Translate the text from English to Welsh.



 
I am pleased to report on the two recent meetings of the Climate Change Commission for Wales, on 27 June and 1\-2 October chaired by Peter Davies, Climate Change Commissioner for Wales:


**Climate Change Commission meeting: June 2012**


The meeting held on the 27 June in Barry,was the first Commission meeting supported by a fully independent secretariat which is now being provided by Cynnal Cymru, following their successful bid to deliver wider support for delivery of Sustainable Development in Wales.


The Commission was presented with the key findings from the UK Committee on Climate Change’s Fourth progress report to Parliament which included a specific section on devolved administration progress. The report concluded that for Wales the most recent data on economy\-wide emissions (currently for 2009\), was showing a fall of 14% and that this was primarily due to the drop in economic activity and energy demand as a result of the recession.


Other key findings for Wales included \-  


* Emissions are likely to have risen in 2010, due mainly to increased energy demand resulting from the particularly cold temperatures at the start and end of 2010\.
* It is likely that emissions fell in 2011, due to milder temperatures and significant emission reductions in energy intensive sectors in the EU Emissions Trading System.
* The progress set out in the Welsh Government’s recent progress report. The Committee acknowledged the following particular areas:


1. Higher rates of home insulation measures than would be expected from its share of the GB housing stock
2. The highest waste recycling rates in the UK, and
3. Uptake of efficient farming practices and afforestation.


* The Committee concluded that to fully meet Wales’ ambitious emission reduction targets, as with the UK carbon budgets, the Welsh Government will need to increase effort across all sectors in future years. It will need to explore and implement new policies beyond the current package of commitments contained in the Emission Reduction Delivery Plan.


The Commission also received a number of presentations on accelerating the green economy which included a presentation by Professor John Harries, Chief Scientific Advisor to Wales, on the Science Strategy for Wales and the role of the Science Advisory Council for Wales and how this could link into the work of the Commission.


Peter Young of Aldersgate group also attended the session and presented the key work themes of the Aldersgate group. The group’s core mission is to trigger the change in policy required to address environmental challenges effectively and secure the maximum economic benefit in sustainable growth, jobs and competitiveness.


Finally, the Commission officially launched its first position paper on Transport and Climate Change in Wales. The paper sets out their assessment and recommendations on transport and climate change in order to inform the work of the Commission and Welsh Government and to advise stakeholders and the public on key issues and recommendations.


The sector was highlighted in the Commission’s first annual report as a key area for improvement. The Commission therefore aim to raise the level of debate around transport and climate change and propose principles and priority actions to advance progress in this key area.


In developing the paper, the Commission’s transport sub\-group commissioned research and engaged with stakeholders in order to build on the best available evidence.


The transport sub group was established to develop this paper and was chaired by Dr Lorraine Whitmarsh, who represents transport interests on the Commission.


**Climate Change Commission meeting: October 2012**


The focus of the meeting in October was the role of the Commission sub groups. The Commission were given a presentations by the Wales Low Zero Carbon Hub on the built environment, the Adaptation sub group on the Sectoral Adaptation Plans (SAP’s) and the Land Use and Climate Change Group (LUCCG) on progress in the agricultural sector.  


The Commission was also given a presentation on the proposed mitigation indicators adopted by the Welsh Government to monitor progress in delivering the Climate Change Strategy.


I also provided a written update on a number of key Welsh Government areas including:


* The additional £2m of funding made available in 2012/13 from capital reserves to support Arbed and directed to help local authorities attract additional CESP/CERT funding into Wales before the end of CERT on 31 December 2012\. This has been allocated to 10 projects across Wales and will help to support around 1300 homes
* The “Proposals for a Sustainable Development Bill” consultation and forthcoming White Paper on legislating to make SD the central organising principle for the devolved public sector in Wales. The report on the Sustaining a Living Wales green paper consultation.


To close the session the Commission discussed its next annual report and arrangements for the next meeting where the Commission celebrates its 5th anniversary. The next meeting will take place on 5th December and part of the session will be held in the Senedd with guest speakers invited to attend.


  

All presentations and the minutes of the meetings can be found on the Cynnal Cymru website. 


 







Translation:


 
Mae’n bleser gennyf adrodd ar ddau gyfarfod diweddar Comisiwn Cymru ar y Newid yn yr Hinsawdd ar 27 Mehefin a 1\-2 Hydref dan gadeiryddiaeth Peter Davies, Comisiynydd Cymru ar y Newid yn yr Hinsawdd:

  
Cyfarfod y Comisiwn ar y Newid yn yr Hinsawdd: Mehefin 2012

Cynhaliwyd cyfarfod ar 27 Mehefin yn y Barri a hwn oedd cyfarfod cyntaf y Comisiwn gyda chefnogaeth ysgrifenyddiaeth annibynnol lawn. Cynnal Cymru sy’n darparu’r ysgrifenyddiaeth bellach, yn dilyn eu cynnig llwyddiannus i ddarparu cefnogaeth ehangach ar gyfer sicrhau Datblygu Cynaliadwy yng Nghymru.

Cyflwynwyd y canfyddiadau allweddol i’r Comisiwn o bedwerydd adroddiad cynnydd Pwyllgor y Deyrnas Unedig ar y Newid yn yr Hinsawdd i’r Senedd a oedd yn cynnwys adran benodol am gynnydd y gweinyddiaethau datganoledig. Daeth yr adroddiad i’r casgliad bod y data mwyaf diweddar ar gyfer allyriadau ar draws yr economi i gyd (ar gyfer 2009 ar hyn o bryd), yn dangos gostyngiad o 14% Yng Nghymru a bod hyn yn bennaf oherwydd y gostyngiad mewn gweithgarwch economaidd a’r galw am ynni o ganlyniad i’r dirwasgiad.

Roedd canfyddiadau allweddol eraill ar gyfer Cymru yn cynnwys \-

* Mae’n debygol bod allyriadau wedi codi yn 2010, yn bennaf oherwydd cynnydd yn y galw am ynni o ganlyniad i’r tymheredd arbennig o oer ar ddechrau a diwedd 2010\.
* Mae’n debygol bod allyriadau wedi disgyn yn 2011, oherwydd tymheredd mwynach a gostyngiadau sylweddol yn allyriadau sectorau ynni\-ddwys yn System Masnachu Allyriadau yr Undeb Ewropeaidd.
* Y cynnydd a amlinellwyd yn adroddiad diweddar Llywodraeth Cymru. Cydnabu’r Pwyllgor y meysydd penodol canlynol:
1. Cyfraddau uwch na’r disgwyl o fesurau inswleiddio cartrefi yng Nghymru, o ystyried maint ei chyfran o stoc tai Prydain gyfan.
2. Y cyfraddau ailgylchu gwastraff uchaf yn y DU.
3. Y defnydd o arferion ffermio effeithlon a choedwigo.

* Daeth y Comisiwn i’r casgliad y bydd yn rhaid i Lywodraeth Cymru ymdrechu’n fwy ar draws pob sector yn y dyfodol er mwyn cyflawni targedau uchelgeisiol Cymru o ran lleihau allyriadau, yn yr un modd â chyllidebau carbon y DU. Bydd angen iddo ymchwilio i bolisïau newydd a’u gweithredu y tu hwnt i’r pecyn cyfredol o ymrwymiadau sydd wedi’u cynnwys yn y Cynllun Cyflawni ar gyfer Lleihau Allyriadau.

Rhoddwyd nifer o gyflwyniadau i’r Comisiwn hefyd ar gyflymu’r economi werdd a oedd yn cynnwys cyflwyniad gan yr Athro John Harries, Prif Gynghorydd Gwyddonol Cymru, ar Strategaeth Gwyddoniaeth Cymru a rôl Cyngor Cynghori ar Wyddoniaeth Cymru a sut y gallai hwn gyd\-gysylltu â gwaith y Comisiwn.

Roedd Peter Young o grŵp Aldersgate hefyd yn bresennol yn y sesiwn a chyflwynodd themâu allweddol gwaith grŵp Aldersgate. Cenhadaeth graidd y grŵp yw ysgogi’r newid mewn polisi sydd ei angen i fynd i’r afael â heriau amgylcheddol yn effeithiol a sicrhau’r manteision economaidd mwyaf o ran twf cynaliadwy, swyddi a chystadleurwydd.

Yn olaf, lansiodd y Comisiwn ei bapur sefyllfa cyntaf yn swyddogol ar Drafnidiaeth a’r Newid yn yr Hinsawdd yng Nghymru. Mae’r papur yn amlinellu ei asesiad a’i argymhellion ar drafnidiaeth a’r newid yn yr hinsawdd er mwyn bwydo i waith y Comisiwn a Llywodraeth Cymru ac i gynghori rhanddeiliaid a’r cyhoedd ar faterion ac argymhellion allweddol.

Tynnwyd sylw at y sector yn adroddiad blynyddol cyntaf y Comisiwn fel maes allweddol i’w wella. Nod y Comisiwn felly yw codi lefel y drafodaeth ynghylch trafnidiaeth a’r newid yn yr hinsawdd a chynnig egwyddorion a chamau blaenoriaeth i sicrhau cynnydd yn y maes allweddol hwn.

Wrth ddatblygu’r papur, comisiynodd is\-grŵp trafnidiaeth y Comisiwn ymchwil a  bu’n trafod â rhanddeiliaid er mwyn casglu’r dystiolaeth orau bosibl.

Cafodd yr is\-grŵp trafnidiaeth ei sefydlu i ddatblygu’r papur hwn a chafodd ei gadeirio gan Dr Lorraine Whitmarsh, sy’n cynrychioli buddion trafnidiaeth ar y Comisiwn.

Cyfarfod y Comisiwn ar y Newid yn yr Hinsawdd: Hydref 2012

Roedd y cyfarfod ym mis Hydref yn canolbwyntio ar rôl is\-grwpiau’r Comisiwn. Cafwyd cyflwyniad am yr amgylchedd adeiledig gan Grŵp Cymru Carbon Isel/Digarbon; cyflwyniad am y Cynlluniau Ymaddasu Sectorol (SAPs) gan yr Is\-grŵp Ymaddasu; a chyflwyniad am y cynnydd yn y sector amaethyddol gan y Grŵp Defnydd Tir a Newid Hinsawdd.

Rhoddwyd cyflwyniad i’r Comisiwn hefyd ar y dangosyddion lliniaru arfaethedig a fabwysiadwyd gan Lywodraeth Cymru i fonitro cynnydd wrth gyflawni’r Strategaeth ar y Newid yn yr Hinsawdd.

Hefyd, rhoddais ddiweddariad ysgrifenedig ar nifer o feysydd allweddol Llywodraeth Cymru, gan gynnwys:

* Y cyllid ychwanegol o £2 miliwn sydd ar gael yn 2012/13 o gronfeydd cyfalaf i gefnogi Arbed a’i gyfeirio at awdurdodau lleol i’w helpu i ddenu cyllid CESP/CERT ychwanegol i Gymru cyn diwedd CERT ar 31 Rhagfyr 2012\. Mae hwn wedi cael ei glustnodi i 10 o brosiectau ledled Cymru a bydd yn helpu i wella tua 1300 o dai.
* Yr ymgynghoriad ar y “Cynigion ar gyfer y Bil Datblygu Cynaliadwy” a’r Papur Gwyn ynghylch deddfu i wneud Datblygu Cynaliadwy yn egwyddor drefniadol ganolog ar gyfer y sector cyhoeddus datganoledig yng Nghymru. Yr adroddiad ar ymgynghoriad papur gwyrdd Cynnal Cymru Fyw.

  
I ddod â’r sesiwn i ben trafododd y Comisiwn ei adroddiad blynyddol nesaf a’r trefniadau ar gyfer y cyfarfod nesaf pan fydd y Comisiwn yn dathlu ei 5ed pen\-blwydd. Cynhelir y cyfarfod nesaf ar 5 Rhagfyr a chynhelir rhan o’r sesiwn yn y Senedd ac estynnir gwahoddiad i siaradwyr gwadd.

  
Gellir gweld yr holl gyflwyniadau a chofnodion y cyfarfodydd ar wefan Cynnal Cymru.