ArabovMK/tajik-wikipedia-corpus huggingface dataset:
Замайтсево (ноҳияи Иванов, Иванов)

Замайтсево — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад. Деҳа дар ҳайати ноҳияи Иванов, ки дар вилояти Иванов қарор дорад, дохил мешавад.
Замелничний (ноҳияи Новохоперск, Воронеж)

Замелничний — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад. Деҳа дар ҳайати ноҳияи Новохоперск, ки дар вилояти Воронеж қарор дорад, дохил мешавад.
Замзам (Занд)

"Замзам" – номи китоби сурудҳои аввалин паёмбари ростин Зардушт. дар асотири Аҷаму Араб номи чашма ва ё чоҳест дар наздикии Каъба (Макка). образи бадеӣ дар адабиёти форс-тоҷик. "Замзам" аввалин китоби ҷомеъи сурудҳои ситоишии мавсимию маросимӣ, ки Зардушт тадвину таҳия намудааст. Дар сурудҳои "Замзам" тавсифи оламу коинот, табиат, ситоиши хирад, андешаи нек, пиндори нек ва волотарин армонҳои инсон таҷассум ёфта, назди ниёкони мо дар маросимҳои ниёишӣ, ёдбуди дӯстону наздикон суруда мешудаанд. Сурудаҳои "Замзам" таркибан силсилавӣ буда, дар ҷараёни иҷро вобаста ба мавзӯъ, ҷараёнгири воқеот дар чанд қисм суруда мешудаанд. Минбаъд ин сабк, равияи эҷоду иҷрои сурудҳои мавимию маросимии силсилавӣ дар замони Сосониён маҷмӯи нави асарҳои таркибан мураккаби ҳирфаии "Каркукӣ", "Ласкавӣ", "Ароманӣ"-ро рӯи саҳна овард. Устоди ромишгарон Борбади Марвазӣ маҷмӯи силсилавии усодонаи мусиқии "Срот-и Хусравоник" ("Хусравони воч"- "Сурудҳои Хусравонӣ")-ро дар заминаи сурдҳои "Замзам" тартиб додааст. Адабиёт Ризоқулихони Ҳидоят, Маҷмаъу-л-фусаҳо., Теҳрон, 1295; Ҳумоиҷ, Таърихи адабиёт дар Эрон, Табриз, 1348; Кристенсен А. Эрон дар замони Сосониён, Теҳрон, 1333; Диншоҳи Эронӣ, Ахлоқи Эрони бостонӣ, Бомбай, 1930; Муҳаммад Муъин, Мазди Ясно ва адаби Теҳрон, 1338; Таърихи Сиистон, Теҳ-рон, 1314; Баҳром Фараҳвашӣ, Фарҳанги Паҳлавик, Теҳрон, 1346; Ибни Зайла, Китоб-ал-кофӣ-ал-мусиқӣ, Бағдод, 1964; Берунӣ, Осору-л-боқия.., Теҳрон, 1341; Розонӣ, шеъру мусиқӣ ва созу овоз.., Теҳрон, 1342.. низ.
Замин (истилоҳ)

Замин (истилоҳ) — объекти табиие, ки қонун муҳофизат мекунад. Маънои васеи истилоҳи замин ин тамоми кураи вай 6о ҳамаи компонентҳояш фаҳмида мешавад. Маънои маҳдудаш бошад, қабати хоки ҳосилдори болоии кураи замин асг, ки функсияҳои иқтисодӣ, экологиро иҷро мекунад. Дар илми ҳуқуқшиносӣ ҳуқуқи замин гуфта соҳаи алоҳидаи ҳуқуқро меноманд, ки маҷмӯи муносибатҳоро оид ба соҳибй кардан, истифода бурдан ва ихтиёрдорӣ намудани ресурсҳои заминиро ба танзим медарорад. Ядрои ҳуқуқи заминро меъёрҳои ҳуқуқи гражданӣ ташкил медиҳанд.
Замбия

Замбия (англисӣ:) — яке аз кишварҳои Африқо аст. Дар Африқои Шарқӣ қарор гирифтааст. Масоҳаташ 752,614 км буда аҳолиаш аз 9,959,037 тан иборат аст. Пойтахт — Лусака Таърих Бахшбандии кишварӣ Иқтисодиёт Аҳолӣ Фарҳанг ва маорифПайвандҳо Эзоҳ Алҷазоир Ангола Бенин Ботсвана Буркина-Фасо Бурунди Габон Гана Гвинея Гвинея-Бисау Гомбиё Ҷибути Миср Замбия Зимбабве Кабо-Верде Камерун Кения Комор Ҷумҳурии Демократии Конго Ҷумҳурии Конго Кот-д"Ивуар Лесото Либерия Либиё Маврикий Мавритания Мадагаскар Малави Мали Мағриб Мозамбик Намибия Нигер Нигерия Руанда Сан-Томе ва Принсипи Свазиленд Сейшел Сенегал Сомали Судон Сиерра-Леоне Танзания Того Тунис Уганда Ҷумҳурии Африқои Марказӣ Чад Гвинеяи Истивоӣ Эритрея Эфиопия Ҷумҳурии Африқои Ҷанубӣ Судони Ҷанубӣ Қаламравиҳои вобаста: Қаламрави Биритониё дар Уқёнуси Ҳинд Саҳрои Ғарбӣ Ҷазираҳои Канорӣ Мадейра Майотта Мелиля Реюнон Сант Ҳелено, Аснешн ва Тристон-до-Куно Ҷазираҳои Эпарсе Сеута Кишварҳои бо расмият маҳдуд: Озовод Ҷумҳурии Демократии Арабии Саҳро Таъсиси давлатӣ дар қаламрави Сомали (Авдаленд Галмудуг Ҷубаленд Пунтленд Сомалиленд Хатумо Ҳимон ва Ҳеб).
Замзор (ноҳияи Нижнеудинск, Иркутск)

Замзор — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад. Деҳа дар ҳайати ноҳияи Нижнеудинск, ки дар вилояти Иркутск қарор дорад, дохил мешавад.
Замбурӯғчой

Занбурӯғчой — нӯшокии гуворо ва маъруф. Замбурӯғчойро аз медузомитсет ном занбӯруғ тайёр мекунанд. Медузомитсетро занбӯруғи лионӣ, занбӯруғи баҳрӣ, занбӯруғи занбӯруғи кваси баҳрӣ низ меноманд. Вай ҷисми ғафси яхнимонанди рангаш сафеди зарди ҷигарии гулгун буда, дар рӯи моеи ғизоӣ – чои ширин шино мекунад. Медузомитсет метавонад афзоиш ёфта, рӯи маҳлули ғизоиро пурра фаро гирад. Бинобар ин дар шароити истеҳсолот массаи он гоҳе ба 100 кг мерасад. Соли 250 то м. дар маъхази чиние номи З. сабт шудааст. Хитойиҳо онро мабдаи ҳаёт ва давои беҳсозандаи кори узвҳои ҳозима меҳисобиданд. Миёнаҳои асри 19 он дар Руссия низ маъмул гашт. Барои тайёр кардани З. бештар аз чойи сиёҳ ва шакар истифода мебаранд. Дар таркиби З. ду микроорганизми ҳамзист – занбӯруғҳои хамирмояшакл ва бактерияҳо мавҷуданд. Занбӯруғҳо шакарро ба спирт, ангидриди карбон ва бактерияҳо спирти этилро туршонида, ба асид (кислота)-и атсетат табдил медиҳанд. З. таъми нордон дорад. Онро дар шароити хона ба ин тарз таҳия мекунанд: банка (маъмулан 3-литра)-ро бо сода шуста, аз нисф зиёд чойи ширгарм ва қадре шакар (100 г шакар барои 900 мл чой) меандозанд. Занбӯруғ (ё як қисми он)-ро дар оби ҷӯшидаи ширгарм шуста, ба даруни банка мегузоранд. Сипас даҳони банкаро бо дока баста, дар ҷои гарм (бояд нури офтоб нарасад) нигоҳ медоранд. З. баъди як ҳафта тайёр мешавад. Пеш аз истифода З.-ро бо дока полидан лозим аст (занбӯруғро такроран истифода мебаранд). З. давои маҳвсозандаи бактерияҳост. Бинобар ин онро ҳангоми бемориҳои шадиди гулӯ, роҳи нафас ва милки дандонҳо тавсия медиҳанд. З. кори меъдаву рӯдаҳоро ба низом медарорад. Истеъмоли он хосса барои шахсони туршии меъдаашон паст муфид аст. З. барои табобати атеросклероз ва бемории ҳипертония манфиат дорад. З. холестерини хунро кам карда, барои муолиҷаи дарди сар, дарди дил, бехобӣ, қабзият ва бемориҳои рӯда нафъ дорад. Истеъмоли З. ба шахсони гирифтори бемории қанд ва туршии меъдашон зиёд мамнуъ аст. З.-ро барои муолиҷаи захмҳои фасоднок ва ҷои сӯхта низ истифода мебаранд.
Замин ва ҳавас

"Замин ва ҳавас" — як теленовелаи бразилӣ аст, ки аз ҷониби Уолсир Карраско офарида шудааст. 1 Он аз 8 майи соли 2023 то 19 январи соли 2024 дар намоиш дода шуд. Дар ин сериал Барбара Рейс, Кауа Реймонд, Глория Пирес, Тони Рамос, Пауло Лесса, Агата Морейра ва Ҷонни Массаро бозӣ мекунанд.
Заминбардорӣ

Заминбардорӣ — дар санъати меъморӣ сабки хосси кандакории нисбатан ҳамвор. Замин ҳангоми ороиш ва нақшу нигори дар, дарвоза ва сутунҳо истифода мешавад. Тарзу усули ин навъи кандакорӣ чунин аст: аввал ба рӯи чӯб бо қалам нақш мекашанд ва баъд онро бо абзори нӯгтези наҷҷорӣ бурида мегиранд. Сипас ба воситаи шутургардан-зидус (як навъ искана) замини онро тоза мекунанд. Умқи нақши Замин 5-10 мм буда, ҷои он бо гурсунба холкӯбӣ мешавад. Кандакорону гачкорон дар фаъолияти ҳунариашон барои ҳамвору назаррабо ва ҷолибу зебо шудани дару панҷара, дарвоза ва сутунҳо аз Замин истифода мебаранд. Устоҳои чӯбкору гачкори тоҷик аз шеваи Замин дар ороиши чойхонаҳои шаҳрҳои Хуҷанд, Кӯлоб, Хоруғ, Данғара, бахусус "Кохи Наврӯз" дар Душанбе ва ғ. истифода бурдаанд.
Замин (ҳунари ороишӣ)

"Замин" — таг, пасманзар, ҷузъи ҳунарҳои ороиши амалӣ ва тасвирӣ, ки акс ё нақш дар заминаи он канда, дӯхта ё кашида мешавад. Рассомон, наққошон, кандакорон, ҳаккокон, гулдӯзон аз усулҳои гуногуни "Замин" истифода мекунанд. Ҳангоми офаридани асари тасвирӣ, мас. портрет рассом бо тасвири манзараи деҳ ё шаҳр, намои берун ё дохили бино, табиат ва ғ. тавассути "Замин" дар бораи муҳити атроф, тарзи зиндагии қаҳрамон ва мақому манзалаташ маълумот медиҳад. Дар санъати тасвирӣ "Замин" бештар барои тақвияти дидгоҳ ва андешаҳои амиқи бадеию зебоишиносӣ ва фалсафии эҷодии рассом ҷузви муҳим ба шумор меравад. Дар кандакории рӯи чӯб ва санъати ҳаккокӣ "Замин" унсури умумӣ буда, вобаста ба навъи нақш, услуб, инчунин завқи хосси ҳунарманд мавриди истифода қарор мегирад. Дараҷаи бадеияти нақш ба хусусияти "Замин" вобаста аст. Дар амали кандакорони бухороӣ нақшҳое мавҷуданд, ки тариқи харош додани "Замин" офарида шудаанд. Дар санъати кандакорӣ ва маснуоти мисии ҳаккокишудаи Осиёи Миёна нақшҳои услубан хоссе мушоҳида мешаванд, ки барҷаста набуда, бо сатҳи "Замин" баробаранд. Баъзан "Замин"-и кандакориҳои рӯи чӯб дорои нақшҳои якчандқатораи мураккаб, инчунин нақшҳои умқию сатҳии бисёр ҷолиб мебошанд (дари мақбараи Гӯри Мир, асри 16, Самарқанд, дарҳои ҳозираи Осорхонаи таъриху кишваршиносии ш. Хоруғ, Ганҷинаи мероси хаттии ба номи А. Мирзоеви АИ Ҷумҳурии Тоҷикистон ва ғ.). Мураккабтарин навъи нақши кандакории рӯи чӯб — калламуқарнас бо нақшҳои панҷқабатаи дорои чор "Замин" (номи нақши "чорзамин" низ аз ҳамин ҷост) таркиб меёфт. Ифода ва моҳияти бадеию зебоии асарҳои кандакорӣ ва ҳаккокӣ ба хусусиятҳои "Замин" вобаста аст. Дар офаридаҳои ҳунармандони ш-ҳои Истаравшан, Хуҷанду Исфара усули нақшунигори мудаввар бештар ба назар мерасад. Дар осори меъмории Бухорову Самарқанд ҳунармандон барои назаррабоӣ ва барҷастагии тасвирҳо аз сабку усули калламуқарнас истифода кардаанд. Дар ҳаккокӣ "Замин"-ро бештар бо истифода аз гурсунбаи филиззӣ бо нақшҳои мудаввар оро медиҳанд. Усули ҳаккокии "Замин" бештар дар маснуоти ҳунармандони эронӣ маъмул аст. Дар асарҳои ҳунармандӣ ифодаҳои бисёр нафиси коркарди чӯб, маводди филиззӣ, гач ва ғ. ба назар мерасанд. Ин сабку кори ҳунарӣ дар санъати кандакорию ҳаккокӣ дорои ифодаҳои хосси тазйинӣ буда, бисёр нафису чашмгиранд. Дар санъати гулдӯзӣ ва зардӯзӣ низ "Замин" мавқеи муҳим дошта, "Замин"-и матои гулдӯзӣ (сӯзанӣ, борпӯш, ҷойнамоз, чодар ва ғ.) асосан худи он (сатин, чит, суф) ба шумор меравад. "Замин"-и гулдӯзӣ, маъмулан, сурх, ҷигарӣ, сафед, зард, гулобӣ ва ғ. мешавад. Барои таносуби рангҳо ва кам ба назар намудани "Замин" бар ҳошияи косагулу лолагулҳо ҳар гуна нақшҳои ислимию ҳандасӣ медӯзанд. Маъмулан, дар "Замин" ҷои холӣ ҳар қадар кам бошад, нақшҳои гулдӯзишуда ҳамон қадар назаррабо намудор мегарданд.
Заминбофӣ

Заминбофӣ — як тарзи бофтани матоъ, ки дар дукони заминӣ иҷро мешуд. Заминбофӣ бештар дар минтақаҳои Зарафшон ва Рашту Дарвоз маъмул буд. Онро бонувон аз ресмони пахтагину пашмин дар дастгоҳи одие, ки дар замини ҳамвор устувор шуда буд, анҷом медоданд. Дукони заминбофӣ аз ду чӯби мувозӣ ва болочӯб барои овехтани тахтачаи ресмонбандӣ иборат буд. Чӯбҳо аз ду тарафи муқобил ба замин мустаҳкам кӯфта мешуданд ва нӯги торҳоро ба онҳо мебастанд. Дар Варзоб онро "дукони заминакӣ" мегуфтанд ва дар он пойтоба мебофтанд. Дарозии матоъ барои пойтоба 2,5 м, бараш 15-20 см буд. Бонувони Дарвоз тавассути дукони Заминбофӣ ғайр аз матоъ, инчунин барои куртаву тоқиҳо шероза мебофтанд. Шерозаҳо аз 3 ё 5 рах иборат буда, бо риштаҳои сурху сиёҳ бофта мешуданд. Ва ҳар нақш номи худро дошт, масалан, нақши серахаро "секӯка" ё "кирмак" ва нақши панҷрахаро чашми булбулак меномиданд.
Заминвасла

Заминвасла — бо филиз ба замин пайваст намудани дастгоҳҳо, таҷҳизот, мошин ва абзорҳои электрӣ. Заминвасла барои муҳофизат аз таъсири номатлуби ҷараёни электрӣ хидмат мекунад. Заминвасла аз филиззоти заминпайваст (лӯлаҳои пӯлодӣ ё филиззи р. о.-и ба таври амудӣ ба замин гӯркардашуда ё аксар вақт тасмаҳои уфуқии мисӣ) ё симҳое, ки онҳоро бо қисмҳои ба замин пайвастшавандаи таҷҳизот алоқаманд мекунанд, иборат аст. Барои кам кардани муқовимат заминпайвастҳоро дар сатҳи обҳои зеризаминӣ гӯр кардан лозим аст. Заминваслаи таҷҳизоти баландантенна (пойгоҳҳои густариши мавҷҳои радио ва телевизион) бодбаракшакл буда, симҳои он 35-50 дарсади дарозии мавҷи ирсолшавандаро ташкил медиҳанд. Вобаста ба таъйинот Заминваслаҳо муҳофизатӣ, корӣ ва барқгардон мешаванд. Заминваслаи муҳофизатӣ барои муҳофизати инсон аз шиддатҳои номатлуби тана ва ҷузъҳои асбоб, ки ба шиддат пайваст нестанд, хидмат мекунад. Муқовимати ноқилҳои заминпайваст нисбат ба муқовимати бадани инсон (тақрибан аз 500 то 4000 Ом) бояд хеле кам бошад, то ки ҳангоми расиш тамоми ҷараён пурра ба инсон таъсир накарда, ба замин интиқол ёбад. Заминваслаи абзорҳои электриро ба лӯлаҳои обгузар ё лӯлаҳои марказгармӣ пайваст кардан мумкин нест. Заминваслаи корӣ дар ҳолати ба тарҳи электрии таҷҳизот дохил шудани замин ва барои кор кардан мавҷуд будани зарурати пайваст кардани он истифода мешавад (масалан р. о.-и аз замин муҳофизат, яъне изолятсиянашуда чун ҷараёнгузари трамвай ва қатораҳои электрӣ хидмат мекунад). Заминваслаи барқгардон барои муҳофизат аз таъсири ҷараёни раъду барқ таъйин гардида, барои гузаронидани ҷараёни то 200 кА дар ҳиссаи сония мутобиқ гардонида шудааст ва сунъӣ (заминпайвасти асбобҳо ва тачҳизот) мешавад.
Замингирӣ

Замингирӣ, заминзехт (ба шуғнонӣ) — навъи бозии наврасон, ки дар фасли баҳор доир мегардад. Дар заминҳои офтобрӯи нисбатан ҳамвортар аввалҳои баҳор барф об мешавад ва 5-6 нафар наврас ва аз ин ҳам бештар (то 10 нафар) бо роҳи қуръапартоӣ тавассути сангчаи нишонадор сардорро муайян мекунанд. Сардор дар рӯи замин ба қутри 2-3 ё 4 м дар шакли давра хат мекашад. Шахси аввал, ки худи сардор онро интихоб мекунад, мехи калони дарозиаш 15-20 см (сари мехро пачақ — ҳамвор мекунад) ё сими ба ҳамин андоза буридашудаву як нӯгаш ба шакли доирача хамкардашударо рост истода, ба дохили доира ҳаво медиҳад. Агар мех ё сим ба замин халида рост наистаду ба сӯе афтад, навбати бозӣ ба шахси дигар мегузарад. Агар мех ба замин халад, вобаста ба моилии мех ё сими истода доира тақсим мешавад. Яъне, як қисми доира аз ӯ мешавад. Агар шахсе то охир заминро тақсим ва аз худ кунад, ғолиб дониста мешавад ва ҳар яке аз бозигарон ӯро бо навбат пуштора карда, гирдогирди давра мегардонанд.
Заминдор

Заминдор (аз) – соҳиби замин, молики милк), унвони меросии гурӯҳе аз ашрофи маҳаллӣ дар Ҳинди асримиёнагӣ, ки нисбат ба ҷогирдор имтиёз дошт, то вориси худро мустақилона интихоб кунад; дар қитъаи заминаш ҳаҷм ва усули ҷамъоварии андозро аз маҳсулоти кишоварзӣ муқаррар намояд. Аксари заминдорҳо ашрофи ҳинду буданд, ки баъди ишғоли минтақаи сукунаташон аз ҷониби мусулмонон, ба ҳукумати ин ё он сулолаи ҳукмрони Ҳинд тобеъ гардиданд. Заминдор тавассути кишоварзон қитъаи заминашро корида, уҳдадор буд, ки новобаста ба масоҳати майдони кишту ҳаҷми ҷамъоварии маҳсулот андози муқаррарии солонаро ба хазинаи ҳукумат супорад. Давлат танҳо дар сурати хиёнат варзидан ба ҳукумати марказӣ ё сарпечӣ кардани заминдор аз пардохти андоз метавонист заминҳои ӯро бозпас гирад. Дар аҳди Ҷалолуддин Муҳаммади Акбар қисми зиёди заминдорон дар минтақаҳои кӯҳистони дурдаст, аз қабили Роҷпутон, Орис, Бирор, Кобул, Гуҷарот ва Бангол имтиёзҳои худро ҳифз карданд. Баъди фавти Акбар аксарияти заминдорон ба хидмати дарбор роҳ ёфта, изофа бар қитъаи заминашон ҷогир гирифтанд ва оҳиста-оҳиста фарқи заминдорӣ ва ҷогирдорӣ аз миён рафт. Адабиёт Ад.: Антонова К. А. Очерки общественных отношений и политического строя Могольской Индии времен Акбара (1556–1605). М., 1952; Ашрафян К. З. Аграрный строй Северной Индии (– середина в.). М., 1965 -.Ҳусайнов. С.
Заминдорӣ

Заминдорӣ — низоми андози замин, ки ҳукумати мустамликавии Британияи Кабир бо ташаббуси генерал-губернатори Ҳинд Ч. Корнуоллис дар Бангол ва минтақаҳои ҳамҷавори он ҷорӣ кард (аз 1793). Мувофиқи ин низом заминдорон абадан меросбарони соҳибмулк эътироф гардида, дар иваз уҳдадор шуданд, ки 910 андози замини ҷамъоваришударо дар соли 1790 ба хазинаи ҳукумати мустамликавии Британияи Кабир супоранд; ҳамзамон маблағи мазкур ба таври доимӣ собит монда, вобаста ба ҳосилу андози ҷамъоварикардаи солона тағйир намеёфт. Дар сурати пардохт нашудани андоз мулки заминдор мусодира гардида, иҷборан фурӯхта мешуд; дар ин ҳолат ҳамаи уҳдадориҳои мутақобилаи заминдор ва деҳқонони зердасти он аз эътибор соқит мешуданд. Ҳукумати Британияи Кабир заминдорро "лендлорд" эълон карда, ҳуқуқи молумулкии деҳқононро барҳам зад ва роҳро барои истисмори золимона кушод, ки ин ба муфлисшавии комили заминдорон мусоидат мекард.
Замини дамдода

Замини дамдода — киштзори дамдода, заминест, ки бо мақсади аз алафҳои бегона тоза кардан ва нигоҳ доштани намии он муддати муайян дар он чизе намекоранд. Дам додани замин омили самараноки агротехникии баланд бардоштани ҳосилхезии хок, захираи оби он, беҳтар шудани сифати зироатҳои кишоварзӣ мебошад. Замини дамдодаро хушсифат шудгор карда, тибқи меъёр аз нуриҳои минералӣ ва органикӣ ғанӣ мегардонанд ва агар зарур бошад, ба он гербитсидҳо низ мепошанд. Замини дамдода холӣ ва банд мешавад. Замини дамдодаи холиро баҳор ё тирамоҳ пас аз ғундоштани ҳосил ё тобистони соли оянда шудгор карда, бо мақсади нигоҳ доштани барф дар он ҷуворимакка, офтобпараст ва дигар рустаниҳои қадкаш кишт мекунанд. Дар Замини дамдодаи банд нимаи аввали тобистон рустанӣ ва зироатҳои қадпаст мекоранд. Замини дамдодаи холӣ бештар дар ноҳияҳои иқлимашон хушк ва Замини дамдодаи банд дар ноҳияҳои сернам истифода мешавад. Дар шароити Тоҷикистон ҳар ду навъи Замини дамдода истифода мешавад. Дам додани замин қисми таркибии киштгардони зироат мебошад. Таҷрибаҳои илмӣ нишон додаанд, ки дар Замини дамдода ҳосилнокӣ то ду баробар меафзояд. Истифода аз ин усул бахусус дар хоҷагиҳои тухмипарвар муфид аст. Ҳоло дар Тоҷикистон замин ба хоҷагиҳои деҳқонӣ тақсим шудааст ва хоҷагидорон заминҳои худро ихтиёран дам медиҳанд.
Заминдӯзӣ

Заминдӯзӣ — як навъи нақшдӯзӣ дар ҳунари зардӯзӣ. Дар заминдӯзӣ нақшҳо тамоми сатҳи матоъро фаро гирифта, бо зар ё абрешим дӯхта мешаванд. Усули заминдӯзӣ дар давраҳои гуногун ба кор рафта, дар асри 19 бештар рушд кард. Дар ин давра сарулибоси аҳли дарбор ва сарватмандон бо усули заминдӯзӣ зардӯзӣ мешуданд. Усули заминдӯзӣ ниҳоят мураккаб, нозук ва заҳматталаб аст. Бо ин усул аз қадим камзӯл, камарбанд, воскат, чойхалта, тоқиҳои мардонаву занона, кафш, ҷиҳози асп ва ғ-ро зардӯзӣ мекарданд. Барои заминдӯзӣ бештар матои рангаи махмалро интихоб мекунанд, ки дар он риштаҳои заррин хуб ҷилвагар шаванд. Баъзан сарулибоси бо ин усул дӯхташударо бо сангҳои қиматӣ (алмос, фирӯза, дурдона, лаъл, гавҳар) оро медоданд. Дар гузашта аксари ҳунармандони Осиёи Миёна, аз ҷумла Бухоро, Самарқанд, Хуҷанд, Истаравшан, Исфара, Ҳисор аз усули заминдӯзӣ фаровон истифода мекарданд. Заминдӯзӣ баъзан бо зардӯзию гулдӯзӣ тавъам буда, ду навъи дӯхт дорад: яке зардӯзӣ дар рӯи матоъ ва дуввумӣ "сиддӣ" (заминдӯзии сатҳи матоъ бо истифода аз риштаҳои пахтагӣ ё абрешимӣ). Навъи дуввум бештар роиҷ аст. Ҳоло зардӯзон, маъмулан, усули "зардӯзӣ-гулдӯзӣ-заминдӯзӣ"-ро якҷо ба кор мебаранд.
Замини Иштар

Замини Иштар (аз) — яке аз минтақаҳои асосии кӯҳии Зуҳра, ки аз рӯи андоза баъд аз Замини Афродита ҷой гирифтааст. Иттиҳоди байналмилалии астрономҳо соли 1979 онро ба шарафи илоҳаи Иштар (бузургтарин давлати асрҳои 24–22 то м., ки дар қисмати миёнаи Байнаннаҳрайн, марзи Ироқи имрӯза қарор дошт) ном гузоштааст. Кӯҳҳои баландтарини сайёра дар ҳамин минтақа ҷойгиранд. Замини Иштар дар нимкураи ба самти Замин нигарони Зуҳра (ҳангоми ба Замин наздик буданаш), дар наздикии Қутби шимол ҷойгир аст. Он аз шимол ба ҷануб дар ҳудуди 2500 км ва аз ғарб ба шарқ дар масофаи 8000 км тӯл кашидааст. Масоҳаташ ба 8,5 млн км2 баробар буда, аз масоҳати Австралия бузургтар ва аз масоҳати Амрико хурдтар мебошад. Дар маркази Замини Иштар баландтарин кӯҳи сайёра – кӯҳи Максвелл (баландиаш 11 км) воқеъ аст. Дар самти ғарбии он пуштакӯҳи баланди Лакшми ҷой гирифтааст, ки онро аз шимол кӯҳи Фрейи, аз шимолу ғарб кӯҳи Акна ва аз ҷанубу шарқ кӯҳи Дану иҳота кардааст. Дар ташаккули релефи сатҳи Замини Иштар равандҳои тектонӣ, вулканӣ ва ба ҳам бархӯрдани астероидҳо мақоми хосса доранд. Пуштакӯҳи Лакшми эҳтимол пайдои ши вулканӣ дошта бошад, зеро вулканҳои азими Сакаҷавеи ва Колетт дар он ҷо қарор доранд. Дар кӯҳи Максвелл танӯраи зарбатии бо ҷинсҳои гудохташуда пӯшидашудаи Клеопатра ҷойгир шудааст, ки то 100 км тӯл кашидааст. Ҳамчунин нигаред.
Замини Баффин

Замини Баффин (аз) — ҷазираи калонтарини галаҷазираҳои арктикии Канада; дар ҳудуди Канада. Аз ҷиҳати масоҳат дар байни ҷазиращои Амрикои Шимолӣ ҷои дуввум ва дар ҷаҳон ҷои панҷумро ишғол менамояд. Масоҳаташ 476 ҳазор км. Дар баландии 2147 м аз сатҳи баҳр воқеъ аст. Зичии миёнаи аҳолӣ дар 1 км 0,022 нафар. Аз қисми шимолу ғарбӣ ба самти ҷанубу шарқ бо соҳилҳои ғарбии бузургтарин ҷазираи дунё – Греландия баробар тӯл кашидааст. Қисми шарқии ҷазира кӯҳсор (баландиаш то 2134 м), соҳилҳояш харсангӣ. Теғаҳои ҳамвори қ-кӯҳҳо, ки масоҳати 83 ҳазор км-ро ишғол менамоянд, бо пиряхҳо пӯшида шудаанд. Қисми ғарбӣ ҳамвори теппадор буда (баландии теппаҳо 150–200 м), ботлоқу кӯлҳои бузург (Неттиллинг, Амаджуак) дорад. Аз наботот дар Замини Баффин ушнаю гулсанг ва буттаҳо мерӯянд, аз ҳайвонот лемминг, заргӯш ва рӯбоҳи шимолӣ зиндагӣ мекунанд. Калонтарин маҳаллаи аҳолинишини ҷазира – Фробишер-Бей. Иқлимаш арктикии сернам. Моҳигирӣ ривоҷ ёфтааст. Дар ҳудуди ҷазира Боғи миллии Ауюиттук воқеъ аст. Қутбнаварди англис Уилям Баффин (1584–1622) соли 1616 дар бораи ин мавзеъ маълумот додааст. Ҷазира ба ифтихори ӯ номгузорӣ шудааст.
Замини Афродита

Замини Афродита (аз) — қитъаи баландтарин аз се баландии фарохи Зуҳра, ки масоҳаташ қариб баробари масоҳати Африқо ва дарозиаш ба ними даври сайёра баробар аст. Дар Нимкураи ҷанубӣ, ба хатти истиво (экватор) наздиктар ҷойгир аст. Иттиҳоди байналмилалии астрономҳо онро соли 1979 ба шарафи илоҳаи ишқу муҳаббат ва зебоӣ Афродита ном гузоштааст. Соли 1985 дар канори Замини Афродита дастгоҳҳои кайҳонии тамсилаи "Вега-1" ва "Вега-2" фуруд омаданд. Замини Афродита дар нимкураи аз Замин ноаёни Зуҳра (ҳангоми ба Замин наздик буданаш) қад-қади тӯли 10° а. ҷ. ва маркази он дар нуқтаи координатаҳояш 10° а. ҷ. 130° т. ш. ҷойгир аст. Замини Афродита аз шарқ ба ғарб 18000 км ва аз шимол ба ҷануб 5000 км тӯл кашидааст. Масоҳаташ вобаста ба баландии интихобшуда аз 29 то 41 млн км-ро ташкил медиҳад, ки аз масоҳати Африқо бузургтар ва аз масоҳати Осиё хурдтар мебошад. Замини Афродита шаклан ба ақраби ба самти ғарб нигарон шабоҳат дорад. Он аз се минтақаи кӯҳии Овда, Тефия ва Атла иборат аст. Дар Атла дуввумин кӯҳи баланди сайёра – кӯҳи Маат воқеъ гаштааст, ки пайдоиши вулканӣ дорад. Релефи Замини Афродита. нисбат ба Замини Иштар ноҳамвортар буда, аз чинҳо ва тарқишҳо иборат аст, ки нишони фишурдашавии сайёра мебошад. Дар он сели гудозаҳо, канйонҳо ва сохторҳои ҳалқашакл низ мушоҳада мешаванд. Дар Замини Афродита якчанд силсилакӯҳи паст аз Замини Иштар низ мавҷуд аст. Ҳамчунин нигаред.
Замини корам

Замини корам — замине, ки барои кишти зироат мувофиқ буда, барои ба даст овардани ҳосил мунтазам кишт мешавад. Ба Замини корам замини дамдода, киштгардон, навкорам, полизӣ ва умуман замине, ки дар он метавон ҳама намуди зироати ба иқлим мувофиқро кишт кард, дохил мешавад. Замини корам аз ҳисоби аз худ кардани заминҳои нокорам, ҷангалҳои камарзиш, қитъаи ботлоқзорҳои хушконидашуда ва ғ. васеъ карда мешавад. Аз соли 2008 то соли 2015 дар ҷумҳурӣ 3199 га замини нав мавриди истифода қарор гирифтааст. Ҳосилнокии Замини корам бештар ба нами таркиби хок вобаста аст. Аз ин рӯ, илми кишоварзӣ барои афзудани ҳосилнокӣ бештар ба обёрии заминҳо таваҷҷуҳ зоҳир мекунад. Майдони Замини корам маҳдуд буда, бо сабабҳои зиёд коҳиш меёбад. Яке аз сабабҳои дигари кам шудани Замини корам афзоиши босуръати аҳолӣ мебошад. Тибқи маълумоти оморӣ дар зарфи ду даҳсолаи охир ҳудуди 100 ҳазор га замин шӯр шудааст. Ҳамчунин додани замин ба истифодаи касоне, ки қоидаҳои агротехникиро намедонанд, сабаби дигари коҳиши Замини корам дар кишвар гардидааст. Аз соли 1990 то соли 2016 дар Тоҷикистон Замини корам 150164 га кам шудааст, ки бештар аз 45 ҳазор га-и он заминҳои обӣ мебошанд. Тибқи маълумоти омории Кумитаи давлатии идораи замин ва геодезии Ҷумҳурии Тоҷикистон аввали соли 2017 дар кишвар 661471 га Замини корам ба қайд гирифта шудааст, ки аз ин миқдор 461155 га-и он заминҳои обӣ, боқӣ заминҳои лалмӣ мебошанд.
Замини Нав (деҳа, н. Ҷайҳун)

Замини Нав — деҳа дар ҷамоати деҳоти Панҷи ноҳияи Ҷайҳун. Аз Замини Нав то маркази ҷамоат 12 км, то маркази ноҳия 17 км. Аҳолиаш 1402 нафар, тоҷикон.
Замини Оташӣ (вилоят)

Нишона Замини Оташӣ вилоят дар Аргентина. Маркази маъмурӣ - Ушуайа мебошад. Таърих Ҷуғрофия Маданият Иқтисодиёт.
Замини Нав (галаҷазира)

Замини Нав — галаҷазира дар уқёнуси Яхбастаи Шимолӣ, дар вил. Архангелски Руссия. Дарозиаш аз ҷанубу ғарб ба шимолу шарқ 925 км, дар байни б-ҳои Баренс ва Кара тӯл кашидааст. Галаҷазираи аз ду ҷазираи калон дар Замини Нав 2429 нафар сокин буда, танҳо дар ду маҳал – Белушя Губа ва Рогачёво зиндагӣ мекунанд.