Translate the text from Welsh to English.



 
Mae’r datganiad ystadegol yn cwmpasu'r cyfnod Ebrill 2022 i Fawrth 2023 ac mae’n cyflwyno data yn ôl ardal ddaearyddol; gan gynnwys data awdurdodau lleol, data ar lefel etholaeth, ac yn ôl y math o drafodiad.


Ar lefel genedlaethol, mae prif uchafbwyntiau data'r datganiad yn cynnwys:


* cyfanswm o 59,560 o drafodiadau ar gyfer y TTT
* £382\.5 miliwn o dreth yn ddyledus am werthiannau a lesoedd eiddo a thir yng Nghymru
* £287\.4 miliwn o dreth yn ddyledus ar gyfer trafodiadau preswyl, gan gynnwys:
	+ £92\.0 miliwn o refeniw ychwanegol a godwyd o gyfraddau uwch
* £95\.1 miliwn o dreth yn ddyledus ar gyfer trafodiadau amhreswyl


Ar lefel awdurdodau lleol, mae’r data yn amlygu rhai amrywiadau ar gyfer trafodiadau preswyl ac amhreswyl. Er enghraifft, roedd trafodiadau cyfraddau uwch, fel canran o'r holl drafodiadau preswyl, yn amrywio 16% yn Nhorfaen a Sir y Fflint i 32% yng Ngwynedd. Roedd newidiadau ar gyfer y canrannau hyn yn erbyn y flwyddyn flaenorol yn amrywio o leihad o 5 pwynt canran ar gyfer Gwynedd i gynnydd o 3 pwynt canran ar gyfer Sir Fynwy.


Mae sawl rheswm pam y gellid codi'r cyfraddau treth preswyl uwch o dan y TTT, gan gynnwys:


* pryniant eiddo prynu\-i\-osod
* ail gartrefi neu gartrefi gwyliau
* pontio rhwng dau eiddo, a
* phryniannau gan gwmnïau, megis darparwyr tai cymdeithasol


Ar gyfer data Ebrill 2022 i Fawrth 2023, ni allwn ddarparu dadansoddiad o’r bwriad y tu ôl i’r trafodiadau cyfradd uwch. Fodd bynnag, ar 28 Mehefin 2023 fe wnaethom gyflwyno cwestiwn newydd ar y ffurflen Treth Trafodiadau Tir yn gofyn am y bwriad y tu ôl i bryniannau preswyl ar y cyfraddau treth uwch. Byddwn yn asesu’r data dros y misoedd nesaf gyda’r potensial i gyhoeddi’r dadansoddiad hwn mewn cyhoeddiadau yn y dyfodol.


Dywedodd Adam Al\-Nuaimi, Pennaeth Data a Dadansoddi ACC:



> “Roedd refeniw Treth Trafodiadau Tir preswyl yn y flwyddyn hyd at fis Mawrth ychydig yn uwch na’r flwyddyn flaenorol ac yn sylweddol uwch nag yn y tair blynedd cyn hynny. Digwyddodd y cynnydd bychan mewn refeniw er gwaethaf niferoedd is o drafodiadau tua diwedd y flwyddyn ariannol, a oedd yn debygol o fod wedi cael eu dylanwadu gan amodau economaidd ehangach.
> 
> 
> “Roedd y refeniw o drafodiadau amhreswyl yn sylweddol is yn y flwyddyn hyd at fis Mawrth nag yn y flwyddyn flaenorol, er ei fod wedi parhau’n uwch nag yn y tair blynedd cyn hynny. Dyma’r prif reswm dros y gostyngiad mewn refeniw ar gyfer yr holl drafodiadau yn y flwyddyn ddiwethaf.
> 
> 
> “Yn y flwyddyn hyd at fis Mawrth, rydym wedi gweld llai o weithgarwch ar gyfer cyfraddau preswyl uwch mewn rhai ardaloedd o Gymru, yn enwedig yn rhai o’r ardaloedd gorllewinol neu ogleddol. Gallai rhesymau posibl am hyn gynnwys effaith amodau economaidd ehangach neu bolisïau ail gartrefi yn dechrau effeithio ar drafodiadau.”


Mae ACC wedi diweddaru ei eglurhad ar ddefnyddio ystadegau ardal leol a phryd a pham y mae cyfraddau uwch TTT yn gymwys.







Translation:


 
The statistical release covers the period from April 2022 to March 2023 and presents data by geographical area; including local authority, and constituency level data, and by transaction type.


At a national level, the main data highlights of the release, include:


* a total of 59,560 transactions for LTT
* £382\.5 million tax due for sales and leases of property and land in Wales
* £287\.4 million tax due for residential transactions. This included:
	+ £92\.0 million additional revenue raised from higher rates
* £95\.1 million tax due for non\-residential transactions


At a local authority level, the data highlight some variations for residential and non\-residential transactions. For example, higher rate transactions, as a percentage of all residential transactions, varied from 16% in Torfaen and Flintshire to 32% in Gwynedd. Changes for these percentages against the previous year ranged from a 5 percentage point decrease for Gwynedd to a 3 percentage point increase for Monmouthshire.


There are multiple reasons why the higher rates of residential tax could be charged under LTT, including:


* the purchase of buy\-to\-let properties
* second homes or holiday homes
* bridging between two properties, and
* purchases by companies, such as social housing providers


For April 2022 to March 2023 data, we cannot provide a breakdown on the intent behind higher rate transactions. However, on 28 June 2023 we introduced a new question on the LTT return asking about the intent behind residential purchases at the higher rates of tax. We will assess the data over the coming months with the potential to publish this breakdown in future publications.


Adam Al\-Nuaimi, Head of Data and Analysis for the WRA, said:



> “Residential LTT revenues in the year to March were marginally higher than the previous year and considerably higher than in the three years prior to that. The marginal increase in revenues occurred despite lower numbers of transactions towards the end of the financial year, likely to have been influenced by wider economic conditions.
> 
> 
> “Revenue from non\-residential transactions was considerably lower in the year to March than in the previous year, though remained higher than in the three years prior to that. This is the primary reason for the fall in revenues for all transactions in the latest year.
> 
> 
> “In the year to March, we have seen reduced activity for residential higher rates in some areas of Wales, particularly in some of the western or northern areas. Possible reasons for this could include the impact of wider economic conditions or second homes policies beginning to impact upon transactions.”


The WRA has produced an updated explainer on using local area statistics and when and why higher rates of LTT apply.