ArabovMK/tajik-wikipedia-corpus huggingface dataset:
Имоди Шерозӣ

Имодуддин Маҳмуд ибни Масъуди Шерозӣ — пизишк ва донишманди форс-тоҷик. Зиндагинома Вай пизишкиро назди падараш Маҳмудбакр, чашмпизишки шоҳ Аббос, дар Шероз фаро гирифт ва худ низ шогирдони фаровонро тарбият намуд. Дар ибтидо дар хидмати ҳокими Шервон буд, аммо мавриди ғазаби ӯ қарор гирифт. Муҷозоти вай гузаронидани як шаб дар берун аз манзил, дар миёни барф ва сармо буд. Имодуддин он шабро бо истифода аз афюн (тарёк) ба сар бурд. Агарчи аворизи аввалияи сармозадагӣ дар ӯ аз байн рафт, аммо то охири умр дучори раъша буд. Ин муҷозот ва истифодаи тарёк ва дидани натиҷаи он вайро мутақоид намуд, ки метавон аз тарёк ба унвони дору истифода намуд. Осор.
Имодуддавла

Имодуддавла Абулҳасан Алӣ ибни Абушуҷои Бӯя.
Имоди Хуросонӣ

Имоди Хуросонӣ (— 17 феврал 2004) — шоир и эронӣ. Зиндагинома Имоди Хуросонӣ ба ривояти Маҳдӣ Ахавони Солис мутаваллиди баҳори 1300 хуршедӣ (1921 мелодӣ) дар Тӯс (Машҳад) рустои Коҳу аст, аммо худ дар мусоҳибае гуфта таваллудашро бидуни ҳеч тавзеҳи дигаре дар 1299 (1920 мелодӣ) сабт кардаанд 1. Падараш Сайид Муҳаммадтақӣ Муъини Дафтар аз соҳибмансабони остони Қудси Разавӣ ва модараш Бибӣ Ҳурмат ном доштанд. Имод дар 3-солагӣ модарашро аз даст дод ва дар 6 солагӣ падарашро ва аз он пас таҳти сарпарастии падарбузург ва модарбузург рушд кард. Имод аз 9-солагӣ бо ташвиқ доии худ, шеърхонӣ ва сурудани шеърро оғоз кард. Ӯ дар ҷавонӣ бо тахаллуси "Шоҳин" ё "Шохис" шеър мегуфт ва сипас тахаллуси "Имод"-ро баргузид. Тахаллуси Имоди Хуросониро Фаридун Муширӣ барои ӯ интихоб кард. Таҳсилоти ибтидоиро дар Тӯс ва олиро дар Машҳад ба поён расонд. Соли 1952 сокини Теҳрон шуд. Имоди Хуросонӣ дар сурудани ғазал ва қасида шуҳрат дошта, аз номоварони шеъри Эрон буд ва ӯро дар назми муосири Эрон аз ғазалсароёни тирози аввал медонанд. Дар аксари қолибҳои шеъри классикии форсӣ ашъори зебо ва арзишманде офаридааст. Девони ашъори ӯ, ки дар Эрон чандин бор чоп шуд, аз ғазал, қитъа, тарҷеъбанд, таркиббанд, мусамматҳои таркибӣ ва маснавӣ маснавиҳои "Як шаб дар биҳишт"; "Шабе бар мазори Хайём" иборат аст. Имоди Хуросонӣ пайрави содагӯиҳои Эраҷ Мирзо буд. Муҳаққиқон баёни равону гиро ва балеғу шеворо аз вижагиҳои сабки ӯ мешуморанд. Ба эҷодиёти Имоди Хуросонӣ Парвиз Нотили Хонларӣ, Муҳаммадҳусайни Шаҳрёр, Ҳасан Раҳии Муаййирӣ, Маҳдӣ Ахавони Солис ва дигарон баҳои баланд додаанд. Ғазалҳои Имоди Хуросонӣ ошиқона буда, онҳоро аз лиҳози саҳли мумтанеъ будан ба ашъори Саъдӣ муқоиса кардаанд. Ӯ аз мазмунҳои фалсафию иҷтимоӣ камтар истифода кардааст. Намунае аз назми Имоди Хуросонӣ: Гар гурсуна хуспӣ, ҳама олам зи ту сер аст, Нашнидаӣ, ай дӯст, ки бемоя фатир аст! Бингар ба Ҳулоку, ки на дин дошт, на дониш, Дар хидмати ӯ баста камар Хоҷа Насир аст! Инсоф, ки сармояи мард аст зару зӯр В-он, к-ӯ сухан аз илму адаб гуфт, сағир аст! Чингиз, ки дар рехтани хун бувад устод, Дар боргаҳаш сад чу ту донову дабир аст! Таърих бувад қиссаи зӯру зарру з-ин рӯ Суқрот асир асту фулон мири кабир аст! Дар субҳи қиёмат, ки бароранд сар аз хок, Мискин сараш аз шарми ғами фақр ба зер аст!.
Имодуддин Аҳмади Музаффар

Имодуддин Аҳмади Музаффар — подшоҳ ва намояндаи дудмони Музаффариён дар Кирмон, фарзанди амир Муборизуддин Муҳаммад.
Имодуддин Насимӣ

Сайид Имодуддин Насимӣ — шоир, адиб ва мутафаккири барҷастаи озарбойҷонӣ, ки ба забонҳои озарӣ, форсӣ ва арабӣ менавишт. Зиндагинома Тахаллусҳои дигараш — "Ҳошимӣ", "Санд", "Ҳусайнӣ". Шоир дар муҳити аҳли хунар ба камол расида, илмҳои фиқҳ, мантиқ, риёзиёт, ҳайъат ва ғайраро омӯхтааст. Насимӣ шоири озодфикре буда, дар ашъораш ба қудрати хиради инсон боварӣ изҳор кардааст ва ваҳдати вуҷудро тарғиб намудааст. Насимӣ барои лоуболию озодфикриаш ба таъқиби рӯҳониёни мутаассиб ги- рифтор шуда, бо фатвои онҳо зиндабазинда пӯст канда шуд. Мувофиқи ахбори муаллифони асарҳои таърихӣ ва тазкирнависон Насимӣ ба забонҳои озарбойҷонӣ, форсӣ ва арабӣ се девон доштааст. Ҳоло танҳо девони форсӣ ва озарбойҷонии Насимӣ дастраси муҳаққиқон мебошад. Насимӣ дар ғазал ва рубоӣ устод буд. й ба муқобили зулми феодалӣ ва таассуби динӣ бардошта, дар ҳимояи хирад ва ҳақиқат сухан рондааст. Дар айнӣ замон ашъори ӯ аз оҳангҳои мистикии фонӣ будани дуньё холй нест, вале ии оҳангҳо аксаран бо анъанаҳои гуманистии назми Шарқ омезиш ёфтаанд. Баъзе шеърҳои Насимӣ дар татаббӯи Ҳофиз гуфта шудаанд. Эҷодиёти Насимӣ ба шоирони озарбойҷонӣ ва форс-тоҷик таъсир расонидааст. Нусхаҳои дастнависи девонҳои Насимӣ дар китобхонаҳои Туркия, Ироқ, Сурия, Миср, Эрон, шаҳрҳои Париж, Лондон, Кембриҷ, Оксфорд, Боку, Ленинград, Тбилиси, Тошкент мавҷуданд. Девони форсии Насимӣ сооҳои 1850, 1887 дар Истамбул ба табъ расидааст. Соли 1926 қисме аз девони форсии Насимӣ бо чанде аз ашъори туркиаш дар Боку чоп шуд. Комилтарин нашри девони форсии Насимӣ чопи Боку аст. Ношири он Ҳамид Мудҳммадзода аз дастнависҳои нодир, инчунин аз баёну ҷунгҳои зиёде истифода кардааст.
Имодуддини Кошонӣ

Имодуддин Яҳё ибни Аҳмади Кошонӣ (1;? — қарни) — донишманд ва риёзидон и форс-тоҷик, муаллифи "Китобу-л-лубоб фи-л-ҳисоб" ва "Рисола фӣ бурҳони-л-масъалатайн".
Имом (ноҳияи Шуғнон)

Имом — деҳа дар ҷамоати деҳоти Ванқалъаи ноҳияи Шуғнон ВМКБ. Аҳолиаш 340 нафар 1 2, тоҷикон.
Имом-ота

Имом-ота (Имам-Ата) — деҳа дар ҳайати деҳистони Шарқи ноҳияи Қаросуви вилояти Ӯш, Ҷумҳурии Қирғизистон. Аҳолӣ — 5209 нафар дар соли 2023.
Имом

Имом (- пешдаро) — пешдаро дар намози ҷамоат. Пешдаро дар намоз Имоми ҷумъа ва ҷамоат касест, ки дигарон дар намозҳои ҷамоат, бахусус дар намози ҷумъа бар ӯ иқтидо мекунанд. Дар имом чаҳор чиз ба эътибор гирифта мешавад: 1 Имомии фосиқ, валадуззино ва занҳо дар ҷамоати занон макрӯҳ аст. Касе, ки истода намоз мехонад, наметавонад ба касе, ки нишаста намоз мехонад, иқтидо кунад. Касоне, ки аз паси имом нияти намоз мекунанд, бояд ба имом дар нияти худ иқтидо кунанд. Имом дар мазҳаби аҳли суннат Имом дар мазҳаби шиа Эзоҳ Амирулмуъминин Домулло Мавлоно Муаззин Муробит Муҷоҳид Ноиб Ноқиб Охунд Халифаи рошид Ҳоҷӣ Шаҳид.
Имом Ал Бухорӣ (филм)

Имом Ал Бухорӣ — яке аз филмҳои Тоҷикистон аст. Коргардон Бақо Содиқов буд. Филм дар соли 1995 дар истеҳсоли муштараки Синамо" Тоҷикистон ва ширкати синамои Инсон (Узбекистон) таҳия шудааст. 1.
Имом (истилоҳ)

Имом (истилоҳ) (- пешдаро) — пешво, пешрав, роҳбар. 1) роҳбари рӯҳонӣ дар дини ислом, мураббии мусулмонони гурӯҳ ё мазҳаби муайян) сардори давлати теократии мусулмонӣ (халифа)) асосгузорони мазҳабҳои динии равияи суннӣ дар ислом) пешвое, ки ба намозхонии мусулмонон дар масҷид роҳбарӣ мекунад. Дар равияи шиъа имом сарвари олии диндорон ҳисоб меёбад ва принсипҳои асосии шиаро муайян мекунад. Дар исмоилия имом шахси муқаддаси соҳиби илми илоҳй эътироф шуда, муаллиму роҳбари мутлақи диндорон дониста мешавад. Алиилоҳиён, низориён ва дигар фирқаҳои шиа имомро чун авлиё мепарастанд. 1 Донистаниҳо Дар таърихи ислом Имоми Аъзам Абу Ҳанифа Имоми Бузург Нӯъмон бин Сабит Зута бин Моҳан, машҳур бо номи Абу Ҳанифа, (ҳиҷрӣ) асосгузори мазҳаби Ҳанафӣ хидмати бузурге намудааст. Имрӯз аз байни аҳли (уммаи) ислом дар ҷаҳон, пайравони мазҳаби Ҳанафӣ аксариятро ташкил медиҳанд. Дар Тоҷикистон мазҳаби Ҳанафӣ равияи асосии аҳли мусулмонони суннӣ мебошад. Нигаред.
Мӯсои Козим

Мӯсо ибни Ҷаъфар Алкозим ё Мӯсои Козим, мулаққаб ба "Абуиброҳим", "Абулҳасан" ва "Абуабдуллоҳ" — ҳафтумин имоми шиъаёни дувоздаҳимомӣ баъд аз падараш Ҷаъфари Содиқ ва қабл писараш Алӣ ибни Мӯсо Алризо аст.
Молик ибни Анас

Молик ибни Анас ибни Молик ибни Абӯомири Асбаҳӣ, бо номи имом Молик бештар машҳур аст — фақеҳ, муҳаддис, яке аз аиммаи чаҳоргонаи аҳли суннат, бунёдгузор ва пешвои мазҳаби моликӣ. Вай дар амри дин устувор ва аз муровада бо хулафо, умаро ва дунёдорон сахт парҳез дошт. Боре халифаи аббосӣ Ҳорунаррашид ӯро ба ҳузур талабид, дар ҷавоб фармуд: Дигарон бояд ба маҳзари уламо бираванд. Ҳорун ба ночор ба хонаи ӯ рафт ва ба по воистод, сипас пеши рӯи вай ба замин нишаст ва аҳодисе аз ӯ шунид. Зиндагинома Абӯомир ҷадди бузурги Молик ибни Анас (рҳ) саҳобаи бузурги расули Худо (с) ва бобиаш Молик аз бузургони тобеин ба шумор мераванд. Абӯомир аз қабилаи Зуасбаҳ дар Яман ва модараш аз қабилаи Азд — аз қабоили араби Яман аст ва Молик ибни Анас (рҳ) аз ҳарду ҷиҳат аз арабҳои холис ва яманитабори сокини Мадина ба шумор меравад. Молик ибни Анас (рҳ) аз бузургони сокини Мадина, ки дар он айём муҳимтарин маркази фиқҳу ҳадис дар ҷаҳони ислом ба шумор мерафт ва аҳли фазлу илм аз ҳар сӯе ба он ҷо раҳли сафар мебастанд, илми дин омӯхт ва аз маҳофили илмии шахсиятҳое, ба монанди имом Зӯҳрӣ, Рабеа ибни Абдурраҳмон маъруф ба Рабеаи Раъй ва дигарон истифода кард. Вай пас аз чанде дар он ду илм ба яке аз марҷаъҳои муҳимми дин ва асотин (пояҳо, сутунҳо)-и ислом табдил ёфт ва дар масҷиди набавӣ барои тадрис ва фатво нишаст. Осор Вай нахустин шахсияте дар ҷаҳони Ислом буда, ки дар илми ҳадис китобе бо номи Муваттаъ таълиф намудааст. Ӯ ин китоби арзишмандро дар муддати чиҳил сол таълиф ва тадвин кард ва он яке аз муътамадтарин мароҷеи суннати набавӣ дар ҷаҳони ислом ба шумор меравад.
Имом Фахруддини Товусӣ

Имом Фахруддини Товусӣ — мусиқидон, оҳангсоз ва навозанда, муфассир ва мусаннифи мусиқӣ. Зиндагинома Дар зодгоҳаш илм ва ҳунар андӯхт. Дар улуми фалсафӣ, адаб ва мусиқӣ сафар мекунад. Бинобар ба тавсифи манобеи хаттӣ Фахруддини Товусӣ дар мусиқии илмӣ асаре бо номи "Китоб-ал-маърифат ал-шеър вал мусиқӣ" нигошта ва муҳимтарин таълифоти назарӣ шуморидаанд (ин асар то имрӯз боқӣ намонда). Абдулқодири Мароғӣ дар "Шарҳи адвор", "Завоид алфавоид" аз ин асари ӯ ёд намудааст.
Имомалӣ Сайёдов

Имомалӣ Дӯсталиевич Сайёдов (11. 09. 1965, деҳаи Мадовраи ноҳияи Панҷакент), педагог, номзади илмҳои педагогӣ. Зиндагинома Солҳои 1982–1989 дар факултети математикаи Донишкадаи давлатии омӯзгории шаҳри Душанбе ба номи Т.Г. Шевченко таҳсил намуда, дар ин миён солҳои 1984–1986 дар сафҳои Артиши Шӯравӣ дар Афғонистон хидмат кардааст. Солҳои 1989–1993 муаллими математикаи мактаби миёнаи 41 шаҳри Душанбе, 1993 мудири кабинети кафедраи методикаи таълими математика, 1993–1999 ходими хурди илмии Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Қ. Ҷӯраев буд. Аз соли 2000 дар сохторҳои Вазорати корҳои дохила ва Вазорати мудофиаи Тоҷикистон фаъолият мекунад. Аз соли 2009 дар кафедраи педагогикаи донишгоҳи омӯзгорӣ ба сифати ҳамкор фаъолият дорад. Оид ба тарзҳои истифодаи адабиёти иловагӣ дар раванди тайёрии касбӣ-методӣ кори илмӣ бурдааст. Осор.
Муҳаммади Шофеъӣ

Абӯабдуллоҳ Муҳаммад ибни Идриси Шофеъӣ — яке аз чаҳор имоми аҳли суннат, пешвои мазҳаби шофеъӣ ва асосгузори илми усули фиқҳ 3 4. Зиндагинома Номи пурра: Абӯабдуллоҳ Муҳаммад ибни Идрис ибни Аббос ибни Усмон ибни Шофеъи Қурайшӣ. Муҳаммад Шофеъӣ (рҳ) ба ҷадди сеюмаш Шофеъ, ки ба дидори расули Худо (с) мушарраф гардида, нисбат ёфтааст. Вай дар замони хилофати Абӯҷаъфари Мансур – дувумин халифаи аббосӣ, ҳамон соле, ки имом Абӯҳанифа (рҳ) вафот карда, ба дунё омада ва дар замони хилофати Маъмуни Аббосӣ вафот кардааст. Муҳаммад Шофеӣ дар Ғазза таваллуд шуда, ӯро хонаводааш дар ду солагӣ ба Макка бурданд ва он ҷо дар 9-солагӣ Қуръон ва дар 10-солагӣ "Муватта"-и имом Моликро ҳифз кард. Пас аз он соли 170 ҳиҷрӣ дар синни 20-солагӣ ба Мадина омад ва назди имом Молик (рҳ) муддате ба таҳсил пардохт, сипас ба пойтахти хилофат шаҳри Бағдод рафт ва дар он ҷо миёни вай ва имом Муҳаммади Шайбонӣ пайвандҳои дӯстӣ ва муровадаи илмӣ барқарор шуд 5. Муассиси мазҳаб Шофеъӣ (рҳ) мазҳаби қадими худро дар давраи буду бошаш дар Ироқ поярезӣ кард ва китобе, ки дар ин давра таълиф намуд, бо номи "ал-Ҳуҷҷат" маъруф аст. Пас аз он ба шавқи дидори имом Молик (рҳ) ба Мадина рафт, вале пеш аз вусули ӯ ба он ҷо имом Молик (рҳ) даргузашта буд, вай аз он ҷо ба Миср шуд ва бақияи умрро дар он ҷо ба сар бурд ва мазҳаби ҷадидашро дар он ҷо таъсис дод. Осор Аз вай осори зиёде дар риштаи ҳадис ва фиқҳ бар ҷой монда, ки китобҳои "ал-Муснад" дар ҳадис, "ал-Ҳуҷҷат" ва "ал-Умм" дар фиқҳ, "Адабу-л-қозӣ", "Усулу-л-фиқҳ", "Аҳкому-л-Қуръон", "Ихтилофу-л-ҳадис" ва "ар-Рисола" машҳуртарини онҳо бошанд.
Имомбердӣ Мингбоев

Имомбердӣ Мингбоев – ҳунарпешаи Театри давлатии ҷавонон ба номи М. Воҳидов 1, Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон 2 Нигаред.
Муҳаммадюсуф Имомзода

Муҳаммадюсуф Имомзода (Имомзода Муҳаммадюсуф Саидалӣ апрели 1959, шаҳраки Совет, ноҳияи Совет, ҶШС Тоҷикистон 1) — ходими давлатӣ, доктори илмҳои филологӣ, профессор, узви пайвастаи АИ Ҷумҳурии Тоҷикистон 2, узви пайвастаи Академияи илмҳои иҷтимоӣ ва педагогии Федератсияи Русия, узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон, дорандаи ҷоизаи байналмилалии ба номи Суқрот (Оксфорд, Англия). Узви Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати. Вазири маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон. Зиндагинома Муҳаммадюсуф Саидалӣ Имомзода 28 апрели соли 1959 таваллуд ёфта, соли 1981 факултаи филологияи тоҷики Университети давлатии Тоҷикистон ба номи В. И. Ленинро бо ихтисоси забон ва адабиёти тоҷик хатм кардааст. Соли 1990 ӯ дар мавзӯъи "Санъати портретсозӣ дар насри Садриддин Айнӣ" рисолаи номзадии худро дифоъ намуд. Фаъолияти корӣ Аз соли 2015 узви Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон буд. 5 Фаъолияти илмӣ Муҳаммадюсуф Имомзода соли 2002 дар мавзӯи "Тафаккури бадеӣ ва поэтикаи насри Садриддин Айнӣ" рисолаи докториро бо муваффакият дифоъ менамояд. Муҳаммадюсуф Имомзода муаллифи зиёда аз 200 корҳои илмию методӣ дар масъалаҳои актуалии адабиёти тоҷик мебошад. Осори илмию методии профессор Муҳаммадюсуф Имомзода аз қабили "Масъалаҳои забон ва адабиёти тоҷик", "Маънавият ва нақши зоҳир", "Ҷаҳонбинӣ ва тафаккури бадеии Садриддин Айнӣ" ба масъалаҳои мубрами улуми филологӣ бахшида шудаанд. Бо ташаббуси ин муҳаққиқ дар адабиётшиносии муосири тоҷик самти нави илмии марбут ба масоили поэтикаи наср дар асоси таҳқиқ ва пажӯҳиши осори насрии адабиёти муосир бунёнгузорӣ шуд. Таҳти сарварии ӯ 5 нафар унвонҷӯён рисолаҳои докторӣ ва 13 нафар рисолаҳои номзадии худро бомуваффақият ҳимоя намудаанд. Осори илмӣ Муаллифи монография ва маҷмӯаи мақолоти илмии "Ҷаҳонбинӣ ва тафаккури бадеии Садриддин Айнӣ", "Маънавият ва нақши зоҳир", "Сужет ва тасвир дар насри Садриддин Айнӣ", "Хирмани андеша" ва ғайра мебошад. Ҷоизаҳо Бо ордени Дӯстӣ ва мукофотҳои соҳавии "Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон" ва Корманди фахрии таҳсилоти олии Федератсияи Русия сарфароз гардонида шудааст. Пайвандҳо.
Имоми Аъзам (деҳа, н. Хуросон)

Имоми Аъзам — деҳа дар ҷамоати деҳоти Фахрободи ноҳияи Хуросон. Аз Имоми Аъзам то маркази ҷамоат 41 км, то маркази ноҳия 20 км. Аҳолиаш 750 нафар, тоҷикон.
Нилуфар Имомзода

Нилуфар Имомзода (Имомзода Нилуфар Маҳммадюсуф, пештар Имомова Нилуфар Маҳмаисуфовна; зод. 14 декабри 1983, Душанбе) — сиёсатмадор ва ҳуқуқшиноси тоҷик, доктори илмҳои ҳуқуқ 1, профессор, вакили Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон даъвати 2. Зиндагинома Нилуфар Имомова 14 декабри соли 1983 дар шаҳри Душанбе дар хоноводаи Маҳмаисуф Имомов ба дунё омадаааст. Соли 2006 Донишгоҳи миллии Тоҷикистонро бо ихтисоси ҳуқуқшиносӣ хатм кардааст. Хонавода Нилуфар Имомова оиладор ва соҳиби се фарзанд аст 3. Коронома Фаъолияти илмӣ Нилуфар Имомзода соли 2015 дар мавзӯи "Маҳрум сохтан аз ҳуқуқи падару модарӣ ҳамчун чораи ҷавобгарӣ дар қонуни оилаи ҶТ" рисолаи номзадӣ ва соли 2022 дар мавзӯи "Усули ҳифзи ҳуқуқи кӯдак дар Ҷумҳурии Тоҷикистон: ҷанбаҳои назариявӣ ва амалӣ" рисолаи докторӣ дифоъ карда, доктори илмҳои ҳуқуқшиносӣ, профессор мебошад. Таълифот Муаллифи беш аз 50 мақолаи илмию омавӣ ва фишурдаи мақола, дастурҳои таълимӣ ва барномаҳои курсҳои тахассусӣ ва умумӣ, китобҳои гуногуни илмию таълимӣ, аз ҷумла "Ҳуқуқи оилавӣ", "Ҳуқуқи байналхалқӣ" ва "Ҳуқуқи байналхалқии хусусӣ" мебошад.
Имоми Аъзам (деҳа, н. Турсунзода)

Имоми Аъзам — деҳа дар ҷамоати деҳоти Қаратоғи ноҳияи Турсунзода. Аз Имоми Аъзам то маркази ҷамоат 8 км, то маркази ноҳия 7 км. Аҳолиаш 2110 нафар, тоҷикон.
Имомии Ҳиравӣ

Зиёуддин Абуабдуллоҳ Муҳаммад ибни Абубакр (маъруф ба Имомии Ҳиравӣ; Ҳирот — 1287, Исфаҳон) — шоир ва донишманди форс-тоҷики даврони Элхониён ва Атобакони муосири Саъдии Шерозӣ, Ҳумоми Табрезӣ ва Маҷди Ҳамгар. Тарчумаи ҳол Ӯ дар асри дар Ҳирот ба дунё омадааст. Ҳаёт ва эҷодиёти Имомии Хиравӣ чандон тадқиқ нашудааст. Имомии Ҳиравӣ аз синни 10-солагӣ ба сурудани шеър оғоз карда, то лаҳзаҳои вопасини ҳаёташ шеър мегуфт. Имомии Ҳиравӣ бештар асарҳои назмӣ офаридааст. Бо сабаби муддате дар Кирмону Исфаҳон истиқомат доштанаш баъзе сарчашмаҳо ӯро ба нисбати Кирмонӣ ва Исфаҳонӣ ҳам ёд кардаанд. Имомии Хиравӣ яке аз донишмандони маъруфи замонаш буда, дар олами шеъру шоири унвони фахрии "Имомушшуарои"- ро соҳиб гаштааст, вале аз таълифоти илмиаш, зоҳиран, чизе боқӣ намондааст. Шоирону тазкиранависон Давлатшоҳи Самарқандӣ, Алишери Навоӣ, Лутфалибеки Озар ва Ризокулихони Ҳидоят ба шеъри Имомии Хиравӣ баҳои баланд додаанд. Яке аз шоирони ҳамасраш Маҷди Ҳамгар ӯро хеле ситуда ва бо муболига дар шоири аз Саъдӣ боло гузоштааст (Дар шеваи шоири ману Саъди ба Имомӣ нарасем). Эҷодиёти Имомии Ҳиравӣ Шоир, нависанда ва файласуфи бузург Имомии Ҳиравӣ шуҳрати ҷаҳонӣ дорад. Ӯ аз хурдӣ ба шеъру шоирӣ майлу рағбати беандоза пайдо мекунад. Эҷодиёти ӯ аз қасида, ғазал, рубоӣ ва ғайраҳо иборат буда, бештар аз ду ҳазор байтро дар бар мегирад. Эҷодиёти шоир ба баҳри азиме шабоҳат дорад, ки зимни кашфи рамзу розҳои он дурри максуд ба даст хоҳад омад Бояд зикр кард, ки барои фаҳмидани абёти шоир дониши мукаммал бояд дошт, зеро калимаю ибораҳо дар эҷодиёти ӯ соддаю фаҳмо бошанд ҳам, аммо маънои онҳо пӯшидаву душворанд. Яке аз рубоии машҳури Имомии Ҳиравӣ чунин аст: Девони ашъори Имомии Хиравӣ, ки яке аз нодиртарин нусхаҳояш дар ганҷинаи дастнависҳои АФ Тоҷикистон мавҷуд аст, қасоид, ғазалиёт, рубоиёт ва дигар анвои шеърҳои лирикии ӯро дар бар мегирад. Нусхаҳои дигаре аз девони шоир дар китобхонаҳои Бангола, Банкепур (Ҳиндустон), музейи Британия (Англия) махфузанд. Имомии Хиравӣ дар ғазалиёти рангинаш, ишқу ошиқи, рақсу мусиқӣ, навою тараб, соқию май, гулу сумбул, баҳору ҷавони барин чиҳатҳои зиндагиро тараннум карда, таҳлили масъалаҳои мухталифи ҳаёту мамот, қазову қадар ва ғайраро мавзӯи баҳси рубоиҳояш қарор додааст. Қасидаҳои шоир моҳияти ахлоқию тарбиявӣ доранд. Ӯ ҳатто зимни мадҳияҳояш ҳам амирону вазирони давраи худро ба адлу дод ва караму саховат даъват мекунад. Тасвири манозири дашту даман дар айёми баҳор, васфи рангрезиҳои дасти эъҷози табиат ва ситоиши афсунгариҳои фаслҳои сол дар қасидаҳои шоир устокорона сурат гирифтааст: Махсусан ғазалиёти шоир арзиши баланди адабӣ доранд. Корбасти саноеӣ бадеӣ, салосат ва балоғати калом шевоӣ ва равонии ашъори шоирро таъмин намудаанд:.
Имомназар Хоҷаназаров

Имомназар Хоҷаназаров (12 майи 1924, ҶХШ Бухоро — 13 сентябри 2010, ноҳияи Ашт, вилояти Суғд) — раиси колхози ба номи Калинини ноҳияи Ашти ҶШС Тоҷикистон, Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ. Ҳанӯз қабл аз хидмат дар артиш дар шаҳраки хурди Гарвон (ҳоло ҷамоати Ошобаи ноҳияи Ашти вилояти Суғд) аввал дар колхози "Сотсиализм" корманди анбор, сипас дар мағоза фурӯшанда шуда кор кардааст. Аз сафи қувваҳои мусаллаҳ бо рутбаи ҷонишини командири взвод озод карда шуд. Дар сафи қувваҳои мусаллаҳ ба сафи Ҳизби коммунисти Иттиҳоди Шӯравӣ дохил шуд. Баъди ба ҳаёти шаҳрвандӣ баргаштанаш мудири фермаи чорводории майда, ташкилотчии партиявӣ, ҷонишини раиси колхози ба номи Калинин буд. Вай соли 1957 раиси колхоз шуд. Хоҷаназаров дар болои канали Фарғонаи Шимолӣ чоҳҳои обьёрӣ сохта, ҳосили пахтаро хеле зиёд кард, гарчанде ки дар аввал барои ташаббусаш танбеҳ дода шуд. Дар давраи роҳбарии Хоҷаназаров шумораи колхозчиён ва музди кори онҳо хеле афзуд. Борхо вакили Шӯрои Олии ҶШС Тоҷикистон интихоб шудааст. Соли 1991 ба Хоҷаназаров унвони Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистии ИҶШС.
Имомназар Келдиев

Имомназар Келдиев (зод. 26 август 1933, Дар-Дар, ноҳияи Айнӣ) — таърихнигор и тоҷик, доктори илмҳои таърих, профессор, Арбоби илм ва техникаи Тоҷикистон. Зиндагинома Имомназар Келдиев 26 августи соли 1933 дар деҳаи Дар-дари ноҳияи Айнӣ ба дунё омадааст. Соли 1954 факултаи таъриху филологияи Институти давлатии педагогии Сталинобод ба поён оварда, дар Институти таърихи ҳизби назди Комитети марказии Ҳизби коммунистии Тоҷикистон фаъолияташро шурӯъ намуд ва то соли 1991 заҳмат кашид, вазифаҳои ходими хурди илмӣ, ходими илмӣ, ходими калони илмӣ, мудири шуъбаро иҷро кардааст. Солҳои ба сифати дотсент, профессор ва мудири кафедраи фалсафаю сиёсатшиносии Донишгоҳи аграрии Тоҷикистон ба номи Шириншо Шоҳтемур заҳмат кашидааст 1. Дар таҳқиқу омўзиши таърихи навини Тоҷикистони Шӯравӣ, масоили ташаккулу таҳкими давлатдории миллии тоҷикон ва дастгоҳҳои ҳизбӣ, таърихи тақсимоти ҳудуди миллӣ дар Осиёи Миёна, нашри адабиёти сиёсӣ дар Тоҷикистон, кори тарҷума ва чопи асарҳои классикони марксизм-ленинизм ва дигар адабиёти сиёсӣ ба забони тоҷикӣ ва ғайра саҳм гузоштааст. Теъдоди таълифоташ аз 250 мегузарад. Ҷоизаҳо Бо ордени "Нишони Фахрӣ", медалҳо ва се Грамотаи Фахрии Президиуми Советӣ Олии Тоҷикистон қадр гардидаст. Осор.
Имомназар Қудратов

Имомназар Қудратов — биолог, доктори илми биологя, профессори кафедраи ботаникаи Донишгоҳи миллии Тоҷикистон. "Аълочии маорифи Тоҷикистон" Зиндагинома Имомназар Қудратов соли 1969 факултети биологияи ДДТ ба номи В.И. Ленинро бо ихтисоси биолог хатм намудааст. Аз соли 1994 дотсент, профессор,; мудири кафедраи ботаника Донишгоҳи миллии Тоҷикистон. Фаъолияти илмии Қудратов И. ба флора, систематика, таксономия, география ва экологияи гулсангҳо бахшида шудааст. Муаллифи як монография ва зиёда аз 100 мақолаю фишурдаи илмӣ мебошад. Дорандаи нишони сарисинагии "Аълочии маорифи Тоҷикистон" мебошад. Ҳоло дар кафедра аз фанҳои "Ботаника", "Микология", "Таърихи биология", "Систематикаи рустаниҳои дараҷаи паст" ва курсҳои тахассусӣ "Лихенология ва микология" дарс медиҳад. Дар давраи мудирии профессор Кудратов И. дар кафедра 10 нафар устодон фаъолият менамуданд 2 нафар доктор 3-нафар номзадони илм ва 5-нафар асситентон.
Имонқул Бӯриев

Имонқул Бозорович Бӯриев (26.03.1968, шаҳри Душанбе) — олим, доктори илмҳои ҳуқуқ, профессор. Зиндагинома Имонқул Бӯриев соли 1993 Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Садриддин Айнӣро ба итмом расонда, дар муассисаҳои таълимии ҷумҳурӣ кор кардааст. Аз соли 2004 муаллим ва дотсенти фанҳои ҷамъиятии Донишгоҳи славянии Русияву Тоҷикистон ва ҳамзамон корманди илмии Пажӯҳишгоҳи фалсафа, ҳуқуқ ва сотсиологияи АИ Тоҷикистон мебошад. Перомуни ташаккул ва рушди институтҳои давлатдорӣ дар ҳудуди Тоҷикистони кунунӣ аз асрҳои ҳашт то бист, институтҳои судӣ дар Тоҷикистони пеш аз даврони шӯравӣ, масъалаҳои умумии назарияи ҳуқуқ ва давлат, таърихи таълимоти сиёсию ҳуқуқӣ ва ғайра зиёда аз ҳафтод кори илмӣ аз даст баровардааст. Осор Ҳамчунин нигаред.
Имомёрбек Қаландарбеков

Имомёрбек Қаландарбеков (21 январи 1955, деҳаи Рожи ноҳияи Шуғнон, ВАКБ, ҶШС Тоҷикистон) — доктори илмҳои техникӣ, профессор. Узви вобастаи Академияи инженерии Ҷумҳурии Тоҷикистон (аз 2002). Зиндагинома Қаландарбеков Имомёрбек 21 январи соли 1955 дар деҳаи Рожи ноҳияи Шуғнони ВМКБ ба дунё омадааст. Пас аз хатми мактаби миёна соли 1972 ба факултети сохтмони саноат ва граждании Институти политехникии Тоҷикистон дохил шуда, онро соли 1977 бо муваффақият хатм намуд 1. Фаъолияти корӣ Фаъолияти педагогӣ ва илмиаш баъди хатми институт оғоз ёфтааст. Ӯ солҳои ассистенти кафедраи конструксияҳои оҳану бетони Институти политехникии Тоҷикистон, солҳои коромӯз-тадқиқотчӣ ва солҳои аспиранти Институти инженерию бинокории шаҳри Москва ба номи В. В. Куйбишев буд. Соли 1980 дар Институти инженерию бинокории шаҳри Москва ба номи В. В. Куйбишев рисолаи номзадиашро дифоъ кард. Минбаъд, солҳои муаллими калон ва солҳои дотсенти кафедраи конструксияҳои оҳану бетони Институти политехникии Тоҷикистон, солҳои сардори шуъбаи таълими Донишгоҳи давлатии шаҳри Хоруғ ба номи М.Назаршоев, солҳои мудири кафедраи фанҳои табиӣ- илмӣ, солҳои ҳамзамон проректор оид ба муносибатҳои байналхалқӣ, тиҷоратӣ ва тарбия, солҳои 2001 2002 проректор оид ба корҳои таълим ва тарбия, солҳои проректор оид ба таълими Донишгоҳи давлатии шаҳри Хоруғ ба номи М. Назаршоев буд. Дар солҳои ректори Донишгоҳи давлатии шаҳри Хоруғ ба номи М. Назаршоев буд. Имомёрбек Қаландарбеков 14 сентябри соли 2013 аз ҳавзаи интихоботии Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон 1 узви Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон интихоб гардид. Ҷоизаҳо Имомёрбек Қаландарбеков бо нишони Аълочии маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон (соли 2001) ва ордени "Шараф" дараҷаи (соли 2004) мукофотонида шудааст.
Имон

Имон — эътиқод, боварӣ ба чизе; эътиқод ба дин, мазҳаб.. низ Эзоҳ Пайванди беруна.