Translate the text from English to Welsh.



 
**THE CONTRIBUTION OF BUS SERVICES IN WALES**


Early in 2012 I initiated a fundamental review of how I use public money to support bus and community transport services in Wales. The Review has been completed, and I am announcing the key decisions that I have made by means of a Press Release tomorrow.


**The current situation**


In total, I allocate approximately £100m a year to support bus and community transport services, through the Local Transport Services Grant (LTSG) and Bus Service Operators’ Grant (BSOG), and to meet the costs of our hugely successful free travel scheme for older and disabled people on buses. That is a very significant sum of public money.


The UK Government has imposed upon us a significant cut in our funding – some £1\.7bn over three years – and there is likely to be less funding available for the foreseeable future. Despite these cuts my funding in support of public transport represents about half of my total transport budget, and it must be spent effectively.


The significance of the Review is demonstrated by the fact that in 2011 there were around 115m bus passenger journeys in Wales, many by people for whom the bus is an essential social service. We are all familiar with the effects of the current economic climate. At times like this a good local bus service is more important than ever to link people to education, training and job opportunities, and is a main plank in our Tackling Poverty commitments.


This Government’s absolute priority in these tough times is to create jobs and enable growth. It’s only fair that everybody should have a decent standard of living and be able to care for their families. We do not accept poverty and inequality or the erosion of public services which we believe need to be modern and sustainable.


We are taking action to deliver the things that make a difference. For example, around 83% of adults aged 60 and over hold a bus pass, and they make around 50m concessionary bus journeys a year, representing more than 40% of all local bus journeys.


The Transport Act 2000 and Local Transport Act 2008 provide powers for local authorities to make statutory bus Quality Partnership Schemes (QPSs) and Quality Contracts. Under such schemes, authorities can work closely with bus operators to plan and deliver services that meet the needs of local communities. A QPS will ensure that local authorities and bus operators deliver binding commitments that share the objective of making bus travel a more attractive option for everyone. These may include maximum fares and co\-ordinated timetables.


I would like to see more statutory bus QPSs in place to shape the provision of bus services. I believe that statutory bus QPSs are able to achieve what we wish the bus industry to deliver, but I will continue to keep that under review, especially if there is little evidence that sufficient work is being done to evaluate the potential for such partnership schemes. I would also consider supporting Quality Contract Schemes where there is clear evidence that a partnership approach will not deliver the improvements that we want, and to influence the provision and standards of bus services, if voluntary and statutory partnerships are not taken up with sufficient vigour. 


I would expect the Task Force in south east Wales and the work for taking forward the multi\-modal study in north east Wales to consider the contribution that such schemes can make for delivering our aspirations for an integrated transport system.  


**Bus Funding Review**


The new Regional Transport Services Grant (RTSG) scheme that will replace LTSG and BSOG from 1 April 2013 will help to tackle deprivation and support independent living across Wales by encouraging bus and community transport operators to achieve outcomes that passengers require, instead of – as now \- compensating them for the fuel that they consume.


Currently, public money is paid to bus and community transport operators under the BSOG scheme to compensate them for the cost of the fuel that they use, irrespective of whether the vehicle is carrying any passengers. The new scheme will place an emphasis on incentivising operators to run services that meet the needs of the community and are attractive to passengers.


The new scheme will also provide ring\-fenced funding for community transport services, which to date have been supported by LTSG and BSOG. In the current financial year, this funding is expected to total approximately £1\.3m. Welsh Government funding available for community transport services in 2013\-14 will be £2\.5m.


Underpinning the Review is my firm belief that we must extract the maximum possible benefit for passengers from every pound of public money that we spend. For example, I am not prepared to allow a situation to continue in which a bus operator, responsible primarily to its shareholders, receives public money for mileage operated on services that may not be carrying passengers.  


The Review has been a vital piece of collaborative work including our partners in the Regional Transport Consortia, Bus Users’ UK in Wales. Traveline Cymru, the Public Transport Users’ Committee, the Community Transport Association in Wales, the bus industry, and others.


The key decisions that I have made are as follows:


 


* From 1 April 2013 our four Regional Transport Consortia will be responsible for administering a new funding scheme for bus and community transport services – the Regional Transport Services Grant.
* The Consortia will work with organisations representing bus passengers, the bus industry and others to develop Regional Network Strategies that will be used to prioritise their expenditure from the Grant according to local circumstances.
* Commercial services – which are run by operators on the basis of their own assessment of the market – will receive a fee per mile run. With no subsidy for dead miles – journeys where passengers are not carried.
* Services that are subject to local authority contracts and procurement procedures will receive public funding through the terms of service contracts.
* The total budget available to the Consortia in 2013\-14 will be £25m.
* I have already established an Implementation Group, again including our key partners, to oversee the implementation of the new scheme. Its first meeting took place on 16 January.
* 2013\-14 will be a transitional year, during which the Implementation Group will identify key quality outcomes for commercial services that will need to be achieved in return for public funding from 1 April 2014\. These quality outcomes may also be required from contracted services, too.
* Some of the quality outcomes that I wish to see considered include:
	+ Driver training in disability equality and awareness.
	+ The provision of audible and visual announcements on buses.
	+ Standardised information displays at all bus stops.
	+ The application of safe and efficient – economical – driving.
	+ Networks that take account of the needs of people who wish to use buses to access health, education, training and employment.
	+ Multi\-operator integrated ticketing schemes so that passengers are able to use their tickets on any service, not just some.
	+ Integration of timetables with other transport modes.


 


 


 


**Community Transport Concessionary Fares Initiative**


The Welsh Government has been providing financial support to pilot CTCFI projects for more than seven years, to test a range of mechanisms for improving accessibility for disabled people and those without access to conventional bus services. The CTCFI was evaluated in 2009, and a second evaluation in 2012 – in which my officials visited each of the 15 projects \- again found that an all\-Wales roll\-out of CTCFI remains unaffordable.


I have therefore decided that the CTCFI scheme in its existing structure will cease after 12 April 2013\.


However, the ring\-fencing of 10% of the new Regional Transport Services Grant presents the existing CTCFI projects and other community transport providers with an excellent, new opportunity, open to all communities in Wales, to secure funding for their services. Community transport providers will therefore need to work with the four Regional Transport Consortia to develop services that meet local people’s requirements consistent with Regional Network Strategies. The RTCs will be responsible for determining how their RTSG allocations are used to support bus and community transport projects.


**Wales Transport Strategy and National Transport Plan**


My prioritised National Transport Plan reflects the importance that we all attach to improving economic indicators. Nevertheless, it would be a mistake to separate the economic benefits of an effective and efficient public transport system – and that predominantly means buses – from the environmental and social benefits. There remains an overall, strategic requirement to develop an integrated transport system that makes using public transport the most attractive option.


And we will not overlook other, complementary modes, because people need to be able to consider a door\-to\-door journey having left their car at home. We therefore need to do more to encourage greater participation in walking and cycling. For example, during 2011 just over 10% of travel to work journeys were on foot, and 1\.4% on a bicycle. The Active Travel Bill, which will be introduced into the Assembly later this year, aims to enable more people to walk and cycle and, by integrating attractive travel routes with public transport hubs, to make a combination of public transport and walking and cycling the most natural and normal way of getting about.


**Information**


The provision of comprehensive public transport information such as route maps, printed timetables, audio\-visual announcements, signs at interchanges, together with internet, text messaging and web based services are vital components of an integrated transport system. And the availability of easily\-accessible, up\-to\-date and reliable information is a key issue affecting people’s decisions on whether to undertake a journey by public transport.


In April 2012, the Public Transport Users’ Committee (PTUC) published its report into the provision of public transport information in Wales. The Committee found that information across the public transport network is often inconsistent and fragmented. The Committee set out a number of recommendations that aim to improve the quality of that information, and make it easier to access. We are working with public transport operators, the RTCs and Bus Users UK in Wales to take forward the PTUC’s recommendations.


Traveline Cymru continues to do an excellent job in helping more people to use public transport. I am providing funding of around £1m per annum to help support Traveline Cymru as a one\-stop shop for the provision of information on public transport services. Traveline Cymru continues to adapt to changing times and has developed new services that accommodate texts and online journey planning, whilst also retaining a traditional telephone call centre.


During 2012 Traveline Cymru handled more than 2m enquiries for public transport information. The proportion of enquiries being taken in the form of texts from mobile phones continues to grow, while the number of calls to the call centre declines. Nevertheless, the call centre continues to provide a much\-valued service for many public transport users. For example, latest customer satisfaction surveys confirm that some 95% of people are satisfied with Traveline’s Contact Centre, and 92% will to continue to use its website.


As well as contacting Traveline Cymru by phone or the internet, passengers can now get bus times on their mobile phones through its free applications for iPhone and Android, Traveline NextBuses and Traveline.txt.


**Free concessionary bus travel**


Our free concessionary bus travel scheme \- which now also includes seriously\-injured service personnel and seriously\-injured service veterans – remains a huge success. The scheme continues to offer a level of accessibility envied by pass holders elsewhere in the UK. Despite severe funding constraints, we continue to allow free travel at any time of day, and on every day that services run, including weekends and bank holidays.


There are around 700,000 pass holders throughout Wales. The scheme’s cost has increased over time, requiring about £70m this year to meet operators’ reimbursement and local authorities’ administrative costs. This is managed because we have a ground\-breaking agreement with local authorities and bus operators that means they are fully\-funded for all of their costs, while also providing me with certainty that the scheme will not cost more than £213m over the period 2011\-14\.


**Bus monitoring**


The Secretary of State for Transport is responsible for the work of Traffic Commissioners. However, I am providing an office for the Commissioners in Brunel House in Cardiff, allowing them to develop closer and better relationships with Regional Transport Consortia and bus operators in Wales. That office is also available to the three Bus Compliance Officers employed by Bus Users UK in Wales – but funded by the Welsh Government \- to help maintain and improve the performance of bus operators throughout Wales.


**Bwcabus**


For a number of years we have been supporting financially the exciting Bwcabus demand\-responsive project in south\-west Wales. This is a collaborative venture also including the Wales Transport Research Centre, Carmarthenshire and Ceredigion Councils. Bwcabus continues to be hugely popular with the many people who use it to connect to public transport hubs. I hope that many communities elsewhere in Wales will be able to benefit from the experience and use it to benefit public transport passengers in their areas. This should be a priority for RTCs when drawing up their Regional Transport Plans.


**Traws Cymru Bus Network**


One of my key priorities in the prioritised National Transport Plan is to develop the TrawsCymru long distance bus network that will provide improved services to our major towns that are no longer linked by connecting rail services.


In March 2012, I launched a new T4 service between Newtown and Merthyr with onward travel to Cardiff with investment of round £1m in six new, low floor vehicles. Since its introduction the service has seen passenger numbers increase by more than 22%.


My officials are now working closely with the RTCs on a strategic plan for delivering further improvements to the Network. I will make further information available about this in due course.


We worked at length with Ceredigion and Carmarthenshire Councils to develop a statutory bus Quality Partnership Scheme for Traws Cymru services between Aberystwyth and Cardigan. We continue to have discussions with Arriva Buses about the terms of that scheme. In addition, we shall look at the case for developing a Quality Contract for that corridor.


 


 


 


 


 


 


 


 


 


 


 


 


 


 







Translation:


 
CYFRANIAD GWASANAETHAU BYSIAU YNG NGHYMRU

Ddechrau 2012, rhoddais gychwyn ar adolygiad sylfaenol o’r ffordd y byddaf yn defnyddio arian cyhoeddus i gynnal gwasanaethau bysiau a thrafnidiaeth gymunedol yng Nghymru. Mae’r Adolygiad wedi dod i ben, a byddaf yn cyhoeddi fy mhrif benderfyniadau mewn Datganiad i’r Wasg yfory.

Y sefyllfa ar hyn o bryd

Byddaf yn dyrannu cyfanswm o oddeutu £100m y flwyddyn, drwy gyfrwng y Grant Gwasanaethau Trafnidiaeth Lleol a’r Grant i Weithredwyr Gwasanaethau Bysiau, i gynorthwyo gwasanaethau bysiau a thrafnidiaeth gymunedol, ac i dalu am gost ein cynllun teithio am ddim ar fysiau i bobl hŷn a phobl anabl, sy'n gynllun eithriadol o lwyddiannus. Mae hyn yn swm sylweddol iawn o arian cyhoeddus.

Mae Llywodraeth y Deyrnas Unedig wedi gorfodi toriadau sylweddol arnom o ran ein hariannu – rhyw £1\.7bn dros dair blynedd – ac mae’n debygol y bydd llai o arian ar gael yn y dyfodol rhagweladwy. Er gwaethaf y toriadau hyn, mae'r arian yr wyf yn ei ddarparu i gynnal trafnidiaeth gyhoeddus yn cyfateb i oddeutu hanner cyfanswm fy nghyllideb ar gyfer trafnidiaeth, a rhaid ei wario’n effeithiol.

Mae'r ffaith bod teithwyr yng Nghymru wedi gwneud oddeutu 115m o deithiau ar fysiau yn 2011, llawer o'r rheini'n bobl y mae'r bws yn wasanaeth cymdeithasol hanfodol iddynt, yn dangos pa mor arwyddocaol yw'r Adolygiad. Rydym i gyd yn gyfarwydd ag effeithiau’r hinsawdd economaidd bresennol. Ar adegau fel hyn, mae gwasanaeth bysiau lleol yn bwysicach nag erioed er mwyn i bobl gael cysylltiad â byd addysg, hyfforddiant a chyfleoedd i gael gwaith, ac mae'n elfen amlwg o’n hymrwymiadau yn Trechu Tlodi.

Blaenoriaeth bennaf un y Llywodraeth yn y cyfnod anodd hwn yw creu swyddi a galluogi twf. Mae’n deg i bawb gael safon byw sy'n dderbyniol a gallu gofalu am eu teuluoedd. Nid ydym yn derbyn tlodi ac anghydraddoldeb nac ychwaith yr erydu ar wasanaethau cyhoeddus.  Rydym yn credu bod angen i'r gwasanaethau hyn fod yn fodern ac yn gynaliadwy.

Rydym yn cymryd camau i gyflawni'r pethau sy’n gwneud gwahaniaeth.  Er enghraifft, mae gan oddeutu 83% o oedolion sy’n 60 oed neu’n hŷn docyn bws, ac maent yn gwneud tua 50m o deithiau rhatach ar fysiau bob blwyddyn, sef dros 40% o’r holl deithiau ar fysiau lleol.

Mae Deddf Trafnidiaeth 2000 a Deddf Trafnidiaeth Leol 2008 yn rhoi pwerau i awdurdodau lleol greu Cynlluniau Partneriaeth Ansawdd a Chontractau Ansawdd statudol ar gyfer bysiau. O dan gynlluniau o’r fath, gall awdurdodau gydweithio’n glos â gweithredwyr bysiau i gynllunio a darparu gwasanaethau sy’n diwallu anghenion cymunedau lleol. Bydd Cynllun Partneriaeth Ansawdd yn sicrhau bod awdurdodau lleol a gweithredwyr bysiau’n ymrwymo'n gyfreithiol gan rannu'r nod o wneud teithio ar fws yn ddewis mwy deniadol i bawb. Fe allai’r rhain gynnwys pennu’r pris uchaf ar gyfer tocyn a chydlynu amserlennu.

Hoffwn weld rhagor o Gynlluniau Partneriaeth Ansawdd statudol i fysiau yn sail ar gyfer darparu gwasanaethau bysiau. Rwyf yn credu y gall Cynlluniau Partneriaeth Ansawdd statudol i fysiau gyflawni’r hyn y dymunwn i’r diwydiant bysiau ei ddarparu, ond byddaf yn parhau i gadw golwg ar hynny, yn enwedig os na fydd fawr o dystiolaeth bod digon o waith yn cael ei wneud i bwyso a mesur y potensial ar gyfer cynlluniau partneriaeth o'r fath. Byddwn hefyd yn ystyried cefnogi Cynlluniau Contract Ansawdd lle bydd tystiolaeth glir na wnaiff y dull partneriaeth sicrhau’r gwelliannau yr ydym yn dymuno’u gweld,  a dylanwadu ar ddarpariaeth a safonau gwasanaethau bysiau, oni eir ati’n ddigon brwd i greu partneriaethau gwirfoddol a statudol. 

Byddwn yn disgwyl i’r Tasglu yn y de\-ddwyrain a’r gwaith i fwrw ymlaen â’r astudiaeth aml\-foddol yn y gogledd\-ddwyrain ystyried sut y gall cynlluniau o'r fath gyfrannu at wireddu ein dyheadau am system drafnidiaeth integredig.  

Adolygiad o Ariannu Bysiau

Bydd y cynllun Grant Gwasanaethau Trafnidiaeth Rhanbarthol newydd a fydd yn disodli'r Grant Gwasanaethau Trafnidiaeth Lleol a'r Grant i Weithredwyr Gwasanaethau Bysiau o 1 Ebrill 2013 ymlaen yn help i fynd i'r afael ag amddifadedd ac yn gymorth i bobl fyw'n annibynnol ym mhob rhan o Gymru drwy annog gweithredwyr bysiau a thrafnidiaeth gymunedol i sicrhau'r canlyniadau y mae eu hangen ar deithwyr, yn hytrach na'r drefn bresennol, sef, talu iawndal iddynt am y tanwydd y maent yn ei ddefnyddio.

Ar hyn o bryd, telir arian cyhoeddus i weithredwyr bysiau a thrafnidiaeth gymunedol o dan gynllun y Grant i Weithredwyr Gwasanaethau Bysiau, gan dalu iawndal iddynt am gost y tanwydd y maent yn ei ddefnyddio, ni waeth a yw'r cerbyd yn cludo teithwyr neu beidio. Bydd y cynllun newydd yn rhoi pwyslais ar gymell gweithredwyr i ddarparu gwasanaethau sy’n diwallu anghenion y gymuned ac sy’n ddeniadol i deithwyr.

Bydd y cynllun newydd hefyd yn darparu arian wedi'i neilltuo ar gyfer gwasanaethau trafnidiaeth gymunedol  sydd hyd yn hyn wedi cael eu hariannu drwy'r Grant Gwasanaethau Trafnidiaeth Lleol a'r Grant i Weithredwyr Gwasanaethau Bysiau.Yn y flwyddyn ariannol bresennol, disgwylir mai cyfanswm yr arian hwn fydd oddeutu £1\.3m. Yr arian a fydd ar gael gan Lywodraeth Cymru ar gyfer gwasanaethau trafnidiaeth cymunedol yn 2013\-14 fydd £2\.5m. 

  
Rwyf yn credu'n gryf ei bod yn rhaid inni sicrhau’r bydd mwyaf posibl i deithwyr yn sgil pob punt o arian cyhoeddus y byddwn yn ei wario a dyna sylfaen yr Adolygiad.Er enghraifft, nid wyf yn barod i adael i sefyllfa barhau lle bydd gweithredwr bysiau, sy’n gyfrifol yn bennaf i’w randdeiliaid, yn cael arian cyhoeddus am y milltiroedd a deithir ar wasanaethau hyd yn oed pan na fyddant yn cludo teithwyr.  

Mae’r Adolygiad wedi bod yn ddarn hollbwysig o waith cydweithredol yn cynnwys ein partneriaid yn y Consortia Trafnidiaeth Rhanbarthol, Bus Users UK yng Nghymru, Traveline Cymru, Y Pwyllgor Defnyddwyr Trafnidiaeth Gyhoeddus, y Gymdeithas Cludiant Cymunedol yng Nghymru, y diwydiant bysiau, ac eraill.  

Dyma fy mhrif benderfyniadau:

* 1 Ebrill 2013 ymlaen, bydd ein pedwar Consortiwm Trafnidiaeth Rhanbarthol yn gyfrifol am weinyddu cynllun ariannu newydd ar gyfer gwasanaethau bysiau a thrafnidiaeth gymunedol – y Grant Gwasanaethau Trafnidiaeth Rhanbarthol.
* Bydd y Consortia yn gweithio gyda sefydliadau sy’n cynrychioli pobl sy'n teithio ar fysiau, y diwydiant bysiau ac eraill i ddatblygu Strategaethau Rhwydwaith Rhanbarthol a ddefnyddir i flaenoriaethu eu gwariant ar y Grant yn unol ag amgylchiadau lleol.
* Bydd gwasanaethau masnachol – sy’n cael eu darparu gan weithredwyr ar sail eu hasesiad hwy eu hunain o’r farchnad – yn cael ffi am bob milltir y byddant yn ei theithio. Ni thelir cymhorthdal am filltiroedd gwag – teithiau lle na chludir teithwyr.
* Bydd gwasanaethau sy'n dod o dan gontractau awdurdodau lleol a gweithdrefnau caffael yn cael arian cyhoeddus o dan delerau contractau gwasanaeth.
* Cyfanswm y gyllideb a fydd ar gael i’r Consortia yn 2013\-14 fydd £25m.
* Rwyf eisoes wedi sefydlu Grŵp Gweithredu, unwaith eto gan gynnwys ein partneriaid allweddol, i oruchwylio rhoi’r cynllun newydd ar waith. Cynhaliwyd ei gyfarfod cyntaf ar 16 Ionawr.
* Bydd 2013\-14 yn flwyddyn bontio, pan fydd y Grŵp Gweithredu yn nodi canlyniadau ansawdd allweddol ar gyfer gwasanaethau masnachol y bydd angen eu cyflawni'n gyfnewid am arian cyhoeddus o 1 Ebrill 2014 ymlaen. Mae’n bosibl y bydd gofyn i wasanaethau sydd o dan gontract gyflawni’r canlyniadau ansawdd hyn hefyd.
* Dyma rai o’r canlyniadau ansawdd yr wyf yn dymuno’u gweld yn cael eu hystyried:
+ Hyfforddi gyrwyr ynglŷn â chydraddoldeb i bobl anabl ac ymwybyddiaeth ohono.
+ Darparu cyhoeddiadau sain a gweladwy ar fysiau.
+ Safoni'r ffordd y dangosir  gwybodaeth ar bob arosfan bws.
+ Rhoi gyrru diogel ac effeithiol – darbodus – ar waith.
+ Rhwydweithiau sy’n ystyried anghenion pobl sy’n dymuno defnyddio bysiau i gyrraedd gwasanaethau iechyd, addysg, hyfforddiant a chyflogaeth.
+ Gweithredwyr yn darparu cynlluniau tocynnu integredig ar y cyd er mwyn i deithwyr allu defnyddio’u tocynnau ar unrhyw wasanaeth, nid dim ond ar rai.
+ Integreiddio amserlennu gyda moddau trafnidiaeth eraill.

Cynllun Tocynnau Rhatach ar Drafnidiaeth Gymunedol

Mae Llywodraeth Cymru wedi bod yn rhoi cymorth ariannol i brosiectau peilot y Cynllun Tocynnau Rhatach ar Drafnidiaeth Gymunedol ers dros saith mlynedd, er mwyn profi amrywiaeth o ddulliau o wella hygyrchedd i bobl anabl ac i’r rheini nad ydynt yn gallu defnyddio gwasanaethau bysiau confensiynol. Gwerthuswyd y Cynllun yn 2009, a’i werthuso eto yn 2012 – ac fe aeth fy swyddogion i ymweld â phob un o’r 15 prosiect – gan weld unwaith eto nad oes modd fforddio lledaenu'r Cynllun i Gymru i gyd.

Felly, rwyf wedi penderfynu y daw’r cynllun Tocynnau Rhatach ar Drafnidiaeth Gymunedol ar ei ffurf bresennol, i ben ar ôl 12 Ebrill 2013\.

Serch hynny, drwy neilltuo 10% o’r Grant Gwasanaethau Trafnidiaeth Rhanbarthol newydd, bydd cyfle newydd rhagorol i brosiectau presennol y Cynllun Tocynnau Rhatach ar Drafnidiaeth Gymunedol  a darparwyr trafnidiaeth gymunedol eraill sicrhau arian ar gyfer eu gwasanaethau. Felly, bydd gofyn i ddarparwyr trafnidiaeth gymunedol weithio gyda’r pedwar Consortia Trafnidiaeth Rhanbarthol i ddatblygu gwasanaethau sy’n diwallu gofynion pobl leol a hynny’n gyson â Strategaethau Rhwydwaith Rhanbarthol. Bydd y Consortia Trafnidiaeth Rhanbarthol yn gyfrifol am benderfynu sut y defnyddir eu dyraniadau o dan y Grant Gwasanaethau Trafnidiaeth Rhanbarthol i gynnal bysiau a phrosiectau trafnidiaeth gymunedol.

Strategaeth Drafnidiaeth Cymru a’r Cynllun Trafnidiaeth Cenedlaethol

Mae fy Nghynllun Trafnidiaeth Cenedlaethol a’i flaenoriaethau’n adlewyrchu pa mor bwysig inni i gyd yw gwella dangosyddion economaidd. Serch hynny, camgymeriad fyddai gwahanu buddion economaidd system drafnidiaeth gyhoeddus effeithiol ac effeithlon – ac mae hynny’n golygu bysiau’n bennaf – oddi wrth y buddion amgylcheddol a chymdeithasol. Mae'n ofyniad cyffredinol, strategol o hyd inni ddatblygu system drafnidiaeth integredig sy’n golygu mai’r dewis mwyaf deniadol yw defnyddio trafnidiaeth gyhoeddus.

Ac ni fyddwn yn anwybyddu’r moddau ategol eraill ychwaith, oherwydd mae angen i bobl sydd wedi gadael eu car gartref allu ystyried taith o ddrws i ddrws. Felly, mae angen inni wneud rhagor i annog mwy o bobl i gerdded a beicio. Er enghraifft, yn ystod 2011 ychydig dros 10% o deithiau i’r gwaith a deithiwyd ar droed a dim ond 1\.4% ohonynt ar gefn beic. Nod y Bil Teithio Llesol, a gyflwynir gerbron y Cynulliad yn ddiweddarach eleni yw galluogi mwy o bobl i gerdded a beicio, a thrwy integreiddio llwybrau teithio deniadol â chanolfannau trafnidiaeth gyhoeddus, sicrhau mai cyfuniad o gerdded a beicio yw'r ffordd fwyaf naturiol a normal o symud o le i le.

  
Gwybodaeth

Rhai o'r elfennau hollbwysig mewn system drafnidiaeth integredig yw darparu gwybodaeth gynhwysfawr am drafnidiaeth gyhoeddus megis mapiau o’r llwybrau, amserlenni wedi’u hargraffu, cyhoeddiadau sain a gweledol, arwyddion ar gyfnewidfeydd, ynghyd â gwasanaethau ar y rhyngrwyd, negeseuon testun a gwasanaethau ar y we. Ac mae sicrhau bod gwybodaeth hwylus, gyfoes a dibynadwy ar gael yn fater allweddol sy'n effeithio ar benderfyniadau pobl ynglŷn â defnyddio trafnidiaeth gyhoeddus neu beidio.

Ym mis Ebrill 2012, cyhoeddodd y Pwyllgor Defnyddwyr Trafnidiaeth Gyhoeddus ei adroddiad ynglŷn â darparu gwybodaeth am drafnidiaeth gyhoeddus yng Nghymru. Canfu’r Pwyllgor fod gwybodaeth ar draws y rhwydwaith trafnidiaeth gyhoeddus yn aml yn anghyson ac yn ddarniog. Rhestrodd y Pwyllgor nifer o argymhellion er mwyn ceisio gwella ansawdd yr wybodaeth honno a'i gwneud yn haws cael gafael arni. Rydym yn gweithio gyda gweithredwyr trafnidiaeth gyhoeddus, y Consortia Trafnidiaeth Rhanbarthol a Bus Users UK yng Nghymru i fwrw ymlaen ag argymhellion y Pwyllgor.

Mae Traveline Cymru yn dal i wneud gwaith rhagorol yn helpu rhagor o bobl i ddefnyddio trafnidiaeth gyhoeddus. Rwyf yn darparu tua £1m y flwyddyn er mwyn helpu i gynorthwyo Traveline Cymru i fod yn siop un stop ar gyfer darparu gwybodaeth ynglŷn â gwasanaethau trafnidiaeth gyhoeddus. Mae Traveline Cymru yn dal i ymaddasu i ddatblygiadau'r oes ac wedi datblygu gwasanaethau newydd sy’n cynnwys negeseuon testun a gwasanaeth cynllunio taith ar\-lein. Ar yr un pryd, mae'n dal i ddarparu gwasanaeth ffonio traddodiadol drwy ganolfan alwadau.

Yn ystod 2012, ymdriniodd Traveline Cymru â mwy na 2 filiwn o ymholiadau am wybodaeth ynglŷn â thrafnidiaeth gyhoeddus. Mae cyfran yr ymholiadau sy’n dod ar ffurf testun drwy ffonau symudol yn dal i dyfu, a nifer y galwadau i’r ganolfan alwadau'n gostwng. Wedi dweud hynny, mae’r ganolfan alwadau’n dal i ddarparu gwasanaeth sy’n cael ei werthfawrogi’n fawr gan lawer o ddefnyddwyr trafnidiaeth gyhoeddus. Er enghraifft, mae’r arolygon boddhad diweddaraf ymhlith cwsmeriaid yn cadarnhau bod 95% o bobl yn fodlon ar Ganolfan Gyswllt Traveline, ac y bydd 92% yn parhau i ddefnyddio’i gwefan.

Yn ogystal â chysylltu â Traveline Cymru dros y ffôn neu dros y rhyngrwyd, gall teithwyr yn awr gael amserau bysiau ar eu ffonau symudol drwy ddefnyddio'r aps sydd ar gael am ddim ar gyfer iPhone ac Android, Traveline NextBuses a Traveline.txt.

Teithio am ddim ar fysiau

Mae ein cynllun teithio am ddim ar fysiau \- sydd hefyd erbyn hyn yn cynnwys aelodau a chyn\-aelodau’r lluoedd arfog sydd wedi cael anafiadau difrifol – yn llwyddiant mawr o hyd. Mae’r cynllun yn dal i gynnig lefel o hygyrchedd sy’n destun eiddigedd i ddeiliaid tocynnau mewn mannau eraill yn y Deyrnas Unedig. Er gwaethaf y cyfyngiadau ariannu difrifol, rydym yn dal i ganiatáu teithio ar unrhyw adeg o’r dydd bob dydd pan fydd gwasanaethau’n rhedeg, gan gynnwys ar benwythnosau a gwyliau banc.

Mae oddeutu 700,000 o ddeiliaid tocynnau yng Nghymru. Mae cost y cynllun wedi cynyddu dros gyfnod, sy’n golygu bod angen oddeutu £70m eleni er mwyn ad\-dalu i'r gweithredwyr a thalu am gostau gweinyddol awdurdodau lleol. Mae hyn yn bosibl oherwydd bod gennym gytundeb arloesol gydag awdurdodau lleol a gweithredwyr bysiau sy’n golygu eu bod yn cael eu hariannu’n llwyr am eu holl gostau, a'u bod hwythau'n fy sicrhau i na wnaiff y cynllun gostio mwy na £213 dros y cyfnod 2011\-14\.

Monitro bysiau

Yr Ysgrifennydd Gwladol Trafnidiaeth sy’n gyfrifol am waith y Comisiynwyr Traffig. Fodd bynnag, rwyf yn darparu swyddfa ar gyfer y Comisiynwyr yn Nhŷ Brunel yng Nghaerdydd, sy'n golygu eu bod yn gallu meithrin perthynas fwy clos a gwell gyda'r Consortia Trafnidiaeth Rhanbarthol a'r gweithredwyr bysiau yng Nghymru. Mae’r swyddfa honno ar gael hefyd i’r tri Swyddog Cydymffurfiaeth Bysiau a gyflogir gan Bus Users UK yng Nghymru – ond sy’n cael eu hariannu gan Lywodraeth Cymru – er mwyn helpu i gynnal a gwella perfformiad gweithredwyr bysiau ym mhob cwr o Gymru.

Bwcabus

  
Ers rhai blynyddoedd, rydym wedi bod yn rhoi cymorth ariannol i brosiect cyffrous Bwcabus, gwasanaeth sy'n ymateb i'r galw, yn y De\-orllewin. Menter ar y cyd yw hon sydd hefyd yn cynnwys Canolfan Ymchwil Trafnidiaeth Cymru, Cyngor Sir Caerfyrddin a Chyngor Ceredigion. Mae Bwcabus yn boblogaidd iawn o hyd gyda'r nifer fawr sy'n ei ddefnyddio i gysylltu â'r canolfannau trafnidiaeth gyhoeddus. Rwyf yn gobeithio y bydd llawer o gymunedau mewn mannau eraill yng Nghymru yn gallu elwa o'r profiad a'i ddefnyddio er budd teithwyr ar drafnidiaeth gyhoeddus yn eu hardaloedd. Dylai hyn fod yn flaenoriaeth gan y Consortia Trafnidiaeth Rhanbarthol wrth iddynt lunio eu Cynlluniau Trafnidiaeth Rhanbarthol.

  
Rhwydwaith Bysiau TrawsCymru

Un o’m prif flaenoriaethau yn y ddogfen sy’n nodi blaenoriaethau’r Cynllun Trafnidiaeth Cenedlaethol yw datblygu rhwydwaith bysiau teithiau hir TrawsCymru er mwyn darparu gwell gwasanaethau i’n prif drefi nad ydynt bellach wedi'u cysylltu â'i gilydd drwy wasanaethau trenau cysylltiol.

Ym mis Mawrth 2012, lansiais wasanaeth T4 newydd rhwng y Drenewydd a Merthyr sy'n mynd yn ei flaen wedyn i Gaerdydd, drwy fuddsoddi oddeutu £1m mewn chwe cherbyd newydd, llawr isel. Ers ei gyflwyno mae nifer y teithwyr ar y gwasanaeth wedi cynyddu fwy na 22%.

Mae fy swyddogion yn awr yn gweithio’n glos gyda’r Consortia Trafnidiaeth Rhanbarthol ar gynllun strategol i sicrhau rhagor o welliannau i’r Rhwydwaith. Byddaf yn rhoi rhagor o wybodaeth am hyn maes o law.

Buom yn gweithio gryn dipyn gyda Chyngor Ceredigion a Chyngor Sir Caerfyrddin i ddatblygu Cynllun Partneriaeth Ansawdd statudol i fysiau ar gyfer gwasanaethau Traws Cymru rhwng Aberystwyth ac Aberteifi. Rydym yn dal i drafod â Bysiau Arriva ynglŷn â thelerau’r cynllun hwnnw. Byddwn hefyd yn edrych ar y ddadl o blaid datblygu Contract Ansawdd ar gyfer y coridor hwnnw.