BILGEM-AI/BILGE-Wiki-Tr-Plus huggingface dataset:
# Serravalle Langhe
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Caprauna
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Moiola
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Vottignasco
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Pamparato
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Magliano Alfieri
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Isasca
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Mombasiglio
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Melle, Piyemonte
Melle, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Prunetto
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Lesegno
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Bozdağ silsilesi
Bozdağ Silsilesi, Azerbaycan Cumhuriyeti sınırları içinde yer alan bir dağ silsilesidir. Büyük Kafkas Dağları’nın Acınohur Ön Dağlıkları’nın güney kısmında yerləşir. Ganikhçay’ın ("Alazançay") aşağı kesiminden başlayarak güneydoğu yönünde Girdimançay’a kadar uzanır. Yaklaşık olarak 150 km uzunluğa ve 500 m yüksekliğe sahiptir.


## Jeolojik Yapı.
Silsile, Mingəçevir Su Anbarı’nın sağ kıyısından batıdan doğuya doğru uzanır. Mingəçevir şehrinde Kura Nehri tarafından kesilerek iki bölüme ayrılmıştır. Bozdağ Silsilesi'ne Qoçashen, Axar-Baxar, Arçandağ, Surxayxan silsileleri ve Göyçay sırtı dâhildir. Bozdağ Silsilesi’nin en yüksek noktası, Babaeldağ ile Qazanlı Dağı arasında bulunan ve 520 m yüksekliğinde olan isimsiz bir zirvedir.
Silsile, Neojen ve Kuvaterner dönemlerine ait kil, kum, kumtaşı, konglomera gibi tortul kayaçlardan oluşmaktadır. Bölgede yapı malzemeleri açısından zenginlik bulunmaktadır. Aynı zamanda petrol ve doğal gaz yatakları da keşfedilmiştir.


## Coğrafya.
Bozdağ Silsilesi, Əlicançay, Türyançay, Göyçay ve Dəvəbatançay vadileriyle bölünmüştür. Güney yamaçları dik ve sarp olup, vadiler ve yarğanlarla parçalanmıştır. Qoçashen–Göyçay silsilesinin güneyinde, Girdimançay’ın güney akışında Qaraməryəm Tirəsi yer almaktadır. Bu sırtın güney yamaçları dik, kuzey yamaçları ise daha az eğimlidir. En yüksek noktası 350 m ile Çərmədin Dağı’dır. Girdimançay’ın aşağı kesiminde akarsu, beşe kadar kola ayrılarak sırtı parçalara ayırmaktadır.


## Toprak ve Bitki Örtüsü.
Silsilenin her iki yamacında da verimsiz alanlar yaygındır. Özellikle güney yamaçlarda badland (erozyona uğramış) arazilere sıkça rastlanır. Yıllık ortalama yağış miktarı yaklaşık 450 mm’dir. Bitki örtüsü zayıf gelişmiştir. Bölgede yavşan, şoranotu, çeşitli ot türleri ile arid ormanlarda ardıç ("arçan"), yabani antep fıstığı, nar, karadiken gibi bitkiler yetişir. Yarı çöl, kuru bozkır, kurak orman ve çalılık peyzajı egemendir.
Bazı alanlar kış otlağı olarak kullanılmaktadır. Kuzey yamaçlarda ise tahıl, üzüm ve meyve tarımı yapılmaktadır. Arçandağ bölgesinde Türyançay Devlet Doğa Koruma Alanı kurulmuştur.
# Treiso
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Rifreddo
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Niella Tanaro
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Ostana
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Barbaresco, Piyemonte
Barbaresco, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Castelmagno
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Genola, Piyemonte
Genola, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Halis Bayramoğlu
Halis Bayramoğlu (1920, Bayburt - 11 Ağustos 1980, Bayburt), Türk siyasetçi ve eczacıdır.
Eczacılık Okulu'ndan mezun olduktan sonra Trabzon ve Bayburt Askerî Hastaneleri'nde eczacı olarak görev yaptı. Ayrıca Ankara'da başeczacı olarak çalıştı.
Cumhuriyet Halk Partisi ile siyasete giren Bayramoğlu, 1961 genel seçimlerinde Gümüşhane milletvekili seçildi. 4 sene boyunca Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde 12. dönem milletvekilliği yaptı. 11 Ağustos 1980 tarihinde öldü.
Fransızca bilen Bayramoğlu, evli ve iki çocuk babasıydı.
# Zeng Yongquan
Zeng Yongquan (, d. 15 Mayıs 1902; Xindu - ö. 2 Kasım 1996; Pekin) Çin Halk Cumhuriyeti'nin eski Dışişleri Bakan Yardımcısı, diplomat. Çin Halk Siyasi Danışma Konferansı'nın daimi üyesiydi.


## Hakkında.
15 Mayıs 1902 günü Xindu'da doğdu. 1919 yılında 4 Mayıs Hareketi'ne katıldı ve marksist fikirlerle tanıştı. 1924 yılında eğitim için Sovyetler Birliği'ne gitti. Kasım 1925'te Çin Komünist Partisi'ne katıldı. 1927 yılında öğrenim ve çalışma amacıyla Leningrad Askeri ve Siyasi Akademisi'ne girdi ve Feng Yuxiang ile birleşik cephe çalışmalarını başlattı. 1931 yılında "Robov" takma adıyla Çin'e geri döndü ve Suiyuan Eyaleti'nde politik yeraltı çalışmalarına katıldı. 1933 yılında Komünist Enternasyonal tarafından çalışmaları hakkında rapor vermek üzere çağrıldı.
Pekin Yabancı Diller Üniversitesii'nden mezun oldu. Çin Halk Cumhuriyeti'nin 1952-1955 yılları arasında Polonya, 1955–1957 arasında Doğu Almanya ve Mart–Ekim 1966 arasında Romanya büyükelçisi görevi yürüttü. 1964 yılında Çin ile Sovyetler Birliği arasındaki sınır görüşmelerine heyet başkanı olarak katıldı.
2 Kasım 1996'da Pekin'de hayatını kaybetti.
# Bossolasco
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir belediyedir.
# Frassino
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Salmour
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Montà
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Castiglione Falletto
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Castellinaldo
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Montanera
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Stroppo
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Borgomale
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Necmettin Küçüker
Necmettin Küçüker (1923, Bayburt - 17 Ağustos 2010, Ankara), Türk siyasetçi ve ekonomisttir. 


## Hayatı.
İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi’ni bitirmiştir. Yeni Türkiye Partisi'nden siyasete giren Küçüker, 1961 genel seçimlerinde Gümüşhane milletvekili seçilmiştir. 1961 ve 1965 yılları arasında 12. dönem milletvekilliliği yapan Küçüker, eş zamanlı olarak Türkiye Büyük Millet Meclisi Maliye Komisyonu Başkanlığını da icra etmiştir.
17 Ağustos 2010 tarihinde ölen Küçüker'in naaşı, Cebeci Camii'nde kılınan cenaze namazının ardından Cebeci Asri Mezarlığı'na defnedilmiştir.


## Kişisel hayatı.
Fransızca bilen Küçüker, evli ve 3 çocuk babasıydı.
# Peveragno
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Perletto
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Pianfei
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Ceresole Alba
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Cossano Belbo
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Sanfront
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Sasha Colby
Sasha Kekauoha (d. 26 Temmuz 1984) ya da daha bilinir sahne adıyla Sasha Colby, Amerikan drag queen ve reality televizyon kişiliği
Sasha Colby'nin en bilinen işi 2023'te "RuPaul's Drag Race" yarışmasının 15. sezonununu birincilikle bitirmesidir.
# Mehmet Çatalbaş
Mehmet Çatalbaş (1927, Bayburt - 10 Eylül 1996), Türk siyasetçidir. 
İstanbul Yüksek İktisat ve Ticaret Okulu'nu bitirdikten sonra, maliye ve ekonomi alanlarında çalıştı. Ereğli Kömür İşletmeleri Genel Müdürlüğü Materyal ve Ticaret Müdürlüğünde dış ticaret raportörlüğü ve Türkiye Şeker Fabrikaları Genel Müdürlüğü'nde müfettişlik icra etti.
Adalet Partisi'nden siyasete giren Çatalbaş, 1977 genel seçimlerinde Gümüşhane milletvekili seçildi. 1977'den 1980 Darbesi'ne kadar 16. dönem milletvekilliği yaptı.
İngilizce ve az düzeyde Fransızca bilen Çatalbaş, evli ve 5 çocuk babasıydı.
# Sokollu Mehmed Paşa Camii (Lüleburgaz)
Sokollu Mehmed Paşa Camii, Kırklareli ili Lüleburgaz ilçesi sınırları içerisinde, Sokollu Mehmed Paşa tarafından Mimar Sinan'a yaptırılan 16. yüzyıla tarihlenen bir Osmanlı dönemi camisidir.


## Tarih.
Cami, kapısı üzerindeki kitabeden anlaşıldığı kadarıyla bir külliyenin parçası olacak şekilde 1569 veya 1570 yıllarında Sokollu Mehmed Paşa tarafından Hassa mimarı Koca Sinan'a yaptırılmıştır. Bir menzil külliyesi olarak tasarlanan yapının etrafında elli dokuz dükkan ve bir dua kubbesinden oluşan bir arasta, medrese ve sıbyan mektebi, kervansaray, imaret, tabhâne ve çifte hamam gibi yapılar bulunmaktaydı. Lüleburgaz'ı ziyaret eden Evliya Çelebi de camiden bahsetmektedir. Yapının etrafındaki imaret ve kervansaray 1935 yılında dönemin belediye başkanı tarafından yıktırılmıştır.


### Onarımlar.
Balkan Savaşları sırasında Trakya'yı işgal eden Bulgar ordusu tarafından minaresi kaidesine kadar yıkılarak ahşap bir çan kulesi eklenmiş ve kiliseye çevrilmiştir. Bulgar işgalinden sonra tekrar camiye çevrilen yapının minaresi 1934 yılında onarılmıştır.
Cami, 11.09.1991 tarih ve 949 sayılı kararla tescil edilmiştir.
# Roccabruna
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Igliano
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Cissone
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Cigliè
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Elva, Piyemonte
Elva, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Nymphia Wind
Leo Tsao (; d. 23 Temmuz 1995) ya da daha bilinir sahne adıyla Nymphia Wind (), Tayvanlı-Amerikan drag queen ve reality televizyon kişiliği
Nymphia Wind'in en bilinen işi 2024'te "RuPaul's Drag Race" yarışmasının 16. sezonununu birincilikle bitirmesidir.
# Montezemolo, Piyemonte
Montezemolo, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Farigliano
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Barolo, Piyemonte
Barolo, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Alto, Piyemonte
Alto, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Bergolo
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Gottasecca
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Torre Mondovì
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Crissolo
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Cardè
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Oncino
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Zeki Başağa
Zeki Başağa (1916, Bayburt - 4 Eylül 2001), Türk siyasetçi ve doktordur.


## Hayatı.
Salih ve Seher çiftinin çocuğu olarak 1916 yılında Bayburt'ta doğdu. İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesinden eğitim gören Başağa, göğüs ve dâhiliye hastalıklar uzmanı olarak tıp eğiimini tamamladı. Heybeliada Sanatoryumu ve Şişli Etfal Hastanesi'nde asistan doktor, Beyoğlu belediyesinde doktor ve Beykoz belediyesinde Verem Dispanseri Baştabibi olarak görev yaptı. Bir süre serbest doktor olarak çalıştı. 
Bayburt Kültür ve Yardım Derneği, Esnaf Kefalet ve Kavak Kooperatifinin kuruculuğunu üstlendi.


## Siyasi kariyeri.
Demokrat Parti'den siyasete giren Başağa, 1954 genel seçimlerinde Gümüşhane milletvekili seçildi. 1954 ve 1957 yılları arasında 10. dönem milletvekili olarak görev yaptı.


## Kişisel hayatı.
Fransızca bilen Başağa, evli ve üç çocuk babasıydı.
# Valloriate
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Bene Vagienna
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Viola, Piyemonte
Viola, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Castellar, Piyemonte
Castellar, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Vicoforte
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Vernante
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Trinità
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Bellino
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Sambuco
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Gambasca
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Demonte
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Jaida Essence Hall
Jared Johnson (d. 9 Aralık 1988), ya da daha bilinir sahne adıyla Jaida Essence Hall, Amerikan drag queen ve reality televizyon kişiliği. 
Jaida Essence Hall'un en bilinen işleri "RuPaul's Drag Race" yarışmasının 12. sezonunu kazanması, ardından "RuPaul's Drag Race All Stars" yarışmasının 7. sezonuna katılmasıdır.
# Mango, Piyemonte
Mango, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Rocchetta Belbo
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Roddino
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Monchiero
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Monesiglio
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Feisoglio
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Brondello
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# RTX Corporation
RTX Corporation (eski adıyla Raytheon Technologies Corporation), Amerika Birleşik Devletleri merkezli bir savunma ve havacılık şirketidir. Şirket 2020 yılında Raytheon Company ile United Technologies Corporation'ın (UTC) birleşmesi sonucu kurulmuştur. 2023 yılında yeniden markalanarak adını "RTX Corporation" olarak değiştirmiştir.
RTX, uçak motorları, aviyonik sistemler, uçak yapısal parçaları, siber güvenlik çözümleri, güdümlü füzeler, hava savunma sistemleri, uydular ve insansız hava araçları üretmektedir. Şirket, gelirinin büyük bir kısmını ABD hükümetinden elde eden büyük bir askeri yüklenicidir.
# Morozzo
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Margarita, Piyemonte
Margarita, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Camerana
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Somano
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Levice, Piyemonte
Levice, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Sasha Velour
Alexander "Sasha" Hedges Steinberg (d. 25 Haziran 1987), ya da daha bilinir sahne adıyla Sasha Velour, Amerikan drag queen ve reality televizyon kişiliği.
Sasha Velour'un en bilinen işi "RuPaul's Drag Race" yarışmasının 9. sezonunu kazanmasıdır.
# Arguello
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Briaglia
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Cartignano
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Piozzo
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Ruffia
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Raşit Gürgen
Ali Raşit Gürgen (1892, Bayburt - 14 Eylül 1950), Türk asker ve siyasetçidir.


## Hayatı.
1892 yılında Yusuf ve Emine çiftinin çocuğu olarak Bayburt'ta doğdu. Harp Akademisi'ni bitirdi. Askerlik mesleğinde çeşitli kademelerde görev aldı. Tümgeneral rütbesine kadar yükseldi.
Demokrat Parti'den siyasete giren Gürgen, 1950 genel seçimlerinde Gümüşhane milletvekili seçildi. TBMM'de Ulaştırma Komisyonu Başkanlığını üstlenen Gürgen, görevi sırasında hayatını kaybetti.


## Kişisel hayatı.
Fransızca bilen Gürgen, evli ve üç çocuk babasıydı.
# Castino
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Prazzo
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Murello
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Canosio
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Neviglie
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Lisio
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Bonvicino
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Scarnafigi
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Roburent
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Roaschia
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Cevdet Baybura
Ahmet Cevdet Baybura (1885, Bayburt - 8 Şubat 1962), Türk siyasetçidir.
Hukuk eğitimini İstanbul Üniversitesi'nde tamamlayan Baybura, kariyerine Devlet Şurası'nda başlamış; sonrasında adalet teşkilatının çeşitli kademelerinde görev almıştır. Şile ve Söğüt'te bidayet mahkemelerinde çalışmış; Bilecik, Eskişehir ve Kütahya'daki İstiklâl Mahkemelerinde zabıt kâtibi olarak bulunmuştur. Mersin İstinaf Mahkemesi üyeliği, Üsküdar Bidayet Mahkemesi üyeliği ve Şebinkarahisar'da cinayet savcılığı yapmıştır. Adliye başmüfettişi ve Yargıtay üyesi olarak da çalışmıştır.
Demokrat Parti'den siyasete giren Baybura, 1950 Türkiye genel seçimlerinde Gümüşhane milletvekili seçilmiştir. 9. dönem milletvekilliği yaptığı dönemde TBMM Dilekçe Komisyonu başkanlığını da üstlenmiştir.
Evli ve iki çocuk babasıydı.
# Lagnasco
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Cervere
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Castagnito
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Cuneo ilinde bulunan bir komündür.
# Aquaria (drag queen)
Giovanni Lucca Palandrani (d. 12 Şubat 1996), ya da daha bilinir sahne adıyla Aquaria, Amerikan drag queen ve reality televizyon kişiliği.
Aquaria'nın en bilinen işi 2018 yılında "RuPaul's Drag Race" yarışmasının 10. sezonunu kazanmasıdır.
# Naomi Smalls
Davis M. Heppenstall ya da daha bilinir sahne adıyla Naomi Smalls (d. 8 Eylül 1993), Amerikan drag queen.
Naomi Smalls'ın en bilinen işleri "RuPaul's Drag Race" yarışmasının 8. sezonuna ve ardından "RuPaul's Drag Race All Stars" yarışmasının 4. sezonuna katılmasıdır.
# Jan Sport
Charlie Mantione, daha bilinir sahne adıyla Jan Sport ya da kısaca Jan (d. 11 Haziran 1993), Amerikan drag queen ve şarkıcı.
Jan'in en bilinen işleri "RuPaul's Drag Race" yarışmasının 12. sezonuna ve ardından "RuPaul's Drag Race All Stars" yarışmasının 6. sezonuna katılmasıdır.
# Meana di Susa
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Torino ilinde bulunan bir komündür.
# Mombello di Torino
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Torino ilinde bulunan bir komündür.
# Tahsin Tüzün
Hasan Tahsin Tüzün (1889, Gümüşhane - 20 Ekim 1962), Türk siyasetçi, veteriner ve bürokrattır.
1889 yılında Mehmet Nuri ve Pembe çiftinin çocuğu olarak Gümüşhane'de doğdu. Eğitim hayatını Muallim ve Baytar Mekteplerinde tamamladı.
Trabzon Vergi Dairesi Muamelât ve Müfredat Kâtibi olarak çalışma hayatına başlayan Tüzün, daha sonra Gümüşhane veterineri ve Trabzon Merkez Muavin veterineri olarak çalıştı. Trabzon Müdâfaa-i Hukuk Cemiyeti Kongresi'nde Gümüşhane'yi temsilen yer aldı. Cumhuriyet döneminde çeşitli kamu görevleri üstlendi; Gümüşhane İskân Müdürlüğü, Şeker İnhisârı bünyesinde Kars Depo Kâtipliği, Bayburt ve Erzurum'da depo ve fabrika memurlukları, Kars Mıntıka Memurluğu görevlerinde bulundu. Ayrıca Maliye Vekâleti Murakabe Heyeti Tetkik memurluğu, İnhisârlar müfettişliği, Memurin Şubesi Müdürlüğü, Zatişleri Müdürlüğü ve Etibank Teftiş Heyeti Müdürlüğü gibi idari görevlerde de çalıştı.
Cumhuriyet Halk Partisi'nden siyasete giren Tüzün, 1946 genel seçimlerinde Gümüşhane milletvekili seçildi. 1946 ve 1950 yılları arasında 8. dönem milletvekilliği yaptı.


## Kişisel hayatı.
Evli ve iki çocuk babasıydı.
# Isolabella, Torino
Isolabella, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Torino ilinde bulunan bir komündür.
# Robassomero
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Torino ilinde bulunan bir komündür.
# San Germano Chisone
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Torino ilinde bulunan bir komündür.
# Vauda Canavese
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Torino ilinde bulunan bir komündür.
# Colleretto Giacosa
, İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Torino ilinde bulunan bir komündür.
# Özgürlük Heykeli (Budapeşte)
Özgürlük Heykeli (), Macaristan'ın başkenti Budapeşte'de bulunan bir anıttır. 1947 yılında açılmış olup Citadella'da Gellért Tepesi'nde yer almaktadır ve Macaristan'ın bağımsızlığı, özgürlüğü ve refahı uğruna canlarını feda edenlerin anısına adanmıştır.
İlk kez 1947 yılında, II. Dünya Savaşı sırasında Nazi Almanyası'nın Macaristan'ı işgaline son vererek Sovyetlerin Macaristan'ı kurtarmasını anmak amacıyla dikilmiştir. Macaristan'ın 1989'da komünizmden demokrasiye geçişinden sonra yazıları yeniden düzenlendi ve Rusça kısımlar çıkarıldı.
# Sabahattin Kadirbeyoğlu
Sabahattin Kadirbeyoğlu veya Sebahattin Kadirbeyoğlu (1919, Gümüşhane - 25 Temmuz 1980, İstanbul), Türk siyasetçi.


## Hayatı.
Zeki ve Emine çiftinin çocuğu olarak Gümüşhane'de doğdu. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesinden mezun olduktan sonra Adalet Bakanlığı bünyesinde Nizip, Karamürsel ve Kaman'da hâkimlik yaptı. Sonraki yıllarda serbest avukat ve müteahhit olarak çalıştı.
Cumhuriyet Halk Partisi'nden siyasete giren Kadirbeyoğlu, 1957 genel seçimlerinde Gümüşhane milletvekili seçildi. 27 Ekim 1957 ve 27 Mayıs 1960 tarihleri arasında 11. dönem milletvekilliği yaptı.


## Ölümü.
25 Temmuz 1980 tarihinde İstanbul'da ölen Kadirbeyoğlu, Teşvikiye Camii'nde düzenlenen cenaze töreninin ardından Edirnekapı Şehitliği'ndeki aile kabristanına defnedildi.
# Kızıl Proleter
Kızıl Proleter () Rus İmparatorluğu döneminde Edward ve Fyodor Bromley kardeşler tarafından Moskova'da kurulan metal işleme ve makine mühendisliği işletmesidir.


## Kuruluş ve büyüme.
Aslen Hannoverli olan Eduard İvanoviç (d. 1830) ve Fyodor İvanoviç (d . 1838) Bromley Rus vatandaşlığına geçti ve 1857 yılında Moskova'da Zamoskvorechye'deki Şçipka'da küçük bir mekanik atölyesi açtılar. Atölyede marangozluk aletleri, baltalar, testereler, çekiçler, tarım aletleri, oraklar, tırpanlar ve daha sonra küçük buhar makineleri üretildi. Bromley kardeşler 1864 yılında üretimi genişletmek amacıyla Neskuchny Bahçesi'nin karşısındaki Kaluga karakolundan 10,5 hektarlık bir arazi satın aldılar ve 1870'lerin başında buraya iki katlı iki büyük bina inşa ettiler. 1878 yılında montaj atölyeleri kuruldu. 1869 yılında "Edward ve Fyodor Kardeşler Şirketi" kuruldu. 1889 yılında şirketin sermayesinin önemli bir kısmı Edward Bromley tarafından bağımsız bir işletmenin örgütlenmesi amacıyla oğlu Nikolay Bromley'e (d. 1862) devredildi. 1892 yılında mekanik bölümü için yeni bir bina inşa edildi. 1896 yılında yeni işletme, aynı yıl kurulan Bromley Brothers Mechanical Works Company'ye satıldı. 1913 yılında Sankt-Peterburg'a nakledildi. Derneğin kurulduğunda 1.500.000 ruble değerinde olan sabit sermayesi, 1913 yılında 3.000.000 rubleye, 1916 yılında ise 6.000.000 rubleye ulaştı.


## Sovyet dönemi.
Ekim Devrimi sonrası Kasım 1918'de işletme kamulaştırılarak "Devlet Makine İmalat Fabrikası No. 2" adını aldı. 1922 yılında fabrikanın adı "Kızıl Proleter" olarak değiştirildi. Nazilerin Sovyetler Birliği'ne saldırmasından sonra Ekim 1941'de fabrikanın tahliyesi başladı.Ancak, 1942'nin başlarında, Moskova Muharebesi'nin başarısı nedeniyle , ekipmanların bir kısmı geri getirildi.
Fabrika Lenin Nişanı'na layık görülmüştür.
Kuzey Kore Devlet Başkanı Kim İl-sung 1961 yılında Moskova'ya yaptığı resmî ziyaret sırasında bu fabrikayı ziyaret etti.


## Rusya dönemi.
1992 yılında tesis tekrar özel sermaye ile şirketleştirildi. 1998-2000 yıllarında fabrika şubesi Malaya Kaluzhskaya Caddesi'nden Butlerova Caddesi'ndeki şubesine taşındı. 2010 yılı içerisinde ekipmanların büyük bir kısmı satıldı, bir kısmı da hurda olarak parçalandı. Tesis, Dağıstan ve İnguşetya'dan gelen kişiler tarafından işletiliyordu. Daha sonra tesisin arazisinin büyük kısmı geliştirilmek üzere satıldı ve bir kısmı kiralandı. Yerli makine imalatının ana gövdesi ortadan kalktı. Fabrika arşivlerinin ve tüm fikri mülkiyetin akıbeti bilinmemektedir.
2017 yılında Kızıl Proleter tesisinin internet sitesinde üretime yeniden başladığına dair bilgi vardı.
# İbrahim Ruşen Oktar
İbrahim Ruşen Bey (1863, Camisağır, Gümüşhane - 21 Şubat 1934), Türk siyasetçi ve bürokrattır.


## Hayatı.
1863'te Gümüşhane'nin Camisağır köyünde Ethem Bey ve Arife Hanım'ın çocuğu olarak dünyaya geldi. Orta öğrenimini Gümüşhane İdadisi'nde tamamladı.
Tahrirat kalemleri katibi olarak Gümüşhane, Torul, Tercan ve Şiran ilçelerinde görev yaptı. Ardından Ziraat Bankası'nda memur olarak çalıştı. Gümüşhane Cezaevi müdürlüğü, Bidâyet Mahkemesi üyeliği, Trabzon İl Genel Meclisi üyeliği ve Gümüşhane Vilayet Matbaası müdürlüğü görevlerinde bulundu.
23 Nisan 1920 tarihinde açılan Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne Gümüşhane milletvekili olarak katıldı. 15 Nisan 1923 tarihine kadar Gümüşhane milletvekili olarak görev yaptı.


## Kişisel hayatı.
Evli olan Oktar'ın yedi çocuğu vardı.
# Mustafa Darman
Mustafa Darman (1872, Gümüşhane - 18 Mart 1936), Türk eczacı, kimyager, askerî hekim ve siyasetçidir. Türkiye Büyük Millet Meclisinin birinci döneminde Cumhuriyet Halk Partisi'nden Gümüşhane milletvekili olarak görev yapmıştır.
1872 yılında Ali ve Zarife çiftinin çocuğu olarak Gümüşhane'de dünyaya gelen Darman, ilkokul ve ortaokulu doğduğu şehirde tamamladı. Sonrasında Askerî Tıbbiye'de eczacılık eğitimi aldı. Mezuniyetinin ardından Erzincan Askerî Hastanesi'nde başeczacı olarak görev yaptı. Türk Silahlı Kuvvetleri'nde eczacı binbaşı rütbesine kadar yükseldi. Bir süre serbest eczacılık da yaptı.
1920 yılında Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin açılmasıyla birlikte Gümüşhane'yi temsilen meclise girdi. 1. dönem süresi boyunca milletvekilliği yaptı.


## Kişisel hayatı.
Hacıimamoğulları ailesindendi. Fransızca bilen Mustafa Darman, evliydi ve üç çocuk babasıydı. Oğullarından birisi Hıfzısıhha Enstitüsü Müdürlüğü yapmış Dr. Muhtar Darman'dı. Maliye Bakanlığı Hesap Uzmanları Kurulu başkanlığı yapmış Suat Darman'ın dedesiydi.
# Evrimsel takas
Evrimsel biyolojide evrimsel takas, evrimin bir biyolojik sistemin bir parçasını ilerletirken diğer bir parçasını zorlaması durumudur. Bu bağlamda "takas", bir özelliğin uyum başarısının bir diğerinin uyum başarısını azaltma pahasına arttığı bir süreci ifade eder. Evrimsel takasların nedenlerine ilişkin yaygın olarak kabul gören bir teori, kaynak kısıtlamaları (örneğin enerji, yaşam alanı/mekan, zaman) nedeniyle iki özelliğin aynı anda optimize edilemeyeceğidir. Bir diğer yaygın olarak kabul edilen sebebi ise bir özelliğin uygunluğunun artmasının bir başka özelliğin uygunluğunu azaltmasıdır. Bu negatif ilişkiye, antagonistik pleiotropik özelliklerde (kontrol ettiği birden fazla özelliğin tamamının organizmaya yarar sağlamadığı bir gen) veya bağlantı dengesizliğinin mevcut olduğu durumlarda (gametik fazda farklı lokuslardaki alellerin rastgele olmayan birleşimi) rastlanır.


## Yaşam tarihi örnekleri.
Evrimsel takaslar, yaşam tarihi takasları denen bir formda da karşımıza çıkabilir. Bu, bir yaşam tarihi özelliğinin uygunluğundaki artışın, başka bir yaşam tarihi özelliğinin uygunluğunda (temelde, yaşam boyu üreme başarısı) azalmaya neden olması olarak tanımlanabilir. Yaşam tarihi özellikleri büyüme hızı, beden büyüklüğü, stres tepkisi, üreme zamanı, yavru niteliği/niceliği, uzun ömür ve dağılım gibi özelliklerle ilgili olan ve uyum başarısıyla yakından ilişkili özelliklerdir.
Yaşam tarihi takaslarına verilen en bilindik örnek yaş ile yetişkin beden büyüklüğü arasındaki negatif ilişkidir. Büyüme oranlarıyla maksimum büyüklük arasında negatif korelasyon vardır; dolayısıyla en hızlı büyüyen bireyler en küçük yetişkinleri üretirken, yavaş büyüyenler ise daha büyük yetişkinleri üretir. Bir diğer sıklıkla verilen örnek ise, üremeye yönelik enerji yatırımı ile hayatta kalmaya yönelik enerji yatırımı arasındaki takastır. Eğer bir organizmanın, gerçekleştirdiği tüm işlevler arasında paylaştırması gereken belirli miktarda enerjisi varsa ve üremeye daha fazlası ayrılmışsa (artmış cinsel aktivite/üreme organlarının büyüklüğü), o zaman hayatta kalmaya (uzun ömür/savunma yapılarının boyutu) daha az enerjisi var demektir. Örneğin, laboratuvar ortamında yapılan deneysel manipülasyonlar sayesinde, erkek meyve sineklerinde ("Drosophila melanogaster") artan üreme aktivitesinin yaşam süresinde azalma ile ilişkili olduğu gözlemlenmiştir. Üreme ve hayatta kalma arasındaki takasa ilişkin daha fazla kanıt yüzgeçayaklılar üzerinde yapılan bir çalışmadan geliyor; hem genital uzunluk hem de testis kütlesi, çiftleşme öncesi silahlanmaya yapılan yatırımla negatif bir ilişki gösteriyor.
Yaşam tarihi takasları, belirli bir çevreye adapte olma bağlamında da ele alınabilir. Genel teoriye göre bir ortamda kazanılan uyum başarısı bir başka ortamda uyum başarısının azalmasına yol açabilir. Araştırmacılar bu teoriyi 20 °C'lık bir ortamda evrimleşen "Escherichia coli"'de test etmek için deneysel evrimi kullandılar. Her ne kadar tüm bireylerde görülmese de araştırmacılar, evrimleşmiş "E. coli" bakterisinin 40 °C'lık bir ortamda büyütüldüğünde uyum başarısının azaldığını tespit ettiler.
# Avey dağı
Avey Dağı, Azerbaycan’ın Kazakh bölgesinde, Küçük Kafkaslar dağ sistemine ait başlıca zirvelerden biri olup, açık gri renkteki jeomorfolojik yapısıyla dikkat çeken bir dağ silsilesidir.
12 Daş Salahli köyünden km uzaklıkta. Burada Paleolitik çağa kadar uzanan insan faaliyetlerinin izleri hala bulunmaktadır. İlkel, belirgin kaya oyma tapınaklar ve 30'a yakın yapay mağara keşfedildi. Dağın tepesinde eski bir Arnavut tapınağı bulunmaktadır. Cephe hattına yakın olması nedeniyle zirvesine ulaşım şimdilik kısıtlıdır.


## Avey kelimesinin anlamı.
Avey kelimesi, Arnavut Ay Tapınağı'nın burada bulunduğunu akla getiriyor. Yer adı Ay Evi - Avey-Ayev olarak telaffuz edilir. Ay tapınması, eski çağlardan beri Türkler arasında yaygın bir inanıştır. Eski Türklerde "Ay Tengri" (Ay Tanrısı) deyimi vardı. Mount Avey'de ve çevresinde çok sayıda anıt bulunmaktadır. Avey Devlet Tarih ve Kültür Rezervinin 22 Şubat 1989 tarihli cumhuriyetçi hükümet kararıyla kurulmuş olması tesadüf değildir.
# Aziz ilan edilen papalar listesi
Bu makale azizleştirilmiş papaları listeler. 266 ölmüş papadan 83'ü, ilk 35 papanın (31'i şehit) ve ilk 54 papanın 52'si dahil olmak üzere evrensel olarak kanonlaştırılmış azizler olarak kabul edilmiştir.
Papa Liberius, Doğu Hristiyanlığı'ndaki gibi azizler arasında sayılırsa, ilk 49 papanın hepsi aziz olarak kabul edilir, bunlardan 31'i şehit-azizdir ve ilk 54 papanın 53'ü aziz olarak kabul edilir. Ayrıca, 13 papa daha kanonize aziz olma sürecindedir: Aralık 2018 itibarıyla ikisi Tanrı'nın hizmetkarı olarak tanınmıştır, biri Saygıdeğer olarak tanınmıştır ve 10'u Kutsanmış veya "Beati" ilan edilmiştir, böylece 266 Roma papasından 95'i (Papa Liberius ve Papa II. Adeodatus aziz olarak tanınırsa 97'si) kahramanca erdemleri ve Kilise'ye yaptıkları paha biçilmez katkılardan dolayı tanınmış ve saygı görmektedir.
En son aziz ilan edilen Papa, aziz ilan edilme davası Mayıs 2005'te açılan Papa II. Jean Paul'dü. II. Jean Paul, 1 Mayıs 2011'de Papa XVI. Benedictus tarafından aziz ilan edildi ve daha sonra Papa Franciscus tarafından 27 Nisan 2014'te Papa XXIII. John ile birlikte aziz ilan edildi. Papa Franciscus ayrıca 14 Ekim 2018'de Papa VI. Paulus'u aziz ilan etti.
# 2025 TBMM Başkanlığı seçimi
2025 TBMM Başkanlığı seçimi, 3 Haziran 2025'de yapılan Türkiye Büyük Millet Meclisi başkanlık seçimidir.


## Seçim yöntemi.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkan adayları, Meclis üyeleri içinden, Meclisin toplandığı günden itibaren beş gün içinde, bildirilir, Başkan seçimi gizli oyla yapılır. İlk iki oylamada üye tam sayısının üçte iki ve üçüncü oylamada üye tam sayısının salt çoğunluğu aranır. Üçüncü oylamada salt çoğunluk sağlanamazsa, bu oylamada en çok oy alan iki aday için dördüncü oylama yapılır; dördüncü oylamada en fazla oy alan üye, Başkan seçilmiş olur. Başkan seçimi, aday gösterme süresinin bitiminden itibaren, beş gün içinde tamamlanır.


## Adaylar.
Adalet ve Kalkınma Partisi ve Milliyetçi Hareket Partisi mevcut başkan Numan Kurtulmuş'u aday gösterdi. 2 Haziran 2025 tarihinde Hür Dava Partisi, Numan Kurtulmuş'u destekledi. 3 Haziran 2025 tarihinde Demokratik Sol Parti, Numan Kurtulmuş'u destekledi.
28 Mayıs 2025 tarihinde İyi Parti, İstanbul Milletvekili Cihan Paçacı'yı aday gösterdi.
30 Mayıs 2025 tarihinde Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi ve Demokratik Bölgeler Partisi Diyarbakır milletvekili Osman Cengiz Çandar'ı aday gösterdi.
1 Haziran 2025 tarihinde Cumhuriyet Halk Partisi, Artvin Milletvekili Uğur Bayraktutan'ı aday gösterdi.
1 Haziran 2025 tarihinde Yeni Yol Partisi, Samsun Milletvekili Mehmet Karaman'ı aday gösterdi.
Emek ve Özgürlük İttifakı'nda yer alan Türkiye İşçi Partisi, seçimi boykot ettiğini açıkladı.
Yeniden Refah Partisi, oylamaya katılım sağladı ancak doğrudan bir adayı desteklemedi.
Emek Partisi oylamaya katılım göstermedi.
# Wattwil
Wattwil, İsviçre'nin St. Gallen kantonunda, Toggenburg bölgesinde yer alan bir belediyedir. Thur Nehri vadisinde bulunan yerleşim yeri, tarihî önemi, ulaşım bağlantıları ve kültürel yaşamıyla öne çıkar.


## Tarihçe.
Wattwil'in tarihi Orta Çağ'a kadar uzanır. Bölge ilk olarak 13. yüzyılda St. Gallen Manastırı'na bağlı Iberg beyliği tarafından yönetilmiştir. 1240 yılında Heinrich von Iberg tarafından inşa edilen Iberg Kalesi, bu dönemin önemli yapılarından biridir. 19. yüzyılda tekstil sanayisinin gelişimi ile birlikte ekonomik olarak büyümüş, demiryolu altyapısı ile ulaşım merkezi haline gelmiştir.


## Nüfus.
2023 yılı itibarıyla Wattwil'in nüfusu 9.161 kişidir. Nüfusun önemli bir kısmı İsviçre vatandaşı olmakla birlikte, göçmen kökenli topluluklar da mevcuttur.


## Yönetim.
Wattwil, doğrudan demokrasi ilkesiyle yönetilen bir İsviçre belediyesidir. Belediye meclisi, yasama görevini üstlenirken; yürütme işleri yerel yönetim başkanı ve yürütme kurulu tarafından yürütülür.


## Ekonomi.
Wattwil ekonomisi tarım, sanayi ve hizmet sektörüne dayanır. 2007 yılı itibarıyla birincil sektörde 383, ikincil sektörde 1.608 ve üçüncül sektörde 2.421 kişi çalışmaktadır. Bölgede tekstil ve mekanik mühendislik alanlarında faaliyet gösteren çok sayıda küçük ve orta ölçekli işletme bulunmaktadır.


## Belediye hizmetleri.
Belediye; atık toplama, içme suyu, kanalizasyon, sosyal yardım, yaşlı bakımı ve eğitim gibi birçok alanda hizmet sunmaktadır. Ayrıca yerel yönetim tarafından desteklenen kültürel etkinlikler ve spor faaliyetleri de önemli yer tutmaktadır.


## Eğitim.
Wattwil'de eğitim yapısı oldukça gelişmiştir. Bölgede Kantonsschule Wattwil (ortaöğretim), Berufs- und Weiterbildungszentrum Toggenburg (mesleki eğitim) ve İsviçre Tekstil Meslek Okulu gibi çeşitli kurumlar bulunmaktadır.


## Ulaşım.
Wattwil, Bodensee-Toggenburg ve Uznach-Wattwil demiryolu hatlarının kesişim noktasında bulunur. Wattwil tren istasyonu, St. Gallen S-Bahn ve InterRegio Voralpen-Express trenlerine hizmet vermektedir. Bu yönüyle Toggenburg bölgesinin önemli ulaşım merkezlerinden biridir.


## Tarihî ve turistik yerler.
  - Iberg Kalesi: 1240 yılında inşa edilmiş, 1901-1902 yıllarında yeniden yapılmıştır. Bugün koruma altındadır.
  - St. Maria der Engel Manastırı: 1622'de kurulmuş Kapuçin manastırıdır, barok mimarisiyle dikkat çeker.
  - Reformierte Kirche Wattwil: 1845-1848 arasında inşa edilen neoklasik bir Protestan kilisesidir.
  - Thurweg: Thur Nehri boyunca uzanan popüler yürüyüş ve doğa yolu.


## Kültür.
Belediyede tiyatro (Chössi Theater), sinema (Kino Passerelle) ve konser etkinlikleri düzenlenmektedir. Ayrıca Markthalle Toggenburg çok amaçlı etkinlikler için kullanılan önemli bir mekândır.
# Rüthi
Rüthi, İsviçre'nin doğusunda, St. Gallen kantonuna bağlı Rheintal bölgesinde yer alan bir belediyedir. Ren Nehri'ne komşu konumu, Rüthi'ye hem ekonomik hem de turistik açıdan stratejik bir önem kazandırmaktadır.


## Tarihçe.
Rüthi'nin tarihî kayıtlarda ilk kez 820 yılında adı geçmiştir. Orta Çağ boyunca St. Gallen Manastırı'na bağlı kalan bölge, 1803'te St. Gallen kantonunun kurulmasıyla bu kantona dâhil edilmiştir. 1858 yılında Rüthi, Rorschach–Chur demiryolu hattına bağlanarak ulaşım açısından büyük bir gelişme kaydetmiştir.


## Nüfus.
2024 yılı itibarıyla Rüthi’nin nüfusu yaklaşık 2.345’tir. 2000 yılı nüfus verilerine göre, halkın %70.6’sı Roma Katolik Kilisesi, %10.9’u İsviçre Reform Kilisesi mensubudur. %9.3’lük kesim ise İslam dinine inanmaktadır. Geri kalan nüfus farklı inanç gruplarına mensup ya da dinsizdir.


## Yönetim Yapısı.
Rüthi Belediyesi, yerel düzeyde bağımsız bir yönetim yapısına sahiptir. Belediye başkanı ("Gemeindepräsident") Thomas Ammann’dır. Belediyede çeşitli hizmetler idari daireler ("Ämter") aracılığıyla sunulmaktadır. Yerel yönetim, St. Gallen kantonunun denetimi ve rehberliği altında faaliyet göstermektedir.


## Ekonomi.
Rüthi’nin ekonomisi hem sanayi hem de tarım sektörüne dayanmaktadır. Bölgede birçok küçük ve orta ölçekli üretim ve hizmet işletmesi faaliyet göstermektedir. Tarım faaliyetleri ise özellikle süt hayvancılığı, mısır ve çayır otları üretimiyle öne çıkar. Son yıllarda sürdürülebilir mimari ve sosyal projeler, belediyenin kalkınmasında önemli rol oynamaktadır.


## Hizmetler ve Belediye Tesisleri.
Belediye, halkına geniş yelpazede hizmet sunmaktadır. Eğitim kurumları arasında anaokulu ve ilkokul yer almakta, ortaöğretim için ise yakın çevre belediyeleriyle iş birliği yapılmaktadır. Sağlık hizmetleri ise bölgesel sağlık merkezleri aracılığıyla sağlanmaktadır. Rüthi ayrıca kütüphane, spor tesisi, oyun alanları ve yaşlı bakım evi gibi sosyal altyapılara sahiptir.


## Tarihi ve Turistik Yerler.
Rüthi, İsviçre’nin ulusal kültürel miras listesinde yer alan yapı ve alanlara sahiptir. Köy merkezindeki tarihi kilise ve geleneksel konutlar mimari açıdan dikkat çekmektedir. Ayrıca, modern mimarinin örneği olan "Generationenhaus Rüthi", sürdürülebilir toplumsal yaşam anlayışını yansıtan önemli bir yapıdır. Ren Nehri kıyısında yürüyüş yolları ve bisiklet rotaları yer almaktadır.
# Coup de grâce
Coup de grâce (ˌ; fr, "merhamet darbesi" veya "son darbe"), ağır yaralanmış bir kişi ya da hayvanın acı çekmesini sonlandırmak amacıyla vurulan ölümcül son darbe anlamına gelmektedir. Bu terim, ölümcül şekilde yaralanmış sivillerin ya da askerlerin dost ya da düşman fark etmeksizin acısını dindirmek amacıyla, rızaları olsun ya da olmasın gerçekleştirilen bir merhamet öldürmesini ifade edebilir. Anlamı zamanla genişleyerek, mecazî anlamda bir sonun ya da yıkımın gerçekleşmesine neden olan nihai olayı tanımlamak için de kullanılmaya başlanmıştır. 1699 tarihli bir kaynakta, bu ifade bir durumun nihayete erdirilmesi bağlamında yer alırken, 1745 tarihli bir örnekte suçlulara uygulanan son darbe anlamında geçmektedir. 1820’de ise bu deyim, mecazi anlamda bir kişinin sonunu getiren bir eylem ya da unsur için kullanılmıştır.


## Modern hukuk.
Günümüzde, savaşta hareket kabiliyetini yitirmiş askerler için uygulanan bir coup de grâce (merhamet darbesi) savaş suçu kapsamında değerlendirilir; zira savaş hukuku, bu durumda olanların bakım altına alınmasını zorunlu kılmakta ve merhamet amacıyla dahi olsa öldürülmelerini yasaklamaktadır.
# Etnografya Müzesi (Budapeşte)
Etnografya Müzesi (), Macaristan'ın başkenti Budapeşte'de bulunan bir etnografya müzesidir. Müze, 1872 yılında Macar Ulusal Müzesi'nin Etnografa Dairesi olarak kurulmuş olup 1947 yılında ayrı bir müze haline getirildi. Günümüz binası Zugló semtinde Kent Parkı yer almakta olup Mayıs 2022 tarihinde açıldı.
# Genç Bir Kadının Portresi
 - YÖNLENDİRME 
Genç Bir Kadının Portresi, İtalyan Rönesansı ressamı Sandro Botticelli'ye atfedilen bir tablodur. Bazı otoriteler eseri Jacopo da Sellaio'ya atfetse de, Botticelli'nin tabloyu 1480 ile 1485 yılları arasında yaptığı düşünülmektedir. Kadın profilden betimlenmiş olup, büstü boynuna taktığı bir kameo madalyonu gösterecek şekilde üç çeyrek görünümdedir. Tablodaki madalyon, Lorenzo de' Medici'ye ait olan, Apollon ve Marsyas'ı betimleyen ünlü bir antik karnelyan taşı olan "Neron'un Mührü"nün ters bir kopyasıdır.#YÖNLENDİRME #YÖNLENDİRME 
Tablo, Almanya'nın Frankfurt şehrindeki Städel Müzesi'nde sergilenmektedir. Botticelli'nin diğer benzer tabloları Londra'daki National Gallery'de, Berlin'deki Gemäldegalerie'de ve Tokyo'daki Marubeni Koleksiyonu'nda bulunmaktadır.#YÖNLENDİRME 
Sanat tarihçisi Aby Warburg, tablonun Simonetta Vespucci'nin idealize edilmiş bir portresi olduğunu ilk öne süren kişidir.
Bu iddia, Alman akademisyenler tarafından öne sürülen ve tablonun bir su perisi (nemf) veya tanrıça olarak mitolojileştirilmiş, ideal güzellikte genç bir kadını tasvir ettiğini belirten önceki bir yoruma meydan okumuştur; bu görüş, Städel tarafından esere verilen başlığa da yansımıştır. Eser, Botticelli veya atölyesi tarafından yapılan bu tür bir grup tabloya aittir.#YÖNLENDİRME Sanat tarihçisi Emanuele Lugli, tablonun merkezindeki üç saç "püskülünün" aşağı doğru alevleri temsil ettiğini ve Rönesans'ta "saçın arzuyu körüklediği" düşünüldüğünden, portreye bakanların hissetmesi gereken aşkı sembolize ettiğini öne sürmüştür.
# 1818 Zurma katliamı
1818 Zurma Katliamı, Osmanlı İmparatorluğu tarafından 1818 yılında Zurma kuşatması sırasında gerçekleştirilen bir katliamdır. Bu olay, Necid Seferi (1817-1818) kapsamında yaşanmıştır.


## Arka plan.
Ocak 1818'de, Kavalalı İbrahim Paşa komutasındaki Osmanlı birlikleri, savunma ve erzak açısından güçlü olan Zurma kalesine yöneldi.
İbrahim Paşa, kaleye vardığında doğu tarafından kuşatmayı başlattı. Top atışlarına ve duvarlara yönelik saldırılara rağmen kale savunucuları Osmanlıları püskürttü. Paşa, garnizonla müzakere etmeye çalıştıysa da bu girişimi başarısız oldu.
Osmanlılar kaleye yaklaşık 5.300 top atışı gerçekleştirdi. Yenilenen bir saldırı daha yapıldı ancak bu girişimde 600 Osmanlı askeri hayatını kaybetti. Kale savunucuları, hasar gören duvarları hızla onardı. Daha sonra kuşatma, Mut'ab bin Afisan liderliğinde güney cephesinden sürdürüldü. Sonunda Osmanlılar kaleyi ele geçirmeyi başardı ve her yönden kaleye girerek kontrolü sağladı.


## Katliam.
Osmanlı birlikleri kaleye girdikten sonra dükkanlar ve evlerdeki sivil halk hedef alındı. Sokak çatışmaları yaşandı ve Osmanlılar da kayıplar verdi. Teslim olanların silahları toplandıktan sonra Osmanlılar tarafından öldürüldükleri bildirildi. Kale yağmalandı; para, silah, hayvan, giysi ve kişisel eşyalar ele geçirildi. Kale sonunda tamamen boşaltıldı.
İbrahim Paşa, 3.000 kadın ve çocuğu esir aldı ve Diriye'ye gönderdi.
Katliam sonucunda 800 Suudi askeri öldürüldü. Kale savunmasında görevli 1.200 askerden sadece 400'ü sağ kurtuldu.
# Richard Ríos
 Orta saha
 | title = Başarıları
 | madalyalar = 
 #YÖNLENDİRME 
Ríchard Ríos (d. 2 Haziran 2000), Kolombiyalı profesyonel futbolcu. Orta saha mevkiinde görev almaktadır. Portekiz Süper Ligi ekiplerinden SL Benfica'da forma giymektedir.


## Başarıları.
 - Flamengo
  - Série A (Brezilya): 2020
  - Campeonato Carioca: 2020, 2021
 - Palmeiras
  - Série A (Brezilya): 2023
  - Campeonato Paulista: 2024
 - Kolombiya
  - Copa América finalist: 2024
# Enzo Ferrari (futbolcu)
11 2025 (82 yaşında) Udine, İtalya Forvet
 | title = Başarıları
 | madalyalar = 
Enzo Ferrari (21 Ekim 1942 – 11 Mayıs 2025), forvet pozisyonunda yer alan eski İtalyan futbolcu ve teknik sorumlu.


## Hayatı.
Ferrari, 21 Ekim 1942'de San Donà di Piave, İtalya'da doğdu. Aktif futbol kariyerini 1961-1977 yılları arasında ülkesi İtalya'daki farklı kulüplerde sürdürmüş sahaya çıktığı 315 maçta 64 gole imza attı.
Sporu bıraktıktan sonra 1978-2002 yılları arasında ülkesi İtalya ile İspanya'da teknik sorumlu olarak çalıştı.
Ferrari, 11 Mayıs 2025'te Udine, İtalya'da 82 yaşında öldü.
# Jorge Carrascal
 Orta saha
 | title = Başarıları
 | madalyalar = 
 #YÖNLENDİRME 
Jorge Carrascal (d. 25 Mayıs 1998), Kolombiyalı profesyonel futbolcudur. Orta saha mevkiinde görev almaktadır. Rossiyskaya Premyer-Liga ekiplerinden Dinamo Moskva'da forma giymektedir.


## Başarıları.
 - River Plate
  - Primera División (Arjantin): 2021
  - Recopa Sudamericana: 2019
  - Arjantin Süper Kupası: 2019
  - Trofeo de Campeones: 2021
 - CSKA Moscow
  - Kubok Rossii: 2022–23
# Sanat Salonu (Budapeşte)
Sanat Salonu (), Macaristan'ın başkenti Budapeşte'de bulunan bir sanat müzesidir. Müze, 1896 yılında kurulmuş olup Kahramanlar Meydanı'nda Güzel Sanatlar Müzesi'nin karşısında yer almaktadır.
Sanat Müzesi, geçici sanat sergilerine ev sahipliği yapmaktadır. Kendi koleksiyonunu sürdürmeyen sanatçılar tarafından işletilen bir kurum olarak Alman Kunstalles programında faaliyet göstermektedir. Macar Sanat Akademisi'nin bir kurumudur.
# Yáser Asprilla
 Orta Saha
 | title = Başarıları
 | madalyalar = 
 #YÖNLENDİRME 
Yáser Asprilla (d. 19 Kasım 2003), Kolombiyalı profesyonel futbolcu. Orta Saha mevkiinde görev almaktadır. La Liga ekiplerinden Girona FC'de forma giymektedir.
# Brenta, Lombardiya
Brenta, İtalya'nin Lombardiya bölgesine bağlı Varese ilinde bulunan bir komündür.
# Macar Ulusal Galerisi
Macar Ulusal Galerisi (), Macaristan'ın başkenti Budapeşte'de bulunan bir ulusal sanat müzesidir. Müze, 5 Ekim 1957 tarihinde kurulmuş olup Kahramanlar Meydanı'nda Güzel Sanatlar Müzesi'nin karşısında yer almaktadır.
Koleksiyonları, Macar sanatını, Paris'te ve Batı'daki diğer yerlerde çalışan on dokuzuncu ve yirminci yüzyıl Macar sanatçılarının eserleri de dahil olmak üzere tüm türlerde kapsamaktadır. Ulusal Galeri, Ortaçağ, Rönesans, Gotik sanat ve Barok Macar sanatına ev sahipliği yapmaktadır. Koleksiyon 15. yüzyıldan kalma ahşap sunaklar içerir.
# Néstor Lorenzo
 Defans
 | title = Başarıları
 | madalyalar = 
 #YÖNLENDİRME 
Néstor Lorenzo (d. 26 Şubat 1966), Arjantinli eski profesyonel futbolcudur. Kolombiya millî futbol takımı teknik direktör'üdür.


## Başarıları.
### Futbolcu.
 - Argentinos Juniors
  - Copa Interamericana: 1985
 - AS Bari
  - Mitropa Cup: 1990
 - Arjantin
  - FIFA Dünya Kupası finalist: 1990


### Teknik Direktör.
 - FBC Melgar
  - Torneo Apertura: 2022
 - Kolombiya
  - Copa América finaist: 2024
# Macar Ulusal Tarih Müzesi
Macar Ulusal Tarih Müzesi (), Macaristan'ın başkenti Budapeşte'de bulunan bir ulusal sanat müzesidir. Müze, 1802 yılında kurulmuş olup Józsefváros semtinde yer almaktadır. Macaristan ve bölgenin en büyük doğal tarih koleksiyonlarına ev sahipliği yapmaktadır.