Translate the text from Welsh to English.



 
Roedd 2015 yn flwyddyn hollbwysig pan gafodd Nodau Datblygu Cynaliadwy’r Cenhedloedd Unedig eu mabwysiadu a hefyd fframwaith rhyngwladol ar gyfer mynd i’r afael â’r newid yn yr hinsawdd yng nghynhadledd COP21 ym Mharis. Cafodd Cytundeb hanesyddol Paris ynghylch y newid yn yr hinsawdd ei gadarnhau’r mis hwn a chroesawaf gyhoeddiad Llywodraeth y DU yr wythnos ddiwethaf yn nodi ei bod wedi cadarnhau’r Cytundeb a hefyd yn cadarnhau ei hymrwymiad i fynd i’r afael â’r newid yn yr hinsawdd.   
  
Mae Llywodraeth Cymru wedi cefnogi’r Cytundebau hyn o’r dechrau’n deg ac mae wedi bod yn frwd dros hyrwyddo’r agendâu byd eang hyn. Cynhaliwyd Cynhadledd Partïon i Fframwaith y Cenhedloedd Unedig ar Newid Hinsawdd (COP22\) eleni yn Marrakech yr wythnos ddiwethaf a thema eleni oedd cyflawni ymrwymiadau Cytundeb Paris.   
  
Mynychais y gynhadledd bwysig hon fel rhan o gynrychiolaeth y DU a phwysleisiais y ffaith bod Cymru’n barod i chwarae ei rhan, er mai gwlad fechan ydyw hi, a hefyd ein bod yn cydnabod ein cyfrifoldeb byd eang.     
  
Canolbwyntiais ar y canlynol yn ystod y Gynhadledd: 

* Tynnu sylw at lwyddiannau Cymru o safbwynt ein deddfwriaeth a’n camau gweithredu arloesol mewn meysydd fel gwastraff, rheoli adnoddau naturiol a’n gwaith  o ran Cymru o Blaid Affrica.
* Hyrwyddo swyddogaeth Llywodraethau Gwladwriaethol a Llywodraethau Rhanbarthol o safbwynt mynd i’r afael â’r newid yn yr hinsawdd,
* Chwarae ein rhan o safbwynt mynd i’r afael â her byd eang y newid yn yr hinsawdd.

Cymerais ran mewn nifer o ddigwyddiadau ffurfiol. Agorais weithdy ysbrydoledig ar gyfer y Sefydliad Addysg Amgylcheddol a ganolbwyntiodd ar swyddogaeth pobl ifanc fel llysgenhadon newid. Cyflwynais hefyd mewn sesiynau ffurfiol gyda chynrychiolwyr eraill, fel Prif Weinidog Quebec, Syr David King, Cennad Newid Hinsawdd Llywodraeth y DU a Gweinidogion o Wladwriaethau a Rhanbarthau eraill. Tynnais sylw yn ystod fy sgyrsiau at ein dull strategol a blaengar o gyflawni amcanion y Cenhedloedd Unedig ynghylch y newid yn yr hinsawdd, datblygu cynaliadwy ac amrywiaeth fiolegol drwy ein deddfwriaeth. Mae Deddf yr Amgylchedd (Cymru) yn gosod sylfeini cadarn ar gyfer cyflawni Cytundeb Paris ac mae’n pennu targedau statudol clir a fframwaith cadarn ar gyfer monitro ac adrodd. Yn ystod y flwyddyn nesaf byddaf yn parhau i gydweithio ag aelodau eraill y Cabinet er mwyn datblygu ein targedau interim statudol, ein dwy gyllideb garbon gyntaf ynghyd â’r polisïau a’r cynigion ar draws y Llywodraeth a fydd yn ein cynorthwyo i gyflawni ein hymrwymiadau deddfwriaethol.  
  
Mae cydweithredu’n gwbl allweddol ar gyfer wynebu her fyd eang mor fawr â’r newid yn yr hinsawdd. Gwnaeth cynhadledd COP22 ail\-bwysleisio swyddogaeth hanesyddol a pharhaus gwladwriaethau a rhanbarthau o safbwynt mynd i’r afael â’r newid yn yr hinsawdd.  Cymru sy’n meddu ar Is Lywyddiaeth y Rhwydwaith Cenedlaethol o Lywodraethau Rhanbarthol ar gyfer Datblygu Cynaliadwy (nrg4SD) a hi oedd un o’r cyntaf i lofnodi cytundebau allweddol, er enghraifft Compact Grŵp yr Hinsawdd o Wladwriaethau a Rhanbarthau a Chronfa’r Dyfodol. Yn y Cynulliad Cyffredinol cyhoeddwyd y byddai Cymru’n aelod o Grŵp Llywio’r Gynghrair. Bydd gwaith y rhwydwaith hwn yn ein helpu i gyflawni ein hymrwymiadau ni ac ymrwymiadau rhyngwladol drwy rannu rhwng ein gilydd a dysgu o’n gilydd.     
  
Pleser oedd croesawu 29 o aelodau eraill i’r rhwydwaith mewn perthynas â’r Memorandwm Dealltwriaeth ar Arweinyddiaeth Hinsawdd Byd Eang Is\-genedlaethol (a adwaenir hefyd fel yr Under 2 MoU). Tystia hyn i’r ffaith bod y cydweithio mor gadarn o fewn rhanbarthau diwydiannol iawn a hefyd ar draws economïau datblygiedig ac economïau datblygol. Cymru oedd un o’r gwledydd cyntaf i ymrwymo i’r Under 2 MoU , sy’n ymrwymiad gan lywodraethau is\-genedlaethol i leihau allyriadau o leiaf 80%. Mae’r gwledydd sydd newydd lofnodi’n cynnwys Prif Diriogaeth Awstralia, De Sumatra, a thaleithiau Tabasco a Michoacán ym Mecsico. Yn ogystal â’r rhain, mae 23 o ddinasoedd sy’n aelodau o Gynghrair y dinasoedd arloesi, gan gynnwys Beijing, wedi cymeradwyo’r cydweithio. Mae 33 o wledydd dros chwe chyfandir bellach yn rhan o’r rhwydwaith ac ar y cyd maent yn cynrychioli gwerth mwy na US$22 triliwn o gynnyrch domestig gros. Mae hyn gyfwerth â mwy na chwarter o economi’r byd ac yn tystio i’r ffaith y gall Cymru, ar y cyd â gwledydd eraill, wneud gwahaniaeth gwirioneddol.  
  
Yn y Gynhadledd gwnaeth Cymru hefyd ymrwymo i fod yn un o’r gwledydd cyntaf i lofnodi Platfform Llwybrau 2050 er mwyn cefnogi taleithiau, rhanbarthau, dinasoedd, cenhedloedd a busnesau i ddatblygu modelau cynllunio hirdymor erbyn 2050\. Bydd pennu nodau a strategaethau tymor byr a hirdymor ar gyfer datgarboneiddio yn allweddol ar gyfer cyflawni ein targed erbyn 2050 a nodau Cytundeb Paris. Bydd y platfform yn ein cynorthwyo ni ac eraill i ddatblygu’r sylfaen o dystiolaeth a rhannu dysgu. Y nod yw sicrhau bod hyn oll yn arwain at lwybr cynaliadwy a hirdymor a fydd yn llawn cyfleoedd amrywiol.   
  
Cynhaliais yn ogystal gyfres o gyfarfodydd dwyochrog gyda Thaleithiau a Rhanbarthau gan gynnwys California, De Awstralia, British Columbia, Yr Alban, Rhone Alpes ac Oslo. Fy nod oedd atgyfnerthu partneriaethau a rhannu profiadau dysgu ynghylch sut y mae pob un ohonom yn cymryd camau gweithredu. Gwnaeth y modd y mae gweinyddiaethau eraill yn cynllunio ar gyfer y dyfodol ac yn elwa ar y cyfleoedd sydd ynghlwm wrth gymdeithas carbon isel greu cryn argraff arnaf, ac yn arbennig mewn meysydd fel trafnidiaeth, ynni ac adeiladau. Byddaf yn trafod yr hyn yr wyf wedi’i ddysgu gydag aelodau eraill y Cabinet.    
  
Nid yw camau gweithredu gan y Llywodraeth, ynddynt eu hunain, yn ddigon ar gyfer mynd i’r afael â’r newid yn yr hinsawdd, fodd bynnag. Cefais fy ysbrydoli wrth wrando ar y gwaith sy’n mynd rhagddo mewn dinasoedd, o fewn llywodraeth leol a chymunedau er mwyn ceisio mynd i’r afael â’r newid yn yr hinsawdd. Mae’r Cyfamod Byd Eang o Feiri ar gyfer yr Hinsawdd ac Ynni’n cynrychioli 605 o ddinasoedd a 445,581,500 o bobl ar draws y byd.   
  
Mae’n creu platfform cyffredin ar gyfer casglu effaith camau gweithredu dinasoedd drwy fesur yn yr un modd allyriadau a risg i’r hinsawdd. Mae hefyd yn sicrhau bod eu hymdrechion yn cael eu cofnodi yn yr un modd. Hoffwn weld dinasoedd a hefyd llywodraeth leol yng Nghymru’n mynd i’r afael â’r her hon a dysgu gan bobl eraill.    
  
Er mai gwlad fach yw Cymru mae ein hymrwymiad i gamau gweithredu ar lefel rhyngwladol ynghylch y newid yn yr hinsawdd yn ymrwymiad hirdymor. Mae’n hollbwysig fod taleithiau a rhanbarthau o fewn economïau datblygiedig ac economïau datblygol yn cymryd camau.   
  
Mae Cymru’n cydnabod yn llwyr ei chyfrifoldeb byd eang ac mae wedi cyfrannu $20,000 i Gronfa’r Dyfodol. Bwriedir canolbwyntio ar economïau datblygol ac economïau datblygedig sydd eisoes mewn sefyllfa fregus ac y mae’r newid yn yr hinsawdd yn effeithio arnynt.   
  
Mae’r math yma o weithgarwch yn adeiladu ar ein Rhaglen Cymru o Blaid Affrica sy’n dathlu 10 mlynedd eleni. Tra roeddwn yn Marrakech bues i’n ddigon ffodus i gwrdd â rheolwr prosiect ein Rhaglen 10 Miliwn o Goed yn Mbale. Soniodd am yr holl waith y mae’n ei wneud. Mae’r cyllid y mae Cymru’n ei gyfrannu’n darparu coed ar gyfer cymunedau, sy’n helpu i greu ffynhonnell o fwyd ac yn sefydlogi’r pridd fel nad yw’n llifo i ffwrdd ac yn achosi tirlithriadau. Gwnaeth y gwaith rhagorol y mae’r Rhaglen yn ei wneud greu cryn argraff arnaf a gwych oedd gweld ffrwyth yr holl gydweithio rhwng y gwledydd.    
  
Yn fyr, gwnaeth y bobl y gwnes gyfarfod â hwy yn ystod y Gynhadledd a hefyd y camau y mae llawer ohonynt yn eu cymryd i drawsnewid eu heconomïau yn wyneb yr her fyd eang hon fy ysbrydoli’n fawr. Rwy’n edrych ymlaen at gydweithio ag aelodau eraill y Cabinet er mwyn cyflawni ein hymrwymiadau deddfwriaethol a rhyngwladol, gan sicrhau bod gan Gymru gymdeithas carbon isel sy’n gwbl gadarn ar gyfer y dyfodol.   
  






Translation:


 
2015 was a momentous year where we saw the adoption of the United Nations Sustainable Development Goals and agreement on a binding international framework for tackling climate change at COP21 in Paris. The historic Paris Agreement on climate change was ratified this month and I welcome the UK Government’s announcement of ratifying the Agreement last week, confirming its commitment to action on climate change.    

  

The Welsh Government has always fully supported these Agreements and has actively pushed forward these global agendas. This year’s Conference of the Parties to the United Nations Framework Convention on Climate Change (COP22\) took place in Marrakech last week and this year’s focus was on delivery of the commitments in the Paris Agreement.  

  

I attended this important event as part of the UK delegation and I took the message that whilst Wales may only be a small country, we are ready to play our part and recognise our global responsibility.    

  

At the Conference I focused on:


* showcasing Wales achievements in terms of our innovative legislation and action in areas such as waste, natural resource management and our Wales for Africa work
* promoting the role of State and Regional Governments in taking action on climate change, and
* playing our part in tackling the global challenge of climate change.


I took part in a number of formal events. I opened an inspiring workshop for the Foundation of Environmental Education, focusing on the role of young people as ambassadors of change. I also presented in formal sessions along with others, such as the Premier of Quebec, Sir David King, the UK Government’s Climate Change Envoy and Ministers from other leading States and Regions. In my talks, I highlighted our strategic and innovative approach to delivering on the United Nation’s objectives around climate change, sustainable development and biological diversity through our legislation.  The Environment (Wales) Act sets solid foundations for delivering the Paris Agreement and puts in place clear statutory targets and a robust monitoring reporting framework. Over the next year, I will continue to work with Cabinet colleagues to develop our statutory interim targets, our first two carbon budgets and the policies and proposals across Government that will support the delivery of our legislative commitments.  

  

With a global challenge as great as climate change, collaboration is key.  COP22 reinforced the historic and ongoing role that states and regions play in tackling climate change. Wales currently holds the Vice Presidency of the international Network of Regional Governments for Sustainable Development (nrg4SD) and is a founding signatory of key agreements, for example, The Climate Group’s Compact of States and Regions and Future Fund. At the General Assembly, Wales was announced to be a Steering Group member of the Alliance.  

  

The work of this network will help us to deliver on our own and international commitments through the sharing and learning from one another.  

  

I was pleased to welcome 29 further members to the network around the Memorandum of Understanding on Subnational Global Climate Leadership (also known as the Under 2 MoU) demonstrating the strength of the coalition in both highly industrialized regions and across developing and emerging economies. Wales is a founding signatory to the Under 2 MOU, which is a commitment by sub\-national governments to at least 80% emissions reductions.    

  

The new signatories comprise the Australian Capital Territory, South Sumatra, and the Mexican states of Tabasco and Michoacán. In addition to them, 23 city members of the Alliance of Peaking Pioneer cities including Beijing, have also endorsed the coalition. The network now covers 33 countries spanning six continents and collectively represents more than US$22 trillion in GDP, equivalent to more than a quarter of the global economy, showing Wales along with others, can make a real difference.  

  

At the Conference, Wales also signed up to be a founding signatory to a 2050 Pathways Platform to support states, regions, cities, nations and businesses to develop long\-term 2050 planning models.  Short and long\-term decarbonisation goal\-setting and strategies will be key to achieving our 2050 target and the Paris Agreement’s goals. The platform will help us and others develop the evidence base and share learning, leading to a long term sustainable pathway with a portfolio of opportunities.  

  

I also undertook a series of bilateral meetings with States and Regions including California, South Australia, British Columbia, Scotland, Rhone Alpes and Oslo, to strengthen partnerships and share learning about how each of us are taking action. I was struck by how other administrations are planning for the future and seizing the opportunities a low carbon society presents around key areas such as transport, energy and buildings. I will be looking to discuss this learning with my Cabinet Colleagues.  

  

Government action is, however, not enough in tackling climate change. I was inspired to hear about the work around key activities from cities, Local Government and communities were taking in tackling climate change. The Global Covenant of Mayors for Climate \& Energy represents 605 cities and 445,581,500 people worldwide.  It establishes a common platform to capture the impact of cities’ collective actions through standardized measurement of emissions and climate risk, and consistent, public reporting of their efforts. I would like to see cities and Local Government in Wales take up this challenge and learn from others.  

  

Although Wales is only a small country, we have had a longstanding commitment around our international action on climate change. In order to truly make a difference, it is essential to have action from states and regions in developing and emerging economies.  Wales fully recognises our global responsibility and contributed $20,000 to the Future Fund, focusing on developing and emerging economy regions, who are already vulnerable and being affected by the impacts of climate change.  

  

This type of activity builds on our existing Wales for Africa Programme, which is celebrating its 10 year Anniversary this year. In Marrakech, I was pleased to meet the project manager of our 10 Million Trees Programme in Mbale, who told me about the work he is doing. The funding from Wales provides trees to communities, which helps to provide a food source, stabilizes the soil to reduce runoff and landslides.  I was moved by the life changing work the Programme is doing which also shows true collaborations between countries.  

  

In summary, I was inspired by the people I met at the Conference and the actions many are taking to transform their economies in the face of this global challenge. I look forward to working with my Cabinet Colleagues to deliver on our legislative and international commitments, ensuring Wales has a low carbon society that is resilient for the future.