AndyOnyango/KenTrans huggingface dataset:
O: Khaduyu nende ingwe.
T: Sungura na chui.
O:  harehare huarithingi nende haduyu nde ingwe.
T: hapo zamani paliondokea sungura na chui.
O:  haduyu hari hevula vana vaviri.
T: sungura alikuwa na watoto wawili.
O:  ingwe yari yevula vana varano rekha haduyu havorere ingwe mbuu wasiange huthie hurenye mumusino.
T: chui alikuwa na watoto watano na sungura akamwambia chui kuwa mwenzangu twende tutenye kuni. 
O:  mani rekha haduyu nende ingwe nivathia.
T: hivyo sungura na chui walienda.
O:  ngavolayo sa nivachaka hurenya mani varenya sa vaamala hurenya.
T: walipofika wakaanza kutenya na wakamaliza
O:  lano ngavamala vachaka huhuba thimbakha thiavwe ni vasatha.
T: walipomaliza walianza kupiga gumzo huku wakicheka. 
O:  lano haduyu naho nihamala nikhavatha wasio mbuu vathie mudala mbu vachake khukhuya vahasi vavwe nivamala nivathia.
T: hivyo sungura akamdanganya mwenzake kuwa waende nyumbani kila mmoja aanze kumpiga mkewe.
O:  mani rekha khaduyu nihavuao ne ingwe naio ngayola sa niichaka khukhuya wasie.
T: hivyo wakaenda; chui alipofika akaanza kumchapa mkewe. 
O:  ingwe yeendelea khukhuya mukhasi waye.
T: chui aliendelea kumcpapa mkewe.
O:  ne khaduyu nakho ngakhola sikhamukhuya da.
T: naye sungura alpofika nyumbani hakumchapa .
O:  khamala khathia hukaya ingwe.
T: baadaye alienda kuwatenganisha.
O:  ingwe nirulao nimureva mbu nawe sohuire mukhasi wao tawe?
T: chui akamwuliza kwani hujamchapa mkeo?
O:  nivachakakhukhuyana, vakhuyana sa mpaka siashia.
T: baadaye walianza kupigana mpaka kulipokucha.
O: Ifisi nende siduyu.
T: Fisi na sungura.
O:  ifisi nende siduyu vari vetha na vakonyanga vyahuria alala, varithanga alala.
T: fisi na sungura walikuwa marafiki na walikuwa wakitafuta chakula pamoja, na pia walikula pamoja.
O:  inyanga ndala siduyu siathia hukonya ngalwavaria.
T: siku moja sungura alienda kutafuta jinsi wanavyokula.
O:  siduyu siarera vyakhuria ifisi nayo yeva niiria.
T: sungura alileta chakula naye fisi akaiba na kula.
O:  ifisi yarithingi nende sionya muno.
T: fisi alikuwa na tamaa sana.
O:   inyanga ndala siduyu sia kasirika siavukula rikina nisikaranga vilayi ni simala sira husani nisikovera ifisi.
T: siku moja sungura alikasirika na kuchukua mawe akakaanga vizuri na kuweka kwa sahani akampelekea fisi.
O:  siduyu siari sienya huira ifisi; siakinga rikina husisani nirimetameta.
T: sungura alitaka kumwua fisi; alibeba jiwe mawe kwa sahani likimetameta.
O:  ifisi nende sionya siavukula nisiefunda lulala.
T: fisi na tamaa alichukua na kubugia mara moja.
O:  riathia nirianda husiporokodio nisifwa.
T: jiwe lilikwama kwa koo yake na akafariki.
O:  harehare musacha nende muhasi vajamana mbaka varia arusi yavo.
T: hapo zamani mume na mke walipendana mpaka wakafunga harusi yao.
O:  mukhasi yari yafwala inguvo indayi nende musacha yari yafwala isuti ya ihali ya ekulu handi vandu vari vechule upara ni chinyende muchoo.
T: Mke alikuwa amevaa nguo nzuri na mume alikuwa amevalia suti ya hali ya juu na watu walikuwa wamefurika utadhani ni funza/buu nyooni.
O:  khandi mukhasi yari nga iswiti muduka.
T: naye mke alikuwa kama peremende dukani.’msemo’
O:  harusi eyo yari nende mahuwa malayi handi vandu varia ikeki, muchele nende matunda.
T: harusi hiyo ilikuwa na maneno mazuri na tena watu wakala keki, wali na matunda.
O:  vandu varia mbaka vevirira ingo wavwe.
T: watu walikula mpaka wakasahau nyumbani kwao.
O:  musacha yafungula muhasi waye mani nakiisa mukhasi waye.
T: mume alimfunua mkewe na kumbusu.
O:  na khandi muziki kwariyo mulai khandi muhasi nde musacha vashina haandi huadira inguvo yo mukhasi.
T: tena kulikuwa na mziki mzuri na bibi na bwana wakacheza hadi tukashika vazi la bi huyo.
O:  mukhasi nende musacha vari nende chinguvo chilayi opara mweshimiwa wo lukongo.
T: mke na mume walikuwa na nguo nzuri utadhani ni mheshimiwa wa kijiji.
O:  khandi nahufiala wamuhasi yari yepambire khandi mukambi yahubiria injili.
T: tena mavya wa mke alikuwa amejipodoa na muhubiri akahubiri injili.
O:  hurula ao vana ndoa avo vevula vana varano, vasiani vadaru vakhana vaviri.
T: kutokea hapo wanandoa hao walijaliwa wana watano, wavulana watatu na wasichana wawili.
O:  vana avo vajamana sana; musacha nende mukhasi vosi vajamana na khandi nahufiala yajama vana varia.
T: watoto hao walipendana sana, mume na mke wote walipendana na tena mavya aliwapenda watoto wale.
O: IMBAHA YA HADUYU NENDE RIHUDU.
T: HADITHI YA SUNGURA NA KOBE
O:  HAREHARE HUARIO HADUYU NENDE RIHUDU. HADUYU HAVORERA RIHUDU ATI YUMAO ISOLO YAKHASHIRA THIMBIRO.
T: HAPO ZAMANI PALIKUWA NA SUNGURA NA KOBE. SUNGURA ALIMWAMBIA KUWA HAKUNA MNYAMA ANAYEWEZA KUNISHINDA MBIO.
O:  RIHUDU RIAVORERA HADUYU ATI NYENYA HUTHIA HURERA THISOLO THIOSI ATI OVORERE ATI YUMAO ISOLO YAKHAHUSHIRA THIMBIRO.
T: KOBE AKAMWAMBIA SUNGURA KUWA ANATAKA KWENDA KULETA WANYAMA WOTE KWA SABABU UMESEMA HAKUNA MNYAMA ANAYEKUSHINDA MBIO.
O:  RIHUDU RIATHIA RIABORERA THISOLO THIOSI ENDIO.
T: KOBE ALIENDA AKAAMBIA WANYAMA WOTE HIVYO.
O:  THISOLO THIALANGA MUKUTANO KWE THISOLO THIOSI.
T: PALIITWA MKUTANO WA WANYAMA WOTE.
O:  INZOFU YAVOOLA MBU ISOLO YOSIYOSI NIIHUSHIRA NI HUHUHUYA.SIDUYU SIAVOLA ATI NI ENDIO SA ISOLO YOSIYOSI NIIHUSHIRA THIMBIRO NI MUKHUYA.
T: NDOVU AKAMWAMBIA SUNGURA KUWA IWAPO UTASHINDWA NA MNYAMA YEYOTE TUTAKUCHAPA. NAYE SUNGURA AKAKUBALI KUWA IWAPO ATASHINDWA NA MNYAMA YEYOTE ACHAPWE.
O:  LANO INZOFU YAVOLA ATI THIMBIRO THIENYA HUCHAKA.
T: HIVYO NDOVU AKASEMA KUWA MBIO ZINATAKA KUANZA.
O:  THISOLO THIOSI THIEPANGA INZOFU YAVOLA THIMBIRO THICHAKE.
T: WANYAMA WOTE WALIJIPANGA NAYE NDOVU AKASEMA MBIO ZIANZE.
O:  HADUYU NAKHO NGA HARI HAJANJA HAVIRA INGIRA INDI HANE INGIRA EYO NI INYIMBIKITI SANA.
T: NAYE SUNGURA ALIVYOKUWA MJANJA ALIPITA NJIA ILIYOKUWA FUPI.
O:  LWAKWANZA HADUYU HASHIRA HUVERA HAVIRA INGIRA INYIMBIKITI ILI VAKUTANE IMBERI YA THISOLO THINDI.
T: MARA YA KWANZA SUNGURA ALISHINDA KWA SABABU ALIPITIA NJIA FUPI ILI WAKUTANE MBELE YA WANYAMA WENGINE.
O:  INZOFU SIAMINA DA MBU SIDUYU SISHIRIRE.
T: NDOVU HAKUAMINI KUWA SUNGURA AMESHINDA.
O:  INZOFU YAVOLA HWENYA HULONDAMO SIDUYU SIAJAMA. HAANDI VACHAKA THIMBIRO.
T: NDOVU ALISEMA TUNATAKA KURUDIA NAYE SUNGURA AKAKUBALI NA WAKAANZA MBIO.
O:  HAANDI HADUYU HAVIRA INGIRA INYIMBIKITI HANDI HARURIA IMBERI YA THISOLO THIASIE.
T: SUNGURA MARA TENA AKAPITIA NJIA ILEILE FUPI NA AKAWA MBELE YA WANYAMA WOTE.
O:  SIDUYU SISIRI SIASHIRA MANI NIVIDONG’A MBU SISHIRIRE.
T: SUNGURA BADO ALISHINDA NA IKABAKI KUWA YEYE NI MSHINDI.
O:  harehare yaliwo omwana walangwa mbu nasio.
T: hapo zamani paliondokea mtoto aliyeitwa nasio.
O:  yali yamenya nende mama waye.
T: alikwa akiishi na mamake.
O:  thinyanga thindi einzala yakwa musialo siavarimo mana inyanga mama nasio yari naakendanga nanyola musala kuama thinduri thinyingi mana thienga.
T: siku moja njaa ilitokea walipokuwa wakiishi na siku moja mama nasio akiwa anatembea alipata mti uliokuwa na aprikoti zilizoiva.
O:  yakalukha mungo namala avorera nasio ati muthuri vanathia vaakule thinduri ethio.
T: alirudi nyumbani akamwambia nasio kuwa kesho wataenda kuchuma aprikoti hizo.
O:  inyanga yalondakho mwna nende mama waye vathia huakula.
T: siku iliyofuata mama na mwanawe walienda kuchuma.
O:  ngavola vachaka hung’ang’anira hunina musala mana mama nasio niyaamua hunina mwene.
T: walipofika walianza kubishana atakayepanda mtini na baadaye mama nasio akaamua kupanda.
O:  ngalwayola akulu yevirira hutupa asi tsinduri.
T: alipofika juu alisahau kutupa chini aprikoti.
O:  yathiria yeng’ene viola viha nasio yamuvorera amutupirekho arie lakini mama waye yakhaya.
T: alikula peke yake hadi nasio alipomwambia amtupie akule lakini mama yake akakataa.
O:  yaria mpaka inda yaye yoma mana yafwira humusala yakwa asi.
T: alikula mpaka tumbo lake likafura na kufariki akiwa juu na akaanguka.
O:  nasio yashirwa siohukhola mana yaamua hurema mama wae naamala namura musikapo.
T: nasio alishindwa cha kufanya hadi alipoamua kumkatakata mamake na kumweka kikapuni.
O:  nasio ngalwa yari nakaluha ingo nende muviri kwa mama waye yavukanana nende erinani rikhongo hane ingira eyo yali ya manani.
T: nasio alipokuwa akirudi nyumbani na mwili wa mamake, alikutana na nyani mkubwa; kumbe njia hiyo ilikuwa ya nyani.
O:  rinani riamureva nasio okingile sina.
T: nyani alimwuliza, “nasio umebeba nini?”
O:  nasio yakalusia mulwimbo: mbano ngingire mama
O: Ngalwayalomaloma x 2
O: Nasio huthie munduli x 2
O: Inda nisiehoero x 2
T: naye alimjibu kwa wimbo huu:
T: Nimembeba mama
T: Aliposema x2
T: Nasio twende kwa aprikoti x 2
T: Tumbo ni ya kitu cha kufurahia tu x 2
O:  mana nasio yakenda huingira niyemba olwimbo olo mpaka nga manani kamunyula inyama ya mama waye yosi pe.
T: hivyo nasio alitembea njiani akiimba wimbo huo mpaka nyani walipomnyang’anya  mwili wa mama yake wote.
O:  olukano lwange lwahavwera ao.
T: usimulizi wangu umeishia hapo.
O: INYANGA YA NDALAKHEVIRIRE MUVULAMU VWANGE
T: SIKU AMBAYO SITASAHAU MAISHANI MWANGU
O: Jumamosi ndarula msikuli ninzia mdala. Nga ndola mdala ndanyola bandu nibetsule mlwanyi lwefwe. Ndengira mnyumba ninyola mukhana wefwe nalira. Nindereva sina sitsiririranga . Mkhana wefwe nambolera mbu mama nende baba vanyolere ajali nivarula Murumba khukula isukari.
T: Jumamosi nilitoka shuleni nikaenda nyumbani. Vile nikifika nyumbani nilipata watu wamejaa katika uwanja wetu. Niliingia kwa nyumba nikapata msichana wetu akilia. Nikajiuliza ni nini inaendelea. Msichana wetu akaniambia kwamba mama na baba wamepata ajali wakitoka Murumba kununua sukari.
O: Nga vavere nivakalukha vakwire nende imutoka . Baba murwe kwadikhe sa akari mama nae luvere luadikhe ludong'ere khu lami. Nga ndavulira endio Mani kambwa nindong'a sa ninyemere. Masika kedikha nga matsi ka mtaro. Khu ndali siringi ndalola imutoka niitsa mdala nderukha khulinga mbu ni wina ulimo ulimo. Ndanyola vevusi vange nivavarerekho tsibandeji vuli abundu.
T: Vile walikuwa wanarudi wakaanguka na gari. Baba kichwa chake kimepasuka katikati naye mama titi lake limekatika likabaki barabarani. Vile nilisikia hivyo nikaishiwa na nguvu nikabaki kama nimesimama. Machozi yakaanza kunitoka yakitiririka kama maji ya mtaro. Ndio nilikua bado na mshangao huo niliona gari ikiingia kwa boma nikakimbia kuangalia ni nani yuko ndani. Nikapata wazazi wangu wamewekwa bandeji kila mahali.
O: Vavakinga nivavengisia mnyumba. Mama lakini yali alomalomakho lakini baba siyalomalomakho kata kidogo. Jumatatu ndatsia msikuli nga kawaida nindakalukha mdala ndanyola bandu nivalira. Nderukha khulinga baba lakini sindamnyola da. Bandu vambolera mbu baba amalire khufwa. Ndari nende isauti ikhongo kata yakhasingisie avafu vakende.
T: Waliwabeba wakawaingiza kwa nyumba. Lakini mama alikuwa bado na uwezo wa kuzungumza kidogo lakini baba hakukua na uwezo wa kuzungumza hata kidogo. Jumatatu nilienda shuleni kama kawaida niliporudi nyumbani nilipata watu wakilia. Nilikimbia kwenda kuangalia baba lakini sikumpata. Watu wakaniambia kwamba baba ashaaga dunia. Nilikua na sauti kubwa ambayo inaezaamsha maiti kutembea.
O: Baba vamugama nivamusikha lakini vyali sisa muno. Sindakhevirire mpaka nyanga lwa ndakhafwire.
T: Baba walimleta wakamzika lakini ilikuwa huzuni sana. Sitasahau mpaka siku yangu ya kufa.
O:  olumarachi nolulomaloma/ lusungo lwa abamarachi baurisaniangamo mu bikholwa biabwe no lusungo luli vuleka undi.
T: kimarachi ni lugha ya wamarachi wanaosikilizana kwa matendo yao na lugha zilizo sehemu zingine.
O:  abamarachi bamanyikha khulwa olulomaloma lwabwe shinga abandu be tsimbia tsindi tsiamanyikha tsiri mtsisungo/tsinomanoma tsiabwe.
T: wamarachi wanajulikana kwa lugha yao kama watu wa lugha zingine zinazojulikana zilizo kwa lugha zao.
O:  olulomaloma nolwabaalangiramo mundu nende imbia yaye.
T: lugha ni kitu alichokitanguliza mtu ikiwa na aina yake.
O:  mubamarachi baliwo tsimbia tsia bandu bandi abalamanyire olumarachi da, bariwo abaana basomi abanasinjia okhulomaloma oluswairi nende lusungu.
T: kwa wamarachi kuna aina za watu wengine wasiojua Kimarachi; kuna wanafunzi waliozoea kuzungumza kiswahili na kiingereza.
O:  omwene hulusungo lwosilwosi nokhululomaloma nuenasia nokhuba tsinjero, thingano, minae, tsingado, amakerake nende akandi.
T: mwenyewe kwa lugha yoyote ni kuizungumza na kujizoesha kwa kupiga masimulizi, hadithi, vitendawili, misemo, mafunzo na mengineyo.
O:  shinga nyasaye yalonga abandu nabara musialo yabaretsanga abahoyere huva nende ebikhole nemirimo kiabwe, emilukha, emisiro, oburuki bwe emiruko kama thing’ombe, tsimbusi, amakondi, tsingokho, amayoyo nende vindi viryo.
T: jinsi mungu alivyoumba watu na kuwaweka duniani, aliwaweka walipotakikana kuwa na vitendo na kazi zao, itikadi, mila, ufugaji wa mifugo kama ng’ombe, mbuzi, kondoo, kuku, bata miongoni mwa wengine.
O:  abamarachi nabalimi khandi nabaruki.
T: wamarachi ni wakulima tena wafugaji.
O:  barakanga obule, amabere, amadumwa, emioko, amabuoni, tsimbande, tsinjugu, amaremwa, emikachi nende emisala, obunyasi nende olusi.
T: huwa wanapanda wimbi, mtama, mahindi, mihogo, viazi, korosho, njugu, ndizi, miwa na miti, nyasi na nyasi ya nepi. 
O:  abamarachi bajama omulembe. Bombakha tsikanisa tsio khunyoreramo tsikhabi okhurula khunyasaye omulongi wa buli sindu siasi.
T:  wamarachi hupenda amani. Wao hujenga kanisa za kupatia baraka kutoka kwa mungu mwumba wa vyote duniani.
O:  khaandi bombakha tsikanisa na masomero ka bana khusomeramo.
T: tena walijenga kanisa na shule za kusomea ndani.
O:  obumbahi bwekholanga nende abaandu berusie khukhola emirimo ekio.
T: ujenzi hufanywa na watu waliojitolea kufanya kazi hiyo.
O:  abandu berusianga nibakhola ikasi eyo ili khukhonya bandu bomulukongo nende kata hwekhonya bene.
T: watu hujitolea kufanya kazi hiyo ili kusaidia wanakijiji na hata kujisaidia binafsi.
O: NANDAULIRA YATHIA NAKO NABUKHUE
T: ASIESKIA ALIENDA NAYO UKWE
O: Khale khale yamenyao muinda mulala yamanyihana khulira Makesi.
T: Hapo kale  kuliishi  bwenyenye mmoja aliyejulikana kwa jina Makesi
O: Makesi yadeshia muhaye mulala bushi inyuma, banyalirwa khuivula bana babiri bali mbu ni mhana nde musiani,
T: Makesi alioa mke mmoja mithili ya asali, waliwezewa kuzaa watoto wawili ambao ni msichana na mvulana,
O: humera Nandaulira nende Shauriako. Nandaulira nali musiani Shauriako nali muhana.
T: kwa majina Nandaulira na Shauriako. Nandaulira akiwa mvulana naye Shauriako akiwa msichana.
O: Makesi nende muhaye waye bamenya muluivulo lulia lwa huhonyana mu mabi nde malayi,
T: Makesi na mke wake waliishi kwa kizazi kile cha kusaidiana kwa mabaya na mazuri,
O: luwivulo luno lwehihirira sa khumiruko nende vulimi.
T: kizazi hiki kilijitegemea kwa ufugaji na kilimo.
O: Bana bano samwana yabasomia bosi bali bana.
T: Watoto hawa babayo aliwasomesha wote wakiwa wachanga.
O: Musungu inyuma musiani naye opara mbu yebulirwa mumathi naye muhana bila hudonga inyuma yaani situng'uo, muhana waiti, yaani muhana siyombo.
T: Mvulana alikuwa mtanashati kipimo zaidi ya mzungu naye msichana bila
T: kusalia nyuma yaani mrembo mithili ya kitunguo, msichana laini, yaani msichana kifaa.
O: Muhana yebulua yebulukha abulao musiani yabira naye bila humusakula.
T: Msichana aliumbwa akaumbika hakuna mvulana angempita bila kumwita.
O: Yakendanga na mshaliro nako sikasinda da hubula basiani bakutanire nabo, lakini para mbu buluma bwira ifisi.
T: Alitembeanga na majasusi amabao hawangekawia kusema wavulana amabao amekutana nao, lakini tafakari kwamba tamaa iliua fisi.
O: Basiani balonda muhana mpaka wabu, aii yesi yalola yesi yolere.
T: Wavulana walimfwata msichana hadi kwao, aii yeye pia aliona amefika kubalehe.
O: Biaba mbu mwibusi siyaha mubolera siosi siosi yalonda da. Manya mbu yali yehalire marebo ka ikilasi ya munane.
T: Ikawa kuwa mzazi hangeweza kumwambia chochote akatii. Jua kwamba alikuwa akaulie mtihani wa darasa la nane.
O: Nndio muhana ya lolipopu, hane bima biabola, samuana yatema humukololosia yaani humukerera lakini sibi ni siba isa.
T: Hivyo msichana wa peremende, kumbe tabia zilioza, babaye alijaribu kumrekebisha yaani kumba mawaidha lakini kibaya ni kibaya tu.
O: Muhana yehalira marebo kai ikilasi ya ehumi nde thibiri. Nakoruvwe mbuu butuakani nende masomo sibyahathiania da.
T: Msichana aliukalia mtihani wa darasa la kumi na mbili. Asipojua kuwa anasa na masomo haziambatani.
O: Muhana bamuonya lakini yomarania likosi mana huulira ao ndahamanya mbuu ndekesibwa nende mamuao sialo silakhuekesia.
T: Msichana alionywa lakini alikaidi na kufikia hapo nimejua kuwa ukikaidi kufunzwa na mama yako utafuzwa na ulimwengu.
O: NEKESA NENDE KUKHU WAYE
T: NEKESA NA NYANYA YAKE
O: Nekesa yathia mumwalo khudaya mathi kokhunywa.
T: Nekesa alienda mtoni kuchota maji ya kunywa.
O: Nekesa yakutana nende mukhana.
T: Nekesa alikutana na msichana.
O: Mhana oyo yari athia khudaya mathi, kukhu nyene yalinda mathi khurula itsuli mpaka ingolobe musirima.
T: Huyo msichana alienda kuchota maji, nyanya yake alingoja maji kutoka asubuhi hadi usiku.
O: Kukhu nyene yaamua khukona kata bila khuria busuma.
T: Nyayake alilala hata bila kukula ugali.
O: Naye Nekesa nende mukhana bachaka khuba tsimbakha thiobukheri, yaparanga mbu yahadeshie mwana mhana omulayi sana wayari niyekombele.
T: Naye Nekesa na rafike yake walianza kuhadithi ngano za mapenzi, alidhania kwamba angeoa msichana mrembo sana aliyempenda.
O: Kata kario bazee vakhare sibakosa ni vabola mbu nolola vindu nibimetameta manya mbu vialongwa.
T: Hata hivyo wahenga hawakukosea waliposema ukiona vialea jua vimeundwa
O: Kata kario Nekesa nende mukhana kama kawaida yabu bendelea mpaka vakutana nende imbwa nende ipusi nibakendanga.
T: Hata hivyo Nekesa alizidi kutembea hadi akakutana na mbwa na pakaa zikitembea.
O: Nekesa naye yari yajama khulondana nende bindu kama thimbwa mudala.
T: Nekesa naye alikuwa amependa kuambatana na vitu kama umbwa pale nyumbani.
O: Yebilira mbu yali nende mukhana nende khuchaka tsimbiro mpaka wabu.
T: Alisahau kwamba alikuwa na msichana na hivyo akaanza mbio hadi kwao.
O: Kata kario mukhana yadonga musirima, yapara mbu khuyolere khane kuanyolekhane.
T: Hata hivyo msichana alibaki kwa giza, alidhania kuwa amepata na kumbe ndio ameptwa.
O: Mukharakati eyo mukhana yanyola amakhuwa nikamushira, majambazi kamwingira nende khumukholera sitendo nakhaywa khwiruha mpaka nyangaino.
T: Kwa hizo harakati msichana alipata maneno yanayomlemea, magaidi walimvamia na kumfanyia kitendo cha unyama alichoshindwa kukimbia hadi wa leo.
O: Erio nirio lisoma riandasoma okhoyere okende nende mundu undi.
T: Na hivyo ndivyo nilijifunza kuwa unafaa kutembea na mtu mwingine
O: SIKULI SIEFU.
T: SHULE YETU.
O: Sikuli siefu silangwa Sirikhaya.
T: Shule yetu inaitwa Sirikhaya
O: Sili nende baalimu makhumi karano nende baana elfu tsiviri.
T: Iko na walimu hamsini na wanafunzi elfu mbili.
O: Baalimu vefwe vali nende tsidigri tsiekesia mbu vanyala khuekesia bilai.
T: Walimu wetu wako na shahada ambazo zinaonyesha wako na umaarufu wa kufunza vizuri.
O: Sikuli esio sili nende abaana balai bali tayari khusoma.
T: Hiyo shule iko na wanafunzi wazuri waliyo tayari kusoma.
O: Nuwingira msikuli sya Sirikhaya, manya mbu ori avundu alai wa masomo kali bilai nende siwango sya akulu.
T: Ukiingia kwenye shule ya Sirikhaya, jua kwamba uko pahali pazuri pa masomo yaliyo ya hali ya juu.
O: Noli khugeti olanyola mandiko kekesia mbu ori Sirikhaya.
T: Ukiwa kwenye lango kuu utapata maandishi ati uko Sirikhaya.
O: Maua kali khugeti kosi kandikirwekho lira Sirikhaya.
T: Maua yako kwenye lango kuu yaliyorembeshwa na jina Sirikhaya.
O: Nikhwingira mumakhua ke mivayo khunyola mbu sikuli esyo siahashira vikombe visavi mumivayo kiauhane.
T: Tukiingia kwenye maswala ya michezo utapata kwamba hiyo shule hushinda vikombe ainati.
O: Mivayo eko ni shinga mpira, tsimbiro, nende kindi misavi.
T: Hizo michezo ni kama mpira na ingine mingi.
O: Nikhwingira mumakhua aka masomo khunyola mbu omwaka kwawere sikuli sino siakovere abaana makhumi kaviri mu univasiti.
T: Tukiangazia maswala ya masomo utapata kwamba mwaka uliopita hii shule ilipeleka wanafuzi ishirini katika chou kikuu.
O: Khukhola tsikosi tsiaukhane nitsilimo tsilia tsia amalesi, budaktari, bulimi nende akandi kaukhane.
T: Kufanya kozi tofauti ikiwemo za unesi,udaktari, ukulima na zingine tofauti.
O: Khulondahana nende matokeo ka mwaka kwawere vaana vandi vaanyorere ovukhonyi.
T: Kutokana na matokeo za mwaka uliopita wanafunzi wengine walipata msaada.
O:  ING’OMBE
T:  NG’OMBE
O:  Khale khale tsinyanga tsia bakuka befu balitsingi nende tsing’ombe tsisabi muno.
T:  Hapo zamani za kale, wakati wa babu zetu walikua na ng’ombe wengi sana
O:  Tsing’ombe thino tsia bakhonyanga muno kata rero tsisiri tsibakhinyanga muno.
T:   Ng’ombe hawa walikua wakiwasaidia sana hata siku hizi bado wanasaidia sana.
O:  Tsing’ombe thino khubera sina bakhonyanga ni khubera bari nende ifaida inyingi muno.
T:   Ng’ombe hawa mbona wanasaidia ni kwa kuwa wanafaida nyingi sana.
O: Bebusi befwe banyola amaamo manji muno khulondokhana nende tsing’ombe tsino
T:   Wazazi wetu wamepata mazao mengi sana kutokana na ng’ombe hawa.
O:   Aumao uria washwila ing’ombe.
T:  Hakuna yule ambaye anachukia ng’ombe.
O:  Ikhurereranga amabere nikhunywa ichuli nende msidhiambo, nonywa amabere kaa ing’ombe ni malayi muno.
T:  Hutuletea maziwa tukikunywa asubuhi na jioni, ukinywa maziwa ya ng’ombe ni tamu sana.
O:  Sikari nende obubu bwosi bwosobwosi tawe hubulamu bwefu.
T:    Hayana madhara yoyote katika maisha yetu
O:  Inyama yosi huritsanga  ni khuritsanga hubera neya ing’ombe hushira muno humasika huritsanga mpaka efwe bene khurehe ni matamu muno kakhugamiranga amani khumubili.
T:   Nyama pia huwa tunala na huwa tunala kwa sababu ya ng’ombe na haswa kwenye matanga huwa tunala hadi sisi wenyewe tuache na ni tamu sana tena hutuletea nguvu mwilini.
O: Tsikhurimiranga thindalo tsiefu tsiri nende amani wachi khumubili tsing’ombe etsio nitsisatsa.
T:  Huwa wanatulimia shamba zetu wana nguvu nyingi mwilini na ng’ombe hao ni wakiume
O:  Masero kayio kari thingubo tsia bakuka befwe.
T:   Ngozi yao ilikua nguo za babu wetu.
O: lwa benyanga khutsia mudala bakendanga msichuru.
T: Walipokua wakitaka kwenda nyumbani walikua wakitembea kwenye misitu.
O:  ING’OMBE
T:  NG’OMBE
O:  Ing’ombe ni siruko sia abandu baruka, baruka humadala kabu.
T:  Ng’ombe ni mfugo wa binadamu, waliwafuga katika maboma yao. 
O:  Ing’ombe ni siruko siarukwa nende abandu.
T:  Ng’ombe ni mfugo ambaye alifugwa na watu.
O:  Ing’ombe ni sindu sia abandu bachama khubira sichero
T: TNg’ombe ni kitu ambacho watu wanapenda kupita kiasi
O:  Ing’ombe yeresingia abandu amabere nende inyama.
T:  Ng’ombe huwapa watu maziwa na nyama.
O: Ing’ombe yosi yenyekhana khulindwa, akhoyere khuringwa muno.
T: Ng’ombe pia anafaa kutunzwa sana, anafaa aangaliwe sana.
O:  Omundu akhoyere khuieresia amatsi irie handi yiikure nilaikure siinyala khurusia mabere amangi.
T:   Mtu anafaa kumpea maji na nyasi ale hadi ashibe asiposhiba hawezi kutoa maziwa mengi.
O:  Amafwi keing’ombe kalangwa masingo.
T:  Kinyesi cha ng’ombe kinaitwa zamadi.
O:  Amasingo karukhonyanga nende imboleya yesikhaya eya khularumikhira amang’ondo kosikosi
T:   Zamadi hutusaidia na mbolea ya bure ambapo hatutumii pesa yoyote.
O:  Mundu nabukula amasingo nende khura khu biakhulia bia yaraka nikari amadimwa kanyala khurusia tsingore, kata kario riramwa riosi rinyolanga.
T:   Mtu akichukua zamadi na aweke kwa chakula ambayo alipanda kama ni mahindi yanaweza kutoa mazao kubwa, hata hivyo ndizi pia hupata.
O:  Abandu ba khale babechanga nibabukula ing’ombe inamu nibasinja, nibakhamala khusinja nibakhamala husinja babukula lisero erio nibaomia khumubasu mpaka liume nga likina.
T:  Watu wa kale walikua wakichukua ng’ombe ambaye anauhai wanamchinja wakishamchinja wanachukua ngozi hiyo na kukausha kwenye jua hadi ikauke kama jiwe
O:  Niriakhamala tsinyanga tsindidi barumikhira ngaa obulili bwa khukonahko kata omwana mudidi niyenyala siinyala hudora
T:   Ikimaliza siku chache wanatumia kama malazi ya kulalia hata mtoto mdogo anapokojolea haiwezi ikaloa.
O:  Risero ria ing’ombe ababdu bekhonyeranga hukunga mkhono kwa lupanga.
T:  Ngozi ya ng’ombe watu hutumia kwa kutengezea mkono wa panga.