ArabovMK/tajik-wikipedia-corpus huggingface dataset:
Рӯзи байналмилалии ёдбуди қурбониёни фашизм

Рӯзи байналмилалии ёдбуди қурбониёни фашизм — рӯзи ёдбуди даҳҳо миллион одамоне мебошад, ки дар натиҷаи озмоиши азим ва ғайриинсонӣ фавтидаанд. Инҳо миллионҳо сарбозоне мебошанд, ки пешвоёни фашист онҳоро ба якдигар ҷанг андохтанд, аммо ҳатто бештар - шаҳрвандоне, ки дар зери бомбаҳо, дар лагерҳои консентратсионӣ, аз беморӣ ва гуруснагӣ ҳалок шудаанд. Дар соли 1962 қарор шуд, ки ҳар як рӯзи дуюми моҳи сентябр ҳамчун Рӯзи байналмилалии ёдбуди қурбониёни фашизм ҳисобида шавад, ки ҳадафи асосии он мубориза бо идеологияи эҳёи фашизм мебошад. 1 Ҳамчунин нигаред.
Рӯзи байналмилалии бабр

Рӯзи байналмилалии бабр — як ҷашни солона ба ҷиҳат боло бурдани сатҳ огоӣ барои ҳифозат аз бабрҳо мебошад ва солона дар таърихи 29 июл баргузор мешавад. 1 2 Дар соли 2010 дар Иҷлоси Санкт-Петербург эҷод шуд. 3 Ҳадаф аз ин рӯз баланд шудани як системи ҷаҳонӣ барои ҳифозат аз зистгоҳҳои табиъии бабрҳо ва афзоиши огоҳии умумӣ ва пуштибонӣ аз масоил марбут ба ҳифозат аз бабр аст.
Рӯзи ҷаҳонии мардумсолорӣ

Рӯзи ҷаҳонии мардумсолорӣ — як рӯйдоди солона аст, ки дар 15 сентябр баргузор мешавад. Созмони Милали Муттаҳид ба манзури пуштибонӣ аз ҷунбишҳои зиддиистибдодӣ 15 сентябрро Рӯзи ҷаҳонии демукросӣ номидааст.
Рӯзи байналмилалии табиати ёбоӣ

Рӯзи байналмилалии табиати ёбоӣ Таърих Қарори таҷлили Рӯзи байналмилалии табиати ёбоӣ 20 декабри соли 2013 дар ҷаласаи 68-уми Ассамблеяи Генералии Созмони Милали Муттаҳид қабул шудааст. Пеш аз ин 20 декабри соли 1973 Конвенсия оид ба савдои байналмилалии намудҳои ҳайвоноти ваҳшӣ ва набототи ёбоии зери хатари нобудшавӣ қарордошта (Конвенсияи СИТЕС) қабул шудааст, ки иштирокдорони он 180 давлати дунё мебошанд. 1 Ҷумҳурии Тоҷикистон ба Конвенсия оид ба савдои байналмилалии намудҳои ҳайвоноти ваҳшӣ ва набототи ёбоии зери хатари нобудшавӣ қарордошта (Конвенсияи СИТЕС) 24 июни соли 2015 бо Қарори Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон таҳти 112 ҳамроҳ шудаст. Собиқ Котиби Генералии Созмони Милали Муттаҳид Пан Ги Мун 20 декабри соли 2013 дар паёми худ чунин гуфт: "Дар рӯзи байналмилали табиати ёбоӣ аз ҳамаи шаҳрвандон, ширкатҳо ва ҳукуматҳо даъват мекунам, ки нақши худро дар муҳофизати ҳайвонот ва рустаниҳои ёбоӣ, ки дар дунё мавҷуданд, гузоранд. Амали ҳар яки мо тақдири табиати ёбоии ҷаҳонро муайян мекунад. Ояндаи табиати ёбоӣ дар дасти мост". Рӯзи байналмилалии табиати ёбоӣ имконият медиҳад, ки ба гуногуншаклӣ ва зебоии нишонаи ҳайвонот ва набототи ёбоӣ диққат дода шавад. Инчунин ин рӯз барои баланд бардоштани маълумотнокии одамон оид ба аҷоиботи фаъолияти ҳифзи табиат мусоидат мекунад. Ба ғайр аз ин, Рӯзи ҷаҳонии табиати ёбоӣ моро аз зарурати тақвият бахшидани мубориза бо ҷиноятҳое, ки ба ин табиат марбутанд, хотиррасон мекунад. Он дорои натиҷаҳои дурударози иқтисодӣ, муҳитизистӣ ва ҷамъиятӣ мебошад. Ҷумҳурии Тоҷикистон дорои намудҳои гуногуни ҳайвонот ва рустаниҳо мебошад. То ба имрӯз аз ҷониби олимон ва мутахассисон зиёда аз 13 000 намуди ҳайвонот ва беш аз 4500 намуди рустаниҳои гулдор муайян карда шудааст. Вобаста ба ин баҳри пешгирии шикори ғайриқонунӣ ва ҳифзи олами ҳайвонот "Китоби сурх"-и Тоҷикистон соли 2016 дар таҳрири нав ба нашр расид, ки ба он 162 намуди ҳайвонот ва 226 намуди рустаниҳои нодир дохил гардидаанд. Дар нашри дуюми "Китоби сурх"-и Ҷумҳурии Тоҷикистон 222 намуди ҳайвонот ва 267 намуди рустаниҳои нодир дохил шудаанд. 1 Маълумот Конвенсия оид ба савдои байналмилалии намудҳои ҳайвоноти ваҳшӣ ва набототи ёбоии зери хатари нобудшавӣ қарордошта (Конвенсияи СИТЕС) аз 25 модда иборат буда, он ба андешидани тадбирҳои қатъӣ оид ба назорат, маҳдудияти савдо, пешгирии ҷойивазнамоии ғайриқонунии байналмилалӣ ва интиқоли намудҳои ҳайвоноту набототи зери хатари нобудшавӣ қарордошта тавассути сарҳади гумрукии кишварҳо танҳо бо тартиби мувофиқашудаи байналмилалӣ равона карда шудааст. Адабиёт.
Рӯзи байнулмилалии ёдгориҳо ва маконҳои таърихӣ

Рӯзи байналхалқии ҳифзи ёдгориҳо ва ҷойҳои таърихӣ - 18 апрел ҷашн гирифта мешавад. Ин сана аз ҷониби Маҷмааи Шӯрои байналмилалӣ оид ба ҳифзи ёдгориҳо ва ҷойҳои тамошобоби таърихӣ (ИКОМОС) назди ЮНЕСКО соли 1983, бо мақсади ҷалби ҷомеаи башар барои ҳифзи мероси умумибашарии фарҳангӣ муайян карда шудааст. Бори нахуст Рӯзи байналхалқии ҳифзи ёдгориҳо ва ҷойҳои таърихӣ 18 апрели соли 1984 дар мамолики дунё таҷлил гирифта шудааст. Дар Рӯзи байналхалқии ҳифзи ёдгориҳо ва ҷойҳои таърихӣ дар давлатҳои ботамаддун конфронсҳо ва чорабиниҳои ҷамъияти доир ба мавзӯи ҳифзи ёдгориҳои таърихию фарҳангӣ ва ҷойҳои таърихӣ баргузор гардида, осорхонаҳо дарҳои хешро ройгон ба ҳамаи хоҳишмандон боз мекунанд. Нигаред низ Манобеъ.
Рӯзи ҷаҳонии забони модарӣ

Рӯзи ҷаҳонии забони модарӣ — рӯзи 21 феврал аз тарафи ЮНЕСКО ба унвони Рӯзи ҷаҳонии забони модарӣ номгузорӣ шудааст. Номгузории ин рӯз дар конфронси умумии ЮНЕСКО дар соли 1999 ба манзури кумак ба танвъ забонӣ ва фарҳангӣ анҷом шудааст. Маҷмуаи умумии созмони миллали муттаҳид низ ба далели аҳамияти зиёди он, соли 2005-ро Соли Ҷаҳони Забонҳо зълом кард. Ин рӯз дар тақвими расмии Эрон ҳазф шудааст.
Рӯзи ҷаҳонии коргар

Рӯзи ҷаҳонии коргар, Рӯзи байналмилалии якдилии меҳнаткашон — дар 142 мамлакати ҷаҳон рӯзи 1 май, ҳафтаи аввали моҳи май ҷашн гирифта мешавад. Таърих 1 майи соли 1886 ташкилотҳои сосиалистӣ, коммунистӣ ва анархистии ИМА ва 1 май асосан намоишҳои Қувваҳои Мусаллаҳи ИҶШС ва роҳпаймойии коллективҳои меҳнатӣ баргузор дар пойтахтҳои ҷумҳуриҳои ИҶШС (инчунин дар ш. Душанбе) баргузор мегардид. 2 май, ки рузи истироҳат идгузаронии аҳолӣ бо хушу хурсандӣ берун аз шаҳр (маёвка) гузаронида мешуд. 1 майи соли 1886 ташкилотҳои сосиалистӣ, коммунистӣ ва анархистии ИМА ва Канада дар шаҳри Чикаго якчанд намоишҳои меҳнаткашонро ташкил намуданд. 4 май ҳангоми пароканда намудани намоишҳо аз ҷониби полис шаш нафар намоишчиён ҳалок гардиданд. Рӯзҳои дигар, дар задухурдҳои намоишчиён бо полис таркиши бомба ва тирпарронӣ рӯй дод, боз 8 наф. полис, 4 наф. коргарон кушта ва даҳҳо одамон захмӣ гаштанд. Дар таркиши бомба 4 наф. коргарони (анархистон) айбдор карда шуда бо ҳукми суд ба дор овехта шуданд (баъдтар ин айбнома исботи хешро наёфт). Ба хотираи қатлшудагон Конгресси Интернасионали (июли с. 1889 дар Париж) рӯзи 1 май -ро — Рӯзи якдилии меҳнаткашон эълон карда коргаронро даъват намудааст, ки минбаъд дар ҳамин рӯз намошҳои оммавиашонро бо талабҳои иҷтимои дар мамлакатҳояшон гузаронанд. Дар Русия баъд аз ғалабаи Инқилоби Октябри соли 1917 иди номбурда дар ИҶШС ба иди расмии давлатӣ мубаддал гашта буд. Дар давраи "сосиализми мутараққӣ" дар ИҶШС, намоишҳои Қувваҳои Мусаллаҳи ИҶШС барои нишон додани иқтидори ҳарбии давлат ва намоишҳои коллективҳои меҳнатӣ бошанд бо шиорҳои "дастгирӣ намудани муборизаи миллӣ — озодихоҳӣ", "якдилӣ бо муборизаи инқилобии меҳнаткашон бар зидди капитализм" ва "муборизаи суботкорона баҳри сулҳ ва сохтани ҷамъияти коммунистӣ" баргузор мегардиданд. Дар Тоҷикистони соҳибистиқлол 1 май ҳамчун Рӯзи байналмилалии коргарон аз ананаҳои давраи Иттиҳоди Шӯравӣ боқӣ мондааст. Вале намоишҳои оммавӣ ҳоло гузаронида намешаванд ва аз соли 1917 ҳамин руз, мувофиқи рӯзҳои ҳафта муқарар шудааст. Истиқболи 1 май дар мамлакатҳои ҷаҳон Иди 1 май ҳамчун иди расмии давлатӣ дар мамлакатҳои зерин қабул шудааст: Австрия, Албания, Аргентина, Арманистон, Аруба, Бангладеш, Беларус, Бельгия, Болгария, Боливия, Босния и Герцеговина, Бразилия, Венгрия, Венесуэла, Вьетнам, Гватемала, Германия, Греция, Гондурас, Гонконг, Ҷумҳурии Доминикан, Миср, Замбия, Зимбабве, Ҳиндустон, Иордания, Ироқ, Исландия, Испания, Италия, Камерун, Кения, Хитой, Колумбия, Коста-Рика, Кот-д"Ивуар, Куба, Латвия, Лубнон, Литва, Люксембург, Маврикий, Малайзия, Мальта, Марокко, Мексика, Молдова, Мьянма, Нигерия, Норвегия, Покистон, Панама, Парагвай, Перу, Польша, Португалия, Ҷумҳурии Гаити, Ҷумҳурии Кипр, Ҷумҳурии Македония, Федератсияи Русия, Румыния, Сальвадор, Сербия, Сингапур, Сирия, Словакия, Словения, Тоҷикистон,Таиланд, Туркия, Украина, Уругвай, Филиппин, Финляндия, Франсия, Хорватия, Чили, Чехия, Швеция, Шри-Ланка, Эквадор, Эстония,ҶАҶ, Кореяи Шимолӣ, Кореяи Ҷанубӣ.
Рӯзи миллии дав

Рӯзи миллии дав — севумин якшанбеи моҳи май, ки ҳамасола бо ташаббуси ниҳодҳои варзиш дар саросари Тоҷикистон ҳамчун рӯзи давидин шинохта шудааст. Таърих Рӯзи миллии дав дар Тоҷикистон бо фармони раисҷумҳур Эмомалӣ Раҳмон аз 28 марти соли 2007 ҳамасола дар севумин якшанбеи моҳи май дар саросари кишвар баргузор мешавад. Ҳадаф аз баргузории он таблиғи зиндагии солим, рушду тавсеъаи варзиш ва ҳамагонӣ кардани он эълом шудааст 1. Нигаред.
Рӯзи забони инглисӣ дар СММ

Рӯзи забони инглисӣ дар СММ — ҷашни байнулмилалиест, ки ҳамасола 23 апрел таҷлил карда мешавад 1. Ин ҷашн аз ҷониби Департаменти иттилооти ҷамъиятии СММ дар соли 2010 "барои таҷлили чандзабонӣ ва гуногунии фарҳангӣ, инчунин мусоидат ба корбурди баробари ҳамаи шаш забони расмии СММ" таъсис дода шудааст 2. Нигаред низ.
Рӯзи илм

Рӯзи илм дар Тоҷикистон - Бо Қарори Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳамасола 15 апрел чун Рӯзи илм қайд карда мешавад 1. Пайвандҳо.
Рӯзи истиқлоли ИМА

Рӯзи истиқлоли ИМА — рӯзи ба имзо расидани Эъломияи истиқлоли ИМА дар соли 1776, ки мустақилияти ИМА-ро аз Шоҳигарии Британияи Кабир эълон мекунад; дар Иелоти Муттаҳидаи Амрико 4 июл таҷлил мегардад. Рӯзи истиқлол рӯзи таваллуди Иелоти Муттаҳида ҳамчун кишвар озод ва мустақил ба ҳисоб меравад. Бештари амрикоиҳо ин ҷашнро танҳо бо номи санаааш — "Чоруми июл" ном мебаранд. Рӯзи истиқлол — ин иди миллии ИМА. 1 2.
Рӯзи истиқлоли Эстония

Рӯзи истиқлоли Эстония — ҷашни миллии Эстония ҳамасола 24 феврал ба буносибати қабули Эъломияи истиқлоли Эстония дар соли 1918 дар Таллин ҷашн гирифта мешавад, ки он рӯзи ташкилшавии Ҷумҳурии Эстония ҳисобида мешавад. Рӯз истиқлол, ки рӯзи миллии Эстония низ маҳсуб мешавад маъмулан ба ҳамроҳи консерт мусиқӣ ва режа иҷро мишавад.
Рӯзи истиқлол

Рӯзи истиқлол — яке аз идҳои паҳншудаи миллӣ, ки аз рӯзи ташаккул ва соҳибихтиёр гардидани давлат дар кулли кишварҳо ба муносибати ҷудошавӣ ва ё озод шудан аз давлатҳои мустамликадор бо тантана ҷашн гирифта мешавад. Дар Ҷумҳӯрии Тоҷикистон "Рӯзи истиқлол" муҳимтарин иди расмӣ башумор меравад ва онро — 9 сентябр, аз соли 1991 сар карда ҳар сол қайд мекунанд. Кишварҳое ки ин идро ҷашн мегиранд (солномаи таърих аз рӯи тартиб) Эзоҳ Шаблон:Примечания.
Рӯзи матбуоти тоҷик

Рӯзи матбуот — ҷашни касбии рӯзноманигорони Тоҷикистон, ки ҳамасола дар рӯзи 11 март таҷлил мешавад 1 2. Ин ҷашн ба муносибати нашр гардидани аввалин рӯзномаи форсии тоҷикӣ "Бухорои Шариф" дар таърихи 11 марти соли 1912 дар аморати Бухоро падид омадааст. Марти соли -солагии рӯзномаи "Бухорои Шариф" дар Тоҷикистон ботантана ҷашн гирифта шуд.
Рӯзи кайҳоннавардон

Рӯзи кайҳоннавардон — дар кишварҳои пасошӯравӣ рӯзи 12 апрел ба муносибати парвози нахустини инсон ба кайҳон таҷлил мешавад. Таърих ва таҷлили ид Кайҳоннавардӣ - тадқиқоти фазои кайҳонӣ бо ёрии аппаратҳои кайҳон, ки аз тарафи инсон идора мешавад. Аввалин маротиба азхудкунии кайҳон 4 октябри соли 1957 аз тарафи олимони Иттиҳоди Шӯравӣ ба роҳ монда шуда буд, дар ин рӯз ба кайҳон сафинаи фазоиро фиристоданд. Рӯзи 12 апрели соли 1961 соати 9 пагоҳирӯзии вақти Москва кайҳоннаварди шӯравӣ Юрий Алексеевич Гагарин бо киштии кайҳонии "Восток" аз космодроми "Байконур" гирди сайёраи замин парвози мадориро ба амал овард. Дар сатҳи киштӣ Юрий Гагарин муддати 108 дақиқа дар кайҳон парвоз кард. Дар давоми парвозаш дар киштии кайҳонӣ Юрий Гагарин хӯрок хӯрд, нӯшид ва хоб кард. Юрий Гагарин аввалин шахсест, ки бо чашми худ дидааст, ки Замин доирашакл аст. Манзарае, ки ӯ дар кайҳон дид, хеле зебо буд. "Офтоб дар кайҳон нисбат ба Замин бештар дурахшон аст. Ситораҳо дурахшонтар ва равшантар будаанд", - гуфта буд Юрий Гагарин. Барои ин парвозаш дар фазои кайҳон ба Юрий Гагарин унвони Қаҳрамони Иттиҳоди Шӯравӣ ва рутбаи майор дода шуд. Парвози Юрий Гагарин саҳифаи нави таърих дар кайҳонро кушод. Дар даврони Иттиҳоди Шӯравӣ ин рӯзи хотирмон бо фармони Президиуми Шӯрои Олии Иттиҳоди Шӯравӣ аз таърихи 12 апрели соли 1962 муқаррар гардид. Бояд гуфт, ки аввалин кайҳонаварди шӯравӣ Ю.Гагарин 9 марти соли 1934 дар вилояти Смоленскӣ Федератсияи Русия ба дунё омадааст. Ҳангоми омодагӣ ба парвози аввалин ба кайҳон ғайр аз Гагарин боз 20 нафар довталаб буданд. Онҳо аз байни дидбонҳои (лётчикҳои) қиркунанда интихоб шуда буданд. Аз байни 20 нафар довталаб 6 нафар интихоб гардида буд. Гагарин дар лаҳзаҳои охирон барои парвоз интихоб мешавад. Баъд аз Юрий Гагарин бори дуввум кайҳонаварди америкоӣ Нил Армстронг 21 июли соли 1969 аввалин қадамҳои худро дар рӯи сайёраи Моҳ гузошт ва гуфт - "Ин қадами хурд барои як шахс, лекин ҷаҳиши калон ба ҳамаи инсоният аст". Кайҳоннавардӣ ба комёбиҳои нав қадам монда истодааст, туризми кайҳонӣ фаъолона тараққӣ карда истодааст. Кайҳонавардон боз ба кашфи рӯи сайёраи Моҳтоб гузаштанӣ ҳастанд ва нигоҳи худро ба сӯи сайёраи Миррих сафарбар намудаанд. 1 Филателия ва нумизматика.
Рӯзи миллии шеъру адаби порсӣ

Рӯзи миллии шеъру адаби порсӣ — солрузи даргузашти Шаҳриёр бо тасвиб Шӯрои олии инқилоби фарҳангӣ, ки ҳамасола 18 сентябр (27 шаҳривар) таҷлил мешавад.
Рӯзи муҳандис

Рӯзи муҳандис — дар гоҳшумории расмии Эрон рӯзи панҷуми исфандмоҳ мутобиқ бар 24 феврали гоҳшумории мелодӣ мебошад. Ин рӯз ба ёди донишманди бузурги эронӣ Хоҷа Насируддини Тӯӣ ба сабт расид. Ҳар сол ҳамзамон бо ин рӯз ҳамоишҳо ва маросими мухталифе баргузор мешавад.
Рӯзи оташбас

Рӯзи оташбас ҳар сол ба муносибати ҷашни оташбас дар соли 1918, ки Ҷанги Якуми Ҷаҳон ба поён расидааст, 11 ноябр қайд карда мешавад. Дар Британияи Кабир, Канада, Австралия ва Зеландияи Нав онро бо номи Рӯзи ёдбуд мешиносанд. Дар Иёлоти Муттаҳида онро Рӯзи собиқадорон меноманд. 1 Рӯзи оташбас дар Фаронса иди миллӣ ва дар Сербия таътили қонунист. 2 Дар Лаҳистон он ҳамчун Рӯзи истиқлолият таҷлил карда мешавад. 3 Маросимҳо дар кишварҳои мухталиф, дар ёдбудҳои ёдбуд, аз ҷумла Сенотаф дар Лондон, ба муносибати рӯзи оташбас баргузор мешаванд. 4 Дар соли 2018, беш аз 70 пешвоёни ҷаҳон дар Порис барои таҷлили садсолагии оташбас ҷамъ омаданд.
Рӯзи модар

8 март — иди байналмилалӣ, ба шарафи модар ҷашн гирифта мешавад. Дар Тоҷикистон Истиқболи Рӯзи модар аз замони шӯравӣ ба мо мерос мондааст. Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон "Дар бораи рӯзҳои ид" аз 3 ноябри соли 1995, 98 номгузории "Рӯзи байналхалқии занон" — ро ба Рӯзи модар иваз намудааст. 1 Рӯзи модар ҳар сол дар Тоҷикистон ҷашн гирифта мешавад. Дар арафаи рӯзи 8 март ба муносибати рӯзи ид бо ташаббуси мақомоти давлатӣ, ташкилотҳои ҷамъиятӣ ва ҷузъу томҳои низомӣ чорабиниҳои ҷамъиятию сиёсӣ андешида мешаванд. Нисбати модарон ва занон чорабиниҳои идонаи фарҳангӣ баргузор мегарданд. Мардон ва ҷавонон ба модарону бонувон туҳфаву гулдастаҳо дастрас мекунанд. Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон модарону бонувонро бо иди Рӯзи модар табрику муборакбод менамояд. 8 март — тибқи Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон "Дар бораи рӯзҳои ид", рӯзи истироҳат муқарар шудааст. Шеърҳо дар васфи Модар Лоиқ Шералӣ Ишқи Лоиқ ба модараш мояи даҳҳо шеъри нағзи ӯ буда, ки баъдан дар маҷмӯъаи "Модарнома" гирди ҳам омад ва беандоза маҳбуб шуд. Овозхонони тоҷик бисёре аз ин ашъорро табдил ба суруду тарона кардаанд: Ё: Эраҷ Мирзо Нигаред.
Рӯзи ҷаҳонии сил

Рӯзи ҷаҳонии сил, ё Рӯзи ҷаҳонии мубориза бо бемории сил — рӯзе хотирмон, ки ҳар сол дар таърихи 24-уми март ҷашн гирифта мешавад, ки бо ташаббуси Созмони ҷаҳонии беҳдошт дар соли 1993 бемории сил як мушкили ҷаҳонӣ эълон шуда буд. Ҳадафи Рӯзи ҷаҳонии мубориза бо бемории сил (СП) баланд бардоштани сатҳи огоҳӣ дар бораи ҳамагирии ҷаҳонии сил ва талошҳо барои хотима додан ба ин беморӣ мебошад. 24 март бо сабаби он интихоб шуд, ки дар ин рӯз дар соли 1882 микробиологи немис Роберт Кох дар бораи кашфкунандаи барангезандаи сил хабар дод. Дар айни замон, бемории сил ҳар сол тақрибан 1,6 миллион нафарро мекушад, ки қисми зиёди онҳо (тақрибан 95 %) сокинони кишварҳои рӯ ба тараққиянд. Сил ҳар сол калонсолонро нисбат ба дигар сироятҳо мекушад. Дар кишварҳои ҷаҳони сеюм, барои тақрибан 26 % фавтҳоро сил масъул аст. Ҷиддитарин вазъи бемории сил дар маҷмӯъ дар кишварҳои Африқо мебошад. Африқо тақрибан 29 % ҳолатҳои сайёра ва 34 % фавтидагон аз ин сироятро ташкил медиҳанд. Дар 15 соли охир гирифторӣ ба бемории сил дар Африқо ду баробар афзуда, ба сари ҳар 100 000 нафар аз 149 ба 343 ҳолат расидааст. Афзоиши ташвишовари шумораи ҳолатҳои шаклҳои ба антибиотикҳо муқовиматдори сил нигаронкунанда аст. Вазъияти аз ҳама хатарнок дар ҷаҳон аз ҷиҳати сили ба доруҳои тобовар — марговартарин ва хатарноки он — дар Федератсияи Русия ба назар мерасад 1 2 3. Дар Федератсияи Россия дар соли 2009, 105.530 ҳолати нави гирифторӣ ба бемории сил ошкор карда шуд. Бино ба иттилои охирин, аз бемории сил, ки табобатшаванда аст, дар Тоҷикистон 10 ҳазор нафар беморанд, гарчанде ки дар солҳои охир ин нишондод поён омада бошад. Мавзӯи рӯз Нигаред низ.
Рӯзи Қувваҳои Мусаллаҳи Ҷумҳурии Тоҷикистон

"Рӯзи Қувваҳои Мусаллаҳи Ҷумҳурии Тоҷикистон" — дар Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳар сол дар 23 феврал ҷашн гирифта мешавад. Таърих Дар замони шуравӣ 23 феврал ҳамчун иди Қувваҳои Мусаллаҳи Иттиҳоди Шӯравӣ ҷашн гирифта мешуд. Баъд аз эълон гардидани Истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон қисмҳои низомии собиқ Иттиҳоди Шӯравӣ миллӣ гардонида нашудаанд. Пешниҳоди идкунии "Рӯзи Қувваҳои Мусаллаҳи Ҷумҳурии Тоҷикистон" дар ибтидои Ҷанги шаҳрвандии Тоҷикистон ба миён омадааст. 23 феврали соли 1993 аз ҷумлаи ихтиёриёни "Фронти халқии Тоҷикистон", ки ҳамчун ҳимоятгарони низомии Хукумати Тоҷикистон ташкил ёфта буданд, дар майдони марказии пойтахт ш. Душанбе паради низомӣ баргузор гардид. Дар он намоиш аз "Фронти халқии Тоҷикистон" ҷониби кумондони "Фронти халқии Тоҷикистон" дархост карда шуд, ки 23 феврал ҳамчун иди Артиши миллӣ эътироф карда шавад. Баргузории ид 23 феврал тибқи Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон "Дар бораи рӯзҳои ид", ҳамчун Рӯзи Қувваҳои Мусаллаҳи Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон ба иди расмии давлатӣ табдил ёфтаст ва ҳар сол ҷашн гирифта мешавад. 1 Ба муносибати рӯзи ид бо ташаббуси мақомоти давлатӣ, ташкилотҳои ҷамъиятӣ ва ҷузъу томҳои низомӣ чорабиниҳои ҷамъиятию сиёсӣ андешида мешаванд. Бонувон ва духтарон дар арафаи ид мардону ҷавононро табрик мекунанд. Парадҳои ҳарбӣ, салюти артиллерӣ ва оташбозӣ дар рӯзҳои ид мувофиқи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон ва бо тартиби муайянкардаи Вазорати мудофиаи Ҷумҳурии Тоҷикистон ба ҷо оварда мешаванд. 20-солагии Қувваҳои Мусаллаҳи ҶТ 23 феврали соли 2013 дар Тоҷикистон — 20-солагии Қувваҳои Мусаллаҳи Ҷумҳурии Тоҷикистон 2 ҷашн гирифта шуд. Паради ҳарбӣ, салюти артиллерӣ ва оташбозӣ дар рӯзи ид, дар Душанбе баргузор гардид. Ба муносибати рӯзи ид бо ташаббуси мақомоти давлатӣ, ташкилотҳои ҷамъиятӣ ва ҷузъу томҳои низомӣ чорабиниҳои ҷамъиятию сиёсӣ шуда гузаштаанд. Парад бо фармони вазири мудофиаи генерал Шералӣ Хайруллоев ва фармондеҳи қувваҳои замин генерал Латиф Файзиев фармон дод. Пайвандҳо.
Рӯзи ҷаҳонии китоби кӯдак

Рӯзи ҷаҳонии китоби кӯдак — 2 апрел ба ифтихори зодрӯзи Ҳанс Кристиан Андерсен, нависандаи достонҳои кудакон номгузорӣ шудааст. Ҳар сол дар ин рӯз тавассути Дафтари Байналмиллали Китоб барои Насли Ҷавон маросими бошукуҳе ба муносибати барои бузургдошти мақоми Китоби Кудак ва Адабиёти Кудак ва Навҷавон дар кишварҳои ҷаҳон маросими ин рӯз ҳар сол дар яке аз кишвари ҷаҳон ки узвият дорад баргузор мешавад ва ин кишвар пустер (газетаи деворӣ) ва пайёми рӯзи ҷаҳонии китобро таҳия мекунад. Нигаред.
Рӯзи ҷавонони Ӯзбекистон

Рӯзи ҷавонони Ӯзбекистон ҷашни миллии Ӯзбекистон буда, ҳамасола 30 июн — Рӯзи таъсисёбии Иттиҳоди ҷавонони Ӯзбекистон таҷлил мегардад. Аввалин бор Президенти Ҷумҳурии Ӯзбекистон Шавкат Мирзиёев 30 июни соли 2017 дар Анҷумани Ҳаракати ҷамъиятии ҷавонони "Камолот" эълон намуда, дар бораи таҷдиди сохтори Ҳаракат ва ташкилоти нав — Иттифоқи ҷавонони Узбекистонро бо мақсаду вазифаҳои нав ташкил диҳад. Қонун дар Бораи муқаррар намудани Рӯзи ҷавонони Ҷумҳурии Узбекистон ба имзо расонида аз тарафи президенти Ҷумҳурии Ӯзбекистон аз 25 августи соли 2018 қабул шудааст 1. Дар давоми ҳафта дар арафаи ид дар саросари Ӯзбекистон чорабиниҳои идонаи маънавию маърифатӣ, мусобиқаҳои варзишӣ, барномаҳои фарҳангӣ, вохӯриҳои ҷавонон бо роҳбарони ҳукуматҳои маҳаллӣ баргузор мешаванд. Таҷлили Рӯзи ҷавонон рӯзи 30-юми июн дар варзишгоҳу хиёбонҳои марказии ноҳияҳо, шаҳрҳо ва марказҳои вилоятӣ бо баргузории гала-консертҳо ба анҷом мерасад. Дар ин рӯз дар саросари кишвар ба як гурӯҳ ҷавонони лаёқатманд аз тамоми манотиқи кишвар барои дастовардҳои хоса дар соҳаҳои илм, маориф, тиб, фарҳанг, адабиёт, санъат, варзиш, истеҳсолот, ҷоизаи давлатии "Мард Уғлон" сарфароз гардонида мешаванд. Барои ҷавонони кишвар медали "Келеҷак бунёдкори" низ таъсис ёфтааст.
Рӯзи ҷаҳонии бод

Рӯзи ҷаҳонии бод — рӯйдоде ҷаҳонӣ аст, ки дар рӯзи 15 июн дар саросари ҷаҳон баргузор мешавад. Он тавассути ва (Шӯрои ҷаҳони энержии бодӣ) созмонедеҳӣ шудааст 1. Дар ин рӯз энержиии бодӣ гироӣ дошта мешавад, дар чунин рӯзе дар мавриди ин энержӣ иттилоот мубодила мешавад ва бузургсолону бачаҳо дар мавриди энержии бод, қудрату имконоте, ки барои тағйири дунё вуҷуд дорад, пай мебаранд. Анҷумани миллии энержии бодӣ ва ширкатҳое, ки дар тавлиди энержии бод ширкат доранд дар бисёре аз кишварҳои ҷаҳон дар заминаи тавлиди энержии бодӣ мушорикат доранд. Дар соли 2011, рӯйдодҳое дар 30 кишвар ва 4 қора баргузор шуданд.
Рӯзи ҷаҳонии бидуни тамоку

Рӯзи ҷаҳонии бидуни тамоку - 31 май дар аксари кишварҳои ҷаҳон бо маҳфилҳои зидди тамоку ва таблиғи шеваи солими зиндагӣ қайд мешавад. Созмони Ҷаҳонии Беҳдошт имсол гуфтааст, дар ҳоле ки дар бархе аз кишварҳо бо талошҳои давлат ва мардум тамокукашӣ рӯ ба коҳиш ниҳодааст, дар мамолики Осиё тақрибан ҳеч чорае зидди хатари тамоку гирифта намешавад ва бемории саратон дар ин қора то соли 2020 метавонад 60% бештар шавад.
Рӯзи ҷаҳонии ботлоқзорҳо

Рӯзи ҷаҳонии ботлоқзорҳо — рӯзи байналмилалӣ, ки 2 феврал ҳар сол дар саросари сайера ҷашн гирифта мешавад 1. Таърих "Рӯзи ҷаҳонии ботлоқзорҳо" аз соли 1997 дар ҷаҳон таҷлил мешавад. Санаи ҷашнгирии ин рӯз тасодуфан интихоб нашуда буд: маҳз дар ҳамин рӯз, 2 феврали соли 1971, дар шаҳри Ромсар (устони Мозандарон)-и Эрон "Конвенсияи ботлоқзорҳо" имзо шуда буд. Ин ҳуҷҷат бештар бо номи "Конвенсияи Ромсар" шинохта шудааст. "Конвенсияи ботлоқзорҳо" бо мақсади ҳифзи ботлоқзорҳои дорои аҳамияти байналмилалӣ ба имзо расид. Нигаред низ.
Рӯзи ҷаҳонии волидон

Рӯзи ҷаҳонии волидон — дар иҷлосияи 66 Маҷмаи Умумии Созмони Милали Муттаҳид (қарордоди 66292) сентябри соли 2012 қабул шудааст. Ин ҷашн аз соли 2013 ҳамасола ба муносибати ҷашни волидони ҷаҳон 1 июн қайд карда мешавад. Ҳадафи ҷашн — беҳдошти қимматҳои умумибашарӣ, муҳофизат ва паҳн намудани он ҳамчун як сутуни мустаҳками ахлоқи ҳамидаи оилавӣ мебошад. Оила (пеш аз ҳама волидон) барои тарбияву муҳофизати кӯдакон ҷавбгар буда дар муҳити оила ба инкишофи ҳамаҷонибаи саодат мандона, бо муҳаббат саҳмихешро мегузоранд. Волидон дар ҳамаи кунҷу канори дунё бе истиснои фарқияти миллӣ, нажодӣ, динӣ ва маданӣ мураббия ва муаллимони асосии кӯдакон мебошанд. Волидон ҷанини оила ва асоси ҷомеаи инсонӣ мебошанд. 1 Инчунин нигаред.
Рӯзи ҷаҳонии китоб ва ҳаққи муаллиф

Рӯзи ҷаҳонии китоб ва ҳаққи муаллиф — аз соли 1996 ҳамасола 23 апрел таҷлил карда мешавад. Рӯзи ҷаҳонӣ дар иҷлосияи 28-уми ЮНЕСКО 15 ноябри соли 1995 (қатъномаи 3.18) эълом шудааст.
Рӯзи ҷаҳонии мубориза бо фасод

Рӯзи ҷаҳонии мубориза бо фасод — аз замони тасвиби Дафтари муқобила бо маводи мухаддир ва ҷурми Созмони Милали Муттаҳид дар 31 октябри 2003, ба таври солона дар 9 декабр ҷашн гирифта мешавад.
Рӯзи ҷаҳонии назорат бар об

Рӯзи ҷаҳонии назорат бар об — дар соли 2003 ва тавассути Бунёди оби пок дар Амрико поягузорӣ шудааст. Ин рӯйдод, як барнома тавсеаи омӯзиши ҷаҳонӣ буда ва ҳадафи он, эҷоди огоҳӣ ва мушорикати умумӣ дар муҳофизат аз захираҳои обӣ дар гӯшаву канори ҷаҳон аз тариқи тавонмандсозии афрод дар анҷоми назоратҳои пояӣбар манобеъи обии минтақаи худ мебошад.