Translate the text from Welsh to English.



 
Cyhoeddwyd y Strategaeth Genedlaethol newydd ar gyfer Rheoli Perygl Llifogydd ac Erydu Arfordirol yng Nghymru heddiw (dydd Mawrth 20 Hydref) gan Lesley Griffiths, sef Gweinidog yr Amgylchedd, Ynni a Materion Gwledig.


Mae'r Strategaeth yn nodi ein polisïau hirdymor ar gyfer rheoli llifogydd, yn ogystal â'r mesurau y bydd sefydliadau megis Cyfoeth Naturiol Cymru, awdurdodau lleol a chwmnïau dŵr yn eu rhoi ar waith dros y degawd nesaf i wella'r ffordd rydym yn cynllunio, yn paratoi ac yn addasu i newid yn yr hinsawdd dros y ganrif sydd i ddod.


Mae'r Strategaeth yn canolbwyntio ar fwy na'r gwaith o adeiladu amddiffynfeydd yn unig ac yn nodi bod yn rhaid inni reoli'r perygl o lifogydd a'r perygl arfordirol gan ddefnyddio amrywiaeth o ymyriadau a chamau gweithredu. Mae hefyd yn cydnabod bod llifogydd yn fater sy'n effeithio ar bob rhan o'n cymdeithas a bod angen defnyddio dull cyfunol er mwyn mynd i'r afael ag ef.


Mae'n amlinellu rhai o'r gwersi a ddysgwyd o'r llifogydd a welwyd ledled Cymru eleni, ac yn ystyried y gwaith a gwblhawyd gan Lywodraeth Cymru yn ystod y blynyddoedd diwethaf i fynd i'r afael â'r perygl o lifogydd.


Rhan allweddol o hyn yw sicrhau nad ydym yn gwneud camgymeriadau a allai arwain at fwy o berygl i genedlaethau'r dyfodol. Bydd y Strategaeth newydd yn helpu i atal hyn drwy gysylltu â'r canllawiau cynllunio newydd a gaiff eu cyhoeddi y flwyddyn nesaf, er mwyn sicrhau na fydd cymunedau a gaiff eu hadeiladu yn y dyfodol yn wynebu risg y gellir ei hosgoi.


Mae'r Strategaeth hefyd yn pwysleisio'r ffaith y gellir cyfleu risg yn well drwy alluogi cartrefi i ddeall eu risg eu hunain, ystyried sut mae angen iddynt gynllunio ar gyfer llifogydd a bod yn rhan o'r trafodaethau sy'n ymwneud â rheoli'r risgiau i'w cymuned o'r dechrau.


Bydd Map Llifogydd Cymru, a gaiff ei lansio heddiw, yn rhan o'r dull newydd o wella'r ffordd rydym yn trafod risg.


Bydd Map Llifogydd Cymru yn dod â’n holl fapiau o berygl llifogydd a risg o lifogydd arfordirol ynghyd mewn un lle, gan ddechrau gyda'r Asesiad Perygl Llifogydd ar gyfer Cymru (FRAW). 


Am y tro cyntaf erioed, bydd hwn yn dangos y perygl o lifogydd o bob ffynhonnell ac yn cynnwys gwybodaeth am arfordiroedd ac asedau. Caiff y Mapiau FRAW eu diweddaru bob chwe mis fel y gall pobl weld sut mae ein cynlluniau llifogydd wedi lleihau'r perygl, gan helpu i leihau costau yswiriant pobl a rhoi tawelwch meddwl i'r cymunedau yr effeithir arnynt.


Bydd hyn yn cyd\-fynd â Map Llifogydd newydd ar gyfer Cynllunio a chyngor cliriach ar gynllunio y flwyddyn nesaf, gan sicrhau y gall awdurdodau wneud penderfyniadau mwy hyddysg ar ddatblygu a bod ganddynt ddealltwriaeth well o'r risg.


Wrth lansio'r Strategaeth, dywedodd Ms Griffiths:



> ‘Cefais brofiad uniongyrchol o effaith ddinistriol y llifogydd a effeithiodd ar dros 3,000 o gartrefi a busnesau ledled y wlad. Gan fod y tebygolrwydd y byddwn yn gweld rhagor o’r digwyddiadau tywydd eithafol hyn yn cynyddu, mae angen inni gryfhau ein dull o reoli'r perygl o lifogydd a'r risg o lifogydd arfordirol a'i addasu er mwyn helpu i gadw pobl yn ddiogel. 
> 
> 
> Yn sgil hyn, rwy'n fwy penderfynol o atgyfnerthu ein hymrwymiadau o ran atal llifogydd, meithrin gwydnwch ac addasu i'r hinsawdd. Rwy'n awyddus i Gymru arwain y ffordd gyda'r gwaith hwn a chaiff hyn ei adlewyrchu yn ein Strategaeth Genedlaethol newydd.
> 
> 
> Mae'r Strategaeth yn nodi sut y byddwn yn gwneud y penderfyniadau cywir wrth inni geisio diogelu pobl, cartrefi a busnesau rhag perygl cynyddol o lifogydd. Rydym yn gwneud newidiadau sylweddol er mwyn helpu i gyflymu ein proses gyflwyno a chyfleu risg yn well. Mae’r rhain yn cynnwys cyllid ychwanegol ar gyfer cynlluniau lliniaru a mapiau perygl llifogydd newydd.
> 
> 
> Rydym eisoes yn gweld bod ein dulliau newydd yn dwyn ffrwyth. Y bwriad oedd cyflwyno’r gwelliannau a wnaed i'r Rhaglen Llifogydd ac Arfordiroedd ym mis Ebrill ar y cyd â'r Strategaeth Genedlaethol newydd, ond cawsant eu rhoi ar waith yn gynt er mwyn helpu i roi cymorth i gymunedau cyn gynted â phosibl ac i annog cynlluniau newydd a gwaith cynnal a chadw hanfodol lle y bo angen.


Ychwanegodd y Gweinidog:



> Rwyf am i'r Strategaeth sbarduno trafodaeth am sut rydym yn rheoli'r perygl o lifogydd. Er bod ein darpariaeth wedi cynyddu fwy nag erioed yn y maes hwn, a'n bod wedi buddsoddi mwy o arian nag erioed o’r blaen, ni allwn atal pob achos o lifogydd. Rwyf hefyd yn cydnabod bod y Strategaeth hon yn cael ei lansio mewn cyfnod ansicr – yn sgil y pwysau sy’n deillio o COVID\-19, a'n hymateb parhaus i'r llifogydd diweddar.
> 
> 
> Felly, rwyf am sicrhau bod ein negeseuon yn glir a bod ein buddsoddiadau'n cael yr effaith fwyaf bosibl. Bydd hyn yn helpu pawb ledled Cymru i ddeall sut y gallant chwarae eu rhan i leihau'r risg dros y blynyddoedd i ddod.’’


Rhwng 2016 a 2021, mae Llywodraeth Cymru wedi buddsoddi £390miliwn mewn helpu i reoli'r perygl o lifogydd, gan leihau'r perygl i dros 45,000 o eiddo ledled Cymru.


Yn dilyn y llifogydd eleni, mae Llywodraeth Cymru hefyd wedi buddsoddi dros £4\.4m mewn gwaith atgyweirio yn sgil llifogydd.


Mae'r newidiadau diweddar o ran cyllid yn cynnwys cymorth llawn i baratoi a dylunio cynlluniau llifogydd newydd, cynyddu cyfraddau grantiau ar gyfer adeiladu amddiffynfeydd arfordirol i 85% a chyflwyno rhaglen rheoli llifogydd naturiol newydd sy’n werth £2m.


Dyma'r Strategaeth Genedlaethol gyntaf i gynnwys deddfwriaeth Gymreig sy’n ymwneud â’r amgylchedd, llesiant a draenio cynaliadwy. Mae'r Pwyllgor Llifogydd ac Erydu Arfordirol hefyd wedi cefnogi'r strategaeth, ac mae ei ymgynghoriadau wedi bod yn hollbwysig er mwyn helpu i lywio a chryfhau'r ddogfen.


Dywedodd Martin Buckle, Cadeirydd y Pwyllgor:



> Dangosodd y llifogydd yn gynharach eleni fod yr argyfwng hinsawdd yn effeithio ar bobl gyffredin mewn cymunedau a busnesau ledled Cymru, a bod angen cryfhau ein gwydnwch ar unwaith.
> 
> 
> Gan fod lefelau'r môr yn cynyddu, mae'r Strategaeth newydd hefyd yn pwysleisio bod angen blaenoriaethu cynlluniau a chamau gweithredu ar gyfer yr hirdymor mewn ardaloedd arfordirol, yn enwedig o ystyried pwysigrwydd yr arfordir i'n cymunedau, ein busnesau a'r amgylchedd.
> 
> 
> Mae'r Strategaeth Genedlaethol newydd yn gam mawr ymlaen o ran darparu'r arweinyddiaeth sydd ei hangen i fynd i'r afael â'r heriau hyn. Mae'r Pwyllgor yn benderfynol o chwarae rhan lawn wrth roi'r Strategaeth ar waith. Mae angen cynnal trafodaethau ehangach a pharhaus ledled Cymru am sut y gallwn ymateb i'r perygl o lifogydd, ac mae'r Strategaeth newydd yn sail ddelfrydol ar  gyfer gwneud hyn.
> 
> 
> Er ein bod yn croesawu'r ymrwymiad i gymryd camau cynnar, bydd angen i bob parti gydweithio er mwyn sicrhau y gellir rhoi rhaglen aml\-flwyddyn effeithiol ar waith ar gyfer y tymor hwy.







Translation:


 
The new National Strategy for Flood and Coastal Erosion Risk Management in Waleswas announced by Lesley Griffiths, the Minister for Environment, Energy and Rural Affairs, today (Tuesday, October 20\).


The Strategy sets out our long\-term policies for managing flooding, as well as the measures which will be taken over the next decade by organisations like Natural Resources Wales, local authorities and water companies to improve how we plan, prepare and adapt to climate change over the coming century.


The Strategy looks wider than just the building of defences and reinforces how we must manage flood and coastal risk through a range of interventions and actions. It also recognises flooding as an issue which affects all parts of our society and one which requires a combined approach.


It outlines some of the lessons learnt from the flooding seen across Wales this year, and looks at the work carried out by the Welsh Government in recent years to tackle flood risk.


A key part of this is ensuring we don’t make mistakes now which could lead to greater risk for future generations. The new Strategy will help to prevent this by linking with new planning guidance due next year to ensure communities built in future are not put at avoidable risk.


The Strategy also emphasises how risk will be better communicated, allowing households to understand their own risk, consider how they need to plan for flooding, and be involved from the start in discussions on how to manage the risks to their community.


Part of the new approach to improving how we talk about risk is the Wales Flood Map, which launches today.


The Wales Flood Map will bring all together all of our flood and coastal risk mapping in one place, starting with the new Flood Risk Assessment for Wales (FRAW).


For the first time, this will show flood risk from all sources and incorporate coastal and asset information. The FRAW Maps will be updated every six months so people can see how our flood schemes have reduced risk, helping bring down the cost of people’s insurance and providing peace of mind to those communities affected.


This will be joined by a new Flood Map for Planning and clearer planning advice next year,  allowing authorities to make more informed decisions on development and provide a more complete understanding of risk. 


In launching the Strategy, Ms Griffiths said:



> I witnessed first\-hand the devastating impacts of the floods that affected over 3,000 homes and business across the country. As the likelihood of these extreme weather events rise, we need to strengthen our approach to managing flood and coastal risk and adapt to help keep people safe.
> 
> 
> This has strengthened my resolve to reinforce our commitments on flood prevention, resilience and climate adaptation. I want Wales to lead the way with this work and this is reflected in our new National Strategy.
> 
> 
> The Strategy sets out how we will make the right decisions as we look to protect people, homes and businesses from increased flood risk. We are making significant changes to help accelerate delivery and better communicate risk. These include additional funding support for alleviation schemes and all\-new flood risk maps.
> 
> 
> We are already seeing the benefits of our new approaches. The improvements I made to the Flood and Coastal Programme in April were planned to come alongside the new National Strategy but were brought forward to help get support out to communities as quickly as possible and to encourage new schemes and essential maintenance work wherever it was required.


The Minister added:



> I want the Strategy to spark conversation about how we manage flood risk. We are delivering more than ever in this space, with record levels of investment, but we cannot stop all flooding. I also recognise how this Strategy is being launched during uncertain times – not only due to the pressures posed by COVID\-19, but also due to our ongoing response to recent flooding events.
> 
> 
> As such, I want to make sure we are clear in our messaging and maximise the impact of our investment. This will help everyone across Wales understand how they can play their part in reducing risk in the coming years.


Between 2016 and 2021, the Welsh Government has invested £390million into helping manage flood risk, reducing risk to more than 45,000 properties across Wales.


Following this year’s flooding, the Welsh Government has also provided more than £4\.4m for flood repairs.


The recent changes to funding include full support for preparing and designing new flood schemes, raising grant rates for the construction of coastal defences to 85%, and the introduction of a new £2m natural flood management programme.


This is also the first National Strategy to incorporate Welsh legislation on the environment, wellbeing and sustainable drainage. It has also been supported by the Flood and Coastal Erosion Committee who were instrumental in helping shape and strengthen the document through consultation.


Martin Buckle, Chair of the Committee said:



> The flood events earlier in the year showed how the climate emergency is affecting ordinary people in communities and businesses across Wales, highlighting the urgency of strengthening our resilience.
> 
> 
> The new Strategy also emphasises, with rising sea levels, the priority needed for long term planning and action in coastal areas, especially given the importance of the coast for our communities, businesses and the environment.
> 
> 
> The new National Strategy represents a huge step forward in providing the leadership required to tackle these challenges. The Committee is determined to play a full role in getting the Strategy implemented. A wider and continuing dialogue is needed throughout Wales about how we respond to flood risk, and the new Strategy provides the ideal basis for this.
> 
> 
> The commitment to early action is welcome, but all parties will now need to work together to ensure an effective, longer term multi\-year programme can be put in place.