Translate the text from English to Welsh.



 
The development of a National Contemporary Art Gallery for Wales is a commitment in our Programme for Government and in the Co\-operation Agreement with Plaid Cymru. Delivery is being taken forward through a collaboration between the Arts Council of Wales, Amgueddfa Cymru and National Library of Wales.


Since my last update to Members, there have been a number of further developments in the design of the model. It will have three distinct characteristics, supported by an online gallery:


1. A network of galleries across Wales will provide free access to the national collection and bring contemporary art closer to communities.
2. Host galleries will host the national collection of Welsh art.
3. An anchor gallery will provide a prominent public face for the national contemporary art gallery.


The national collection belongs to everyone in Wales. This unique model will allow people to explore the collection in their local communities while also ensuring more people across Wales, the UK and even internationally can access to the national collection. It will help boost the visitor economy and support local businesses and jobs.


A huge amount of work has taken place to develop the National Contemporary Art Gallery, including the development of the *Celf ar y Cyd* website, which will give the public access to the national collection from their home. More than 30,000 images of art will be available from the website from the beginning of June; many have never been on public display before.


Nine venues have been shortlisted as members of the network of galleries where people can view the national collection close to their homes. Each of the venues is undergoing a more detailed assessment.


The venues are:


* Aberystwyth Arts Centre, Aberystwyth
* Glynn Vivian Art Gallery, Swansea
* MOSTYN, Llandudno
* Newport Museum \& Art Gallery, Newport
* Oriel Davies, Newtown
* Oriel Myrddin, Carmarthen
* Plas Glyn\-y\-Weddw, Pwllheli
* Ruthin Craft Centre, Ruthin
* STORIEL, Bangor


Host galleries are those which either currently host or plan to host the national collection and are part of the current infrastructure in Wales. They include Amgueddfa Cymru’s sites in Cardiff and potentially Llanberis and the National Library of Wales, in Aberystwyth. Their inclusion will further increase access to contemporary Welsh art.


In September 2022, we received a total of 14 expressions of interest from the public sector to become the anchor site for the National Contemporary Art Gallery. Five local authority areas – Wrexham, Swansea, Merthyr Tydfil, Newport and Cardiff – were invited to develop their plans further. We will receive the more detailed plans later this month.


In February 2023, we also invited the third sector to submit expressions of interest for any sites which match the criteria for the National Contemporary Art Gallery. Two expressions of interest were submitted and these will now be assessed.


 







Translation:


 
Mae datblygu Oriel Gelf Gyfoes Genedlaethol i Gymru yn ymrwymiad yn ein Rhaglen Lywodraethu ac yn y Cytundeb Cydweithio â Phlaid Cymru. Mae'r ddarpariaeth yn cael ei datblygu drwy gydweithio rhwng Cyngor Celfyddydau Cymru, Amgueddfa Cymru a Llyfrgell Genedlaethol Cymru.


Ers fy niweddariad diwethaf i'r Aelodau, bu nifer o ddatblygiadau pellach o ran dyluniad y model. Bydd ganddo dair nodwedd benodol, gyda chefnogaeth oriel ar\-lein:


1. Bydd rhwydwaith o orielau ledled Cymru yn darparu mynediad am ddim i'r casgliad cenedlaethol ac yn dod â chelf gyfoes yn nes at gymunedau.
2. Bydd orielau lletya sy’n lletya’r casgliad cenedlaethol o gelf Cymru.
3. Bydd oriel angor yn darparu wyneb cyhoeddus amlwg i'r oriel gelf gyfoes genedlaethol.


Mae'r casgliad cenedlaethol yn perthyn i bawb yng Nghymru. Bydd y model unigryw hwn yn caniatáu i bobl archwilio'r casgliad yn eu cymunedau lleol, gan hefyd sicrhau bod mwy o bobl ledled Cymru, y DU a hyd yn oed yn rhyngwladol yn gallu cael mynediad at y casgliad cenedlaethol. Bydd yn helpu i roi hwb i'r economi ymwelwyr ac yn cefnogi swyddi a busnesau lleol.


Mae llawer iawn o waith wedi cael ei wneud i ddatblygu'r Oriel Gelf Gyfoes Genedlaethol, gan gynnwys datblygu gwefan Celf ar y Cyd, a fydd yn rhoi mynediad i'r cyhoedd at y casgliad cenedlaethol o'u cartref. Bydd dros 30,000 o ddelweddau celf ar gael o'r wefan o ddechrau Mehefin. Mae llawer ohonynt heb gael eu harddangos yn gyhoeddus erioed o'r blaen.


Mae naw lleoliad wedi cyrraedd y rhestr fer fel aelodau o'r rhwydwaith o orielau lle gall pobl weld y casgliad cenedlaethol yn agos at eu cartrefi. Mae pob un o'r lleoliadau yn cael eu hasesu’n fanylach.


Dyma'r lleoliadau:


* Canolfan y Celfyddydau Aberystwyth
* Oriel Gelf Glynn Vivian, Abertawe
* MOSTYN, Llandudno
* Amgueddfa ac Oriel Gelf Casnewydd
* Oriel Davies, y Drenewydd
* Oriel Myrddin, Caerfyrddin
* Plas Glyn\-y\-Weddw, Pwllheli
* Canolfan Grefft Rhuthun
* STORIEL, Bangor


Yr orielau lletya yw’r rheini sydd naill ai'n lletya’r casgliad cenedlaethol ar hyn o bryd neu'n bwriadu ei letya ac sy'n rhan o’r seilwaith presennol yng Nghymru. Yn eu plith mae safleoedd Amgueddfa Cymru yng Nghaerdydd ac o bosibl yn Llanberis a Llyfrgell Genedlaethol Cymru, yn Aberystwyth. Bydd eu cynnwys yn cynyddu mynediad pellach at gelf gyfoes o Gymru.


Ym mis Medi 2022, cawsom gyfanswm o 14 o ddatganiadau o ddiddordeb gan y sector cyhoeddus i fod yn safle angor i'r Oriel Gelf Gyfoes Genedlaethol. Gwahoddwyd pum ardal awdurdod lleol – Wrecsam, Abertawe, Merthyr Tudful, Casnewydd a Chaerdydd – i ddatblygu eu cynlluniau ymhellach. Byddwn yn cael y cynlluniau manylach yn ddiweddarach y mis hwn.


Ym mis Chwefror 2023, gwahoddwyd y trydydd sector hefyd i gyflwyno datganiadau o ddiddordeb ar gyfer unrhyw safleoedd sy'n cyd\-fynd â'r meini prawf ar gyfer yr Oriel Gelf Gyfoes Genedlaethol. Cyflwynwyd dau ddatganiad o ddiddordeb a bydd y rhain nawr yn cael eu hasesu.