# TUMO Yaratıcı Teknolojiler Merkezi
 TUMO Yaratıcı Teknolojiler Merkezi (Ermenice: Թումո ստեղծարար տեխնոլոգիաների կենտրոն) teknoloji ve tasarım konusunda uzmanlaşmış 12-18 yaş arası gençler için ücretsiz bir eğitim merkezidir.
İlk TUMO merkezi 2011 yılında Ermenistan'ın başkenti Erivan'da açıldı. Ermenistan'da şu anda dört TUMO merkezi bulunmaktadır (Erivan, Dilican, Gümrü ve Hankendi). Yakın zamanda Ermenistan dışında iki merkez daha açıldı (Paris ve Beyrut). Hem Ermenistan'da (Koghb ve Masis) hem de yurtdışında (Moskova, Berlin, Kiev, Kaliforniya, Tokyo, Tiran ve Astana) yeni merkezler açabilmek için planlar halen devam ediyor.
2019 yılında, TUMO mobil, teknik olarak donanımlı bir mini merkez olan TUMO Kutu için planlarını açıkladı. Kutular herhangi bir şehirde veya köyde kurulabilir ve yerel gençler için kendi kendine çalışma alanları olarak hizmet edebilir. Berd ve Kapan'daki TUMO Kutu programları için çalışmalar devam ediyor.
2019 yılında TUMO Kutu planının açıklanmasının yanı sıra AB TUMO Mühendislik ve Uygulamalı Bilimler Yakınsama Merkezi'nin lansmanı da yapıldı. Merkez, TUMO'nun Erivan kampüsünün yanında 25.000 metrekarelik bir alanda bulunacak ve araştırma, eğitim ve yeni kurulan işletmeler için bir merkez olacak. Merkez ayrıca Ermenistan'daki Fransız Üniversitesi'nin bir şubesine ve genç profesyonellere yönelik Fransız merkezli önde gelen bir programlama okulu olan Okul 42'ye ev sahipliği yapacak.
2017 yılında seramikten mücevher yapımına, modadan yemek pişirme ve nakış işlemine kadar çeşitli farklı sanatsal tasarım türleri için yaratıcı bir alan sağlayan kâr amacı gütmeyen bir kurum olan TUMO Stüdyoları'nın lansmanı yapıldı. TUMO Stüdyoları, 16-28 yaş arasındaki genç profesyonellere yöneliktir.
TUMO, 2019 Europa Nostra Eğitim-Öğretim ve Sosyal Yardım Ödülü'nü aldı. Ödül yılda bir kez koruma, araştırma ve özel hizmet alanlarında önemli katkılarda bulunan kuruluşlara ve bireylere verilir.
19 Şubat 2018'de Hindistan'ın Haydarabad şehrinde düzenlenen Dünya Bilgi Teknolojileri Kongresi'nde TUMO, "Dijital Yüzyılın Uygulanması" ödülünü aldı.


## Arka plan.
TUMO Yaratıcı Teknolojiler Merkezi 2011 yılında Ermenistan'ın Erivan şehrinde kuruldu ve ilk merkez 14 Ağustos'ta açıldı. System of a Down grubunun solisti Serj Tankian merkezin açılış töreninde solo konser verdi.
TUMO Sam ve Sylva Simonian çiftinin Simonian Eğitim Vakfı aracılığıyla tamamen finansman sağlamasıyla kurulan kâr amacı gütmeyen bir girişimdir. Sam Simonian, bir telekomünikasyon şirketi olan INET ile 1990'larda büyük bir başarı elde eden Ermeni-Amerikan bir mühendistir.
TUMO'nun CEO'su, TUMO'nun eğitim programını geliştiren ve Erivan'daki merkezin ilk tesisini tasarlama ve inşa etme çabalarına öncülük eden Marie Lou Papazian'dır. TUMO'yu çalıştırmadan önce Papazian, Ermenistan ve Ermenistan Diasporası'ndan gelen öğrencileri çevrimiçi eğitim programlarıyla bir araya getiren Kalkınma için Eğitim Vakfı'na başkanlık etti. Papazian, Columbia Üniversitesi Eğitim Fakültesi'nden mühendislik ve inşaat yönetiminde ek bir derece ile birlikte yüksek lisans derecesine sahiptir (Papazian, New York'ta birçok ünlü yüksek binanın inşasına yardımcı olmuştur).
Danışmanlar kurulu 


## Eğitim Sistemi.
TUMO, gençlere bir yandan teknik becerilerini geliştirmelerini sağlarken bir yandan da derslerini tamamlamaları için alan ve ekipman sağlayan, tasarım ve teknolojide ders dışı, yenilikçi eğitim kursları sunmaktadır. TUMO'nun eğitim sisteminin benzersiz bir yönü, başlangıçta öğrencileri kendilerini ifade edebildikleri ilgi alanlarına dayalı bir çalışmaya yönlendiren kurum içinde geliştirilen bir program olan TUMO Yolu ile ilgilidir. TUMO'nun müfredatı, 14 temel alanda kendi kendine eğitim, bağımsız egzersizler, kurslar ve atölyelerden oluşmaktadır:
  - Animasyon 
  - Oyun Geliştirme 
  - Film Çekme 
  - İnternet Sitesi Geliştirme 
  - Müzik 
  - Yazarlık 
  - Çizim 
  - Grafik Tasarım 
  - 3D Modelleme 
  - Programlama 
  - Robotik 
  - Hareket Grafikleri 
  - Fotoğrafçılık 
  - Yeni Nesil Medya


### Kendi kendine öğrenme.
Kendi kendine öğrenme aktiviteleri, becerisi olan insanlara ilham vermek ve o becerileri geliştirmek için tasarlanmış kısa, etkileşimli egzersizlerdir. TUMO koçları öğrenenlere cesaret vererek, tavsiye ve teşvik sağlayarak etkinliklere yardımcı olur. Öğrencilerin yüzlerce farklı aktivitesi vardır, bunların çoğu her bir öğrenme hedefinde gelecekteki atölyeler için ön koşuldur.


### Kurslar.
TUMO'nun 14 eğitim alanında (yukarıda listelenmiştir) kursları vardır. Başlangıç, orta ve ileri düzey kurslar bireysel çalışmaları ve ekip çalışmalarını bir araya getirir. Tamamlanan her proje öğrencinin belgesine kaydedilir, bazı parçalar yarışmalara girer veya çevrimiçi olarak yayınlanır.


### Atölyeler.
Atölyeler TUMO'nun 14 öğrenme alanındaki uzmanlar tarafından yürütülmektedir. Bireysel çalışmalarda ve ekip çalışmalarında başlangıç düzeyinden ileri düzeye kadar zorluklar gösterir. Tamamlanan her proje öğrencinin belgesine kaydedilir, bazı parçalar yarışmalara girer veya çevrimiçi olarak yayınlanır.


### Proje Laboratuvarları.
Proje laboratuvarları, dünyanın her yerinden en iyi teknoloji ve tasarım uzmanları tarafından geçici olarak sunulmaktadır. Her yıl 100'den fazla uzman TUMO'ya gelir ve ileri laboratuvarlara liderlik eder ve TUMO öğrencileriyle gerçek dünya ile ilgili projelerde çalışır. Laboratuvarlardaki çalışmalar birkaç haftadan birkaç aya kadar sürebilir.


## TUMO merkezleri.
### TUMO Erivan.
TUMO'nun ilk merkezi 2011 yılında Erivan'da açıldı. Merkezin adı, ünlü Ermeni yazar Hovhannes Tumanyan'ın adını taşıyan yandaki Tumanyan Parkı'ndan esinlenmiştir. TUMO Erivan, mimarın Bernard Khoury tarafından tasarlandı, merkezin tasarımı TUMO'nun esneklik, şeffaflık ve teknolojik yaratıcılığa yönelik pedagojik yaklaşımını yansıtıyor. Merkezde yaklaşık 15.000 öğrenci aktif olarak etkinliklere katılmaktadır.


### TUMO Dilican.
TUMO'nun Dilican'daki ikinci merkezi, 2012 yılında TUMO ve Ermeni Genel Yardımseverlik Birliği arasında Ermenistan Merkez Bankası'nın ek desteğiyle işbirliği anlaşmasıyla açıldı. TUMO Dilican, bazıları uzak köylerden merkeze gitmek için göç eden yüzlerce genç öğrenciye ek eğitim sunmaktadır. Merkez yakın zamanda yenilenme ve genişleme için kapatıldı. Yeni genişleyen merkez, Ocak 2020'de açılacak ve daha fazla öğrenciyi barındırabilecek.


### TUMO Gümrü.
TUMO Gümrü 2015 yılından beri geçici bir binada faaliyet göstermektedir. Merkezin 2.000 öğrencisi yakında planlanan 4.000 öğrenciyi ağırlamak için TUMO'nun restore ettiği Gümrü Tarihi Tiyatro Binasına taşınacak. TUMO'nun Gümrü'de merkez açması fikri, merkezi açmak için bir bağış toplama çalışmasını başlatan Shant TV'den geldi. TUMO Gümrü, Ermeni Genel Yardımlaşma Birliği ile işbirliği ortaklığından yararlanan üç TUMO merkezinden biridir (diğer ikisi TUMO Dilican ve TUMO Hankendi).


### TUMO Hankendi.
TUMO Hankendi, TUMO ve Ermeni Genel Yardımlaşma Birliği arasındaki üç işbirliği alanından biridir. Şehrin tarihi bir binasının birinci katı, Dağlık Karabağ Cumhuriyeti adına TUMO'ya bağışlanmış ve Karabağ Telekom'un yardımıyla yenilenmiştir. Hankendi ve çevresindeki 1000'den fazla öğrenci şu anda TUMO Hankendi merkezine gidiyor. Yüksek talep nedeniyle, merkez yakında aynı binanın ikinci katını da kullanacaktır.


### TUMO Paris.
Ermenistan dışındaki ilk TUMO Merkezi Ekim 2018'de Paris'te açıldı. Les Halles'in Forum des Images merkezinde yer almaktadır. Merkez yaklaşık 1.500 gence ücretsiz ek eğitim vermektedir.


### TUMO Beyrut.
TUMO Beyrut, Ermenistan dışında açılan ikinci ve Orta Doğu'da açılan birinci TUMO merkezidir. Beyrut Dijital Bölgesi'nde yer almaktadır. Merkez, 2018'de gayri resmi olarak açıldı ve kısa süre içinde TUMO'nun eğitim disipliniyle yaratıcılıklarını sürdürmek isteyen Lübnanlı gençlere açılacak.


## TUMO Kutu.
TUMO Kutu projesi 2019 yılında duyuruldu. TUMO Kutuları, daha büyük TUMO merkezlerine kablosuz olarak bağlanan uydu TUMO merkezleri olarak işlev görecektir. Bu proje, bir TUMO şubesine yakın olan kırsal Ermeni gençlerinin TUMO'nun öğrenme yolu kurslarına kendi başlarına erişmesine izin verecektir. TUMO Kutu taşınabilirdir ve yerel bölgelerdeki gençler için kendi kendine çalışma ve kendini keşfetme merkezi olarak işlev gören herhangi bir şehre veya kasabaya kolayca kurulabilir. Öğrenciler kendi bölgesel TUMO Kutularında kendi kendine çalışma kurslarını tamamladıktan sonra, özel kurslar ve atölye çalışmaları için en yakın TUMO merkezine gideceklerdir.
Proje planları içinde Berd şehrinde fırlatılmaya hazır, Amundi-ACBA, Hayg Vakfı ve TUMO arasında işbirliğinin bir parçası olarak kullanılabilen planlar vardır. TUMO Kutuları ile bireysel çalışma kurslarını tamamladıktan sonra Berd şehri ve çevresindeki öğrenciler pratik eğitim için TUMO Dilican'a gidebilirler. TUMO Kutuları başlangıçta yılda yaklaşık 250 öğrenciye teknoloji ve tasarım eğitimi verecek. Projenin ikinci aşaması Kapan şehrinde başlayacak.


## AB TUMO Yakınsama Merkezi.
AB TUMO Mühendislik ve Uygulamalı Bilimler Yakınsama Merkezi 2019'da başladı. Merkez şu anda Avrupa Birliği'nin ve Ermenistan'daki Fransız Üniversitesi'nin ortaklıklarının bir parçası olarak uygulanmaktadır. TUMO Erivan'ın bitişiğinde yer alacak ve yaklaşık 25.000 metrekareyi kaplayacak. Yaklaşık 25 milyon euroya mal olan merkez, eğitim, araştırma ve başlangıç endüstrileri için bir merkez görevi görecek. Merkez, öğrencileri, genç profesyonelleri ve hem yerel hem de uluslararası şirketleri bir araya getirerek bir yandan canlı bir topluluk oluştururken bir yandan da açık bir platform yaratmayı hedefliyor. Tesisin ek kanatları Ermenistan'daki Fransız Üniversitesi'nde ve genç profesyonellere yönelik tanınmış bir bilgisayar programlama okulu olan Fransız merkezli Okul 42'de yer alacak. Merkez şu anda bir Hollanda mimarlık firması olan MVRDV tarafından tasarlanıyor. Merkez için planların 2020 baharında sonuçlandırılması hedeflenmiştir.


## TUMO Stüdyoları.
TUMO Stüdyoları üniversite öğrencileri ve genç profesyoneller için kâr amacı gütmeyen bir eğitim programıdır. Stüdyo, bireylerin fiziksel ürünler yaratmaları için bir alan sağlar; aynı zamanda yerel malzemeleri kullanarak ve Ermeni kültürüne saygı duyarak küresel pazarda rekabet edebilecek yenilikçi ve çağdaş ürünler yaratmayı amaçlamaktadır.
TUMO Stüdyoları, takı, seramik, nakış, baskı, moda, aksesuar tasarımı, ahşap oymacılığı, taş duvarcılık, üretim tasarımı ve yemek pişirme olmak üzere on ayrı alanda teknik geliştirme ve tasarım eğitimi sunmaktadır.
Stüdyolar, 38 Puşkin Caddesi'nde, 20. yüzyılın başlarında sanayici Arakel Afrikyan'ı barındıran bir binada yer almaktadır. Stüdyolar binanın iç mekanını korudu, iç mekanın duvar tasarımı ve mobilyaları Erivan'ın yüzyıl öncesine kadar uzanıyor.


## TUMO Kampı.
TUMO'nun yıllık yaz kampı 2012'den beri düzenleniyor. Kamp, dünyanın dört bir yanından gelen gençlerin TUMO müfredatına alışmalarına izin verirken, çeşitli eğitim disiplinlerinde bilgi ve beceri seviyelerini hızlandırıyor. Ayrıca, bir yandan katılımcılar oyunlara ve çeşitli etkinliklere katılırken bir yandan da Ermenistan'ın birçok tarihi ve kültürel alanını gezme fırsatı elde ediyorlar.
TUMO Kampı, merkezin tek para kaynağıdır. Kamptan elde edilen tüm gelirler Ermenistan'da eğitimin geliştirilmesine ve Ermenistan ile Dağlık Karabağ'da 10.000'den fazla öğrenci için TUMO merkezlerine ücretsiz erişim sağlanmasına yöneliktir.
www.camptumo.com


## Ödüller.
TUMO, 2019 Eğitim, Öğretim ve Sosyal Yardım Europa Nostra Ödülü'nü aldı. Ödül, koruma, araştırma ve özel hizmet alanlarında önemli katkılarda bulunan kuruluşlara ve bireylere verilir.
19 Şubat 2018'de TUMO, Haydarabad, Hindistan'daki Dünya Bilgi Teknolojisi Kongresi (WCIT) Forumunda "Dijital Yüzyılın Uygulanması" ödülünü kazandı.
TUMO CEO'su Marie Lou Papazian geçtiğimiz günlerde 15 Mayıs'ta Paris'te Akademik Palmiye Nişanı aldı. Ödül, Paris belediye başkanı Anne HIdalgo tarafından Papazyan'a verildi. Akademik Palmiye Nişanı, yalnızca bilime ve eğitime önemli katkılar sunanlara verilir.
TUMO ve Avrupa Birliği arasındaki bir işbirliği olan NETO öyküleri, Almanya'da yenilikçilik için 2017 N.I.C.E. ödülünü kazandı. NETO öyküleri, kullanıcıları yolsuzluk tehlikeleri konusunda eğitmeyi amaçlayan popüler bir mobil oyundur.