Translate the text from English to Welsh.



 
In an update to the Senedd today \[Tuesday, 14 November] the Rural Affairs Minister Lesley Griffiths said new incidents have decreased by over 18% in the 12 months to June this year, when compared to the same period five years ago – and the number of animals slaughtered for TB control has also decreased by almost 5%.


The Pembrokeshire TB Project is progressing with the team actively engaging with 15 farms selected by the six local veterinary practices involved.


The project involves the piloting of novel approaches over and above the statutory measures currently available. These focus on farmers and their vets working together to develop tailored, herd\-level measures, including heightened  biosecurity and ways of managing high\-risk animals. 


The Minister also gave an update on the situation on Anglesey where additional measures including pre\-movement testing are being introduced. 


Changes to come as part of the five\-year Delivery Plan published earlier this year include, from February 2024, the reintroduction of Pre\-Movement Testing for cattle movements within, and from the Low TB Area. Also the requirement for Post\-Movement Testing in the Intermediate TB Areas will be extended and permit the display of TB Free herd information on ibTB helping farmers’ to make informed purchasing decisions.


Recruitment to the Eradication Programme Board and the new Technical Advisory Group is underway and the Welsh Government are encouraging those with the relevant skills and experience to apply by the end of the month.


The Minister reiterated the on\-farm slaughter policy would be looked at, particularly for heavily pregnant animals, and would be considered as a matter of urgency by the Technical Advisory Group.


The Minister said:



> Whilst the picture of bovine TB is ever changing, I would like to emphasise the important, long\-term trends show fewer affected herds and new herd incidents across Wales as a whole.
> 
> 
> As I emphasised in March, the Delivery Plan is centred on partnership working. TB will not, and cannot be eradicated by Government acting alone.
> 
> 
> Just as no two farms are the same, no two TB breakdowns are identical, and we do see variations in TB levels in different parts of Wales. Therefore, farmers working closely with their vet is crucial to both protect herds and keep TB out, as well as tackling the disease if it does occur.
> 
> 
> The Pembrokeshire Project is an excellent example of a collaborative, industry\-led initiative – exploring new ways for vets and farmers to make informed decisions on disease prevention and control, at a herd level.  
> 
> 
> I am also acutely aware of the impact of bovine TB on health and well\-being of farmers and livelihoods. The mental health and wellbeing of those involved in the agricultural industry is of great concern to me.
> 
> 
> That is why we are determined to eradicate bovine TB. We can only do this by working together.  
> 
> 
> I call upon the farming industry and veterinary profession to unite with Government and delivery partners to make further strides towards our shared goal of a TB Free Wales by 2041\. It is an ambitious target, but an achievable one if we have the support, buy in and cooperation of everyone involved.







Translation:


 
Mewn datganiad i'r Senedd heddiw \[dydd Mawrth, 14 Tachwedd], dywedodd y Gweinidog Materion Gwledig, Lesley Griffiths, fod achosion newydd wedi gostwng dros 18% yn y 12 mis hyd at fis Mehefin eleni, o'i gymharu â'r un cyfnod bum mlynedd yn ôl \- ac mae nifer yr anifeiliaid sy'n cael eu difa i reoli TB hefyd wedi gostwng, bron 5%.


Mae Prosiect TB Sir Benfro yn mynd rhagddo gyda'r tîm yn cydweithio gyda 15 fferm a ddewiswyd gan y chwe milfeddygfa leol sy'n cymryd rhan.


Mae'r prosiect yn cynnwys treialu dulliau newydd yn ogystal â dilyn y mesurau statudol sy'n bod eisoes. Mae'r dulliau newydd hyn yn golygu cydweithio rhwng y ffermwyr a'u milfeddygon i ddatblygu mesurau wedi'u teilwra ar lefel buches, gan gynnwys mesurau bioddiogelwch llymach a rheoli anifeiliaid risg uchel. 


Dywedodd y Gweinidog hefyd am y sefyllfa ar Ynys Môn lle mae mesurau ychwanegol gan gynnwys profion cyn symud yn cael eu cyflwyno. 


Mae'r newidiadau a ddaw fel rhan o'r Cynllun Cyflawni pum mlynedd a gyhoeddwyd yn gynharach eleni yn cynnwys, o fis Chwefror 2024, ailgyflwyno Profion Cyn\-Symud ar wartheg sy'n cael eu symud o ac o fewn yr Ardal TB Isel. Hefyd, caiff y gofyn i gynnal Profion ar ôl Symud yn yr Ardaloedd TB Canolradd ei estyn a chaiff gwybodaeth am fuchesi heb TB ei dangos ar ibTB er mwyn i ffermwyr allu gwneud penderfyniadau prynu gwybodus.


Rydym wrthi'n recriwtio aelodau newydd ar Fwrdd y Rhaglen Dileu a'r Grŵp Cynghori Technegol ac mae Llywodraeth Cymru yn annog y rhai sydd â'r sgiliau a'r profiad perthnasol i wneud cais erbyn diwedd y mis.


Ailadroddodd y Gweinidog y byddwn yn edrych ato ar y polisi lladd ar y fferm, yn enwedig ar gyfer anifeiliaid sy'n drwm â llo, a bydd yn bwnc y bydd y Grŵp Cynghori Technegol yn ei ystyried ar frys.


Meddai'r Gweinidog:



> Er bod darlun TB gwartheg yn newid trwy'r amser, hoffwn bwysleisio'r tueddiadau pwysig, hirdymor sy'n dangos bod llai o fuchesi â TB a bod llai o achosion newydd mewn buchesi yn gyffredinol ar draws Cymru.
> 
> 
> Fel y gwnes i ei bwysleisio ym mis Mawrth, mae'r Cynllun Cyflawni yn canolbwyntio ar weithio mewn partneriaeth. Ni fydd y Llywodraeth yn gallu dileu TB ar ei phen ei hun.
> 
> 
> Fel nad oes byth dwy fferm union yr un fath, nid oes dau achos o TB union yr un fath**,** ac mae lefelau TB yn amrywio o ardal i ardal yng Nghymru**.** Felly, mae'n hanfodol bod ffermwyr yn gweithio'n glos gyda'u milfeddyg i amddiffyn eu buchesi a chadw TB allan, yn ogystal ag i ddelio â'r clefyd os bydd yn taro.
> 
> 
> Mae Prosiect Sir Benfro yn enghraifft wych o fenter gydweithredol dan arweiniad diwydiant – sy'n chwilio am ffyrdd newydd i filfeddygon a ffermwyr wneud penderfyniadau gwybodus gyda'i gilydd i atal a rheoli'r clefyd, ar lefel buches. 
> 
> 
> Rwy'n ymwybodol iawn hefyd o effaith TB gwartheg ar iechyd a lles ffermwyr a'u bywoliaethau. Mae iechyd meddwl a lles y rheini sy'n gweithio yn y diwydiant amaeth yn destun pryder mawr i mi.
> 
> 
> Dyna pam rydyn ni'n benderfynol o ddileu TB gwartheg. Dim ond trwy weithio gyda'n gilydd y gwnawn ni hynny.  
> 
> 
> Rwy'n galw ar y diwydiant ffermio a'r proffesiwn milfeddygol i uno â'r Llywodraeth a'i phartneriaid i weithredu i wireddu'r nod o ddileu TB yng Nghymru erbyn 2041\. Mae'n darged uchelgeisiol, ond mae'n un y gallwn ei daro cyn belled â bod pawb dan sylw yn cefnogi, yn cyfranogi ac yn cydweithredu.