ArabovMK/tajik-wikipedia-corpus huggingface dataset:
Шаблон:Мавҷуд дар Викианбор

Если удалённый файл доступен на Викискладе под тем же именем, то после удаления все включающие его статьи окажутся неотпатрулированными; следует отпатрулировать по крайней мере те из них, которые оказались неотпатрулированными только из-за удаления файла (для этого необходимо перейти по ссылке "изменения в шаблонах или файлах"). Барои ҷилавгирӣ аз шикасти саҳифаҳои истифодабарандаи аз ин шаблон, дар сиёҳнавис (эҷод оина) ё дар саҳифаи худ таҷриба гузаронед. Зерсаҳифаҳои ин шаблон.
Мавҷуда Сайфуллоева

Мавҷуда Сайфуллоева (08.03.1935, ш. Ленинобод), номзади илмҳои педагогӣ, дотсент. Зиндагинома Соли 1967 факултети забон ва адабиёти Донишкадаи давлатии омӯзгории ш. Ленинобод ба номи С. М. Кировро хатм кардааст. Солҳои 1967–1969 муаллими мактаби миёнаи 1 ш. Ленинобод, 1969–1970 муаллими мактаби миёнаи 53 ш. Душанбе, 1970–1992 муаллими калони кафедраи педагогикаи Донишкадаи давлатии омӯзгории ш. Душанбе ба номи Т.Г.Шевченко, 1983–1984 аспиранти ҳамин донишкада буд. Айни ҳол дар Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи Б. Ғафуров кор мекунад. Муаллифи зиёда аз 20 мақолаҳои илмӣ, илмию методӣ мебошад. Бо нишони сарисинагии "Аълочии маорифи Тоҷикистон" қадр карда шудааст.
Мавҷуда Юлдашева

Мавҷуда Раҳматовна Юлдошева – олим, доктори илмҳои педагогика, профессор. Узви Академияи илмҳои иҷтимоӣ ва педагогии Федератсияи Русия (АСПН), Аълочии маорифи Тоҷикистон. Зиндагинома Мавҷуда Раҳматовна Юлдошева 8 декабри соли 1952 дар шаҳри Душанбе чашм ба олами ҳастӣ кушодааст. Фаъолияти илмӣ Мавзӯи фаъолияти илмии Мавҷуда Юлдошева илмҳои равоншоносӣ-педагогӣ ва фарҳангшиносӣ мебошад. Ӯ муаллифи зиёда аз 200 асару мақолаҳои илмӣ, илми-методӣ аз ҷумла монография, 8 васоити илмӣ-методӣ, ва якчанд таълифот дар маҷмӯаҳои илмии Фаронса, ИМА, Норвегия ва диг. мамолик мебошад. Муаллифи консепсияи таҳсилоти фанҳои фарҳангшиносӣ аз рӯи барномаи грантии ЮНЕСКО "Межкультурный диалог в современном мире" аст. Ӯ ҳамзамон профессори фахрии кафедраи ЮНЕСКО-и Донишгоҳи славянии Русияву Тоҷикистон ва узви гурӯҳи коршиносони ПРООН оид ба масъалаҳои рушди башарият дар манотиқи собиқи шуравӣ мебошад. 2 Осор Ҷоизаҳо Адабиёт доир ба Мавҷуда Юлдошева Нигаред низ.
Мавҷуда Абдуллоева

Мавҷуда Колиевна Абдуллоева – олим, омӯзгори тоҷик, номзади илмҳои педагогӣ, дотсент Зиндагинома Мавҷуда Абдуллоева (22. 09. 1955, Душанбе), педагоги тоҷик, номзади илмҳои педагогӣ, дотсент. Соли 1976 шуъбаи ангилисии факултети забонҳои хориҷии ДДОД ба номи Т. Шевченкоро хатм кардааст. Солҳои 1976–1977 муаллими кафедраи забонҳои хориҷии Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В. И. Ленин буд. Солҳои 1977–2004 ҳамчун муаллим, муаллими калон, дотсент, мудири кафедраи забонҳои хориҷии байни факултетҳо ва муовини ректори Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи Қ. Ҷӯраев оид ба муносибатҳои байналхалқӣ кор кардааст. Муаллифи якчанд мақолаҳои илмӣ ва илмию методӣ аст. Дар тайёр намудани бисёр мутахассисон саҳми калон гузоштааст. Пайвандҳо Энсиклопедияи Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ.
Мавҷуда Ӯрунова

Мавҷуда Ӯрунова — омӯзгор, номзади илмҳои иқтисодӣ, дотсент. "Аълочии маорифи Тоҷикистон". Зиндагинома Мавҷуда Ӯрунова 4 июни соли 1947 дар ш. Самарқанд чашм ба ыащон кушодааст. Дастпарвари мак. миёнаи 53. Мавҷуда Ӯрунова фак. обтақсимкунӣ ва канализатсияи ИПТ (ҳоло – Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи М. С. Осимиро бо дипломи сурх хатм кардааст. Ассис. кафедраи обтақсимкунӣ ва канализатсияи Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи М. С. Осимӣ. Соли 1998 дар мавзӯи "Ҷойгиршавии иншоотҳои ҳифзи об дар Ҷумҳурии Тоҷикистон" рисолаи номз. дифоъ кардааст. Муаллифи 19 мақолаи илмӣ, 3 асару дастурамалҳои методӣ, аз ҷумла китоби дарсии "Бо об таъминкунӣ". Тӯли қариб 20 сол раиси Шӯрои занони ДТТ ба номи М. С. Осимӣ будааст. Феълан, дотсенти каф. обтаъминкунӣ ва обихроҷи Донишгоҳи техникии Тоҷикистон ба номи М. С. Осимӣ мебошад.
Магадан

Магадан — шаҳрест дар вилояти Магадан дар Русия аст. ҳолиаш 89 193 нафар аст.
Мағз

Мағз сар (аз забони). Мағзи сари одам аз майна мийа қисми пеш ва болои системаи асаби марказӣ, ки дар косахонаи сар ҷой гирифта аст, танзими ҳамаи организмро ба шароитҳои муҳити зоҳирию ботинӣ мутобиқ шавии онҳоро таъмин менамояд, аввалин маротиба мағзи сар дар намуди гиреҳи сребрари дар кирмҳо пайдо шуда аст, мағзи сар аввал дар ҳайвонҳои бе муҳра пайдо шуда аст, дар ҳайвони муҳрадор мағзи сар калонтар буда ба ду қисм ҷудо мешавад: танаи мағзи бо мағзча ва нимкураи калон, мағзи сари одам ва ҳайвони муҳрадори дараҷаи олӣ бо воситаи роҳи амиқ ба ду нимкура ҷудо мешавад; ҳар як нимкураи калон ба воситаи ҷӯякҳи ба қисмҳои пешона, фарқи сар пушти сар тақсим мешавад.
Мавҷуда Ҳакимова

Мавҷуда Ҳакимова — шоир, нависанда, рӯзноманигор, узви Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон. Зиндагинома Мавҷуда Ҳакимова 5 майи соли 1932 дар шаҳри Хуҷанд чашм ба олами ҳастӣ кушодааст. Соли 1958 ин духтараки зебои хуҷандӣ барои амалӣ кардани орзуи хеш ҷониби Душанбе роҳ мегирад ва муҳассили факултаи таьриху филологияи Донишгоҳи миллии Тоҷикистон мегардад. Илҳоми эҷод аз овони ҷавонӣ дар ниҳодаш метапиду рӯз то рӯз бештар аланга мегирифт. Дар рӯзномаи "Пионери Тоҷикистон", моҳномаи "Машъал", рӯзномаи "Комсомоли Тоҷикистон" Аввал ходими адабӣ, баъд муҳаррири рӯзномаи "Пионери Тоҷикистон" ва маҷаллаи "Машъал", сипас сармуҳаррири рӯзномаи "Комсомоли Тоҷикистон" ва моҳномаи бонувон "Занони Тоҷикистон" (ҳоло маҷаллаи "Фирӯза"), ба ҳайси сармуҳаррир фаъолияти босамар дошт. 1 Эҷодиёт Шеърҳои аввалинаш аз ибтидои солҳои панҷоҳуми асри гузашта дар рӯзномаҳои "Ҳақиқати Ленинобод" ва "Пионери Тоҷикистон" чоп шудаанд. Муаллифи маҷмӯаҳои шеърии "Суруди саҳар", "Наш Нурек", "Дастони моҳир", "Баҳори шукуфон", "Шаршара" ва "Кто красивый" барои бачагон офарида шудаанд. Намоишномаҳои "Зистан мехоҳам", "Сояи гуноҳ", "Интизорӣ", "Зафар", "Ҳабиба", "Дунёи равшан", "Лолаҳои сафед" ва Панди дарё, "Афсонаи солинавӣ" ба қалами ӯ тааллуқ доранд. 1 Ҳама ин дастоварду мувафақиятҳои беназир шоираро то синни шастсолагӣ ба даст омаду дар дил нияти амалӣ намудани орзуҳои дигарро дошт. Тараннуми бештари Ватан, модар, ишқ, баҳору зиндагӣ ва олами беғашу афсонавии атфолро дошт. Дар ин чаҳорпорааш меҳру муҳаббати беохир садоқату вафодории худро нисбат ба Ватан арз доштаву ба ғаму шодии мардуми кишвар шарик буданро васф намудаст: Мавҷуда Ҳакимова дар китоби "Бӯйи баҳор"-и худ чун китобҳои дигараш зебу зиннати табиати афсункор, тараннуми Ватан ва дунёи рангини кӯдаконро басо хуб ба қалам додаст. Ватанам Осор Ҷоизаҳо Нигаред низ.
Магас

Магас — гунае аз хонаводаи магасҳои хонагӣ.
Мэггӣ Смит

(21 март 2010) (5 март 1985) (9 апрел 2000) (18 сентябр 2011) (21 сентябр 2003) (23 сентябр 2012) Беҳтарин нақши занона дар сериали телевизионӣ – мазҳака ва мюзикл (27 январ 1979) Беҳтарин ҳунарпеша дар нақши дуюми зан дар сериали хурд ё филми ТВ (13 январ 2013) (3 июн 1990) Мэггӣ Смит (англисӣ: декабр 1934 1 1 1, Илфурд 5 6 3 — 27 сентябр 2024 2 3, Кенсингтон ва Челси, Лондон 7) — ҳунарпешаи аҳли Инглистон аст. Соли 1969 ҷойизаи Оскар гирифт.
Магдан (ноҳияи Качуг, Иркутск)

Магдан — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад. Деҳа дар ҳайати ноҳияи Качуг, ки дар вилояти Иркутск қарор дорад, дохил мешавад.
Магдалено Меркадо

Магдалено Меркадо Гутйеррес (апрели 1944, Мексика) — футболбози мексикагӣ, нимҳимоятгар.
Мағзча

Мағзча - ё майнача, як қисми мағзи сари ҳайвонҳои муҳрадор ва одам. Мағзча дар координатсияи ҳаракат, ҳифзи ҳолату вазъи ҷасади одам ва ҳайвон, тонус ва мувозинати бадан иштирок мекунад.
Магистр

Магистр (аз лотинӣ: — сардор, муаллим, роҳбар) — дараҷаи таҳсилоти олии касбӣ, ки пас аз супоридани имтиҳони давлатӣ ё ҳимояи рисолаи магистрӣ ба хатмкунандагони муассисаҳои олии касбии таълимӣ медиҳанд. Магистр, асосан, ба соҳаи муайяни илм машғул шуда, корҳои илмӣ-тадқиқотӣ мебарад ва аз рӯи ихтисос дар муассисаҳои таълимӣ, илмӣ ва дигар вазифаҳое, ки ба сатҳи таҳсилоташ мувофиқанд, кор мекунад. 1 Унвони Магистр ба шахсоне, ки дараҷаи Бакалавр гирифтаанд ва дар магистратураи макотиби олӣ таҳсил намудаанд, дода мешавад.
Магистрал (ноҳияи Камешков)

Магистрал — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад. Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Камешков, ки дар вилояти Владимир қарор дорад, дохил мешавад.
Магма

Магма (аз юнонӣ: — хамира), моддаи гудохтаи таркибаш асосан силикате, ки дар қаъри замин ҳосил мешавад. Таркибаш асосан оксиген,,,,,,, ва иборат. Баъзан магма то як чанд фоиз компонентҳои бухоршаванда, асосан об, камтар оксидҳои карбон, гидрогенсулфид, гидроген, фтор, хлор ва ғайра дорад.
Магистратура

Магистратура, бахш, зинаи таҳсилот. Магистратура зинаи таҳсилот буда, дорандаи ин унвони магистр аз рӯи дараҷаи илмӣ пас аз бакалавр ва қабл аз номзади илм мавқеи хоси худро ишғол мекунад. Аслан ин дараҷаи илмӣ набуда, балки академӣ аст, зеро магистратура дараҷаи таҳсили хатмкунандаи муассисаи таълими олиро ифода намуда, сатҳи тавоноӣ ва маҳоратҳои вайро тасдиқ мекунад. Муҳлати меъёрии барномаи омодасозии магистрон ду сол аст ва дар ниҳоят тибқи натиҷаҳои ҳимояи диссертатсияи магистрӣ ва хулосаи Комиссияи аттестатсионии давлатӣ ҳуқуқӣ ба аспирантура дохил шуданро медиҳад. Фаъолияти зинаи магистратура дар донишгоҳҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон бо қарори коллегияи Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 28. 04. 2000, 47 оғоз шуда, барои таъсиси ин зина Низомнома дар бораи магистратура қабул гардид ва тибқи фармоиши Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 07. 07. 2001, 80 қонун "Оиди таъсиси магистратура дар мактабҳои олии Ҷумҳурии Тоҷикистон" қабул гардид. Пайвандҳои беруна Нигаред низ.
Магистралний (ноҳияи Казачинско-Ленск, Иркутск)

Магистралний — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад. Деҳа дар ҳайати ноҳияи Казачинско-Ленск, ки дар вилояти Иркутск қарор дорад, дохил мешавад.
Магнезит

Магнезит, шпати магнезий (аз номи маҳалли Магнезий дар Юнон) — минерал аз гурӯҳи карбонатҳо. Тавсиф Таркиби кимёвияш 3 (– 47,82 0 0 2 – 52,18 0 0). Низоми кристалбандияш тригоналӣ, намуди кристаллҳояш ромбоэдрӣ. Бештар дар шакли массаҳои дона-дона вомехӯрад. Рангаш сафед ва хокистарии зардтоб. Сахтияш 3,75–4,25; зичияш 2900–3100 кгм 3. Тӯдаҳои М. дар ҷинсҳои таҳшинии намакдор (ҳамроҳи гач) ва ҷинсҳои фароасосии тағйирёфта дучор мешаванд. Конҳои муҳимми саноатии он бо доломитҳои метаморфшуда вобастаанд. Ин гуна конҳо бисёртар дар Руссия (Урали Ҷанубӣ, Шарқи Дур), Корея, Хитой ва Чехия мавҷуданд. М. барои истеҳсоли масолеҳи оташтобовар, ҳамчунин, дар саноати тавлиди коғаз, қанд ва ғ. истифода мешавад. Пайванд.
Магнетони ядроӣ

Дар Системаи байналмилалии воҳидҳо (СИ) Моменти магнитии зарраҳои вазнин бо воҳиди магнетони ядроӣ чун 2 2 Дар системаи воҳидҳои СИ: Дар системаи воҳидҳои СГС: Таҷриба барои моменти магнитии хоси протон 2,79 магнетони ядроиро нишон медиҳад, ки момент аз рӯи спин равона шудааст. Моменти магнитии нейтрон муқобили спин равона шудааст ва ба 1,91 магнетони ядроӣ баробар аст.
Магнитогорск

Магнитогорск — як шаҳр дар вилояти Челябинск, Русия аст. Аҳолиаш 440,321 нафар аст. Таърих Пишрафти сариъи Магнитогорск дар ҷолои тарҳҳои панҷ соли Иосиф Сталин дар солҳои 1930 мистод. Ин шаҳр вазифеи моҳемми дар земни Ҷанги Ҷаҳонии Довом бози кард. Несфи тонҳо ва як солеси аслаҳии ҳавои онҷо толид шуданд.
Магистрал (ноҳияи Приморск)

Магистрал — деҳа, яке аз маҳаллаҳои аҳолинишини Федератсияи Русия мебошад. Деҳа, дар ҳайати ноҳияи Приморск, ки дар вилояти Архангелск қарор дорад, ва ба ҳамин вилоят итоат мекунад, дохил мешавад 1. Ҷуғрофия Ин деҳа дар ноҳияе қарор дорад, ки ба ноҳияҳои Шимолгони Русия дохил мешавад.
Магно Алвес

Магно Алвес де Араужо — футболбози бразилӣ, зарбазананда (страйкер).
Магно Круз

) Магно Дамаскено Сантос да Круз — футболбози бразилӣ, нимҳимоятгар.
Магнун Рафаэл Фариас Таварес

Магнун Рафаэл Фариас Таварес — футболбози бразилӣ, нимҳимоятгари Ҳамлагар.
Магно Батиста Да Силва

Магно Батиста да Силва — футболбози бразилӣ, нимҳимоятгари пойгоҳӣ.
Магно Виейра

Магно Силва Виейра — футболбози бразилӣ, зарбазананда (страйкер).
Магомед Багомедов

Магомед Хизриевич Багомедов — футболбози русӣ, нимҳимоятгар.
Магомадас

Магомадас - коммунаи Италия, ки дар вилояти Сардиния, дар музофоти Ористоно ҷойгир аст. Аҳолӣ Ҷуғрофия Маъмурияти коммуна Пайвандҳо.
Магно Де Андраде

) Магно Апаресидо де Андраде — футболбози бразилӣ, муҳофизи чап, муҳофиз.
Магомед Адийев

Магомед Мусаевич Адийев — футболбози русӣ, маснадашро анҷом додааст, зарбазананда (страйкер), муррабӣ.
Магно Сантос Де Алмейда

Магно Сантос де Алмейда — футболбози бразилӣ, нимҳимоятгари Ҳамлагар.
Магомед Гелисханов

Магомед Рашидович Гелисханов — футболбози русӣ, нимҳимоятгар.
Мадcон

Мадон Ферейра Дус Сантос — футболбози бразилӣ, муҳофизи рост, муҳофиз.
Магра (дарё)

Магра — номи дарёе аст, ки дар давлати Итолиё равон аст.
Мадcон Энрике Насименто Сантос

Мадон Энрике Насименто Сантос — футболбози бразилӣ, нимҳимоятгари марказӣ.
Магомед Расул Ахмедов

Магомед Расул Рамазанович Ахмедов — футболбози русӣ, маснадашро анҷом додааст, нимҳимоятгар, муррабӣ.
Мадагаскар 2

Мадагаскар 2 — филми мазҳакавии комютерии амрикоӣ дар соли 2008 аз ҷониби аст ва аз ҷониби паҳн шудааст. Ин қисмати дуввуми франшиза аст, пас аз Мадагаскар. 6 Садоофарон.
Мадагаскар (филм)

Мадагаскар — филми тасвириву бадеӣ бо коргардонии Эрик Дарнелл ва Том МакГрат, аз ҷониби киностудияи соли 2005 таҳия шудааст.
Мадаминбек

Мадаминбек, вилояти Фарғона — 1920) — қурбошии босмачиёни водии Фарғона. Зиндагинома Аз оилаи савдогар. Барои куштани зане ба муддати 14 сол бадарға карда шуд. Баъди аз бадарға гаштан комиссари ҳарбии вилояти Фарғона, сардори Ҳукумати муваққатии Фарғона, сардори шуъбаи милисияи шаҳри Марғелон. Тобистони соли 1918 ба Ҳокимияти Советӣ хиёнат карда, бо отряди милисия ба тарафи босмачиён гузашт. Дар водии Фарғона худро ҳомии дини ислом эълон карда, одамони мутаассиб ва ҳурофотпарастро дар атрофаш ҷамъ намуд. Дастаи Мадаминбек ба дастаҳои кулакҳо ва Эргашқурбошӣ ҳамроҳ шуда, бо дастгирии империалистони англис ва сафедгвардиячиёни рус бар зидди Ҳокимияти Советӣ мубориза бурд. Мадаминбек ба халқ хиёнат намуда, ба хукумати Англия муроҷиат кард, ки Туркистонро зери ҳимояи худ гирад. Мадаминбек ба Ҳокимияти Советӣ хайрхоҳ будани атрофиёнашро пай бурда, пас аз музокираи якмоҳа бо раиси Комитети революционии Фарғона Н. Хӯҷаев ва командири бригада Э. Кужело 5 марти 1920 бо 500 нафар ба тарафи Ҳокимияти Советӣ гузашт. Дере нагузашта аз тарафи Қӯришермат кушта шуд.
Мадаминов Абдураҳим Асрорович

Мадаминов Абдураҳим Асрорович доктори илмҳои иқтисод, профессори кафедраи Менеҷмент ва соҳибкорӣ Донишгоҳи аграрии Тоҷикистон ба номи Шириншоҳ Шоҳтемур.
Мадад (деҳа, н. Рӯдакӣ)

Мадад — деҳа дар ҷамоати деҳоти Чоргултеппаи ноҳияи Рӯдакӣ. Аз Мадад то маркази ҷамоат 1 км, то маркази ноҳия 1 км. Аҳолиаш 3825 нафар, тоҷикон.
Мадан Пурӣ

Мадан Пурӣ — ҳунарпешаи Ӯ дар филмҳои Болливуд ва Полливуд нақш меофарид. Мадан бародари Амриш Пурӣ буд. Ӯ зиёда дар 250 филм ҳунарнамоӣ намудааст ва зиёдтар нақшҳои манфиро мебозид. Зиндагинома Эҷодиёт дар синамо Ҳаёти шахсӣ Филмнома Ҷоизаҳо Эзоҳ Нигаред низ.
Маданият (деҳа, н. Абдураҳмони Ҷомӣ)

Маданият — деҳа дар ҷамоати деҳоти Иттифоқи ноҳияи Абдураҳмони Ҷомӣ. Аз Маданият то маркази ҷамоат ва ноҳия 2 км. Аҳолиаш 2490 нафар, тоҷикон.
Фарҳанг

Фарҳанг — як мафҳуми густурда шомили боварҳо, арзишҳо ва рафторҳоест, ки мутобиқи арзишҳои иҷтимоъӣ ва ҳинҷорҳои мавҷуд дар ҷавомеи башарӣ матраҳ шудааст. Фарҳанг ҳамчунин шомили маҷмӯае аз донишҳо, боварҳо, ҳунарҳо, қавонин, одоб ва русуми иҷтимоӣ ва одатҳои афрод дар як гурӯҳ ва ё дар як ҷомеа мешавад.
Маданият (деҳа, н. Ваҳдат)

Маданият — деҳа дар ҷамоати деҳоти Раҷаб Исмоилови ноҳияи Ваҳдат. Аз Маданият то маркази шаҳр 4 км. Аҳолиаш 2047 нафар, тоҷикон.
Маданият (деҳа, н. Конибодом)

Маданият — деҳа дар ҷамоати деҳоти Эргаш Шарифови ноҳияи Конибодом. Аз Маданият то маркази ҷамоат 4 км, то маркази ноҳия 16 км. Аҳолиаш 1881 нафар.
Маданият (деҳа, н. Ҷайҳун)

Маданият — деҳа дар ҷамоати деҳоти Ваҳдати миллӣи ноҳияи Ҷайҳун. Аз Маданият то маркази ҷамоат 2 км, то маркази ноҳия 16 км. Аҳолиаш 2431 нафар, тоҷикон.
Маданият (деҳа, н. Фархор)

Маданият — деҳа дар ҷамоати деҳоти 20-солагии Истиқлолияти Тоҷикистони ноҳияи Фархор. Аз Маданият то маркази ҷамоат 9 км, то маркази ноҳия 14 км. Аҳолиаш 665 нафар, тоҷикон.
Маданият (деҳа, н. Кӯшониён)

Маданият — деҳа дар ҷамоати деҳоти Сарвати Истиқлоли ноҳияи Кӯшониён. Аз Маданият то маркази ҷамоат 2 км, то маркази ноҳия 8 км. Аҳолиаш 1225 нафар, тоҷикон.
Маданият (деҳа, н. Ғафуров)

Маданият — деҳа дар ҷамоати деҳоти Исфисори ноҳияи Ғафуров. Аз Маданият то маркази ҷамоат 6 км, то маркази ноҳия 6 км. Аҳолиаш 470 нафар, тоҷикон.
Маданият (деҳа, н. Ҷаббор Расулов)

Маданият — деҳа дар ҷамоати деҳоти Гулхонаи ноҳияи Ҷаббор Расулов. Аз Маданият то маркази ҷамоат 9 км, то маркази ноҳия 11 км. Аҳолиаш 1491 нафар.
Маданият (ноҳияи Аравон)

Маданият (Маданият) — деҳа дар деҳистони Алля Анаровскийи ноҳияи Аравони вилояти Ӯш, Ҷумҳурии Қирғизистон. Аҳолӣ — 1788 нафар дар соли 2023.
Маданият (деҳоти Шарқ)

Маданият (Маданият) — деҳа дар ҳайати деҳистони Шарқи ноҳияи Қаросуви вилояти Ӯш, Ҷумҳурии Қирғизистон. Аҳолӣ — 4898 нафар дар соли 2023.
Маданият (деҳоти Ҷоош)

Маданият (Маданият) — деҳа дар деҳистони Ҷооши ноҳияи Қаросуви вилояти Ӯш, Ҷумҳурии Қирғизистон. Аҳолӣ — 3242 нафар дар соли 2023.
Маданият (ноҳияи Ордабосӣ)

Маданият Мәдениет) — деҳа (ауыл) дар вилояти Туркистони Қазоқистон. Дар ноҳияи Ордабосӣ ҷойгир аст. Дар соли 2009 346 нафар аҳолӣ дошт.
Маданият (ноҳияи Бойдибек)

Маданият Мәдениет) — деҳа (ауыл) дар вилояти Туркистони Қазоқистон. Дар ноҳияи Бойдибек ҷойгир аст. Дар соли 2009 нафар аҳолӣ дошт.
Маданият (ноҳияи Лайлак)

Маданият (Маданият) — деҳа дар ноҳияи Лайлаки вилояти Бодканд, Қирғизистон Аҳолӣ — 3011 нафар дар соли 2020.
Маданият (ноҳияи Узун)

Маданият — деҳа дар ноҳияи Узуни вилояти Сурхондарё, Ҷумҳурии Ӯзбекистон. Ҷуғрофия Координатаҳои ҷойгиршавии деҳа°2227 с. ш. 68°0510 в. д. Я.
Маданият (ноҳияи Келес)

Маданият Мәдениет) — деҳа (ауыл) дар вилояти Туркистони Қазоқистон. Дар ноҳияи Келес ҷойгир аст. Дар соли 2009 тибқи барӯйхатгирии аҳолӣ 115 нафар аҳолӣ дошт.
Маданият (ноҳияи Қаросой)

Маданият Мәдениет) — деҳа дар вилояти Алмаатои Қазоқистон. Дар ноҳияи Қаросой ҷойгир аст. Дар соли 2009 337 нафар аҳолӣ дошт.
Маданият (ноҳияи Пахтаарал)

Маданият Мәдениет) — деҳа дар вилояти Туркистони Қазоқистон. Дар ноҳияи Пахтаарал ҷойгир аст. Аҳолӣ Дар соли 2009 1226 нафар аҳолӣ дошт.
Маданият (ноҳияи Сариағаш)

Маданият Мәдениет) — деҳа (ауыл) дар вилояти Туркистони Қазоқистон. Дар ноҳияи Сариағаш ҷойгир аст. Дар соли 2009 тибқи барӯйхатгирии аҳолӣ 988 нафар аҳолӣ дошт.
Маданияти Тоҷикистон

"Маднияти Тоҷикистон" — рӯзнома, органи вазорати маданият ва Правленияи Иттифоқи нависандагони Тоҷикистони Шӯравӣ. Шумораи авалини он 1 январи соли 1981 ба табъ расид, ҳафтае, думаротиба дар Душанбе чоп мешуд. Гушаҳои "Чеҳраҳои ҳунар", "Аз дафтари назм", "Дар раҳои дӯсти", "Эҷоди Ҷавонон", "Расом ва китоб", "Ёднома" ва ғайра.
Маданиятшиносӣ

Маданиятшиносӣ — илмест, ки маданиятро, қонунҳои умумии рушди онро меомӯзад. Вазифаи маданиятшиносӣ азхудкунии маданият ҳамчун зуҳуроти ягона, муайян намудани қонунҳои умумии амалиёти он ва таҳлили маданият ҳамчун низом. Ҳамчун фани алоҳида дар асри ХХ пайдо шудааст.
Маданияти ҳуқуқӣ

Маданияти ҳуқуқӣ — як намуди маданияти ҷамъиятӣ буда, аз сатҳи шуури ҳуқуқӣ, қонуният, такмили қонунгузорӣ, амалияи ҳуқуқӣ дар ҷомеа гувоҳӣ медиҳад. Мазмуни онро арзишҳое ташкил медиҳанд, ки дар ҷараёни фаъолияти инсон дар соҳаи ҳуқуқ ташаккул ёфтаанд. Маданияти ҳуқуқии ҷамъиятӣ ва шахсӣ аз ҳам фарқ карда мешаванд. Маданияти ҳуқуқии фардӣ сатҳи муқаррарӣ, касбӣ ва илмӣ дорад. Маданияти ҳуқуқии касбӣ бештар насиби ҳукуқшиносон аст. Сатҳи шуури ҳуқуқии ҷамъиятӣ ва фардӣ, қонуният, такмили қонунгузорӣ, амалияи ҳуқуқӣ-нишондиҳандаи маданияти ҳуқуқии ҷомеа мебошанд. Маданияти ҳуқуқӣ дар баробари арзишҳои умумиинсонӣ инчунин унсурҳои миллиро низ дар бар мегирад.. низ.
Маданӣ (деҳа)

Маданӣ Мәдени) — деҳа (ауыл) дар вилояти Туркистони Қазоқистон. Дар ноҳияи Тӯлебӣ ҷойгир аст. Дар соли 2009 тибқи барӯйхатгирии аҳолӣ 1204 нафар аҳолӣ дошт.
Фарҳанги Вахш

Фарҳанги Вахш, Маданияти Вахш — фарҳанги давраҳои охири асри биринҷӣ дар поёноби Вахш ва Қизилсӯи ҷануби Тоҷикистон, ба нимаи дуюми ҳазораи 2 то мелод мансуб аст. Экспедицияи археологии ҷануби Тоҷикистон (солҳои) тадқиқ карда аст. Ёдгориҳои асосиаш аз даҳмаҳои Полвоятукай, Вахш, Ойкӯл, Ҷаркӯл ва Макони Мор иборатанд. Бошишгоҳҳои Маданияти Вахш дарёфт нашудаанд. Шояд, чорводорӣ асоси иқтисодии ҷамъиятро ташкил дода бошад. Болои даҳмаҳо бо хоки зард ё шағал пӯшонида шуда, аксар аз поён ё камар, баъзан аз боло ҳам бо сангҳо иҳота шудаанд. Даромадгоҳи даҳмаҳои Маданияти Вахш аз якдигар фарқ мекунанд. Дахмаҳо ҳар хел мебошанд: мудаввар, секунҷа, Т ва П монанд, камоншакл кофта шуда, роҳравҳояшон болопӯшанд. Дарозии роҳравҳо аз 1 то 7 м, барашон 0, метр, чуқуриашон 0, метр. Чанде аз майитҳо (асосан тифлон) дар чуқуриҳои оддӣ мадфунанд. Чанд қабр ёфт шудааст, ки фасадҳо ҷуфтанд (марду зан ва мардҳо ё занҳо). Барои Маданияти Вахш як хел гӯронидани майит хос: бо дасту пои қат ба паҳлӯ. Мардҳо асосан ба паҳлӯи рост, рӯ ба даромадгоҳ вале занҳо ҳар хел гӯронида шудаанд. Ҷасадҳо ҳар хел, вале аксар рӯ ба шимол мехобиданд. Аз қабрҳо зарфҳои сафолӣ, маснуоти фулузӣ (оина, корд, ханҷар), сангӣ (пайкон, сари гурз) ва устухонӣ ёфт шудаанд. Аксари бошандагони Маданияти Вахш оташпараст буданд. Дар Полвонтукай ду даҳма кушода шудааст, ки аз дигар даҳмаҳо фарқ дорад. Дар атрофи яке аз онҳо 20 ва дигаре 41 гулхан афрӯхта будаанд. Осори қурбонӣ ба шарафи оташ ҳам ба назар мерасад. Эҳтимол дар ин даҳмаҳо доҳиёни қабилаҳои қадимии поёноби Вахш гӯронида шуда бошанд. Аз онҳо ашёҳои биринҷӣ ва чанд зарф ба даст омаданд. Дар яке аз даҳмаҳо зану мард дар як вақт гӯронида шудаанд. Ақида ҳаст, ки Маданияти Вахш дар натиҷаи дар ин ноҳия паҳн шудани қабилаҳои қадимии деҳқонони ҷанубу ғарбии Осиёи Миёна ба вуҷуд омадааст.
Маданияти Ҳисор

Маданияти Ҳисор - маданияти бостонии неолитие, ки давраи охирини асри сангро дар Тоҷикистон муайян мекунад. Ба ҳазораҳои – пеш аз милод мансуб аст. Ёдгориҳои Маданияти Ҳисорро соли 1948 А.П. Окладников кашф кард. Солҳои гуногун дар маҳалҳои алоҳида А.П.Окладников (Кӯҳи Булиён), В.А. Ранов (Тутқавул), А.Х.Юсуфов (Сойи Сайёд) ва диг. ҳафриёт гузарониданд. Ҳоло дар ҷумҳурӣ бештар аз 300 маҳалли дорои бозёфти археологии Маданияти Ҳисор маълум аст. Маданияти Ҳисор асосан дар соҳилҳои дарёҳои Яхсу, Қизилсу, Вахш, Кофарниҳон ва заминҳои байни ин дарёҳо паҳн буд. Бошишгоҳҳои Маданияти Ҳисор дар баландии аз 500 – 700 то 1000 – 1500 м аз с. б. воқеъанд. Бозёфтҳои шаклан ба Маданияти Ҳисор монанд дар Помири Шарқӣ ва баъзе ноҳияҳои Осиёи Миёна дучор меоянд. Масоҳати аксарияти бошишгоҳу қасабаҳои Маданияти Ҳисор аз 0,5 га зиёд нест. Тутқавул ва Сойи Сайёд (7000 м2), Кӯҳи Булиён (1500 м2) калонтарини онҳоанд. Хусусияти асосии бошишгоҳҳои Маданияти Ҳисор ғафсии қабати археологӣ аст, ки то ба 2,5 м мерасад, оташдонҳо нимдоираанд ва деворҳои онҳо аз сангҳои хурду калон сохта шудаанд. Андозаи миёнаи оташдонҳо 1х1м буда, росткунҷа, мудаввар ва доирашакланд. Оташдонҳои чуқуриашон 15 – 30 см дар масофаи 1,5 – 2 м аз якдигар воқеъ гаштаанд. Хусусияти дигари бошишгоҳҳои калони Маданияти Ҳисор дар ин, ки майдончаҳои суфамонанди серқабат аз порчаҳои оҳак, шағалҳои шикаста ва бутун сохта шудаанд. Дар дохили ҳамаи онҳо осори оташдон ҳаст. Эҳтимол, иқоматгоҳҳои ба тарзи нимзаминкан сохташуда низ вуҷуд доштанд, ки дар ин бора чуқуриҳои якметраи қутрашон 12 м шаҳодат медиҳанд. Аксарияти олоту маснуоти Маданияти Ҳисор сангӣ аст. Дар баъзе бошишгоҳ олоту маснуоти сафолӣ ба назар расад ҳам, Маданияти Ҳисор маданияти ғайрисафолии давраи неолит ба ҳисоб меравад. Дар Тоҷикистони Ҷанубӣ бисёр маснуоти сангӣ ёфт шудааст. Фақат бозёфти Тутқавул зёда аз 40 ҳаз. мебошад. Бештар олоту маснуоти аз қайроқсанг сохташуда (корд, қашав, теғи дос) вомехӯранд. Иттифоқи қабилаҳоеро, ки Маданияти Ҳисорро офаридаанд, иттиҳоди этникӣ ҳисобидан мумкин аст, зеро аз ёдгориҳои Ҷайтун ва маданияти Калтаманор ба андозае фарқ дорад. Мардуми Маданияти Ҳисор асосан бо шикор, чорводорӣ ва қисман бо деҳқонӣ машғул буд. 1 Бозёфтҳои ҳафриётии олоту маснуоти Маданияти Ҳисор дар Осорхонаи таърихӣ-кишваршиносии ноҳияи Ҳисор ва Осорхонаи миллии Тоҷикистон маҳфуз аст. Пайнавиштҳо.