# 1975
1975 bir yıldır.


## Olaylar.
### Ocak.
  - 6 Ocak - Yarışma programı Wheel of Fortune, ABD'de yayın hayatına başladı.
  - 30 Ocak - THY'nin "Bursa" isimli yolcu uçağı, elektriklerin kesik olmasından dolayı Yeşilköy Havaalanı'na inemeyince Marmara Denizi'ne düştü. Uçakta bulunan 42 kişiden kurtulan olmadı.


### Şubat.
  - 5 Şubat - Amerikan Kongresi, Türkiye'ye silah ambargosu uygulanmasını kabul etti.
  - 11 Şubat - Madagaskar devlet başkanı Richard Ratsimandrava, göreve gelişinin altıncı gününde suikaste uğrayarak öldü.
  - 13 Şubat - Kıbrıs Türk Federe Devleti kuruldu. Devlet Başkanlığına Rauf Denktaş getirildi.


### Mart.
  - 22 Mart - Hollandalı Teach-In grubu, Ding-A-Dong şarkısıyla 1975 Eurovision Şarkı Yarışması'nı kazandı. Türkiye'nin ilk kez yer aldığı yarışmada Semiha Yankı, Seninle Bir Dakika ile 13. oldu.
  - 25 Mart - Suudi Arabistan Kralı Faysal, yeğeni tarafından vurularak öldürüldü.


### Nisan.
  - 4 Nisan
   - Microsoft firması kuruldu.
   - Operation Babylift kapsamında Vietnamlı öksüz, yetim bebek ve çocukları Vietnam'dan Filipinler'e götüren ABD Hava Kuvvetleri'ne ait C-5 nakliye uçağı, kalkışından yarım saat sonra teknik arıza nedeniyle pirinç tarlasına çakıldı. 78'i çocuk 155 kişi öldü.
  - 5 Nisan - İki kozmonotu Salyut 4 uzay istasyonuna taşıyan Soyuz 18-1 uzay aracı teknik arıza nedeniyle yörüngeye ulaşamadan düştü. Kozmonotlar sağ olarak kurtuldu.
  - 12 Nisan - Süleyman Demirel'in kurduğu "Milliyetçi Cephe" hükûmeti TBMM'den güvenoyu aldı.
  - 13 Nisan - Lübnan'nın başkenti Beyrut'a dört Hristiyan Falanjiste karşılık 27 Filistinlinin öldürülmesiyle Lübnan İç Savaşı başladı.
  - 16 Nisan - Amerikan Temsilciler Meclisi, 24 Nisan tarihini, 'Ermenilere karşı işlenen insanlık dışı suçları anma günü' kabul etti.
  - 17 Nisan - Kamboçya'da, Pol Pot liderliğindeki Kızıl Kmer'lerin başkent Phnom Penh'i ele geçirmesiyle iç savaş sona erdi.
  - 20 Nisan - Türkiye'nin Beyrut basın danışmanının otomobili Ermeni teröristlerce bombalandı.
  - 30 Nisan - Kuzey Vietnam birliklerinin başkent Saigon'a girmesiyle Vietnam Savaşı, komünistlerin galibiyeti ile sona erdi.


### Haziran.
  - 11 Haziran - Gerçekleştirilen referandum sonucunda Yunanistan cumhuriyet oldu.
  - 20 Haziran - Jaws gösterime girdi.
  - 24 Haziran - Diyarbakır'a bir gezi düzenleyen MHP Genel Başkanı Alparslan Türkeş'in kente gelmesiyle olaylar çıktı. Biri asker üç kişi öldü, 46 kişi ağır yaralandı.
  - 25 Haziran - Mozambik, Portekiz'den bağımsızlığını ilan etti.


### Temmuz.
  - 20 Temmuz - Merkezi İzmir olmak üzere yeni kurulan Ege Ordusu göreve başladı.
  - 25 Temmuz - Türkiye, ABD'ye Türkiye'deki ortak savunma üsleri anlaşmalarının geçersiz olduğunu, İncirlik Üssü dışındakilere Türk Bayrağı çekileceğini bildirdi.
  - 29 Temmuz - Genelkurmay Başkanlığı, İncirlik dışındaki ABD üslerinin devralındığını açıkladı.


### Ağustos.
  - 4 Ağustos - Kıbrıs Harekâtı dolayısıyla 20 Temmuz 1974'te ilan edilen sıkıyönetim kaldırıldı.
  - 8 Ağustos - Çin'in Henan eyaletinde bulunan Banqiao Barajı, Nina Tayfunu sebebiyle çöktü. 230 bin insan öldü.


### Eylül.
  - 5 Eylül - Charles Manson Çetesi üyesi Lynette Fromme, Sacramento'da ABD Başkanı Gerald Ford'a suikast girişiminde bulundu. Fromme tabancasının şarjörüne mermi sürmeyi unuttuğu için girişimi başarısızlıkla sonuçlandı.
  - 6 Eylül - Diyarbakır, Lice'de meydana gelen 6.6 şiddetindeki depremde 2.385 kişi öldü, 7 bine yakın ev yıkıldı.
  - 22 Eylül - Kendisine karşı ilk suikast girişiminden 17 gün sonra ABD başkanı Gerald Ford, San Francisco'da Sara Jane Moore tarafından düzenlenen ikinci bir silahlı suikast girişiminden de yara almadan kurtuldu.
  - 30 Eylül - Boeing AH-64 Apache ilk uçuşunu gerçekleştirdi.


### Ekim.
  - 31 Ekim - Queen'in Bohemian Rhapsody single'ı piyasaya sürüldü.


### Kasım.
  - 11 Kasım - Angola, Portekiz'den bağımsızlığını ilan etti.
  - 22 Kasım - Monarşi İspanya'ya geri döndü  Juan Carlos İspanya kralı oldu.
  - 25 Kasım - Surinam, Hollanda'dan bağımsızlığını ilan etti.


### Aralık.
  - 21 Aralık - Aralarında Çakal Carlos'un da bulunduğu 6 kişilik terörist grup, Viyana'da düzenlenen OPEC konferansını basarak, aralarında 10 ülkenin petrol bakanlarının da olduğu 70 kişiyi rehin aldı.
  - 25 Aralık - İngiliz Heavy metal grubu Iron Maiden, Londra'da kuruldu.


### Ay veya günü bilinmeyenler.
  - Birleşmiş Milletler tarafından Uluslararası Kadınlar Yılı olarak ilan edildi.
  - Lyme hastalığı tanımlandı.
  - İstanbul Tuzla'da Art Tersanesi kuruldu.


## Doğumlar.
### Ocak.
  - 1 Ocak - Marc Paquet, Kanadalı oyuncu
  - 3 Ocak
   - Alptekin Cevherli, Türk siyasetçi ve yazar
   - Aneta Germanova, Bulgar millî voleybolcu
  - 4 Ocak - Carlo Levi, İtalyan ressam, yazar, doktor, aktivist, antifaşist
  - 19 Ocak - Alexander Yordanov, Bulgar futbolcu
  - 28 Ocak - Susana Feitor, Portekizli yürüyüşçü


### Şubat.
  - 5 Şubat - Giovanni van Bronckhorst, Endonezya asıllı Hollandalı futbolcu
  - 22 Şubat - Drew Barrymore, Amerikalı aktris


### Mart.
  - 10 Mart - DJ Aligator, Iran asıllı Danimarkalı DJ, prodüktör
  - 25 Mart - Arkadiusz Klimek, Polonyalı profesyonel futbolcu
  - 27 Mart - Fergie (Stacy Ferguson), Amerikalı pop-R&B şarkıcısı
  - 28 Mart - Alper Yılmaz, Türk basketbolcu


### Nisan.
  - 1 Nisan - Hakan Karsak, Türk oyuncu
  - 6 Nisan - Zach Braff, Amerikalı aktör, yönetmen ve senarist
  - 8 Nisan - Funda Arar, Türk rock ve Arabesk-rock sanatçısı
  - 14 Nisan - Veronika Zemanova, Çek pornografik film yıldızı, şarkıcı ve model
  - 18 Nisan - Kerim Tekin, Türk pop müziği sanatçısı (ö. 1998)
  - 20 Nisan - Esra Dalfidan, Türk asıllı Alman caz şarkıcısı
  - 29 Nisan - Ziynet Sali, Türk şarkıcı


### Mayıs.
  - 2 Mayıs - Ahmed Hasan, Mısırlı orta saha ve forvet oyuncusu
  - 8 Mayıs 
  - Enrique Iglesias, İspanyol şarkıcı, aktör, model ve söz yazarı
  - Mehmet Günsür, Türk oyuncu
  - 10 Mayıs - Merih Ermakastar, Türk şarkıcı ve sinema oyuncusu
  - 17 Mayıs - Laura Voutilainen, Fin şarkıcı
  - 19 Mayıs
   - Eva Polna, Rus şarkıcı, söz yazarı ve besteci
   - Jonas Renkse, İsveçli şarkıcı
   - Ozan Güven, Türk oyuncu
  - 31 Mayıs - Merle Dandridge, Japon-Amerikalı oyuncu ve seslendirme sanatçısı


### Haziran.
  - 4 Haziran - Angelina Jolie, Amerikalı aktris
  - 7 Haziran - Allen İverson, Amerikalı NBA oyuncusu
  - 13 Haziran - Toni Ribas, İspanyol porno aktörü
  - 20 Haziran - Uğur Taner, Türk yüzücü
  - 30 Haziran - Ralf Schumacher, Alman Formula 1 pilotu


### Temmuz.
  - 1 Temmuz - Tatyana Tomaşova, Rus atlet
  - 5 Temmuz - Ai Sugiyama, Japon profesyonel tenis oyuncusu
  - 6 Temmuz - Curtis James Jackson III ya da bilinen adıyla 50 Cent, Amerikalı rap müzik sanatçısı
  - 9 Temmuz - Anthony Parker, Amerikalı basketbolcu
  - 11 Temmuz - Michelle Demishevich, aktivist, gazeteci
  - 20 Temmuz - Yusuf Şimşek, Türk Millî Futbolcu
  - 22 Temmuz - Aslı Der, Türk yazar
  - 24 Temmuz - Torrie Wilson, Amerikalı model ve güreşçi
  - 27 Temmuz - Serkan Çeliköz, besteci, aranjör, prodüktör, müzisyen, maSKott grubu üyesi
  - 30 Temmuz - Cherie Priest, Amerikalı yazar


### Ağustos.
  - 6 Ağustos - Geraldine Zivic, Arjantinli-Kolombiyalı oyuncu, sunucu ve model
  - 7 Ağustos
   - Charlize Theron, Güney Afrikalı oyuncu
   - Koray Candemir, Maskott grubunun solisti, gitaristi, söz yazarı, besteci, prodüktör
  - 10 Ağustos - İlhan Mansız, Türk futbolcu
  - 12 Ağustos
   - Burcu Güneş, Türk pop müzik sanatçısı, söz yazarı
   - Casey Affleck, Amerikalı oyuncu
  - 23 Ağustos - Bünyamin Sudaş, Türk halterci
  - 27 Ağustos - Arkın Gelenbe, Türk oyuncu


### Eylül.
  - 1 Eylül - R. Kan Albay, Flaman film yönetmeni ve aktör
  - 5 Eylül
   - George Boateng, Hollandalı futbolcu
   - Fanny Mallette, Kanadalı oyuncu
  - 7 Eylül
  - Esra Balamir, Türk model, şarkıcı, oyuncu ve televizyon sunucusu
  - Zeynep Günay, Türk yönetmen
  - 8 Eylül
  - Elena Likhovtseva, Rus tenisçi 
  - Julie Le Breton, Kanadalı oyuncu
  - Larenz Tate, Amerikalı sinema oyuncusu
  - Russ Kun, Nauru devlet başkanı 
  - Kobi Farhi, İsrailli ses sanatçısı ve Oryantal metal grubu Orphaned Land'in kurucusu
  - Lee Eul-yong, Güney Koreli futbolcu
  - 9 Eylül
  - İlker Kızmaz, Türk sinema ve dizi oyuncusu
  - Michael Bublé, Kanadalı müzisyen, pop-caz sanatçısı ve oyuncu
  - 17 Eylül - Tayna Lawrence, Jamaikalı atlet
  - 20 Eylül - Asia Argento, İtalyan sinema oyuncusu ve yönetmen
  - 24 Eylül - Ahmet Saraçoğlu, Tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu
  - 30 Eylül - Marion Cotillard, Fransız aktris


### Ekim.
  - 12 Ekim - Fettah Can, Türk şarkıcı, besteci, söz yazarı ve aranjör
  - 17 Ekim
   - Anne Kremer, Lüksemburglu profesyonel tenis oyuncusu
   - Burak Güven, Mor ve Ötesi grubu üyesi, bas gitarist, şarkı yazarı, geri vokal/vokal
  - 20 Ekim - Sevinç Erbulak, Türk aktris
  - 25 Ekim - Ali Eren Beşerler, Türk Millî eski Futbolcu


### Kasım.
  - 2 Kasım - Sinan Sümer, Türk dizi ve sinema oyuncusu
  - 14 Kasım - Nazmi Avluca, grekoromende Dünya ve Avrupa şampiyonu, Türk millî güreşçi


### Aralık.
  - 3 Aralık - Cristina Llanos, İspanyol şarkıcı, besteci ve gitarist
  - 5 Aralık - Alper Kul, Türk oyuncu
  - 19 Aralık - Cosmin Contra, Rumen futbolcu


### Ay veya günü bilinmeyenler.
  - Aslı Perker, Türk gazeteci, yazar
  - Aylin Yıldızoğlu, Türk basketbol oyuncusu
  - Ayça Bingöl, Tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu


## Ölümler.
### Ocak.
  - 5 Ocak - Arif Nihat Asya, Türk şair
  - 5 Ocak - Gottlob Berger, II. Dünya Savaşı esnasında Nazi Almanyası'nda Obergruppenführer rütbesinde bir Nazi savaş suçlusu
  - 6 Ocak - Ahmet Caferoğlu, Anadolu ağızları üzerindeki çalışmalarıyla ünlü dilbilimci
  - 18 Ocak - Arif Müfid Mansel, Türk arkeolog
  - 24 Ocak - Erich Kempka, Nazi Almanyası'nda yarbay, Adolf Hitler'in şoförü ve Allgemeine SS üyesi
  - 30 Ocak - Şerafettin Ayhan, Türk siyasetçi


### Şubat.
  - 3 Şubat - Ümmü Gülsüm, Mısırlı Arap ses sanatkarı
  - 4 Şubat - Mehmet Muhlis Ete, Türk siyasetçi
  - 5 Şubat - Mehmet Orhan Mersinli, Türk siyasetçi
  - 6 Şubat - Kenryō Satō, Japon topçu ve kurmay subayı
  - 8 Şubat - Robert Robinson, İngiliz kimyager
  - 10 Şubat - Hüseyin Ataman, Türk siyasetçi
  - 11 Şubat - Cemal Hüsnü Taray, Türk siyasetçi
  - 12 Şubat - Vedat Dicleli, Türk siyasetçi
  - 14 Şubat - Julian Huxley, İngiliz evrimsel biyolog
  - 22 Şubat - Nejdet Sançar, Türkçü ve Turancı eğitimci yazar
  - 24 Şubat - Nikolay Bulganin, Rus asker ve siyaset adamı
  - 25 Şubat
   - Elijah Muhammed, ABD'de İslam Ümmeti olarak da bilinen Amerikan İslam Misyonu adlı Siyah hareketinin önderi
   - Marcia Trimble, cinayete kurban giden çocuk


### Mart.
  - 8 Mart - George Stevens, Amerikalı yapımcı, yönetmen, senarist
  - 13 Mart - İvo Andriç, Nobel Edebiyat Ödülü sahibi Sırp ve Hırvat yazar
  - 14 Mart - Susan Hayward, Oskar ödülü almış Amerikalı sinema oyuncusu
  - 15 Mart - Aristotle Onassis, Yunan armatör ve iş insanı
  - 25 Mart - Faysal bin Abdül Aziz, Suudi Arabistan Kralı


### Nisan.
  - 5 Nisan - Çan Kay Şek, 9. Çin Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı (d. 1887)
  - 12 Nisan - Josephine Baker, Amerikalı dansçı ve şarkıcı (d. 1906)
  - 13 Nisan - François Tombalbaye, 1. Çad Devlet Başkanı (d. 1918)
  - 14 Nisan - Fredric March, Amerikalı oyuncu (d. 1897)
  - 19 Nisan - Bijan Cezani, İranlı Marksist entelektüel (d. 1938)
  - 21 Nisan - Pascoal Ranieri Mazzilli, 25. Brezilya Devlet Başkanı (d. 1910)
  - 24 Nisan - Pete Ham, Galli şarkıcı ve söz yazarı (d. 1947)


### Mayıs.
  - 7 Mayıs - Johannes Krüger, Alman mimar (d. 1890)
  - 8 Mayıs - Avery Brundage, Amerikalı atlet, spor yöneticisi, sanat koleksiyoncusu ve hayırsever
  - 13 Mayıs - Marguerite Perey, Fransız fizikçi
  - 14 Mayıs - Ernst Alexanderson, İsveç asıllı Amerikalı elektrik mühendisi
  - 15 Mayıs - Lung Chien, Hong Konglu film yönetmeni, aktör ve senarist
  - 17 Mayıs - İsmail Hakkı Gedik, Türk siyasetçi
  - 18 Mayıs - Kasimir Fajans, Polonya asıllı Amerikalı kimyacı
  - 20 Mayıs - Barbara Hepworth, İngiliz heykeltıraş ve sanatçı


### Haziran.
  - 3 Haziran - Eisaku Satō, Japon siyasetçi, 3 dönem Japon başbakanı
  - 6 Haziran - Hiroshi Ōshima, Japon İmparatorluğu'nun korgenerali ve II. Dünya Savaşı sırasında Berlin Büyükelçisi
  - 14 Haziran - Sadık Tekin Müftüoğlu, Türk siyasetçi
  - 26 Haziran - Lübov Petrovna Orlova, Sovyetler Birliği'nin tanınmış sinema ve tiyatro oyuncusu ve şarkıcı
  - 28 Haziran - Rod Serling, Amerikalı senarist, televizyon yapımcısı ve anlatıcı


### Temmuz.
  - 5 Temmuz - Otto Skorzeny, Nazi Subayı
  - 6 Temmuz - Reşat Ekrem Koçu, Türk tarihçi ve yazar (d. 1905)
  - 9 Temmuz - Franz Six, Nazi Subayı
  - 12 Temmuz - Latife Uşşaki, Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk'ün dul eşi (d. 1898)
  - 14 Temmuz - Fahri Belen, Türk asker ve siyasetçi


### Ağustos.
  - 15 Ağustos
   - Harun Karadeniz, 1960'lı yılların öğrenci liderlerinden 
   - Mucibur Rahman, Bangladeş'in ilk başbakanı ve devlet başkanı
  - 23 Ağustos - Faruk Gürler, Türk Silahlı Kuvvetleri'nin 15. Genelkurmay Başkanı
  - 27 Ağustos - Haile Selassie, Etiyopya'nın son imparatoru
  - 29 Ağustos - Éamon de Valera, İrlandalı siyaset ve devlet adamı


### Eylül.
  - 9 Eylül - Minta Durfee, sessiz sinema dönemi oyuncularından Amerikalı aktris
  - 20 Eylül - Saint-John Perse, Fransız şair ve diplomat
  - 21 Eylül - Bedri Rahmi Eyüboğlu, ressam ve şair (d. 1913)
  - 26 Eylül - Ahmet Danyal Topatan, sinema, tiyatro ve dizi oyuncusu
  - 27 Eylül - Türkân Örs Baştuğ, Türk öğretmen, milletvekili


### Ekim.
  - 22 Ekim
   - Arnold Joseph Toynbee, İngiliz tarihçi
   - Daniş Tunalıgil, Türk diplomat ve Türkiye'nin Viyana Büyük Elçisi
  - 24 Ekim - İsmail Erez, Türk diplomat ve Türkiye'nin Paris Büyükelçisi


### Kasım.
  - 2 Kasım - Pier Paolo Pasolini, İtalyan film yönetmeni, senarist, şair
  - 3 Kasım - Taceddin Ahmed, 1. Bangladeş Başbakanı (d. 1925)
  - 6 Kasım - Ernst Hanfstaengl, Nazi Almanyası'nda Adolf Hitler için çalışan yabancı basın sekreteri
  - 11 Kasım - Mina Witkojc, Sorb şair ve yayıncı
  - 13 Kasım - Olga Berggolts, Sovyet şair
  - 20 Kasım - Francisco Franco, İspanyol General ve devlet adamı


### Aralık.
  - 11 Aralık - Hüseyin Nihal Atsız, gazeteci, şair ve 'turancılığın' önemli savunucularından (d. 1905)
  - 18 Aralık - Theodosius Dobzhansky, Ukraynalı genetikçi ve evrim biyoloğu
  - 19 Aralık - William A. Wellman, Amerikalı film yönetmen


### Ay veya günü bilinmeyenler.
  - F. Celaleddin, Türk yazar
  - Hayrullah Fişek, Kurtuluş Savaşı'nın önde gelen askerlerinden
  - Kâmil Koç, Türk iş insanı
  - Melek Ökte, Tiyatro oyuncusu, yönetmen
  - Munis Faik Ozansoy, Türk bürokrat, şair ve yazar
  - Sait Selahattin Cihanoğlu, Spor adamı
  - İsmail Hakkı Oygar, Türk seramik sanatçısı


## Nobel Ödülü kazananlar.
  - Barış - Andrei Dmitrievich Sakharov
  - Edebiyat - Eugenio Montale
  - Ekonomi - Leonid Kantorovich, Tjalling Koopmans
  - Fizik - Aage Niels Bohr, Ben Roy Mottelson, Leo James Rainwater
  - Kimya - John Warcup Cornforth, Vladimir Prelog
  - Tıp - David Baltimore, Renato Dulbecco, Howard Martin Temin