Translate the text from Welsh to English.



 
Mae'r pryder cynyddol ymhlith y cyhoedd am wastraff plastig ac, yn benodol, y defnydd o blastig untro, yn dangos pa mor bwysig yw mynd i'r afael â'r mater hwn. Fel Llywodraeth, rydym, felly, yn croesawu'r adroddiad diweddar gan y Pwyllgor Newid Hinsawdd, yr Amgylchedd a Materion Gwledig a nododd fod nifer o feysydd allweddol lle y mae angen gweithredu.


A minnau'n Ddirprwy Weinidog yn y maes hwn, roeddwn am amlinellu'r camau yr ydym yn eu cymryd, a sut yr ydym yn bwriadu adeiladu ar y cynnydd yr ydym eisoes wedi ei wneud yng Nghymru ar y mater hwn.   


Yn gyntaf, rwyf am fynd i'r afael â'r ffaith bod rhaglen ddogfen y BBC *War on Plastic* wedi dod o hyd i wastraff plastig o Gymru ar safle gwastraff anghyfreithlon yn Asia. Mae'n amlwg nad yw hynny’n dderbyniol. Rwyf yn falch bod yr awdurdod lleol perthnasol wedi gweithredu ar fyrder i sicrhau nad yw gwastraff yn cael ei allforio bellach y tu hwnt i'r Undeb Ewropeaidd. Byddaf yn ysgrifennu hefyd at ein holl awdurdodau lleol eraill i ofyn iddynt edrych ar eu trefniadau er mwyn sicrhau nad oes unrhyw ddeunydd o fannau eraill yng Nghymru yn cyrraedd safleoedd gwastraff anghyfreithlon.


Er mwyn cael ateb hirdymor i'r mater hwn, rhaid inni wneud llawer mwy na dim ond mynd i'r afael â faint o blastig sy'n cyrraedd safleoedd tirlenwi neu sy'n llygru cynefinoedd y byd; rhaid inni hefyd ddefnyddio llai o adnoddau a pharhau i ddefnyddio pethau cyhyd ag y bo modd. Dyma pam mai ein nod yw newid i economi gylchol. Mae'n rhaid inni weithio i gasglu deunyddiau yn y ffordd orau er mwyn iddynt gael eu hailgylchu a'u bwydo'n ôl i mewn i'n heconomi.


Mae ailgylchu'n hanfodol ac mae'n bwysig bod gan y cyhoedd yng Nghymru hyder nad dim ond cael ei waredu y mae'r deunydd y maent yn ei ailgylchu yn eu cartrefi.  


Yr hyn sydd i gyfrif am ein llwyddiant wrth drawsnewid y sefyllfa dros yr 20 mlynedd diwethaf ‒ o fod yn genedl a oedd yn ailgylchu llai na 5%, i wlad sy'n ailgylchu 63% o wastraff trefol ei hawdurdodau lleol ‒ yw’n buddsoddiad sylweddol yn ein seilwaith. Mae hyn yn golygu bod  rhyw 95% o wastraff trefol Cymru yn cael ei brosesu yn y DU, gyda'r rhan fwyaf ohono'n cael ei brosesu yma yng Nghymru. 


Yn ddiweddarach eleni, byddwn yn ymgynghori ar ein cynigion i fynd ymhellach. Yn achos gwastraff busnes, byddwn yn gweithredu'r darpariaethau yn Neddf yr Amgylchedd (Cymru) i'w gwneud yn ofynnol i ddeunyddiau gael eu casglu ar wahân er mwyn iddynt gael eu hailgylchu, ac er mwyn sicrhau nad yw deunyddiau y gellir eu hailgylchu yn cael eu gwastraffu. Bydd hyn yn cynnwys darpariaethau sy'n gwahardd busnesau a'r sector cyhoeddus rhag cael gwared ar wastraff bwyd mewn carthffosydd.


Rwyf hefyd yn cydnabod bod yn rhaid inni wneud mwy nag ailgylchu er mwyn mynd i'r afael â gwastraff plastig. Dyna pam yr ydym eisoes wedi ymrwymo i gyflwyno gwaharddiad neu gyfyngiad ar werthu eitemau plastig untro sy'n cael eu taflu'n aml; gan gynnwys gwellt yfed, ffyn troi a ffyn gwlân cotwm, cytleri plastig untro a deunydd cludo bwyd a chwpanau polystyren. Rydym wrthi hefyd yn ystyried camau i helpu naill ai i leihau faint o eitemau plastig untro sy'n cael eu defnyddio neu, os ydynt yn cael eu defnyddio, i sicrhau eu bod yn cael eu gwaredu mewn ffordd briodol.  


Er mwyn mynd i'r afael â'r problemau sylfaenol sy'n gysylltiedig â sbwriel, rydym wrthi'n datblygu Rhaglen Sbwriel newydd a fydd yn arwain at Gynllun Sbwriel newydd ar gyfer Cymru gyfan. Er mwyn helpu i ddatblygu a gweithredu'r rhaglen hon, rwyf yn sefydlu grŵp newydd a fydd yn manteisio ar yr arbenigedd a'r wybodaeth sydd gan amrywiaeth eang o sectorau er mwyn dod o hyd i atebion cynaliadwy a hirhoedlog i atal sbwriel.  


Fel Llywodraeth, rydym yn cydnabod bod angen inni gydweithio ag eraill i sicrhau newid ehangach. Dyna pam yr aethom ati i ymgynghori ar y cyd â Llywodraeth y DU a Gweinyddiaethau Datganoledig eraill ar ddiwygio'r drefn ar gyfer deunyddiau pacio. Yn y DU, rydym yn cynhyrchu 11\.6 miliwn o dunelli o wastraff deunyddiau pacio bob blwyddyn. Mae'r cynigion hyn, i gyflwyno Cyfrifoldeb Estynedig ar Gynhyrchwyr mewn perthynas â deunyddiau pacio, ac i wneud cynhyrchwyr yn gyfrifol am eu deunyddiau pacio eu hunain ar ddiwedd eu hoes, yn allweddol er mwyn mynd i'r afael â phroblem gwastraff deunyddiau pacio. Ein nod yw nid yn unig ysgogi cynhyrchwyr i ddefnyddio mwy o ddeunyddiau pacio y gellir eu hailgylchu, ond hefyd leihau faint o ddeunyddiau pacio sy'n cael eu defnyddio, gan arwain at leihad dramatig ym maint y gwastraff a gynhyrchir.


Hefyd, mae'n hymgynghoriad ar y cyd ar Gynllun Dychwelyd Ernes yn cynnig mesurau i sicrhau bod mwy o ddeunyddiau o safon uchel, gan gynnwys plastigau, yn cael eu casglu mewn ffordd sydd wedi'i defnyddio'n llwyddiannus mewn rhannau eraill o'r byd i leihau sbwriel ac i osgoi gwastraff plastig. Rydym wrthi ar hyn o bryd yn ystyried yr ymatebion i'r ymgyngoriadau hyn ac rwy'n bwriadu rhoi diweddariad i Aelodau yn yr hydref. Rydym hefyd yn gweithio gyda Llywodraeth y DU ar gyflwyno treth ar unrhyw ddeunyddiau plastig sydd â llai na 30% o'u cynnwys wedi'i ailgylchu, ac rydym hefyd, ar yr un pryd, yn cadw'r opsiwn yn agored inni gymryd camau penodol ar wahân yng Nghymru.  


Bydd plastig yn parhau i gael ei gynhyrchu, serch hynny, a bydd yn chwarae rôl bwysig mewn meysydd allweddol. Rwyf, felly, yn rhoi blaenoriaeth i helpu busnesau a dinasyddion i ddefnyddio plastig yn fwy effeithlon ac i'w ailddefnyddio pryd bynnag y bo modd. Mae hyn yn rhan allweddol o’r Gronfa Buddsoddi yn yr Economi Gylchol a lansiwyd gennyf yn ddiweddar. Mae'r Gronfa hon yn werth £6\.5 miliwn a bydd yn helpu ac yn  cymell busnesau yng Nghymru i arloesi er mwyn ailddefnyddio gwastraff plastig. Bydd hefyd yn cefnogi'r broses o newid i economi gylchol.


Ar yr un pryd, rydym yn parhau i gyflwyno mentrau i osgoi defnyddio plastig pan fo hynny’n bosibl. Mae'n menter *Cenedl Ail\-lenwi yn* annog pobl ledled Cymru i ail\-lenwi eu poteli diodydd drwy drefnu bod dŵr yfed yn hawdd i’w gael, a hynny'n rhad ac am ddim.  


Gan mai fi yw'r Gweinidog sy'n gyfrifol am y maes hwn, rwy'n benderfynol o weld Cymru yn parhau i fod ar flaen y gad wrth weithredu ar wastraff.  Rydym wedi cyflawni cryn dipyn hyd yma, ac wrth inni adeiladu ar y gwaith hwnnw, mae'n bwysig ein bod yn hoelio sylw ar fwy na rheoli gwastraff yn unig. Mae'n bwysig hefyd, wrth inni geisio sbarduno economi fwy cylchol, fod y gwaith hwnnw'n seiliedig ar ein llwyddiannau hyd yma ym maes ailgylchu ‒  llwyddiannau sy'n cael eu cydnabod yn fyd\-eang. 


Rwy'n croesawu'r ffaith bod y cyhoedd yn galw arnom i weithredu'n gynt a hefyd gais y Pwyllgor inni weithredu mewn ffordd strategol. Byddaf, felly, yn datblygu strategaeth ddiwastraff ar ei newydd wedd ac yn ymgynghori arni yn ddiweddarach eleni er mwyn gwireddu'r uchelgais yr ydym i gyd yn ei rannu. Mae’n huchelgais o fod yn genedl ddiwastraff erbyn 2050 yn parhau mor gryf ag erioed.







Translation:


 
The increasing public concern in relation to plastic waste and particularly single use plastic underlines the importance of tackling this issue.  As a Government we, therefore, welcome the recent report by the Climate Change, Environment and Rural Affairs Committee which identified a number of key areas where there is a need for action. 


As Deputy Minister for this area, I wanted to set out the action that we are taking and how we plan to build on the progress we have already made in Wales on this issue.   


Firstly, I want to address the fact that the recent BBC *War on Plastic* documentary found plastic waste from Wales on an illegal waste site in Asia.  This is clearly unacceptable.  I am pleased the relevant local authority has acted swiftly to ensure that waste is no longer exported beyond the European Union. I will also be writing to all our other local authorities to ask them to review their arrangements to ensure that no material from elsewhere in Wales will find its way to illegal waste sites.


The longer term solution to this issue is not just about tackling the amount of plastic that ends up in landfill or polluting the world’s habitats; we must reduce the amount of resources  we use and keep materials in use for as long as possible. This is why our aim is to move to a circular economy. We must work to collect materials in the best way so they can be recycled and fed back into our economy.


Recycling is vital and it is important the public in Wales have confidence the material they are recycling in their homes is not simply disposed of.  


As part of our success in making a transformational shift over the last 20 years, from a nation which recycled less than 5%, to a country which recycles 63% of its local authority municipal waste, we have invested significantly in our infrastructure. This means around 95% of municipal waste from Wales is processed in the UK, with the majority processed here in Wales. 


Later this year, we will be consulting on our proposals to go further. For business waste, we will implement the provisions in the Environment (Wales) Act to require the separate collection of materials for recycling, to ensure materials that can be recycled are not wasted. This will include provisions which ban the disposal of food waste to sewers by businesses and the public sector.


I also recognise that in order to tackle the issue of plastic waste, we must go beyond recycling.  This is why we have already committed to bringing forward a ban or restriction on the sale of commonly littered single use plastic items; including straws, stirrers and cotton buds, single use plastic cutlery and expanded polystyrene food packaging and drinks containers. We are also considering measures to help either reduce the consumption of single use plastic items or, if they are used, to ensure they are correctly disposed of.  


To address the fundamental issues associated with litter, we are developing a new Litter Programme which will culminate in a new pan Wales Litter Plan. To help develop and deliver this programme, I am establishing a new group which will draw upon the expertise and knowledge of a wide range of sectors to identify long lasting, sustainable solutions to littering.


As a Government, we recognise the need to collaborate with others to bring about wider change. This is why we jointly consulted with the UK Government and other Devolved Administrations on reforms to the packaging regime. In the UK, we generate 11\.6m tonnes of packaging waste annually. These proposals, to introduce Extended Producer Responsibility for packaging and make producers responsible for their packaging at the end of its life, are key to addressing the issue of packaging waste. Our aim is to not only drive an increase in recyclable packaging, but to also reduce the amount of packaging used, thereby dramatically reducing the amount of waste. 


In addition, our joint consultation on a Deposit Return Scheme proposes measures to increase the collection of high quality materials including plastics via a mechanism which has been successfully used in other parts of the world to reduce litter and avoid plastic waste. We are currently considering the responses to these consultations and I will provide an update to Members in the autumn. We are also working with the UK Government on the introduction of a tax on plastic packaging with less than 30% recycled content whilst keeping the option open to take specific separate action in Wales.  


The production of plastic will however continue and in key areas it will play an important role. I am, therefore, prioritising support to businesses and citizens to use plastic more efficiently and to reuse it wherever possible. This is a key part of the £6\.5m Circular Economy Investment Fund I recently launched, which will support and incentivise businesses in Wales to innovate in order to reuse plastic waste and support the transition towards a circular economy. 


In parallel, we are also continuing to deliver initiatives to avoid the use of plastic where possible. Our *Refill Nation* initiative encourages people across Wales to refill their drinks containers by making drinking water accessible and free.  


As the Minister with responsibility for this area, I am determined Wales will continue to be at the forefront of action on waste.  Building on our considerable achievements to date, it is important our focus is now beyond waste management and our globally recognised achievements on recycling are the basis of our drive towards a more circular economy. 


I welcome the public call for accelerated action and the Committee’s call for a strategic approach. I will, therefore, be developing a revamped zero waste strategy for consultation later this year to deliver our collective ambition. Our ambition to become a zero waste nation by 2050 remains undiminished.