# 10 Ekim


## Olaylar.
  - 415 - 404 yılında çıkan isyanda yakılan Ayasofya kilisesi, Bizans İmparatoru II. Theodosius tarafından yeniden yaptırılarak açıldı.
  - 680 - Kerbelâ Olayı: Muhammed'in torunu Hüseyin, Kerbela'da başı kesilerek öldürüldü.
  - 1780 - Karayipler'de meydana gelen "Büyük Kasırga"da yaklaşık 20000 kişi öldü.
  - 1813 - Dresden Kuşatması başladı.
  - 1847 - İstanbul'da güneş tutulması izlendi.
  - 1858 - Küba'da İspanyol İmparatorluğu'na karşı bağımsızlık hareketi başladı.
  - 1896 - "The Times" gazetesinin kitap eki "The Times Literary Supplement"'ın ilk sayısı çıktı.
  - 1903 - Emmeline Pankhurst, İngiltere'de kadınların kurtuluşu mücadelesini yürütmek üzere "Kadının Sosyal ve Politik Birliği"ni kurdu.
  - 1911 - Sun Yat-sen liderliğindeki devrimciler Çin'de Mançu Hanedanını devirdi.
  - 1920 - Kuveyt şehrinin batısındaki El Cehre'de Cehre Muharebesi gerçekleşti.
  - 1930 - Türkiye, Barzani Aşireti'nin yaklaşık dört ay süren Oramar Ayaklanması'nı bastırdı.
  - 1933 - United Airlines Havayolu Şirketi'ne ait bir uçağa sabotaj yapıldı. Düşürülen ilk sivil uçak oldu.
  - 1938 - Çekoslovakya Hükûmeti, Münih Antlaşması gereğince Südetler bölgesini Almanya'ya devretti.
  - 1944 - Nazi katliamı: 800 Çingene çocuk sistematik bir şekilde Auschwitz kampında öldürüldü.
  - 1945 - Kim İl-sung önderliğinde Kore İşçi Partisi kuruldu.
  - 1964 - 18. Yaz Olimpiyatları Tokyo'da başladı.
  - 1965 - Genel Seçim sonuçları: AP 240 Milletvekili ile çoğunluğu elde etti. CHP 134, MP 31, YTP 19, TİP 15, CKMP 11 Milletvekili çıkardı. TBMM tarihinde ilk kez bir sosyalist parti (TİP-Türkiye İşçi Partisi) 15 Milletvekili ile grup kurmaya hak kazandı.
  - 1969 - Fikir Kulüpleri Federasyonu (FKF), Devrimci Gençlik Dernekleri Federasyonu (Dev-Genç) adını aldı.
  - 1970 - İngiliz sömürgesi Fiji bağımsızlığını ilan etti.
  - 1975 - Bandırma'da Etibank Boraks ve Asit Fabrikaları'nda direniş başladı.
  - 1975 - Papua Yeni Gine, Birleşmiş Milletler'e üye oldu.
  - 1976 - Devlet Güvenlik Mahkemeleri kaldırıldı (1982-2004 arası tekrar kuruldu).
  - 1980 - Devlet Başkanı Orgeneral Kenan Evren, "Türk Silahlı Kuvvetlerinin Dikkate Alacağı ve Uyacağı Hususlar" başlıklı emrini yayımladı: "Türk Silahlı Kuvvetleri mensuplarının sahip olduğu ideoloji ATATÜRKçülüktür."
  - 1980 - El Salvador'da Farabundo Martí Ulusal Kurtuluş Cephesi kuruldu.
  - 1982 - Auschwitz toplama kampında tanımadığı bir siyasi tutuklu yerine ceza almaya gönüllü olarak hayatını yitiren rahip Maximilian Kolbe, aziz ilan edildi.
  - 1985 - Amerikan F-14 savaş uçakları, Achille Lauro yolcu gemisini kaçıran korsanları taşıyan bir Mısır uçağını, Sicilya'daki bir NATO üssüne inmeye zorladı. Korsanlar tutuklandı.
  - 1986 - San Salvador'daki 7,5 şiddetinde depremde yaklaşık 1500 kişi öldü.
  - 1991 - Klasik Türk müziği sanatçısı Alâeddin Yavaşça'ya Devlet Sanatçısı unvanı verildi.
  - 1991 - Pink Floyd, "The Wall" albümleri ile yaptıkları katkı nedeniyle, İngiliz Millî Tuğla Dağıtıcıları Birliği tarafından şeref listesine alındı.
  - 1993 - Andreas Papandreou liderliğindeki PASOK, Yunanistan'daki seçimleri kazandı.
  - 1997 - Meksika'da 5 gün süren ve 200 kişinin ölmesine neden olan Pauline kasırgası dindi.
  - 1997 - Posadas-Buenos Aires seferini yapmakta olan Arjantin Havayolları'na ait DC-9 tipi bir uçak, Uruguay'da düştü  74 kişi öldü.
  - 2002 - Macar yazar Imre Kertész, Nobel Edebiyat Ödülü'nü kazandı.
  - 2007 - İnternet üzerinden indirilebilen ilk albüm "In Rainbows", Radiohead grubunun internet sitesinde piyasaya sürüldü.
  - 2009 - İsviçre'nin Zürih kentinde Türkiye ile Ermenistan arasında Akyaka Sınır Kapısı'nın açılması için protokol imzalandı.
  - 2010 - Hollanda Krallığı'na bağlı özerk Hollanda Antilleri dağıldı ve Hollanda Krallığı'na bağlı 3 yeni özerk ülke (Aruba, Curaçao ve Sint Maarten) oluştu.
  - 2015 - Ankara saldırısı: Ankara'da düzenlenen "Emek, Barış, Demokrasi Mitingi"nde, Ankara Garı önündeki 2 ayrı patlamada, 109 kişi öldü, 500'den fazla kişi yaralandı.


## Doğumlar.
  - 1470 - I. Selim, Osmanlı'nın 9. padişahı (ö. 1520)
  - 1486 - III. Charles, 1504 ile 1553 yılları arasında Savoie Dükü olan Fransız soylu (ö. 1553)
  - 1684 - Antoine Watteau, Fransız ressam (ö. 1721)
  - 1731 - Henry Cavendish, İngiliz fizikçi ve kimyacı (ö. 1810)
  - 1788 - Johann Jakob Nöggerath, Alman mineralog ve jeolog (ö. 1877)
  - 1813 - Giuseppe Verdi, İtalyan besteci (ö. 1901)
  - 1825 - Paul Kruger, Transvaal Cumhuriyeti Devlet Başkanı ve Boer direniş lideri (ö. 1904)
  - 1830 - II. Isabel, İspanya Kraliçesi (ö. 1904)
  - 1834 - Aleksis Kivi, Fin yazar (ö. 1872)
  - 1857 - Yusuf İzzeddin Efendi, Türk asker ve Osmanlı Hanedanı mensubu şehzade (ö. 1916)
  - 1859 - Ogata Gekkō, Japon ukiyo-e ustası ve Nihonga ressamı (ö. 1920)
  - 1861 - Fridtjof Nansen, Norveçli gezgin, bilim insanı, diplomat ve Nobel Barış Ödülü sahibi (ö. 1930)
  - 1872 - Dionisios Kasdaglis, Mısırlı-Yunan tenisçi (d. 1931)
  - 1883 - Adolf Joffe, Rus komünist devrimci, Bolşevik siyasetçi ve Karaylar diplomatı (ö. 1927)
  - 1895 - Alfred Neuland, Eston halterci (ö. 1966)
  - 1895 - Wolfram von Richthofen, Alman savaş pilotu (Nazi Almanyası'nda Luftwaffe'nin Generalfeldmarschalli ve "Kızıl Baron"un kuzeni (ö. 1945)
  - 1900 - Helen Hayes, Amerikalı aktris ve En İyi Kadın Oyuncu Akademi Ödülü sahibi (ö. 1993)
  - 1901 - Alberto Giacometti, İsviçreli heykeltıraş ve ressam (ö. 1966)
  - 1908 - Mercè Rodoreda, Katalan romancı (ö. 1983)
  - 1913 - Claude Simon, Fransız yazar ve Nobel Edebiyat Ödülü sahibi (ö. 2005)
  - 1919 - Nazik Erik, Türk öğretmen ve Türkolog (ö. 2012)
  - 1923 - Nicholas Parsons, İngiliz oyuncu, radyo ve televizyon sunucusu (ö. 2020)
  - 1923 - Murray Walker, Formula 1 motor sporları yorumcusu (ö. 2021)
  - 1924 - James Clavell, Amerikalı romancı, senarist ve film yönetmeni (ö. 1994)
  - 1924 - Ed Wood, Amerikalı senarist, yönetmen, yapımcı ve oyuncu (ö. 1978)
  - 1928 - Leyla Gencer, Türk opera sanatçısı (ö. 2008)
  - 1929 - Ayten Alpman, Türk ses sanatçısı (ö. 2012)
  - 1930 - Harold Pinter, İngiliz oyun yazarı ve Nobel Edebiyat Ödülü sahibi (ö. 2008)
  - 1930 - Yves Chauvin, Fransız kimyacı (ö. 2015)
  - 1932 - Tomris Oğuzalp, Türk oyuncu ve seslendirme sanatçısı (ö. 2013)
  - 1932 - Üner Teoman, Türk atlet (ö. 2024)
  - 1932 - Pierre Bézard, Fransız hukukçu (ö. 2021)
  - 1936 - Gerhard Ertl, Alman fizikçi ve Nobel Kimya Ödülü sahibi 
  - 1938 - Daidō Moriyama, Japon fotoğrafçı
  - 1941 - Peter Coyote, Amerikalı oyuncu, yönetmen ve yazar
  - 1941 - Ken Saro-Wiwa, Nijeryalı yazar, televizyon yapımcısı ve çevreci (ö. 1995)
  - 1942 - Radu Vasile, Rumen politikacı, tarihçi ve şair (ö. 2013)
  - 1945 - Sacit Onan, Türk yönetmen, şair ve seslendirme sanatçısı (ö. 2010)
  - 1945 - Burgl Färbinger, Alman alp disiplini kayakçısı (ö. 2025)
  - 1946 - Taha Akyol, Türk gazeteci ve yazar
  - 1946 - Charles Dance, İngiliz oyuncu, senarist ve yönetmen
  - 1946 - Naoto Kan, Japon siyasetçi
  - 1946 - John Prine, Amerikalı country folk şarkıcısı, gitarist, söz yazarı ve besteci (ö. 2020)
  - 1948 - Séverine, Fransız şarkıcı
  - 1950 - Nora Roberts, Amerikalı aşk ve macera romanları yazarı
  - 1951 - Lam Po-chuen, Hong Konglu aktör (ö. 2015)
  - 1953 - Midge Ure, İskoçyalı rock'n roll gitaristi, şarkıcısı ve şarkı sözü yazarı
  - 1954 - Fernando Santos, Portekizli teknik direktör
  - 1956 - Taur Matan Ruak, Doğu Timorlu siyasetçi
  - 1959 - Arif Peçenek, Türk futbolcu ve teknik direktör (d. 2013)
  - 1961 - Henrik Jørgensen, Danimarkalı atlet (ö. 2019)
  - 1963 - Hülya Avşar, Türk sinema oyuncusu ve şarkıcı
  - 1963 - Anita Mui, Şarkıcı ve oyuncu (ö. 2003)
  - 1963 - Daniel Pearl, Amerikalı gazeteci (ö. 2002)
  - 1964 - Sarah Lancashire, İngiliz oyuncu
  - 1964 - Crystal Waters, Amerikalı dans-pop şarkıcısı ve söz yazarı
  - 1965 - Chris Penn, Amerikalı aktör (ö. 2006)
  - 1966 - Tony Adams, İngiliz teknik direktör ve eski defans oyuncusu
  - 1966 - İbrahim Erkal, Türk ses sanatçısı, besteci, söz yazarı ve oyuncu (ö. 2017)
  - 1966 - Carolyn R. Bertozzi, Amerikalı kimyager ve Nobel Kimya Ödülü sahibi
  - 1966 - Bai Ling, Çin asıllı Amerikalı film sanatçısı
  - 1967 - Gavin Newsom, Amerikalı politikacı ve iş insanı
  - 1967 - Michael Giacchino, Amerikalı besteci ve En İyi Özgün Müzik Akademi Ödülü sahibi
  - 1967 - Jacek Zieliński, Polonyalı millî futbolcu ve teknik direktör
  - 1968 - Feridun Düzağaç, Türk müzisyen
  - 1969 - Manu Bennett, Yeni Zelandalı oyuncu
  - 1969 - Dilşa Demirbağ-Sten, Türk-İsveçli gazeteci, yazar ve senarist
  - 1970 - Dean Kiely, İrlandalı millî futbolcu
  - 1970 - Şefak Sezer, Türk oyuncu, senarist ve yönetmen
  - 1971 - Chad Willett, Kanadalı oyuncu
  - 1971 - Graham Alexander, İskoç millî futbolcu ve teknik direktör
  - 1971 - Elvir Bolić, Boşnak futbolcu
  - 1974 - Julio Cruz, Arjantinli futbolcu
  - 1975 - Ramón Morales, Meksikalı millî futbolcu
  - 1978 - Jodi Lyn O'Keefe, Amerikalı oyuncu ve model
  - 1979 - Mýa, Amerikalı şarkıcı ve oyuncu
  - 1982 - Yasir el-Kahtani, Suudi millî futbolcu
  - 1982 - Dan Stevens, İngiliz oyuncu ve film yapımcısı
  - 1983 - Lzzy Hale, Amerikalı şarkıcı ve müzisyen
  - 1983 - Nikos Spiropulos, Yunan millî futbolcu
  - 1983 - Tolga Zengin, Türk futbolcu
  - 1984 - Chiaki Kuriyama, Japon oyuncu, şarkıcı ve model
  - 1985 - Marina and the Diamonds, Yunan asıllı Galli şarkıcı
  - 1986 - Ezequiel Garay, Arjantinli millî futbolcu
  - 1986 - Nathan Jawai, Aborjin kökenli Avustralyalı profesyonel basketbolcu
  - 1987 - Ümit Kantarcılar, Türk oyuncu
  - 1988 - Brown Ideye, Nijeryalı futbolcu
  - 1991 - Michael Carter-Williams, NBA takımlarından Orlando Magic'de forma giyen Amerikalı profesyonel basketbolcu
  - 1991 - Gabriella Cilmi, Avustralyalı şarkıcı ve söz yazarı
  - 1991 - Lali Espósito, Arjantinli şarkıcı, söz yazarı, aktris, dansçı, model ve yönetmen
  - 1991 - Xherdan Shaqiri, Kosova asıllı İsviçreli millî futbolcu
  - 2002 - Josh Giddey, Amerikalı basketbolcu
  - 2004 - Zain Al Rafeea, Suriyeli oyuncu


## Ölümler.
  - 19 - Germanicus, Romalı general (d. MÖ 15)
  - 680 - Abbas bin Ali, Ali'nin beşinci ve Ümmü'l-Benîn'in ilk oğlu (d. 647)
  - 680 - Ali el-Ekber, Hüseyin'in Kerbela'da öldürülen büyük oğlu (d. 662)
  - 680 - Hüseyin, Muhammed'in torunu (d. 626)
  - 680 - Habib bin Mezahir, Kerbelâ Olayı'nda Hüseyin'in yârenlerinden
  - 1659 - Abel Tasman, Hollandalı denizci, kaşif ve tüccar (d. 1603)
  - 1800 - Gabriel Prosser, Afrikalı-Amerikalı köle (d. 1776)
  - 1837 - Charles Fourier, Fransız ütopik sosyalist ve filozof (d. 1772)
  - 1872 - William H. Seward, Amerika Birleşik Devletleri'nin 24. Dışişleri Bakanı (d. 1801)
  - 1875 - Aleksey Konstantinoviç Tolstoy, Rus yazar (d. 1817)
  - 1901 - Lorenzo Snow, İsa Mesih'in Son Zaman Azizler Kilisesi'nin 1898 yılından ölümüne kadar başkanlık yapmış 5. başkanı (d. 1814)
  - 1913 - Katsura Tarō, Japon asker ve Japonya Başbakanı (d. 1848)
  - 1914 - I. Carol, Romanya prensi (1866-1881), daha sonra Romanya'nın ilk kralı (1881-1914) (d. 1839)
  - 1914 - Gijsbert van Tienhoven, Hollandalı politikacı (d. 1841)
  - 1937 - Ahmet Refik Altınay, Türk tarihçi (d. 1881)
  - 1945 - Joseph Darnand, Fransız asker (d. 1897)
  - 1963 - Édith Piaf, Fransız ses sanatçısı (d. 1915)
  - 1964 - Cemil Sait Barlas, Türk siyasetçi, gazeteci ve yazar (d. 1905)
  - 1964 - Eddie Cantor, Amerikalı şarkıcı, komedyen, dansçı ve oyuncu (d. 1892)
  - 1967 - Muhammed Osman Akfırat, İslâm âlimi ve mutasavvıf
  - 1969 - Kurt Blome, Alman bilim insanı (Nazi Almanyası'nda) (d. 1894)
  - 1970 - Édouard Daladier, Fransız siyasetçi (d. 1884)
  - 1973 - Ludwig von Mises, Avusturyalı eski ekonomist, tarihçi, filozof ve yazar (d. 1881)
  - 1973 - Hermann Reinecke, Alman Asker (Nazi Almanyası generali) (d. 1888)
  - 1974 - Lyudmila Pavliçenko, Sovyet keskin nişancı (d. 1916)
  - 1977 - İsmail Hakkı Uzunçarşılı, Türk tarihçi (d. 1888)
  - 1981 - Ali İzzet Özkan, Türk âşık (d. 1902)
  - 1982 - Yıldırım Önal, Türk tiyatro ve sinema sanatçısı (d. 1931)
  - 1985 - Orson Welles, Amerikalı sinema oyuncusu, film yönetmeni ve En İyi Özgün Senaryo Akademi Ödülü sahibi (d. 1915)
  - 1985 - Yul Brynner, Rus asıllı Amerikalı sinema oyuncusu ve En İyi Erkek Oyuncu Akademi Ödülü sabibi (d. 1920)
  - 1986 - Gleb Wataghin, Ukrayna asıllı İtalyalı ve Brezilyalı fizikçi (d. 1899)
  - 1987 - Behice Boran, Türk akademisyen, sosyolog ve siyasetçi (d. 1910)
  - 1995 - Kadir Savun, Türk sinema oyuncusu (d. 1926)
  - 1997 - Niyazi Lodos, Türk akademisyen ve entomolog (d. 1921)
  - 2000 - Sirimavo Bandaranaike, Sri Lankalı politikacı ve Dünyanın ilk kadın başbakanı (d. 1916)
  - 2004 - Christopher Reeve, Amerikalı sinema oyuncusu ("Süpermen") (d. 1952)
  - 2004 - Müşerref Hekimoğlu, Türk gazeteci ve yazar (d. 1923)
  - 2005 - Attilâ İlhan, Türk şair, romancı, gazeteci, senarist ve eleştirmen (d. 1925)
  - 2005 - Milton Obote, Ugandalı siyasetçi (d. 1925)
  - 2008 - Nail Çakırhan, Türk gazeteci, şair ve mimar (d. 1910)
  - 2010 - Solomon Burke, Amerikalı blues ve soul müzik şarkıcısı (d. 1940)
  - 2011 - Birsen Ayda, Türk sinema oyuncusu (d. 1946)
  - 2011 - Selma Soysal, Türk matematikçi ve akademisyen (d. 1924)
  - 2012 - Sam Gibbons, Floridalı Amerikalı politikacı (d. 1920)
  - 2013 - Scott Carpenter, Amerikalı eski savaş pilotu ve astronot (d. 1925)
  - 2013 - Nevzat Kösoğlu, Türk siyasetçi ve yazar (d. 1940)
  - 2014 - Finn Lied, Norveçli liberal görüşlü politikacı (d. 1916)
  - 2015 - Richard Heck, Amerikalı kimyacı ve Nobel Kimya Ödülü sahibi (d. 1931)
  - 2015 - Steve Mackay, Amerikalı saksafoncu (d. 1949)
  - 2017 - Pentti Holappa, Fin şair ve yazar (d. 1927)
  - 2018 - Raymond Danon, Fransız film yapımcısı (d. 1930)
  - 2018 - Tex Winter, Amerikalı basketbol antrenörü ve eski basketbol oyuncusu (d. 1922)
  - 2019 - Ugo Colombo, Eski İtalyan erkek bisiklet yarışçısı (d. 1940)
  - 2019 - Juliette Kaplan, İngiliz emektar kadın oyuncu (d. 1939)
  - 2019 - Marie-José Nat, Fransız sinema ve televizyon oyuncusu (d. 1940)
  - 2020 - Amnon Freidberg, İsrailli böcek bilimci (d. 1945)
  - 2020 - Vasili Kulkov, Rus futbolcu ve teknik direktör (d. 1966)
  - 2024 - Ethel Kennedy, Amerikalı insan hakları savunucusu (Robert F. Kennedy'nin eşi) (d. 1928)


## Tatiller ve özel günler.
  - Ağaç Dikme Günü
  - Finlandiya'da sancak günleri
  - Dünya Ruh Sağlığı Günü