Translate the text from English to Welsh.



 
Wales, as elsewhere in the UK, is experiencing a significant increase in demand for testing.  In the week commencing 7 September, nearly 64,000 people received test results, up from just over 45,000 the previous week.  This is the highest number of tests processed in one week and represents a marked increase in throughput. We have been building testing capacity in Wales since the beginning of the pandemic and have complimented this by making use of UK Lighthouse Lab network, demand is now outstripping that testing capacity and we are seeing the pressure on those Lighthouse Labs.


We are acutely aware of the challenges now posed by the problems in UK Lighthouse Labs. We are pressing the UK Government to resolve these issues as soon as possible and I have had discussions with the Secretary of State for Health to seek his assurance that the issues are being addressed as a priority.  


I am extremely grateful to the work of local authorities, Health Boards, WAST and Public Health Wales for the swift action that they took over the weekend and into this week to ensure that testing in our priority areas could continue operating in response to the increase in cases that we have seen over the last week.


I want to set out for Members of the Senedd the actions we are taking to provide additional testing capacity going forward.


As Members of the Senedd will be aware I have previously announced additional investment of £32m in our Public Health Wales testing capacity.  This investment will provide 24 hour working at our regional labs in Cardiff, Swansea and Rhyl as well as 6 new hot labs situated in our acute general hospitals.  This will boost our resilience and improve turnaround times. 


Working with Local Health Boards and Public Health Wales we have agreed additional testing capacity at Mass Testing Centres (Drive Thrus) which will be supported by Public Health Wales laboratories.  We already have this additional capacity at Rodney Parade in Newport and this hybrid approach will be introduced to all Mass Testing Centres over the next two weeks, concentrating first on areas of high transmission.


Further to this five Mobile Testing Units currently aligned to the Lighthouse Labs will switch over to utilise Public Health Wales Labs. Two of these are being deployed in the Aneurin Bevan University Health Board area and the remaining three will be used to support testing in the Cwm Taf Morgannwg Health Board area. 


We continue to deploy 3 Mobile Testing Units operated by WAST to support incidents and outbreaks.


These measure will give us additional testing capacity over and above that accessed through Lighthouse Labs while we wait to see the improvements in the Lighthouse Lab system come through.


I want to be clear that Welsh Government is working with the NHS and Public Health Wales and other key stakeholders to make sure that testing is available where most needed in particular in dealing with clinical need, responding to outbreaks and incidents, protecting our most vulnerable in care homes and ensuring our critical public services can be maintained.







Translation:


 
Mae Cymru, fel rhannau eraill o’r Deyrnas Unedig, yn gweld cynnydd sylweddol yn y galw am brofion. Yn ystod yr wythnos a oedd yn dechrau ar 7 Medi, cafodd bron i 64,000 o bobl ganlyniadau profion, o’i gymharu ag ychydig dros 45,000 yr wythnos flaenorol.  Dyma'r nifer uchaf o brofion sydd wedi’u prosesu mewn un wythnos ac mae'n dangos bod cynnydd amlwg wedi bod yn llif y profion. Rydym wedi bod yn cynyddu'r capasiti profi yng Nghymru ers dechrau'r pandemig ac wedi ychwanegu at hynny drwy ddefnyddio rhwydwaith Labordai Goleudy y DU. Ond mae'r galw bellach yn fwy na'r capasiti profi ac rydym yn gweld y pwysau ar y Labordai Goleudy.


Rydym yn ymwybodol iawn o'r heriau sy’n codi yn awr yn sgil y problemau yn Labordai Goleudy y DU. Rydym yn pwyso ar Lywodraeth y DU i ddatrys y materion hyn cyn gynted ag sy'n bosibl ac yr wyf wedi cael trafodaethau â’r Ysgrifennydd Gwladol dros Iechyd i ofyn am sicrwydd bod blaenoriaeth yn cael ei rhoi i fynd i’r afael â’r materion hyn.


Rwy’n ddiolchgar iawn i’r awdurdodau lleol, y Byrddau Iechyd, Ymddiriedolaeth Gwasanaethau Ambiwlans Cymru ac Iechyd Cyhoeddus Cymru am eu gwaith ac am y camau gweithredu cyflym a gymerwyd ganddynt dros y penwythnos a’r wythnos hon  i wneud yn siŵr bod profion yn parhau i gael eu cynnal yn ein meysydd blaenoriaeth er mwyn ymateb i’r cynnydd mewn achosion a welwyd yn ystod yr wythnos ddiwethaf.


Hoffwn roi gwybod i Aelodau'r Senedd am y camau rydym yn eu cymryd i ddarparu capasiti profi ychwanegol.


Fel y mae Aelodau'r Senedd yn gwybod, rwyf eisoes wedi cyhoeddi buddsoddiad ychwanegol o £32m yng nghapasiti profi Iechyd Cyhoeddus Cymru.  Bydd y buddsoddiad hwn yn golygu y bydd modd gweithio 24 awr y dydd yn ein labordai rhanbarthol yng Nghaerdydd, Abertawe a'r Rhyl yn ogystal â 6 labordy gwib newydd yn ein hysbytai cyffredinol acíwt.  Bydd hyn yn hwb i’n cadernid ac yn gwella’r amseroedd prosesu. 


Gan weithio gyda’r Byrddau Iechyd Lleol ac Iechyd Cyhoeddus Cymru rydym wedi cytuno ar gapasiti profi ychwanegol mewn Canolfannau Profi Torfol (canolfannau profi drwy ffenest y car) a fydd yn cael eu cefnogi gan labordai Iechyd Cyhoeddus Cymru.  Mae’r capasiti ychwanegol hwn gennym yn barod yn Rodney Parade yng Nghasnewydd a bydd y dull hybrid hwn yn cael ei gyflwyno i bob Canolfan Profi Torfol dros yr wythnos nesaf. 


At hynny, bydd pum Uned Profi Symudol, sy'n cydweithio â’r Labordai Goleudy ar hyn o bryd, yn defnyddio labordai Iechyd Cyhoeddus Cymru yn lle hynny. Mae dwy o'r rhain yn cael eu defnyddio yn ardal Bwrdd Iechyd Prifysgol Aneurin Bevan a bydd y tair arall i yn cael eu defnyddio i gefnogi profion yn ardal Bwrdd Iechyd Cwm Taf Morgannwg.


Rydym yn parhau i ddefnyddio tair Uned Profi Symudol a weithredir gan Ymddiriedolaeth Gwasanaethau Ambiwlans Cymru i gynorthwyo mewn mannau lle ceir brigiadau o achosion.    


Bydd y camau hyn yn rhoi capasiti profi ychwanegol inni y tu hwnt i'r hyn y mae modd ei gyflawni drwy ddefnyddio’r Labordai Goleudy, wrth inni aros i newidiadau gael eu gwneud i’r system honno.


Rwyf am ei gwneud yn glir bod Llywodraeth Cymru yn gweithio gyda'r GIG ac Iechyd Cyhoeddus Cymru a rhanddeiliaid allweddol eraill i sicrhau bod profion ar gael lle mae'r angen mwyaf, yn enwedig wrth ddelio â galw clinigol, ymateb i frigiadau o achosion, diogelu ein pobl fwyaf agored i niwed mewn cartrefi gofal a sicrhau bod ein gwasanaethau cyhoeddus hanfodol yn gallu parhau.