Translate the text from Welsh to English.



 
Mae’r canlyniadau’n dangos cynnydd sylweddol yn nifer y bobl sy’n lleihau eu defnydd o ynni yn y cartref (75% o’i gymharu â 62% y llynedd), gyda chostau yn cael ei nodi fel y prif reswm dros hyn.


O ganlyniad i’r argyfwng newid yn yr hinsawdd – yn ogystal ag effeithiau parhaus y cynnydd mewn costau byw – gwelwyd mwy a mwy o bobl yn ailgylchu ac yn ailddefnyddio nwyddau. Dywedodd 53% o bobl eu bod yn prynu llai o bethau newydd sbon (o’i gymharu â 46% yn flaenorol) ac mae 70% o bobl naill ai wedi prynu neu wedi derbyn eitemau ail\-law yn y 12 mis diwethaf. Mae hyn i fyny o 57% yn 2018\-19\.


Mae’r Arolwg Cenedlaethol, a gyhoeddwyd heddiw, yn arolwg dros y ffôn ac ar\-lein o sampl ar hap o dros 11,000 o bobl ar draws Cymru.


Cynhaliwyd cyfweliadau rhwng mis Ebrill 2022 a mis Mawrth 2023 gan ymdrin ag ystod eang o destunau fel iechyd, materion amgylcheddol, trafnidiaeth a phresenoldeb mewn digwyddiadau celfyddydol.


Mae canlyniadau allweddol eraill yn cynnwys:


* Defnyddiodd 40% o bobl wasanaeth bws yn y flwyddyn ddiwethaf, gyda 30% o’r grŵp hwnnw yn defnyddio bws o leiaf unwaith yr wythnos.
* Dywedodd 29% o bobl eu bod yn gofalu am, neu’n helpu aelodau o’r teulu, ffrindiau, cymdogion neu eraill oherwydd cyflwr iechyd corfforol neu feddyliol hirdymor, anabledd, neu broblemau’n ymwneud â henaint.
* Roedd 92% o’r rheini a gafodd apwyntiad deintyddol y GIG yn y 12 mis diwethaf yn fodlon gyda’r gofal a gawsant. Roedd 41% o’r bobl nad oeddent wedi bod at ddeintydd (y GIG neu breifat) yn y 12 mis diwethaf wedi bod eisiau apwyntiad.
* Roedd 34% o bobl sy’n gweithio yn dweud eu bod yn gweithio o bell am rywfaint neu’r cyfan o’u horiau gwaith, gyda phobl 16 i 24 oed yn llai tebygol o weithio o bell na’r grwpiau oedran hŷn.
* Dywedodd 39% o bobl eu bod yn cymryd rhan mewn gweithgarwch chwaraeon dair gwaith neu fwy yr wythnos, i fyny o 34% y llynedd. Dywedodd 56% eu bod yn cymryd rhan mewn gweithgareddau ffitrwydd (fel dosbarthiadau ffitrwydd, nofio a rhedeg), roedd 16% yn cymryd rhan mewn chwaraeon neu gemau (fel pêl\-droed, rygbi a golff), ac roedd 6% yn cymryd rhan mewn gweithgareddau awyr agored fel cerdded a cheufadu.


Mewn ymateb i’r canlyniadau, dywedodd y Gweinidog Cyllid a Llywodraeth Leol, Rebecca Evans:



> “Mae canlyniadau’r Arolwg Cenedlaethol yn rhoi cipolwg pwysig inni ar deimladau pobl Cymru am wahanol agweddau o’u bywydau. Bydd yn llywio ein safbwyntiau a’n camau gweithredu wrth inni barhau i weithio i wneud Cymru’n lle gwell i fyw.”







Translation:


 
The results show a significant increase in the number of people minimising their energy use at home (75% compared to 62% last year), with cost being cited as the main force behind this.


In the face of a climate crisis \- as well as the continued effects of cost\-of\-living increases \- the numbers of people recycling and reusing goods also saw a positive jump. 53% said they were cutting down on buying brand new items (compared to 46% previously) and 70% of people have either bought or been given second\-hand items in the last 12 months, an increase from 57% in 2018\-19\.


Published today, the National Survey is a random sample telephone and online survey of over 11,000 people across Wales.


Interviews were carried out between April 2022 and March 2023 and cover a wide range of topics like health, environmental issues, transport and arts attendance.


Other key results include:


* 40% of people used a bus service in the past year, with 30% of that group using a bus at least once a week.
* 29% of people said they look after or give help or support to family members, friends, neighbours or others because of long\-term physical or mental ill\-health or disability, or problems related to old age.
* 92% of those who had an NHS dental appointment in the last 12 months are satisfied with the care they received. 41% of the people who had not been to a dentist (either NHS or private) in the past 12 months had wanted an appointment.
* 34% of people in work say they work remotely for some or all of their working hours, with 16 to 24\-year\-olds less likely to work remotely than older age groups.
* 39% of people say they participate in sporting activities three or more times per week, an increase from 34% last year. 56% say they participate in fitness activities (such as fitness classes, swimming and running), 16% participate in sports or games (such as football, rugby and golf), and 6% participate in outdoor pursuits like rambling and kayaking.


In response to the results, the Minister for Finance and Local Government, Rebecca Evans said:



> “The National Survey results provide an important insight into how people in Wales feel about different aspects of their lives. It will inform our thinking and actions as we continue to work to make Wales a better place to live.”