Translate the text from Welsh to English.



 
Mae'n bleser mawr gen i rannu ag Aelodau'r Cynulliad y Cynllun Gweithredu Strategol newydd ar gyfer Addoldai yng Nghymru, sy'n canolbwyntio ar bobl a chymunedau yn defnyddio, yn mwynhau ac yn gofalu am ein haddoldai hanesyddol a dod o hyd i ffyrdd y gall yr adeiladau hyn gadw neu adennill eu gwerth wrth galon cymunedau.

 Bydd Aelodau yn ymwybodol bod y gwaith cwmpasu ar gyfer y cynllun wedi digwydd tuag at ddiwedd 2014 gan ganolbwyntio ar adolygu cyflwr y wybodaeth ac argaeledd y wybodaeth, cefnogaeth sy'n bodoli eisoes i gadwraeth a'r gweithgareddau ymgysylltu â'r cyhoedd presennol. Yna gwnaethom ymgysylltu yn fwy eang â rhanddeiliaid o'r enwadau, awdurdodau lleol a chymdeithasau amwynder. Gwnaethom hefyd ymgynghori â chydweithwyr o Gomisiwn Brenhinol Henebion Cymru, Ymddiriedolaethau Archeolegol Cymru a chydweithwyr o Adrannau Llywodraeth Cymru gan gynnwys Croeso Cymru a Thai ac Adfywio. Ymgynghorwyd â ffrwyth yr ymgynghoriad hwn eto yn ystod haf 2015 cyn i mi gytuno ar y cynllun olaf sydd bellach yn cyd\-fynd â'r Datganiad Ysgrifenedig hwn.

 Mae'r Cynllun Gweithredu Strategol yn nodi'r ystod o fesurau newydd i'w datblygu mewn partneriaeth â chyrff ac enwadau amrywiol i gefnogi'r rheini sy'n gyfrifol am addoldai er mwyn wynebu heriau gofalu amdanynt a'u cynnal a'u cadw, naill ai yn eu defnydd gwreiddiol neu ddefnydd amgen.

 Mae'r cynllun gweithredu yn defnyddio dull traws\-sector i annog pob rhanddeiliad i gydweithio er mwyn hyrwyddo pwysigrwydd y dreftadaeth unigryw hon a chynnig cymorth i'r cynulleidfaoedd a'r cymunedau sy'n gofalu amdani. Bydd Cadw yn helpu i gydgysylltu gweithgareddau ac yn canolbwyntio ei adnoddau ei hun lle y gall ychwanegu'r gwerth mwyaf, megis drwy roi cyngor ac arweiniad. Caiff camau gweithredu eraill eu datblygu gan bartneriaid i sicrhau perchenogaeth ar draws y sector a dull partneriaeth gwirioneddol. 

 Mae'r Cynllun yn nodi cyfres o gamau gweithredu byrdymor, tymor canolig a hirdymor, a'i flaenoriaeth gyntaf yw sefydlu fforwm i rannu gwybodaeth ac arfer gorau, adolygu anghenion parhaus a helpu i lywio'r ffordd y caiff y cynllun gweithredu ei ddarparu. Mae camau gweithredu eraill er enghraifft yn canolbwyntio ar sicrhau bod gwybodaeth sy'n cefnogi penderfyniadau rheoli cynaliadwy ar gael, ac ar ddatblygu capasiti lleol i ymateb i'r heriau o gynnal yr adeiladau hyn.

 Cynhelir cyfarfod agoriadol y fforwm ym mis Ionawr 2016 ac rwy'n bwriadu bod yn bresennol er mwyn diolch i'r sector am ei ymrwymiad pwysig ac i'w hannerch yn uniongyrchol am y Cynllun a phwysigrwydd gweithio mewn partneriaeth ac ymrwymiad i fwynhau'r manteision llawn y gwn y gall y cynllun hwn eu cynnig.

 Fel minnau, gwn fod gan lawer ohonoch bryderon ynglŷn â dyfodol cynaliadwy ein haddoldai. Nid wyf o'r farn bod y Cynllun yn datrys yr holl broblemau y mae ein haddoldai yn eu hwynebu ond mae'n gychwyn da, cadarnhaol a gobeithio y byddwch i gyd yn cefnogi'r Cynllun Gweithredu Strategol a fydd yn helpu i roi'r adnoddau i bobl sy'n gofalu am addoldai i gynllunio ar gyfer y dyfodol a hefyd yn helpu i atgyfnerthu'r ffordd o ennyn diddordeb y cyhoedd yn nhreftadaeth ein hadeiladau crefyddol, annog cyfranogiad cymunedau lleol ac ategu strategaeth Twristiaeth Ffydd.

 Caiff y datganiad ei gyhoeddi yn ystod y toriad er mwyn rhoi'r wybodaeth ddiweddaraf i aelodau. Os bydd aelodau eisiau i mi wneud datganiad pellach neu ateb cwestiynau ynglŷn â hyn pan fydd y Cynulliad yn dychwelyd, byddwn yn hapus i wneud hynny.

 Cynllun Gweithredu Strategol ar gyfer Addoldai Hanesyddol yng Nghymru (dolen allanol)







Translation:


 
I am very pleased to share with Assembly Members the new Strategic Action Plan for Places of Worship in Wales, the focus of which is on people and communities using, enjoying and looking after our historic places of worship and finding ways in which these buildings can retain or renew their value at the heart of communities.


Members will be aware that the scoping work for the plan took place towards the end of 2014 and focused on reviewing the state of knowledge and the availability of information, existing support for conservation and current public engagement activity. We then engaged more widely with stakeholders from the denominations, local authorities and the amenity societies. We also consulted colleagues from the Royal Commission on the Ancient and Historical Monuments of Wales, the Welsh Archaeological Trusts and colleagues from across Welsh Government Departments including Visit Wales and Housing and Regeneration. The fruits of this consultation were consulted upon again during summer 2015 before I agreed the final plan which now accompanies this Written Statement.


The Strategic Action Plan sets out the range of new measures to be taken forward in partnership with various bodies and denominations to support those responsible for places of worship in facing the challenges of caring for and maintaining them, either in original use or alternative uses.


The action plan takes a cross\-sectoral approach to encourage all stakeholders to work together to promote the importance of this unique heritage and provide support for the congregations and communities who care for it. Cadw will help to coordinate activity and will focus its own resources where it can add most value, such as through the provision of advice and guidance. Other actions will be taken forward by partners to ensure ownership across the sector and a true partnership approach.


The Plan sets out a series of short\-term, mid\-term and long\-term actions, and its first priority is establishing a forum to share information and best practice, review ongoing needs and help steer the delivery of theaction plan. Other actions are focused for example on making sure that information that supports sustainable management decisions is accessible, and on developing local capacity to respond to the challenges of maintaining these buildings.


The inaugural meeting of the forum will take place in January 2016 and I plan to attend to thank the sector for their important commitment and to address them directly about the Plan and the importance of partnership working and commitment to yield the full benefits I know this plan can bring.


Like me I know that many of you have concerns about the sustainable futures of our places of worship. I do not think that the Plan is a “fix\-all” for the problems faced by our places of worship but it is a good, positive start and I hope you will all get behind the Strategic Action Plan which will help equip people who care for places of worship with the tools to plan for the future and will also help strengthen the approach to engaging the public in the heritage of our religious buildings, encourage the involvement of local communities and complement the Faith Tourism strategy.


This statement is being issued during recess in order to keep members informed. Should members wish me to make a further statement or to answer questions on this when the Assembly returns I would be happy to do so.


Strategic Action Plan for Historic Places of Worship in Wales (external link)