Translate the text from Welsh to English.



 
Mae bron naw allan o bob deg o bobl yn goroesi canser y coluddyn os bydd y canser yn cael ei ganfod a’i drin yn gynnar.


Mae’r Gweinidog Iechyd, Eluned Morgan yn annog pobl i ddefnyddio’r prawf pan fydd yn cyrraedd.


Dywedodd:



> Hyd yn oed yng nghyfnodau cynnar canser y coluddyn gallech chi deimlo’n iach. Felly mae’n hanfodol sgrinio er mwyn canfod canser cyn i unrhyw symptomau ymddangos, gan fod canfod canser a’i drin yn gynnar yn golygu bod llawer iawn mwy o bobl yn goroesi.


Gan ddechrau heddiw (ddydd Mercher 4 Hydref), bydd pobl 51\-54 oed, sydd wedi eu cofrestru gyda meddyg teulu yng Nghymru, yn cael y cyfle i sgrinio eu hunain ar gyfer canser, a byddant yn cael prawf sgrinio’r coluddyn, sy’n hawdd ei ddefnyddio, yn awtomatig drwy’r post bob dwy flynedd.


Bydd y rhaglen yn cael ei gweithredu’n raddol ar gyfer y grŵp oedran sydd newydd ddod yn gymwys yn ystod y flwyddyn nesaf.


Canser y coluddyn yw un o’r canserau mwyaf cyffredin yng Nghymru. Rhwng 2018\-2020 cafodd bron 7000 o achosion canser y coluddyn eu cofnodi, ond serch hynny mae canran uchel o bobl yn goroesi.


Mae cwblhau prawf gartref yn rhan o broses sgrinio’r coluddyn. Yn 2019, cyflwynodd Llywodraeth Cymru brawf gartref FIT (Faecal Immunochemical Test) newydd sy’n hawdd ei ddefnyddio. Mae’r prawf hwn yn fwy sensitif, sy’n golygu ei fod yn gallu canfod canser y coluddyn mewn modd mwy effeithiol ar gyfer y rheini sydd mewn perygl, ac mae wedi helpu i gynyddu nifer y bobl sy’n manteisio ar y broses sgrinio i 65% yn y grŵp oedran presennol o ddynion a menywod 55 – 74 oed


Mae’r newid yn rhan o ddull gweithredu fesul cam i ostwng yr oedran sgrinio i 50, yn seiliedig ar yr argymhelliad gan Bwyllgor Sgrinio Cenedlaethol y DU.  


Dywedodd y Gweinidog Iechyd a Gwasanaethau Cymdeithasol, Eluned Morgan:



> Dw i’n falch iawn o weld bod mwy o bobl yng Nghymru yn cael y cyfle i fanteisio ar brofion sgrinio’r coluddyn. Gall y profion hyn achub bywydau.
> 
> 
> Y llynedd, fe wnaethon ni ehangu’r broses sgrinio ar gyfer canser y coluddyn i gynnwys pobl 55 i 57 oed. Bydd y cam nesaf hwn nawr yn ehangu’r broses i gynnwys pobl 51 i 54 oed, a’n bwriad yn y dyfodol yw gostwng yr oedran i 50 yn 2024\.
> 
> 
> Yn ystod y ddwy flynedd nesaf, byddwn hefyd yn gwella sensitifrwydd y prawf i sicrhau ei fod yn fwy effeithiol wrth ganfod canser.
> 
> 
> Er ei bod yn dda gweld bod nifer uchel o bobl yn manteisio ar y cyfle i gael y prawf ar hyn o bryd, nid yw oddeutu traean y bobl sy’n cael y cynnig yn manteisio arno. Felly hoffwn annog pawb sy’n cael cynnig y prawf i fanteisio ar y cyfle hwn gan y gallai achub eu bywyd.


Dywedodd Steve Court, Pennaeth Sgrinio Coluddion Cymru yn Iechyd Cyhoeddus Cymru:



> Dw i mor falch ein bod yn gallu ehangu’r rhaglen sgrinio ar gyfer canser y coluddyn i gynnwys pobl 51 i 54 oed yng Nghymru.
> 
> 
> Mae sgrinio’r coluddyn yn gallu helpu i ganfod canser y coluddyn yn gynnar, hyd yn oed os nad oes unrhyw symptomau gennych. Mae canfod canser yn gynnar mor bwysig gan y bydd 9 allan o bob 10 o bobl yn goroesi canser y coluddyn os yw’n cael ei ganfod a’i drin yn gynnar. Mae sgrinio’r coluddyn hefyd yn canfod polypau a all droi’n canser, er mwyn eu tynnu cyn bod hynny’n digwydd.
> 
> 
> Bydd y gwahoddiad a’r prawf yn cael eu hanfon drwy’r post at y rheini sy’n gymwys yn ystod y 12 mis nesaf. Mae’n hawdd cwblhau’r prawf a’i anfon i’n labordy i gael ei ddadansoddi.
> 
> 
> Hoffwn annog pawb sy’n cael gwahoddiad i fanteisio ar y cynnig. Gallai achub eich bywyd.


Dywedodd Genevieve Edwards, Prif Weithredwr Bowel Cancer UK:



> Mae hyn yn newyddion ffantastig ac yn gam enfawr i’r cyfeiriad iawn tuag at ddechrau sgrinio pobl pan fyddant yn troi’n 50 oed yng Nghymru. Dyma rywbeth rydyn ni wedi bod yn ymgyrchu drosto ers amser hir. Sgrinio yw un o’r ffyrdd gorau o wneud diagnosis o ganser y coluddyn yn gynnar, pan fydd yn llawer haws ei drin, neu mewn rhai achosion, bydd yn bosibl ei rwystro rhag datblygu yn y lle cyntaf. Felly rydyn i’n croesawu’r cyfle i wahodd mwy o bobl i gwblhau’r prawf, ac rydyn ni’n annog pawb i fanteisio ar y cyfle hwn pan fyddan nhw’n cael y cynnig.







Translation:


 
Almost nine out of ten people survive bowel cancer when it is detected and treated earlier on.


Health Minister Eluned Morgan is urging people to use their kit when it arrives in the post.



> Even in the early stages of bowel cancer, you may feel well. So screening is vital to detect cancers before symptoms show, and early detection and treatment drastically improve survival rates, she said.


Starting from today (Wednesday 4 October), people aged 51\-54 who are registered with a GP in Wales will be offered self\-screening for bowel cancer, and will automatically receive an easy to use, bowel screening kit in the post every two years.


The programme will come into full effect for the newly eligible age group gradually over the next year.


Bowel cancer is one of the most common cancers in Wales. Between 2018\-2020 there were nearly 7000 registered cases of bowel cancer, but the survival rate is high.


Completing a home test kit is part of the bowel screening process. In 2019, the Welsh Government introduced a new, easy to use, FIT (Faecal Immunochemical Test) at\-home testing kit. With increased sensitivity, the kit can better detect bowel cancer in those who are at risk and has contributed to an improved screening uptake of 65% in the current age cohort of men and women aged 55 to 74\.


The move is part of a phased approach to lower the screening age to 50, based on the recommendation of the UK National Screening Committee.  


Minister for Health and Social Services Eluned Morgan said:



> I am very pleased to see more people in Wales having access to these precautionary, and sometimes lifesaving, bowel screenings.
> 
> 
> Last year, we widened access to bowel cancer screening to those aged 55\-57\. This next phase will now extend screening to people aged between 51\-54 and we plan to lower the age to 50 in 2024\.
> 
> 
> Over the next two years we are also increasing the sensitivity of the test to make it even more effective at detecting cancer.
> 
> 
> Although it is reassuring to see good uptake rates of the screening test so far, around a third of people still don’t take up the offer. So, I would encourage everyone who is sent a kit to take the test as it could be life\-saving.


Steve Court, Head of Bowel Screening Wales at Public Health Wales, said:



> I’m delighted that we’re expanding the bowel cancer screening programme to include those aged 51 to 54 in Wales.
> 
> 
> Bowel screening can help find bowel cancer at an early stage, when you don’t have any symptoms. Early detection is so important because at least 9 out of 10 people will survive bowel cancer if it’s found and treated early. Bowel screening also detects and removes pre\-cancerous polyps that if left in the bowel could develop into cancer.
> 
> 
> The invitation and test kit will be arriving via post to those who are eligible over the next 12 months. The home test kit is easy to complete and to send to our laboratory for analysis.
> 
> 
> I would urge everyone who receives an invitation to take up their offer. It could save their life.


Genevieve Edwards, Chief Executive at Bowel Cancer UK says:



> This is fantastic news and a massive step in the right direction towards screening from 50 in Wales, which we’ve long campaigned for. Screening is one of the best ways to diagnose bowel cancer early, when it’s much easier to treat, or in some cases prevent it from developing in the first place, and so inviting more people to take part is welcomed. We encourage everyone to complete the test when they receive it.