# 1975'te Türkiye
Bu sayfada, 1975 yılında Türkiye'de görevdeki siyasi kurumlar ve kişiler, yaşanan olaylar, doğan ve ölen kişiler yer alır.


## Meclis.
 - TBMM 15. dönem


## Görevdekiler.
 - Cumhurbaşkanı – Fahri Korutürk
 - Başbakan
 - Sadi Irmak (31 Mart'a kadar)
 - Süleyman Demirel (31 Mart'tan itibaren)
 - Anamuhalefet lideri
 - Bülent Ecevit


## İktidar partisi ve ana muhalefet.
 - İktidar partisi
 - Adalet Partisi (AP) ve koalisyon ortakları Milli Selamet Partisi (MSP), Cumhuriyetçi Güven Partisi (CGP) ve Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) – (31 Mart'tan itibaren) – Hükümet bazen 1.Milliyetçi Cephe olarak anılır
 - Ana muhalefet
 - Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) (26 Ocak - 17 Kasım 1974)


## Kabine.
 - 38. Türkiye Hükûmeti (31 Mart'a kadar)
 - 49. Türkiye Hükûmeti (31 Mart'tan itibaren)


## Olaylar.
### Ocak.
  - 2 Ocak - TRT 1, TRT 2 ve TRT 3 radyoları yayına başladı.
  - 16 Ocak - Gazi ve Bursa Eğitim Enstitüsü öğrenci olayları nedeniyle kapatıldı.
  - 23 Ocak - İstanbul Vatan Mühendislik Okulu'nda kendilerine 'komandolar' adını veren ülkücüler, 1 öğrenciyi öldürdüler.
  - 30 Ocak - Türk Hava Yolları'nın 345 sefer sayılı uçuşu: THY'nin "Bursa" isimli yolcu uçağı, elektriklerin kesik olmasından dolayı Yeşilköy Havaalanı'na inemeyince Marmara Denizi'ne düştü. Uçakta bulunan 42 kişiden kurtulan olmadı.


### Şubat.
  - 5 Şubat - Amerikan Kongresi, Türkiye'ye silah ambargosu uygulanmasını kabul etti.
  - 6 Şubat - Türkiye, ABD ile görüşmeleri askıya aldı.
  - 13 Şubat - Kıbrıs Türk Federe Devleti kuruldu. Devlet Başkanlığı'na Rauf Denktaş getirildi.
  - 23 Şubat - Erzincan'da CHP il binasi ve bazı işyerlerine saldırı sırasında çıkan olaylarda 1 kişi öldü, 10 kişi yaralandı.


### Mart.
 - 22 Mart - Türkiye ilk kez katıldığı Eurovision Şarkı Yarışması'nda Semiha Yankı ile 3 puan alarak sonuncu oldu.
 - 31 Mart - Adalet Partisi lideri Süleyman Demirel, MHP, MSP ve CGP ile birlikte bir koalisyon hükûmeti kurdu. Türk siyasi tarihinde bu hükümete 1. Milliyetçi Cephe adı verilir.


### Nisan.
 - 12 Nisan - Süleyman Demirel tarafından kurulan bir koalisyon hükûmeti olan 49. Hükûmet meclisten güvenoyu aldı.
 - 22 Nisan – Bildergerg toplantısı İzmir'in Çeşme ilçesinde yapıldı.


### Mayıs.
 - 3 Mayıs - Türkiye İşçi Partisi, Behice Boran'ın genel başkanlığında kuruldu.


### Haziran.
  - 22 Haziran - CHP genel başkanı Bülent Ecevit, miting için gittiği Gerede'de saldırıya uğradı.
  - 24 Haziran - MHP Genel Başkanı Alparslan Türkeş'in Diyarbakır gezisinde çıkan olaylarda 3 kişi öldü, 46 kişi yaralandı.
 - 1 Haziran - Fenerbahçe, Futbol 1. Ligi şampiyonluğunu kazandı.


### Temmuz.
  - 24 Temmuz - ABD, Türkiye'ye uyguladığı silah ambargosunu kaldırmayacağını bildirdi.
  - 25 Temmuz - Türkiye, ülkede bulunan ABD askeri üslerini kapatacağını bildirdi.


### Eylül.
  - 6 Eylül - Diyarbakır, Lice'de meydana gelen 6.6 şiddetindeki depremde 2.385 kişi öldü, 7 bine yakın ev yıkıldı.


### Ekim.
 - 3 Ekim - ABD, Türkiye'ye yönelik silah ambargosunu kısmen kaldırdı. 
  - 12 Ekim - 27 ilde 54 senatör ve 6 milletvekilliği için yapılan ara seçimlerde  Adalet Partisi 27 senatör, 5 milletvekilliği, Cumhuriyet Halk Partisi 25 senatör, 1 milletvekilliği, Millî Selamet Partisi 2 senatör çıkardı.
  - 22 Ekim - Türkiye'nin Viyana büyükelçisi Hüseyin Daniş Tunalıgil görev yaptığı Viyana'da Ermeni Soykırımı Adalet Komandoları'na mensup üç militan tarafından düzenlenen suikast sonucu yaşamını yitirdi.
  - 24 Ekim - Türkiye'nin Paris Büyükelçisi İsmail Erez ve makam şoförü Talip Yener katledildi. Saldırıyı 'Ermeni Soykırımı Adalet Komandoları' adlı örgüt üstlendi.
  - 26 Ekim - Genel nüfus sayımı yapıldı. Türkiye'nin nüfusu 40.197.669 kişi olarak tespit edildi.
  - 26 Aralık - Cumhuriyet Senatosu başkanlığına Tekin Arıburun seçildi.


### Aralık.
  - 28 Aralık - İskenderun Demir ve Çelik A.Ş., Başbakan Süleyman Demirel ve SSCB Başkanı Aleksey Kosigin tarafından törenle hizmete açıldı.


## Doğumlar.
  - 13 Şubat - Sibel Alaş, şarkıcı
  - 8 Nisan - Funda Arar, şarkıcı 
  - 5 Mayıs - Fırat Tanış, oyuncu
  - 8 Mayıs - Mehmet Günsür, oyuncu 
  - 6 Haziran - Hasibe Eren, oyuncu 
  - 18 Temmuz - Ertem Şener, spor spikeri 
  - 10 Ağustos - İlhan Mansız, futbolcu 
  - 12 Ağustos - Koray Candemir, şarkıcı 
  - 12 Ekim - Fettah Can, şarkıcı 
  - 20 Ekim - Sevinç Erbulak, oyuncu


## Ölümler.
 - 18 Ocak - Nuri Berköz, general (d. 1889)
 - 12 Mayıs - Necdet Tosun, oyuncu (d. 1926)
 - 7 Temmuz – Reşat Ekrem Koçu, tarihçi ve yazar (d. 1905)
 - 12 Temmuz – Latife Uşşakî, Atatürk'ün eşi (d. 1898)
 - 10 Temmuz - Nurettin Topçu, yazar (d. 1909)
 - 15 Temmuz - Fahri Belen, general
 - 27 Ağustos - İsmet Uluğ, futbolcu
 - 22 Eylül – Bedri Rahmi Eyüboğlu, ressam ve şair (d. 1911)
 - 12 Aralık – Nihal Atsız, milliyetçi yazar ve şair (d. 1905)