Translate the text from Welsh to English.



 
Rwy’n cefnogi cyfeiriad cyffredinol y penderfyniadau arfaethedig. Bydd y dull hwn yn cadw’r mesurau a gynlluniwyd i leihau nifer y bobl heintus sy’n dod i gysylltiad ag eraill, yn parhau i gefnogi elfennau craidd y system Profi, Olrhain, Diogelu ac yn cadw set fwy cyfyngedig o gyfyngiadau pan fo’n briodol yn unig.


Bydd y newid cyffredinol o ddeddfwriaeth i ganllawiau yn briodol pan fyddwn yn gadarn yn ein dealltwriaeth fod y brechlyn yn gwanhau’r cysylltiad rhwng trosglwyddiad cymunedol a niweidiau.


Mae trosglwyddiad cymunedol yn uchel; mae cyfraddau a nifer yr achosion yn cynyddu; yn bennaf ymhlith pobl ieuengach, y mae llai ohonynt wedi’u brechu; Mae’r cyfraddau ymhlith y rhai dros 60 oed yn cynyddu ond ar raddfa arafach.


Mae’n debygol y bydd nifer y cleifion sy’n cael eu derbyn i’r ysbyty yn cynyddu ond, os byddwn yn dilyn patrwm tebyg i’r Alban a Lloegr mae’n debygol y bydd y cyfraddau  trosi rhwng achosion; niferoedd sy’n cael eu derbyn i’r ysbyty; nifer y cleifion yn yr Unedau Gofal Dwys a marwolaethau yn debygol o fod yn llawer llai nag yn y tonnau blaenorol. Gallwn ragweld y bydd y bobl sydd angen triniaeth yn yr ysbyty yn ieuengach ac yn llai sâl yn y don bresennol ond gall y niferoedd fod yn uchel a bydd peth niwed yn anorfod. Dylai cyrff y GIG ragweld yr angen i ofalu am y grŵp cynyddol hwn wrth i’r cyfyngiadau lacio.


Mae’r nifer sydd wedi cael y brechlyn yn y grŵp dros 40 oed yn uchel; mae’n ymddangos fod hyn yn newid y berthynas rhwng trosglwyddiad cymunedol a niweidiau. Mae angen inni annog mwy o bobl yn y grŵp 18\-40 oed i fanteisio ar y brechlyn yn ogystal â’r grwpiau eraill sydd â lefelau isel wedi’u brechu fel cymunedau na wasanaethir yn ddigonol neu gymunedau sy’n betrusgar am y brechlyn.


Mae’r darlun epidemioleg presennol yn newid y cydbwysedd rhwng niweidiau uniongyrchol ac anuniongyrchol o ganlyniad i COVID\-19 ac yn ei gwneud yn gynyddol anodd i gyfiawnhau defnyddio pwerau iechyd cyhoeddus i barhau i gyfyngu ar weithgareddau economaidd, cymdeithasol a diwylliannol. Rwy’n cytuno ei bod yn briodol i symud oddi wrth ddeddfwriaeth a chosbau tuag at ganllawiau a chymorth ymddygiad. Rwy’n cefnogi’r broses o symud i gyfyngiadau lefel 1 a symud yn ofalus tuag at lacio’r cyfyngiadau sy’n weddill.


Byddai dileu rhai cyfyngiadau yn ystod misoedd yr haf yn ein galluogi i fanteisio ar bedwar ffactor, y gallai pob un ohonynt fod yn llai ffafriol yn ystod misoedd yr hydref/gaeaf.


* mae trosglwyddiad COVID\-19 yn llai tebygol mewn tywydd cynnes a sych ac mae mwy o gymdeithasu yn digwydd yn yr awyr agored
* mae lefelau uchel o imiwnedd naturiol ac imiwnedd o ganlyniad i frechlynnau yn y boblogaeth (yn enwedig ymhlith pobl sy’n fwy agored i niwed)
* mae gwyliau’r ysgol ac addysg uwch ar fin arwain at doriad naturiol yn y cadwyni trosglwyddo
* mae lefelau isel o’r ffliw/pathogenau anadlol eraill yn cylchredeg yn y gymuned ar hyn o bryd


Wrth i’r cyfyngiadau gael eu llacio ymhellach mae angen inni barhau i gefnogi ymddygiadau iach sy’n cyfyngu ar ledaeniad COVID\-19\. Mae angen negeseuon iechyd y cyhoedd cryf ac mae angen atgyfnerthu polisïau er mwyn i bobl fedru barnu’n well sut y gallant gadw eu hunain ac eraill yn ddiogel.


* cadw negeseuon am fod yn ofalus ac addysgu’n barhaus am hylendid dwylo ac anadlol
* cyfyngu ar gysylltiadau a pheidio â chymysgu ag eraill ar ôl sylwi ar symptomau clefydau anadlol (hyd yn oed os yw’r symptomau’n rhai ysgafn), i gyfyngu ar ledaeniad y feirws
* parhau i gynnal asesiadau risg penodol i COVID\-19, a gweithio tuag at gynnwys mesurau iechyd a diogelwch ehangach i atal lledaeniad haint


Dylem ystyried cynnal adolygiad cynhwysfawr o'r rhaglen Profi, Olrhain, Diogelu gan fod y cyd\-destun a'r epidemioleg wedi newid ers i'r strategaeth gael ei rhoi ar waith fis Mehefin 2020\. Mae’n bosibl y gallai’r rhaglen symud tuag at broses o 'rybuddio a hysbysu'.


Mae angen mesurau iechyd cadarn ar y ffin o hyd i helpu i atal heintiau rhag dod i mewn i’r wlad, yn enwedig amrywiolion sy’n peri pryder. Mae rhywfaint o risg ynghlwm wrth fwriad Llywodraeth y DU i gael gwared ar gwarantin a llacio’r gofynion profi ar gyfer oedolion sydd wedi’u brechu’n llawn ac sy'n cyrraedd o wledydd sydd ar y rhestr oren. Er bod ansicrwydd a risgiau’n bodoli o hyd o ran mewnforio amrywiolion sy’n peri pryder, cydnabyddir y byddai'n anodd i Gymru ddilyn polisi iechyd gwahanol i Lywodraeth y DU o ran y ffin. Os oes angen i’r safbwynt polisi gyd\-fynd ag un Llywodraeth y DU, mae angen ystyried y materion canlynol yn ofalus:


* Lle y bo'n briodol, dylid cael cysondeb ar draws y trefniadau cwarantin a hunanynysu domestig ar gyfer teithio rhyngwladol (ar gyfer oedolion sydd wedi’u brechu’n llawn sydd wedi dod i gysylltiad ag achosion).
* O ystyried y risgiau sy'n gysylltiedig â theithio rhyngwladol, efallai y byddai'n ddoeth cynghori pawb sy'n cyrraedd sy'n bodloni'r meini prawf ar gyfer yr eithriad hwn na ddylent ymweld â chartrefi gofal neu leoliadau sensitif eraill lle gallai unigolion a grwpiau sy'n agored i niwed neu risg fod yn bresennol.
* Gallai’r bwriad i gael gwared ar y gofyniad cwarantin fod yn gymhelliad i rai gael eu brechu. Fodd bynnag, mae hyn yn annhebygol o unioni'r anghydraddoldeb presennol o ran brechu ar draws grwpiau economaidd\-gymdeithasol.
* Dylid rhoi’r newidiadau y bwriedir eu gwneud i’r Ffurflen Lleoli Teithwyr ar waith er mwyn gwella'r broses o wirio statws brechu teithwyr (gan gludwyr a Llu Ffiniau'r Swyddfa Gartref) ac er mwyn helpu’r Tîm Teithwyr sy’n Cyrraedd Cymru i roi blaenoriaeth i’r teithwyr hynny sy’n cyrraedd nad ydynt yn bodloni’r meini prawf ar gyfer yr esemptiad hwn.


Dr Frank Atherton  

Y Prif Swyddog Meddygol  

 







Translation:


 
I support the general direction of travel being proposed. This approach will retain measures designed to reduce the number of infectious people circulating, continue to support core elements of the TTP system and retain a more limited set of restrictions only where appropriate. The broad shift from legislation to guidance will be appropriate when we are secure in our understanding that vaccination weakens the link between community transmission and harms.


Community transmission is high; case numbers and rates are increasing; mostly among younger, less vaccinated people; rates in over 60s are increasing but more slowly.


Hospitalisations are likely to increase but, if we follow a similar pattern to England and Scotland the conversion rates between cases; hospitalisations; ITU admissions and deaths are likely to be much less than in previous waves. We can anticipate that people requiring hospital treatment will be younger and less ill with the current wave but the numbers may be high and some harm will be inevitable. NHS bodies should anticipate the need to care for this expanding group as restrictions ease.


Vaccination coverage in the over 40s is high; this appears to have altered the relationship between community transmission and harms. We need to encourage greater uptake in 18\-40 year olds and in groups with lower uptake levels such as those in under\-served or vaccine hesitant communities.


The current epidemiological picture changes the balance between direct and indirect COVID\-19 harms and makes it increasingly difficult to justify the use of public health powers to continue restricting economic, social, and cultural activities. I agree that it is appropriate to move from legislation and sanctions towards guidance and behavioural support. I support the move to level 1 restrictions and a cautious progression towards relaxing residual restrictions. 


Removal of some restrictions in the summer months would allow us to benefit from four factors, all of which may be less favourable in the autumn/winter months.


* warmer, drier weather is less conducive to Covid\-19 transmission and more social mixing occurs outdoors
* there are high levels of natural and acquired immunity in the population (particularly in people with increased vulnerability)
* school and Higher Education holidays are about to provide a natural break in chains of transmission
* low levels of flu/other respiratory pathogens are currently circulating in the community


As restrictions are further eased we need to continue to support healthy behaviours which limit the spread of COVID\-19\. Strong public health messaging and policy reinforcement are needed in order that people can better judge how to keep themselves and others safe.


* retaining messaging of caution and ongoing education about good hand and respiratory hygiene
* limiting contacts and not mixing when symptomatic (even mild symptoms) with respiratory diseases, as means of restricting spread of the virus
* continue with COVID\-19 specific risk assessments, and work towards embedding wider health and safety measures to prevent spread of infection.


We should consider a comprehensive review of the TTP programme as the context and epidemiology has changed since the strategy was implemented in June 2020\. TTP could potentially move to a ‘warn and inform’ process.


Robust border health measures are still needed to help prevent importing infections (especially Variants of Concern (VoC)). The UK Government proposal to remove quarantine and relax testing requirements for fully vaccinated adult arrivals from amber\-list countries is not without risk. While there are residual uncertainties and risks associated with importing VoCs it is acknowledged that it would be difficult for Wales to adopt a different border health policy to UKG. If the policy position is to align with UKG, then the following matters need careful consideration:


* Where appropriate, there should be consistencies across international travel quarantine and domestic self\-isolation regimes (for fully vaccinated adult contacts of cases).
* Given the risks associated with international travel, it may be prudent to advise all arrivals who meet the criteria for this exemption against visiting hospitals, care homes or other sensitive settings where vulnerable or at\-risk individuals and groups may be present.
* The proposed removal of the quarantine requirement may serve as an incentive to some to become vaccinated. However, this is unlikely to redress the current vaccine inequality across socio\-economic groups.
* Planned technological updates to the Passenger Locator Form should be expedited to improve vaccine status verification of travellers (by carriers and Home Office Border Force) and help the Wales Arriving Travellers Team to prioritise follow\-up of those arrivals who do not meet criteria for this exemption.


Dr Frank Atherton  

Chief Medical Officer