sarı-kırmızılılar, müsabakayı kazanması durumunda gruptan ikinci olarak çıkacaktı. Maç 0-0 devam ederken, dakikalar 31'i gösterdiğinde İstanbul'da yağan kar etkisini yoğun bir şekilde hissettirdi. Saha çizgileri kar altında kayboldu ve futbolcular birbirlerini görmekte zorluk çekerken hakem maçı erteledi. UEFA tarafından müsabakanın ertesi gün saat 15.00'te devam edeceği duyuruldu. Saat 15.00'te maç kaldığı yerden başlarken, çim saha gittikçe daha kötü bir hal aldı. Müsabaka büyük zorluklar altında devam ederken, 85. dakikada Galatasaray'dan Wesley Sneijder takımını 1-0 öne geçirerek sarı-kırmızılıları bir üst tura taşıdı. Galatasaray, UEFA Şampiyonlar Ligi'nde üst üste iki kez gruptan çıkan ilk ve tek Türk ekibi oldu. Son 16 turunda İngiliz ekibi Chelsea ile karşılaşan Mancini'nin öğrencileri, Türk Telekom Arena'daki ilk maçı 1-1 berabere tamamladı. Stamford Bridge'de oynanan rövanş maçını 0-2 kaybeden Galatasaray, turnuvaya veda etti.


## Tüm maçlar.
"Tüm sonuçlar (iç saha, deplasman ve tarafsız) Galatasaray'ın gol sayısını ilk sırada gösterir."
Renk anahtarı
 Galibiyet Beraberlik Mağlubiyet Yarışma/Kupa kazananı Yarışma/Kupa ikinciliği
Anahtar kelimeler
   - YÖNLENDİRME = Uzatmalardan sonra
  - a.g. = Altın gol
  - p = Penaltı vuruşu
  - d = Deplasman golü kuralı
  - po = Play-off
  - Q = Ön Eleme Turu
  - 2Q = 2.Ön Eleme Turu
  - 3Q = 3.Ön Eleme Turu
  - 1R = 1. Tur
  - 2R = 2. Tur
  - 3R = 3. Tur
  - 4R = 4. Tur
  - 1/32 = Son 32 Turu
  - 1/16 Play-off = Son 16 Play-off Turu
  - 1/16 = Son 16 Turu
  - 1/8 = Çeyrek final (Son 8 Turu)
  - 1/4 =Yarı final (Son 4 Turu)


## Tüm zamanların sayısal verileri.
### Toplam.
#### Dış saha.
Not= 1999-00 UEFA Kupası finali ve 2000 UEFA Süper Kupa finali, tarafsız sahalarda oynandığı için iç saha ve deplasman tablolarına dahil edilmemiştir.


## Başarıları.
 - Şampiyon Kulüpler Kupası ve UEFA Şampiyonlar Ligi 
Yarı final (1): 1988-1989
Çeyrek final (5): 1962-63, 1969-70, 1993-94‡, 2000-01, 2012-13
 - UEFA Kupası ve UEFA Avrupa Ligi 
Şampiyon (1): 1999-00
Son 16 (3): 1992-93, 2008-09, 2021-22
  - UEFA Kupa Galipleri Kupası 
Çeyrek final (1): 1991-1992 
Son 16 (5): 1964-65, 1976-77, 1982-83, 1985-86, 1996-97
 - UEFA Süper Kupası
Şampiyon (1): 2000
‡ 1993-94 sezonunda Galatasaray grup așamasına kalmıș olup turnuvadaki son 8 takımdan birisi olmuștur, ancak UEFA bunu çeyrek final olarak nitelendirmemektedir.


## En farklı skorlar.
  - En Farklı Galibiyet
   - Galatasaray: 6-0 :M. Netanya / 6 Ağustos 2009 / 2009-10 UEFA Avrupa Ligi 3. ön eleme turu rövanş maçı
  - En Farklı Mağlubiyet
   - Bayern Münih: 6-0 :Galatasaray / 27 Eylül 1972 / 1972-73 Avrupa Şampiyon Kulüper Kupası 1.Tur rövanş maçı
   - Real Madrid: 6-0 :Galatasaray / 6 Kasım 2019 / 2019-20 UEFA Şampiyonlar Ligi A Grubu 4.Hafta maçı
  - En Farklı İç Saha Galibiyeti
   - Galatasaray: 6-0 :M. Netanya / 6 Ağustos 2009 / 2009-10 UEFA Avrupa Ligi 3. ön eleme turu rövanş maçı
  - En Farklı Dış Saha Galibiyeti
   - Avenir Beggen: 1-5 :Galatasaray / 10 Ağustos 1994 / 1994-95 UEFA Şampiyonlar Ligi Play-off rövanş maçı
   - Beograd: 1-5 :Galatasaray / 5 Ağustos 2010 / 2010-11 UEFA Avrupa Ligi 3. ön eleme turu rövanş maçı
  - En Farklı İç Saha Mağlubiyeti
   - Galatasaray: 0-5 :Chelsea / 20 Ekim 1999 / 1999-00 UEFA Şampiyonlar Ligi H Grubu 4.Hafta maçı
   - Galatasaray: 1-6 :Real Madrid / 17 Eylül 2013 / 2013-14 UEFA Şampiyonlar Ligi B Grubu 1.Hafta maçı
  - En Farklı Dış Saha Mağlubiyeti
   - Bayern Münih: 6-0 :Galatasaray / 27 Eylül 1972 / 1972-73 Avrupa Şampiyon Kulüper Kupası 1.Tur rövanş maçı
   - Real Madrid: 6-0 :Galatasaray / 6 Kasım 2019 / 2019-20 UEFA Şampiyonlar Ligi A Grubu 4.Hafta maçı
  - En Gollü Maç : (8 Gol)
   - Galatasaray: 3-5 :Rapid Wien / 7 Eylül 1966 / 1966-67 Kupa Galipleri Kupası 1.Tur rövanş maçı


## Başkan ve Teknik Direktör İstatistikleri.
### Başkan.
Kalın yazılan isim kulübün güncel başkanıdır.


### Teknik Direktör.
Kalın yazılan isim kulübün güncel teknik direktörüdür.


## UEFA Sıralaması.
Tablolar, Galatasaray'ın UEFA katsayılarına göre hesaplanan UEFA 5 yıllık kulüp sıralamasını ve 1960 yılından itibaren ki UEFA sıralamasını gösterir. Galatasaray Avrupa tarihi boyunca en yüksek sıralamasına 15. sıraya yükseldiği 2002 ve 2004 yılında ulaşmıştır. En düşük sıralaması ise 1982 yılında düştüğü 202. sıradır.


## İlkler ve dalyalar.
  - Galatasaray'ın Avrupa kupalarındaki ilk maçı 1956-57 sezonundaki Şampiyon Kulüpler Kupası maçı olan Dinamo București maçıdır.
  - Galatasaray'ın Avrupa kupalarındaki ilk golünü 1956-57 sezonundaki Şampiyon Kulüpler Kupası maçı olan Dinamo București maçında atan Metin Oktay'dır.
  - Galatasaray'ın Avrupa kupalarındaki 100. golünü 1993-94 sezonundaki UEFA Şampiyonlar Ligi maçı olan Spartak Moscow maçında atan Cihat Arslan'dır.
  - Galatasaray'ın Avrupa kupalarındaki 100. maçı 1995-96 sezonundaki UEFA Kupası maçı olan Sparta Praha maçıdır.
  - Galatasaray'ın Avrupa kupalarındaki 150. golünü 1999-00 sezonundaki UEFA Şampiyonlar Ligi maçı olan Rapid Wien maçında atan Fatih Akyel'dır.
  - Galatasaray'ın Avrupa kupalarındaki 200. golünü 2000-01 sezonundaki UEFA Şampiyonlar Ligi maçı olan Real Madrid maçında atan Ümit Davala'dır.
  - Galatasaray'ın Avrupa kupalarındaki 250. golünü 2006-07 sezonundaki UEFA Şampiyonlar Ligi maçı olan PSV maçında atan Saša Ilić'dir.
  - Galatasaray'ın Avrupa kupalarındaki 200. maçı 2007-08 sezonundaki UEFA Kupası maçı olan Sion maçıdır.
  - Galatasaray'ın Avrupa kupalarındaki 300. golünü 2009-10 sezonundaki UEFA Avrupa Ligi maçı olan Makkabi Netanya maçında atan Abdul Kader Keita'dır.
  - Galatasaray'ın Avrupa kupalarındaki 350. golünü 2013-14 sezonundaki UEFA Şampiyonlar Ligi maçı olan Juventus maçında atan Didier Drogba'dır.
  - Galatasaray'ın Şampiyonlar Ligi'ndeki 100. golünü 2014-15 sezonundaki Arsenal maçında atan Wesley Sneijder'dir.
  - Galatasaray'ın Şampiyonlar Ligi'ndeki 100. maçı 2015-16 sezonundaki Astana maçıdır.
  - Galatasaray'ın Avrupa kupalarındaki 100. galibiyeti 2020-21 sezonundaki UEFA Avrupa Ligi maçı olan Neftçi maçıdır.
  - Galatasaray'ın Avrupa kupalarındaki 400. golünü 2021-22 sezonundaki UEFA Avrupa Ligi Marsilya maçında Ryan Babel atmıştır.
  - Galatasaray'ın Avrupa kupalarındaki 300. maçı 2021-22 sezonundaki UEFA Avrupa Ligi maçı olan Lazio maçıdır.
  - Galatasaray'ın UEFA Avrupa Ligindeki 100. golünü 2024-25 sezonundaki Tottenham Hotspur maçında Victor Osimhen atmıştır.