BILGEM-AI/BILGE-Wiki-Tr-Plus huggingface dataset:
# Deniz teknolojisi mühendisliği
Deniz teknolojisi mühendisliği, denizcilik sektöründe kullanılan teknolojilerin tasarımı, geliştirilmesi ve uygulanması üzerine odaklanan bir mühendislik dalıdır.


## Amacı.
Deniz teknolojisi mühendisliği programının amacı, gemi ve deniz taşıtlarının projelendirmesinde, denizin içinde ve dibinde bulunan canlı ve cansız zenginliklerin (petrol, doğalgaz ve deniz ürünlerinin) aranması ve üretilmesinde, deniz kirliliğinin önlenmesinde kullanılan her türlü yapı ve aracın (gemi, platform vb.) tasarımı ve üretilmesi alanında eğitim ve araştırma yapmaktır.


## Eğitim.
Deniz teknolojisi mühendisliği programında eğitim süresi 4 yıldır. Programda matematik ve fizik gibi temel fen alanları ile ilgili dersler yanında, akışkanlar mekaniği, gemi geometrisi, gemi mukavemeti, imal usulleri, Osenografi, dalga mekaniği, termodinamik, hidrodinamik, deniz kirliliği, kazı yapıları ve deniz hukuku gibi dersler okutulmaktadır.


## Kazandıkları unvan ve yaptıkları işler.
Deniz teknolojisi mühendisliği programını bitirenlere "Gemi İnşaatı ve Deniz Mühendisi" unvanı verilir. Ayrıca 2009 yılında alınan kararla bölümün adı 'Gemi ve Deniz Teknolojisi Mühendisliği' olarak değiştirilmiştir. Gemi inşaatı mühendisliği unvanı ile tersanelerde, gemi ve yat dizayn bürolarında, deniz taşımacılığı ile ilgili şirketlerde çalışılabilir. Deniz mühendisleri denizde bulunan hammaddelerin bulunması ve işletilmesinde kullanılacak araçları tasarlar ve en ekonomik yolla üretimi planlar. Ayrıca, denizde seyreden taşıtların yapım, onarım ve yönetimi konularında liman ve kıyı yapıları inşaatında ve deniz kirliliğini önleme teknolojisi alanında mühendislik hizmetleri verirler.


## Türkiye'de çalışma alanları.
Gemi inşaatı ve Deniz mühendisleri tersanelerde, gemi dizayn bürolarında, DSİ'de, TCDD'de, petrol şirketlerinde, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının çeşitli birimlerinde, üniversitelerde görev alabilirler.
# Sistem mühendisliği
Sistem mühendisliği, karmaşık sistemlerin ve bu sistemleri oluşturan alt sistemlerin tasarımı, üretimi ve bakımını, zaman ve maliyet kısıtlarını dikkate alarak gerçekleştirmeyi amaçlayan bir mühendisliktir. Modern dünyada, karmaşık sistemler genellikle teknik, biyolojik, sosyolojik, çevresel, endüstriyel, politik, finansal ve ekonomik unsurlardan oluşan bileşimler olarak karşımıza çıkmaktadır.
Sistem mühendisliği eğitim programları, bu karmaşık sistemlerin işlevsel bir bütün olarak analiz edilmesi için gerekli temel kavram, araç ve yöntemleri öğrencilere sunar. Bu programlar, farklı disiplinlerden çeşitli yöntemleri entegre edebilme yeteneğine sahip sistem mühendisliği araçlarını içerir; bilgisayarlar da bu araçlardan biridir.
Sistem mühendisleri, geniş bir kapsamda faaliyet gösteren kurumlarda, üretim, planlama, kontrol ve yönetim gibi farklı birim ve kademelerde görev alabilirler.
# Jeofizik mühendisliği
Jeofizik mühendisliği, Yerküre'deki maden, mineral, petrol, doğalgaz, su ya da inşaatlar için zeminlerin incelenmesi, konumunun saptanmasını ve dinamiğinin araştırmasını bilimsel yöntemlerle yapan bir mühendislik dalıdır.
# Havacılık ve uzay mühendisliği
 - YÖNLENDİRME 
Havacılık ve uzay mühendisliği, insanlı ve insansız hava ve uzay araçlarının geliştirilmesiyle ilgili bir mühendislik dalıdır. Havacılık mühendisliği ve uzay mühendisliği olarak örtüşen iki dalı bulunur. Aviyonik mühendisliği benzerdir, ancak havacılık mühendisliğinin elektronik sistemleri kısmını kapsar.
"Havacılık mühendisliği", bu alan için önceden kullanılan bir terimdi. Uçuş teknolojileri, uzayda faaliyet gösteren araçları da içerecek şekilde geliştikçe daha geniş olan "havacılık ve uzay mühendisliği" terimi kullanılmaya başlandı.
Uçuş taşıtları, araç bileşenlerine uygulanan yapısal yükler ile atmosfer basıncı ve sıcaklıktaki değişikliklerin neden olduğu zorlu koşullara maruz kalmaktadır. Bundan dolayı hava ve uzay taşıtları; aerodinamik, tahrik, aviyonik, malzeme bilimi, yapı statiği ve imalat gibi çok çeşitli teknolojilerin ve mühendislik alanlarının katkılarıyla üretilebilmektedir. Bu teknolojiler arasındaki etkileşim, havacılık ve uzay mühendisliği olarak bilinir. Havacılık ve uzay mühendisliği, ilgili disiplinlerin karmaşıklığı ve artan sayısı nedeniyle her biri kendi uzmanlık alanına sahip mühendis ekipleri tarafından yürütülür.
# Hidrojeoloji mühendisliği
Hidrojeoloji mühendisliği, yer altı suyu kaynaklarının keşfi, yönetimi ve korunmasıyla ilgilenen bir mühendislik dalıdır. Bu alanda çalışan profesyoneller, yer altı suyu hareketleri, su kirliliği, su kaynaklarının sürdürülebilir kullanımı ve yer altı suyu rezervuarlarının değerlendirilmesi gibi konularla ilgilenirler.


## Çalışma alanları.
Başlıca çalışma alanlarından birisi de baraj ve regülatör gibi su yapılarında ortaya çıkabilecek su kaçaklarının araştırılması ve engellenmesine yönelik mühendislik önlemlerinin belirlenmesidir. Hidrojeoloji mühendisleri, istenilen miktar ve kalitede yeraltı suyunun sağlanması, yeraltı su kaynaklarının korunması ve gerektiğinde yeraltı suyundan kaynaklanan drenaj problemlerinin çözümlenmesi amacıyla ilgili kamu kuruluşlarında (DSİ, MTA, Köy Hizmetleri, İller Bankası, Tarım ve Orman Bakanlığı, belediyeler vb..) bu konularda danışmanlık ve müteahhitlik hizmetleri veren ulusal ve uluslararası kuruluşlarda da görev alabilir. 
Hidrojeoloji mühendisliği programının amacı, içme, kullanma, sulama, hidroterapi, hidrolik ve jeotermal enerji üretimi amacıyla istenilen miktar ve kalitede yeraltı suyunun sağlanması, sağlanan suyun kirletici etkilerden korunması konularında çalışacak teknik insangücünü yetiştirmek ve araştırma yapmaktır.


## Kazandıkları Unvan ve Yaptıkları İşler.
Hidrojeoloji mühendisliği programını bitirenler "Hidrojeoloji Mühendisi" unvanını almaya hak kazanırlar. Hidrojeoloji mühendisi evde, tarımda ve endüstride ihtiyaç duyulan miktar ve kalitede yeraltı suyunun aranması, bulunması, ekonomik bir biçimde kullanıma sunulması ve kirletici etkilerden korunması amacıyla araştırmalar yapar. Hidrojeoloji mühendisinin başlıca çalışma alanlarından biri de baraj ve regülatör gibi su yapılarında ortaya çıkabilecek su kaçaklarının araştırılması ve engellenmesine yönelik mühendislik önlemlerinin belirlenmesidir.
# Gemi makinisti
Bir gemi makinisti veya çarkçıbaşı, bir su taşıtının ve mürettebatının, yolcularının ve kargosunun tahrik tesislerini ve destek sistemlerini işletmek ve bakımından sorumlu ve yetkili lisanslı bir denizcidir.
Gemi makinistleri ayrıca, gemilerde bulunan atık su sistemleri, yakıt transfer sistemleri, aydınlatma sistemleri, havalandırma ve tatlı su sistemlerinin, düzenli olarak çalışmasından ve bakım-tutumundan da sorumludurlar. Dünya ticari ve askerî deniz filolarındaki gemiler, hiçbir şekilde, gemi mühendisleri olmadan yürütülemez.


## Eğitimi.
Gemi Makineleri İşletme Mühendisliği Bölümü'nde 4 yıllık lisans eğitimini takiben mezunlar Gemi Makineleri İşletme Mühendisliği Lisans Diplomalarını alırlar. Mezunlar gemi makineleri, içten yanmalı makineler, türbinler, güç ve yük aktarma ve kumanda sistemleri, basınçlı kaplar, ısıtma havalandırma iklimlendirme, kazanlar, kompresörler, arıtma ve ayrıştırma sistemleri, akışkan depolama ve aktarma sistemleri ve kumanda kontrol sistemleri tasarım, projelendirme, projelerin uygulanması ve denetim işlerini yaparlar.
# Avrupa köstebeği
Avrupa köstebeği ("Talpa europaea"), köstebekgiller (Talpidae) familyasından bir köstebek türüdür.
Rengi tekdüze siyah, karın kısmı biraz daha açıktır. Göz açıklığı zorlukla görülebilir. Kulaklar kapanabilir. Burun ve kuyruklarındaki tüylerle avlarını ya da tehlikeleri algılayabilirler. 
Çayırlık yerler, geniş yapraklı ormanlar, nadiren iğne yapraklı ormanlardaki gevşek topraklarda yaşar, kumlu ve taşlık topraklardan kaçınırlar.
Avrupa'dan Sibirya ve Batı Asya'ya kadar yaygındır. Akdeniz bölgesinde çok yakın alttürleri görülür. Türkiye'de daha çok Trakya ve Kuzey Anadolu'da yaygındır. Türkiye'deki alttürü Talpa europaea velessiensis'dir.
Özgün ve ilginç yeraltı galerileri oluştururlar. Açtıkları oval kesitli galeriler 20–40 cm. (kışın 60 cm.) derinliklere; dışarıya yığdıkları toprak (köstebek tepeleri olarak adlandırılır)
Nadir de olsa 1 m yüksekliğe ulaşabilir. Çıkardıkları toprağın toplam ağırlığı 750 kg'ı bulabilir. Futbol sahası büyüklüğünde bir alana yayılan bu galeri ağı, nesiller boyu kullanılabilir. Genişletilmiş küresel galeriler, otlarla döşenerek yuva, avlanma sahası ve yiyecek deposu görevini görür.
Yalnız yaşarlar ve karşılaştıkları zaman kavga çıkarırlar. Kazanan diğerini öldürüp yiyebilir. 
Genellikle en fazla 3 yıl, bazıları 6 yıla kadar yaşayabilir.
Daha çok solucanlar, böcek ve larvaları, bazen de sivrifare türlerini yerler.
Yılda bir defa, her doğumda 3-6 çıplak yavru meydana getirirler.
Köstebekler, açlığa dayanamadıkları için yuvalarında yiyecek biriktirirler. Günde kendi ağırlıklarının 1.5 misli besin alabilirler. Bazen bir köstebek yüzlerce toprak solucanını saklayabilir. Bu solucanların genelde sadece başlarını çiğneyip bırakırlar. Böylece, avlarının gitmesine engel oldukları gibi, taze kalmasını da sağlarlar.
Esas olarak solucanlarla beslenirler, aynı zamanda böcekler, kırkayaklar ve hatta fareler ile de beslenirler.
# Oort bulutu
Oort Bulutu veya Öpik-Oort Bulutu, Güneş'in etrafında dönen kuyruklu yıldız kümesi. Bu kuyruklu yıldızların enberi ölçeği 5-50 AB (Astronomi birimi) ve enöte ölçeği ise 30.000-100.000 AB'dir (bu uzaklıkların hepsi güneş merkezlidir). Unutulmamalıdır ki enöte yörüngeleri Plüton'un yörüngesinin (ortalama 39 AB) çok ötesindedir.
Güneş'e en yakın yıldız olan Proxima Centauri 270.000 AB uzakta olduğundan, bu kuyruklu yıldızların yörüngeleri yakınından geçtikleri yıldızlar tarafından değiştirilebilir. Bunun sonucu ya Güneş Sistemi'ne doğru ya da yörüngeyi değiştiren yıldıza doğru yönelirler. Doğal olarak bu tür kuyruklu yıldızların yörüngeleri yüz binlerce yıl olabilir. Bu özelliklerinden dolayı Oort Bulutu, "donmuş kuyruklu yıldızların deposu" olarak da anılır.
İlk olarak 1932'de Ernst Öpik, bir kuyruklu yıldız deposunun varlığından söz etmiştir. 1950'de Jan Hendrik Oort, çok uzak bir gezegenden gelen kuyruklu yıldızlardan söz etmiştir.
Bulut'taki tahmini kuyruklu yıldızların sayısı 1011 ile 1012 (100 milyar ile 1000 milyar)'dır. Tahmini toplam kütlesi 3•1025 kg'dır. 100.000 AB yarıçaplı bir bulut yörüngesinin yaşam süresi ise, 1,1 milyar yıl tahmin edilmektedir.
Oort Bulutu'nun iki ayrı bölgeden oluştuğu düşünülmektedir: Küre şeklindeki dış Oort Bulutu ve disk şeklindeki iç Oort Blutu veya Hills Bulutu.


## Hipotez.
1932'de Estonyalı astronom Ernst Öpik, uzun dönemli kuyruklu yıldızların Güneş Sistemi'nin en dış kenarında yörüngede bir buluttan geldiğini ileri sürdü. Hollandalı astronom Jan Oort, 1950'de bu fikri bağımsız olarak bir çelişkiyi çözmek için uğraştı.
Güneş Sistemi'nin varlığı boyunca, kuyruk yıldızlarının yörüngeleri kararsızdır ve sonunda dinamikler, bir kuyruklu yıldızın Güneş'le veya bir gezegenle çarpışması veya başka şekilde Güneş Sistemi'nden gezegensel dalgalanmalar yoluyla atılması gerektiğini belirtir.
Dahası, uçucu kompozisyonu, Güneş'e defalarca yaklaştıkça, kuyruklu yıldız bölünür veya daha fazla gaz çıkmasını önleyen bir izolasyon kabuğunu geliştirene kadar radyasyon yavaşça uçucu maddeleri kaynatır.
# George Dickie (filozof)
George Dickie (12 Ağustos 1926, Florida - 24 Mart 2020), Amerikalı filozof. Analitik sanat felsefesi geleneğinin en etkili filozoflarından olup University of Illinois'da emeritus profesörlük yapmıştır. Kurucularından olduğu kurumsal sanat teorisi ile birçok destekleyicinin yanında pek çok tepki de almıştır.
Önemli eserleri Türkçeye çevrilmemiş olup "Aesthetics: An Introduction" (Pegasus, 1971), "Art and the Aesthetic: An Institutional Analysis" (Cornell University Press, 1974), "The Art Circle" (Haven Publications, 1984), "Evaluating Art" (Temple University Press, 1988), "Art and Value" (Blackwell, 2001) şeklinde özetlenebilir.
# Kurumsal sanat kuramı
Sanat eserini içinde bulunduğu kültüre bağlı olarak tanımlamaya yönelik bir kuramdır.
Kurumsal sanat kuramının temelleri ilk olarak Arthur Danto'nun 1964'te yazdığı, Andy Warhol'un "Brillo Kutuları" eserinin, sanat eseri olarak kabul edilmeyen gerçek Brillo kutularından görünürde ayırt edilemez olmasından yola çıkan "The Artworld" ("Sanat Dünyası") makalesiyle atılmıştır. Bir şeyin sanat eseri olarak kabul edilmesi için gözle görünen, kendi içindeki özellikler dışında sanat teorisi, sanat tarihi bilinci gibi bağlamların da gerekli olduğunu sanat dünyası adını verdiği bir çevre ile bağıntılı bir şekilde öne sürmüştür.
Danto'nun görüşleri daha sonra kurumsal teoriden semantik bir teoriye doğru kayarken, yazdığı makaleden etkilenip yola çıkan George Dickie bu teoriyi geliştirmiş ve 1974'te yazdığı "Art and the Aesthetics" ("Sanat ve Estetik") isimli kitabında sanatın tanımını:
"Bazı taraflarının kendisine, sosyal bir kurumu (sanat dünyası) temsil eden bazı kişi/kişiler tarafından beğenilmeye aday olmaya hak kazandırdığı özgün bir yapıt"
olarak yapmıştır. Bu tanımda sanat eseri değerlendirmeye alınmayıp tarafsız bir anlamda kullanılmış, sadece değerlendirmeye aday olduğu belirtilmiştir.
1997'de tekrar gözden geçirdiği tanımda şu değişiklikleri yapmıştır:
  - Sanat eseri, sanat dünyası ahalisine sunulmak üzere yaratılmış özgün bir yapıttır.
  - Sanatçı, sanat eseri yaratımına bilinçli olarak katkıda bulunan bir kişidir.
  - Ahali, kendilerine sunulan sanat nesnesini anlamak için belli bir birikime sahip kişilerdir.
  - Sanat dünyası, tüm sanat dünyası sistemlerinin bütünüdür.
  - Sanat dünyası sistemi, bir sanat eserinin bir sanatçı tarafından bir sanat dünyası ahalisine sunulmasına yarayan bir çerçevedir.


## Kurumsal teoride kullanılan terimlere dair açıklamalar.
"Yapıt (Eser):" İnsan tarafından kasıtlı olarak yapılan bir eylemin mevcut olduğunu belirtir. Örneğin doğadan seçilen bir nesne veya Marcel Duchamp'ın hazıryapımları da kasıtlı olarak seçildiklerinden bu kapsama girerler.
"Beğeni kazanmaya aday:" 'Sanat eseri olarak kabul edilmeye aday' anlamına da gelir; hiç kimse tarafından beğenilmesine gerek yoktur, sadece sanat dünyası tarafından önerilmiştir.
"Kurum:" Koleksiyonerler, küratörler, müze yöneticileri, galericiler, pazarlamacılar, eleştirmenler buna dahildir.
# Acem
Acem aşağıdaki anlamlara gelebilir:
  - Acem (topluluk), topluluk için kullanılan tanımlama
  - Acem (müzik), Klasik Türk müziği'nde mi notasına yakın perde
  - Acem (ülke), İranlı, İran Ülkesi
# Acemaşiran
Acemaşiran (Acem Aşîrân), Klasik Türk müziğinde kullanılan şet makamlarından biri.
Ayrıca neyde, alttan 13. birimde, arkada bulunan deliğe verilen isim.
# Acembûselik
Acem Bûselik, Klâsik Türk müziğinde kullanılan birleşik bir makam.
# Acemkürdî
Acemkürdî, Klâsik Türk müziğinde birleşik bir makam.
# Arazbar
Arazbar (Arazbâr), Klasik Türk müziğinde bir birleşik makam.
# Arazbarbûselik
Arazbarbuselik (Arazbâr Bûselik), Klasik Türk müziğinde bir birleşik makam.
# Arthur Danto
Arthur Coleman Danto (1 Ocak 1924; Ann Arbor, Michigan - 25 Ekim 2013, Manhattan) Amerikalı sanat eleştirmeni, profesör ve filozoftur. Günümüz estetik teorisinin önemli isimlerindendir.
Arthur C. Danto, New York'ta Columbia Üniversitesi'nde felsefe dalında emeritus profesördür. İki kez Guggenheim ve ACLS ve Fulbright dahil olmak üzere pek çok ödül ve bursa layık görülmüş Amerikan Felsefe Birliği ve Amerikan Estetik Derneği gibi kuruluşların başkanlığını yapmıştır. "Karşılaşmalar ve Yansımalar: Tarihsel Günümüzde Sanat" ("Encounters and Reflections: Art in the Historical Present") eseri ile eleştiri alanında "National Book Critics Circle" ödülünü almıştır.
Danto, özellikle 1984'te yazdığı, Hegel'in sanatın sonu tezinin çağdaş versiyonu olan "Sanatın Sonu" ("The End of Art") isimli makalesi ve sonradan geliştirdiği "Sanatın Sonunun Ardından" ("After the End of Art") ile tanınır. Danto'nun tezi, artık sanat yapılmadığı veya eskisi kadar iyi yapılmadığı değil, Batı sanatı tarihinde bir dönemin kapandığı ve apayrı başka bir dönemin başladığıdır. Bu görüşe göre daha önce sanat tarihinde ideoloji temsili takip etmiş, şimdi ise her şeyin meşru olduğu tarih sonrası bir döneme girilmiştir. Sanat üretiminde izlenilmesi gereken felsefi veya üsluba dair kısıtlamalar kalkmış, "sanat tarihi anlatısı" sona ermiştir.
İlgi alanları: Düşünce, Duygu, Sanat felsefesi, Temsil teorisi, Felsefi Psikoloji, Hegel Estetiği ve filozoflardan Maurice Merleau-Ponty and Arthur Schopenhauer.
# Bûselik
Bûselik, Klasik Türk müziğinde on üç basit makamdan biri.
  - Bûselikaşîran
  - Acembûselik
  - Arazbarbûselik
  - Bayatibûselik 
  - Gerdâniyebûselik
  - Hicazbûselik
  - Hisarbûselik
  - Mahurbûselik
  - Muhayyerbûselik
  - Nişaburek
  - Nevabûselik
  - Sababûselik
  - Sultânîbûselik
  - Şehnâzbûselik
  - Tâhirbûselik
 - YÖNLENDİRME 
 - YÖNLENDİRME
# Bûselikaşîran
Bûselik Aşîrân, Klâsik Türk müziğinde bir birleşik makam.
Bakınız: Bûselik
 - YÖNLENDİRME
# Bayati
Bayati ("Bayâtî" veya "Beyâtî"; Uygurca: بايات مۇقامى, "bayat muqami", "байат муқами"), Klasik Türk müziğinde uşşak dörtlüsüne buselik beşlisi katılmasıyla yapılmış eski bir makam veya bayatlı ya da bayata ait olan . Kur'an da bir kıraat makamı.


### Köken bilimi.
Bayat ("günümüzdeki anlamı"), ""taze olmayan, güncelliğini, önemini, özelliğini yitirmiş, çok söylenmiş" anlamındadır. Ancak bayat kelimesinin kadim Türkçedeki anlamı, "varlıklı, devletli"" demektir. Bu anlamda Bayat boyu Oğuz Türklerinin 24 boyundan en varlıklı olanlarından biridir ki Türkiye'de bu boy ve makamdan adını alan ilçelerimiz vardır. Mesela Bayat, Afyonkarahisar; Afyonkarahisar ilinin bir ilçesi gibi veya Bayat, Tosya: Kastamonu Tosya ilçesinin bir köyü gibi veya Bayat, Çorum: Çorum ilinin bir ilçesi olması gibi. Bu beldelere veya kazalara bağlı olan veya kökeni o belde veya kazadan olan anlamında Bayâtî de denilmektedir. Doğu Türkistan'da, Mehemmet Zunun ve Abdukerim Rahman, Bayat Makamı'nın tanyeri ağarırken icra edildiğini kaydetmektedir. Uygur On İki Makam'larında, Bayat makamı on dokuz nağmeden oluşmuştur.


### Kur'an i ve bayati makamı.
Kur'an okunurken de bayati makamı devletli bir makam olarak okunur. Bu makam halen geçerli olan olup kuran eğitimlerinde talim edilir. Bu eğitimde notayla talim esastır. Zaman zaman Mustafa İsmail gibi karilerin piyano ile ses ve makam ayarı yaptığı bilinmektedir. 
Ramazan ve Kurbân Bayramlarında ""sabah namazı" ile "bayram namazı"" arasında müezzin inden bestesi Hatip Zâkiri Hasan Efendi'ye ait olan Bayram salâsı Bayâtî makamında okunur.
# Bayatiaraban
Bayatiaraban (Bayâtî/Beyâtî Arabân), Klasik Türk müziğinde Araban ve bayati makamlarından oluşturulan bir birleşik makam.
# Araban (makam)
Araban (Arabân), Klasik Türk müziği'nde bir makam. Az kullanılmıştır.
# Arabankürdi
Arabankürdi (Arabân Kürdî), Klasik Türk müziğinde az kullanılmış birleşik bir makam.
# Şedaraban
Şedaraban (Şedd-i Arabân), Klasik Türk müziğinde bir birleşik makam. Zirgüleli hicaz makamı dizisinin yegâh [re] perdesi üzerine göçürülmüş şeklidir. Makam, inici olarak kullanılmıştır. Günümüzde iki yüz elliye kadar şedaraban yapıt bulunmaktadır.
# Bayatibûselik
Bayatibuselik (Bayâtî/Beyâtî Bûselik), Klasik Türk müziğinde bayati makamının buselik beşlisi veya dörtlüsü ile sona ermesinden oluşan bir birleşik makam.
# Çargah
Çargâh Türk müziğinde "do" perdesinin adı ve bu perdede karar kılan makam. Klasik Batı müziğinde tam karşılığı do-majördür.
Karar perdesi çargah, güçlüsü gerdaniye, yedeni buselik, seyri çıkıcı.
Çargah makamında Türk musikinde çok fazla sayıda eser bulunmamaktadır. Az sayıda olan eserlerde ise hicaz ve nikriz geçkiler kullanılmıştır. Ancak ilahiler ve mevlevi bestelerinin çoğu çargah makamındadır.
Çargah makamının gelenekteki kullanımı farklıdır. Gelenekte, çargah makamı dizisi saba makamı dizisi ile büyük ölçüde aynıdır. (Çargah perdesi üzerinde hicaz yapar) ancak saba gibi dügah perdesinde değil çargah perdesinde karar verir. 18. yüzyılda uğursuz sayıldığı için kullanılmamaya başlanmıştır. Daha sonra Saadettin Arel tarafından batıdaki do majör karşılığı olarak Çargah (do) perdesinden başlayan ve gelenekte Nigar olarak bilinen dörtlü ve beşliler Çargah olarak adlandırılmış, Nigar Dörtlüsüne Nigar Beşlisi elde edilmesiyle ortaya çıkan diziye çargah makamı dizisi denilmiştir. Günümüzde çargah, yaygın olarak Arel sisteminde önerildiği biçimiyle kullanılmaktadır ancak birçok Türk müziği akademisyeni Çargah makamı dizisi yerine Nigar demeyi, çargahın ise gelenekte kullanıldığı gibi kullanılmasını önermektedir.
# Dügâh
Dügâh, Klasik Türk müziğinde bir birleşik makamdır.
Şedaraban makamından Saba terkibine veya nev-eser'in yegah perdesindeki şeddinden birkaç sesin eklenmesinden oluşur. Durak perdesi, makama da adını verir: Dügah.
# Eviç
Eviç (Evç, Evc), Klasik Türk müziğinde bir birleşik makamdır.
# Evcara
Evcara (Evc-ÂrÂ), Klasik Türk müziğinde bir makam.
Irak perdesindeki Hicaz beşlisine Nim Hicaz perdesinde Hicaz dörtlüsünün eklenmesiyle oluşmuş inici bir makamdır. Zirgüleli Hicaz Makamının Irak perdesindeki şeddidir.
Seyir; tiz durak Eviç perdesi civarından seyre başlanır, eviç perdesinde eksik segah çeşnisi ile yarım karar yapılır, Nim Hicaz perdesinde asma karar yapılır. Yeden Acem Aşirandan sonra karar Iraktır.
Evcara Eserler
Evcara Saz Semaisi (Dilhayat Kalfa)
  - Açıldı sîneme bir tâze yâre
  - Aldı elden gülşen-i bâd-ı hazan
  - Bir şuha gönül âşık olup derbeder oldu
  - Edeyim ben sana tanburla refâkat güzelim
  - Efsûn okur uşşâkına ol gamze-i câdû
  - Dene mızrâbını mutrib çal elin vâr olsun
  - Gelince hatt-ı muanber o meh cemâlimize
  - Gül mevsimi yavrum yine güllerle açıl gez
  - Hasretin gönlümde artık bir âteşten perdedir
  - Hicrânla solan ufkuma gün doğmasa derdin
  - Hüsnüne mâil gönlüm ezelden
  - Mecnun koşar Leyla diye efsaneden efsaneye
  - Sâkî çekemem vâz-ı zârifhaneyi boş ko
  - Söndü yâdımda akisler gibi aşkın seheri
  - Yıllarca elim kalbimin üstünde eğildim
# Gerdâniyebûselik
Gerdaniyebuselik (Gerdâniye Bûselik), Klasik Türk müziğinde gerdaniye makamı ile buselik beşlisinden oluşan bir birleşik makam.
# Ferahnak
Ferahnak (Ferâhnak), Klasik Türk müziğinde bir birleşik makam.
# Ferahnakaşiran
Ferahnakaşiran (Ferâhnak Aşîrân), Klasik Türk müziğinde bir birleşik makam.
# Ferahfeza
Ferahfeza (Ferahfezâ), Klasik Türk müziğinde yegah perdesinde karar kılan makamlardan biri.
Bakınız: yegah
 - YÖNLENDİRME
# Yegâh
Yegah (Yegâh), Klasik Türk müziğinde kalın "re" notası karşılığı sayılan makam.
Bakınız:
  - sultaniyegah
  - ferahfeza
  - Dastgah
# Sultaniyegah
Sultaniyegah (Sultânî Yegâh), Klasik Türk müziğinde bir makam.
# Körsulu
Körsulu, Kırksu'dan doğup, Sır Barajı'na dökülmektedir. Altınyayla (Sisne) ve Geben ovasından Menderes çizerek geçen çay, ilkbaharda çok fazla su taşır. Yazları ise suyunun tarım alanlarında kullanılmasından dolayı kuruma noktasına gelir. Çevresi genellikleaksöğüt ve kavak ağaçları ile kaplıdır. Kargaçayırı mevkiinde kurulan bir barajla bölgedeki eğimden de yararlanılarak bir hidro elektrik santrali yapımı devam etmektedir.
# Hicaz (müzik)
Hicâz, Klasik Türk müziğinde dügah perdesinde karar kılan bir makam ve perde. Hicaz perdesi Türk müziğinde do diyez notasını andıran perdedir. Bu perde makamın yapısındaki en karakteristik perde olduğu için, makama da adını vermiştir.
Hicaz makamı bilinen en eski musiki makamlarından birisidir.
Hicâz makamı makamlar arasında, Yılmaz Öztuna'nın verdiği bilgiye göre 2052 eserle birinci sırayı almaktadır. Hicaz makamına çok yakın olan 3 makam daha vardır. Bunlar Hümayun, Uzzâl ve Zengûle (Zirgüle) makamlarıdır ve hepsi birlikte "Hicaz Grubu" diye adlandırılmaktadır. Birçok musikişinas bu makamları Hicaz makamından ayırt etmeye gerek görmemiştir. Bu şekilde değerlendirecek olursa, Hicaz makamındaki eserlerin sayısı 2481'i bulmaktadır. Hicaz grubundaki makamların değişik perdelerdeki şedleri de çok sevilen ve kullanılan makamlardır. Bu şed makamlar arasında Sûzidil, Şedd-i Arabân, Hicâzkâr ve Evcârâ ilk akla gelenlerdir.
Hicâz makamı, dügâh (la) perdesinde karar eden makamlardandır. Hicaz dörtlüsü ile Rast beşlisinin birleşmesinden teşekkül etmiştir. Güçlüsü neva (re), yedeni rast (sol) perdesidir. Orta sekizlideki sesleri şöyledir: Dügah (la), dik kürdî (bakiyye bemollü si), nim hicaz (bakıyye diyezli do), neva (re), hüseyni (mi), evc (bakiyye diyezli fa), gerdaniye (ince sol) ve muhayyer (ince la). Çıkıcı-inici bir seyir gösterir.
Hicaz makamı ulvî bir hüzün telkin etmektedir. Musikî ile tedavide en fazla kullanılan makamlardandır. Fârâbi,Hicaz makâmının insan rûhuna tevâzû verdiğini belitmektedir. Osmanlı devri hekimlerinden Şuûrî, Tâdil-i Emzîce adlı eserinde Hicaz makamının dervişler meclisinde daha tesirli olduğunu ve tesirinin öğle ile ikindi ezanları arasında daha fazla olduğunu belirtmektedir.
Ayrıca makam, ses ve tını olarak Arap ezgilerine de sahiptir, bu konuda da ismi olan "Hicaz" kelimesine gayet uyum gösterir.
# Hicazbûselik
Hicazbûselik, Klâsik Türk müziğinde hicaz ile bûselik makamından oluşan bir birleşik makam.
Bakınız: hicaz, buselik
 - YÖNLENDİRME
# Hisar (makam)
Hisar (Hisâr), Klasik Türk müziğinde bir birleşik makam veya re diyez notası.
# Hisarbûselik
Hisarbuselik (Hisâr Bûselik), Klasik Türk müziğinde bir birleşik makamdır.
# Hüseynî
Hüseyni (Hüseynî), Klasik Türk müziğinde dügah perdesinde karar kılan bir makam ya da "mi" notası. Anadolu'ya has bir makamdır. Ayrıca halk müziğinde pek çok türkü bu makamdadır. Çıkıcı bir seyre sahiptir. 
Kararı: Dügah perdesi
Güçlüsü: Hüseyni perdesi
Tiz Durağı: Gerdaniye perdesi
Yedeni: Rast Perdesi
Bu makamdaki bazı eserler:
  - Hayal Deryasına (Selahattin Pınar)
  - Hem Cemalin Gösterip (Zeki Duygulu)
  - Her Seherde Sen Gelirsin Aklıma (Nihat Adlim)
  - Hüseynî Peşrev (Lavtacı Andon)
  - Hüseynî Sazsemâîsi (Tatyos Efendi)
# Hüzzam
Hüzzam, Klasik Türk müziğinde segah perdesinde karar eden bir makamdır. 16. yüzyılın dahi bestekârlarından Gazi Giray Han, Hüzzam makamının ilk tarifini vermiştir. Hüzzam makamında elimizde bulunan ilk eser yine Gazi Giray Han'a ait bir peşrevdir. Neva'da Hicaz göstererek seyrine başlar. Gerdaniye'de asma kalışlar yapılır. Gerdaniye üzerine Buselik dizisi eklenerek genişletilirse Neva'da Hümayun gösterilmiş olur. Sonra Segah'ta Hüzzam dörtlüsü gösterilip karara Nim Hisar gösterilerek gidilir.
# Segâh
Segâh (Segah), Klasik Türk müziğinde "si" perdesine yakın seste bir nota ve bu perdeyi karar sesi almış bir makamdır.
Segâh perdesi, si natürel ve si bemol notaları arasında yer alan, natürel si'den 1 koma daha pes bir perdedir.
Segâh makamı ise, kararını segâh perdesinden alan, çıkıcı seyir takip eden bir makamdır. Güçlü sesi olarak nevâ (batı müziğinde La), yeden olarak kürdi veya rast perdesi kullanılabilen bir makamdır.
 - YÖNLENDİRME 
 - YÖNLENDİRME
# Sultanihüzzam
Sultanihüzzam (Sultânî Hüzzâm), Klasik Türk müziğinde bir birleşik makam.
# Video sanatı
Video sanatı, hareketli imgelere dayalı, 1960'larda ortaya çıkmış bir sanatsal üretim biçimidir. Görüntü veya ses verilerinden oluşup analog veya dijital ortamlarda saklanabilir.
Aralarında birçok paralellik ve ilişki olmasına rağmen video sanatı film veya sinema değildir. Video sanatı ile sinema arasındaki farklardan birisi; videonun, sinemanın dayandığı birçok temele dayanmaması; oyuncu, diyalog, konu, senaryo gibi öğelere sahip olmak zorunda olmaması ve eğlence amaçlı sinemada bulunan özelliklere bağımlı olmamasıdır. Bu ayrım videoyu sadece sinemadan değil, tanımların bulanıklaştığı bağımsız filmler, kısa filmler, avant-garde sinema gibi sinemanın alt kategorilerinden de ayırmak için önemlidir. Temel olarak, sinemanın ana amacı eğlendirmek iken; videonun ise mecranın sınırlarını keşfetmek veya izleyicinin alışılageldik sinema nedeniyle oluşmuş beklentilerine saldırıda bulunmak gibi çeşitli amaçlar güdebildiğini söyleyebiliriz.
Video sanatının Nam June Paik'ın 1965'te satın alıp denemelerine başladığı Sony Portapak ile başladığı söylenir. İlk olarak Papa VI. Paul'un New York'taki geçişini kaydetmiş, daha sonra aynı gün bunu Greenwich Village Cafe'de oynatmıştır. Sony Portapak çıkmadan önce hareketli resim teknolojisi yüksek fiyatlar ve anında oynatılamama gibi nedenlerden dolayı tüketiciler arasında yaygın değildi. Bunun sonucunda birçok sanatçı videoya filmden daha çok ilgi duydu. Bu teknolojiler birbiri içine geçtiğinde de bu ilgi daha da arttı.
Video sanatı en etkili zamanlarını 1960 ve 1970'lerde yaşamıştır. Hâlâ da uygulanmaya devam edilen video sanatı, günümüzde daha çok başka ortam ve araçlarla birleştirilmekte, örneğin büyük bir enstalasyonun veya performansın bir parçası olarak kullanılabilmektedir.
# Irak (makam)
Irak (Irâk), Klasik Türk müziğinde, aynı adla anılan ve kalın fa diyez notasını andıran perdedeki makamlardan biri.
 - YÖNLENDİRME
# Isfahan (makam)
Isfahân, Klasik Türk müziğinde dügah perdesindeki makamlardan biridir.
# Net.art
net.art terimi genel olarak 1994-1999 arası internet sanatının öncülüğünü yapan grubun yaptığı işleri sınıflandırmak için kullanılır. Bunun yanında zaman zaman "internet sanatı" ile eşanlamlı olarak kullanıldığı da olur.
İlk başlarda sadece internete özgü tüm online sanat eserleri için bu tabir kullanılırken, internet sanatının müzelere girmesiyle net.art daha çok Vuk Ćosić, Jodi.org, Alexei Shulgin, Olia Lialina, Heath Bunting and Valéry Grancher, Etoy gibi sanatçı ve sanatçı grupları için kullanılmaya başlamıştır.
Net.art teriminin ilk defa 1995 Aralığında Slovenyalı Vuk Ćosić'in aldığı yazılım hatası nedeniyle karakterleri bozuk çıkan bir e-posta mesajı sonrası kullanılmaya başlandığı şeklinde yaygın bir söylenti vardır. Buna göre mesajda, birçok karakter okunamamaktayken bir yerine "net. art" şeklinde okunabilir bir ifade yer alıyordu. Daha sonra Ćosić bu anekdotu yalanlamış, terimin ilk defa 1995'te Pit Schultz tarafından ortaya atıldığını açıklamış, aslında Alexei Shulgin tarafından uydurulup İnternet üzerinden yayılan bu hikâyenin de bir çeşit net.art eseri haline geldiğini ifade etmiştir.
# Muhayyerkürdi
Muhayyerkürdi (Muhayyerkürdî), Klasik Türk müziğinde rastperdesinde başlangıcı muhayyer kararı kürdi makam.
Örnek şarkılar
 - Bir Kızıl Goncaya Benzer
 - Burası Agora Meyhanesi
 - Boş Çerçeve
 - Damarımda Kanımsın
 - Duydum ki Unutmuşsun 
 - Hayat Bazen Tatlıdır 
 - Kadehinde Zehir Olsa
 - Kapın Her Çalındıkça
 - Ankara Rüzgarı 
 - İntizar
# Muhayyerbûselik
Muhayyerbuselik (Muhayyer Bûselik), Klasik Türk müziğinde bir makam.
Bakınız: muhayyer ve buselik makamları
 - YÖNLENDİRME 
Örnek şarkılar
  - Ay doğdu batmadı mı
# Muhayyer
Muhayyer, Klasik Türk müziğinde dügâh perdesinde bir makam.
Bakınız: muhayyer makamı ve
  - muhayyerbuselik
  - muhayyerkürdi
  - muhayyersümbüle
 - YÖNLENDİRME
# Rast (makam)
Rast, Klasik Türk müziğinde bir makam.
Çıkıcı bir makamdır. Durağı SOL sesi, güçlüsü beşinci derecesindeki RE sesidir. Dizisi şu şekildedir:
SOL-LA-Sİ (koma bemol)-DO-RE-Mİ-FA (bakiye diyez)-SOL
Perdelerin Türk Müziğindeki isimleri şöyledir:
Râst, Dügâh, Segâh, Çârgâh, Nevâ, Hüseynî, Evic, Gerdâniye
Rast makamına durak sesinden başlanır, ya durakta veya güçlüde asma karar yapılır sonra tizdeki dörtlüsünde de gezinildikten sonra durak sesi olan SOL ile karar verilir.
Rast makamı, Klasik Türk müziğinin en temel makamı sayılır nitekim "rast" Farsçada düz, doğru, sağ manasına gelir. Uzaktan andırsa da, batı müziğinde başka seslerin kullanılmasından dolayı majör gamlarıyla karşılaştırmak yanlıştır.
Rast makamında bestelenmiş bazı popüler eserler şunlardır:
  - Bir gece ansızın gelebilirim
  - Yine bir gülnihal
  - Eski dostlar (unutulmuş birer birer, eski dostlar, eski dostlar)
  - Esti nesim-i nev-bahar, açıldı güller subh-dem
  - Gönül aşkınla gözyaşı dökmekten usandı artık
  - Gül ağacı değilem, her gelene eğilem
  - İçime hep hüzün doluyor
  - Saçının tellerine gönlümü taktı kader
  - Senden uzak günlerim zindân oluyor
 - Gelse o şuh meclise
  - Amed nesim i subhu dem
Rast kelimesi Türk müziğinde aynı zamanda SOL sesi için de kullanılır ("Rast perdesi", "Rast üzerinden girmek").


### Diğer Konular.
  - Kürdi
  - Muhayyer
  - Nişaburek
  - Pençgah
 - YÖNLENDİRME 
 - YÖNLENDİRME
# Uşşak
Uşşak, Klasik Türk müziğinde ana makamlardan biridir. Şevki Bey'in bu makamda pek çok eseri mevcuttur. Çıkıcı bir seyre sahiptir. Yerinde Uşşak dörtlüsüne Neva'da Buselik beşlisi eklenmesiyle meydana gelmiştir. Dörtlü ve beşlinin ek yerindeki Neva perdesi makamın güçlüsüdür. Segâh perdesinin özellikle inişlerde 2-3 koma pes basılması gerekir.Ayrıca seyir özelliği olarak "çıkıcı" seyir özelliğini taşımaktadır. Çargahta perdesinde çargah beşlisi, segahta eksik segah üçlüsü ve rastta rast beşlisi asma kalışları bulunmaktadır. 
Uşşak Makamı "Aşıklar Makamı" demektir.
Uşşak Şarkılar:
# Şehnaz
Şehnaz (Şehnâz), Klasik Türk müziğinde bir makam.
Bakınız:
  - şehnazbuselik
# Şehnâzbûselik
Şehnâz Bûselik, Klasik Türk müziğinde bir makam.
Bakınız: şehnaz ve buselik makamları
 - YÖNLENDİRME
# Tâhirbûselik
Tahirbuselik (Tâhir Bûselik), Klasik Türk müziğinde birleşik bir makamdır.
# Sabâ (makam)
Saba (Sabâ, Arapçadan), Klasik Türk müziğinde birleşik bir makam. Saba makamı, la durak sesi üzerine kuruludur. Türk müziğinde re notasının (sesinin) yarım ses ve si notasının (sesinin) çeyrek ses pesleşmesi ile çalınır, icra edilir. Nota dizeğinde, eserin ölçüsü ile beraber re notasının olduğu sıraya bemol ve si notasının olduğu yere de çift bemol işareti konularak saba makamı olduğu belirtilir. Ayrıca eserin başka yerlerinde, ilgili notalara bu işaretler getirilebilir. Genellikle türk halk müziği eserlerindeki arıza ses sib2 dir. Saba makamında bu arıza ses bir çeyrek ses daha pesleşmiştir. Bir diğer ismi derbeder makamıdır. Mendilimin yeşili, aman doktor gibi eserler bu makamdan çalınır. Ayrıca sabah ezanı da bu makamdan okunur.
# Nevâ
Neva (Nevâ), Klasik Türk müziğinde bir makam adı ve Yegâh'tan bir oktav tiz olan İtalyan nota sisteminde 3. çizgide gösterilen "re" perdesidir.
Nevâ makâmı basit makamlardan olup, durağı Dügâh perdesidir.
Seyri inici çıkıcı olan makâmın dizisi ise yerinde Uşşak dörtlüsüne, Nevâ perdesinde bir Rast beşlisinin eklenmesiyle meydana gelir. Güçlüsü aynı adı taşıyan perdenin adı Nevâ'dır. Rast perdesiyle yeden alır. Donanımına ise Si için bir komalık (koma)bemol ve Fa için dört koma (Bakiyye) diyezi yazılır.
Makamın Özelliği: Nevâ makamı parlak bir makam değildir. Genişleme seslerinin fazlaca kullanılmadığı bu makamda, inici seyir yapılırken Fa Bakiyye diyez (Evc) perdesi, Bekar hale getirilerek Acem perdesi haline gelir. Neva üzerinde bu şekilde inici bir Bûselik Beşlisi meydana gelmiş olur.
Bu makama ait önemli eserler Buhûrizâde Mustafa Itrî Efendi'nin Kâr'ı, Tanbûri Cemil Bey'in Peşrevidir. Günümüz bestekârlarınca fazla kullanılmayan bu makamda daha pek çok güzel eserler mevcuttur.
Neva; ses, ahenk, nağme anlamları taşıdığı gibi kuvvet, zenginlik, kudret, nasip, kısmet anlamlarını da ifade eder.
Rızık, bolluk, bereket anlamına da gelir.
# Nevabûselik
Nevabuselik (Nevâ Bûselik), Klasik Türk müziğinde birleşik bir makam.
Bakınız: neva ve buselik makamları.
 - YÖNLENDİRME
# Nevakürdi
Nevakürdi (Nevâ Kürdî), Klasik Türk müziğinde birleşik bir makamdır.
# Neveser
Neveser (Nev'Eser), Klasik Türk müziğinde birleşik bir makam.
# Nikriz
Nikriz (Nikrîz, Farsçadan), Klasik Türk müziğinde, dizisi bir sekizli içinde gösterilebilen basit görünüşlü bir birleşik makamdır.
# Nişaburek
Nişaburek (Nişâbûrek), Klasik Türk müziğinde rast makamı ve uşşak makamının buselik "si" perdesiyle oluşmuş bir makamdır.
# Mâhur
Mahur, Klasik Türk musikisinde bir makam. En sevilen makamlardan biridir. İran ve Hindistan'da Mahur isminde şehirler vardır. Mahur makamı ismini muhtemelen bu şehirlerden almıştır. Çeşitli kâr-ı nâtık güftelerinde de Mahur adının coğrafi isim olarak kullanılması bu görüşü doğrulamaktadır.
Mahur makamı, elimizdeki en eski örneklere ve eski nazariyat kitaplarındaki bahislere bakılacak olursa en az 6-7 asırlık bir makamdır. Asırlardan bu yana aynı derecede rağbet görerek kullanılmıştır. Neşeli, şuh, gönlü ferahlatan, sert bir makamdır. Mehter müziği ve halk müziğinde de yaygın olarak kullanılmıştır.
Mahur makamı, Arel-Ezgi-Uzdilek sistemindeki tarife göre Çargah makamının Rast perdesindeki şeddidir. Karar sesi Rast, güçlü sesi Neva, tiz durak sesi Gerdaniye, yeden sesi Geveşt'tir. Pesten tize doğru sesleri şöyledir: Rast, Dügah, Buselik, Çargah, Neva, Hüseyni, Mahur, Gerdaniye. Bütün şed makamlarda olduğu gibi Mahur makamında da asırlar içinde bazı seyir hususiyetleri ortaya çıkmış ve makamın karakterini Çargah ve Acemaşiran'dan farklı kılmıştır. Makam inici karakterdedir. Tiz durak olan Gerdaniye civarında seyre başlanır ve bu perdede asma karar yapılır. İniş esnasında mahur perdesi yerine acem perdesi kullanıldığı olur. Yine iniş esasında yerinde veya Çargah perdesinde Nikriz çeşnileri sık olarak kullanılır. Bilhassa eski eserlerde, karara doğru Buselik yerine Segah perdesinin kullanıldığı da olur.
Mahur makamından günümüze kadar notası ulaşan eserlerin sayısı Yılmaz Öztuna'nın verdiği rakamlara göre 859 olup, en çok kullanılan makamlar arasında 9. sıradadır. Mahur makamındaki bazı kıymetli eserlere şunları örnek verebiliriz: Hasan Efendizade Ahi Efendi ve Ali Şirügani Dede Efendi'lerin durakları, Zekai Dede Efendi ve Nafiz Bey'in ilahileri; Gazi Giray Han, Osman Bey, Cemil Bey ve Rauf Yekta Bey'in peşrevleri; Gazi Giray Han, Nikolaki Efendi, Refik Talat Bey ve Refik Fersan'ın saz semaileri; Meragî'nin 2 kârı; Dilhayat Hanım Kalfa, Itri, Ebubekir Ağa, Hammâmîzâde İsmâil Dede Efendi, Eyyubi Mehmed Bey ve İsmail Baha Sürelsan'ın besteleri; Itri ve Ebubekir Ağa'nın ağır semaileri; İlya Efendi, Ebubekir Ağa ve Hammâmîzâde İsmâil Dede Efendi'nin yürük semaileri.
Kendisi musiki ile uğraşmamakla birlikte engin bir musiki zevkine ve kültürüne sahip olan Ahmet Hamdi Tanpınar'ın mahur makamını çok sevdiğini roman ve makalelerinden anlıyoruz. Yazılarında, Hammâmîzâde İsmâil Dede Efendi ve Bekir Ağa'nın mahur bestelerinden sık olarak ve övgü ile bahseder. Mahur Beste adlı romanı, adını, muhayyel bir bestekârın mahur bestesinden almıştır.
# Mahurbûselik
Mahurbuselik (Mâhûr Bûselik), Klasik Türk müziğinde birleşik bir makam.
# Hüseyniaşiran
Hüseyniaşiran (Hüseynî Aşîrân), Klasik Türk müziğinde birleşik bir makam.


## İlgili bağlantılar.
  - Hüseyni makamı
  - Aşiran makamı
# Pençgah
Pençgâh (Farsçadan), Klasik Türk müziğinde rast ve bayati dizilerinden oluşan birleşik bir makamdır.
# Suzidil
Suzidil (Sûz-i Dil, Farsçadan), Klasik Türk müziğinde birleşik bir makam.
# Suzidilara
Suzidilara (Sûz-i Dilârâ), Klasik Türk müziğinde birleşik bir makam. Sözcüğün kökeni Farsçadır.
Osmanlı padişahlarından III.Selim'in ilahi aşkla oluşturduğu musiki makamına verilen addır.
# Şevkefza (makam)
Şevkefza (Şevk'Efzâ, Arapça ve Farsçadan), Klasik Türk müziğinde III. Selim tarafından düzenlenmiş bir makamdır.
# Mehmet Ali Talat
Mehmet Ali Talat (d. 6 Temmuz 1952, Girne), Kıbrıs Türkü siyasetçidir.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin ikinci Cumhurbaşkanıdır.
Orta öğrenimini Kıbrıs'ta tamamlayan Talat, 1977 yılında Ortadoğu Teknik Üniversitesi Elektrik Mühendisliği Bölümü'nden lisans programından mezun oldu. Doğu Akdeniz Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümünde yüksek lisansını ise 2004 yılında tamamladı.
Aralık 1993'te yapılan genel seçimler sonrasında kurulan ilk Demokrat Parti (DP)- Cumhuriyetçi Türk Partisi (CTP) Koalisyon Hükûmeti'nde, Eğitim ve Kültür Bakanı olarak görevlendirildi. İkinci DP-CTP Koalisyon Hükûmeti'nde de aynı görevi üstlendi. Üçüncü DP-CTP Koalisyon Hükûmeti'nde ise, Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı oldu.
14 Ocak 1996 tarihinde yapılan 14. Kurultay'da Cumhuriyetçi Türk Partisi Genel Başkanı oldu. 1998'de ve 2003'te yapılan genel seçimlerde ve 20 Şubat 2005 tarihinde yapılan erken genel seçimde Lefkoşa'dan Milletvekili seçildi.
13 Ocak 2004 tarihinde kurulan 1. CTP-DP Koalisyon Hükûmeti'nin ardından, 8 Mart 2005 tarihinde Cumhurbaşkanlığı seçimine kadar görev yapacak 2. CTP-DP Koalisyon Hükûmeti'ni kurdu.
17 Nisan 2005'te yapılan Cumhurbaşkanlığı seçimlerini 1. turda %55 ile kazanan Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat, görevi Rauf Denktaş'tan 24 Nisan 2005'te devraldı. 18 Nisan 2010 tarihinde yapılan seçimler sonucu oyların %43'ünü alarak Derviş Eroğlu'na yenildi. 14 Haziran 2015 tarihinde yapılan kurultayda ise yeniden Cumhuriyetçi Türk Partisi Genel Başkanlığına seçildi.
Talat, evli ve biri erkek, biri de kız iki çocuk babasıdır. 13 Kasım 2016'da gerçekleşen CTP-BG kurultayında, cumhurbaşkanlığı dönemindeki müzakere heyetinde görevli olan ve KKTC Cumhuriyet Meclisi 9. Dönem Lefkoşa Milletvekili olan Tufan Erhürman'a Genel Başkanlığı devretti.
# Ganymede (uydu)
Ganymede, Jüpiter'in doğal uydularından biridir. Jüpiter'in ve aynı zamanda Güneş Sistemi'nin en büyük uydusudur. Merkür gezegeninden çap olarak daha büyüktür, ancak kütlesinin yalnızca yarısı kadardır. Ganymede'nin yoğunluğu çok daha azdır. 7 Ocak 1610 tarihinde Galileo Galilei tarafından bulunmuş ve o dönemde tanımlanan 4 Galilei uydusu arasında gezegene yakınlık açısından üçüncü sırada bulunması nedeniyle Jüpiter'in 'III' numaralı uydusu olarak adlandırılmıştır. Galile Uyduları grubuna Io, Europa ve Callisto da dahildir.
Ganymede, İo ve Europa ile 1:2:4 Laplace rezonansı içinde gezegenin etrafında dönmektedir.
Galileo ayı keşfettikten kısa bir süre sonra, Simon Marius "Ganymede" adını önerdi. Yunan mitolojisinde Ganymede, Zeus'un sakisi idi. Bu isim ve diğer Galilean uydularının isimlerinin kullanılması uzun süre tercih edilmedi ve 20. yüzyılın ortalarına kadar da ortak kullanıma girmedi. Bunun yerine, Roma rakamlarıyla (Galileo tarafından tanıtılan bir sistem) "Jupiter III" veya "Jüpiter'in üçüncü uydusu" olarak da anılır. Ganymede, Jüpiter'in bir erkek figürünün adını taşıyan tek Galile uydusudur.


## Yapı.
Ganymede, kabaca eşit miktarlarda silikat kaya ve su buzundan oluşur. Gövdesi demir açısından zengin, sıvı bir çekirdeğe ve Dünya'nın tüm okyanuslarından daha fazla su içerebilecek bir iç okyanusa sahiptir. Yüzeyi, dört milyar yıl öncesine işaret eden çarpma kraterleri ile karanlık bölgelere sahiptir ve bu uydunun yaklaşık üçte birini kapsıyor. Oluklar ve sırtlarla enine kesilen ve sadece biraz daha az eski olan daha açık renkli bölgeler ise geri kalanı kaplıyor. Hafif arazinin bozulan jeolojisinin nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte muhtemelen gelgit ısıtmasının neden olduğu tektonik aktivitenin sonucu olduğu söyleniyor.


## Diğer web siteleri.
  - Ganymede Archived
 - YÖNLENDİRME
# Callisto (uydu)
Callisto, Jüpiter'in doğal uydularından biridir. Büyüklükte Jüpiter'in uyduları arasında ikinci, Güneş Sistemi'ndeki tüm uydular arasında üçüncü sırayı alır. 7 Ocak 1610 tarihinde Galileo Galilei tarafından bulundu ve o dönemde tanımlanan 4 Galilei uydusu içinde gezegene en uzaktaki olması nedeniyle Jüpiter'in 'IV' numaralı uydusu olarak adlandırılmıştır. Diğer Galilei uyduları ile yörüngesel rezonansda olmayan tek Galilei uydusudur. Güneş Sistemi'nde, üzerinde en çok krater bulunan gök cismidir. Yüzeyi son 4 milyar yıldır hiç değişmemiştir.
# Toplayıcı
Toplayıcılar verileri toplayarak elde çıkışını sağlarlar. İki çeşit toplayıcı vardır, bunlar:
  - Yarı toplayıcı
  - Tam toplayıcı


## Yarı toplayıcı.
Yarı toplayıcılar verilen iki değeri toplar ve bir elde dışarıya verir.
 S = A x veya B
 C = A ve B
Doğruluk tablosu
Burada A ve B, toplanacak iki değerdir. S bunların toplamı, C ise toplamdan çıkan eldedir.


## Tam toplayıcı.
Tam toplayıcılar verilen iki değerin ve bir eldenin girişine. Toplam ve elde sonucu olarak çıkış verir. Yarı toplayıcıdan farkı elde girişidir.
 S = (A x veya B) x veya Ci
 Co = (A ve B) veya (Ci ve (A x veya B))
Doğruluk tablosu
Burada A ve B toplayacağımız iki değerdir. Toplayacağımız iki değerin giriş eldesi Ci'dir. Toplam S'dir ve toplamla beraber bir elde çıkışı olur, buna da Co denir.
# Dubniyum
Keşif: 1970 - Birleşik Nükleer Araştırmalar Enstitüsü (Dubna, Rusya), yapay, radyoaktif (yarı ömür 1,8 saniye). İsmini Moskova'nın kuzeyindeki Dubna kasabasından almıştır, çünkü element ilk olarak orada üretilebilmiştir. Doğada bulunamaz, yalnızca laboratuvar ortamında elde edilebilir.
# Kaya kartalı
Kaya kartalı ("Aquila chrysaetos"), atmacagiller (Accipitridae) familyasından büyük ve kahverengi bir kartal türü.


## Özellikleri.
Gencinin gövdesi siyaha yakındır, uçuşta beyaz kanat içi ve kuyruk dibiyle rahatça ayrılır. Başını ve boynunu ileri uzatır, kanadı gövdesine doğru daralır, kuyruğu diğer kartallardan uzun ve deniz kartalları gibi kamalı değil, küttür.


## Yaşam şekli.
Tüm yaşamları boyunca bir tek eşleri olur ve genellikle her yıl aynı yuvayı tercih ederler, genellikle zor erişilen yerlerdedir. Ötüşü şahin gibi bir 'tuii-u'. Diğer bir ötüşü havlamaya benzer. Kayalık dağlarda ve dağlık ormanlarda yaşar.
Uçuşta görkemli ve zariftir, gerektiğinde avına ilerlerken pike yaparak saatte 320 km hıza ulaşabilir, bu da onu gökdoğandan sonra en hızlı kuş yapar. Diğer kartallardan farklı olarak süzülürken ve dönerek yükselirken kanatlarını yukarı kaldırır.


## İnsan kültüründe.
### Kuşçuluk.
Kaya kartalı avcılar tarafından eğitilebilir. Kazakistan, Kırgızistan, Batı Moğolistan ve Çin'de, Kaya kartalları Kazak ve Kırgız göçerleri tarafından kurt avlamada hala kullanılır. Kaya kartalı Türk Halklarınca 'bürgüt' veya 'berkut' olarak bilinir. Tilkiler kartallar tarafından doğrudan doğruya öldürülür fakat kurtlar büyüklük ve güçleri nedeniyle genellikle öldürme işini avcı kendisi yapar.


### Armacılık.
Kaya kartalı Roma Lejyon standartları için bir modeldi. Bu sembol Mısır, Romanya ve pek çok diğer ülkelerde arma olarak kullanıldı.


### Din.
Kartal bazı kültürlerde kutsal bir kuştur ve kartal tüyleri özellikle Orta Amerika halkaları içinde olduğu kadar, Kızılderili ve Kanada'daki ilk uluslar pek çok dinin ve ruhsal geleneklerin merkezidir. Bazı yerli Amerikan halkları kartalı kutsal olarak kabul eder. Kartalın tüyleri ve çıplak kafası baş giysisi olarak kullanılır. incil ve İsa sembolü ile karşılaştırılır. Kartal tüyleri çoğu zaman yerli seremonilerde olağanüstü liderlik ve kahramanlıklar gibi başarıları şereflendirmek için kullanılır.


## Günlük hayatta kullanımı.
  - Hak ve Eşitlik Partisi / Osman Pamukoğlu HEPAR amblemi
  - Orta Asya'da Türklerin simgesi olan hayvan
# Ana tanrıça
Tanrıça tapınımı dişi Tanrıçaya veya tanrıçalara tapınmakta kullanılan genel bir tanımdır. Pek çok New Age Tanrıça izdeşleri, hiyerarşik bir inançtan uzak olmayan "kulluk" teriminden kaçınarak tanrıça ruhsallığı (goddess spirituality) terimini kullanmayı tercih etmektedir.
Tanrıçaya ibadet, erkek hakimiyetini, devlet kontrolünü ve imparatorluk kurmayı desteklemekle konservatif de, bu geleneklere karşı durarak radikal de olabilir, kadının otoritesini de destekleyebilir. Batı toplumunda tanrıça tapınımı 19. yüzyılın ortalarındandan bu yana farklı bir kültüre doğru yönelmiştir. Tanrıça tapınımı batı toplumlarında en sık feminist versiyonu telaffuz edilse de feminist olmak zorunda değildir.
Pagan ve Neopagan dinleri veya mezhepleri genellikle tanrıça tapınımını konsensüs alanlarından biri olarak kabul etmektedirler. Bununla beraber tüm tanrıça tapınımı Pagan değildir.
Aralarında en öne çıkanlarından biri olan Marija Gimbutas gibi bazı yazarlar tanrıça tapınımının tarihöncesi zamanlarda başladığına inanmaktadırlar. Willendorf Venüsü gibi bazı sanat eserlerinin bereket tanrıçasını temsil edebildiğine inanılsa da Peter Ucko gibi bilginler de söz konusu figürlerin tanrıçalardan ziyade oyuncaklar, eğitim modelleri ve rahibe imajları olduğunu öne sürmüşlerdir.


## Tanrıça tapınımına bazı örnekler.
  - Sümer mitolojisindeki İnanna bilinen en eski tanrıçalardan biridir.
  - Mısır mitolojisinde İsis bereket tanrıçasıdır.
  - Kuzey mitolojisinde Freya'ya bereket tanrıçası olarak tapınılmıştır.
  - Kelt mitolojisinde Morrigan savaş tanrıçasıydı.
  - Yaşayan en eski dinlerden biri olan Hinduizm'de tanrıça tapınımı da yer almaktadır.
  - Collyridianlar gibi bazı ilk dönem Hristiyan sektleri Bakire Meryem'e tanrıça olarak saygı göstermişlerdir. Günümüzde bazı baskı grupları Papa'ya Meryem'i Hristiyan Tanrısının (Godhead) bir parçası olarak tanınması için dilekçe göndermektedirler.
  - Büyük Britanya'da 1951 yılında kurulan ve Batı Paganizmi içindeki büyük geleneklerden biri olan Craft (whitchcraft) Tanrıça ve Tanrı'ya Tantra'nın dinamik kutupları içinde saygı göstermektedirler.