BILGEM-AI/BILGE-Wiki-Tr-Plus huggingface dataset:
# Arkesilaos (satrap)
Arkesilaos (Ἀρκεσίλαος) Büyük İskender'in generallerinden biriydi.
İskender'in ölümünün ardından, Arkesilaos MÖ 323'teki Babil Bölünmesi'nde Mezopotamya'ya satrap olarak atandı ve bu bölgeyi MÖ 331 kadar erken bir tarihten itibaren yönetmiş olabilir. Perdikkas'ı destekledi ve bu nedenle satraplığından azledilmiş veya kaçmak zorunda kalmış olabilir. MÖ 323'ten sonra onun hakkında kesin bir bilgi bulunmamaktadır, ancak aynı zamanda Seleukos'un bir rakibi olduğuna da inanılmaktadır. Her halükarda, MÖ 320'deki Triparadisos Bölünmesi'ne gelindiğinde, Arkesilaos nüfuzunu kaybetmişti, çünkü satraplığında yerine Amphimachus getirilmişti.
# West Bank Story
West Bank Story, yönetmenliği Ari Sandel tarafından gerçekleştirilen senaryosunu Kim Ray ve Ari Sandel'ın ortaklaşa yazdığı, başrollerinde Ben Newmark, Noureen DeWulf ve Joey Naber'ın yer aldığı 2005 çıkışlı Amerikan yapımı kısa film. Film, 79. Akademi Ödülleri'nde En İyi Kısa Film ödülünü kazandı.
# Red Lerille
Lloyd "Red" Lerille (9 Haziran 1936 – 14 Mart 2025), Amerikalı vücut geliştirmeci.


## Hayatı.
Lerille, 9 Haziran 1936'da New Orleans, Louisiana'da doğdu. Güneybatı Louisiana Üniversitesi'nden (şimdiki: Louisiana Lafayette Üniversitesi) mezun oldu. Lafayette, Louisiana'daki Mike Stansbury Sağlık Kulübü sporcusuydu. Askeri hizmetini 1955'ten 1959 yılına kadar Amerika Birleşik Devletleri Donanması'nda yaptı. Vücut geliştirme alanında 1955'te "Mr. New Orleans", 1958'de "Mr. Armed Forces" ile "Mr. Hawaii", 1959'da "Mr. Dixie" ve 1960'ta "AAU Mr. America" gibi ünvanların sahibiydi. 13 Ocak 1963'te Lafayette, Louisiana'da Red's adlı fitness kulübünü açtı. 1965'te kulübünü Doucet Yolu üzerindeki mevcut yerine taşıdı. Aynı zamanda yüksek tekerlekli bisikletler ve antika uçaklardan oluşan bir koleksiyonun sahibiydi.
Çalışmalarıyla 2002'de Louisiana Üniversitesi Lafayette Mezunlar Derneği'nin Üstün Mezun Ödülü'ne ve 2011'de Kulüp Endüstrisi Yaşam Boyu Başarı Ödülü'ne layık görüldü. Ayrıca 2011'de topluma ve eğitime verdiği destekler nedeniyle UL Lafayette Mezunlar Derneği'nin Bahar Galası onur konuğu olarak davet edildi.
Lerille, 14 Mart 2025'te Lafayette, Louisiana'da doğal nedenlerden 88 yaşında öldü.
# Boeing F-47
Boeing F-47, Boeing tarafından Amerika Birleşik Devletleri Hava Kuvvetleri (USAF) için Gelişmiş Hava Hakimiyeti (Next Generation Air Dominance - NGAD) programı kapsamında geliştirilecek olan yeni nesil, altıncı nesil bir hava üstünlüğü savaş uçağıdır. Lockheed Martin F-22'nin halefi olarak tasarlanmaktadır. USAF yetkilileri, deneysel testlerin 2020'den beri gerçekleştirildiğini ve uçağın on yılın sonuna kadar hizmete girmesinin hedeflendiğini belirtmiştir. Bu gerçekleştiğinde, ABD'nin ilk altıncı nesil savaş uçağı olacaktır.
21 Mart 2025 tarihinde, ABD Başkanı Donald Trump, yeni savaş uçağının adının F-47 olacağını ve mühendislik ile üretim geliştirme sözleşmesinin, 20 milyar dolardan fazla bir değerle Boeing'e verileceğini duyurdu. Bu açıklamanın ardından, Boeing'in hisse fiyatı bir önceki günün kapanışına göre %7 artarken, Lockheed Martin'in hisse fiyatı %5,7 düşüşle kapandı. 
The New York Times, F-47 adının, 47. Başkan olan Donald Trumpı onurlandırmak için seçildiğini bildirdi. Ancak Trump, sayının "güzel bir rakam" olduğunu belirterek "generallerin" bu numarayı seçtiğini iddia etti. Daha sonra Hava Kuvvetleri bir açıklama yaparak 47 numarasının gerçekten Trump’a bir saygı duruşu olarak seçildiğini doğruladı, ancak bunun tek sebep olmadığını vurguladı: "Bu, II. Dünya Savaşı sırasında hava üstünlüğüne tarihi katkılarda bulunan P-47'nin mirasını onurlandırmaktadır. Ayrıca, Hava Kuvvetleri'nin kuruluş yılını simgelerken, dünyanın ilk altıncı nesil savaş uçağının geliştirilmesinde 47. Başkan’ın kritik desteğini de tanımaktadır."


## Tasarım.
F-47’nin tasarımına ilişkin ayrıntılar gizli tutulmaktadır. F-47, Hava Kuvvetleri Genelkurmay Başkanı Allvin’in belirttiğine göre, F-22 ve F-35 gibi beşinci nesil savaş uçaklarına kıyasla önemli ölçüde daha uzun menzile, daha gelişmiş bir gizlilik kapasitesine, daha yüksek sürdürülebilirliğe ve bakım kolaylığına sahip olacak, ayrıca göreve hazırlık oranı daha yüksek olacak.
Bu savaş uçağının, gelişmiş gizlenme yetenekleri, sensör senkronizasyonu ve insansız hava araçlarıyla operasyonları koordine etme kabiliyeti ile donatılması bekleniyor; bunların hepsi savaşta üstünlük sağlamak için tasarlanmıştır.
# Nita Lowey
 
Nita Sue Melnikoff Lowey (okunuşu:"/ˈloʊi/ LOH-ee"; doğumda: Melnikoff; 5 Temmuz 1937 - 15 Mart 2025), Amerikalı siyasetçidir.


## Hayatı.
Lowey, 5 Temmuz 1937'de New York Şehri, New York'ta doğdu. Mount Holyoke Koleji'nde eğitim gördü. Demokrat Parti'den siyasete girerek 1989-2021 yılları arasında New York şehrinin farklı seçim bölgelerinden ABD Temsilciler Meclisi'nde delege olarak yer aldı. Aynı zamanda 2019-2021 yılları arasında Temsilciler Meclisi Tahsisat Komitesi Başkanı olarak görev yaptı.
Stephen Lowey ile evli üç çocuk sahibi olan Lowey, 15 Mart 2025'te Harrison, New York'ta göğüs kanseri nedeniyle 87 yaşında öldü.
# Ali Rıza Şişman Konağı
Ali Hacaloğlu Konağı, Rize'nin Fındıklı ilçesine bağlı Sulak köyünde yer alan bir Laz evidir. İnşa hitabelerine göre, 1790 yılında Emir Osman Bey tarafından inşa ettirilmiştir. 16 Mayıs 2009 tarihinde Kültür ve Turizm Bakanlığınca tescil ettirilen yapılan yapı 2 katlıdır. Giyotin tipi pencereler kullanılan konağın çatısı alaturka kiremit ile kaplanmıştır. Geniş saçaklıdır.
# Faroe Adaları'ndaki göller listesi
Faroe Adaları'ndaki göller listesi, Faroe Adaları topraklarında bulunan tüm gölleri derlemektedir.
# Çolakoğlu Konağı
Çolakoğlu Konağı, Rize ilinin Çamlıhemşin ilçesine bağlı Yolkıyı köyünde bulunan bir konaktır.
Bölgedeki diğer konaklardan farklı olarak birbirine bağlı 2 yapıdan oluşmaktadır. 3 katlı konağın 2 ve 3. katlarında 7, bodrum katında ise 5 pencere bulunmaktadır. Camdan yapılmış kapı tokmakları ve binayı toprağa bağlayan kemer köprü ile bölgedeki diğer konaklardan ayrılmaktadır. Odaların bir kısmında vitray süslemeler mevcuttur. Konağın pencere demirleri Rusya'dan getirtilmiştir. Bodrum kat kağir yığma, diğer katlar ise ahşap yığmadan yapılmıştır.
# Leonnatos
Leonnatos (Λεοννάτος; MÖ 356 - MÖ 322) Büyük İskender'in Makedon bir subayı ve "diadoklardan biriydi."
Makedonya Kralı II. Filip tarafından Makedonya'ya dahil edilmiş küçük bir Yunan krallığı olan Lynkestis kraliyet ailesinin bir üyesiydi. Leonnatos, II. Filip'in hizmetinde onun korumalarından, yani somatophylakes'lerinden biri olarak görev yaptı. II. Filip, Orestisli Pausanias tarafından öldürüldükten kısa bir süre sonra, Leonnatos kaçmaya çalışırken yakalanan Pausanias'ı öldürenler arasındaydı. Leonnatos, İskender ile aynı yaştaydı ve ona çok yakındı. Daha sonra, İskender'in yedi korumasından biri oldu. İskender MÖ 323'te öldükten sonra, naip Perdikkas, Leonnatos'u Hellespont Frigyası satrapı yapar.
Diodorus (XVII.37-38. Kitap) bize, İssos Muharebesi sırasında III. Darius'un yakın ailesinin Makedon Ordusu tarafından esir alındığını anlatır. Darius'un ailesi korkunç bir kaderle karşılaşacakları düşüncesine kapılmış durumdaydılar. Ancak Leonnatos, İskender adına onlara bunun böyle olmayacağını açıklar. Hatta İskender, onlara kraliyet ailesi olarak saygı duyacağına, ev hizmetlilerini artıracağına ve Darius'un 6 yaşındaki oğlunu kendi oğlu gibi yetiştireceğine söz vermiştir.
Hindistan'daki Oritian isyanını, sadece birkaç adamını kaybederek bastırmıştır.
İskender'in kız kardeşi, Epir Kralı I. İskender'in dul eşi Kleopatra, Leonnatos'a evlenme teklif etti. Atinalılar İskender'in öldüğünü duyduklarında, Makedonya'ya ve yeni naip Antipatros'a karşı ayaklandılar. Leonnatos, Lamia kuşatması sırasında Antipatros'u kurtarmak için 1.500 süvari ile birlikte 20.000 piyadeden oluşan bir orduya liderlik etti (bkz. Lamia Savaşı). Muhtemelen Antipatros'un gücünü ele geçirme hırsıyla müdahale etti. Atinalılara karşı kazanılacak bir zafer, taht üzerindeki iddiasını kesinlikle güçlendirecekti. Leonnatos, Atinalılara karşı savaşta öldürüldü ve Kleopatra ile evliliği hiçbir zaman gerçekleşmedi.
# Delia Razon
Delia Razon (doğum adı: Lucy May Grytz Reyes; 8 Ağustos 1930, Iloilo Şehri – 15 Mart 2025, Manila), Filipinli oyuncu. 


## Hayatı.
Razon, 8 Ağustos 1930'da Alman ve İspanyol asıllı bir ailenin kızı olarak Iloilo Şehri, Filipinler'de doğdu. 1948'de başladığı oyunculuk kariyerini 2010 yılına kadar sürdürdü. En çok; 1949 yapımı yapımı "Gitano" adlı yapımla akıllarda kaldı. Yer aldığı diğer bazı önemli yapımlar arasında; "Awit ng Bulag" (1948), "Prinsipe Amante" (1950), "Dambanang Putik" (1954), "Gaano Kadalas ang Minsan?" (1982), "Ang Supremo" (1988) ve "Ika-13 Kapitulo" (2000) sayılabilir. Aurelio Reyes ile evli üç çocuk sahibi olan Razon, 15 Mart 2025'te Manila, Filipinler'de doğal nedenlerden 94 yaşında ölmüştür.


## Filmografi.
### Filmler.
 - "Awit ng Bulag" (1948)
 - "Gitano" (1949)
 - "Mutya ng Pasig" (1950)
 - "Florante at Laura" (1950) – Flerida
 - "Prinsipe Amante" (1950) – Prenses Elena
 - "Prinsipe Amante sa Rubitanya" (1951) – Prenses Elena
 - "Rodrigo de Villa" (1952)
 - "Digmaan ng Damdamin" (1952)
 - "Señorito" (1953)
 - "Prinsipe Teñoso" – Prenses Florcefida
 - "Dambanang Putik" (1954)
 - "Lapu-Lapu" (1955)
 - "Luksang Tagumpay" (1956) – Anita
 - "Gaano Kadalas ang Minsan?" (1982) – Kadın doğum uzmanı 
 - "Haplos" (1982) 
 - "Sigaw ng Katarungan" (1984)
 - "Kailan Sasabihing Mahal Kita" (1985) - Meding Ortiz 
 - "Tu-Yay and His Magic Payong" (1986)
 - "Ibigay Mo sa Akin ang Bukas" (1987)
 - "Kapag Puno Na ang Salop" (1987)
 - "Ang Supremo" (1988)
 - "Pik Pak Boom" (diğer adıyla: "Manyika", 1988) – Peri kraliçesi
 - "Joey Boy Munti, 15 Anyos Ka sa Muntinlupa" (1991) 
 - "Pakasalan Mo Ako" (1991) – Dodie'nin annesi 
 - "Ipagpatawad Mo" (1991) – Isolde 
 - "Contreras Gang" (1991) – Ricky'nin annesi 
 - "Takbo... Talon... Tili!!!" (diğer adıyla: "Mahiwagang Banga", 1992)
 - "Patapon" (1993) 
 - "Galvez: Hanggang sa Dulo ng Mundo Hahanapin Kita" (1993)
 - "Mano-Mano" (1995) 
 - "Hagedorn" (1996)
 - "I Do? I Die! (D'yos Ko Day!)" (1997) – Helena'nın annesi
 - "Ika-13 Kapitulo" (2000)
 - "Buenavista (Ang Kasaysayan ng Lucena)" (2010)


### Televizyon.
 - "Agila" (1987)
 - "Biglang Sibol, Bayang Impasibol" (2001)
 - "Magpakailanman" (2 bölüm, 2003–2004)
 - "Tayong Dalawa" (2009)
# Luis María Argaña
Luis María Argaña, Paraguaylı bir politikacı ve hukukçuydu. Colorado Partisi'nin önde gelen ve etkili bir üyesi idi. Yüksek Mahkeme yargıçlığı yaptı. 1993 seçimlerinde Colorado Partisi'nin başkanlık adaylığı için yarıştı, ancak başarısız oldu. Daha sonra 1998 seçimlerinde Başkan Yardımcısı seçildi. Ancak, Raúl Cubas'ın görevden alınmasının eşiğinde olduğu bir dönemde, görevine başladıktan yedi ay sonra, Mart 1999'da suikasta kurban gitti. Bu olay ve sonrasındaki gelişmeler Paraguay'da "Paraguay Martı" olarak bilinir. Paraguay'daki bir havaalanı olan Dr. Luis María Argaña Uluslararası Havaalanı, onun adını taşımaktadır.


## Kariyeri.
Argaña, 1958 yılında Universidad Nacional de Asunción'dan hukuk ve sosyal bilimler alanında mezun oldu. Üniversitede profesör oldu ve siyasete girerek Paraguay Milletvekilleri Meclisi üyesi oldu. Ayrıca yargıç oldu ve Paraguay Yüksek Mahkemesi Başkanlığı yaptı (1983 - 1988). 1989-1990 yılları arasında Dışişleri Bakanı olarak görev yaptı. Argaña, yargıçlık yaptığı dönemde, özellikle insan hakları ihlalleri ve yolsuzluk konularında cesur kararlarıyla tanındı.


### 1993 seçimleri.
Argaña, 1993 seçimlerinde Colorado Partisi'nin başkanlık adaylığı için yarıştı. Ancak, parti içindeki rakipleri tarafından desteklenmeyen adaylığı, seçimlerde başarısızlıkla sonuçlandı. Bu seçimlerde Juan Carlos Wasmosy başkan seçildi.


### 1998 seçimleri ve başkan yardımcılığı.
1998 seçimlerinde Raúl Cubas'ın başkan yardımcısı olarak seçildi. Cubas'ın başkanlığı döneminde, Argaña, hükümet içindeki yolsuzluk iddialarına karşı sert bir muhalefet sergiledi. Bu durum, Cubas ve Argaña arasında gergin bir ilişki oluşmasına neden oldu.


## Ölümü.
23 Mart 1999'da, Argaña, başkent Asunción'daki evinden çıkarken suikasta uğradı. Olay, Paraguay siyasetinde derin bir krize yol açtı ve "Paraguay Martı" olarak bilinen olayların başlangıcı oldu. Suikastın ardından, Cubas'ın görevden alınması için başlatılan süreç hızlandı ve sonunda Cubas görevinden istifa etti.


## Mirası.
Luis María Argaña, Paraguay siyasetinde önemli bir figür olarak hatırlanır. Yolsuzluğa karşı mücadelesi ve insan hakları savunuculuğu, onu ülkesinde saygın bir isim haline getirdi. Ölümü, Paraguay'da demokrasi ve adalet arayışının sembolü olarak görülmektedir.
# Makedonyalı Nikaia
Makedonyalı Nicaea veya Nikaia (, MÖ 335 - MÖ 302) Yunan Makedonyalı bir soylu kadın olup, güçlü naip Antipatros'un kızıydı. Annesinin adı bilinmemektedir. Babası Büyük İskender döneminde Makedonya valisi iken Makedonya'da doğup ve büyümüştür.
Nikaia, babası tarafından kardeşi İollas ve Archias adında biriyle birlikte MÖ 323'te Asya'ya gönderildi. Bu, Perdikkas'ın henüz naiple dostane ilişkiler kurmayı umduğu bir dönemde, Makedon askeri komutanı Perdikkas ile evlenmesi için yapılmıştı. Perdikkas, düşmanca planları olmasına rağmen Nikaia ile evlenir. Çok geçmeden, Eumenes'in tavsiyesi üzerine Perdikkas, Nikaia'dan boşanmaya karar verir. Böylece Büyük İskender'in öz kız kardeşi olan Makedonyalı Kleopatra ile evlenebilecekti. Perdikkas bu adımı Mısır seferine çıkmadan önce atar. Nikaia'dan boşanma kararı, Perdikkas ve Antipatros arasındaki ilişkilerin derhal kopmasına yol açar.
MÖ 321 civarında, bir ittifak anlaşmasının parçası olarak Antipatros, Nikaia'yı Trakya satrabı Lisimahos ile evlendirir. MÖ 306 yılında Lisimahos Trakya, Küçük Asya ve Makedonya Kralı olur. Nikaia, Lisimahos'a üç çocuk doğurur: bir oğlu Agathocles ve iki kızı Eurydice ve I. Arsinoe.
Nikaia, MÖ 302 ile MÖ 300 yılları arasında bilinmeyen nedenlerle ölür. Lisimahos, karısının ölümünden kısa bir süre sonra Küçük Asya'da Bitinya'da yer alan bir şehrin adını değiştirerek, ölen karısının onuruna şehre Nicaea (günümüzde İznik, Türkiye) adını verir.


## Lüteratür.
  - Strabon, "Coğrafya", xii, 4  
  - Bizanslı Stephanus, "Ethnica", sv "Nikaia"
# 810'lar
 - YÖNLENDİRME 
810'lar 1 Ocak 810 günü başlayıp 31 Aralık 819 günü sona eren Jülyen Takvimi'nin on yılıdır.
 - YÖNLENDİRME 


## Önemli insanlar.
  - Emîn, Arap halifesi
  - Memûn, Arap halifesi
  - Şafii
  - Şarlman
  - I. Mihail, Bizans İmparatoru
  - I. Louis
  - V. Leon, Bizans İmparatoru
  - Süleyman bin Ebu Cafer
 - YÖNLENDİRME
# Byala Köprüsü
Byala Köprüsü (), Bulgaristan'ın Byala kentinde bulunan bir tarihî köprüdür. Köprü, 19. yüzyılda Osmanlı döneminde inşa edilmiş olup kent merkezinden 1 km uzakta Yantra Nehri üzerinde yer almaktadır. Bulgar Ulusal Canlanma mühendisliği ve mimarisinin önemli başarılarından biri olarak kabul edilir.
Köprü, Bulgaristan Osmanlı İmparatorluğu'nun bir parçasıyken, sadrazam Midhat Paşa'nın emriyle Bulgar mimar ve usta inşaatçı Kolyu Fiçeto tarafından 1865-1867 yılları arasında inşa edilmiştir. Diğer mimarlar 2 ila 3 milyon groschene inşa etmeye istekliyken, Kolyu Fiçeto 700 bin groschene inşa etmeye istekliydi. Bu miktarı teyit etmesi istendiğinde, Midhat Paşa'nın bu miktarı karşılayamazsa başını alabileceğini söyledi. 276 m uzunluğunda ve 6 m genişliğindedir, her biri 12 m açıklığa sahip 14 kemeri vardır ve hayvan kabartma resimleriyle dekore edilmiştir. Yerel kireç taşı ve kireç taşı sıvasından inşa edilen köprü, 13 adet su kesmeli payanda ile desteklenmektedir.
Köprü, 1897'de bir selden en çok zarar gören yer oldu, merkezi kısmın sekiz tonozu (yaklaşık 130 m) yıkıldı. 1922 ile 1923 yılları arasında betonarme destekler ve kemerlerle yeniden inşa edildi, ancak ilk görünümü değiştirilmedi.
Köprü modern otomobiller için uygun değildir ve trafiği idare edebilmek için eskisinin yanına (yaklaşık 40 m uzaklıkta) yenisi inşa edilmektedir.
# Buick Riviera (film)
Buick Riviera, Miljenko Jergović’in “Buick Rivera” adlı romanından uyarlanan, Goran Rušinović’in yönettiği 2008 yapımı bir dram filmidir. Film, 2008 Saraybosna Film Festivali’nde “Saraybosna’nın Kalbi” ödülünü kazanarak En İyi Film seçildi.


## Konusu.
Hasan Hujdur, Kuzey Dakota'da yaşayan 42 yaşında bir Boşnak Müslümandır. En büyük huzuru, klasik 1965 model Buick Riviera’sının direksiyonunun arkasında bulur. O araba, ona güven, kontrol ve sükûnet hissi verir. Ancak eşi, bu bağımlılığını bir kaçış olarak görür ve arabayı satmasını ister. Hasan’ın sevdiği her şeyin çevresinde, onun kültürünü anlayamayan ve dinini tehdit olarak gören Anglo Amerikalıların önyargılı dünyası vardır. Sessiz, kendi içine kapanık bir adam olan Hasan, inançlarından uzak durmuş gibi görünse de, nihayetinde hayatını şekillendiren de bu inançlar olacaktır. Bir gün, eşini işten almak için hastaneye giderken direksiyon başında uyuyakalır ve arabası yoldan çıkarak kara saplanır. Tesadüfen oradan geçen Vuko Salipur, Hasan’a yardım etmek için durur. Birbirlerini görür görmez aynı ülkeden olduklarını anlarlar. Farklı ırklardan ve kültürlerden insanlarla dolu bir ülkede, bir Boşnak’ın diğerine yardım etmesi garip bir ironi yaratır. Ancak kısa sürede, ikisinin aslında ne kadar farklı olduğu ortaya çıkar. Hasan, ailesini kaybetmenin ve Bosna Savaşı’nın travmasını hâlâ atlatamamış, geçmişe sıkışıp kalmış biridir. Travma Sonrası Stres Bozukluğu ile mücadele ederken hayatla bağını kaybetmiştir. Vuko ise bambaşka biridir; şiddet eğilimli, manipülatif ve Hasan’ın kırılganlığından nasıl faydalanacağını hesaplayan biri. Aralarındaki gerilim giderek tırmanır ve sonunda bu karşılaşma, kaçınılmaz bir trajediyle son bulur.


## Oyuncular.
  - Hasan Hujdur – Leon Lučev
  - Angela – Aimee Klein
  - Sara – Krissy Lynn Hibbard
  - Baba – Alem Kljako
  - Anne – Sanela Mahir 
  - Baba(seslendirme) – Emir Hadžihafizbegović


## Kazandığı Ödüller.
  - En İyi Film Ödülü – Sarajevo Film Festivali (2008)
  - En İyi Senaryo – Pula Film Festivali (2008)
# Goosebumps (2023, dizi)
  - Antoloji
  - Doğaüstü korku
  - Zack Morris
  - Isa Briones
  - Miles McKenna
  - Ana Yi Puig
  - Will Price
  - Rachael Harris
  - Justin Long
  - David Schwimmer
  - Ana Ortiz
  - Jayden Bartels
  - Sam McCarthy
  - Elijah M. Cooper
  - Francesca Noel
  - Galilea La Salvia
  - Nicholas Stoller
  - Rob Letterman
  - Hilary Winston
  - Neal H. Moritz
  - Iole Lucchese
  - Pavun Shetty
  - Conor Wrench
  - Caitlin Friedman
  - Erin O'Malley
  - Kevin Murphy
  - James Egan
  - Karl Frankenfield
  - Justis Greene
  - Franklin Jin Rho
  - Paul M. Leonard
  - Samara Levenstein
  - Christopher S. Capp
  - Tuan Quoc Le
  - Debby Germino
  - Darren C. Bui
  - Bill Henry
  - Wadeh Arraf
  - Vanessa Procopio
  - Paul Penczner
  - Thomas Yatsko
  - Stephen McNutt
  - Eric Moynier
  - Ron Fortunato
  - Original Film
  - Stoller Global Solutions
  - Gifted And Talented Camp
  - Scholastic Entertainment
  - Sony Pictures Television{{efn|1. sezonda Sony Pictures Television Studios olarak kredilendirilmiştir.}}
  - Disney Branded Television
  - Disney+
  - Hulu
Goosebumps, Rob Letterman ve Nicholas Stoller tarafından Disney+ ve Hulu için geliştirilen bir Amerikan doğaüstü korku televizyon dizisidir. Dizi, R. L. Stine’ın kitap serisine dayanmaktadır. Bu seri, 1995’teki ilk televizyon serisinin epizodik antoloji formatını terk ederek, bunun yerine her bölümden ziyade her sezonda hikâyeleri değiştiren bir serileştirilmiş antoloji tarzı hikâye anlatımına odaklanıyor; ancak yine de mevcut Goosebumps canavarlarını ve eşyalarını epizodik olarak içeriyor.
Seri ilk olarak 2020’de, Sony Pictures Television, Original Film ve Scholastic Entertainment tarafından geliştirilmekte olduğu duyuruldu; bu şirketler daha önce kitaplara dayanan "Goosebumps" (2015) ve "" (2018) filmlerini geliştirmişti. Letterman, ilk filmin yönetmeni olarak, 2022’ye kadar Stoller ile birlikte diziyi yazmak ve yapımcılığını üstlenmek için işe alındı. Letterman, pilot bölümü yönetti.


## Özet.
Birinci sezonda, beş lise öğrencisinden oluşan bir grup, otuz yıl önce Harold Biddle adlı bir gencin trajik ölümünü araştırmak için gölgeli ve karmaşık bir yolculuğa çıkar; bu süreçte ebeveynlerinin geçmişinden karanlık sırları da ortaya çıkarır.
İkinci sezonda ise, babalarının evinde tatilde olan ikizler Cece ve Devin, birkaç arkadaşlarıyla birlikte terk edilmiş ve sözde perili bir kaleye girmeye karar verir; ancak bu kararlarının, otuz yıl önce dört gencin gizemli kayboluşuyla bağlantılı derin bir gizemi çözmeye yol açacak bir olaylar zincirini tetiklediğinin farkında değildirler.
# Tarzan Efsanesi (çizgi dizi)
Tarzan Efsanesi (Özgün ad: "The Legend of Tarzan"), Disney yapımı çizgi dizidir.


## Konu.
Dizi, filmden hemen sonra hikayeyi devralır. Kerchak’ın ölümünden sonra Tarzan, gorillerin yeni lideri ve ormanın hakimi olurken, sevgilisi Jane Porter ve babası Profesör Archimedes Q. Porter, medeniyeti geride bırakarak vahşi koşullara uyum sağlamaya çalışır. Tarzan, Jane, profesör ve arkadaşları birçok maceraya atılır. Yeni düşmanları arasında hırslı bilim insanı ve Porter’ın rakibi Philander; Tarzan’a göz koyan kötü büyücü Kraliçe La; acımasız yabancı lejyoner Albay Staquait ve Kerchak’ın eski rakibi olan vahşi gorilla Tublat yer alır.
# Ulusal Arkeoloji Müzesi (Sofya)
Ulusal Arkeoloji Müzesi (), Bulgaristan'ın başkenti Sofya'da bulunan bir arkeoloji müzesidir. Müze kentin en büyük ve en eski eski Osmanlı camisi olan Koca Mahmut Paşa Camii olarak bilinen binasında yer almaktadır. İnşaat 1451'de sadrazam Veli Mahmud Paşa tarafından başlatıldı ancak 1474'te vefat etmesi nedeniyle cami 1494'te tamamlandı. Müze, 1880 ile 1893 yılları arasında daha önce Ulusal Kütüphane'ye ev sahipliği yapan eski camide merkezi bulunan Çek Václav Dobruský tarafından yönetilen Ulusal Müze olarak ayrı bir varlık olarak 1893'te kuruldu.
Müze, 1905'te resmen açıldı ve açılışı yapıldı, çünkü o zamana kadar şehrin her yerinde tutulan tüm arkeolojik sergiler, Çar Ferdinand ve aydınlanma bakanı İvan Şişmanov'un huzurunda buraya taşındı.
Müzenin birkaç ek salonu ve idari binası sonraki yıllarda inşa edildi ve müze, özellikle yaz aylarındaki nem olmak üzere genellikle elverişsiz koşullara rağmen eski caminin tarihi taş binasını kullanmaya devam ediyor. Müzede Merkez Salon, Tarih Öncesi, Orta Çağ, Hazine ve özel bir geçici sergi olmak üzere beş sergi salonu bulunmaktadır. Bulgaristan Bilimler Akademisi tarafından yönetilmektedir.
# Arifoğlu Konağı
Arifoğlu Konağı, Rize ilinin Çamlıhemşin ilçesine bağlı Şenyuva köyünün batı yamacında bulunan bir konaktır.
Konağın çocuğu olmayan İdris Efendi tarafından yapıldığı bilinmektedir. Konağın yapımında kullanılan taşlar Halgına Irmağı'ndan 2 çift sarı öküzle getirilmiştir. Öncesinde öküz arabasının geçmesi için yol yapılmıştır. Konağın üzerindeki 1900 tarihli kitabede Fetih Suresi yer almaktadır. Konak, Şenyuva Köprüsüne 3 km uzaklıkta, Burumoğlu Konağı'nın yanındadır. Üst katların ön cephesi, Laz evlerindeki gibi ahşap aralıklı dolma taş tekniğiyle yapılmıştır. Ön cephedeki katlarda 6, yan cephelerde ise 4'er pencere bulunmaktadır. Geniş saçaklara sahip olan konağın saçak altları ahşapla kaplanmıştır.
# Yortan kültürü
Yortan kültürü, Bakır Çağı ile erken Tunç Çağı arasındaki geçiş döneminde (yaklaşık MÖ 2700–2300 aralığında) varlık göstermiş bir arkeolojik kültürdür. Türkiye'nin, Batı Anadolu bölgesinde, özellikle Balıkesir ve Manisa illeri arasında varlık göstermiştir. Adını, günümüzde Manisa ilinin Kırkağaç ilçesine bağlı Yortan köyü (günümüzde Bostancı) yakınlarında bulunan ve 1900'lü yılların başında Paul Gaudin ve Victor Chapot tarafından kazılan Yortan Mezarlığı'ndan almıştır. Kendine özgü seramik türleri ve pitos mezar gelenekleriyle tanınan Yortan kültürü, arkeoloji, kazı ve müzecilik alanında 20. yüzyılın başından beri bilinmektedir.
# Kapalı ünlü
ÜnlülerAyrıca bakınız: Uluslararası Fonetik Alfabe, Ünsüzler
Bölümler arasında bazı bölümlerde iki adet ünlü vardır. Bu ikili grupta sağdaki ünlü yuvarlaktır, soldaki ise düzdür. Ayrıca uzun ünlüler Uluslararası Fonetik Alfabe sembolü b=yok ile belirtlir.
Kapalı ünlü, yüksek ünlü (ABD terminolojisinde) olarak da bilinir, birçok konuşma dilinde kullanılan bir ünlü ses sınıfındaki herhangi bir ünlüdür. Kapalı ünlünün tanımlayıcı özelliği, dilin daralma yaratmadan mümkün olduğunca damağa yakın bir şekilde konumlandırılmasıdır. Daralma, ünsüz olarak sınıflandırılacak bir ses üretir.
# Peru mutfağı
Peru mutfağı, And Dağları ve Amazon mutfağı dahil olmak üzere esas olarak yerli nüfusun ve Avrupa, Asya ve Afrika'dan gelen göçmenlerin getirdiği mutfakların etkilerini içeren yerel uygulamaları ve malzemeleri yansıtmaktadır. Ceviche gibi yemekler vardır.
# Ceviche
Ceviche, cebiche, sebiche veya seviche, turunçgiller ve baharatlarla marine edilmiş balık veya kabuklu deniz ürünlerinden oluşan soğuk bir yemektir. Ceviche'nin farklı versiyonları, her biri yerli olan Pasifik Okyanusu boyunca çeşitli Latin Amerika ülkelerinin mutfak kültürlerinin bir parçasıdır. Bunlar arasında Şili, Kolombiya, Kosta Rika, Ekvador, El Salvador, Guatemala, Honduras, Meksika, Nikaragua, Panama ve Peru bulunur. Ceviche, Peru'nun ulusal yemeği olarak kabul edilir ve UNESCO tarafından Peru geleneksel mutfağının bir ifadesi ve İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası olarak kabul edilir.
# Kolyu Fiçeto
Nikola Fiçev (; 1880-1881) veya bilinen adı ile Usta Kolyu Fiçeto (Колю Фичето), Osmanlı döneminde yaşamış Bulgar mimar, inşaatçı ve heykeltıraş.


## Biyografi.
Kolyu Fiçeto, 1800 yılında o dönem Osmanlı İmparatorluğu'na bağlı olan Direnova'da doğdu. Üç yaşındayken babasız kalan Kolyu Fiçeto, on yaşından itibaren Trevne kasabasında usta ellerden zanaatkarlık öğrendi. 17 yaşındayken Görice kasabasında (günümüz Arnavutluk) taş işçiliğini öğrendi ve ardından Bratsigovo'daki zanaatkarlardan kilise, çan kulesi ve köprü yapımında ustalık kazandı.
Kolyu Fiçeto 23 yaşında kalfa oldu ve 36 yaşında tüm inşaatçılar loncası tarafından usta zanaatkar olarak tanındı. Ana dili Bulgarca dışında akıcı Türkçe, iyi Yunanca ve Romence konuşuyordu ancak okuma yazma bilmiyordu. Kolyu Fiçeto, hayatını güvence altına almak için kendi köprülerinden birinin altına yattığıyla bilinir.
Fiçev, 1881 yılında Tırnova'da hayatını kaybetti. Cenazesi yine Tırnova'da defnedildi.


## Mimarisi.
Önemli eserlerinden bazıları, Byala yakınlarındaki Yantra Nehri üzerindeki Byala Köprüsü (1865-1867), Osam Nehri üzerindeki Osma Köprüsü (1872-1874), memleketindeki kiliseler ve ayrıca Ziştovi (Kutsal Teslis Kilisesi, 1867) ve Tırnova'daki (1844) kiliselerdir, burada ayrıca çok sayıda ev ve kamu binası tasarlamıştır.
# Fuse (film)
Fuse, "orijinal ismi Gori vatra olan Pjer Žalica tarafından yönetilmiş, 2003 yılında yayınlanmış Bosna yapımı bir komedi dram filmidir."


## Konusu.
Film, Bosna Savaşı'ndan iki yıl sonra, 1997 yılında Bosna'daki küçük bir kasabayı konu alıyor. Bu kasaba, Amerikan Başkanı Bill Clinton'ın ziyaretine hazırlanmakta ve bu hazırlık doğrultusunda yerel yetkililer suçları örtbas etmeye ve kasabanın ilerlediğini kanıtlamak için somut deliller yaratmaya çalışıyor. Ancak bu kasaba, savaşın travmasını atlatabilmiş değil ve derinlerde bu travmayla mücadele ediyorlar.
Kahramanımız Faruk, bir yandan kişisel problemleriyle uğraşırken bir yandan da savaş sonrası Bosna'da kendi yolunu bulmaya çalışan bir adam. Bir yandan kasabanın mükemmel görünme çabasına tanık olurken bir yandan da ana karakterimiz vasıtasıyla savaşın insanlar üzerindeki etkilerine tanık oluyoruz. Film, savaşın etkilerini mizahı etkili bir araç olarak kullanarak gözler önüne seriyor.


## Oyuncu Kadrosu.
  - Enis Bešlagić – Faruk
  - Saša Petrović – Zaim
  - Bogdan Diklić – Mugdin
  - Izudin Bajrović – Husnija
  - Emina Muftić – Azra
  - Senad Bašić – Meho
  - Ermin Bravo – Adnan
  - Daria Lorenci – Sanja


## Kazandığı Ödüller.
  - Sarajevo Film Festivali (2003) – En İyi Film Ödülü
  - Locarno Film Festivali (2003) - Gümüş Leopar Ödülü
  - Selanik Uluslararası Film Festivali (2003) – En İyi Senaryo Ödülü
  - Mar del Plata Uluslararası Film Festivali (2004) – En İyi Film Ödülü
# Hasan Bahri Orhon Konağı
Hasan Bahri Orhon, Rize'nin Fındıklı ilçesine bağlı Saatköy'de konumlanmış bir Laz evidir. Özgün planını korumuş olan konağın iç mimarisi tamamen ahşaptan yapılmıştır.
Saçakları geniş olan konağın tavanı alaturka kiremit ile kaplanmıştır. Konağın yanında serender mevcuttur.
# Bulgar Ulusal Canlanması
 - YÖNLENDİRME 
Bulgar Ulusal Canlanması (), Osmanlı yönetimi altında Bulgar halkı arasında sosyo-ekonomik gelişme ve ulusal bütünleşme dönemiydi. Genellikle 1762'de Aynoroz'daki Hilandar manastırının Bulgar rahibi Paisius tarafından yazılan tarihi kitap "İstoriya Slavyanobolgarskaya" ile başladığı, Bulgaristan'ın ulusal uyanışına ve modern Bulgar milliyetçiliğine yol açtığı ve 93 Harbi'nin bir sonucu olarak 1878'de Bulgaristan'ın özerkliğini kazanmasına kadar sürdüğü kabul edilir.
# Molla Hasan Konağı
Molla Hasan Konağı, Rize ilinin Pazar ilçesine bağlı Başköy'de bulunan bir Laz evidir.
Pazar ilçesinde bulunan günümüze ulaşmış 5 geleneksel konaktan biridir. 1901 yılında inşa edilmiş olan konağın kitabesinde "Maşallah" yazmaktadır. Yapının serenderi 2 katlıdır. Taş dolgu tekniği ile inşa edilmiştir.
# Sıradan İnsanlar (film, 2009)
Ordinary People(Sıradan İnsanlar), Vladimir Perišić’in yönettiği, 2009 yapımı Fransız-Sırp ortak yapımı bir filmdir. Başrollerinde Relja Popović, Boris Isaković ve Miroslav Stevanivić yer almaktadır. Yönetmen Perišić, belirsiz bir yer ve zamanda, mahkûmları infaz etmekle görevlendirilen bir askerin hikâyesini anlatıyor. Bu film, Perišić’in ilk uzun metrajlı yapımıdır ve çeşitli film festivallerinde birçok ödüle layık görülmüştür.


## Konu.
Film, yirmi yaşındaki acemi asker Dzoni’nin, bilinmeyen bir görev için terk edilmiş bir çiftliğe gönderildiği sıcak bir yaz gününü anlatıyor. Askerler, isimsiz teröristlerle savaşmayı beklerken, kışlaya beklenmedik şekilde bir otobüs dolusu mahkûm getirilir. Komutan, askerlere mahkûmları infaz etmeleri emrini verir. Dzoni, başlangıçta bu acımasız cinayetler karşısında dehşete kapılsa da, zamanla gelen mahkûmların sayısı arttıkça infazlara alışır ve hatta bundan zevk almaya başlar.


## Oyuncular.
  - Relja Popović – Dzoni 
  - Boris Isaković – Kouki 
  - Miroslav Stevanović – Ivan 
  - Miroslav Isaković – Micha


## Ödüller.
Film, dünya prömiyerini 15 Mayıs 2009’da, 2009 Cannes Film Festivali’nin Eleştirmenler Haftası bölümünde yaptı. Aynı yıl, Saraybosna Film Festivali’nde de gösterildi ve burada En İyi Film dalında Saraybosna’nın Kalbi Ödülü’nü kazandı. Başrol oyuncusu Relja Popović, performansıyla En İyi Erkek Oyuncu Ödülü’ne layık görüldü. Film, 2010 yılında Miami Uluslararası Film Festivali’nde En İyi Avrupa Filmi dalında Cineuropa Ödülü’nü kazandı ve Trieste Film Festivali’nde özel mansiyon aldı.
# Agboville
Agboville, Fildişi Sahili'nin güneydoğusunda yer alan önemli bir şehirdir. Lagunes Bölgesi'nde bulunan Agnéby-Tiassa Bölgesi'nin merkezindedir ve Agboville Departmanı'nın alt prefektörlüğü ve idari merkezidir.
Agboville, Abidjan’ın 79 km kuzeyinde yer almaktadır. Bölgenin yerel etnik grubu "Abbeyler'"dir. Abbey halkı, Fildişi Sahili'ndeki 60'tan fazla etnik gruptan biridir ve genellikle "Akan" alt grubu olarak kabul edilir. Abbey halkının, aile ve arkadaşlarla ilgili birçok geleneği vardır. Abbeyler için önemli bayramlardan biri “"La fête des ignames”" yani "“Yam Bayramı”"dır. Tarihsel olarak bu festival, verimli bir yam hasadını kutlamak amacıyla düzenlenmektedir; çünkü yam, Agboville’de Abbey halkı için en önemli kaynaklardan biri olmuştur.
Agboville, Agboville Roma Katolik Piskoposluğu’nun merkezidir.


## Tarihi.
Agboville, 1997'den 2011'e kadar Agnéby Bölgesi'nin merkeziydi.


## Nüfus.
Agboville'in nüfusu 15 Mayıs 2014 itibarıyla 95,093 kişi iken, 14 Aralık 2021 tarihinde yapılan nüfus sayımına göre 135,082'e yükselmiştir.


## Ulaşım.
Agboville, ulusal demiryolu sistemi tarafından hizmet verilen bir istasyona sahiptir.
# Takıyataş İlçesi
Takıyataş İlçesi (, ); Özbekistan'ın Karakalpakistan Özerk Cumhuriyet'indeki ilçe.
Merkezi Takıyataş şehridir.


## Tarihi.
İlçe 9 Ağustos 2017 tarihinde Hocayli İlçesi'nden çıkartılarak ilçe haline getirildi.
# Get Low (Lil Jon &amp; the East Side Boyz şarkısı)
"Get Low" Amerikalı hip hop grubu Lil Jon & the East Side Boyz'un 2003'te çıkardığı teklidir. Grubun "Kings of Crunk" adlı albümünde yer alan şarkının yapımına Ying Yang Twins de katkıda bulunmuştur. Get Low "Billboard" Hot 100 listesinde ikinci sıraya dek yükselmiştir.
# Marslı Mila
Marslı Mila (Bulgarca özgün adıyla "Mila ot Mars"), yönetmenliğini Zornitsa Sofiya'nın üstlendiği, 2004 yapımı Bulgaristan filmidir. Film, drama türünde olup, genç bir kadının kaçış hikâyesini ve sıra dışı bir topluluk ile olan etkileşimlerini konu almaktadır. 77. Akademi Ödülleri'nde Yabancı Dilde En İyi Film Akademi Ödülü'ne Bulgaristan'ın adayı olarak gösterilmiş ancak adaylar arasına girememiştir.


## Konu.
Mila, zor bir yaşamdan kaçan genç bir kadındır. Kendini Bulgaristan'ın ücra bir köyünde bulur ve burada yaşayan bir grup insanla etkileşim kurar. Kaçtığı şeylerden uzaklaşmaya çalışırken, köydeki insanlar ve yeni çevresi ona farklı bir bakış açısı sunar. Film, kimlik arayışı, özgürlük ve aidiyet temalarını işlemektedir.


## Oyuncular.
  - Vesela Kazakova - Mila
  - Asen Blateçki - Daskala
  - Lübomir Popov - Aleks
  - Zlatina Todeva
  - Yordan Bikov
  - Veliko Stoyanov


## Yapım ve gösterim.
Film, Bulgaristan'da çekilmiş ve 2004 yılında çeşitli film festivallerinde gösterilmiştir. Uluslararası festivallerde de ilgi gören yapım, özellikle genç oyuncusu Vesela Kazakova’nın performansı ile dikkat çekmiştir.


## Ödüller ve adaylıklar.
"Marslı Mila", çeşitli ulusal ve uluslararası film festivallerinde ödüller kazanmıştır. Bunlar arasında en iyi film, en iyi yönetmen ve en iyi kadın oyuncu kategorilerinde ödülleri bulunmaktadır.
# Tilva Roš
Tilva Roš, 2010 yılı yapımı sinema filmi. Sırbistan'ın Bor kenti bir zamanların en büyük bakır madenini anlatıyor.


## Konusu.
Sırbistan'ın Bor kenti, bir zamanlar en büyük bakır madeniydi, şimdi ise Avrupa'nın en büyük çukuru. Küçük sendika protestoları devam ediyor. Toda ve Stefan, liseyi bitirdikten sonra ilk yazlarını geçiren en iyi arkadaşlar, kaykaycılar. Stefan sonbaharda Belgrad'a üniversiteye gidecek. Toda, parası olsa bile üniversiteye başvurmayacağını söylüyor. "Jackass-vari" videolar çekerek ve tatilleri için Fransa'dan dönen Dunja ile takılarak vakit geçiriyorlar ve onun dikkatini çekmek için sessiz bir mücadeleye giriyorlar. Ölmekte olan bu garip dostluk ve rekabet ilişkisinde birbirlerinin önüne geçmeye çalışıyorlar. Ancak küçük sendika protestoları büyük bir isyana dönüştüğünde yıkıcılıkları onları birbirine bağlayacak.


## Oyuncular.
  - Marko Todorović – Toda
  - Stefan Đorđević – Stefan
  - Dunja Kovačević – Dunja
  - Marko Milenković – Mare
  - Nenad Stanisavljević – Mekica
  - Nenad Ivanović – Shorty
  - Filip Maksimović – Fica
  - Miloš Petrović – Miša
  - Nenad Miladinović – Sone
  - Vlatko Ristov – Vlatko
  - Nikola Milovanović – Kina


## Ödüller.
  - Sofia Uluslararası Film Festivali (2011): En İyi Film Ödülü.
  - Belgrad Uluslararası Film Festivali (2011): En İyi Film Ödülü ve En İyi Senaryo Ödülü.
  - Sarajevo Film Festivali (2010): En İyi Balkan Filmi Ödülü.
  - Pula Film Festivali (2010): En İyi Erkek Oyuncu Ödülü.
# Burgazada İskelesi
Burgazada İskelesi, Adalar ilçesinde Burgazada'nın iskelesidir.
# Gökhan (füze)
 - YÖNLENDİRME 
Gökhan, Türk Hava Kuvvetleri için geliştirilen Ramjet itkili bir hava-hava füzesidir.<ref name="22/02/2025">Gökhan Füzesi İlk Kez KAAN’ın Yanında! , 22 Şubat 2025.</ref> Füze, genel olarak Meteor füzesinin Türk Silahlı Kuvvetleri için bir muadili olarak üretiliyor. Füze, GÖKTUĞ projesinin bir parçasıdır.
GÖKTUĞ projesinin diğer üyeleri olan Bozdoğan ve Gökdoğan füzelerinden daha uzun menzile sahiptir.


## Gelişimi.
Gökhan, ilk olarak Milli Savunma Bakanlığı ile TÜBİTAK SAGE arasında 21 Mayıs 2021 tarihinde imzalanan sözleşmeyle geliştirilemeye başlandı. 100'den fazla testi başarıyla geçmiştir.
Proje, şu anda yer/hava atış testleri aşamasındadır.


## Kullanıcı ülkeler.
  - (gelecekte)


## Kullanılacağı platformlar.
  - TUSAŞ Milli Muharip Uçak
  - Baykar Bayraktar Kızılelma
  - TUSAŞ Anka-3


## Özellikler.
Henüz GÖKHAN füzesinin özellikleri açıklanmamış olsa da, Meteor füzesi ile benzer özelliklere sahip olduğu ile hipersonik hızlarda olacağı tahmin ediliyor.
# Ağdam'ın Kurtuluşu Madalyası
 - YÖNLENDİRME 
Ağdam'ın Kurtuluşu Madalyası (), Azerbaycan tarafından 26 Kasım 2020 yılında tesis edilen askerî bir madalya. Azerbaycan Silahlı Kuvvetleri'nin İkinci Dağlık Karabağ Savaşı'nı kazanması şerefine verilmeye başlanmıştır.
# Minuscule
Minuscule, Fransız yapım şirketi Futurikon tarafından yapılan canlı aksiyon CGI dizi. Çoğunlukla çeşitli böceklere odaklanan ve sıradan, günlük yaşamlarının komik bir hal aldığı kısa bölümler biçiminde gelir. Stilize karakterleri gerçek yaşam manzaralarının üzerine yerleştiren ana karakterlerin komik senaryoları sessiz komedi biçiminde gelir. Ana karakterlerin yanı sıra, hayvanlar ve insanlar da küçük rollerde görünebilir, ancak dizi herhangi bir uygun konuşma diyaloğu kullanmaz.
Aynı yaratıcı ekiple diziye dayanan adlı uzun metrajlı film 2014'te gösterime girdi. İkinci uzun metrajlı film olan ise 2019'da gösterime girdi.
# Hernán Lara Zavala
Hernán Lara Zavala (28 Şubat 1946 – 15 Mart 2025), Meksikalı romancı, edebiyat eleştirmeni ve akademisyen.


## Hayatı.
Lara Zavala, 28 Şubat 1946'da Meksiko Şehri, Meksika'da doğdu. Meksika Ulusal Özerk Üniversitesi ve Doğu Anglia Üniversitesi'nde eğitim gördü (MA, 1981). Mezunu olduğu Meksika Ulusal Özerk Üniversitesi'nde (UNAM) uzun yıllar akademisyen olarak çalıştı. Çalışmalarıyla 1995'te José Fuentes Mares Ulusal Edebiyat Ödülü'ne ve 2010'da İspanyol Dili Kraliyet Akademisi Ödülü'ne layık görüldü.
Lara Zavala, 15 Mart 2025'te memleketi Meksiko Şehri, Meksika'da 79 yaşında ölmüştür.


## Çalışmaları.
Lara Zavala'nın yayınlanmış olan çalışmaları:
 - 1981: "De Zitilchén"
 - 1987: "El mismo cielo"
 - 1989: "Las novelas en el Quijote"
 - 1990: "Charras"
 - 1992: "Contra el ángel"
 - 1992: "Tuch y Odilón"
 - 1994: "Después del amor y otros cuentos"
 - 1995: "Equipaje de mano"
 - 1997: "Cuentos escogidos"
 - 1998: "Viaje al corazón de la península"
 - 2008: "Península, Península"
 - 2010: "El guante negro y otros cuentos"
 - 2015: "Macho viejo" 
 - 2023: "El último carnaval"
# Hans Henrik Andersen
Hans Henrik Andersen(1 Mayıs 1937, Fredericksberg - 3 Kasım 2012) Danimarkalı bir nükleer fizikçidir. Kopenhag Üniversitesinin Niels-Bohr-Enstitüsünde 2004 yılında emekli olana kadar profesör olmasının yanında "Nuclear Instruments and Methods in Physics Research, Section B: Beam Interactions with Materials and Atoms“ dergisinde koordinatör olmuştur.
# 790'lar
 - YÖNLENDİRME 
790'lar 1 Ocak 790 günü başlayıp 31 Aralık 799 günü sona eren Jülyen Takvimi'nin on yılıdır.
 - YÖNLENDİRME 


## Önemli insanlar.
  - Harun Reşid
  - Şarlman
  - İrini, Bizans İmparatoriçesi
  - Zübeyde bint Cafer
  - Offa, Mersiya kralı
  - II. Alfonso, Asturias kralı
 - YÖNLENDİRME
# Orta ünlü
ÜnlülerAyrıca bakınız: Uluslararası Fonetik Alfabe, Ünsüzler
Bölümler arasında bazı bölümlerde iki adet ünlü vardır. Bu ikili grupta sağdaki ünlü yuvarlaktır, soldaki ise düzdür. Ayrıca uzun ünlüler Uluslararası Fonetik Alfabe sembolü b=yok ile belirtlir.
Orta ünlü veya gerçek orta ünlü, bazı konuşma dillerinde kullanılan ünlü harf seslerinden herhangi biridir. Orta ünlünün tanımlayıcı özelliği, dilin açık ünlü ile kapalı ünlü arasında yaklaşık olarak ortada konumlanmış olmasıdır.
# Mecidiye Tabyası
Mecidiye Tabyası (), Bulgaristan'ın Silistre kentinde bulunan bir tabyadır. Tabya, 19. yüzyılın ortalarında Osmanlı döneminde inşa edilmiştir.
Tabya, 1837'de Silistre'yi ziyaret eden Alman askeri mühendis Helmuth von Moltke'nin planlarına göre 1841-1853 yılları arasında inşa edildi. 1847'de padişah I. Abdülmecid tarafından ziyaret edildi. 1854'te, Kırım Savaşı sırasında, tabya bir ay süren Silistre Kuşatması'na dayandı.
Tabya günümüzde müze olarak hizmet vermektedir.
# C. Buddingh' Ödülü
C. Buddingh' Ödülü (), Hollanda'da en iyi çıkış yapan şiir kitabına her yıl verilen bir edebiyat ödülüdür. Poetry International tarafından dağıtılan ödül, Hollandalı şair C. Buddingh' anısına isimlendirilmiştir. 1988'de verilmeye başlanmış ödülü kazanan isim Rotterdam'daki Poetry International Festivali'nde açıklanmaktadır. Eser sahibine verilen para ödülü 2022 itibarıyla 1.250 avrodur.
# Mátyás Kilisesi
Budin Meryem Anası Kilisesi () veya Mátyás Kilisesi ("Mátyás-templom"), Macaristan'ın başkenti Budapeşte'de bulunan bir Roma Katolik kilisesidir. Kilise, 11. yüzyılda kurulmuş olup Várkerület semtinde Budin Kalesi'nde yer almaktadır.
Kilise geleneğine göre, başlangıçta 1015 yılında Romanesk tarzda inşa edilmiş olsa da, birkaç referans mevcuttur. Mevcut bina, 14. yüzyılın ikinci yarısında gösterişli geç Gotik tarzda inşa edilmiş ve 19. yüzyılın sonlarında kapsamlı bir şekilde restore edilmiştir. Ortaçağ Budin'in ikinci büyük kilisesi ve ortaçağ Macar Krallığı'nın yedinci büyük kilisesiydi. Önemli bir tarihe sahip tarihi bir yapıdır. Macaristan'ın son iki kralı, Franz Joseph ve I. Karl duvarları içinde taç giymiştir.
Kilise ayrıca Budin'in "Marian Mucizesi"nin de yeriydi. 1686'da, Kutsal İttifak tarafından Buda'nın kuşatılması sırasında, şehrin Osmanlı işgalcileri tarafından cami olarak kullanılan kilisenin bir duvarı top ateşi nedeniyle çöktü. Duvarın arkasında eski bir adak Madonna heykelinin saklı olduğu ortaya çıktı. Meryem Ana heykelinin namaz kılan Müslümanların önüne çıkmasıyla Müslüman garnizonunun morali bozuldu ve şehir aynı gün düştü.
# Érd Minaresi
Érd Minaresi (), Macaristan'ın Érd kentinde bulunan bir minaredir. 17. yüzyılda Osmanlı döneminde inşa edilen bir caminin bir parçası olarak inşa edilmiş olup Tuna Nehri barajının yakınında, eski bir Roma askeri yolunun (Mecset Caddesi) izinin yanında yer almaktadır. Macaristan'da hala ayakta kalan sadece üç Osmanlı dönemi minaresinden biridir.
Minare 23 metre yüksekliğindedir ve kireç taşından yapılmıştır. 17. yüzyılda Osmanlı Müslümanları tarafından bir caminin parçası olarak inşa edilmiş ve Müslümanların ezan okuması için kullanılmıştır. Minare, 7014 kimlik numarası ve 7012 referans numarasıyla Macaristan'da kayıtlı bir anıttır.


## Tarihçe.
Érd Minaresi, 17. yüzyılda Érd'deki bir Türk camisinin parçası olarak inşa edilmiştir. Cami artık mevcut değildir ancak açıklamaları günümüze ulaşmıştır. Tarihçi József Molnár, caminin özelliklerini, renkli pencereler, halılar ve taş çerçeveli bir kapının girişinin karşısında bir mihrap bulunan dikdörtgen, süslü bir bina olarak verir. Müezzinin minareye doğru ilerlediği, ahşap parmaklıklarla korunan bir balkon bulunuyordu.
Minarenin yakınına demir takviyeli betondan yapılmış cami mihrabının bir kopyası yeniden dikilmiştir.


## Mimarisi.
Minare kulesinin yapısı serbest duran silindirik bir taban, konik geçiş ve çokgen bir üst kısımdan oluşmaktadır. Orta ve üst kapanışlar restorasyon ve yeniden yapımlardır. Giriş açıklığı bölümlendirilmiştir ve yerden daha yüksekte yer almaktadır.
# Király Hamamları
Király Hamamları (), Macaristan'ın başkenti Budapeşte'de bulunan bir Osmanlı hamamıdır. Hamam, 16. yüzyılda Budin beylerbeyi Sokollu Mustafa Paşa tarafından yaptırılmıştır. Hamam ve çevresi daha sonra Budapeşte'nin konsolide şehrinin bir parçası haline gelmiştir.
Türk kubbesi ve sekizgen havuzuyla örneklenen bir Türk hamamının birçok temel unsurunu korumuştur. Fő utca ve Ganz utca'nın köşesinde yer almaktadır. Adresi ve girişi Fő utca 82-84 iken hamamın dış kısmı Ganz utca'dadır (kubbeli taş yapı).
Termal suyun bileşenleri arasında sodyum, kalsiyum, magnezyum bikarbonat, sülfat klorür ve önemli miktarda florür iyonu bulunur. Dört farklı havuzdaki su sıcaklığı 26 ile 40 °C arasında değişmektedir.
Király Hamamları 15 Mart 2020'den beri kapalıdır. Mekanın tadilattan geçtiği ve çalışmalar tamamlanana kadar kapalı kalacağı söylenmektedir.
# Rudas Hamamları
Rudas Hamamları (), Macaristan'ın başkenti Budapeşte'de bulunan bir Osmanlı hamamıdır. Hamamlar, 16. yüzyılda inşa edilmiştir. Bugüne kadar, Osmanlı kubbesi ve sekizgen havuzuyla örneklenen bir Hamamın birçok temel unsurunu korumuştur. Erzsébet Köprüsü'nün Buda tarafında Döbrentei tér 9'da yer almaktadır. Hamamda altı terapi havuzu ve sıcaklığın 10 ila 42 °C arasında olduğu bir yüzme havuzu bulunmaktadır. Hafif radyoaktif termal suyun bileşenleri arasında sülfat, kalsiyum, magnezyum, bikarbonat ve önemli miktarda florür iyonu bulunur. Bir gezi broşürü, suyun dejeneratif eklem rahatsızlıklarını, kronik ve subakut eklem iltihaplarını, vertebral disk sorunlarını, nevraljiyi ve kemik sistemindeki kalsiyum eksikliğini tedavi etmeye yardımcı olabileceğini iddia etmektedir.
Hamamlar, 1566 ile 1578 yılları arasında Budin beylerbeyi olan Sokollu Mehmed Paşa tarafından yaptırılmıştır. Bu, yerlilerin insanlar üzerinde gençleştirici bir etkiye sahip olduğuna inandıkları Juve kaynağının tepesinde duran bir taşa, hamamlarda Macarca yazılmıştır. Sokollu Mustafa Paşa, Sadrazam Sokollu Mehmed Paşa'nın yeğeni olduğundan, Rudas Hamamları İstanbul'daki benzer anıtsal Osmanlı yapılarının tasarımını ve boyutlarını yansıtmaktadır.
Hamamlar, Arnold Schwarzenegger ve James Belushi'nin başrollerini paylaştığı 1988 yapımı "Kızıl Ateş" filminin açılış sahnesi için bir mekan olarak kullanılmıştır. 1997'de yetişkin filmi "Concupiscence" için sekizgen havuzda bir orji sahnesi çekilmiştir.
İç mekanının kapsamlı bir şekilde yenilenmesinin ardından 2006'nın başında yeniden açılmıştır.
Hamamlar Salı günleri yalnızca kadınlara, haftanın geri kalanında erkeklere ve hafta sonları hem erkeklere hem de kadınlara açıktır. Ekli yüzme havuzu her zaman hem erkeklere hem de kadınlara açıktır.
# Rác Hamamı
Rác Hamamı (), Macaristan'ın başkenti Budapeşte'de bulunan bir Osmanlı hamamıdır. Hamam, 16. yüzyıla kadar uzanan Türk hamamı ve Avusturya-Macaristan monarşisi çağında inşa edilen imparatorluk havuzları ve duş koridoru ile ünlüdür. Hamam, UNESCO Dünya Mirası olarak listelenmiştir ve şimdi Rác Hotel & Thermal Spa'nın yeni inşa edilmiş kompleksinin bir parçasıdır. Adı, çeşitli tarihi Tabán'ın eski sakinlerinden biri olan Sırplar için eski bir Macar isminden kaynaklanır.


## Tarihçe.
Rác Hamamı'nın en eski kısmı, o sırada Küçük Ilıca olarak adlandırılan 1572 yılında inşa edilen Türk kupolüdür. Peşte'de bir kadı tarafından görevlendirildi ve daha sonra Budin beyberbeyi Sokollu Mustafa Paşa ve bağış mirasının bir parçası tarafından görevlendirildi. Bu kubbe yüzyıllar boyunca çok iyi bir durumda kaldığından otantik bir şekilde restore edilebilmektedir. Pencereler, kurnalar, havuz ve zemin hala otantik durumlarına mükemmel bir şekilde yenilenen orijinal olanlardır; Böylece aynı görünüyor ve 16. yüzyılda olduğu gibi kullanılabilir. Bitişteki yan kubbe 1905'te yok edildi ve aynı zamanda arkeologlar tarafından bulunan kalıntılarına göre geri yüklendi.
Rác Hamamı'nın en etkileyici kısmı, Miklós YBL tarafından 1865-1870 yılları arasında iki aşamada inşa edildi ve inşa edildi. Romantik YBL kubbesi ve ünlü duş koridorunun (1865) yaklaşık %30-40'ı, II. Dünya Savaşı'nın Sovyet bombardımanında ağır zarar gördüğünden 1960'larda ve 2002'de yenilemiştir.
1870 yılında inşa edilen ikincisi imparatorluk kubbe, mimarın bakış açısındaki değişiklikleri gösterir. Mermer kullanılan ana malzemedir ve yaşın modernitesinin birkaç sembolik unsuru duvarlarda bulunabilir. Bu kısım Erzsébet Köprüsü'nün inşası sırasında tamamen yok edildi. Bununla birlikte, yıkılan parçalar havuza gömüldü ve daha sonra mevcut yeniden yapılanma için temel bilgiler sağladı.


## Ek okuma.
  - "Buzás, Gergely": Középkori fürdők (Műemlékvédelem, 2009 Vol. LIII. Issue 5. pp. 285–289) 
  - "G. Lászay, Judit & Papp, Adrienn": A budai török fürdők kutatása az évezred elején (Műemlékvédelem, 2009 Vol. LIII. Issue 5. pp. 290–316)