# Valensiya
Valensiya, resmî adı València, (İspanyolca: "Valencia"; Katalanca: "València"), İspanya'da Valensiya Özerk Bölgesi'nin (Katalanca: Comunitat Valenciana veya País Valencià; İngilizce: Valencian Community) ve Valensiya ilinin (Katalanca: Província de València) başkentidir. İber Yarımadası'nın doğu sahilinde, Akdeniz'in Valensiya Körfezi'nde, Turia Nehri kıyısında, Albufera lagününün kuzeyinde yer almaktadır. 
Şehir yaklaşık 850 bin nüfusuyla Madrid ve Barselona'dan sonra İspanya'nın en kalabalık üçüncü şehridir. Komşu belediyeleri kapsayan ve aynı adı taşıyan metropol bölgesi (Valensiya ili) 2,7 milyon nüfusa; Alicante, Elche, Castellón de la Plana, Torrevieja, Gandia, Orihuela, Benidorm şehir belediyelerini kapsayan Valensiya Özerk Bölgesi ise 5.3 milyon nüfusa sahiptir ve Akdeniz'in Avrupa yakasındaki en büyük kentsel alanlardan birini oluşturmaktadır.
Kökeni ve asıl yapısı (Batı) Katalanca olan ve kendine özgü dilsel biçimler kullanan Valensiyaca (Valenciano veya Llengua valenciana) 1982'den beri Valensiya özerk topluluğu'nun ve Valensiya şehrinin resmi dilidir.
Valensiya, MÖ 138 yılında bir Roma kolonisi olarak kuruldu, ardından Vizigot Krallığı'nın bir parçası oldu. Şehir 8. yüzyılda Endülüs Emevileri eline geçti. Önceleri Kurtuba Emirliği'ne bağlı, sonrasında ise 11.yüzyıl ile birlikte Belensiye Emirliği (L'emirat de Balànsiya/Taifa de València) olarak 5 yüzyıl boyunca müslüman arapların yönetiminde kaldı ve bu dönemde yeni sulama sistemlerinin ve ekim tekniklerinin kullanılmaya başlanmasıyla önemli bir tarımsal üretim, ticaret ve kültür merkezi haline geldi. Aragonlu Hristiyanların 1238 yılında şehri fethetmesiyle birlikte şehir, Valensiya Krallığı'nın başkenti oldu. 14.yüzyılda Kara Veba ile önemli derecede azalan şehrin nüfusu, 15.yüzyılda ticaret sayesinde tekrar hızla arttı ve yüzyılın sonunda Avrupa'nın en büyük şehirlerinden biri haline geldi. Ancak 15.yüzyılın sonunda İspanya'da yaşayan yahudilerin kovulması, Amerikan Kolonizasyonu'nun başlaması ve 16. yüzyıl boyunca Berberi korsanlığı nedeniyle kentin ekonomisi zarar gördü. 17.yüzyılın başında Moriskoların kovulmasıyla şehir ciddi anlamda ekonomi ve nüfus kaybı yaşadı. Şehir 18. yüzyılda tekrar toparlanarak önemli bir ipek ve seramik üretim merkezi haline geldi. 19.yüzyılı İspanya'ya paralel olarak istilalar, savaşlar, ihtilaller ve siyasi kavgalar ile geçirien şehirde, 20.yüzyılın başlarında ipek üretiminin önemi azalsa sanayileşme gerçekleşti. Seramik, deri, kereste, metal ve gıda ürünleri (özellikle şarap, pirinç ve narenciye) ihracatı yükseldi. İspanya İç Savaşı sırasında şehir bir dönem Cumhuriyetçi İspanyol Hükûmetinin geçici başkenti oldu, bu dönemde defalarca bombalandı. Savaş sonrası yıllarda, Franco İspanya'sında sert bir ideolojik ve kültürel baskı dönemi geçirdi. 1957 yılı Ekim'inde şehrin içinden geçen ana nehir Turia Nehri’nin taşması sonucu sel felaketi (Gran riada de Valencia) yaşadı. (Bölge 67 yıl sonra 2024'te ve yine bir Ekim ayında bir kez daha "Dana" sel felaketini yaşayacaktı.) Sel felaketi sonrası 1960’lı yılların başlarında büyük kentsel projeler ve altyapı yatırımları ile hızlı bir nüfus artışı yaşandı. İspanya'da demokrasinin tekrar tesis edilmesi ile 1982'de, eski Valensiya Krallığı topraklarında kurulan Valensiya Özerk Bölgesi'nin (Valensiya Topluluğu) başkenti oldu.
Kamusal düzenlemeler ve eski şehir merkezinin yenilenmesi ile, kentin yaşanabilirliğini arttı ve turizm hızla büyüdü, böylece Valensiya zenginleşerek ve gelişerek günümüzde İspanya'nın hem kültürel, hem turistik hem de ekonomik açıdan en önemli şehirlerinden biri haline geldi. Şehir, Küreselleşme ve Dünya Şehirleri Araştırma Ağı (GAWC) tarafından Gamma+ düzeyinde bir küresel şehir olarak sıralanmaktadır. Tarihi şehir merkezi İspanya'nın en büyüklerinden biridir. Köklü tarihi ve kültürü, korunmuş binaları ve 10 kilometreye yakın Turia bahçeleri ile yeşil şehir merkezi, Pirinç tarlaları, lagünü ve Paella'sı, Narenciye ve Zeytin bahçeleri, uzun sahilleri, tarih boyunca Akdeniz'in en önemlilerinden biri olan limanı, 1980'den bu yana İspanya'nın Uluslararası Turistik İlgi Festivalleri'nden biri olan ve Kasım 2016'da UNESCO tarafından somut olmayan kültürel miras ilan edilen Falles (İspanyolca: Fallas) Festivali gibi kendine özgü bir çok geleneği ile Valensiya, hem yerli hem yabancılar için önemli bir turizm ve ticaret destinasyonudur. Şehir, 2022 yılında yaşam kalitesi ve uygun fiyat gibi kriterlere göre expatlar (kendi ülkesi dışında ikamet eden gurbetçiler) için dünyanın en iyi destinasyonu seçilmiştir.


## İsim etimolojisi.
Şehrin Latince adı Valentia (: [waˈlɛntɪ.a]) olup, Romalıların savaştan sonra eski Romalı askerlerin cesaretini takdir etme uygulamasından kaynaklı "güç" veya "cesaret" anlamına gelmektedir. İber yarımadası'nda 5 yüzyılı aşan Arap (Endülüs ve Belensiye Emirliği) yönetimi sırasında, klasik Arapça'da "v" harifinin bulunmaması nedeniyle (ki bu durum günümüzde İspanyolca'da kelimelerdeki "v" harfinin okunuşu da etkilemiştir), Balansiya (Arapça: بلنسية) adaptasyonu kullanıldı.


## Tarihçe.
İspanya'nın en eski şehirlerinden biri olan Valensiya, Romalılar tarafından kurulmuş ve birçok farklı kültüre ev sahipliği yapmıştır. Bölgeye Romalılar, Vizigotlar, Berberiler, Endülüs Arapları ve Aragonlar göç ederek şehri ekonomik ve kültürel olarak zenginleştirmişlerdir.
Valensiya, Romalılar tarafından MÖ 138 civarında **Valentia Edetanorum** adıyla kurulmuştur. Roma İmparatorluğu yönetiminin sona ermesinden sonra şehirde Katolik Kilisesi etkili hâle gelmiş, ardından Cermenlerin (özellikle Süevler, Vandallar, Alanlar ve Vizigotlar) istilaları başlamıştır. 546–711 yılları arasında Valensiya Vizigot Krallığı’nın bir parçasıydı. Ardından şehir 714 civarında Endülüs Emevileri eline geçti. Önceleri Kurtuba Emirliği'ne bağlı, sonrasında ise 11.yüzyıl ile birlikte Belensiye Emirliği (L'emirat de Balànsiya / Taifa de València) olarak Valensiya, 5 yüzyıl boyunca müslüman arapların yönetiminde kaldı. Bu dönemde yeni sulama sistemlerinin ve ekim tekniklerinin kullanılmaya başlanmasıyla önemli bir tarımsal üretim, ticaret ve kültür merkezi haline geldi. Arapça adaptasyonla "Balansiya" (Arapça: بلنسية) ismi uzun süre şehir ve çevresindeki bölgeye verilen bir ad oldu.
1094'te Rodrigo Díaz de Vivar (El Cid Campeador) Hristiyanlık adına Valensiya'yı fethetti. El Cid döneminde (1094), Valensiya kısa süreliğine bağımsız bir prenslik oldu; ardından tekrar müslüman Murâbıtlar (İngilizce: Almoravid dynasty) ve daha sonra Muvahhidler (İngilizce: Almohad Caliphate) yönetimine girdi. Şehir 1238’de Hristiyanlar, Aragon Kralı I. James (Katalanca: Jaume I veya Jaume el Conqueridor) tarafından fethedildi ve günümüzdeki özerk bölgenin de temellerini oluşturacak olan Valensiya Krallığı (Katalanca: Regne de València) kuruldu. Hristiyan fethinin ardından, yaklaşık 50.000 Müslüman (Müdeccenler, İspanyolca "Mudéjar") bölgeden ayrılmak zorunda kaldı ve geri kalanlar Hristiyanlığa geçmeye zorlandı (Moriskolar). Valensiya’daki Yahudiler de kendilerine ait bir mahalleye yerleştirildiler; 1391’de meydana gelen, 1391 katliamı (pogrom) sonucu birçok Yahudi öldürüldü veya Hristiyanlığa geçmeye zorlandı. Hristiyanların bu baskı dönemi uzun yıllar sürecek, 1492'deki Elhamra Kararnamesi ile Yahudiler (o dönem Osmanlı İmparatorluğu'na da göç eden Sefarad Yahudileri de bunların arasındadır) ve 1609'da Moriskolar toplu halde İspanya dışına sürülecekti. 
14. yüzyılda şehir Kara Veba salgınıyla nüfusunun önemli kısmını kaybetti. 14.yüzyılın sonlarında Cenovalılar, bölgede dut yetiştiriciliğini ve ipek üretimini geliştirdiler. 1407’de Taula De Canvi (Döviz Masası/Bankası) adıyla belediye bankası kuruldu. 15. yüzyılda Valensiya, Akdeniz kıyıları boyunca en büyük ve en önemli ticaret merkezi haline geldi. Bu dönem Valensiya'nin hem ticârî, hem de sanatsal anlamda "Altın Çağ"ı (Katalanca: Segle d'or valencià) olarak anılır; şehir kültür, sanat ve ticarette büyük gelişme gösterdi. Bu dönemde İpek Loncası/Borsası, Serranos Kuleleri ve Miguelete Kulesi gibi yapılar inşa edildi. Joanot Martorell (Tirant lo Blanch yazarı, Avrupa'da ilk modern roman), Ausias March, Joan Roís de Corella, Isabel de Villena, Jordi de Sant Jordi and Jaume Roig gibi sanatkarlar bu döneme damgalarını vurdular.
15.yüzyılın sonunda İspanya'da yaşayan yahudilerin kovulması şehir ekonomisini olumsuz etkiledi. 1516’da Aragon Kralı II. Fernando’nun ölümü üzerine şehirde iç karışıklıklar yaşandı. 1519–1523 yıllarında çıkan Agermanat Ayaklanması (Katalanca: Revolta de les Germanies, İngilizce: Revolt of the Brotherhoods) şehirde büyük yıkıma yol açtı. 16. yüzyılda Amerikan Kolonileri nedeniyle Atlas Okyanusu'nun küresel ticarette Akdeniz'e rakip olarak ortaya çıkması, Berberi korsanların saldırıları ekonomiyi zayıflattı. 1609’da Moriskoların (İngilizce: Morisco, Reconquista sonrası Hristiyanlığa geçerek İspanya'da kalmaya devam eden müslümanlar, Arapça:الموريسكيون (al-Mūrīskiyyūn)) sürgünü sonucu Valensiya nüfusunun yaklaşık üçte biri ülkeyi terk etti; bu olay zaten zayıflayan şehir ekonomisini ciddi şekilde sarstı. İspanya Veraset Savaşı (1702–1709) sırasında Valensiya, Bourbon V. Felipe'ye karşı Habsburg Avusturya Arşidükü Charles’ı destekledi. Ancak 1707’de Almansa Muharebesi’ni kazanan V. Felipe şehrin Valensiya Krallığı'ndan beri süre gelen Valencia'nın kendine ait ayrıcalıklı yasalarını (Valensiya Furs yasaları) kaldırdı. 18. yüzyılda ekonomi yeniden canlandı; ipek ve seramik üretimi öne çıktı. Avrupa Aydınlanma Çağı’nda Gregorio Mayans ve Francisco Pérez Bayer gibi düşünürler ön plana çıktı. 
İspanya Bağımsızlık Savaşı (Yarımada Savaşı) sırasında (1808–1814) Valensiya halkı, Napolyon Savaşları’nda Fransız ordusuna karşı direniş gösterdi ama bölgedeki Fransız istilasına engel olamadı. José Bonaparte döneminde kısa bir süreliğine Fransa'ya bağlı İspanya Krallığı’nın başkenti oldu. 1814’te VII. Fernando tahta döndü ve Fransız istilası sırasında getirilen 1812 Anayasası’nı feshetti. 19. yüzyıl boyunca şehirde liberalizm ve cumhuriyetçilik akımları güç kazandı. 1865’te şehri genişletmek ve daha fazla iş imkanı yaratmak için Valensiya şehir surlarının yıkımına başlandı; 1868 İhtilali sonrasında süreç tamamlandı. 1873’te şehir, kısa ömürlü Valensiya Kantonu’nun başkenti oldu. 19. yüzyılın sonlarında oy hakkının yürürlüğe girmesiyle siyasal yapı değişti; Vicente Blasco Ibáñez önderliğinde cumhuriyetçi hareketler güçlenirken, muhafazakâr kesimler Katolik Birliği ve gelenekçi akımlar (Valensiya Nova) etrafında toplandı.
20. yüzyılın başlarında Valensiya, sanayileşmiş bir şehir hâline gelmişti. İpekçilik sektörü kaybolmaya yüz tutsa da seramik, deri, kereste, metal ve gıda ürünleri yaygındı ve özellikle gıda ürünlerinden şarap, pirinç ve narenciye ihracatı yüksekti. Önceleri piyasaya küçük işletmeler hâkimken, sanayideki makineleşme ile birlikte daha büyük şirketler kurulmaya başlandı. Şehirdeki tarım ve sanayi alanındaki gelişim, düzenlenen bölgesel fuarlarda ve özellikle 1909 yılında La Albereda (Paseo de la Alameda) yanında düzenlenen Valencia Bölgesel Fuarında (La Exposición Regional Valenciana de 1909) gözler önüne serildi. Art Nouveau stilinde diyazn edilen Estació del Nord tren istasyonu, Mercat Central ve Mercat Colón (Katalanca Columbus (Kolomb) anlamına gelir) pazar yerleri bu dönemin başarılı mimari yapılarındandır.
I. Dünya Savaşı (1914–1918), Valensiya ekonomisini büyük ölçüde etkileyerek narenciye ihracatının çökmesine neden oldu. İkinci İspanya Cumhuriyeti dönemi (1931–1939) ve özellikle de 1933 seçimleri ile birlikte İspanya genelinde Muhafazakârların / Milliyetçilerin güç kazanmasına tepki olarak şehirde demokratik katılım ve politik kutuplaşma arttı.
İspanya İç Savaşı sırasında (1936-1939), Madrid'in Franco yanlısı kuvvetlerinin sürekli saldırıları ile kuşatma altında olması, Cumhuriyet’in başkentinin Valensiya’ya taşınmasına karar verilmesine neden oldu ve 6 Kasım 1936’da Valensiya, resmi olarak Cumhuriyetçi İspanya’nın geçici başkenti oldu. Şehir, Cumhuriyetçi hükümete 31 Ekim 1937’de Barselona'ya taşınana kadar ev sahipliği yaptı. İç savaş sırasında Valensiya, Faşist İtalyan hava kuvvetleri ve Nazi Almanyası’nın desteğini alan Franco kuvvetleri tarafından hem hava hem de denizden yoğun bombardımanlara maruz kaldı. Savaşın sonu itibariyle şehir 442 bombardıman yaşamış, resmi kayıtlara göre 2.831 kişi hayatını kaybetmiş ve 847 kişi yaralanmıştır; ancak gerçek can kaybı sayısının daha yüksek olduğu tahmin edilmektedir. Şehir 30 Mart 1939’da Frankoist Milliyetçi İspanyol birliklerine teslim olmuştur.
Savaş sonrası yıllarda, Franco diktatörlüğü dönemi (Franco İspanya'sı), Valensiyalılar için zorlu bir dönem olmuştur. Bu dönemde Valensiya dilinin (Valenciano) konuşulması veya öğretilmesi yasaklanmıştı. Günümüzde ise bunun tam tersine, Valensiya bölgesindeki tüm öğrenciler ve kamu hizmeti veren birçok meslek grubu için için bu dili öğrenmek zorunludur. Franco rejimi, siyasi partileri yasaklamış ve Katolik Kilisesi’nin onayıyla yürütülen merkeziyetçi, sert bir ideolojik ve kültürel baskı dönemi başlatmıştır. Bu dönemde önde gelen Valensiyalı aydınlardan bazıları, örneğin Juan Peset idam edilmiş (Doktor, politikacı ve Valensiya Üniversitesi eski rektörü, Valensiya'da anısına kurulmuş "Hospital Universitari Doctor Peset" hastanesi bulunmaktadır.); Josep Renau ve Max Aub gibi birçok entelektüel ise sürgüne gönderilmiştir. Günümüzde İspanya'daki ayrılıkçılık hareketlerinin temelinde de bu merkeziyetçi baskı dönemi yatmaktadır. 
Bununla birlikte 1943 yılında Franco, İspanya’da uluslararası fuarların düzenlenmesi konusunda önemli ticaret limanları Valensiya ve Barselona şehirlerine ayrıcalık vermiştir. Bu iki şehir, bu ayrıcalık 1979 yılında Adolfo Suárez hükümeti tarafından kaldırılıncaya kadar, otuz yılı aşkın bir süre boyunca İspanya'daki uluslararası fuar düzenleme tekelini elinde bulundurmuştur. 
1957 yılı Ekim'inde şehrin içinden geçen ana nehir Turia Nehri’nin taşması (Gran riada de Valencia) sonucu 81 kişi yaşamını yitirmiş, şehir merkezi sular altında kalmış ve şehirde büyük maddi hasar meydana gelmiştir. Bu felaketin ardından Valensiya’nın yeniden düzenlenmesi için kapsamlı bir şehir planlama çalışması başlatılmış, nehrin yeni bir yatağa yönlendirilmesiyle eski yatağın bulunduğu alan günümüzde kentin başlıca “yeşil alanlarından” biri hâline gelmiştir. Bölge 67 yıl sonra 2024'te ve yine bir Ekim ayında bu sefer Turia Nehrinin yönlendirildiği diğer nehirlerin aşırı yağış ile taşması sonucu bir kez daha 2024 sel felaketini (Dana) yaşamış, bu sefer şehir banliyöleri hasar görmüş ve 227 can kaybı yaşamıştır. 
1960’lı yılların başlarında ekonomi toparlanmaya başlamış ve kent, büyük kentsel projeler ile altyapı yatırımlarının sağladığı iş olanakları, limanı sayesinde yoğun göçle birlikte hızlı bir nüfus artışı yaşamıştır. Franco sonrası, İspanya’da demokrasinin yeniden tesis edilmesiyle birlikte, eski Valensiya Krallığı topraklarında yeni bir özerk bölge olan Valensiya Topluluğu (Katalanca: Comunitat Valenciana) kurulmuştur. 1982 tarihli Valensiya Özerklik Statüsü ile Valensiya Topluluğu'nun başkenti olarak belirlenmiştir. Bu dönemde şehir, kültürel gelişim açısından büyük bir canlanma yaşamıştır. Palau de la Música, Palacio de Congresos, Valensiya metrosu, Ciutat de les Arts i les Ciències (Bilim ve Sanat Şehri), Museo Valenciano de la Ilustración y la Modernidad (Aydınlanma ve Modernlik Müzesi) ve Institut Valencià d'Art Modern (Modern Sanatlar Enstitüsü) yapıları ve bu simgesel kurumlarda düzenlenen sergiler ve etkinlikler bu dönemdeki kültürel atılımın örnekleridir. Uluslararası üne sahip mühendis, mimar ve heykeltıraş Santiago Calatrava ile mimar Félix Candela’nın eserleri, Valensiya’nın dünya çapındaki tanınırlığına önemli katkı sağlamıştır. 1983 yılında Francisco Franco’nun Plaza del Caudillo’daki heykeli yıkılmış ve meydanın adı Plaza del Ayuntamiento (Belediye Meydanı) olarak değiştirilmiştir. Bir süre sonra La Paz y la Concordancia (Barış ve Uyum) heykeli Plaza de la Reina’ya (Kraliyet Meydanı) dikilmiş ve terörizm kurbanlarına adanmıştır.
Kamusal düzenlemeler ve eski şehir merkezi (Ciutat Vella) bölgesinin yenilenmesi, kentin yaşanabilirliğini arttırmış ve şehirde turizmin ve inşaat sektörünün hızla büyümesine katkı sağlamıştır. Böylece Valensiya zenginleşerek ve gelişerek günümüzde İspanya'nın hem kültürel, hem turistik hem de ekonomik açıdan en önemli şehirlerinden biri haline gelmiştir.


## Coğrafi konum ve Ulaşım.
Valensiya, İber Yarımadası’nın doğu kıyısında ve Akdeniz’in batı kesiminde, Valensiya Körfezi’ne bakan bir konumda yer almaktadır. Şehir, Turia Nehri’nin aşağı kesiminde oluşan taşkın ovasında biriken verimli alüvyon toprakları üzerinde kurulmuştur. Romalılar tarafından MÖ 138 yılında kurulduğunda, yerleşim Turia Nehri’nin alüvyon ovasında, denizden birkaç kilometre içeride bulunuyordu. Tarihi şehir merkezi (Old Town), yaklaşık 169 hektarlık (420 dönüm) alanıyla İspanya'nın en büyüklerinden biridir. Şehir merkezinin yaklaşık 12 kilometre güneyinde yer alan Albufera Gölü, başlangıçta bir tuz gölü iken denizle olan bağlantısının kesilmesi sonucu zamanla bir tatlı su gölüne dönüşmüş ve giderek küçülmüştür. Göl ve çevresi, pirinç tarlalarıyla yapılan sulu tarımın yanı sıra avcılık ve balıkçılık faaliyetleri için de kullanılmaktadır. 1911 yılında Valensiya Belediye Meclisi, gölü İspanya Kraliyet Hazinesi’nden 1.072.980 peseta karşılığında satın almıştır. Bugün göl, 21.120 hektarlık (52.200 dönüm) bir alanı kapsayan Albufera Doğal Tabiat Parkı'nın (Parc Natural de l’Albufera) ana bölümünü oluşturmaktadır. Kültürel, tarihî ve ekolojik değeri nedeniyle 1976 yılında doğal tabiat parkı ilan edilmiştir. Parkın içerisinde kuş gözlem evi, yapay göletler, kayıkla geçilebilir sulama kanalları, botanik yürüyüş ve bisiklet yolları, mesire yerleri, piknik alanları, deniz sahili bulunmakta, sahilde su sporları aktiviteleri, gölde gün batımı tekne turları düzenlenmektedir. Ayrıca El Palmar başta olmak üzere, gölün çevresindeki köylerde Valensiya'ya özgü "Baracca" adı verilen ziyaret edilebilir pirinç tarlası evleri ve geleneksel Paella restaurantları bulunmaktadır.
Valensiya şehrinden bazı önemli İspanya şehirlerinin uzaklıkları şunlardır:
  - Almería: 443 km
  - Barselona: 362 km
  - Bilbao: 747 km
  - Madrid: 356 km
  - Málaga: 622 km
  - Murcia: 232 km
  - Sevilla: 747 km
Şehrin uluslarası bir çok ülkeye uçuşu bulunan havalimanı, 1933 yılından bu yana kullanımda olan Valensiya Havalimanı'dır (Katalanca: Aeroport de València, Uluslarası havaalanı kodu: VLC). 2011 yılından bu yana THY 'nin İstanbul'dan Valensiya'ya direkt uçuşu bulunmaktadır. 
Şehrin 1852 yılında inşa edilen, tarihi ve halen kullanılmakta olan banliyo tren istasyonu Estacio del Nord; Madrid, Barselona, Sevilla gibi şehirlere yüksek hızlı tren hatlarını barındıran yeni tren istasyonu ise Valencia Joaquin Sorolla tren istasyonudur. 
Şehrin bir çok orta ve uzun mesafe hattı bulunan ve 1970 yılından bu yana faaliyette olan Valensiya Otobüs Terminali (Katalanca: L'Estació d'Autobusos de València) bulunmaktadır. Şehrin 1988 yılından bu yana hizmette olan, şehir merkezi, banliyöler ve Valensiya Havalimanı'na da direkt erişim sağlayan metro ağı ise Valensiya Metrosu'dur (Katalanca: Metro Valencia). 


## İklim.
Valensiya'da Akdeniz iklimi hakimdir.


## Demografi.
Valensiya belediye sınırları içinde nüfus 2024 (census) itibarıyla 824,340 kişi olup, Valensiya İli (şehire bağlı diğer çevre belediyelerin dahil olduğu) metropol nüfusu 2,710,808 dir. Valensiya, nüfus itibarıyla İspanya'da şehir sıralamasında 3. sırada, Avrupa Birliği şehirleri arasında ise 15. sıradadır. Valensiya belediye sınırları içinde nüfusun son iki yüzyılda gelişmesi şu gösterimde izlenebilir:


## Özerk Bölge Yönetimi, Şehir Belediyesi, bölgeler ve semtler.
Valensiya'nın başkenti olduğu Valensiya Özerk Bölgesi'nin (Katalanca: Comunidad Valenciana) Yönetimi / Hükümeti (Katalanca: Generalitat Valenciana), İspanya’daki önde gelen özerk (otonom) yönetimlerden biridir. Bölgesel Yönetim; Başkan (Katalanca: President de la Generalitat), 2 Başkan Yardımcısı ve 7 Bakandan oluşan Valensiya Bölgesel Hükümeti (Katalanca: Consell Municipal de València")" ve Valensiya bölge / otonom meclisinden (Katalanca: Corts Valencianes) oluşur. Bölgesel yönetimin fonksiyonları Valensiya Özerk Bölge Yasası (Katalanca: Estatut d'autonomía de la Comunitat Valenciana) ile belirlenmiştir.
Valensiya şehir belediyesi ise (Katalanca: Ajuntament de València")" şehrin yerel yönetiminden, düzeninden ve hizmetlerinden sorumludur. Belediye meclisi (Pleno), Belediye başkanı (Mayor) ve 33 seçilmiş belediye üyesi (Concejal)'dan oluşur. Şehirde 19 yerel idare bölgesi (Distirito) bulunmaktadır. Bu bölgeler ve bunların altında bulunan semt ve köyler şu şekildedir:
  - Ciutat Vella: La Seu, La Xerea, El Carmen, El Pilar, El Mercado, San Francisco.
  - Extensió: Russafa, El Pla del Remei, Gran Via.
  - Extramurs: El Botànic, La Roqueta, La Pechina, Arrancapins.
  - Campanar: Campanar, Les Tendetes, El Calvari, Sant Pau.
  - La Saïdia: Marxalenes, Morvedre, Trinitat, Tormos, Sant Antoni.
  - Pla del Real: Exposició, Mestalla, Jaume Roig, Ciutat Universitària
  - Olivereta: Nou Moles, Soternes, Tres Forques, La Fontsanta, La Luz.
  - Patraix: Patraix, Sant Isidre, Vara de Quart, Safranar, Favara.
  - Jesús: La Raiosa, L'Hort de Senabre, The Covered Cross, Saint Marcelino, Real Way.
  - Quatre Carreres: Montolivet, En Corts, Malilla, La Font de Sant Lluís, Na Rovella, La Punta, Ciutat de les Arts i les Ciències.
  - Poblats Marítims: El Grau, El Cabanyal, El Canyameral, La Malva-Rosa, Beteró, Nazaret.
  - Camins del Grau: Aiora, Albors, Creu del Grau, Camí Fondo, Penya-Roja.
  - Algiròs: Illa Perduda, Ciutat Jardí, Amistat, Vega Baixa, la Carrasca.
  - Benimaclet: Benimaclet, Camí de Vera.
  - Rascanya: Orriols, Torrefiel, Sant Llorenç.
  - Benicalap: Benicalap, Ciutat Fallera.
  - Pobles del Nord: Benifaraig, Poble Nou, Carpesa, Cases de Bàrcena, Mauella, Massarrojos, Borbotó.
  - Pobles de l'Oest: Benimàmet, Beniferri.
  - Pobles del Sud: Forn d'Alcedo, Castellar-l'Oliveral, Pinedo, el Saler, el Palmar, el Perellonet, la Torre.


## Ekonomi.
İpekçilik, tekstil, seramik, porselen, deri, metal, kereste; narenciye (turunçgil), pirinç, sebze üretimi ve bu ürünlerin ihracatında tarih boyunca önemli bir liman kenti mirasına sahip olan Valensiya, 2000'li yılların başında Turizm ve İnşaat sektörlerinden kaynaklı güçlü bir ekonomik büyüme göstermiştir. Bununla eş zamanlı olarak telekomünikasyon ve ulaştırma alanlarında da gelişme olmuştur. Günümüzde Valensiya’nın imalât sektörü metalürji, kimya, tekstil, gemi yapımı ve bira üretimi gibi alanlara odaklanmıştır. Küçük ve orta ölçekli sanayi işletmeleri yerel ekonominin önemli parçalarıdır. Şehrin başlıca ihraç ürünleri arasında gıda ve içecekler, narenciye, seramik, porselen, mobilya, yapı malzemeleri, tekstil ve demir ürünleri yer almaktadır. Valensiya bölgesi İspanya ve Avrupa'nın en fazla narenciye (turunçgil) üretimini gerçekleştirmektedir. İstihdam ise turizmden kaynaklı olarak hizmet odaklıdır; çalışan nüfusun yaklaşık %84’ü hizmet sektöründe, yaklaşık %8,5’i sanayi sektöründe istihdam edilmektedir.
Liman ve ulaştırma altyapısı Valensiya’yı tarih boyunca uluslararası ticaret için stratejik bir merkez hâline getirmiştir. Şehrin limanı, konteyner trafiği açısından İspanya’da birinci, Avrupa'da 5. sırada olup, ülkenin toplam ihracatının yaklaşık %20’sini yönetmektedir. 


## Kültür.
Kökeni ve asıl yapısı (Batı) Katalanca olan ve kendine özgü dilsel biçimler kullanan Valensiyaca (Valenciano / Llengua valenciana) 1982'den beri Valensiya özerk topluluğu'nun resmi dilidir, topluluktaki tüm öğrenciler ve kamu hizmeti veren birçok meslek grubu için için bu dili öğrenmek zorunludur. Dilin yaklaşık 2,5 milyon kişi tarafından, (yani özerk bölge nüfusunun yarısı tarafından) bilindiği ve günlük yaşamda kullandığı tahmin edilmektedir.
Valensiya, uluslararası düzeyde özellikle her yıl Mart ayında düzenlenen ve baharın gelişini kutlayan, 2016 yılında bu yana UNESCO tarafından somut olmayan kültürel miras ilan edilen Falles (İspanyolca: Las Fallas) festivali ile tanınır. Falles Festivali'nin kökeninin, Valensiya'da marangozların bahar gelince eski tahta ve mobilyaları bir araya getirip yakarak baharı karşılaması geleneğinden doğduğuna inanılmaktadır. Zamanla bu gelenek, bugünkü dev heykellerin yapıldığı, havai fişek gösterilerin, eğlencelerinin düzenlendiği, geçici pazar ve sokak yemekleri dükkanlarının kurulduğu ve festival sonunda heykellerin yakıldığı bir festivale dönüşmüştür.
Festivalde, bir yıl boyunca Falles grupları (Katalanca: Fallera) tarafından hazırlanan tahta, köpük ve kartondan yapılmış büyük ve hicivli devasa kuklalar (Falla'lar ve onların parçalarını oluşturan Ninot'lar) sergilenir. Festivalin ana unsuru olan bu devasa kuklalar, genellikle politik, kültürel veya popüler kültür öğelerini hicveden satirik heykellerdir. Heykeller şehrin tarihi ve turistik mahallesi Rusaffa başta olmak üzere birçok mevdan ve kavşağa yerleştirilir ve halkın beğenisine sunulur, Fallera grupları festival sonunda en iyi heykel seçilebilmek için yarışır. Falles boyunca her gün öğleden sonra şehrin en büyük ve ikonik meydanı Ayuntamiento (Belediye) Meydanı'nda binlerce kişinin bir araya gelerek izlediği, ses, ateş ve renk odaklı bir patlayıcı gösterisi (Mascletà) yapılır. Büyük firmalar bu günlük gösterilere sponsor olabilmek için yarışır. Her yıl bir milyondan fazla yerli ve yabancı turist Falles festivalini takip etmek için Valensiya'ya akın eder, kent festival için süslenir, geçici pazar ve büfeler kurulur ve birçok aktivite yapılır, festival için günlük yaşamda düzenlemeler getirilir. Falles'in son ve kapanış gününde sırasıyla bütün Falla heykelleri ateşe verilir. (La Crema). Festilvalin Valensiya turizmi ve ekonomisi için katkısı çok büyüktür. 
Şehir dünyaca ünlü İspanyol pirinç (Katalanca: Arròs) yemeği Paella’nın anavatanı olarak kabul edilir. Valensiya usulü Paella, diğer Paella türlerinden farklı olarak tavuk ve sebze ağırlıklıdır.
Bir tür yer bademi'nden (Katalanca: Xufa; İngilizce: Tiger Nuts) yapılan geleneksel Horchata içeceği ve bu içecekle birlikte tüketilen Fartons hamur işi Valensiya bölgesine özgü lezzetlerdir.
Narenciye ve özellikle portakal Valensiya şehri ile özdeşleşmiştir. Valensiya'nın iklimi ve coğrafyası bu bölgede yetişen portakalları emsallerinden çok daha tercih edilen bir tür olarak ortaya çıkarmış, 18. yüzyılda başlayan ilk üretimin ardından, 19.yüzyılda büyük ölçekli ihracat başlamış, günümüzde bölge, yıllık 6 milyon tondan fazla üretimle tüm Avrupa'nın en büyük portakal üreticisi konumuna gelmiştir. Valensiya bölgesindeki portakal üretimi, İspanya üretiminin %75'idir ve %95'i ihraç edilmektektedir. Şehrin içinde ve caddelerin, binalarının bahçelerinde, portakalın yenilmeyen, marmelat yapımında kullanılan, İber yarımadası'na Araplar ile İpek yolu vasıtasıyla geldiği tahmin edilen acı bir türü (Sevilla portakalı olarak da bilinir), süs olarak / dekoratif amaçlı yer alır. Portakal suyu ağırlıklı bir kokteyl olan Valensiya Suyu (Katalanca: Aigua de València) şehrin adını taşıyan turistik olarak meşhur içeceğidir.
Geleneksel Valensiya seramikleri, porselen eşyalar, ipek ve yöresel kıyafet işçiliği (Katalanca: Traje de Fallera) meşhurdur.
1499 yılında kurulan, şehrin ilk üniversitesi Valensiya Üniversitesi (Katalanca: Universitat de València) İspanya’nın ve Avrupa’nın hâlâ faaliyette olan en eski üniversitelerden biridir ve Valensiya Topluluğu’nun en eski yükseköğretim kurumudur. 


## Spor.
Valensiya'da spor denilince ilk akla gelen, 2 kez Uefa Süper Kupası, 1 kez Uefa Kupası (Avrupa Ligi) Kupası, 1 kez Uefa Kupa Galipleri Kupası, 2 kez Şampiyonlar Ligi Finali, 6 kez İspanya Futbol Ligi (La Liga) şampiyonluğu, 8 kez İspanya Kral Kupası (Copa Del Rey) yaşamış, köklü futbol klübü Valencia CF (Valencia Club de Fútbol) dir. Klüp maçlarını Mestella Stadyumu'nda oynar, lakabı "Los Ches" (şehrin de amblemi olan "yarasalar") dır ve klübün logosunda da yer alır. Mario Kempes, Romario, Deschamps, Gaizka Mendieta, Pablo Aimar, Roberto Ayala, David Villa, Cañizares, David Silva, David Albelda, Luis Nani gibi ünlü futbolcular ve Türk milli futbolcu Mehmet Topal (2010-2012 yılları arasında) klübün formasını giymiştir. Şehrin üst liglerde mücadele eden diğer futbol klübü ise "Les Granotes" (Kurbağalar) lakaplı Levante UD 'dir. 
Valensiya'nın bir diğer önemli spor klübü, İspanya'nın ve Avrupa'nın en önemli basketbol klüplerinden biri olan Valencia Basket 'tir. Maçlarını 2025 yılında hizmete giren Roig Arena'da oynamaktadır. 2025 yılı itibariyle erkek takımı Euroleague'de, kadın takımı EuroLeague Women 'da mücadele etmektedir.
Şehir, Circuit Ricardo Tormo pisti ile motorsporlarına (MotoGP) ev sahipliği yapmaktadır. Valensiya'nın en önemli spor olaylarından biri de, 1981 yılından bu yana her yıl yapılan, Valensiya Maratonu'dur (Maratón de València)"." Ayrıca Pilota Valenciana adlı geleneksel bir "el topu" sporu da Valensiya bölgesine özgüdür. 


## Turistik Yerler.
21. yüzyılın Valensiya’sı, tarihinin yanısıra modern ve ileriye dönük imajıyla çok yönlü bir şehirdir. Şehrin çok kültürlü ve çok yönlü karakteri, 2000 yıldan fazla varoluşunun bir sonucu olarak, burada yaşamış kültürlerin, imparatorlukların izleri tarafından şekillenmiş, her biri şehri daha da çekici kılan izler bırakmıştır. Valensiya'da herkes ve her ilgi alanı için birşeyler bulmak mümkündür. 


### Meydan ve Parklar.
 Valencia şehrinin en önemli meydanı, şehrin eski (Estacio del Nord) ve yeni (Valencia Joaquin Sorolla) tren istasyonlarından kısa bir yürüyüşle ulaşılan, Valensiya belediye binası, Posta ve Telgraf binası gibi birçok ikonik eski bina, otel, restaurant ve kafeye evsahipliği yapan, Falles festivali başta olmak üzere her türlü kültürel ve toplumsal toplantı merkezi olan Plaça de l'Ajuntament'tir (Belediye Meydanı). Bu meydandan Av. de Maria Cristina caddesinden yürüşüyüşle ulaşılan Mercat Central ve LLotja de la Seda'ya evsahipliği yapan Plaça de Mercat (Pazar Meydanı); Calle de Sant Vicent Mártir caddesinden yürüyüşle ulaşılan Valensiya Katedrali ve katedralin "El Micalet" çan kulesine evsahipliği yapan şehrin merkez meydanı Plaça de la Reina (Kraliyet Meydanı) ve katedralin sol yanından Carrer del Micalet sokağından yürüyüşle ulaşılan Nuestra Señora de los Desamparados Bazilikası'na ve Valensiya'daki nehirleri temsil eden Turia Çeşmesi'ne ev sahipliği yapan Plaça de Virgen (Virgen Meydanı) şehrin en önemli meydanlarıdır.
Şehrin ana nehiri Turia Nehri'nın eski nehir yatağının dönüştürülmesi ile inşa edilen, 10 kilometreye yakın uzunluğu, spor ve kültür kompleksleri, çocuk bahçeleri ve oyun alanları (Parque Gulliver), bisiklet ve koşu yolları, çeşmeler ile Turia bahçeleri Valensiya'nın ikonik şehir parkıdır. 
Şehrin tarihi binalarının yanında, modern mimarisiyle Sanat ve Bilim Şehri / Kompleksi (Katalanca: Ciutat de les Arts i les Ciències) şehrin ikonik yapısı ve yerli yabancı turizm için önemli bir cazibe merkezidir. 


### Anıtlar ve Eski Yapılar.
  - "Llotja De La Seda (La Lonja)" (İpek Loncası/Borsası, Geç Gotik stili, sarmal kolonları ünlüdür, Unesco Dünya Mirası listesindedir.) 
  - "Torres de Serrans" (Serranos Kuleleri, 14. yüzyıl) 
  - "Torres de Quart" (Quart Şehir Kapısı)
  - "Catedral de Santa María de València" (Valensiya Katedrali)
  - "El Micalet" "(Miguelete)" (Katedralin Çan Kulesi, 14. yüzyıl) 
  - "Basilica Nuestra Señora de los Desamparados" (Bazilika)
  - "Església de Sant Nicolau" (St.Nicholas Kilisesi, Freskleri nedeniyle Valensiya'nın "Sistina Şapeli" olarak anılır)
  - "Estació del Nord" (Tarihi Tren İstasyonu, Art Nouveau stili)
  - "Mercat Central" (Merkez Pazar Alanı, Art Nouveau stili)
  - "Mercat Colon" (Colon/Colomb Pazar Alanı, Art Nouveau stili)
  - "Palau de la Generalitat" (Valensiya Özerk Hükûmet Konağı, Rönesans Dönemi stili) 
  - "Ajuntament de València ("Valensiya Belediye Binası)
  - "Palau de la Musica de València" (Valensiya Müzik Sarayı)
  - "La Nau" (Valensiya Üniversitesi’nin tarihi binası, 15.yüzyıl)
  - "Monestir de Sant Miquel dels Reis" (San Miguel de los Reyes Manastırı, 16.yüzyıl)
  - "Almodí" "(<bdi>Almudín</bdi>)" (Moro stili saray, 14. yüzyıl)
  - "Banys de l'Almirall" (Arap stili Hamam, 14. yüzyıl)
  - "El Patriarca" (Corpus Christi Kraliyet Koleji)
  - "El templo de Santa Catalina Mártir" "(Santa Catalina)" (13.yüzyıl'da ilk olarak cami olarak inşa edilen kilise)
  - "Palau de Cervelló" (18. yüzyıl, Saray, Kraliyet Konutu)
  - "Plaza de Toros (Bous)" (Boğa Güreşi Arenası ve Gösteri Merkezi)
  - "La Fuente Del Turia" (Turia Çeşmesi)
  - "La Paz y la Concordancia" (Barış ve Uyum heykeli)


### Müzeler.
  - "Ciutat de les Arts i les Ciències" (CAC) (Sanat ve Bilim Merkezi) (El Hemisférico, El Ágora, l'Assut de l'Or, l'Oceanogràfic)
  - "Instituto Valenciano de Arte Moderno" (IVAM) (Modern sanatlar enstitüsü / müzesi, Julio González eserleri)
  - "Centre Arqueològic de l'Almoina" (Arkeoloji Müzesi)
  - "Centre Cultural la Beneficència" (La Beneficencia Kültür Merkezi, Valensiya Prehistorik ve Valensiya Etnoğrafya Müzeleri)
  - "Centro de Arte Hortensia Herrero" (CAHH) (Hortensia Herrero Sanat Merkezi)
  - "Museo de Bellas Artes" (Güzel Sanatlar Müzesi, arkeolojik eserler)
  - "Museo Valenciano de la Ilustración y la Modernidad" (MUVIM - Aydınlanma ve Modernlik Müzesi)
  - "Museo Nacional de Cerámica" (Milli Seramik Müzesi)
  - "Museo de la Catedral" (Katedral Müzesi)
  - "Museu d'Història de València" (Valensiya Tarihi Müzesi)
  - "Museu dels Soldadets de Plom L'Iber" (Minik (Kurşun) asker müzesi)
  - "Museo del Arroz" (Pirinç Müzesi)
  - "Museo Fallero" (Falles Festival Geleneği Müzesi)
  - "Museo Taurino" (Boğa Güreşi Müzesi)


## Kardeş şehirler.
Valensiya'nin şu kardeş şehirleri bulunmaktadır:
  - Mainz, Almanya (1978)
  - Bologna, İtalya (1980)
  - Valencia, Venezuela (1982)
  - Odessa, Ukrayna (1982)
  - Veracruz, Meksika (1984)
  - Chengdu, Çin (2014)
  - Guangzhou, Çin (2017)
  - Xi’an, Çin (2020)