Translate the text from Welsh to English.



 
Mae'r canllaw'n canolbwyntio ar ymyrryd yn gynnar a rheoli meddyliau am gyflawni hunan\-niwed a hunanladdiad yn ddiogel pan fyddant yn codi. 


Bydd y canllaw'n darparu ffynhonnell gyflym a hygyrch ar gyfer egwyddorion arfer gorau a bydd yn cyfeirio at ffynonellau cymorth a chyngor eraill.


Wrth siarad mewn ymweliad â'r Samariaid yng Nghaerdydd, dywedodd y Gweinidog Addysg, Kirsty Williams: 



> "Mae unrhyw hunanladdiad yn un yn ormod, yn drychineb sy'n effeithio ar deulu'r unigolyn, ei ffrindiau a'r gymuned gyfan. Mae'n hollbwysig ein bod yn parhau i annog trafodaethau agored â phlant a phobl ifanc am eu hiechyd meddwl. 
> 
> 
> "Bydd y canllaw newydd hwn yn helpu staff sydd â chysylltiad uniongyrchol â phobl ifanc i ddarparu cymorth effeithiol ac i gael y sgyrsiau hynny, sy'n aml yn anodd, a allai achub bywyd yn y pen draw."


Dywedodd y Gweinidog Iechyd a Gwasanaethau Cymdeithasol, Vaughan Gething: 



> "Mae sgil\-effeithiau hirdymor hunanladdiad a hunan\-niwed yn hollol drychinebus. Mae’r canllaw hwn yn adnodd pwysig ar y pwnc a byddyn cefnogi ein gwaith ehangach o ran ymgorffori dull ysgol gyfan o ymdrin â llesiant emosiynol a meddyliol."


Mae'r Grŵp Cynghori Cenedlaethol ar hunanladdiad a hunan\-niwed wedi bod yn gweithio gydag arbenigwyr o'r byd academaidd i ddatblygu canllaw i ysgolion ar sut i siarad am hunanladdiad a hunan\-niwed gyda'u disgyblion. Mae'r Athro Ann John o Brifysgol Abertawe wedi gweithio gyda chydweithwyr yn y Grŵp Cynghori Cenedlaethol, pobl ifanc, Mind\-Ed a sefydliadau eraill ym myd addysg a'r sector iechyd i gynhyrchu'r canllaw hwn. 


Dywedodd yr Athro Ann John: 



> "Mae achosion o hunan\-niwed ymhlith plant a phobl ifanc oedran ysgol yn broblem fawr iawn ac mae angen i bob un ohonom ei gymryd o ddifrif. Yn aml, mae'n ffordd o ddelio ag emosiynau anodd, sy'n peri gofid. Pan fydd person ifanc yn datgelu ei fod yn hunan\-niweid, mae'n gyfle enfawr i'w helpu – y peth gwaethaf y gallwch ei wneud yw gwneud dim. 
> 
> 
> Mae athrawon a staff eraill ysgolion yn aml ar y rheng flaen o ran cael y sgyrsiau hyn â phobl ifanc ond mae nifer yn poeni y byddant yn dweud y peth anghywir. Dywedodd athrawon yng Nghymru eu bod am gael cyngor ymarferol ar sut i helpu. Mae'r canllaw hwn yn gwneud hynny ac mae'n wych bod Llywodraeth Cymru yn cynyddu gwybodaeth ac ymwybyddiaeth yn y ffordd hon. Mae'n cwmpasu dealltwriaeth gyffredinol o hunan\-niwed, arwyddion i gadw golwg amdanynt, awgrymiadau ar sut i gael y sgyrsiau hynny a beth i'w wneud os byddant yn canfod bod disgybl yn hunan\-niweidio.' 
> 
> 
> Dywedodd Sarah Stone, Cyfarwyddwr Samariaid Cymru, sydd wedi croesawu'r canllaw, "Rydym yn gobeithio y bydd yn rhoi'r hyder i staff addysgu estyn allan at blant a phobl ifanc fel ffordd hanfodol o atal ac ymyrryd yn gynnar. Rydym yn credu bod y canllaw hwn yn rhan o botensial ac uchelgais ehangach y cwricwlwm newydd ac y dylid ei ystyried fel rhan o'r dull gweithredu ysgol gyfan hwnnw er mwyn sicrhau ei fod mor effeithiol â phosibl. Mae'r Samariaid yn bodoli er mwyn lleihau achosion o hunanladdiad ac felly rydym yn croesawu unrhyw fesur sy'n gwella sgiliau staff i adnabod ac ymyrryd â meddyliau am gyflawni hunan\-niwed a hunanladdiad; dwy broblem iechyd cyhoeddus fawr yng Nghymru"







Translation:


 
The guidance focusses on early intervention and the safe management of self\-harm and suicidal thoughts when they arise. 


The guidance will provide a quick and accessible source to the principles of best practice and signposts to other sources of support and advice.


Speaking at a visit to Samaritans in Cardiff, the Minister for Education, Kirsty Williams said: 



> “Any suicide is one too many, a tragedy that touches family, friends and the whole community. It is imperative we continue to encourage open discussions with children and young people about their mental health.
> 
> 
> “This new guidance will support staff who have direct contact with young people to provide effective support and have those, often difficult, conversations which could ultimately end up saving a life.”


The Minister for Health and Social Services, Vaughan Gething said:



> “The long\-term effects of suicide and self\-harm are absolutely devastating. This guidance is an important resource and will support our wider work around embedding a whole school approach to emotional and mental wellbeing.”


The National Advisory Group (NAG) on suicide and self\-harm has been working with experts from academia to develop guidance for schools on how to talk about suicide and self\-harm with their pupils. Professor Ann John of Swansea University has worked with colleagues on the NAG, young people, Mind\-Ed and elsewhere within education and health to produce this guidance.


Prof Ann John, said:



> “Self\-harm in school\-aged children and young people is a very real issue that we all need to take seriously. It is often a way to deal with difficult distressing emotions. When a young person reveals they are self\-harming it’s a huge opportunity to help\- the worst thing you can do, is do nothing. 
> 
> 
> Teachers and other school staff are often at the front line of having these conversations with young people but many worry they will say the wrong thing. Teachers in Wales said they wanted practical advice on how to help. This guidance does that and it’s great that Welsh Government is raising knowledge and awareness in this way. It covers a general understanding of self\-harm, signs to look out for, tips on how to have those conversations and what to do if they become aware that a pupil is self\-harming.’ 
> 
> 
> Sarah Stone, Director of Samaritans Cymru, who has welcomed the guidance said, “We hope it provides teaching staff with the confidence to reach out to children and young people as a crucial form of prevention and early intervention. We believe this guidance sits within the wider potential and ambition of the new curriculum and must be seen as part of that whole school approach to maximise its effectiveness. Samaritans exists to reduce suicide and as such, we welcome any measure which upskills staff to recognise and intervene with both self harm and suicidal thoughts; two major public health issues in Wales”