ArabovMK/tajik-wikipedia-corpus huggingface dataset:
Мазмуни Зарободӣ

Мазмуни Зарободӣ (—1815) — яке аз шоирони ғазалсарои форс-тоҷик.
Мазнева (ноҳияи Карачев)

Мазнева — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад. Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Карачев, ки дар вилояти Брянск қарор дорад, дохил мешавад.
Мазнево (ноҳияи Юреветс, Иванов)

Мазнево — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад. Деҳа дар ҳайати ноҳияи Юреветс, ки дар вилояти Иванов қарор дорад, дохил мешавад.
Мазор (пирях)

Мазор — номи пирях дар қаторкӯҳи Дарвози ноҳияи Нурободи Ҷумҳурии Тоҷикистон буда, дар саргаҳи дарёи Обимазор (шохоби Хингоб), дар нишебии шимоли ғарбии қаторкӯҳ воқеъ гашта, тӯлаш 16,8 км, масоҳаташ 23 км аст. Нуқтаи пасттарини пирях 3200 м аз сатҳи баҳр, баландтаринаш 5400 м мебошад. Баландии ҳудуди барф 4350 м аст. Мафҳуми мазор аз арабӣ гирифта шуда, маънояш қабр, гӯр аст ва ҷойи мӯътабареро гӯянд, ки ба ақидаи аҳли дин муқаддас ва ҷойи мӯъҷизаовар шинохта шудааст.. низ.
Мазор (деҳа)

Мазор — деҳа дар ҷамоати деҳоти Ясмани ноҳияи Рашт. Аз Мазор то маркази ҷамоат 18 км, то маркази ноҳия 90 км. Аҳолиаш 78 нафар, тоҷикон.
Мазордара (пирях)

Мазордара — номи пирях воқеъ дар оғозгоҳи дарёи Язғулом буда, дар нишебаи ҷануби қаторкӯҳи Язғулом воқеъ аст. Тӯлаш 13, 3 км, бараш 450 – 900 м, масоҳаташ 22, 8 км мебошад. Ҳаҷми ях 1,43 км аст.. низ.
Мазори «Озах» ва «Тӯғдона»

Мазори "Озах" ва "Тӯғдона" - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Дар қисмати рости деҳаи Тахт, 150 м дуртар аз роҳи мошингард мазори бузургворе вуҷуд дорад, ки мазори "Озах" мегӯянд. Дар баландии деҳа мазорест бо номи "Тӯғдона". Аз чӯби он тӯморча месозанд. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Амир Тоҳир

Мазори Амир Тоҳир - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. "Мазори калон"-ро мазори Амир Тоҳир низ мегӯянд, ки дар деҳаи Хонақоҳи Кӯҳӣ воқеъ аст. Ин ҷо оромгоҳи шоҳону мансабдорон, табақаи миёна ва болоии мардум будааст. Мазори калони Хонақоҳ қадамҷой ва оромгоҳи шоир ва амири давлати Чағониён — Амир Тоҳир аст. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори «Бибисангин»

Мазори "Бибисангин" - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазори "Бибисангин" дар қисмати шимоли деҳаи Турушбоғ, дар лаби дарёи Чангоб (Хонақоҳ) воқеъ аст. Аз рӯи ривоят зане кӯдаконро табобат мекард, ӯро бо эҳтиром Бибӣ мегуфтанд. Пас аз вафоташ дар назди санги калони деҳа дафн карданд. Дар қисмати ҷануби ин мазор "Гӯри Амон" ном мазоре ҳаст. Амон ном шахс аз дасти ғоратгарон кушта шудааст. Дар ҳамин деҳа чашмае ҳаст, ки "Чашмаи мазори боло" мегӯянд. Чашмамазор хусусияти шифобахшӣ дорад. Гулҳои наргиси ин ҷо гирду атрофро муаттар мегардонанд. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори «Лашкар»

Мазори "Лашкар" - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазор дар назди идораи Ҷамоати Хонақоҳи Кӯҳӣ воқеъ аст. Ривоят аст, ки пирамарди нуроние дуо кардааст, ки Худованд лашкари омада ва худи ӯро аз чашм ноаён гардонад. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Ёрӣ

Мазори ёри-ёдгории меъмории охирҳои асри-17 -ибтидои асри-18.Дар ҳудуди қабристони қадимаи деҳаи Ёрии ноҳияи Панҷакент воқеъ гаштааст. Бино росткунҷаи гумбазпӯш буда, даромадгоҳаш рӯ ба ҷануб мебошад.Дараш дутабақаи кандакорист,пештоқаш одӣ,танҳо як тоқи даромад оро ёфтааст.
Мазори «Шаҳиди Шифо»

Мазори "Шаҳиди Шифо" - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Дар масири роҳи мошингарди Душанбе—Турсунзода, дар қисми шимолии деҳаи Лангари Боло 50 метр поёнтар аз мазори Исмоил-ато мазори Сайид Валӣ воқеъ аст, ки онро "Шаҳиди Шифо" низ ном мебаранд. Сайид Валӣ дар синни 21-солагӣ с.1993 ба шаҳодат мерасад. Дар болои қабраш мақбара бунёд мекунанд, он ба зиёратгоҳ табдил меёбад. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори «Тӯдаи Кабутак»

Мазори "Тӯдаи Кабутак" — яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазори "Тӯдаи Кабутак" дар самти ғарбию шимолии деҳаи Патру мавҷуд аст. Як дарахти арча ва санги калоне нишонаи мазор аст. Обу хоки ин мазор ба бемороне, ки гирифтори сулфа, бронхит, дарди гулӯ ва хусусан, сулфаи кабутак, ки номи мазор аз он гирифта шудааст, даво мебахшад. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Карсанг

Мазори Карсанг - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Санги калоне дар аввали деҳаи Чангоб мавҷуд аст, ки мазор аст. Гӯё духтаре бо дуои хоҳараш ба санг табдил ёфта, аз таҷовузи душман халос шуда бошад. Санги Чангоб гӯё хусусияти шифобахшӣ дорад. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Биҳ (Бий)

Мазори Биҳ (Бий) - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазори Биҳ (Бий) дар қисми шарқии масҷиди ба номи Имоми Аъзами деҳаи Тӯда мавқеъ дорад. Исми мадфуншуда Темуршоҳ аст. Темуршоҳ аз дур оби чашмаеро ба деҳа овардааст. Биҳ (Бий) унвони амалдори амир буд, ки андозро назорат мекард. Темуршоҳро аскарони сурх дастгир карда дар назди намозгоҳи деҳа паррондаанд. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Бобо Сӯфӣ ва Гаҳворасанг

Мазори Бобо Сӯфӣ ва Гаҳворасанг - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазор дар деҳаи Нилу воқеъ аст. Бобо Сӯфӣ ё Бобои Зангӣ орифи роҳи тариқат, марди соҳибмаърифат ва шайхи замони худ будааст. Дар болои қабраш мақбара бунёд кардаанд. Дар қисмати ҷан. деҳа мазоре бо номи "Туркон" маълум аст, ки мардум зиёрат мекунанд. Дар як километри самти шим. деҳаи Нилу бо номи "Гаҳворасанги бибӣ Фотимаю бибӣ Заҳро" мазоре ҳаст. Ду харсанг, ки андозаашон якхела аст, шакли гаҳвораро доранд, ба чашм мерасанд. Харсангҳои ин ҷо рӯйнавиште доранд. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Гаҳворасанги бибӣ Фотимаю бибӣ Заҳро

Мазори Гаҳворасанги бибӣ Фотимаю бибӣ Заҳро Аъзам — яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Дар як километри самти шим. деҳаи Нилу бо номи "Гаҳворасанги бибӣ Фотимаю бибӣ Заҳро" мазоре ҳаст. Ду харсанг, ки андозаашон якхела аст, шакли гаҳвораро доранд, ба чашм мерасанд. Харсангҳои ин ҷо рӯйнавиште доранд. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Бобои дӯсти Худо

Мазори Бобои дӯсти Худо — яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазори Бобои дӯсти Худо дар тарафи шимолию ғарбии деҳаи Тӯда воқеъ аст. Номи аслии бузургвор Ҳазрати Амиршоҳ мебошад, ки 12 сол дар мадрасаи Бухоро таҳсил карда, Қуръонро дар қироати бухориён аз худ намудааст ва дар хидмати Мавлоно Абулбашири Вобкандӣ будааст ва дуои ҳамин пирро гирифтааст. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Имоми Молики Аждар

Мазори Имоми Молики Аждар - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Деҳаи Сангмелаи ноҳияи Шаҳринав зиёратгоҳҳои зиёде дорад. Ин ҷоро бештар "Қадамҷойи Зайнулобиддин" мегӯянд. Яке аз қадамҷойи дигар дар қисмати ҷануби деҳа қарор дорад, ки бо номи Қадамҷойи Молики Аждар маълум аст. Мардум ба зиёрати ин ҷо рӯзҳои чоршанбе меоянд ва бештар занон маросими мушкилкушоро анҷом медиҳанд. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Обшорон (деҳа, н. Тоҷикобод)

Обшорон (то 2023 — Мазори Боло 1) — деҳа дар ҷамоати деҳоти Лангаришоҳи ноҳияи Тоҷикобод. Аз Обшорон то маркази ҷамоат 2 км, то маркази ноҳия 22 км. Аҳолиаш 1255 нафар, тоҷикон.
Мазори Очилдӣ Халифабобо

Мазори Очилдӣ Халифабобо - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазор дар тарафи ҷанубии хоҷагии ниҳолпарварии ба номи М.Турсунзодаи ноҳияи Шаҳринав, дар шафати қабристони деҳа ҷой гирифтааст. Очилдӣ Халифабобо шахси покниҳод, тақводор ва соҳибкаромат будааст. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Оҳангарон (деҳа, н. Тоҷикобод)

Оҳангарон (то 2023 — Мазори Поён 1) — деҳа дар ҷамоати деҳоти Лангаришоҳи ноҳияи Тоҷикобод. Аз Мазори Поён то маркази ҷамоат аз 1 км камтар км, то маркази ноҳия 21 км. Аҳолиаш 1196 нафар, тоҷикон.
Мазори Мавлоно Фатҳуллохоҷаи Чустӣ

Мазори Мавлоно Фатҳуллохоҷаи Чустӣ - яке аз ёдгориҳои таърихӣ буда, он дар дохили қабристони рӯ ба рӯйи масҷиди ҷомеи деҳаи Чузии ноҳияи Шаҳринав ҷойгир аст. Иддае муътақиданд, ки ин ҷо манзилгоҳи Фатҳуллоҳхоҷаи Чустӣ - бародари пири тариқати Нақшбандия Мавлоно Лутфуллоҳи Чустист ва ҳангоми аз дидорбинии Мавлоно Яъқуби Чархӣ баргаштан бемор шуда, дар деҳаи Чузӣ мемонад ва боқии умрашро дар ин ҷо мегузаронад. Эҳтимол меравад, ки баъзе эшонзодаҳои деҳа аз авлоди ин шахсият бошанд. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Лангар-ато

Мазори Лангар-ато - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Дар ҳудуди ҷамоати Сомон (собиқ Хонақоҳ)-и ноҳияи Ҳисор, дар қисми шимолии роҳи мошингарди Душанбе—Турсунзода деҳае бо номи Лангари Боло мавҷуд аст, ки таърихи хеле қадима дорад. Мазорест дар ин ҷо бо номи Исмоил- ато, ки ӯро асосгузори ҳамин деҳа мегӯянд. Аслан зодаи Бухорои Шариф буда, аз авлоди Сайид Амири Кулол мегӯяндаш. Эшони Исмоил-ато дар Бухоро таҳсили илм карда, пайраву муриди Хоҷа Баҳоуддини Нақшбанд будааст. Баъди хатми мадраса аз пири худ "Хати иршод" гирифта, дар замони Амир Темур ба Ҳисори Шодмон омада дар ҷойи ҳозираи деҳа лангар (қарор, макон) гирифтааст. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Мавлоно Холмуҳаммад (Халифаи Шаҳид)

Мазори Мавлоно Холмуҳаммад (Халифаи Шаҳид) - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Муътақидон баҳри зиёрати ин мазор меоянд. Мавлоно Холмуҳаммад яке аз олимони варзида, пешвои тариқат ва ҳақиқати Зикриҷаҳр ба ҳисоб рафта, Шамсиддин лақаб доштааст. Гирифтори туҳмат гардида ба қатл расид ва гумоштагони мир ҷасади Холмуҳаммад ва ду нафар муриди ӯро аз болои Қалъаи Ҳисор ба поён, ба хандақи назди девори шимолӣ ҳаво доданд. Мардум ҳар сеи ҷасадро дар ҳамон ҷо ба хок супориданд. Марқади ин шахси бузург дар қисмати шимолии Мамнӯъгоҳи таърихию фарҳангии Ҳисор воқеъ аст. Дар паҳлуи ин шаҳидон баъдтар ҷасади халифа Муҳаммадсайид ном марде дафн гардидааст. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Хоҷа Абдуллоҳи Сурхӣ

Мазори Хоҷа Абдуллоҳи Сурхӣ - дар кисим шимолӣ Исфара ҷойгир аст.
Мазори Хоҷатӯғ

Мазори Хоҷатӯғ дар самти шимолии деҳаи Сайёд ҷой гирифтааст. Мазори Хоҷанайнавоз дар байни деҳаҳои Сайёд ва Лучоби ноҳияи Варзоб қарор дорад. Дар назди мазор чашмаест, ки ба зиёрат омадагон аз оби он менӯшанд ва бо худ мебаранд. Хоҷанайнавоз чӯпони накӯкоре будааст. Аз деҳаи Сайёд 5-6 км дуртар мазори Хоҷабед дар байни анбӯҳи дарахтони беду тӯғ мавқеъ дорад. Мазори Хоҷасафедор аз мазори Хоҷабед тақрибан 7-8 км дуртар дар қисмати шим. деҳа, дар иҳотаи дарахтони сафеддор ҷойгир аст. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Савда

Мазори Савда - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазори Савда дар самти ҷан. шар. деҳаи Ҷамбули Ҷамоати Боғистони ноҳияи Шаҳринав мавҷуд аст. Дар ин мазор с.50-60-уми садаи сокини бузургсоли деҳа Бобои Чургак ва ду тифл ба хок супорида шудаанд. Дар ин ҷо қабри шахси дигаре низ ҳаст, ки одами ботақвои худоҷӯй будааст ва аз дасти нохалафон шаҳид шудааст. Ин мазорро шаҳид низ ном мебаранд. Дар атрофи мазор чордаҳ дарахти савда ва дарахтони дигар қомат афрохтаанд. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Такяи Бобои Валӣ

Мазори Такяи Бобои Валӣ - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазор воқеъ дар деҳаи Чузӣ, дар қисмати ҷануби шоҳроҳи Душанбе—Турсунзода, ки мазори Мавлоно Миракшоҳи Ҳисорӣ низ мегӯяндаш. Ин оромгоҳ ба садаи тааллуқ дорад. Ин шахс пири тариқати Қодирия-ҷаҳрия будааст. Пири Мавлоно ба силсилаи Шайх-ул-исломи Ҳиротӣ рафта мерасад. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Хоҷа Чилтани Валӣ

Мазори Хоҷа Чилтани Валӣ - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазор дар деҳаи Хоҷачидиёри Боло воқеъ аст. Мегӯянд, ки мадфангоҳ ба Ҳазрати Шайх-ул-Умар Бобо тааллуқ дорад. Дигаре иброз медорад, ки ин ҷо мазори Сайид Маҳмуди Ҳамадонӣ- бародари калони Сайид Алии Ҳамадонӣ мебошад. Муаллифе қайд мекунад, ки "Писари Худододаи Сӯфӣ бо номи Шоҳи Ҷаҳон Қутби Замон аст. Ҳам падар ва ҳам писар дар баландии деҳаи Хоҷачилдиёр ба хоби абад рафтаанд, мазорашон барои омма зиёратгоҳ аст"Дар сулуки силсилаи Нақшбандия калимаи "Хоҷа"-ро бештар истифода мебаранд. Шайх-ул- Умар Бобо аз шайхони муътабари ин сулук ба ҳисоб мерафт. Ҳар сол моҳи май се чоршанбе пайи ҳам дар ин ҷо "Сайри Идона" баргузор мегардад, ки занону духтарон ба ин ҷо омада рақсу хурсандӣ мекунанд. Дар саргаҳи деҳа чашмае ҷорист, ки ба бемории хоришак давост, реги кабудаш ба маризии пӯст шифо мебахшад. Дар ин мавзеъ боз мазори "Сангпарто" мавҷуд аст. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Хоҷамастон

Мазори Хоҷамастон - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазорест дар деҳаи Хоҷамастони Ҷамоати Алмосӣ. Хоҷа Мастон аз сулуки Нақшбандия буда, ҳамасри орифони илми тариқат Хоҷа Зуҳури Тошбулоқӣ, Хоҷа Зикриё, Хоҷа Исҳоқи Валӣ ва Хоҷа Оби Гарм ба ҳисоб меравад. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Чилтан

Мазори Чилтан - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазори Чилтан дар назди осоишгоҳи Шоҳамбарӣ ҷойгир аст, ки ба қавле, дар ин мазор чиҳил тан аз пирони тариқат ба хоби абад рафтаанд. Оби маъдании шифобахш ба осоишгоҳи Шоҳамбарӣ аз зери ҳамин мазор тавассути лӯлаҳо меравад, ки ба бисёр бемориҳо даво мебахшад. Мардум ба зиёрат омада чорвое қурбонӣ мекунанд ва дуо мехонанд. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Хоҷа Боқирғон

Мазори Хоҷа Боқирғон - дар қисми ҷануби деҳаи Овчи Қалаъча ҷойгир аст. Яке аз мазорҳои кӯхнатарин дар шимоли Тоҷикистон мебошад.
Мазори Чангоби Қоқ

Мазори Чангоби Қоқ - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Чангоби Қоқ - аз сабаби беоб буданаш ба деҳа чунин ном гузоштаанд, мардумаш лалмикорӣ мекунанд. Дар деҳа ду мазори калон: "Чилдухтарон" ва "Чилламазор" мавҷуд аст, ки ҳайратангезанд. Ривоят мекунанд, ки чил духтари соҳибҷамол ба чил дарахти навруста табдил меёбанд. Дар қисми поёни мазори Чилдухтарон санги калони сурхеро Чилламазор мегӯянд, ки гӯё кӯдакони дар чилла будаи бемор аз он зуд шифо меёбанд. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Хоҷа Сангвоти Валӣ

Мазори Хоҷа Сангвоти Валӣ - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазор дар самти шимолу шарқии деҳаи Шоҳон, Ҷамоати Хонақоҳи Кӯҳӣ воқеъ гардидааст. Ба қавле Хоҷа Сангвоти Валӣ яке аз муридони Сайид Амири Кулол ба шумор мерафтааст. Дар байни ом бо номи Хусангивот маъруф аст. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Шариф

Мазори Шариф — — шаҳри бузургест дар шимоли Афғонистон. Маркази маъмурии Вилояти Балх. Яке аз шаҳрҳои қадимтарин ва зебои Афғонистон. Аҳолӣ — 427 600 нафар. Сокинонаш асосан тоҷикон мебошанд. Инчунин ӯзбекҳо ҳазораҳо, туркманҳо ва паштунҳо 1 1 2 зиндагӣ мекунанд. Забони ӯзбекӣ бо забонҳои дарӣ ва пушту забони расмии Вилояти Балх мебошанд. Забони сергӯиши муоширати сокинон дарӣ ва забони ӯзбекӣ аст, ки забонҳои асосӣ ва расмии аҳолии вилоят мебошанд. Таърих Аҳолӣ Иқтисод Нигаред.
Мазори Шариф (деҳа)

Мазори Шариф — деҳа дар ҷамоати деҳоти Лоиқ Шералии ноҳияи Панҷакент. Аз Мазори Шариф то маркази шаҳр 33 км. Дар ҳудуди совхози "Марғедар" ҷойгир аст. Мактаб, клуб, пункти тиббӣ, мағоза дорад. Соҳаи асосии хоҷагӣ — боғу токдорӣ. Заминҳо аз чашмаи Сари Об обёрӣ мешаванд. Дар деҳа мақбараи Муҳаммади Башоро (асрҳои –) воқеъ аст 1. Зодгоҳи Шоири халқии Тоҷикистон Лоиқ Шералӣ.
Мазори Эшонбобо

Мазори Эшонбобо - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазори Эшонбобо дар самти шимимолу ғарбии деҳаи Ғуриёт воқеъ аст, ки солҳои зиёд ихлосмандон зиёрат мекунанду шифо металабанд. Эшонбобо шахси маъруфи деҳа буда, зиёда аз 500 сол пеш ҳаёт ба сар бурдааст. Гирди мазор бо девори махсус иҳота шудааст, ин ҷоро дарахтони зиёди сояафкан иҳота кардаанд. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори домулло Ҷӯрақул

Мазори домулло Ҷӯрақул - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Дар қисми шарқии деҳаи Гачак, Ҷамоати Деҳқонобод дар болои ду теппаи баланди баҳампайваста дафнгоҳи калоне вуҷуд дорад, ки дар он ҷо садҳо мардони бомаърифат дафн гардидаанд. Яке аз онҳо донишманди дини мубини ислом домулло Ҷӯрақул мебошад, ки дар байни мардуми ҷумҳурӣ ва берун аз он машҳур буда, обрӯю эътибори хосе дошт. Мадрасаи Бухорои Шарифро хатм кардааст. Ҷӯрақул соли 1952 вафот мекунад. Мазораш зиёратгоҳи ихлосмандон аст. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори домулло Абдуназар

Мазори домулло Абдуназар - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Дар деҳаи Лангари Боло мадрасае вуҷуд дошт, ки яке аз мударрисони он домулло Абдуназар ном марди бухороӣ буд, ки тахминан 250 сол пеш аз ҷониби шахсони нохалаф шаҳид мешавад. Мазораш дар паҳлуи роҳи мошингарди Ҳисор—Хонақоҳи Кӯҳӣ, дар тарфи чап воқеъ аст. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Ҳазрати Турдишайх

Мазори Ҳазрати Турдишайх — яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазори Ҳазрати Турдишайх дар деҳаи Манзар (Турдибобо)-и ҷамоати Дурбат воқеъ аст. Турдибобо с.1920 аз олам гузаштааст. Ӯ шахси худоҷӯю боинсоф буда, бо хидмати неку хоксоронаи худ ба дили мардум ҷой гирифтааст. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Ҳазрати Хоҷа Абдурраҳмони Бузургвор

Мазори Ҳазрати Хоҷа Абдурраҳмони Бузургвор дар самти шимолу ғарбии деҳаи Патруи ноҳияи Шаҳринав ҷойгир аст. Дар дохили мазор се мадфангоҳ ба назар мерасад, ки яке бо номи Хоҷа Абдурраҳмон, дуюм бо номи Хоҷа Ҷонон ё Хоҷа Боваҷон, сеюмин хоҳари Ҳазрати Хоҷа Абдурраҳмон маълум аст. Ҳазрати Хоҷа Абдурраҳмони Бузургвор яке аз байрақбардорони дини мубини ислом ба ҳисоб мерафтааст. Мазор чиллахона дорад. Пас аз чилланишинӣ дар ин даргоҳ шахсони аҳли илми динӣ соҳиби обрӯ ва фазилат мегарданд. Андаруни мазори Ҳазрати Хоҷа Абдурраҳмони Бузургвор мадфангоҳе ҳаст, ки "Зиёратгоҳи Эшони Ҷонон" мегӯянд. Ин ормгоҳ аз рӯйи сохт ва намудаш ба асри тааллуқ дорад. Эшони Ҷонон пас аз хатми мадрасаи Самарқанд ба вилояти Ҳисор омада, дар босаводкунии мардум ҳиссаи босазо гузоштааст. Ӯ аз илми қол ва ҳол бохабар буда, онро дар байни мардум ташвиқу тарғиб мекардааст. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори Ҳазрати Султон (деҳа, н. Ховалинг)

Мазори Ҳазрати Султон — деҳа дар ҷамоати деҳоти Ғаффор Мирзои ноҳияи Ховалинг. Аз Мазори Ҳазрати Султон то маркази ҷамоат 23 км, то маркази ноҳия 19 км. Аҳолиаш 136 нафар, тоҷикон.
Мазорҳои деҳаи Дурбат

Мазорҳои деҳаи Дурбат - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Дар поёни мағозаи деҳаи Дурбат дар зери садаҳо ду мақбара ҳаст. Дар қисмати ҷанубу шарқии деҳа, дар дохили масҷид мазорест, ки дар он ду дафнгоҳ ба назар мерасад. Якеи он ба Очилдибой ном шахс тааллуқ дорад, шахсияти дафнгоҳи дуюм маълум нест. Дар шафати мазори мазкур дафнгоҳи атфол низ ҳаст. Дар қисмати шимолу ғарбии деҳа 500 метр болотар аз Канали калони Ҳисор мазори Эшонқулбобо вуҷуд дорад. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазорҳои деҳаи Сайёд

Мазорҳои деҳаи Сайёд - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Мазорҳои деҳаи Сайёди ноҳияи Варзоб. Сайёд дар дараи Лучоб, дар қаторкӯҳҳои Ҳисор ҷой гирифтааст. Ин деҳа бо табиати зебою муъҷизаҳои афсонавияш шуҳрат ёфтааст, он таърихи беш аз 500-сола дорад. Дар қисми ҷанубу шарқии деҳа "Шаъни мазор" ном мазоре ҷой гирифтааст, ки дар рӯ ба рӯяш дафнгоҳи тифлакон ҷой дорад. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазори домулло Муҳаммадшариф

Мазори домулло Муҳаммадшариф - яке аз мавзеи Зиёратгоҳҳои Ҳисор мебошад. Дафнгоҳи ин марди соҳибмаърифат дар деҳаи Мавлоншарифи Ҷамоати Ҳисор ҷойгир аст. Дар деҳаи Лаклакхона чашм ба олами ҳастӣ кушодааст. Аҳли оилаашон ба Ҳисор кӯчида меоянд ва вай дар мадраса таҳсил мекунад. Барои давом додани таҳсил ба Бухорои Шариф меравад. Дар натиҷаи инқилоби Бухоро ба Ҳисор баргашта, роҳи тариқатро пеш мегирад. Домулло Муҳаммадшариф аз шоирони садаи -и Ҳисор буда, дар тазкираи Муҳтарам бо тахаллуси Ғамгин низ ёдрас шудааст. 1 Адабиёт Пайнавиштҳо.
Мазуллас

Мазуллас - коммунаи Италия, ки дар вилояти Сардиния, дар музофоти Ористоно ҷойгир аст. Аҳолӣ Ҷуғрофия Маъмурияти коммуна Пайвандҳо.
Мазори Ҳазрати Султон (деҳа, ҷ. Ҷомбахт, н. Ховалинг)

Мазори Ҳазрати Султон — деҳа дар ҷамоати деҳоти Ғаффор Мирзои ноҳияи Ховалинг. Аз Мазори Ҳазрати Султон то маркази ҷамоат 23 км, то маркази ноҳия 19 км. Аҳолиаш 136 нафар, тоҷикон.
Мазҳаб

Мазҳаб — шуъба ва шохаи ягон дин, тариқат, секта.
Мазурка (ноҳияи Поворин, Воронеж)

Мазурка — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад. Деҳа дар ҳайати ноҳияи Поворин, ки дар вилояти Воронеж қарор дорад, дохил мешавад.
Ҳанафӣ

Мазҳаби Ҳанафӣ — номи яке аз чор мактабҳои исломӣ-ҳуқуқии мазҳаби ҳанафӣ (ҳанафия) 1. мазоҳиби аҳли суннат аз дини Ислом аст. Яке аз мазҳаби фиқҳӣ ва пайрави "Имоми Аъзам", Абуҳнифа Нӯъмон ибни Собит аз эмоми чаҳоргонаи Аҳли суннат аст. Ин мазҳабб дар байни мазоҳиби чаҳоргонаи Аҳли суннат бештарин пайрав дорад ва умдаи пайравони ин мазҳаб низ дар кишварҳои Осиёи Миёна, Афғонистон, Покистон, Чин, Туркия, Нимҷазираи Балкан, Нимҷазираи Ҳиндустон, Индонезия, Малайзия, Осиёи Марказӣ, Миср, Сурия, Урдун, Русия ва манотиқи шимолу шарқӣ, шарқу ҷанубии Эрон (66% мардуми Эрон ҳанафӣ ҳастанд), қарор доранд. 77 % (зиёда аз 1 111 миллиард) мусалмонҳои ҷаҳон пайрави ин мазҳаб мебошанд. Номи ин шохаи мазҳаби ислом, мансуб ба бунёдгузори он, яъне — Абу-Ҳанифа Нӯъмон бин Собит Зута 2 3 аст. Мақбараи Абу Ҳанифа дар Бағдод дар маҳаллаи Алхазро қарор дорад. Аз шогирдони саршиноси Абу Ҳанифа метавон аз афроди зер ном бурд: Адабиёт.
Мазҳакаи хислатҳо

Мазҳакаи хислатҳо ё мазҳакаи ахлоқ — мазҳака, ки дар он сарчашмаи хандаовар моҳияти ботинии персонажҳо ва хулқу ахлоқи ҷомеаи баланд, яктарафаи хандаовар ва зишт, хислат ё оташи муболиғаомез (айб, норасоӣ) мебошад. Бисёр вақт, мазҳакаи ахлоқӣ мазҳакаи ҳаҷвӣ мебошад, ки ҳамаи ин сифатҳои инсониро масхара мекунад. Намунаи классикӣ "Тартюф"-и Молиер ва Қудрати пул аз ҷониби Октав Мирбо мебошад. Дар ин жанр Р.Шеридан намоишномаҳои "Мактаби ҷанҷол" ва "Рақибон"-ро навиштааст, инчунин А. С. Грибоедов (намунаи барҷастаи кори ӯ "Дард аз ақл" аст), Д. И. Фонвизин "Ноболиғ", "Бригадир".
Ҳанбалия

Ҳанбалия — яке аз шохаҳои мазҳаби суннӣ аз дини ислом ва аз мазоҳиби фиқҳӣ ва пайрави Абуабдурраҳмон Аҳмад ибни Ҳанбал аз аиммаи чаҳоргонаи суннат ва ҷамоат аст.
Моликӣ

Мазҳаби моликӣ — дувумин мактаби фиқҳӣ-ҳуқуқии аҳли суннат ва пас аз мазҳаби ҳанафӣ яке аз бонуфузтарин мактабҳои фиқҳии ҷаҳони ислом. Ин мазҳаб ба муассиси он имоми дори ҳиҷрат ва фақеҳи номдори Мадина имом Молик ибни Анаси Асбаҳӣ (рҳ) мансуб аст 1. Пайдоиш Мазҳаби моликӣ нахуст дар шаҳри Мадина — ҳиҷратгоҳи паёмбари акрам (с) ва аввалин хезишгоҳи ислом шакл гирифт ва аз он ҷо ба тамоми канораҳои Арабистон ва дигар сарзаминҳои ҷаҳони ислом интишор ёфт ва он аслан мактаби Ҳиҷоз ва аҳли Мадина ба шумор меравад. Ин мазҳаб равиш ва мактаби миёнае байни мактаби фиқҳии аҳли ҳадис ва мактаби аҳли раъй ба шумор меравад. Дар он гарчи дар масоили иҷтиҳодӣ асосан ба ҳадис ва асар истинод шуда, вале аз раъй ва иҷтиҳод низ ба таври васеъ истифода гардидааст ва он дар ин замина ба мактаби фиқҳи ҳанафӣ хеле наздик аст. Аз ин рӯ, мутааххирини мазҳаби ҳанафӣ дар баъзе масоили фурӯъ, вақте дар он бар асоси ривоёти машоихи мазҳаб роҳи ҳалле пайдо накарданд, ба мазҳаби моликӣ фатво медиҳанд. Таҳдоб ва марҷаъи фиқҳии мазҳаби моликӣ Таҳдоби фиқҳии мазҳаби моликиро дар дарҷаи аввал Қуръон ва Суннат, пас аз он иҷмоъи уламо ва пас аз он иҷмоъ ва ё амалкарди аҳли Мадина ташкил медиҳад. Амалкарди аҳли Мадина назди аиммаи мазҳаби моликӣ аҳаммияти усулӣ дошта ва дар мавридҳое, ки нассе аз Китоб ва ё Суннат вуҷуд надошта бошад, онро ҳуҷҷат медонистанд. Дар он ба андозаи маҳдудтаре ба қиёс ва истеҳсон низ амал мешуд ва онҳо аз усули истинбот дар аҳкоми фиқҳ ба шумор мерафтанд. Марҷаи фиқҳии мазҳаби моликиро китоби "Ал-Мудавванату-л-кубро" таълифи Абдуссалом ибни Саъид маъруф ба Саҳнун ташкил медиҳад, ки яке аз ганҷинаҳои гаронмояи ҳуқуқӣ дар ҷаҳони ислом аст. "Ал-Мудаввана" ё "Ал-Мудавванату-л-Кубро" асос ва марҷаи фиқҳии мазҳаби моликӣ. Назароти фиқҳӣ ва ривоятҳои иҷтиҳодии имом Молик пас аз мутолиаи осори илмӣ ва таълифоти Муҳаммади Шайбонӣ (рҳ) дар фиқҳи ҳанафӣ ва шиносоӣ бо равиши таълифи масоили фиқҳӣ ва тадвини моддаҳои аҳком ба Африқо баргашт ва хост фиқҳи моликиро низ ба ҳамон тартиб тадвин намояд. Вай барои баррасии масоиле, ки ба тартиби фиқҳи ҳанафӣ ва бо равиши таълифоти Муҳаммади Шайбонӣ (рҳ) мавзӯъбандӣ карда буд ва барои ёфтани ҷавоби онҳо бар асоси мазҳаби моликӣ, ба назди машҳуртарин шогирди имом Молик (рҳ) Абдурраҳмон ибни Қосим ибни Холид ибни Ҷунодаи Утақӣ рафт. Асад ибни Фурот пас аз муҳокимаи он масоил бо Ибни Қосим ба тадвини масоили калидии мазҳаби моликӣ пардохт ва он навиштаҳо баъдҳо бо номи "ал-Асадия" мансуб ба Асад машҳур гардиданд. Пас аз он Асад ибни Фурот дар раъси лашкаре барои фатҳи ҷазираи Сиқилия (Сисилия) ба Аврупо фиристода шуд ва Абдуссалом ибни Саъид ибни Ҳабиби Танухӣ маъруф ба Саҳнун (Абӯсаъид) масоили Асадияро бори дигар бо Ибни Қосим мавриди бозбинӣ қарор дод ва маҷмӯаи гирдовардаи худро "ал-Мудаввана" номид. Густариш Мазҳаби моликӣ нахуст дар сарзамини Ҳиҷоз мунташир гардид ва аз он ҷо ба Миср ва аз Миср ба сарзаминҳои шимоли Африқо ва Андалус роҳ ёфт. Пас аз интишори мазҳаби шофеъӣ дар сарзамини Миср мазҳаби моликӣ то андозае дар он ҷо равнақи пешини худро аз даст дод.
Мазҳари Ҷони Ҷонон

Мирзо Мазҳари Ҷони Ҷонон (март 1699, Молво, Панҷоб — 6 январ 1781, Деҳлӣ) — шоир и форсизабони Ҳиндустон. Зиндагинома Аз Мазҳар девони форсӣ-тоҷикӣ, девоне ба забони урду ва тазкираи "Харитаи ҷавоҳир" мерос мондааст. Мазҳар ҳамчун шоири ғазалсаро маълум аст. Дар девони ӯ инчунин, як марсия, ду мухаммас (яктоаш бар ғазали Соиб), ду маснавӣ ва як қитъа низ мавҷуданд. Ашъори Мазҳар дорои мазмунҳои баланди иҷтимоию сиёсӣ, ватандӯстӣ, инсонпарварӣ ва тарбиявию ахлоқист.