Translate the text from Welsh to English.



 
  
Addewais i’r Pwyllgor Materion Cyfansoddiadol a Deddfwriaethol y byddwn yn rhoi’r newyddion diweddaraf i’r Cynulliad Cenedlaethol am hynt y gwaith o weithredu’r Cymhwyster Proffesiynol Cenedlaethol diwygiedig ar gyfer Prifathrawiaeth (CPCP) yng Nghymru.

Mae’r CPCP yn gymhwyster gorfodol i bob ymarferydd yng Nghymru sydd am fynd yn bennaeth ysgol. Yn ddiweddar, adolygwyd y trefniadau a ddefnyddir mewn perthynas â gweithlu ysgolion Cymru i gynnal safonau proffesiynol, rheoli perfformiad a sicrhau datblygu proffesiynol parhaus. Casgliadau’r adolygiad hwnnw oedd bod angen cryn ddiwygio ar y trefniadau presennol yng Nghymru.

O ganlyniad, lluniwyd ffordd newydd o ddarparu’r CPCP, fel y’i nodir yn Rheoliadau Cymwysterau a Chofrestru Prifathrawon (Cymru) (Diwygio) 2011\. Y prif newid oedd gwneud yr CPCP yn asesiad trylwyr o ymarfer ymgeiswyr gan weithwyr proffesiynol profiadol, a hynny yn erbyn y Safonau Cenedlaethol ar gyfer Prifathrawiaeth a oedd mewn grym ar y pryd. Roedd yr ymchwil a gynhaliwyd gan Estyn ac eraill wedi dangos nad oedd yr hen fodel yn gweithio, a bod angen ei newid.

Cynhaliwyd rhaglen beilot yn 2011 i dreialu’r ffordd newydd o ddarparu’r cymhwyster. Mae’r egwyddorion eu hunain yn rhai sydd wedi hen ennill eu plwyf ac maent yn seiliedig ar ymchwil ryngwladol. Nod y rhaglen beilot felly oedd treialu’r broses ar gyfer dyfarnu’r CPCP.

Mae’n dda gennyf ddweud wrth yr aelodau mai llwyddiant oedd y rhaglen beilot, ac hefyd fod y rhanddeiliaid o’r farn fod y ffordd newydd o ddarparu’r CPCP yn welliant amlwg o’i chymharu a’r model blaenorol. Mae’r dull gweithredu diwygiedig hwn bellach wedi ei gyflwyno i gohort newydd o ymgeiswyr ledled Cymru gan defnyddio’r Safonau Arweinyddiaeth newydd.

Ar ddiwedd y Peilot, cysylltodd fy swyddogion ag amrywiaeth o bobl a oedd wedi cymryd rhan ynddo. Roeddent yn cynnwys cynrychiolwyr o gonsortia, uwch\-weithwyr proffesiynol a oedd wedi asesu ymgeiswyr, yr ymgeiswyr eu hunain, a swyddogion awdurdodau lleol a oedd wedi cynorthwyo’r ymgeiswyr yn ystod y broses.

Y neges glir gan bawb ledled Cymru yw bod y CPCP ar ei newydd wedd yn drylwyr, yn heriol, ac yn gadarn ei seiliau, a dim ond yr ymgeiswyr sy’n gallu dangos eu bod yn bodloni’r Safonau Arweinyddiaeth sy’n cael ennill y cymhwyster i fynd ymlaen i arwain ysgolion yng Nghymru. Hefyd, roedd yn amlwg bod y Peilot wedi llwyddo i gyflawni ei brif nod, sef annog ymgeiswyr i fyfyrio ar eu hymarfer, a chanolbwyntio ar effaith eu gwaith.

Roedd llwyddiant y Peilot yn dibynnu ar ewyllys da consortia ac ymarferwyr ledled Cymru, a hoffwn dalu teyrnged i’w parodrwydd i weithio gyda Llywodraeth Cymru yn y maes pwysig hwn.

Lle’r oedd gwersi i’w dysgu, rydym wedi gwrando ac wedi gwneud y newidiadau priodol yn barod ar gyfer cyflwyno’r CPCP diwygiedig yn genedlaethol. Mae’r gwaith o’i gyflwyno bellach bron wedi ei gwblhau. Sicrhawyd na fu unrhyw fwlch yn y ddarpariaeth o benaethiaid ar gyfer ysgolion yng Nghymru. Roedd yna fwy o ymgeiswyr (82\) wedi cymryd rhan yn y cyflwyniad cenedlaethol o’r CPCP. Maent i gyd bellach wedi cael eu hasesu. Mae’r cymedroli bellach wedi ei gwblhau ac mae’r canlyniadau ar gyfer y cylch asesu wedi eu cadarnhau, yn amodol ar unrhyw apeliadau. Mae’r cyflwyniad cenedlaethol hefyd wedi mynd rhagddo’n dda ac, pan y bydd wedi ei gwblhau’n derfynol, fe fydd fy swyddogion yn edrych a oes unrhyw wersi pellach i’w dysgu ar gyfer cylchoedd asesu y dyfodol.

Rhan o broses y CPCP fydd adolygu’r sefyllfa’n barhaus i wneud yn siŵr bod nifer yr ymgeiswyr yng nghylchoedd y dyfodol yn briodol. Er mwyn asesu’r anghenion ar gyfer y dyfodol, byddwn yn cydweithio ag awdurdodau lleol a chonsortia addysg i sicrhau’r cydbwysedd cywir rhwng nifer yr ymgeiswyr a nifer y swyddi gwag a ragwelir ar y naill law, ac ar y llaw arall sicrhau bod digon o ymgeiswyr i greu cystadleuaeth iach ar gyfer pob swydd wag.

Bydd y dull newydd o ddarparu’r CPCP yn golygu bod yr ymgeiswyr sy’n ennill y cymhwyster yn gallu dangos eu bod yn meddu ar y safonau, y sgiliau a’r rhinweddau angenrheidiol; a’u bod yn barod ar gyfer ymgymryd â swydd pennaeth.

Mae gan arweinwyr ein hysgolion rôl allweddol yn yr ymdrechion i wella eu safonau. Mae’r CPCP diwygiedig yn rhan allweddol o’r ymgyrch i sicrhau bod gan y genhedlaeth nesaf o arweinwyr ysgolion y sgiliau a’r rhinweddau y mae eu hangen i sicrhau gwelliannau go iawn i blant a phobl ifanc Cymru.







Translation:


 
 


  

I promised the Constitutional and Legal Affairs Committee that I would update the National Assembly on progress with the implementation of the revised National Professional Qualification for Headship (NPQH) in Wales.


 


The NPQH is a mandatory requirement for all practitioners in Wales who want to become headteachers. A review was recently undertaken of the arrangements for professional standards, performance management and continuing professional development for the school workforce in Wales. The outcome of this review concluded that the current arrangements in Wales required major revision.


 


This resulted in a new approach for the NPQH in Wales as detailed in the Headteachers’ Qualifications and Registration (Wales) (Amendment) Regulations 2011\. The main change was to make the NPQH a rigorous practice based assessment of practitioners by experienced professionals against the then National Standards for Headship. Research by Estyn and others had demonstrated that the old model of delivery was not working and change was needed.


 


The new approach was tested in 2011 by means of a pilot programme. The principles underlying the new approach are well established and based on international research. Therefore, the aim of the pilot programme was to test the process adopted to award the NPQH.


 


I am pleased to inform members that the Pilot programme of the revised NPQH was a success and, furthermore, was regarded by stakeholders as a clear improvement on the previous model of delivery. The revised approach to the award of NPQH has now been rolled out to a new cohort of candidates across Wales using the new Leadership Standards.


 


At the conclusion of the Pilot my officials engaged with a wide range of participants. These included consortia representatives, senior professionals who had been involved in assessing the candidates, the candidates themselves and those from the local authorities that had supported candidates during the process.


 


The overwhelming message across Wales is that the revised NPQH is rigorous, robust and challenging and only those who can demonstrate that they meet the Leadership Standards will achieve the qualification and go on to lead schools in Wales. The pilot also clearly succeeded in its key aim of encouraging candidates to reflect on their practice and focus on impact.


 


The success of the pilot required goodwill on the part of consortia and practitioners across Wales, I would like to pay tribute to their willingness to work with Welsh Government in this important area.


 


Where there were lessons to be learnt we have listened and made the appropriate changes for the national roll\-out. The roll\-out itself is now almost complete ensuring that there has been no break in the provision of headteachers for schools in Wales. The roll\-out featured a larger number of candidates (82\), all of which have now been assessed. Moderation has concluded and the results for the round have been confirmed, subject to any appeals. The roll\-out has also proceeded well and, when it has finally concluded my officials will look into any further lessons to be learnt for future rounds.


 


Reviewing the situation with regard to the optimum number of candidates for future rounds will be an ongoing part of the NPQH process. In assessing requirements for future, we will work in liaison with local authorities and educational consortia in order to get the correct balance between matching numbers of NPQH candidates to likely future vacancies on the one hand, and ensuring a competitive field of candidates for each vacancy on the other.


 


This new approach to the NPQH will help to ensure that those candidates who gain the qualification can evidence the standards, skills and attributes required; and that they are ready to take up headship posts.


Our school leaders have a key role in improving standards in our schools. The revised NPQH is a key component in ensuring that the next generation school leaders have the necessary skills and attributes to deliver real improvements for the children and young people of Wales.