Translate the text from Welsh to English.



 
Mewn dyfarniad dyddiedig 26 Gorffennaf, dyfarnodd y Goruchaf Lys o blaid yr Undeb Llafur, Unison, a gefnogwyd gan y Comisiwn Cydraddoldeb a Hawliau Dynol ac Undeb Gweithwyr Annibynnol Prydain Fawr. Wrth gynnal her Unison mewn perthynas â chyflwyno ffioedd ar gyfer Tribiwnlysoedd Cyflogaeth gan y Weinyddiaeth Gyfiawnder, llwyddodd y Goruchaf Lys i sicrhau diweddglo i achos hirfaith trwy'r llysoedd a ddechreuodd yn 2013 ac sy'n dangos rôl hanfodol undebau yn ein cymdeithas fodern, gan sicrhau nad yw gweithwyr cyflogedig cyffredin yn cael eu hecsbloetio gan arferion anghyfreithiol.

Ers 2012 mae'r Weinyddiaeth Gyfiawnder wedi cyflwyno llawer o ddiwygiadau sydd wedi newid ein system gyfiawnder yn sylfaenol. Mae mesurau wedi cael eu rhoi ar waith er i ymatebwyr nodi llawer o effeithiau andwyol trwy brosesau ymgynghori.

Oherwydd gostyngiadau sylweddol yn argaeledd cymorth cyfreithiol, ac yn sgil cyflwyno rhai ffioedd llys a allai fod yn uwch na gwerth hawliad, mae mynediad i gyfiawnder yn ddrud dros ben erbyn hyn. Yn fwyfwy mae cyfiawnder yn fforddiadwy yn unig i'r rhai sydd â lefelau sylweddol o incwm gwario net.

Yn fy ymateb i adolygiad y Weinyddiaeth Gyfiawnder o ffioedd Tribiwnlysoedd Cyflogaeth yn gynharach eleni, tanlinellais mai effaith net cynyddu ffioedd Tribiwnlysoedd Cyflogaeth oedd gwadu cyfiawnder i filoedd o weithwyr. Mynegais bryder y byddai'r cynigion yn creu anghydbwysedd pellach yn y berthynas rhwng y cyflogwr a'r gweithiwr cyflogedig, o gofio y gall cyflogwyr fforddio cynrychiolaeth gyfreithiol lawn fel arfer mewn Tribiwnlysoedd, ond na all gweithwyr cyflogedig fforddio hyn.

Nodais fod tystiolaeth Llywodraeth y DU ei hun yn dangos bod ffioedd yn rhwystr i geiswyr i'r Tribiwnlys Cyflogaeth a bod llawer o hawliadau yn rhai nad ydynt yn ariannol eu natur. Byddai gorfodi ffioedd yn golygu bod mynd ar drywydd rhwymedïau ar gyfer torri'r gyfraith cyflogaeth yn anymarferol yn ariannol i'r rhai sydd ar incwm isel a thrwy hynny'n llesteirio rheolaeth y gyfraith.

Nodais fod ffi'r tribiwnlys cyflogaeth bellach yn uwch na'r tâl net y mae pobl a gyflogir ar lefel y Cyflog Byw yn mynd ag ef adref ac nad oedd unrhyw dystiolaeth wedi'i chyflwyno i ddangos a oes gan y rhai ag enillion ar y lefel hon adnoddau ariannol digonol i fforddio ffioedd o'r fath, yn enwedig ar ôl ystyried costau hanfodol eraill, megis tai, trafnidiaeth, bwyd a dillad. Awgrymais y gallai fod yn ddefnyddiol cymhwyso ystyriaeth debyg i ddiwygiadau eraill yn achos ffioedd yn ogystal ag i gymorth cyfreithiol, er mwyn lleihau'r risg y byddai newidiadau i'r system gyfiawnder yn darparu gwahanol safonau o gyfiawnder yn dibynnu ar adnoddau ariannol unigolyn.

Yn ei ddyfarniad, esboniodd y Goruchaf Lys yn ofalus yr egwyddorion sy'n sail i'r rheswm paham yr oedd y gorchymyn ffioedd Tribiwnlysoedd Cyflogaeth yn anghyfreithlon o dan y gyfraith ddomestig a chyfraith yr Undeb Ewropeaidd.

Yn sgil cyhoeddi Dyfarniad y Goruchaf Lys yn yr achos hwn, cadarnhaodd y Weinyddiaeth Gyfiawnder y byddai'n cymryd camau ar unwaith i atal ffioedd rhag cael eu codi mewn tribiwnlysoedd cyflogaeth ac y byddai’n sefydlu trefniadau i ad\-dalu'r rhai sydd wedi talu'r ffioedd hyn. Addawodd y Weinyddiaeth Gyfiawnder hefyd ystyried manylion y dyfarniad ymhellach. Bydd hyn yn hanfodol. Efallai y bydd gan y dyfarniad hwn oblygiadau pellgyrhaeddol y tu hwnt i ffioedd Tribiwnlysoedd Cyflogaeth.

Caiff y datganiad ei gyhoeddi yn ystod y toriad er mwyn rhoi'r wybodaeth ddiweddaraf i aelodau. Os bydd aelodau eisiau i mi wneud datganiad pellach neu ateb cwestiynau ynglŷn â hyn pan fydd y Cynulliad yn dychwelyd, byddwn yn hapus i wneud hynny.







Translation:


 
In a judgment dated 26 July, the Supreme Court found in favour of the trade union, Unison, who were supported by the Equality and Human Rights Commission and the Independent Workers Union of Great Britain. In upholding Unison’s challenge to the introduction of Employment Tribunal fees by the Ministry of Justice, the Supreme Court’s judgment brought a successful conclusion to long\-running action through the courts which began in 2013 and which shows the vital role that unions play in our modern society, ensuring that ordinary workers are not exploited by illegal practices.


Since 2012, the Ministry of Justice has brought forward many reforms which have fundamentally changed our justice system. Measures have been implemented despite respondents identifying many adverse impacts through consultation processes.


Substantial reductions in the availability of legal aid, and the introduction of some court fees which may exceed the value of a claim, have made access to justice prohibitively expensive. Justice has increasingly become affordable only to those with significant levels of net disposable income.


In my response to the Ministry of Justice’s review of Employment Tribunal fees earlier this year, I highlighted how the net effect of the policy of increasing Employment Tribunal fees was to deny justice to thousands of employees. I expressed concern that the proposals would create a further imbalance in the relationship between employer and employee, given that employers can usually afford full legal representation in Tribunals, whereas employees cannot.


I identified that the UK Government’s own evidence indicated the deterrent effect of fees on applicants to the Employment Tribunal and that many claims were non\-financial in nature. The imposition of fees would make pursuit of remedies for breaches of employment law financially unviable for those on low incomes and so prevent the rule of law.


I indicated that the employment tribunal fee now exceeds one month’s net take home pay for people employed at National Living Wage levels and that no evidence had been presented to demonstrate whether those with earnings at this level have sufficient financial resources to afford such fees, particularly once other essential costs are factored in, such as housing, transport, food and clothing. I suggested that similar consideration could usefully be applied to other reforms of fees as well as to legal aid, to reduce the risk of changes to the justice system delivering different standards of justice depending on an individual’s financial resources.


In its judgment, the Supreme Court carefully explained the principles underlying why the Employment Tribunal fees order brought forward by the Ministry of Justice was unlawful under both domestic and European Union law.


Following the release of the Supreme Court’s judgment in this case, the Ministry of Justice confirmed that it would take immediate steps to stop charging fees in employment tribunals and put in place arrangements to refund those who have paid these fees. The Ministry of Justice also undertook to further consider the detail of the judgment. This will be essential. The judgment may have far\-reaching implications beyond Employment Tribunal fees.


This statement is being issued during recess in order to keep members informed. Should members wish me to make a further statement or to answer questions on this when the Assembly returns I would be happy to do so.