Худрав

Худрав 1, автомобил (аз — худ ва — раванда) — намуди нақлиёт, воситаи нақлиётии худгарди берелс, ки барои ҳаракат дар сатҳи замин муқаррар шудааст. Воситаҳои нақлиётии дучархаи худгард, инчунин се ё чорчархаи худгард ба худравҳо шомил нестанд. Вожашиносӣ "Худрав" аз ду бахш сохта шудааст: худ + рав. Мақулаи дастурии ин вожа сифати фоъилӣ ва сохтвожаи он ба сурати ҷонишини шахси якум (худ) + асоси феъли замони ҳозираи "рафтан" (рав) аст. Дар сохти ин сифат аз фароянди вожасозии таркиб истифода шудааст. аз вожаи " рӯбардор шуда, аммо сохтвожааш дар забонҳои эронӣ пешинае дерина дорад. Чунончи, баробарҳои вожаи "осиёб" дар забонҳои эронии шарқӣ бо ҳамин шева — аз вожаи " -" (аз решаи " -" ё " -"), яъне "худ" + решаи феълии " -", яъне "орд кардан", сохта шудаанд: " - -" ва ё " -- -", яъне "худордкун(ак)". Аз " -- -" дар забони суғдӣ " падид омада ки дар забони яғнобӣ " гаштааст. Аз гунаи " --" дар забонҳои язгуломӣ " (аз -- - -), рӯшониву хӯфӣ ", бартангӣ "а", рошорвӣ "а", шуғнӣ ", ", сарикӯлӣ ", ишкошимӣ "ь", санглечӣ ", ", зебокӣ ", вахонӣ "ыо, ыо, о, о" падид омадаанд 2. Таърих ва пайдоиши худрав Соли 1752 механики ҳаваскор, деҳқони губернияи Нижегород Леонтий Шамшуренков аробачаи худгардеро сохт, ки бо қувваи пойҳои ду одам ба ҳаракат меомад. Ихтироъкори рус И. П. Кулибин солҳои таҷрибаҳои зиёде гузаронида шуд. Муҳандиси рус И. В. Романов соли 1899 тарҳи фойтуни электрикиро пешниҳод кард. Ихтирои дифференсиал (соли 1828, О. Пеккёр, Франсия), шинаи пневматикӣ (1845, Р. Томпсон, Англия), чархҳои барандаи идорашаванда (1816, Г. Лангеншпергер, Германия) ва ғайра ба инкишофи худравсозӣ таъсири калон расонд. Ихтирои муҳаррики дарунсӯз худравро чун воситаи нақлиёт маъмул гардонд. Соли 1885 Г. Даймлер гузошт, ки он ба 1229,78 кмсоат баробар аст. Намудҳои худрав Аз рӯи таъйинот Автомобил нақлиётӣ, махсус ва пойгавӣ мешавад. Автомобили нақлиётӣ барои кашондани бор ва одамон хидмат мекунад ва ба он Автомобилҳои сабукрав, боркаш ва автобусҳо мансубанд. Автомобилҳои сабукрав болопӯшида ва болокушод мешаванд. Онҳо аз 2 то 8 мусофир кашонда метавонанд. Дар кузови Автомобилҳои боркаш аз 0,25 то 350 т ва аз он ҳам зиёд борро кашондан мумкин. Автомобилҳои боркаш бе кузов ҳам мешаванд. Автомобилҳои муҳаррикашон бо газ коркунанда низ мавҷуданд. Муҳаррики худравҳои электрикӣ бо энергияи батареяи аккумуляторҳо кор мекунанд. Трансмиссия моменти чархзаниро аз муҳаррик ба ҳаракатдиҳандаи худрав (чарх, тасмачарх ва ғайра) таҳвил мекунад. Қисмҳои атомобил Трансмиссия аз муфтаи илҳоқ (барои ба муддате аз муҳаррик ҷудо кардани трансмиссия ва боз ҳамвор пайваст кардани онҳо), қуттии таҳвил, таҳвили карданӣ, механизми таҳвили асосӣ ва дифференсиал иборат аст. Қисмати гаштро рама, овеза ва меҳвару чархҳо ташкил медиҳанд. Механизми идораи худрав системаи рул ва системаи тормозро дар бар мегирад. Системаи рули Автомобил барои тағйири самти ҳаракат хидмат мекунад. Дар Тоҷикистон ва дигар мамлакатҳое, ки ҳаракати росттарафаи нақлиёт маъмул аст, Автомобилро аз тарафи чап идора мекунанд. Ин диди роҳро, алалхусус ҳангоми пешгузарӣ, беҳтар мекунад. Таҷҳизоти электрикии Автомобил аз манбаи ҷараён (батареяи аккумуляторҳо ва генератори электрикӣ, ки дар муҳаррик шинонда шудааст) ва истеъмолкунандаҳои он (системаҳои афрӯзишу корандоз, чароғҳои дохиливу берунӣ ва сигнализатсия) иборат аст. Сохти Автомобилҳо рӯз аз рӯз беҳтар мегардад. Такмили сохти Автомобилҳо ба омилҳои гуногун, масалан, шароити роҳу иқлим, шумораи мусофирон, ҳаҷми боркашонӣ ва ғайра вобаста аст. Ҳангоми тартиб додани лоиҳаи Автомобилҳо лоиҳасозон гунҷоиш, мустаҳкамӣ, муҳлати хидмат, гузароӣ, шакли зоҳирӣ, осонии идора барин сифатҳои онҳоро ба ҳисоб мегиранд. Дар бисиёри аз таърифҳои Автомобил, барои рондан дар ҷода сохта шудааст ва бештари вақтҳо чиҳор чарх дошта ва барои нишастани чиҳор то ҳашт нафар ҷо дорад ва барои интиқоли мусофир ва на аҷнос ва асосия ба кор меравад. 3 Аз соли 2002, 590 милиён худрави мусофирбари дар ҷаҳон будаанд. 4 Мошинаи сабукрав барои кашонидани одамон ва предмед хидмат мекунад ва онро барои бехбудии чамият хидмат мекунад.