ArabovMK/tajik-wikipedia-corpus huggingface dataset:
Лорд Байрон

ҳамкори Анҷумани салатанатӣ Лорд Гордон Байрон, аз соли 1822 — Ноэл-Байрон, аз соли -умин барон Байрон, Лондон — 1 апрели 1824, Миссолунги, Юнони Усмонӣ), маъмулан ба лорд Байрон — шоири инглис пайрави равияи романтизм. Зиндагинома Дар Тиринти-Коллеҷи Донишгоҳи Кембриҷ таҳсил кардааст (аз соли 1805). Унвони баронро дошт ва узви Палатаи лордҳо буд. Фаъолияти эҷодӣ Яке аз нахустин маҷмӯаҳои ашъораш "Соати фароғат" ба мунаққидон писанд наомад. Дар ҷавоб шоир эссеи "Бардҳои англис ва шореҳони шотландӣ"-ро иншо намуд. Солҳои ба Португалия, Испания, Албания, Туркия ва Юнон сафар кард. Таассуроти сафарашро ба шакли рӯзнома дар достони "Мусофирати Чайлд Ҳаролд" (Чайлд унвонест, ки дар Англия ба наврасони ашрофия дода мешуд—1818) нигошт ва баъди нашри он шуҳрати шоирӣ пайдо намуд. Достонҳои "шарқии" ӯ (солҳои) "Роҳзан", "Кофир", "Арӯс аз Абидоссия", "Муҳосираи Коринф" ва ғ. дар навъи эпоси ғиноиву ҳамосӣ (лирикию эпикӣ) эҷод шудаанд. Аз ҷавонӣ ашъори Фирдавсӣ, Низомӣ, Ҳофиз ва дигаронро пайваста мутолиа мекард. Бар асари ҳамин мутолиот ба эҷодиёти ӯ "мавзӯъҳои шарқӣ" роҳ ёфтаанд. Дар суруди дувуми достони "Мусофирати Чайлд Ҳаролд" аз Ҳофиз ёдовар шуда, достони "Бармаид"-ро дар пайравии Ҳофиз эҷод кардааст. Силсилаи шеърҳои Байрон бо номи "Таронаҳои яҳудӣ" ба аксари забонҳои Аврупо тарҷума шудааст. Соли 1816 Байрон аз доираи ашрофия дур шуда, Британияи Кабирро тарк намуд ва сокини Швейтсария гардид. Аз он ҷо ба Итолиё кӯчид. Давраи нави фаъолияти эҷодии Байрон бо эҷоди достони драмавӣ-фалсафии "Манфред" шурӯъ гардид. Қаҳрамони асар шахси аз ҷомеа дур ва "рӯҳан хасташуда" мебошад. Ин асар мубоҳисае буд бо "Фауст"-и Гёте. Аз романи манзуми Байрон "Дон Жуан" бармеояд, ки аз романтизм ба реализм рӯй овардааст. "Дон Жуан"-и Байрон аз асарҳои шоирону нависандагони диг., ки дар ин мавзӯъ навишта буданд, фарқ дорад. Байрон қаҳрамонашро танзомез тасвир кардааст. Байронизм Дар зери таъсири эҷодиёти Байрон ва шахсияти ӯ (аксари асарҳояш хусусияти тарҷумаиҳолӣ доранд) дар Аврупо ҷараёне бо номи байронизм — тафаккури ҷудоӣ аз ҷомеа, дурӣ ҷустан аз он, бовар надоштан ба ормону орзуҳо (идеалҳо) ва дар айни замон, ошӯбгарию озодихоҳӣ пайдо шуда, ба маданияту адабиёти аксари кишварҳо таъсир гузошт. Тарҷумаи шеърҳо ба тоҷикӣ Шеърҳои Байрон "Ту гиря кардӣ", "Ту роҳи ҳаётро тай кардӣ" (дар тарҷумаи Р. Ҷалил ва А. Деҳотӣ), "Прометей", "Вақт", "Ба Томас Мор", "Ба қаҳрамони халқ", "Дар албом", "Ибрат", "Катибаи ҷамҷама" (дар тарҷумаи Байрон Собир; маҷ. "Садои Шарқ", 1968, 4) ба тоҷикӣ баргардонида шудаанд. Дар матбуот тарҷумаҳои ашъори Байрон аз нусхаи асл (дар тарҷумаи Назри Яздон) ба табъ расидаанд.
Байтерек

"Байтерек" — иттиҳодияи ҷамъиятии қазоқҳои муқими Тоҷикистон. Соли 2006 таъсис ёфтааст. Дар шаҳрҳои Хуҷанд, Қӯрғонтеппа, Норак, Хоруғ, Ваҳдат, Турсунзода, маркази ноҳияи Ҳисор, Рӯдакӣ, Шаҳритус, Ҷилликӯл, Ҷалолиддини Румӣ созмонҳои ибтидоӣ дорад. Соли 2007 дар назди "Байтерек" Маркази фарҳангии миллӣ таъсис ёфт. Мақсади "Байтерек" эҳё ва нигаҳдошти хусусиятҳои хосси этникӣ, фарҳанг, маросиму анъанот ва забони модарӣ, дастгирии ҳуқуқӣ ва маънавии аъзои ҷамъият (обшина); таъмини гуногунфарҳангӣ, таҳаммулпазирӣ ва ҳамоҳангсозии муносибатҳои миллӣ дар Тоҷикистон мебошад. "Байтерек" бо Ассамблеяи халқҳои Қзоқистон, ҷамъиятҳои тоҷикони шаҳрҳои Чимкенту Зарафшони Қазоқистони Ҷанубӣ ҳамкорӣ дорад. Дар назди "Байтерек" курсҳои омӯзиши забонҳои қазоқӣ ва тоҷикӣ амал мекунанд. Ба хоҳишмандон ҳунарҳои анъанавӣ ва таббохии миллии қазоқӣ омӯзонида мешаванд. Фаъолияти "Байтерек"-ро Сафорати Қазоқистон дар Тоҷикистон дастгирӣ мекунад. "Байтерек" дар маросимҳои сиёсию фарҳангии ҷумҳурӣ ширкат менамояд. Раиси Раёсати "Байтерек" Саминова З. узви Шӯрои ҷамъиятии назди Президенти ҶТ мебошад.
Байти восила

Байти восила, байти тарҷеъ — байтест, ки асосан дар шакли шеърии тарҷеъбанд офарида мешавад. Шоир баъди ҳар банди шеър як байтро такрор меорад, ки барои тақвияти баёну истеҳкоми сухан ва иртиботи умумии бандҳои шеър хидмат мекунад. Байти восила дар ашъори шоирони гузаштаи форсигӯ хеле зиёд ба назар мерасад. Яке аз беҳтарин намунаҳои он байти Биншинаму сабр пеш гирам, Дунболаи кори хеш гирам. аз тарҷеъбанди Саъдии Шерозист, ки бо байти Эй сарви баланди қомати дӯст, Ваҳ-ваҳ, ки шамоилат чи некӯст оғоз ёфта, ҳар банд ба ҳаҷми як ғазал идома меёбад. Аз ин ҷо, метавон гуфт, ки байти восила воситаи ба ҳам пайвастани чанде аз ғазалҳост. Дар адабиёти тоҷик тарҷеъбандҳое дучор меоянд, ки бандҳои чаҳормисраӣ доранд ва бо байти восила ба ҳам пайваст мешаванд. Мас., шоири садаи Қурбони Вардонзеҳӣ гуфтааст: Эй зуҳраҷабини моҳманзар, Дандону лаби ту дурру гавҳар! Хуш омадӣ ҳамчу рӯҳ дар бар, Кай медиҳамат зи даст дигар?! Домони ту, эй бути ситамгар, Сар медиҳаму намедиҳам сар! Эй ғунчадаҳони сарвандом, То кай ба фиребу ваъдаи хом Дорӣ ту маро зи васл ноком?! Ҳарчанд кунӣ ҳазор дашном, Домони ту, эй бути ситамгар, Сар медиҳаму намедиҳам сар! Дар назми тоҷикии даврони шӯравӣ ва замони истиқлол ҳам шеърҳои дорои байти восила ба назар мерасанд. Аз ҷумла, шеърҳои "Ба Модар – ба Ватан", "Симурғи пӯлодини мо"-и А. Деҳотӣ, "Оҳанрабо"-и М. Турсунзода ва ғ. Байти восила доранд, вале аз тарҷеъбанди маъмулӣ фарқ мекунанд. Дар баъзе сурудҳо (мас., "Суруди озодӣ" – "Марши ҳуррият"-и С. Айнӣ, "Суруди Миллии Ҷумҳурии Тоҷикистон"-и Гулназар ва ғайра) байти восилаи чаҳормисраӣ ва думисраӣ оварда шудаанд, ки онҳоро нақарот мегӯянд.
Байти мусарраъ

Байти мусарраъ — байтест, ки ҳар ду мисраи он ҳамқофияанд. Аксари шоирони қасидасарои форсизабон дар як қасида ду-се-чаҳор ва зиёда аз он байти мусарраъ овардаанд, ки инро таҷдиди матлаъ низ гӯянд. Ин чиз, асосан, дар қасидаҳои тӯлонӣ ба назар мерасад. Дар чунин қасидаҳо байти мусарраъ баъди тағаззул меояд. Мас., Хоқонии Шервонӣ қасидаи зерини худро бо байти мусарраъ оғоз намудааст: Чун оҳи ошиқ омад субҳ оташи муанбар, Симоб оташак зад дар бодбони аҳҷар. Пас аз чанд байт, дар ҳамин қасида, боз се байти мусарраъ оварда шудаанд: Дар обгун қафас бин товуси оташинбар, К-аз бар кушодани ӯ офоқ гашт зевар! Саҳни Ирам надидӣ, дар боғи шоҳ бингар, Ҳусни ҳарам надидӣ, бар қасри шоҳ бигзар! Эй андалеби ҷонҳо, товуси бастазевар, Бикшой ғунчаи лаб, бисрой ғунчаи тар! Агар шоир дар шеъри худ байти мусарраъи нав меовард, метавонист қофияи байти мусарраъи пешинаро такрор кунад. Шоирони гузашта баъзан ғазал ё қасидае мегуфтанд, ки тамоми мисраъҳояшон ҳамқофия буданд. Чунин шеърро ғазал ё қасидаи тамомматлаъ ё мусарраъ мегӯянд. Байти мусарраъ баъзан дар рубоӣ низ ба назар мерасад, яъне шоир рубоие мегӯяд, ки тамоми мисраъҳои он ҳамқофияанд. Рубоии зерини Рӯдакӣ намунаи беҳини чунин ашъор аст: Бе рӯйи ту хуршеди ҷаҳонсӯз мабод, Ҳам бе ту чароғи оламафрӯз мабод! Бо васли ту кас чу ман бадомӯз мабод, Рӯзе, ки туро набинам, он рӯз мабод! Байти мусарраъ омили хушоҳанг шудани шеър мегардад.
Байтичи (ноҳияи Жирятин)

Байтичи — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад. Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Жирятин, ки дар вилояти Брянск қарор дорад, дохил мешавад.
Байтсури (ноҳияи Борисовск)

Байтсури — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад. Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Борисовск, ки дар вилояти Белгород қарор дорад, дохил мешавад.
Байти тахаллус

Байти тахаллус — байтест, ки дар он тахаллуси шоир зикр меёбад. Зикри тахаллус дар шеър аз замони Рӯдакӣ шурӯъ шуда, то имрӯз (соли 2013) идома дорад. Байти тахаллус як навъ имзои муаллифи шеър аст, ки шеърашро аз шеъри шоирон диг. имтиёз медиҳад. Ҷойи байти тахаллус, асосан, дар охири шеър аст. Мас: Соиб, касе ба рутбаи шеърам намерасад, Дасти сухан гирифтаму бар осмон шудам. Дар оғози шеъри форсӣ ҷойи байти тахаллус чандон мушаххас набуд, дар аввалу байну охири байт меомад. Мас.: Дар ишқ чу Рӯдакӣ шудам сер аз ҷон В-аз гиряи хунин мижаам шуд марҷон! Магзарон рӯзи саломат ба маломат, Ҳофиз, Чӣ таваққуъ зи ҷаҳони гузарон медорӣ?! Бедил, аз захм бувад равнақи дил, Хандаи гул намаки гулзор аст! Саййидо, баски ҷаҳон дар назарам танг шудаст, Ҷой дар кунҷи қафас кардаам аз беватанӣ! Дар давраҳои баъдӣ зикри байти тахаллус дар охири шеър маъмул гаштаву зикри ҳатмии он дар шеър ба ҳукми қонун даромада, яке аз шартҳои асосии эҷоди ғазал дониста мешуд. Дар шеъри шоирони замони шӯравии тоҷик ва баъди солҳои 90 садаи, ба истиснои Абулқосим Лоҳутӣ, овардани тахаллус кам ба назар мерасад.
Байтиқӯрғонии 424

Байтиқӯрғонии 424 — навъе аз харбузаҳои миёнсолӣ. Давраи нашваш (аз неш зада баромадани тухмӣ то пухта расидан) рӯз. Шаклаш дарозрӯя (28, см), вазнаш 4, кг. Пӯсташ суфта, ғафс, тӯрнок. Рангаш зарди баланд. Мағзаш (1, см) сафед, карсосии сероб ва ширин. Дар таркибаш 8,,4 % қанд (аз ҷумла, 4,,5 % сахароза) ва 9,,2 % моддаҳои хушк ҳаст. Тухмаш дарозрӯя, зарди баланд. Аз ҳар га сентнер ҳосил мегиранд. Байтиқӯрғонии 424-ро тар мехӯранд ва мехушконанд. Ба камобӣ тоб оварда, дар заминҳои лалмӣ ҳосили хуб медиҳад.
Байтог (ноҳияи Эхирит-Булагат, Иркутск)

Байтог — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад. Деҳа дар ҳайати ноҳияи Эхирит-Булагат, ки дар вилояти Иркутск қарор дорад, дохил мешавад.
Байтулмуқаддас

Байтулмуқаддас — шаҳри бостонӣ дар сарзамини Фаластин, яке аз марказҳои муҳимми динҳои илоҳӣ. Дар матнҳои динӣ Дар матнҳои динӣ зиёда аз 20 номи он ба назар мерасад. Дар Қуръон бо номҳои "Арзу-л-муборака", "Ас-соҳира" ва ғ., дар Таврот бо номҳои Уршалим ба ду қисмат ҷудо шуда, қисмати шарқиаш ба Урдун ва қисмати ғарбиаш ба Исроил ҳамроҳ гардид. Аз соли 1975 бузургтарин шаҳри Исроил ба шумор меравад. Дар 500-метрии Байтулмуқаддас Масҷиди Ақсо қарор дорад, ки сохтмони онро халифа Абдулмалик шурӯъ карда, писараш Валид ба анҷом расондааст. Ҳамчунин нигаред Эзоҳ Адабиёт.
Байтул-Футӯҳ

Байтул-Футӯҳ (аз Хонаи ғалабаҳо 1) — масҷид дар канори Лондон, Англия — бузургтарин дар Аврупои Ғарбӣ 2 3 4 5. Сохтмон дар соли 2003 бо харҷи тақрибан 5,5 миллион фунт стерлинг ба анҷом расидааст, ки аз ҷониби ҷомеаи мусулмонони Аҳмадия хайрия шудааст. Масҷид масоҳати 5,2 хектор (21,000 м2) -ро дар бар мегирад ва маҷмааи мукаммал метавонад то 10,000 намозгузорро дар ҷой диҳад. Он дар канори ҷанубу ғарбии Лондон дар наздишаҳри Морден, ноҳияи Мертон, дар масофаи 700 метр аз истгоҳи метрои Морден ҷойгир аст. Кушодашавӣ Мирзо Тоҳир Аҳмад 24 феврали соли 1995 дар бораи маблағ барои ҷудо кардан ба сохтмон муроҷиат карда буд ва замин 29 марти соли 1996 харида шуд. Санги аввал 19 октябри соли 1999 аз ҷониби Мирзо Тоҳир Аҳмад, 6 раиси онвақтаи ҷомеаи мусалмонони Аҳмадия гузошта шуда буд. Дар ин маросим 2 ҳазор меҳмон ширкат доштанд ва 3 октябри соли 2003 аз ҷониби раҳбари кунунии ҷомеаи мусулмонони Аҳмадия Мирзо Масрур Аҳмад мизбон буданд. Пеш аз он ӯ хутбаи ҷумъаи худро дар масҷиди Фазл ва 3 октябри соли 2003 намози ҷумъаро дар масҷиди Байтул Футуҳ хондааст. Дар маросими ифтитоҳ зиёда аз 600 меҳмон иштирок карданд. Дар байни ҳозирон Комиссарони олӣ, муовинони комиссарҳои олӣ, вакилони Парлумони Аврупо, вакилони парлумон, мирҳои ноҳияҳои Лондон, мушовирон, устодони донишгоҳҳо ва намояндагони 17 кишвар буданд. Ҷомеа Дар масҷиди Байтул Футуҳ бисёр чорабиниҳои динӣ баргузор мешаванд. Илова ба дуоҳои муқаррарӣ, хидматҳои ӯ симпозиумҳои солонаи сулҳ, турҳои мактабӣ, дигар чорабиниҳои ҷомеаи маҳаллӣ ва Конфронси солонаи шарикии ҷавонони Мертонро дар бар мегиранд. Ҳамчунин радиои 4 барнома таҳти унвони "Оё шумо савол доред?"-ро гузаронд 7 8 9. Хизматрасониҳо Масҷиди Байтул Футуҳ ҳамчун маркази ҷустуҷӯи садоқат, озодӣ ва сулҳ амал кардааст 10 11, ин чорабиниҳо барои исботи он аст, ки ислом дини сулҳомез аст ва ислом ба ғайримусалмонон робитаи хуб доштанро таълим медиҳад 12. Симпозиуми сулҳи ҷомеаи мусулмонони Аҳмадия 2010 лорд Эрик Авебуриро интихоб кард, то ба ӯ Ҷоизаи аввалро барои саҳмаш дар ҳуқуқи инсон тақдим кунад. 13 Масҷид аз мактабҳо, гурӯҳҳои мазҳабӣ, созмонҳои хидматрасонии ҷамъиятӣ, хайрияҳо, ҳукумати маҳаллӣ ва марказӣ ва дигар гурӯҳҳо дар як сол зиёда аз 10,000 меҳмононро қабул мекунад. 14 Дар моҳи августи соли 2013 ин масҷид макони бузургтарин ҷашнвораи Ид дар Британия буд 15. Галерея.
Байтулмаъмур

Байтулмаъмур (— хонаи обод) — тибқи ривоятҳо, хона ё масҷиде, ки рӯёрӯйи Байтулҳаром (хонаи Каъба) дар осмон қарор дошта, бо ибодати фариш-тагон обод аст. Ҳамон гуна, ки дар рӯйи замин барои одамиён хонае ҷиҳати парастиши Парвардгор вуҷуд дорад, дар осмон низ барои фариштагон хонае бино шудааст, то дар он ба парастиши Илоҳӣ бипардозанд. Ҳурмати Байтулмаъмур дар осмонҳо монанди ҳурмати хонаи Каъба дар замин аст. Таркиби "ал-Байту-л-маъмур" танҳо як бор дар Қуръон (сураи ояти 4) омадааст. Дар оғози ин сура Худованд, дар баробари чанд қасам, ба Байтулмаъмур низ савганд ёд кардааст. Савганди Илоҳӣ ба Байтулмаъмур аз ҳурмату азамати воло ва муқаддасии ин хонаи обод дар пешгоҳи Худованд далолат мекунад. Тибқи ривояте, Байтулмаъмур барои Одам (а) аз биҳишт ба замин фурӯ фиристода, дар айёми тӯфон ба осмон бурда шудааст, ки номи он Зироҳ аст. Дар ривояте Байтулмаъмур ва Байтуллоҳ (Каъба) ҳаммаънӣ дониста шудааст. Тибқи ривояти диг. ва баъзе тафсирҳо, Байтулмаъмур ҳамон Масҷидулақсост, ки дар Қуръон (сураи Исро, ояти 1) зикр гардидааст. Дар ҳадисе аз Молик ибни Саъсаа омадааст, ки расулуллоҳ (с) дар шаби меъроҷ ҳамроҳи Ҷабраил (а) аз осмони ҳафтум гузашта, ба Байтулмаъмур ва, пас аз он, ба Сидратулмунтаҳо расид. Дар дастае дигар аз ҳадисҳо омадааст, ки пайғамбар (с) шаби меъроҷ дар Байтулмаъмур бо ҳазрати Иброҳим (а) гуфтугӯ карда, дигар анбиёву расулону фариштагон дар паси ӯ бо азони Ҷабраил (а) ба намоз истоданд. Дар ривоятҳои гуногун ҷойгоҳи Байтулмаъмур дар табақаҳои мухталифи осмон дониста шудааст: осмони ҳафтум, шашум, чаҳорум ва фурудин (осмони дунё). Дар ривояте омадааст, ки Байтулмаъмур муттасил ба арш аст. Тибқи ривоятҳо, Байтулмаъмур панҷоҳ ҳазор сол пеш аз офариниши осмонҳову замин офарида шудааст. Ҳар рӯз ҳафтод ҳазор фаришта ба Байтулмаъмур фуруд омада, ба намоз меистанд ва диг. ҳаргиз ба он ҷо бознамегарданд. Пас аз тавофу зиёрати Байтулмаъмур ба замин меоянд ва ба тавофи Каъба мепардозанд. Бар Байтулмаъмур номи Худои таъоло навишта шудааст. Қуръон нахуст дар шаби қадри моҳи рамазон ба якборагӣ ба Байтулмаъмур фуруд оварда, сипас, аз он ҷо, батадриҷ, порча-порча, дар зарфи 23 сол ба расули акрам (с) нозил шудааст. Мутобиқи тасаввуроти ирфонӣ, ҳамаи мавҷудоти олами моддӣ, аз ҷумла, хонаи Каъба, дар оламҳои пешин (олами мисол, ақл ва лоҳут) таҳаққуқ ёфтаанд. Аз ин рӯ, Байтулмаъмур ишора ба вуҷуди хонаи Каъба дар олами мисол, ҳақиқати мисолии Каъба дар оламҳои ғайбии осмони чаҳорум ё ҳафтум аст. Каъба мураббаъ сохта шудааст, чунки дар рӯёрӯйи Байтулмаъмур қарор дорад. Байтулмаъмур мураббаъ аст, ба ин далел ки дар баробари арш қарор дорад; арш мураббаъ асту калимаҳое, ки ислом бар онҳо бино ёфтааст, чаҳоранд: "субҳоналлоҳ, алҳамдулиллоҳ, ло илоҳа иллаллоҳ, Аллоҳу акбар".
Байтушшубоб

Байтушшубоб 2 — шаҳр ва минтақаи сукунатӣ дар ноҳияи Байтушшубоб дар вилояти Ширнақ дар Туркия аст. 3 Дар соли 2021 ин шаҳр 5340 нафар аҳолӣ дошт 4 Дар он курдҳои қабилаҳои Эртошӣ, Геравӣ, Жиркӣ, Мамхуран ва Пинянишӣ зиндагӣ мекунанд. 5 Раиси шаҳр Ҳабип Ашан аз Ҳизби Адолат ва Тараққиёт ва ҳокими ноҳия (Кайимакам) мебошад, Ҳасан Мешел аз моҳи сентябри соли 2020 пас аз таъин шуданаш аз ҷониби Раҷаб Тайиб Эрдуғон кор мекунад. 6 Решашиносӣ Байтушшубоб номи таркибии арабӣ аст, ки аз ду калима "байт" ва "шубоб" гирифта шуда ва ба маънои "хонаи ҷавонон" аст. 7 Маҳаллаҳо Байтушшубоб ба маҳаллаҳои Алӣ Човуш, Элки, Каршияка ва Пинарбаша тақсим шудааст. 3 Нигаред низ.
Байтулҷавзо

Байтулҷавзо, "Баху" (санскрит), "Башн" (форсии қадим) ва ғ. ёд мешавад. Нисбат ба пайдоши номи Байтулҷавзо ихтилоф ҳаст. Дар ситорашиносии асримиёнагӣ баъзан, иштибоҳан, номи бурҷи Ҷабборро бо Ҷавзо махлут мекарданд. Мувофиқи ривояти маъмул, Байтулҷавзо шакли вайроншудаи "яду-л-Ҷавзо" ("дасти Ҷавзо") ё "ибту-л-Ҷавзо" ("бағали Ҷавзо")-ст. Дар Аврупои асримиёнагӣ тарҷумонҳо ҳарфи "йо"-ро (ду нуқта дорад) аз "бо" (як нуқта дорад) фарқ накарда, номи ситораро Байтулҷавзо навиштаанд, ки номи нодуруст аз ҳамон ҷой паҳн мешавад. Дар атласи бурҷҳо ситора дар тарафи дасти рости бурҷи Ҷаббор ҷойгир шудааст, ки дурустии номи "яду-л-Ҷавзо"-ро тасдиқ мекунад. Байтулҷавзо яке аз аввалин ситораҳоест, ки қутри кунҷии аз Замин наоёнаш бо интерферометр андозагирӣ шудааст. Аз рӯйи андозакуниҳои А. Майкелсон ва Ф. Пиз (13 дек. 1920), қутри кунҷии Байтулҷавзо 0,047-ро ташкил медиҳад. Дертар маълум гардид, ки қутри намоёни Байтулҷавзо тағйирёбанда буда, онро дақиқ муайян кардан ғайриимкон аст, чунки шиддати тобиш ва ранги он ҳангоми аз марказаш дур шудан мунтазам кам мешавад. Байтулҷавзо якумин ситораест, ки дар қурси он доғҳоро муайян кардаанд. Соли 1980 бостоншиносони хитойӣ зиҷҳои ба садаи то м. мутааллиқро пайдо намуданд, ки дар онҳо ранги Байтулҷавзо сафед ё зард нишон дода шудааст. Батлимуси Қалузӣ дар соли 150 менависад, ки ранги ситора сурх аст. Олимон ба хулосае омадаанд, ки ивазшавии ранги ситора натиҷаи сарфи ҳидрогени ҳаста аст ё Байтулҷавзо пардаи чангу газии худро партофтааст.
Байханова (ноҳияи Бохан, Иркутск)

Байханова — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад. Деҳа дар ҳайати ноҳияи Бохан, ки дар вилояти Иркутск қарор дорад, дохил мешавад.
Байчурово (ноҳияи Поворин, Воронеж)

Байчурово — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад. Деҳа дар ҳайати ноҳияи Поворин, ки дар вилояти Воронеж қарор дорад, дохил мешавад.
Байша (ноҳияи Баяндай, Иркутск)

Байша — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад. Деҳа дар ҳайати ноҳияи Баяндай, ки дар вилояти Иркутск қарор дорад, дохил мешавад.
Байъат

Байъат — шевае роиҷ дар фарҳанги исломӣ барои паймон бастани мардум бо имомону ҳокимон аст, ки дар асоси он ба вафодорӣ қавл медиҳанд. Таърих Дар байни арабҳои пеш аз ислом суннате вуҷуд доштааст, ки барои пазируфтани ҳокимият аз фарде ва уҳдадорӣ аз фармонбардорӣ аз вай байъат мекардаанд. Баъди ҷорӣ шудани ислом ҳам ин суннат идома ёфта, дар асри пайғамбар (с) ва хулафои рошидин аз тариқи тарафдорӣ кардан ба ҳокимият бо сардори он байъат мекарданд. Умуман, байъат метавонад ҳузурӣ ва ғайриҳузурӣ бошад, ки дар дувумӣ тавассути фиристодани нома фармонбардории худро аз ҳоким таъйид мекарданд. Дар бораи байъат фақеҳон ақидаи гуногун доранд. Нахустин байъат пас аз зуҳури ислом "Байъати ашира" номида мешуд, ки дар соли севуми биъсат сурат гирифт. Чаҳор тан аз наздикони хешро Муҳаммад даъват намуда, хостори байъати онҳо шуд. Минбаъд аксари мардуми Мадина, баъдан Макка, ба ӯ байъат оварданд. Баъди Муҳаммад интихоби Абубакр ба хилофат бо ҳамин усул сурат гирифта буд, ҳарчанд гурӯҳе аз муҳоҷирону ансор бо ӯ байъат накарданд. Дар баъзе маъхазҳо гузориш ёфтааст, ки барои байъат гирифтан баъзан усулҳои зӯроварӣ ҳам истифода мешудаанд. Умар мувофиқи мактубе, ки Абубакр пеш аз вафоташ дар он васият карда буд, аз мардум байъат гирифт ва ба сарварии хилофат расид. Аз ин рӯ, шеваи интихоби ӯ ба баъзе ихтилофҳо рӯ ба рӯ шуд. Умар таъйини халифаи баъди худро ба шӯрои шашнафара супурд, то аз миёни хеш якеро интихоб кунанд. Ин баргузидагони ҷомеа (нухбагон) бояд як нафарро интихоб ва мардуми Мадина бо ӯ байъат мекарданд, он гоҳ мардуми диг. минтақаҳо ҳам ин байъатро мепазируфтанд. Пас аз қатли Усмон мардум худашон ба хонаи Алӣ ибни Абитолиб омаданд ва хостори байъат бо ӯ шуданд. Алӣ ба исрори мардум посух дод, ки агар ин кор озодона ва бо ризои мардум дар масҷид анҷом дода шавад, ӯ сарварии хилофатро хоҳад пазируфт. Иттифоқан, ҳангоми ҷамъомад дар масҷид, на фақат мардуми Мадина, балки мардуми шаҳрҳои Мисру Ироқ ҳам гирд омаданд ва дар байъати умумӣ иштирок карданд. Бинобар ин, Алӣ дар яке аз суханрониҳояш гуфта буд, ки на ҳозирин дар бораи байъати мардум бо ман ҳаққи таҷдиди назар доранду на ғоибин ҳаққи рад. Дар давраи Умавиёну Аббосиён байъат гирифтан аз мардум ривоҷ гирифтааст. Тадриҷан, баробари ташаккул ёфтани фирқаву мазҳабҳои гуногун, масъалаи байъат овардан ба масоили фиқҳи аҳли суннату ҷамоат омезиш ёфта, дар чаҳорчӯби фиқҳи исломӣ ҳаллу фасл мегардид. Шииён интихоби ҳоким(имом)-ро аз ҷониби Худо муқарраршуда мешумурданд.
Байъона

Байъона — маблағи пулие, ки як тараф, мувофиқи маблағи дар шартнома пешбинигардида, ки бояд пардохта шавад, барои исботи бастани шартнома ва таъмини иҷрои он, ба ҳисоби тарафи дигар мегузаронад. Ҳоло чунин навъи таъмини иҷрои уҳдадорӣ васеъ истифода мешавад. Агар пештар танҳо дар байни шаҳрвандон татбиқ карда шавад, ҳоло на танҳо дар муносибати байни шаҳрвандон, балки дар муносибатҳое, ки шахсони ҳуқуқӣ ширкат менамоянд, татбиқ карда мешавад ва дар муносибатҳои соҳибкорӣ васеъ истифода мегардад. Байъона асосан маблағи пулӣ бошад ҳам, маҳдудияте нест, ки дар шакли дигар арзишҳои молумулкӣ ҳам амалӣ гардонида шавад. Додани байъона ва миқдори маблағи он дар созишномаи байни тарафҳо муқаррар карда мешавад. Тасвиби созишнома доир ба байъона, сарфи назар аз маблағи он, танҳо дар шакли хаттӣ сурат мегирад. Супурдани байъона собит мекунад, ки байни тарафҳо созишнома вуҷуд дорад. Супурдану гирифтани байъона маънои қисман иҷро намудани муқаррароти уҳдадориро дорад. Супурдану гирифтани байъона бевосита исботи шартномаи мавҷуда аст. Ҳамчунин нигаред.
Байғозӣ (деҳа)

Байғозӣ Байғазы) — деҳа дар вилояти Алмаатои Қазоқистон. Дар ноҳияи Қарбулоқ ҷойгир аст. Дар соли 2009 357 нафар аҳолӣ дошт.
Байҳақ

Байҳақ — шаҳру ноҳияе куҳан дар Хуросон, аз тавобеи Нишопур. Ном Дар маъхазҳои асримиёнагӣ ба гунаи "Байҳ" ҳам омадааст. Номи Байҳақ, зоҳиран, муарраби вожаи форсист. Шаклу решаҳои беҳа (беҳин, баҳин, беҳтарин), ё номи бунёдгузори шаҳр дар асри Каёниён – Байҳаҷ (беҳа: ҷойи неку бад) ё пеҳа (қадам паймудан) шубҳаангез аст. Таърих Муаллифони қаблазисломӣ аз Байҳақ ишорае накардаанд, аммо бо таваҷҷуҳ ба он ки тақсимоти кишвари Сосониён дар асрҳои нахустини исломӣ ҳамчунон боқӣ буд, метавон гуфт, ки ҷуғрофиёнависони садаи аз Байҳақ ба унвони яке аз рустоҳову навоҳии ҳавзаи Нишопур ном бурдаанд, зеро дар замони Сосониён аз тавобеи Нишопур ба ҳисоб мерафтааст. Ибни Русто Байҳақро дар а. 3–9 яке аз рустоҳои сездаҳгонаи ҳавзаи Нишопур донистааст, ки марказаш Хусравгирд шаҳри кӯчаке дар наздикии Сабзвор будааст. Куҳантарин ривояти таърихӣ дар бораи Байҳақ ба соли 649 мувофиқ меояд, ки Ибни Ҳавқал,ҳангоми зикри шаҳрҳои ҳавзаи Нишопур, аз шаҳрҳои Хусравгирд, Мазинон ва Сабзвор, ки шаҳрҳои умдаи рустоқи Байҳақ ба шумор мерафтаанд, ном бурдааст, аммо аз хусуси Байҳақ хомӯш мондааст. Муқаддасӣ дар садаи Байҳақро ба ҳайси яке аз рустоҳои ҳавзаи Нишопур ёд карда, аз Байҳақ зикре ба миён наовардааст. Ибни Батута Байҳақро номи дигари ш. Сабзвор донистааст. Дар бархе луғатномаҳо низ ин матлаб такрор шудааст. Алии Байҳақӣ, машҳур ба "Ибни Финдиқ", дар садаи ба вайронаҳои Байҳақ ва ҳисори он, ки дар канори шарқии ноҳияи Байҳақ ва наздикии Амнобод қарор дошт, ишора кардааст. Байҳақ дар асари муҳорибаҳои пайваста ва офатҳои табиӣ борҳо хароб гардидааст. Байҳақ дорои 321 қаря будааст. Қасабаи Байҳақ дар ибтидо Хусравгирд ва баъдан, Сабзвор маҳсуб мешудааст. Дар даврони баъдӣ низ Байҳақ чанд маротиба ободу хароб гардидааст. Донишмандони бисёре аз ин ноҳия бархостаанд, ки муаррихон Заҳируддин Абулҳасан Алӣ ибни Зайди Байҳақӣ, Абулфазл Муҳаммад ибни Ҳусайни Котиби Байҳақӣ, муҳаддису фақеҳи шиимазҳаб Абуалӣ Ҳусайн Аҳмади Байҳақӣ ва ғ. аз он ҷумлаанд. Ҳамчунин нигаред.