Translate the text from Welsh to English.



 
  
Heddiw rwy’n cyhoeddi fy nghynigion ar gyfer ariannu Llywodraeth Leol yng Nghymru yn ystod 2013\-14\.  Mae hyn yn cynnwys manylion dyraniadau dros dro’r cyllid craidd heb ei neilltuo y gall pob awdurdod lleol ddisgwyl ei dderbyn ar gyfer y flwyddyn ariannol i ddod (tabl 1\). Bydd y dyraniadau ar gyfer 2013\-14 yn cael eu diwygio yn sgil gwybodaeth fwy diweddar am drethi a data perthnasol arall, ond rwy’n hyderus fod y dyraniad yn darparu sylfaen gadarn i’r awdurdodau lleol allu cynllunio ar gyfer y dyfodol.

Mae’r setliad yn adlewyrchu blaenoriaethau Llywodraeth Cymru, sef amddiffyn ysgolion a gofal cymdeithasol. Yr awdurdodau lleol sy’n darparu’r gwasanaethau hyn, yn bennaf.

Rwy’n bwriadu neilltuo cyfanswm o £4,378 miliwn ar gyfer llywodraeth leol yn 2013\-14\. Mae hyn yn cynnwys y cynnydd o 1\.3% a nodwyd yn setliad dangosol y llynedd, ynghyd â throsglwyddo grantiau penodol, sy’n arwain at gynnydd arian parod o 3\.6%. Gan ystyried gwerth y grantiau hyn y llynedd, mae hyn yn golygu bod y cyllid newydd a fydd ar gael i lywodraeth leol yn cyfateb i gynnydd o 1\.5%.

Mae hyn yn gwireddu fy ymrwymiad i ddarparu mwy o gyllid arian parod i awdurdodau lleol yn ystod cyfnod pedair blynedd yr adolygiad o wariant, o gymharu â gostyngiad mewn cyllid yn Lloegr yn ystod yr un cyfnod.  

Mae canfyddiadau Adroddiad diweddar yr IFS ar wariant llywodraeth leol yn cadarnhau bod Llywodraeth Cymru yn darparu pecyn ariannol mwy hael. Yn 2012\-13, roedd cyllideb llywodraeth leol yng Nghymru yn cynnwys gwariant o ryw £294 y pen yn fwy ar wasanaethau o gymharu â Lloegr, yn ôl yr Adroddiad.

### Cyllid rhanbarthol

Rwyf wedi darparu setliad gwell nag yr oedd llywodraeth leol yn ei ddisgwyl yn ystod y cyfnod gwariant hwn. Cydnabod a chefnogi dull newydd o ddarparu gwasanaethau cyhoeddus oedd bwriad hyn. Byddai’r dull newydd hwn yn dibynnu ar fwy o gydweithio er mwyn darparu gwell gwasanaethau am lai o arian. Mae’n wir fod yna rai enghreifftiau nodedig o gydweithio, sydd i’w canmol yn fawr. Un enghraifft o’r fath yw’r cam tuag at uno’r gwasanaethau cymdeithasol ar draws Caerffili a Blaenau Gwent. Mae gwaith Grŵp Arwain y Gwasanaeth Cyhoeddus – wrth ddatblygu’r Gwasanaeth Caffael Cenedlaethol arfaethedig, er enghraifft – hefyd wedi fy nghalonogi. Yn wir, rwy’n ddiolchgar i’w aelodau am helpu i sbarduno newid, sicrhau arbedion a gwella gwasanaethau, drwy gynnig eu harweiniad a’u hymrwymiad o’u gwirfodd.

Ond mae hefyd yn wir nad yw’r newid mawr o ran uchelgais a chyflymder yr oedd ei angen er mwyn paratoi cynghorau ar gyfer yr amgylchiadau anodd sydd o’u blaenau, wedi digwydd ledled Cymru. Mae’n anodd gweld gwir ewyllys ymysg cynghorau i gysylltu’n effeithiol â’i gilydd ynghylch y materion pwysig.

Heb os nac oni bai, bydd cyfnod yr adolygiad o wariant nesaf yn anoddach na’r un presennol. Mae’r adroddiad diweddar gan yr Institute of Fiscal Studies1, a gomisiynwyd gan Gymdeithas Llywodraeth Leol Cymru, yn cydnabod bod rhaid i awdurdodau lleol fanteisio ar y cyfle yn awr, tra bo amser ar gael, i gydweithio â’i gilydd ar sail ranbarthol, er mwyn sicrhau eu bod yn y sefyllfa orau i wynebu heriau’r dyfodol.

Er mwyn annog hyn, rwy’n bwriadu creu cronfa ar wahân, gwerth ychydig dros £10 miliwn o’r setliad, sy’n cyfateb i 0\.25% o gyfanswm y Grant Cynnal Refeniw, ac eithrio trosglwyddiadau a chyfrifoldebau newydd. Bydd y gronfa hon ar gael i awdurdodau os ydynt yn cyflwyno cynigion ymarferol ar gyfer darparu prosiectau cydweithredol ar sail ranbarthol. Gall y prosiectau hyn fod rhwng rhai o’r awdurdodau lleol yn y rhanbarth, neu rhwng pob un ohonynt, a gallant hefyd gynnwys y byrddau iechyd lleol, yr heddlu neu’r gwasanaeth tân a mudiadau’r trydydd sector yn y rhanbarth hwnnw. Rhaid iddynt fod yn brosiectau sylweddol y gellir eu cyflwyno’n gyflym, sy’n trawsnewid y ffordd maent yn gweithredu, gan roi’r awdurdodau mewn gwell sefyllfa i wrthsefyll y storm ariannol sydd ar y gorwel.

Rwy’n gobeithio y bydd awdurdodau lleol yn gallu defnyddio’r gronfa hon i gefnogi prosiectau cydweithredol newydd neu i hwyluso prosiectau sydd wedi’u gohirio, efallai, oherwydd y costau ariannol cychwynnol.

Rwy’n disgwyl i lywodraeth leol ddatblygu cynigion sy’n bodloni fy nisgwyliadau. Os na fyddant yn gwneud hynny, byddaf yn ei ystyried yn arwydd clir o fethiant i fynd ati o ddifrif i ymateb i’r angen i wella gwasanaethau drwy gydweithio.

### Amddiffyn ysgolion

Yn unol ag ymrwymiad y Prif Weinidog i amddiffyn cyllid ar gyfer ysgolion fel bod plant Cymru yn sicrhau’r canlyniadau gorau, mae’r Grant Cynnal Refeniw yn cynnwys yr adnoddau sydd eu hangen i ddarparu amddiffyniad o 1% uwchlaw’r newid i grant bloc Llywodraeth Cymru bob blwyddyn. Mae hyn yn cyfateb i ymrwymiad i ddarparu £80 miliwn yn fwy o gyllid ar gyfer addysg o fewn y setliad yn ystod y cyfnod pedair blynedd.  

### Amddiffyn pobl agored i niwed a rheoli’r pwysau

Mae’r setliad hefyd yn cyflawni ymrwymiad Llywodraeth Cymru i amddiffyn pobl agored i niwed yn ein cymdeithas yn ystod y dyddiau hynod anodd hyn.  

Dangosodd ein gwaith ar y cyd â llywodraeth leol i nodi’r pwysau ar wasanaethau a’r bygythiad iddynt, fod y gwasanaethau cymdeithasol yn faes allweddol bwysig. Nodwyd bod y cynnydd mewn costau, a’r pwysau demograffig sy’n llywio’r galw ac yn effeithio fwyfwy ar wasanaethau, yn feysydd sy’n peri pryder arbennig. Mae Llywodraeth Cymru yn cydnabod y pryder hwn, a bydd yr amddiffyniad y mae’r setliad yn ei roi yn darparu £35 miliwn y flwyddyn yn ychwanegol erbyn 2013\-14, fel y gall llywodraeth leol ymateb i’r pwysau ar y gwasanaethau hanfodol hyn ar gyfer yr hen a’r ifanc.  

Grant heb ei neilltuo yw’r Grant Cynnal Refeniw, ac mae gwariant ar addysg a’r gwasanaethau cymdeithasol, gyda’i gilydd, yn cyfrif am ryw ddwy ran o dair o wariant yn gysylltiedig â’r grant. Yn y dyddiau eithriadol o heriol hyn, rwy’n cydnabod y gall amddiffyn y gwasanaethau hyn roi pwysau ar y gwasanaethau eraill y mae llywodraeth leol yn eu darparu, ond nid oedd hon erioed am fod yn sefyllfa hawdd. Gall awdurdodau lleol ddewis gwneud defnydd doeth o ffynonellau ariannu eraill, gan gynnwys defnyddio ffrydiau ariannu o ffioedd a thaliadau, i leddfu’r pwysau hyn.

### Trosglwyddiadau

Mae’r cyhoeddiad eleni yn cyflawni ein hymrwymiad i lywodraeth leol i ddarparu llai o grantiau penodol a lleihau eu gwerth. Mae’r Grant Cynnal Refeniw ar gyfer 2013\-14 yn cynnwys cyllid a arferai gael ei ddarparu ar ffurf grantiau penodol. Mae hyn yn cynnwys cyllid i ddarparu addysg ar gyfer myfyrwyr ôl\-16 ag anghenion addysgol arbennig, brecwast am ddim mewn ysgolion a’r grant adsefydlu anabledd dysgu. Drwy ddarparu’r cyllid hwn drwy’r Grant Cynnal Refeniw, rydym yn sicrhau bod yr holl arian ar gael i gefnogi’r gwaith o ddarparu’r gwasanaethau rheng flaen hyn, ac nad oes angen dargyfeirio dim ohono i waith gweinyddu diangen.

### Cyfrifoldebau newydd : cymorth i’r Dreth Gyngor

Mae’r setliad hefyd yn cynnwys swm tybiannol o £214 miliwn i ariannu cynllun cymorth y dreth gyngor. Dyma gyfrifoldeb newydd sy’n cael ei drosglwyddo i Lywodraeth Cymru o ganlyniad i benderfyniad Llywodraeth y DU i ddileu Budd\-dal y Dreth Gyngor o fis Ebrill 2013\. Penderfynodd Llywodraeth y DU dorri’r cyllid 10% hefyd, a symud o gyllidebau seiliedig ar alw i gyllidebau terfyn penodol.  

Rwy’n wirioneddol bryderus ynglŷn ag effaith penderfyniad Llywodraeth y DU i leihau’r cyllid hwn. Gan nad wyf wedi derbyn hysbysiad o’r dyraniad terfynol eto, rwy’n bryderus y gallai’r toriad fod yn fwy na 10%, ac na fydd costau sefydlu a gweinyddu cynllun newydd yn cael eu hystyried. Rwy’n parhau i bwyso ar Lywodraeth y DU ynghylch y materion hyn.                

Rwyf wedi cytuno â’m cyd\-aelodau o’r Cabinet y bydd gwerth terfynol y trosglwyddiad yn cael ei neilltuo yn ei gyfanrwydd i’r swyddogaeth hon. Nid oes gan Lywodraeth Cymru’r adnoddau i wneud iawn am y diffyg yn yr arian a drosglwyddir gan Lywodraeth y DU, ond mae’n gweithio’n agos â llywodraeth leol i greu cynllun y gellir ei reoli o fewn cyllidebau sefydlog.

### Dyraniadau’r awdurdodau unigol

Mae Tabl 2 yn dangos sut y dosberthir y Grant Cynnal Refeniw ar gyfer 2013\-14 i’r 22 awdurdod.

### Y Dreth Gyngor

Rwy’n dosbarthu’r Grant Cynnal Refeniw yn ei gyfanrwydd, gan gynnwys cynnydd o £50 miliwn o gymharu â 2012\-13, er budd yr holl awdurdodau lleol yng Nghymru a’u dinasyddion. Golyga hyn y gall cynghorau rewi’r dreth gyngor os ydynt yn dymuno. Wrth bennu lefelau’r dreth gyngor, rwy’n disgwyl iddynt barhau i gynnig gwasanaethau a pharchu’r amddiffyniad rydym yn ei ddarparu i gyllid ar gyfer ysgolion a gofal cymdeithasol. Hwy biau’r dewis. Mater i bob awdurdod lleol fydd cyfiawnhau ei benderfyniad ynglŷn â’r dreth gyngor i’w ddinasyddion.

Dylai awdurdodau lleol ystyried yn ofalus y cydbwysedd rhwng yr angen i gynnal gwasanaethau allweddol er budd eu dinasyddion, a’r angen i osgoi rhoi unrhyw bwysau ychwanegol ar aelwydydd sydd mewn caledi.  

### Cyllid Cyfalaf

O ganlyniad i’r gostyngiadau i’r gyllideb gyfalaf gan Lywodraeth y DU, mae’r dyraniadau cyfalaf ar gyfer llywodraeth leol yn parhau i fod yn heriol. Mae’r cyllid cyfalaf ar gyfer llywodraeth leol rwy’n ei gyhoeddi heddiw yn golygu setliad sydd gryn dipyn yn well, fodd bynnag, na’r gostyngiad o 13\.2% a gyhoeddwyd yn setliad dangosol y llynedd.

£412 miliwn yw cyfanswm y setliad cyfalaf, gan gynnwys grantiau cyfalaf penodol, sef gostyngiad sylweddol is o 1\.9% o gymharu â  2012\-13\.

Wrth ddarparu manylion y setliad, mae heddiw yn nodi cychwyn cyfnod ymgynghori a ddaw i ben ar 13 Tachwedd 2012\.  

### Casgliad

Rwy’n cyflwyno’r setliad dros dro hwn ar gyfer ymgynghori. Wrth wneud hynny, rwy’n cydnabod bod risg yn dal i fod yn gysylltiedig â’r trosglwyddiad gwirioneddol ar gyfer trefniadau cymorth y dreth gyngor yn y dyfodol.  Rwy’n cydnabod hefyd fod hwn yn setliad cymharol dda i lywodraeth leol, yn yr amgylchiadau ariannol sydd ohoni, o ran bron pob un o’r mesurau. Rwy’n bryderus, fodd bynnag, y bydd  setliadau tymor byr y dyfodol yn anoddach o lawer ac nad yw awdurdodau eto’n ddigon parod i ddelio â’r pwysau hynny. Bydd y gronfa rwyf wedi’i neilltuo, ynghyd â’r adnoddau sydd eisoes ar gael iddynt gan Lywodraeth Cymru, yn dileu unrhyw rwystrau pellach rhag newid gwasanaethau. Rhyngddynt, rwy’n gobeithio bod ganddynt yr ewyllys i ymateb.







Translation:


 
I am publishing today my proposals for the funding of Local Government in Wales for 2013\-14\.  This includes details of the provisional allocations of the core unhypothecated funding that each local authority may expect to receive for the forthcoming financial year (table 1\).  The allocations in respect of 2013\-14 are subject to revision in light of more up\-to\-date tax base and other relevant data but I am confident that the allocation provides a robust basis for forward planning by local authorities.


The settlement reflects the Welsh Government’s priorities of protecting schools and social care.  These services are, in the main, delivered by local authorities.  


I propose to set the overall funding for local government in 2013\-14 at £4,378 million. This comprises the increase of 1\.3% set out in the indicative settlement last year, along with the transfer of specific grants resulting in a cash increase of 3\.6%. Taking into consideration the value of these grants last year, this means the new funding I am making available for local government equates to a 1\.5% increase.


This delivers my commitment to increase local authority cash funding over the four\-year spending review compared with a reduction in funding in England over the same period.  


The more generous funding package from the Welsh Government is reflected in the findings of the recent IFS Report on local government expenditure which reports that in 2012\-13, Welsh local government budgeted to spend around £294 per head more on services compared with England.


### Regional funding


I have delivered a better settlement over this spending period than local government expected and this was to recognise and support a new approach to the delivery of public services that would rely on greater collaboration to provide better services for less money.  It is true that there has been some notable – and highly commendable – collaborations, for example the move to a joint social service across Caerphilly and Blaenau Gwent.  I am also encouraged by the progress made through the Public Service Leadership Group \- for example, in developing the proposed National Procurement Service \- and I am grateful to its members who through volunteering their leadership and commitment are helping to drive reform, achieve efficiencies and improve service.


But it is also true that the step change in ambition and pace that was required to prepare councils for the financial circumstances ahead simply has not materialised across Wales.  It is difficult to see a real will amongst councils to engage effectively with one another on the big issues.


It is certain the next spending review period will be even more difficult than this one.  The recent WLGA report commissioned from the Institute for Fiscal Studies¹ recognises that local authorities must take the opportunity now, while there is still time, to engage quickly in meaningful regional collaboration to put themselves in the best position to face the future challenges.


To stimulate this, I am proposing to create a separate fund of just over £10 million from the settlement, equivalent to 0\.25% of the total RSG excluding transfers and new responsibilities.  This fund will be available for authorities to access when they come forward with viable proposals for delivering collaborative projects on a regional basis.  These projects may be between some or all of the local authorities in a region and may also include the local health boards, police or fire service and third sector organisations in that region.  They must be significant, transformative and deliverable quickly so as to put authorities in a better place to weather the coming financial storm.  


I hope that local authorities will be able to use this fund to support new collaborative projects or to expedite projects which may have been put on hold due to the up front financial costs


I am looking to local government to develop proposals which meet my expectations. If they do not, I will regard this as a strong indication of a failure to take seriously the need to improve services through collaboration.


### Protection for schools


In line with the First Minister’s commitment to protect schools’ funding in order to ensure the delivery of the best outcomes for Welsh children, the RSG includes the resources necessary to deliver a 1% protection above the change in the Welsh Government’s block grant each year.  This equates to a commitment to increase the funding for education within the settlement by £80 million over the four\-year period.


### Protecting the vulnerable and managing pressures


The settlement also maintains the commitment of the Welsh Government to protect the vulnerable in our society during these particularly difficult times.


Our collaborative work with local government to identify service pressures and risks, identified social services as a key area.  The increasing costs, and in particular the demand led\-demographic pressures that are increasingly impacting on service provision, were identified as a crucial area of concern.  The Welsh Government recognises this concern and the protection afforded through the settlement will provide an additional £35 million per year by 2013\-14 to enable local government to meet the pressures it faces on these vital services for young and old.


The RSG is an unhypothecated grant and together education and social services expenditure account for around two\-thirds of grant related expenditure.  In these exceptionally challenging times, I acknowledge that protecting these services may put pressure on other services that local government provides but this was never going to be an easy situation.  The prudent use of other sources of funding including utilising income streams from fees and charges are options available to authorities to ease these pressures.


### Transfers


This year’s announcement delivers on our commitment to local government to reduce the number and value of specific grants. Included within the RSG for 2013\-14 is funding previously provided through specific grants. These include funding for the provision of special educational needs in post 16 education, free school breakfasts and learning disabilities resettlement.  By providing this funding through the RSG we are ensuring that all the money is available to support the frontline delivery of these services and that none of it needs to be diverted to unnecessary administration.


### New Responsibilities: Council Tax support


Also included within the settlement is a notional amount of £214 million to fund the council tax support scheme.  This is a new responsibility which is being transferred to the Welsh Government as a result of the UK Government‘s decision to abolish Council Tax Benefit from April 2013\.  The UK Government also determined that the funding will be cut by 10 per cent and will move from demand\-led to fixed\-limit budgets. 


I have grave concerns about the impact of the decision of the UK Government to cut this funding and as I have still not been notified of the final allocation I am concerned that the cut may be greater than 10 percent and that the cost of setting up and administering a new scheme will not be taken into account.  I am continuing to press the UK government on these issues.


I have agreed with my Cabinet colleagues that the final value of the transfer will be applied in full to this function. The Welsh Government does not have the resources to make up the shortfall in funding being transferred by the UK Government, but is working closely with local government to design a scheme that can be managed within fixed budgets.  


### Individual authority allocations


Table 2 sets out the distribution of the Revenue Support Grant across the 22 authorities for 2013\-14\.


### Council Tax


I am distributing the whole RSG, including a £50 million uplift compared with 2012\-13, for the benefit of all local authorities and their citizens in Wales.  This will allow councils to freeze their council tax if they so choose.  In setting council tax levels, I expect them to sustain services and implement the protection we are providing for schools and social care funding. The choice is theirs.  It will be for each local authority to justify its decision on council tax to its citizens.


Local authorities should consider carefully the balance between the need to sustain key services for their citizens’ benefit and the need to limit any additional pressure on hard\-pressed households.  


### Capital funding


As a result of the reductions in the capital budget from the UK Government, capital allocations for local government continue to be challenging.  However, the capital funding I am announcing today represents a significantly better settlement for local authorities than the 13\.2% decrease which was published in last year’s indicative settlement.


Overall, the capital settlement including specific capital grants amounts to £412 million, represents considerably smaller reduction of 1\.9% on the amount for 2012\-13\.  


In providing details of the settlement, today marks the start of a consultation period that will end on 13 November 2012\.  


### Conclusion


I am putting forward this provisional settlement for consultation.  In doing so, I acknowledge there remains a risk around the actual transfer for future council tax support arrangements.  I also recognise that on almost all measures this is a relatively good settlement for local government in the financial circumstances.  However, I am concerned that the short term future settlements will be very much more difficult and that authorities are still not sufficiently prepared to deal with those pressures.  The fund I have set aside, together with the existing Welsh Government resources available to them, will remove any further barriers to changing services.  I hope that between them, they have the will to respond.