Ufahamu
Language: Swahili | Genre: Exam

HOTUBA KUHUSU UKIMWI

"Mabibi, mabwana, wanagenzi na watoto, hamjambo? Tumejumuika hapa kwa kusudi wahedi kuhusu uwele huu hatari wa ukimwi.

Mie kama waziri wa afya nawafahamisha kuwa maelfu ya waliolazwa hospitalini wakitaka tiba wanaugua ugonjwa huu. Vile vile ninawajua mahaluki wengi ambao wamejikwatua kwatu kwatu wakiandamana na wavyele na wazazi wao wakitafuta dawa na kafara kutoka kwa waganga na waganguzi wanaambulia patupu.

Tafadhali mwanangu acha kucheza na jua wavyele wako mlioshindana nao lau insi na kivuli chake aidha, kupe na mkia wa bakari walijongomea na kufuata baraste kuu ya marahaba na kukaribishwa ahera. Najua maisha yamekwenda segemnege tangu mtengane nao kama ardhi na mbingu. Vile vile hata waja wako wakiwa hawana mbele wala nyuma, serikali itawasaidia kuendeleza maisha yetu vipi?

Sasa ni wasaa wangu wa kuzungumzia kuhusu njia ambazo uele huu wa UKIMWI huambukizwa. Njia mojawapo ya kuupata uwele huu ni kujiingiza katika njia sizizofaa Kwa mfano udanguro na ukahaba. Ni sharti tujiepushe na vibiriti ngoma. Kadhia hii imesumbua jamhuri hii hadi twaizungumzia bungeni bila mafanikio.

Pia tunao ghulamu ambao huwafunza wengine tabia muwi. Tabia hizi ni kama utumizi wa dawa afyuni haramu au mihadarati. Binadamu anapotumia dawa hizi huwa goigoi asielewe afanyalo. Hapo ndipo vijana hawa wanajiingiza katika tabia za umbeumbe na hatima huwa ni kuupata na kueneza ugonjwa huu sugu.

Pia kuna madaktari, matabibu, waganga na waganguzi ambao huwawezi kuwaamini, kwa sababu wanaweza wakawa ni masogora. Ukitaka kuwa salama salamini na buheri wa afya ni vizuri ununue sindano kisha itakaswe vizuri. Vile vile kama mjuavyo kujikinga ni afadhali kuliko matibabu. Kunazo njia za kujikinga. Njia moja ni kuchagua mke au mume mtakayeaminia. Kisha mwandamane hadi hospitalini mkapimwe. Tumieni hospitali ambazo zajulikana. Madaktari kwenye zahanati zingine ni masogora tu wasiojua lolote au kung'amua chochote.

Kutokana na kadhia ya wasaa itanibidi ni komee hapo nikitarajia kuwa sijawapigia mbuzi zeze wasakate rumba. Natumaini kuwa mtayatia na kuyaandika katika nyoyo zenu kama alivyosema Suleimani katika kitabu chake cha Methali. Mtayatilia maneno yangu na kuyachamsi dhahiri shahiri. Dunia si lolote si chochote ila tambara mbovu wakanena. 'Ndemi na Mathathi' wazee hawa hawakuwa wakikama tetere walipolonga kuwa majuto ni mjukuu. Tujihadhari kabla ya athari. Kujikinga ni bora kuliko kutibu. Ukimwi ni nduli kakatima asiye na huruma ila dhuluma tupu. Kumbukeni unauwa zaidi ya watu mia saba kila vaumu hapa nchini Kenya pekee.

Nawataki heri na fanaka katika maisha yenu mnavyozidi kupambana na janga hili. Asanteni."