ArabovMK/tajik-wikipedia-corpus huggingface dataset:
Гурӯҳ (мантиқ)

Гурӯҳ дар мантиқ — маҷмӯъи мутаноҳӣ ё номутаноҳии мудракот (объектҳо), ки ягон нишона ё хосияти умумӣ дошта, ҳамчун як чизи том тасаввур мешавад. Мудракоте, ки гурӯҳро ташкил медиҳанд, унсурҳо номида мешаванд. Дар гурӯҳҳои "давлатҳои Осиёи Марказӣ", "ададҳои ҷуфт", "аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон", "созмонҳои байналмилалие, ки дар Ҷумҳурии Тоҷикистон фаъолият доранд" ва ғ. Гурӯҳи якум, сеюм ва чаҳорум мутаноҳӣ, гурӯҳи дуввум номутаноҳӣ аст. Унсурҳои гурӯҳи якумро давлатҳои алоҳида ба мисли Ҷумҳурии Тоҷикистон, Ҷумҳурии Қазоқистон ва ғ. ташкил медиҳанд. Унсурҳои гурӯҳи дуввумро 0, 2, 4, 6, 8, 10 ва ғ. ташкил медиҳанд. Унсури гурӯҳ дар навбати худ боз гурӯҳ буда метавонад. Мас., унсури гурӯҳи "амалҳои мантиқӣ"-ро амали таърифи мафҳум, амали таснифи мафҳум ва ғ. ташкил медиҳанд. Гурӯҳҳо фардӣ, куллӣ ва сифрӣ (холӣ) мешаванд. Гурӯҳи фардӣ фақат аз як унсур иборат аст, мас., файласуфони Юнони Қадим, ки ба Искандари Мақдунӣ таълим додаанд. Гурӯҳи куллӣ дорои зиёда аз ду унсур аст, мас., "унсурҳои кимиёӣ". Гурӯҳи сифрӣ ягон унсур надорад, мас., "мураббаи доирашакл", "муҳаррики абадӣ". Агар ягон мудраки муайян дорои нишонае бошад, ки аз рӯи он гурӯҳ тартиб дода шуда бошад, онро унсури гурӯҳ мегӯянд. Дар акси ҳол он аз гурӯҳ хориҷ аст. Мас., агар мо аз гурӯҳи ададҳои натуралӣ унсурҳоеро ҷудо карданӣ шавем, ки онҳо унсурҳои гурӯҳи ададҳои сода бошанд, пас ба гурӯҳи ададҳои сода ададҳои 3, 7, 11, 13 ва ғ. дохил мешаванд. Барои он ки гуфтори "13 адади сода аст" ҳақ аст, лекин адади 9 ба он дохил намешавад, чунки гуфтори "9 адади сода мебошад" дурӯғ аст. Ҳангоми ташаккул додани ин ё он гурӯҳи мудракот, мо онҳоро аз рӯи баъзе нишонаҳо мавриди баррасӣ қарор дода, аз нишонаҳои дигар сарфи назар менамоем. Мас., ҳангоми ташаккул додани гурӯҳи мураббаъҳо мо фақат чунин нишонаҳои бисёркунҷаҳои ҳамвор, ба монанди "чоркунҷа будан", "дорои кунҷҳои рост будан", "дорои тарафҳои баробар будан"-ро ба назар мегирем, аммо масоҳат, дарозии тарафҳо ва ғ. ба назар гирифта намешаванд. Ин чунин маъно дорад: мураббаъҳои алоҳидае, ки аз онҳо гурӯҳи мураббаъҳо ташкил меёбад, айни ҳамдигар дониста мешаванд, зеро аз рӯи чанд нишона байни онҳо фарқ гузошта намешавад. Гурӯҳро на фақат ба унсурҳо, балки ба зергурӯҳҳо тақсим кардан мумкин аст. Зергурӯҳҳо маҷмӯи унсурҳои гурӯҳи асосиро ташкил менамоянд. Мас., мураббаъҳо зергурӯҳи гурӯҳи росткунҷаҳо мебошанд. Мутааллиқии унсурро ба гурӯҳ ин тавр ишора менамоянд: (яъне " унсури гурӯҳи аст"). Дохилшавии зергурӯҳ ба гурӯҳ ба тариқи рамзӣ чунин ифода мешавад: (яъне " ҷузъи аст"). Нисбати гурӯҳҳо чунин амалҳои мантиқӣ, ба мисли амали муттаҳидкунӣ (ҷамъ) —, бурриш (зарб) —, тарҳ — (А В) ва ғ. татбиқ мешаванд. Амалҳои мазкур ба қонунҳои коммутативӣ ва ассотсиативӣ итоат менамоянд. Агар ду гурӯҳ фақат аз унсурҳои якхела ташкил ёфта бошанд, пас онҳоро бо ҳам айниятдор мешуморанд. Барои ташаккул додани мафҳуми умумии гурӯҳ зарур аст, ки на фақат аз табиату хусусияти унсурҳои он, балки аз тартиби ҷойгиршавии унсурҳо таҷрид карда шавад.
Гурӯҳи «Анис»

"Анис" — гурӯҳи мусиқии тоҷикӣ. Таърих Гурӯҳи "Анис" ки солӣ 1986 таъсис шуд ва панҷ бародар, Достони Азиз — роҳбари гурӯҳ, Қайсиддини Азиз, Вайсиддини Азиз, Абубакри Азиз, ва Зулфиқори Азиз аъзои гурӯҳ буданд 1. Замоне гурӯҳи "Анис" хеле шуҳратёр буд миёни ҳаводоронаш саросари кишвар бо барномаҳои консарти ҳунарнамои мекарданд ва таронаҳои ин гурӯҳ дар ҷашнҳои арӯсӣ ҳаводорони зиёде доштанд. Аммо чанд соли охир то андозае аъзои гурӯҳ кам фаъолият мекарданд ва то андозае аз ёдҳо дур монданд.
Гурӯҳи 24

Ҳаракати мардумӣ-сиёсии "Гурӯҳи 24" — ҳаракти ҷамъиятию сиёсии мамнуъ дар Тоҷикистон. Таърих "Гурӯҳи 24" соли 2012 дар Маскав аз ҷониби соҳибкори тоҷик ва мухолифи сиёсӣ Умаралӣ Қувватов, ки моҳи январи соли 2015 дар Истамбул кушта шуд, таъсис ёфтааст. Манъи фаъолияти "Гурӯҳи 24" Суди олии Тоҷикистон 9 октябри соли 2014 ҳаракати мухолифи "Гурӯҳи 24"-ро ифротгаро эълон карда, фаъолияти онро дар қаламрави кишвар манъ кард. Раиси мурофиа, судя Саломат Ҳакимова эълон кард, ки ҳамчунин тибқи ҳалномаи суд, дастрасӣ ба сомонаи интернетии ин гуруҳ дар қаламрави кишвар, воридоту паҳн ва нашри ҳама гуна адабиёту варақаҳо, сабтҳои аудиову видеоии марбут ба "Гурӯҳи 24" низ манъ карда мешавад.
Гурӯҳ (риёзиёт)

Гурӯҳ дар илми риёзӣ — маҷмӯъи унсурҳое, ки дар он амали бинарии ассотсиативӣ (амали унарии ёфтани унсури баръакс ва унсури нейтралии бо ягон хосияти умумии табииашон алоқаманд — аксиомаҳои гурӯҳӣ) муқаррар гардидааст. Фасли алгебраи умумиро, ки бо гурӯҳҳо сари кор дорад, назарияи гурӯҳҳо меноманд. Маҷмӯи ададҳои бутун, ки дар он амали ҷамъ муқаррар гардидааст, мисоли маъмули гурӯҳ ба ҳисоб меравад, зеро дар он суммаи ду адади бутун боз адади бутун мебошад, адади аломаташ муқобил унсури баръакс аст, сифр нақши унсури нейтралиро мебозад. Мисолҳои дигари гурӯҳҳо: маҷмӯи ададҳои ҳақиқӣ бо амали ҷамъ, маҷмӯи гардишҳои ҳамворӣ нисбат ба ибтидои системаи координатаҳо. Бинобар тавассути системаи аксиомаҳо ба таври абстрактӣ таъриф додани гурӯҳ, ки ба хосияти маҷмӯъҳои гурӯҳташкилкунанда вобаста намебошад, дар назарияи гурӯҳҳо манзума (аппарат)-и махсуси умумӣ сохта шуд, ки дар натиҷа омӯхтани доираи васеи объектҳои математикӣ (сарфи назар аз хосиятҳои умумии сохт) имконпазир гардид. Маҷмӯи ба шарте гурӯҳ номида мешавад, ки агар) дар маҷмӯи як амали алгебравӣ ҷорӣ карда шуда бошад ва тибқи он ба ҳар як ҷуфти мураттабгардидаи маҷмӯи ягон унсури ҳамин маҷмӯъ — с мувофиқ ояд) барои ҳар гуна се унсури дилхоҳ маҷмӯи (с)с мавҷуд бошад (- рамзи шартии амал), дар чунин унсури бетарафи е (ба истилоҳ воҳиди гурӯҳ) ёфт шавад, ки барои ҳар гуна унсури а аз ҳамин маҷмӯъ е бошад) барои ҳар гуна ао чунин хо мавҷуд бошад, ки хе гардад (х -унсури баръакс ном дорад, ишораташ 1). Амали алгебравиро дар гурӯҳҳо ин тавр ҳам ифода мекунанд: +с ё с, ки мувофиқан тарзи навишти аддитивӣ ва мултипликативии амал ном доранд. Агар дар маҷмӯи амали алгебравӣ шарти иловагии -ро қонеъ гардонад, гурӯҳро коммутативӣ ё абелӣ меноманд. Вобаста ба шумораи унсурҳои маҷмӯи гурӯҳ охирнок ва ё беохир мешавад. Шумораи унсурҳои гурӯҳро тартиби гурӯҳ меноманд. Як қисми унсурҳои гурӯҳ, ки нисбат ба амали дар он муқарраргардида гурӯҳ мебошад, зергурӯҳ номида мешавад. Мас., маҷмӯи ҳамаи ададҳои бутун, маҷмӯи ададҳои ратсионалӣ, маҷмӯи ададҳои ҳақиқӣ, маҷмӯи ададҳои комплексӣ нисбат ба амали ҷамъ гурӯҳи коммутативӣ мебошанд, маҷмӯи ҳамаи ҷойивазкуниҳои 1, 2, 3,, нисбат ба амали зарб низ гурӯҳро ташкил медиҳанд (дар мавриди 3 будан ин гурӯҳ ғайрикоммутативӣ аст). Мафҳуми гурӯҳро бори аввал ба математика олими фаронсавӣ Э. Галуа тавассути таҳқиқи бисёрузваҳо солҳои 30 асри 19 ворид намудааст. Ж. Лагранж, Н. Абел ҳам дар назарияи гурӯҳҳо ба комёбиҳои назаррас ноил гардиданд. Олимони рус О. Ю. Шмидт, Л. С. Понтрягин, А. Гурӯҳ Курош дар инкишофи назарияи гурӯҳҳо таҳқиқоти зиёд анҷом додаанд. Таҳқиқи назарияи гурӯҳҳо ва татбиқи он дар соҳаҳои мухталифи илм ва техника ҳанӯз идома дорад.
Гурӯҳи Билдерберг

Гурӯҳи Билдерберг — конфронси ғайрирасмӣ, солона, танҳо бо даъватнома аст. Ин анҷумани беш аз 130 меҳмонон, ки бештари онҳо дар соҳаи сиёсат, тиҷорат, ва бонк кору фаъолият мебаранд.
Гурӯҳи вакилӣ

Гурӯҳи вакилӣ — ниҳоди дохили палатаи халқӣ, ки вакилонро дар порлумон сарфи назар аз тааллуқ доштан ё надоштани онҳо ба ин ё он ҳизб муттаҳид мекунад. Ҳуқуқи дохил ва хориҷ шудан аз гурӯҳи вакилӣ ихтиёрӣ мебошад. Ба гурӯҳи вакилӣ вакилоне дохил шуда метавонанд, ки ба фраксияҳои ҳизбӣ дохил набошанд. Дастури Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон муқаррар кардааст, ки барои фаъолияти дастаҷамъона ва изҳори мавқеи ягонаву ақидаҳои сиёсӣ дар бораи масъалаҳое, ки Маҷлиси намояндагон баррасӣ менамояд, амалигардонии барномаҳо ва ҳадафҳои пешазинтихоботии худ вакилони Маҷлиси намояндагон метавонанд дар фраксия ва гурӯҳи вакилӣ муттаҳид шаванд. Гурӯҳи вакилӣ ҳамон вақт ба қайд гирифта мешавад, ки ҳайати он аз панҷ нафар вакил кам набошад. Дар хусуси ташкилёбӣ, ҳайат, ҳадафу вазифаҳои худ гурӯҳи вакилии Маҷлиси намояндагон ба Комиссия дар бораи назорати Дастур ва ташкили кори палата хаттӣ хабар дода, вакилони Маҷлиси намояндагон огоҳ гардонида мешаванд. Гурӯҳи вакилии Маҷлиси намояндагон мақомоти палата намебошад. Номнависии гурӯҳи вакилиро Котиботи иҷлосияи Маҷлиси намояндагон дар асоси ахбори Комиссияи марказии интихобот ва раъйпурсии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар бораи натиҷаҳои интихобот аз рӯи ҳавзаи ягонаи интихоботии умумиҷумҳуриявӣ, аризаҳои хаттии вакилони Маҷлиси намояндагон, ки аз ҳавзаҳои интихоботии якмандатӣ интихоб шудаанд, анҷом медиҳад.
Гурӯҳи Ли

Гурӯҳи Ли — маҷмӯъе (гурӯҳе), ки дорои хусусиятҳои ба ҳам мутобиқи сохтори гурӯҳӣ ва бисёршаклии таҳлилӣ аст. Гурӯҳи Ли вобаста ба он ки бисёршаклии таҳлилии он дар кадом майдон муайян шудааст, ҳақиқӣ ва комплексӣ мешавад. Мафҳумҳои асосии назарияи Гурӯҳи Ли ба риёзиёт солҳои 70 асри 19 аз тарафи математики норвегиягӣ Марий Софус Ли дохил карда шудаанд. Гурӯҳи Ли дар алоқамандӣ бо проблемаи ҳалшавандагии муодилаҳои дифференсиалӣ дар квадратура ва таҳқиқи гурӯҳи бефосилаи табдилот ба вуҷуд омадааст. Дар ибтидо Гурӯҳи Ли ҳамчун гурӯҳи минтақавии (локалӣ)-и табдилот, яъне, чун оилаи табдилоти таҳлилии минтақавии фазои — ченаи (ё), ки ба системаи охирноки параметрҳо вобаста аст, муайян шуда буд. Дар ин маврид талаб карда мешуд, ки параметри ҳосили зарби табдилот бо параметрҳои зарбшавандаҳо тавассути функсияҳои таҳлилӣ ифода карда шавад. Ба таҳқиқи мунтазами сохтори глобалии Гурӯҳи Ли бори аввал Э. Картан ва Г. Вейл оғоз намудаанд. Аввалин гузориши муосири назарияи Гурӯҳи Лиро соли 1938 Л. С. Понтрягин пешниҳод карда буд. Ба туфайли татбиқи Гурӯҳи Ли дар физика зарраи бунёдии нав -гиперон кашф гардидааст.
Гурӯҳи интихобкунандагон

Гурӯҳи интихобкунандагон — иттиҳодияи интихоботӣ, ташкилоти муваққатӣ ё доимие, ки мувофиқи қонуни интихобот ҳуқуқи пешбарии номзадҳо дар интихобот ё иштирок дар маъракаи интихоботро дорад. Масалан, мувофиқи моддаи 24 Қонуни конститутсионӣ "Дар бораи интихоботи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон" номзадҳо ба мансаби Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон аз тарафи ҳизбҳои сиёсии ҷумҳурӣ, ки мувофиқи қонун ба қайди давлатӣ гирифта шудаанд, Федератсияи иттифоқҳои касабаи мустақили Тоҷикистон, Иттифоқи ҷавонони Тоҷикистон пешбарӣ карда мешаванд. Дар асоси моддаи 30 Қонуни конститутсионӣ "Дар бораи интихоботи Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон" яке аз ду субъекти ҳуқуқи пешбарии номзадҳо ба вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олӣ ҳизбҳои сиёсӣ мебошанд. Моддаи 24 Қонуни конститутсионӣ "Дар бораи интихоботи вакилони Маҷлисҳои маҳаллии вакилони халқ" ҳуқуқи пешбарии номзадҳо ба вакили Маҷлисҳои маҳаллиро ба мақомоти дахлдори вилоятӣ, шаҳрӣ ва ноҳиявии ҳизбҳои сиёсӣ додааст. Мувофиқи Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон "Дар бораи ҳизбҳои сиёсӣ" дар интихоботи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳизбҳои сиёсии аз қайди давлатӣ гузашта дар блоки интихоботӣ муттаҳид шуда метавонанд. Чунин иқдом дар маъракаи интихоботи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон соли 2013 аз тарафи чандин ҳизби сиёсӣ пеш гирифта шуд, аммо дар рафти ҷамъоварии теъдоди муайяни имзои шаҳрвандон ин блок барҳам хӯрд.
Гурӯҳи миллӣ

Гурӯҳи миллӣ — қисми аҳолии ғайритаҳҷоӣ, ки бо миллату халқиятҳои худ алоқаҳои қавии иҷтимоию қавмӣ надорад ва дар бисёр ҳолатҳо муносибатҳои байниҳамдигарии онҳо хосияти тасодуфӣ ва лаҳзаина доранд. Ин муносибатҳо дар доираи ягон масъала пайдо шуда, боз қатъ мегарданд. Тадриҷан хусусиятҳо ва хислатҳои миллию этникии гурӯҳи миллӣ заиф гардида, он бештар ба сӯи равандҳои ассимилятсионӣ майл менамояд. Махсусан дар замони инкишофи мутаносиб гурӯҳи миллӣ ба умумиятҳои миллию этникии таҳҷоӣ омехта мегардад. Чунин ҳолатро қатъшавии робитаҳои фарҳангӣ, иқтисодӣ ва иҷтимоию сиёсӣ бо халқ ва ё миллати худӣ метезонад. Ҷиҳати умумии гурӯҳи миллӣ бо умумияти миллию этникии худӣ фақат баъзе хосиятҳои этникӣ ба шумор меравад.
Разморо

Разморо — дараҷае размоварӣ дар нерӯҳои заминӣ ва ҳавоӣ, ниҳодҳои низомӣ ва амниятӣ, ки ҷойгоҳе болотар аз размдор ва пойинтар аз размозмо дорад ва баробар бо сарновёр дар нерӯи дарёӣ аст; сержанти калон 1. Разморо дар нерӯҳои мусаллаҳ маъмулан мақоми ҷонишини фармондеҳи таҳм ро дорад, ки ягоне размӣ дар нерӯҳои мусаллаҳ аст, ки аз ду ё чанд рада ташкил шуда ва бахше аз вашт аст; даста 2, взвод 3 4. Вожашиносӣ "Разморо" аз ду вожа сохта шудаву мақулаи дастурии он исму сифати фоъилӣ ва сохтвожаи он ба сурати исм (разм) + асоси замони ҳозираи феъли "оростан" (оро) аст. Дар сохти ин вожа аз фароянди вожасозии таркиб истифода шудааст: разм (- " рада " эронии бостон: - " ороиши ҷангӣ " аз - " оростан; тартиб додан, идора кардан " 5) + оро (-- - " омода кардан, оростан; назму тартиб додан ") 6. "Разморо" дар фарҳангҳо чунин тафсир шудааст: касе, ки дар саффороӣ ва кори ҷанг варзида аст ва амалиёти размиро хуб тарҳрезӣ мекунад 7; размороянда; баҳодуре, ки дар набард кардан моҳир бошад; паҳлавоне, ки дар разм ҳунарманд бошад; фармондеҳе, ки муқадаммоти ҷангро омода созад; ороишдиҳанда ва танзимкунандаи майдони ҷанг; диловаре, ки дар ҷангу набард ҳунарнамоӣ кунад 8; ҷангҷӯе, ки дар ҷанг ҳунарнамоӣ мекунад; ҷангҷӯи забараст 9. "Разморо" ба маънии "ҷанговар, разманда" дар осори адабии форсӣ фаровон ба кор рафтааст. Чунончи, Низомӣ гуфтааст: Ки эй фарзона шоҳону далерон, Ҷаҳоноройу разморой шерон 10. "Разморо" барои ҷойгузинии дараҷаи низомии "сержанти калон" ба Вазорати дифоъи Ҷумҳурии Тоҷикистон пешниҳод шудааст 11. Пешина Разморо ҳамчун мақоми размӣ нахустин бор дар сипоҳи Ҳахоманишиён (550 – 330 то милод) падид омадааст. Дар сипоҳи Ҳахоманишиён (- сипоҳ), ки бар пояи радабандии даҳ-даҳӣ созмон ёфта буд, аз 10 сарбоз як - даҳа ташкил мешуд, ки сардораш - даҳабад буд 12. Аз 10 даҳа як - сада ташкил мешуд, ки фармондеҳаш - садабад буд 12. Аз 10 сада як - ҳазора ташкил мешуд, ки онро - ҳазорабад фармондеҳӣ мекард 13. Аз 10 ҳазора як - бевара ташкил мешуд, ки фармондеҳаш - беварабад буд 13. Сарфармондеҳи сипоҳи Ҳахоманишиён - сипаҳбад буд 14. Агар шумори нерӯҳои ин ягонҳоро бо воҳидҳои низомии артишҳои имрӯзӣ ҳамсанҷӣ кунем, даҳа бо отделение, сада бо рота, ҳазора бо полк, бевара бо дивизия ва сипоҳ бо армия баробар мешаванд. Бо ҳамин қиёс, даҳабад бо сержант ё старшина, садабад бо лейтенант ё капитан, ҳазорабад бо майор ё полковник, беварабад бо генерал-майор ё генерал-лейтенант ва сипаҳбад бо генерал-полковник ё генерали артиш баробар мешаванд. Сержант худ ба маънои "чокар, хидматгор, хидматгузор" аст ва ҳамчун рутба нахустин бор дар асри дар артиши Фаронса ва сипас артишҳои Олмон ва Бритониё ба кор рафтааст. Дар садаҳои миёна дар нерӯҳои муздур ва артиши кишварҳои урупоӣ шаш намуд сержант хидмат мекард: Дар Артиши Сурх дараҷаи "сержант" ҳамчун рутбаи шахсӣ 2 ноябри соли 1940 ҷорӣ шуда буд. Дар Нерӯҳои мусаллаҳи Ҷумҳурии Тоҷикистон ин дараҷа 23 феврали соли 1993 ҷорӣ шудаву чаҳор рутба дорад: Дар нерӯҳои мусаллаҳ барои фармондеҳии ҳар ягони размӣ мақоми созмоние дар назар гирифта шудааст. Бино бар ойинномаҳои низомӣ, мақоми созмонии ин дараҷадорон фармондеҳии рада, тонк, зиреҳпӯш ва дигарҳо аст. Пайвандҳо.
Гурӯҳи молиявӣ

Гурӯҳи молиявӣ — гурӯҳе, ки дар он чанд корхона, ширкат ва ё якчанд оилаи алоҳида захираҳои молиявии худро ба мақсад ва манфиатҳои хеш муттаҳид менамоянд. Муттаҳидкунии захираҳои молиявӣ ба мақсади амалӣ кардани сармоягузориҳои калон ё барои баланд бардоштани сатҳи таҳрики сармоя созмон дода мешавад. Ҳамчунин ба мақсади ба даст овардану устувор намудани вазъи иқтисодӣ ташкил карда мешаванд. Иттиҳодҳои калонтарини молиявию саноатӣ дар асоси созиши якчанд оила ё гурӯҳ дар охири асри 19 ва аввали асри 20 арзи вуҷуд карданд. Дар аввали солҳои 90 асри 20 дар ИМА 30 гурӯҳ, дар Британияи Кабир ва Фаронса — 10 гурӯҳ ва дар Ҷопон 7 гурӯҳи молиявӣ фаъолият мекарданд. Соли 2011 олимони Институти федералии Сюрих 43000 ширкати фаромиллиро мавриди таҳқиқот қарор доданд. Дар натиҷа маълум шуд, ки ҳамагӣ 147 нафар олигарх 60 дарсади ММД-и ҷаҳонро дар даст доранд. Фақат дар қисмати куҳнаи шаҳри Женева, ки дар он ҷо бонкҳои қадимтарини дунё ҷойгиранд, 4,4 трлн доллар ё 3 дарсади пулҳои ҷаҳон дар амонат ва гардиш мебошанд.
Гурӯҳи манфиатҳо

Гурӯҳи манфиатҳо — иттиҳодияи ихтиёрӣ, ки талаботу манфиатҳои одамонро дар алоқамандӣ бо ниҳодҳои дигари сиёсии ҷомеъа, бо гурӯҳҳои дигар ё умумиятҳои дигари ҷамъиятӣ ифода менамояд. Гурӯҳи манфиатҳо аз шаклҳои дигари иттиҳодияҳои ҷамъиятӣ фарқ мекунад. Гурӯҳи манфиатҳо, бар хилофи ҳизбҳои сиёсӣ, ҳокимиятхоҳ набуда, интихоботро чун воситаи расидан ба сари қудрат ва ба даст овардани ҳокимият истифода намебарад. Вазифаи асосии гурӯҳи манфиатҳо мутталеъ гардондани аҳли ҷомеъа, пеш аз ҳама, ҳокимият, дар бораи манфиатҳо, дархостҳо ва андешаҳои ин ё он гурӯҳи иҷтимоӣ мебошад. Гурӯҳи манфиатҳо асосан тавассути боваркунонӣ, маслиҳатдиҳӣ, ташкили гирдиҳамоиҳо, роҳпаймоиҳо, корпартоиҳо ва ғайра баҳри ҳимояи манфиатҳо фаъолият менамояд. Гурӯҳи манфиатҳо андешаҳо ва фикрҳои парешон, мавқеъ ва пешниҳоди одамонро таҳлил карда, бо мақсади таъсиррасонӣ ба раванди сиёсӣ талабҳои муайян пешниҳод менамояд. Ҷудо намудани талаби асосӣ низ ба зиммаи гурӯҳи манфиатҳо меафтад. Ин имконият медиҳад, ки дар охир тарафҳо ба созиш оянд. Соҳаҳои ҳаёти ҷамъиятӣ, муносибатҳои мутақобилаи одамон ва ниҳодҳои сатҳи гуногун гурӯҳи манфиатҳои бешуморро ташаккул дода метавонанд. Масалан, дар иқтисодиёт — ассотсиатсияҳои соҳибкорӣ, иттиҳодияҳои фермерӣ, иттифоқҳои касаба ва ғайра; дар сиёсат — ҳаракатҳои экологӣ, ҳаракат баҳри сулҳ, ҳаракатҳои феминистӣ (нигар феминизм), ҷамоаи ақаллиятҳои миллӣ ва ғайра.
Гурӯҳи сотсиал-демократии Хуҷанд

"Гурӯҳи сотсиал-демократии Хуҷанд" — ташкилоти инқилобии коргарон, хидматчиён ва аскарону афсарони рӯҳияи инқилобидоштаи гарнизони маҳаллӣ, яке аз нахустин ташкилоти инқилобӣ дар Тоҷикистон. Гурӯҳи сотсиал-демократии Хуҷанд баҳори соли 1905 таъсис ёфта, бо Кумитаи петроградии РСДРП робита дошт. Минбаъд "Гурӯҳи сотсиал-демократии Хуҷанд" дар истгоҳи роҳи оҳани Драгомирово (ҳоло ноҳияи Спитамен) ва Истаравшан ячейкаҳои худро ташкил намуда, дар байни заҳматкашон варақаҳои инқилобӣ паҳн мекард. Дар натиҷаи таъқиботи шуъбаи бехатарӣ ва ҳифзи тартиботи ҷамъиятии Вазорати корҳои дохилии Русияи подшоҳӣ "Гурӯҳи сотсиал-демократии Хуҷанд" пароканда шуда, як қисми аъзоёни он ба пинҳонкорӣ гузаштанд. Дар арафа ва давраи аввали Ҷанги якуми ҷаҳонӣ ҳаракатҳои инқилобӣ таҳти роҳбарии болшевик Е. А. Иванитский аз нав фаъолияти худро вусъат дода, моҳҳои ноябр-декабри 1917 "Гурӯҳи сотсиал-демократии Хуҷанд" ба расмият дароварда шуд. Моҳҳои апрел-июни 1918 ташкилоти болшевикии навоҳии шимоли Тоҷикистон, хусусан Ташкилоти болшевикии Хуҷанд бо сардории Е. А. Иванитский ташаккул ёфтанд. Бо афзудани сафи аъзои он ва дар маҳалҳо таъсис ёфтани ячейкаҳои ҳизбӣ моҳи июни 1918 Ташкилот ба Кумитаи ҳизбии уездию шаҳрӣ табдил дода шуд. Моҳи декабри 1918 дар Анҷумани 1-уми Ҳизби Коммунистии (б) уезди Хуҷанд, Кумитаи ҳизбии уездию шаҳрии болшевикони Хуҷанд интихоб гардид.
Гурӯҳи ташаббускор

Гурӯҳи ташаббускор — гурӯҳи иштирокдорони раъйпурсӣ, ки бо тартиб ва муҳлати муайянкардаи қонунгузорӣ бо мақсади амалӣ намудани ташаббуси баргузории раъйпурсӣ ташкил карда мешавад. Асосан ин навъи фаъолият дар таҷрибаи мамлакатҳои хориҷӣ ҳангоми ташкил ва баргузории раъйпурсӣ ва ё ветои халқӣ (ташаббуси халқӣ) ба назар мерасад. Вазифаи асосии гурӯҳи ташаббускор: барои баргузории раъйпурсӣ ҷамъ оварда, ба комиссияи раъйпурсӣ пешниҳод намудани имзоҳои шаҳрвандоне, ки ҳуқуқи иштирок кардан дар раъйпурсӣ доранд. Мас., қонунгузории Федератсияи Русия барои доир намудани раъйпурсӣ бо ташаббуси халқ ҷамъоварӣ ва пешниҳоди 1 млн имзоҳои шаҳрвандони дорои ҳуқуқи иштирок дар раъйпурсиро муқаррар менамояд. Инчунин фаъолияти гурӯҳи ташаббускор дар маъракаҳои интихоботӣ ба назар мерасад. Масалан, ҳангоми баргузории интихоботи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳизби сиёсӣ ё субъекте, ки номзадеро ба мансаби Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон пешбарӣ кардааст, барои ҷамъ овардани панҷ дарсади имзоҳои шаҳрвандони дорои ҳуқуки ширкат дар интихобот гурӯҳи ташаббускор ташкил медиҳад. Гурӯҳи ташаббускор имзоҳои интихобкунандагонро ҷамъоварӣ карда, ба Комиссияи марказии интихобот ва раъйпурсии Ҷумҳурии Тоҷикистон пешниҳод менамояд.
Гурӯҳи муташаккил

Гурӯҳи муташаккил — дар ҳуқуқи ҷиноӣ, гурӯҳи устувори шахсоне, ки пешакӣ барои содир кардани як ё якчанд ҷиноят муттаҳид шудаанд. Аломати асосии фарқкунандаи ин шакли ҷинояти шарикӣ, устуворӣ мебошад, яъне аъзо (иштирокдорон)-и гурӯҳро, чун қоида, мақсади якҷоя дар тӯли муайяни замонӣ содир кардани ҷиноятҳои бешумор муттаҳид месозад. Танзими пурраи фаъолияти гурӯҳҳо ва аъзои алоҳидаи он ҷиҳати омодагӣ, ба нақша гирифтани фаъолияти ҷинояткорон, тақсими нақшҳо дар байни аъзои гурӯҳ табиатан худ ба худ вуҷуд доштани роҳбар (ташкилотчӣ)-ро тақозо менамояд. Гурӯҳи муташаккил, ки қасди якҷояи фаъолияти ҷиноятӣ онро муттаҳид сохтааст, ҳатто барои содир намудани танҳо як кирдори ҷиноятие, ки омодагии махсусро талаб менамояд, созмон дода мешавад. Бо мурури замон гурӯҳи шахсони пешакӣ барои содир намудани ҷиноят созишбаста метавонанд хусусияти устувориро молик гашта, ба гурӯҳи муташаккил табдил ёбад. Мусаллаҳ будан аломати ҳатмии гурӯҳи муташаккил нест. Гурӯҳи муташаккил метавонад аз ҳамшарикон иборат бошад, ки нақшҳои гуногунро дар байни худ тақсим карда (ташкилкунанда, иҷрокунанда, таҳрикдиҳанда, ёридиҳанда), бевосита дар содир намудани ҷиноят иштирок варзанд. Иштирокдорони гурӯҳи муташаккил вобаста ба вазъият нақшҳои худро метавонанд, иваз намоянд. Шахсе, ки иштирокдори доимии гурӯҳи муташаккил нест, вале як маротиба барои амалисозии фаъолияти зиддиҳуқуқии онҳо кумак намудааст, мумкин аст барои кумак дар содир намудани ҷинояти алоҳида ҷавобгар карда шавад. Гурӯҳи муташаккил бештар ҷиноятҳои ғаразноки хавфнок (дуздӣ, ғоратгарӣ, роҳзанӣ, тамаъҷӯӣ) ва ҷиноятҳои муқобили шахсият, ҳамчунин дуздии аслиҳа, муҳиммоти маводди тарканда, воситаҳои таркиш ва ғайраро содир менамояд. Шахсе, ки гурӯҳи муташаккил таъсис додааст ё ба он роҳбарӣ кардааст, барои ташкил, роҳбарӣ ва содир намудани тамоми ҷиноятҳои бо мақсади муайян анҷомдода, ба ҷавобгарии ҷиноятӣ кашида мешавад. Дигар иштирокдорони гурӯҳи муташаккил барои иштирок дар он барои ҷиноятҳое, ки дар омодагӣ ё содир кардани онҳо ширкат варзидаанд, ба ҷавобгарии ҷиноятӣ кашида мешаванд. Иштирокдори гурӯҳи муташаккил, ки ихтиёран ба мақомоти ҳокимият ҳозир шуда, то содир гардидани ҷиноят дар ошкор намудани нияти ҷинояткорона фаъолона мусоидат намудааст, агар дар кирдори ӯ аломатҳои таркиби ҷинояти дигар мавҷуд набошад, аз ҷавобгарии ҷиноятӣ озод карда мешавад.
Гурӯҳи фишоровар

Гурӯҳи фишоровар — иттиҳодияи ҷамъиятии нисбатан маҳдуд, ки бо роҳи таъсиррасонии мақсаднок ба мақомоти гуногуни ҳокимият манфиатҳои хешро қонеъ мегардонад. Гурӯҳи фишоровар дар тамоми давраҳои инкишофи ҷомеъа мавҷуд буд, аммо бештар дар шароити инкишофи иқтисодиёти бозоргонӣ ва ҷомеаи шаҳрвандӣ фаъол гардид. Аксаран, фаъолияти гурӯҳи фишоровар тавассути воситаҳои сиёсию ҳизбӣ, мақомоти қонунбарор, намояндагони ҳокимият, намояндагии иҷтимоии сатҳи гуногун, бюрократияи муташаккил ва истифодаи васеи афкори умум амалӣ мегардад. Ҳадафи асосии гурӯҳи фишоровар бо роҳҳои гуногун муваффақ гардидан ба қабули қарори дилхоҳ мебошад. Маъмулан, фаъолияти гурӯҳи фишоровар чандон дурудароз набуда, баробари дарёфти роҳҳои ҳалли масъалаи мушаххас қать мегардад. Гурӯҳи фишоровар бештар дар замони инкишофи номутаносиби ҷомеа, махсусан, дар давраи буҳронҳо ва гардишҳои сиёсӣ ташаккул меёбад. Гурӯҳи фишоровар на танҳо ба маъмурон, амалдорони давлатӣ, сарварони сиёсӣ фишор меорад, балки ниҳодҳои гуногуни давлатию ҷамъиятиро маҷбур месозад, ки дар ҳалли масъалаҳо гузашт ва созиш намоянд. Ниҳодҳои бузурги сиёсию ҷамъиятӣ низ гоҳе гурӯҳи фишороварро ташкил карда, бо истифода аз хидмати гурӯҳи фишоровар ба ҳадафҳои сиёсии худ наздик мешаванд, ба гурӯҳи фишоровар маслиҳатҳо ва супоришҳо дода, фаъолияти онро идора менамоянд.