Translate the text from Welsh to English.



 
Cyflwynodd y Gwir Anrhydeddus Liz Truss AS, yr Ysgrifennydd Tramor, Fil Protocol Gogledd Iwerddon yn Nhŷ'r Cyffredin ar 13 Mehefin. Roedd hyn heb i Lywodraeth y Deyrnas Unedig (DU) ymgysylltu mewn unrhyw ffordd ystyrlon ymlaen llaw â Llywodraeth Cymru ynglŷn â'r Bil. Mae hyn yn amlwg yn torri’r egwyddorion yn yr Adolygiad o Gysylltiadau Rhynglywodraethol sy’n nodi sut y dylai Llywodraeth y DU a’r llywodraethau datganoledig weithio gyda’i gilydd.


Ysgrifennodd Prif Weinidog Cymru at Brif Weinidog y DU ym mis Mai gan nodi ei bryderon y byddai unrhyw gynigion i ddatgymhwyso rhannau o Brotocol Gogledd Iwerddon yn unochrog yn peri risg o niwed gwirioneddol i economi Prydain.


Mae'r Bil yn destun pryder mawr gan fod Llywodraeth y DU wedi dewis cyflwyno deddfwriaeth a allai, pe bai’n dod i rym, arwain at fethu â chyflawni'r rhwymedigaethau rhyngwladol yr ymrwymodd y Llywodraeth iddynt o’i gwirfodd pan gytunodd ar Brotocol Gogledd Iwerddon, fel rhan o'r Cytundeb Ymadael â'r Undeb Ewropeaidd. Yn wir, yn ei geiriau ei hun, mae Llywodraeth y DU wedi penderfynu: “*to introduce legislative measures which, on entry into force, envisage the non\-performance of certain obligations*”. Mae Llywodraeth y DU yn ceisio cyfiawnhau hyn ar sail yr athrawiaeth “rheidrwydd” o dan gyfraith ryngwladol. Mae sylwebyddion cyfreithiol arbenigol annibynnol, gan gynnwys cyn\-Gyfreithiwr y Trysorlys, Syr Jonathan Jones CF, wedi beirniadu hygrededd y dull hwn ac wedi mynegi pryderon ynghylch y pwerau Harri’r Wythfed newydd a geisir yn y Bil fel y’i drafftiwyd ar hyn o bryd.


Mae camau gweithredu Llywodraeth y DU yn peri risg o greu niwed parhaol nid yn unig i enw da'r DU yn rhyngwladol ond hefyd i'r berthynas ehangach rhwng y DU a'r UE ac i fusnesau a phobl ledled Cymru a'r DU, wrth i'r UE weithredu mewn ymateb.


Nid yw dirywiad yn y berthynas â'r UE a mwy o drwgdeimlad o ran masnach – ar y gwaethaf, rhyfel masnach – o fudd i neb, yn enwedig o ystyried y risg o waethygu'r argyfwng costau byw. Dylai Llywodraeth y DU ganolbwyntio ar helpu teuluoedd a busnesau sy'n ei chael hi'n anodd, nid gwneud pethau'n waeth.


Mae Llywodraeth y DU yn ceisio cydsyniad y Senedd ar gyfer y Bil ac rydym yn rhoi ystyriaeth briodol iddo. Ceir darpariaethau yn y Bil sy'n cyffwrdd â chymhwysedd Llywodraeth Cymru a'r Senedd. Rwyf wedi ysgrifennu at y Llywydd yn nodi y bydd angen inni ddadansoddi'r materion hyn yn ofalus a sefydlu beth fydd y goblygiadau i'n buddiannau, ein pwerau a'n cyfrifoldebau datganoledig, ynghyd ag effeithiau ehangach y Bil. Byddwn wrth gwrs yn gosod Cynnig Cydsyniad Deddfwriaethol ar y Bil pan fyddwn mewn sefyllfa i wneud hynny.







Translation:


 
The Foreign Secretary, the Rt Hon. Liz Truss MP, introduced The Northern Ireland Protocol Bill in the House of Commons on 13 June. This was without any prior meaningful engagement by the UK Government with the Welsh Government about the Bill. This plainly breaches the principles in the Intergovernmental Relations Review that sets out how the UK and devolved governments should work with each other.


The First Minister wrote to the Prime Minister in May setting out his concerns that any proposals to disapply unilaterally parts of the Northern Ireland Protocol would “risk material damage to the British economy”. 


The Bill is a matter of grave concern as the UK Government has chosen to introduce legislation that could, if enacted, lead to a failure to fulfil the international obligations it freely entered into when it agreed the Northern Ireland Protocol, as part of the Withdrawal Agreement with the EU. Indeed, in its own words, the UK Government has; “*decided to introduce legislative measures which, on entry into force, envisage the non\-performance of certain obligations*”. The UK Government seeks to justify this on the basis of the international law doctrine of “necessity”.  Independent expert legal commentators, including the UK Government’s *former treasury solicitor,*Sir Jonathan Jones QC have criticised the credibility of this approach and raised concerns about new Henry VIII style powers sought in the Bill as currently drafted.


The UK Government’s action risks doing lasting damage not only to the UK’s reputation internationally but also to the wider relationship between the UK and the EU and to businesses and people across Wales and the UK, as the EU takes action in response.


A deterioration of the relationship with the EU and increased trade friction – at worst, a trade war – is in nobody’s interests, particularly given it risks worsening the cost\-of\-living crisis. The UK Government should be focused on helping families and businesses who are struggling, not making matters worse.


The UK Government is seeking the consent of the Senedd for the Bill and we are giving it due consideration. In the Bill there are provisions which intersect with the competence of the Welsh Government and the Senedd. I have written to the Llywydd setting out that we will need to carefully analyse these matters and establish the implications for our devolved interests, powers and responsibilities, together with the wider impacts of the Bill. We will of course lay an LCM on the Bill when we are in a position to do so.