Mjadala kuhusu madhara yasababishwayo na janga la korona
Language: Swahili | Genre: Creative_writing

MJADALA KUHUSU MADHARA YANAYOSABABISHWA NA JANGA LA CORONA 


Uviko-19 ni ugonjwa unaosababishwa na virusi vya Corona. Corona ni jamii kubwa ya virusi vinavyosababisha maradhi kwa wanyama na kwa wanadamu. Kwa wanadamu, jamii kadhaa za virusi vya corona zinafahamika kusababisha maambukizi kwenye njia  ya hewa na mfumo wa upumuaji. Kutokana na utafiti wa hivi karibuni kutoka Chuo Kikuu cha London  umeonyesha kuwa kuna aina mpya ya virusi vya corona nazo ni: Beta, Gamma , Alpha na Delta. Delta  ni aina ya corona ambayo imewauwa halaki ya watu na wengi wao ni watoto kati ya miaka mitano na miaka kumi na miwili. Aidha kuna changamoto la tatu la janga la corona ambalo vilevile limeathiri nchi nyingi ikiwemo India.  Miongoni mwa madhara hayo ya Janga la Corona ni: 
Kwanza kabisa, baadhi ya makampuni yanakunja jamvi kila uchao yakiwemo Modern Coast na Mombasa Raha. Makampuni haya yameamua kusimamisha kazi kutokana na masharti yaliyowekwa dhidi ya kupambana na ueneaji wa corona. Masharti hayo yaliyowekwa ni kama; kutobeba watu zaidi ya ishirini katika kila basi wakati wa usafiri ili kuhakikisha kuwa kila abiria amekaa umbali wa mit? moja kati ya abiria mmoja na mwingine.  Mmoja wa wakurugenzi wa Modern Coast, Harun Butt aliwaarifu wananchi ya kwamba wameamua kuegesha mabasi yao kwa sababu ya gharama kubwa ya kuendesha biashara. Kampuni imepata hasara mpaka wakurugenzi wakafunga virago. Jambo hili aidha linapelekea madereva wa mabasi haya kukosa kazi hivyo basi njia ngumu za kuzikimu familia zao. 
Pili, janga la corona limedidimiza uchumi wa nchi nyingi kwanza, hoteli za kitalii zimefungwa kwa kuhofia kusambaa kwa ugonjwa wa Uviko-19.  Wizara ya Afya ilipiga marufuku mkusanyiko wa watu katika eneo lolote lile. Jambo hili limepelekea ushuru wa nchi kupungua kwani wafanyakazi wamekosa kazi hivyo basi hakuna mishahara wanaolipwa. Serikali hupata ushuru katika mishahara hii ili kuendeleza uchumi wa nchi. 
Kuongezea haya, kufungwa kwa uwanja wa ndege kumesitisha shughuli nyingi za nchi za kiuchumi. Watalii wamekuwa hawazuru tena nchi yetu. Watalii huzuru nchi yetu mara kwa mara ili kujiburudisha na mandhari nzuri. Mara nyingi, watalii huzuru mbuga za wanyama kama vile Maasai Mara ambapo kuna uhamiaji wa nyumbu kutoka Kenya hadi Tanzania.  Watalii  hawa hutuletea fedha za kigeni ambazo husaidia kukuza na kuendeleza uchumi wa nchi. Jambo hili limeifanya nchi kuwa kwenye wakati mgumu sana kwani wafanyabiashara wamekuwa hawawezi kupata bidhaa muhimu kutoka nchi nyingine wala kuuza bidhaa hizo. Vile vile, wananchi wote kwa jumla wamekosa bidhaa muhimu kama mahindi ambayo wanayahitaji katika maisha yao ya kila siku. 
Juu ya hayo, changamoto la tatu la janga la Corona linaleta utegemezi wa kibinafsi na nchi kwa nchi. Mnamo tarehe tisa mwezi wa saba mwaka wa elfu mbili na ishirini, Kenya ilipokea msaada wa chanjo za Astra Zeneca kutoka Ufaransa. Isitoshe pesa za uwekezaji pia zimenunuliwa chanjo. Ajabu ni kuwa, serikali bado inakopa pesa kutoka mataifa tofauti tofauti ili kuweza kukabiliana janga hili la Corona. Kuhakikisha kuwa wananchi wanapata matibabu wakati wowote wanapostahili huduma kutoka kwa madaktari na vile vile kuwalipa mshahara madaktari wakati mwafaka kwa kuhofia mgomo wa madaktari ambao utaleta mateso kwa wananchi wengi kwani uaminifu ni utekelezaji wa malengo. 
Vile vile, janga hili limezua ufisadi nchini. Wizara ya Afya ilitoa Kandarasi ya kusambaza barakoa. Waliopewa Kandarasi hii walileta barakoa ghushi kama barakoa za N95. Haya yalisababishwa na ulafi wa watu wasiojua maana ya uzalendo. Kwa mujibu wa gazeti la Daily Nation, Kaunti tofauti tofauti zimetumia bilioni sitini na tatu kwa ajili ya misafara ya ndani na nje ya nchi licha ya vigezo vilivyowekwa dhidi ya janga la Corona. Cha kustaajabisha ni kuwa, kaunti hizi zilitumia pesa hizi zote wakati zuio la kutotoka ndani lilipowekwa, kutokana na ripoti ya Daktari Nyakang'o. Kuna kaunti tano ambazo ziliongoza kwa utumizi wa pesa hizo vibaya nazo ni Kajiado, Nairobi, Tana River, Siaya na Bungoma. 
Aidha kisa cha kwanza cha ugonjwa wa uviko - 19  kilipopatikana nchini Kenya mnamo Machi tarehe kumi na moja, mwaka wa elfu mbili na ishirini. Shule zote nchini zilifungwa kwa takriban  miezi tisa. Kipindi hicho chote walikuwa wakizurura mitaani kama mbwa koko wasiokuwa na kazi wala bazi. Jambo hili lilipelekea wanafunzi hawa kujiunga na makundi mabaya ambayo yaliwafanya kuanza kutumia mihadarati na wasichana kupata mimba za mapema. Hali hii ilipelekea wasichana kuacha shule na kuanza ulezi ilhali wavulana walikosa mwelekeo wa maisha. Aidha walimu pia hawakuwa na kazi ya kufanya, ingawa walijitahidi kingoto kuhakikisha kuwa wanapata angalau tonge lakini kulikuwa kugumu sana kwani hata biashara ndogo ndogo zilikuwa zimepigwa marufuku kama uuzaji wa nguo za mitumba kwani biashara hizi zilikuwa zimepiga mbizi nchi kavu. 
Kando na hayo, janga la Corona limevuruga amani ya kidini kwa asilimia kubwa sana. Kwa waisilamu, ni lazima watu wanaposali msikitini miguu na mabega kushikana, lakini tangu janga la Corona lilipotokea, sheria hii imekuwa haifuatwi tena kwani watu wanatakiwa kukaa umbali wa mita moja na nusu baina ya mtu mmoja na mwingine. Isitoshe idadi ya watu wanaoruhusiwa kuhudhuria mazishi au harusi ni watu ishirini kama ilivyo nchini Uganda. Tafsiri ya kutenda ni kuwa mtu anaweza kukosa kuhudhuria mazishi au harusi ya ndugu yake wa damu kwani watu ishirini ni kama mtu, mkewe na wanawe. 
Kwa kweli, baniani mbaya kiatu chake dawa. Licha ya madhara yote haya,  janga la corona pia ina faida zake. Kwanza, kipindi cha shule zilipofungwa baadhi ya wanafunzi waliweza kukuza vipaji vyao na wengine kuweza kujifunza nyezo tofauti tofauti za kiufundi. Vilevile ajali zilipungua barabarani kwani safari za usiku zilipigwa marufuku kwani ajali nyingi hutokea wakati wa usiku. 
Mwisho kabisa, janga la corona linaweza kuangamia ikiwa masharti yaliyowekwa na Shirika la Afya Duniani dhidi ya kupambana na janga la Corona yatafuatwa. Aidha, tumwombe Mungu kwani Mungu si athumani ajaalie chanjo zilizoletwa kukabiliana dhidi ya virusi hivi ziweze kuviangamiza na viweze kusahaulika katika kaburi la sahau. Kwani majanga mangapi yameweza kutokea hapo awali na yameweza kusahauliwa?  Majanga kama vile kifua kikuu kwa sasa dawa zimepatikana kuweza kuua virusi hivyo. Maradhi ya kipindupindu vile vile pia dawa zimeweza kupatikana zinazoponya ugonjwa huu, maradhi ya Ebola pia yaliweza kutoka na kutikisa dunia nzima lakini kwa sasa tunayasikia wakati tukisoma historia tu. Hivyo basi kama majanga yote haya yameangamia, janga la Corona litaangamia kwa uwezo wake Mungu. Avumaye baharini papa, kumbe wengine wapo?