Hotuba kuhusu ugonjwa wa ukimwi
Language: Swahili | Genre: Creative_writing

HOTUBA KUHUSU UGONJWA WA UKIMWI

"Mwalimu mkuu, naibu wa mwalimu mkuu,walimu,wazazi,vijana ,pamoja na
wanafunzi wenzangu hamjambo?Leo hii nina furaha riboribo.Nimesimama hapa
kidete kadamnasi ili kulijadili gonjwa hili ambalo ni tisho kubwa katika
jamii yetu.

Gonjwa ambalo linaangamiza hasa vijana wetu.Gonjwa hili linaua si
wazee,si vijana,si watoto.Hivyo basi itakua Bora tukijikinga mapema
kwani Kinga ni bora kuliko tiba na yakisha mwagika hayazoleki.

Mwanzo tutaanza kuzungumzia njia ambazo mja anaweza kuambukizwa ndwele
hii.Njia ya kwanza ni kushiriki katika mapenzi ya kiholela na mtu
aliyeambukizwa virusi vya ugonjwa huu.Vijana wengi huupata ugonjwa huu
wanaposhiriki mapenzi bila kutumia Kinga.Ni vyema kuusubiri wakati
mwafaka ilikujihusisha katika maswala ya mapenzi.Pia ni vyema iwapo
mtapimwa kabla ya kushiriki.Ni vyema kutumia Kinga kwani pia itazuia
kupata mimba za mapema na magonjwa ya zinaa Kama vile kisonono ambayo ni
hatari katika maisha yetu.Vijana wetu wafahamu kwamba chovya chovya
humaliza buyu la asali na majuto ni mjukuu huja kinyume.

Njia ya pili ambayo ugonjwa huu ni kutoka kwa mama hadi kwa mtoto wakati
wa kujifungua.Damu ya mama ambaye ameugua ugonjwa inapochanganyika na ya
mtoto ambaye yupo tumboni inaleta madhara na gonjwa hili.Hivyo basi kina
mama wanapaswa kukumbatia mbinu za kisasa za kuenda kwenye hospitali ili
kujifungua.Wanapaswa kuenda kwenye kliniki ili kupimwa na kupewa mafunzo
dhidi ya kuzilea na kuzitunza mimba zao.

Tatu ugonjwa huu huambukizwa mtu anapopewa damu kwenye hospitali wakati
ameugua.Ngeu inapokosa kupitia vipimo vinavyohitajika basi huweza kuwa
na magonjwa mengine si UKIMWI tu bali hata magonjwa mengine.Ni vyema
madaktari kihakikisha kuwa damu inayopeanwa kwa anayeugua ni salama na
Haina ndwele zozote.Pia ni vyema kihakikisha kuwa damu hiyo inawiana na
yule mgonjwa ili kuzuia magonjwa mengine yanayoweza kutokea mbeleni.Ni
vyema kutahadhari kabla ya hatari.

Ugonjwa huu wa UKIMWI pia unaweza kuambukizwa kupitia kutumia na wenzetu
vifaa vyenye makali Kama vile nyembe na sindano.Wakati mtu ambaye
ameugua ugonjwa huu anatumia kifaa hicho Kisha mwingine ambaye hana
ugonjwa anakitumia kabla virusi hivyo kufa bado anaambukizwa ugonjwa
huo.Ni vyema tuwe makini na tusiyapuuze maneno madogo Kama ya kutumia
vifaa hivi.Insani akiupata ugonjwa huu hauna tiba na yakisha mwagika
hayazoleki.

Nitaweza tena kuzungumzia hatua ambazo mgonjwa anayeugua ugonjwa huu
hupitia kabla ya kufariki.Mwanzo mgonjwa huyu katika hatua ya kwanza
ataonekana buheri wa afya.Hata wakati anapopimwa kwenye hospitali
ataonekana yu salama salmini na hana virusi hivi vya UKIMWI.Hii ndiyo
hatua hatari sana kwani mgonjwa hudhani yupo salama na anaweza
kuwaambukiza wengi.

Katika hatua ya pili mgonjwa ataonekana buheri wa afya lakini wakati
anaenda hospitalini kupima viini vya virusi hivi vitaweza
kuonekana.Hatua hii pia bado ni hatari kwani mgonjwa anaweza
kuwaambukiza wenzake ambao watadhani yu mzima kwa kumuangalia.Kwenye
hatua ya tatu basi mgonjwa ataonekana amedhoofika kiafya , ishara
mbalimbali zitaweza kujitokeza.Mgonjwa huyu atapata tabu kuyatekeleza
majukumu yale ambayo alikua ameyazoea.

Kwenye hatua ya mwisho ambayo hupelekea mauti mgonjwa atakua haiwezi
kabisa.Hatambui ba Wala te.Hapa familia yake inapaswa kumsaidia kufanya
Kila kitu.Hatua hii ndiyo hupelekea kumpoteza mgonjwa kwani mwili wake
utakua haiwezi kupigana na gonjwa lolote lile.

Baadhi ya ishara ambazo hujitokeza mtu anapokuwa mgonjwa ni kama vile
kuendesha,kukumbwa na magonjwa Kila Mara,kudhoofika kiafya,kikohozi cha
kila mara.Ni muhimu kuhahakisha kuwa mtu amepimwa kwani ishara hizi
zinaweza kuwa za ugonjwa mwingine.

Ugonjwa huu wa UKIMWI una madhara tele.Si kwa familia,si kwa taifa na
hata jamii kwa ujumla.Tukiangazia familia,wakati mja ameugua UKIMWI hela
nyingi zitatumika ili kumsaidia mgonjwa.Mgonjwa anapaswa kuitembelea
hospitali Kila Mara kwani magonjwa haya yasipotibiwa yataweza
kumwangamiza.Vyakula anavyo Vila Kila Mara pia vitaweza
kubadilika.Shughuli hizi zote huitaji fulusi ili kushughulikia.Hali hii
huziacha familia ikiwa maskini au hata ikiwa na madeni mengi mgonjwa
anapofariki.

Mja anapougua ugonjwa huu kule mashinani ambapo hawajaelimishwa kuhusu
ugonjwa huu,familia husika huweza kutengwa na kubaguliwa .Familia
zinapotengwa wanakosa kushiriki katika shughuli muhimu za kijamii kwa
sababu ya Soni.

Taifa hutumia hela nyingi sana kununua dawa ambazo hutumika kupunguza
makali ya ugonjwa huu.Hela hizi zinaweza kutumika kuendeleza miradi
mingine Kama vile ujenzi wa barabara,shule ,hospitali.Hali hii
kulirudisha taifa nyuma kimaendeleo.

Ugonjwa huu husababisha kupunguka kwa idadi ya watu nchini.Idadi ya wale
wanaoipiga dunia teke Kila mwaka kutokana na ugonjwa huu ipo juu
sana.Hivyo basi inachangia kudidimia kwa uchumi kwani hawa watu
huitajika ili kilikuza taifa kuendelea mbele.

Watu wenye maarifa na nguvu huweza kutoweka.Ugonjwa huu huwaandama sana
vijana .Vijana ndio viongizi wa kesho.Hawa ndio watu walio na nguvu ya
kulipeleka taifa kwenye hatua nyingine.Vijana Hawa Wana maarifa ambayo
huishia kaburini kwa sababu ya kukatizwa kwa ndoto zao.

Kuna baadhi ya mambo ambayo yamepitwa na wakati na ambayo hayana ukweli
wowote kuhusu gonjwa hili la UKIMWI.Kwa mfano Kuna baadhi ya watu
huamini kuwa mwanaume anayeugua ugonjwa wa UKIMWI akilala na msichana
ambaye ni bikira anaweza kupona ugonjwa huu .Naomba niwafahamishe kuwa
ugonjwa huu hauna tiba na si vyema kuyahatarisha maisha ya wenzetu.

Pili kunao wanaoamini kuwa ugonjwa huu unaweza kupona iwapo mhusika
atafanyiwa matambiko mbali.Nakataa kata Kata kuwa ugonjwa huu ni hatari
na hauna tiba.

Tunapaswa kufahamu kuwa mtu hawezi ambukizwa ugonjwa huu iwapo atafanya
mambo yafuatayo.Iwapo atatangamana na yule anayeugua ugonjwa huu.Iwapo
atakula na kucheza na yule anayeugua ugonjwa huu.Hivyo basi hatupaswi
kuwatenga na kuwabagua wenzetu wanao ugua.Tufahamu kuwa umoja ni nguvu
utengano ni udhaifu.Tuwe mstari wa mbele kuwatia moyo.Tuwasaidie
kuyapata matibabu na lishe bora.Tuweze kuzikubali Hali zao kwani
yakishamwagika hayazoleki na maji ukishayavulia nguo ni lazima uyakoge.
Ni jukumu letu sote kupambana na ugonjwa huu Hadi tuuzike katika kaburi
la sahau.

Ningependa kuwafahamisha kuwa iwapo yeyote anakisia kuwa anaweza kua
katika hatari ya kuambukizwa virusi hivi anapaswa kukimbia kwenye kituo
cha afya chini ya masaa sabini na mawili.Kule ataweza kupewa dawa ambazo
zitazuia viini hivi kusambaa kwenye mwili

Kuna nyia mbalimbali ambazo tunaweza kutumia ili kujikinga na ugonjwa
huu wa UKIMWI.Mwanzo kabisa vijana wetu ambao hamjaoa mnaweza
kutoshiriki mapenzi mpaka wakati mwafaka.Yaani wakati ambao umepata
jiko.Ni vyema tufahamu kushiriki kwenye mapenzi kunaweza leta magonjwa
ya zinaa pia. Mimba za mapema huweza kujitokeza pia.Kinga ni bora kuliko
tiba.Iwapo ni lazima kuyashiriki mapenzi basi ni vyema kutumia Kinga.

Pili wale ambao wapo kwenye ndoa mnapaswa kuwa waaminifu kwa wachumba
wenu.Ugonjwa huu ni hatari na hauna tiba.

Tunapaswa kuwa makini sote na tusiweze kutumia na wenzetu vifaa vyenye
makali Kama vile nyembe.Wakati mama anapokuwa mjamzito ni vyema aweze
kuenda kliniki ili akaweze kupewa mafunzo ya kutunza na kujifungua mwana
aliye salama .Mgonjwa anapoongezwa damu,ni sharti damu hiyo ifanyiwe
vipimo vyote mwafaka.Inapaswa kihakikisha kuwa damu hiyo Haina ugonjwa
wowote.

Ni vyema Kila mja kuelimishwa kuhusu ugonjwa huu.Watu wanaweza
kuelimishwa kupitia njia mbalimbali.Kwa mfano kupitia mihadhara tofauti
kama huu wetu hapa.Pili kupitia kwenye vyombo vya habari Kama vile
redio,runinga,magazeti.

Nikimalizia tunapaswa kujua ugonjwa huu ni hatari na una ua.Ni vyema
tukapime Hali zetu tukaweze kujitambua.Tuwasaidie wale ambao
wameambukizwa kuyapata matibabu.Tusiwabague.Ugonjwa huu hauwezi
ukaambukizwa iwapo tutangamana nao.Tutakula nai.Tutacheza nao.Wale ambao
wameambukizwa wafuate masharti ya daktari.Wameze vidonge vya dawa ambazo
wameweza kupewa .Wafanye mazoezi Kila Mara.Asanteni kwa kunisikiliza na
Maulana awe nanyi mnaporejea kwenye nyumba zenu."