Translate the text from Welsh to English.



 
Ers i mi dderbyn cyfrifoldeb am y portffolio tai ac adfywio ym mis Mawrth rwyf wedi dod i'r casgliad yn fuan iawn fod yn rhaid i adeiladu cartrefi fod yn flaenoriaeth fawr i mi. Rydym yn disgwyl gallu cyflawni ein targed o 7,500 o gartrefi fforddiadwy yn ystod oes y llywodraeth hon a sicrhau bod 5,000 o gartrefi gwag yn cael eu defnyddio unwaith eto. Hoffwn gyflawni mwy, fodd bynnag. Rwy'n awyddus i fynd uwchlaw ein targed ar gyfer cartrefi fforddiadwy a hefyd annog y sector preifat i adeiladu rhagor o gartrefi.

Bydd adeiladu rhagor o gartrefi yn bodloni'r angen cynyddol am dai a hefyd yn creu twf a swyddi, gan sicrhau nad yw pobl yn byw mewn tlodi a lliniaru effeithiau'r dreth ystafell wely. Mae'n rhaid cefnogi a grymuso'r sector preifat a'r sector cyhoeddus i chwarae rhan gyflawn yn y gwaith o adeiladu rhagor o gartrefi. Rwyf wedi edrych yn ofalus ar yr holl ddulliau y gallaf eu defnyddio, sy'n cynnwys rheoliadau, polisi a chyllid, ac rwy'n cyhoeddi heddiw becyn o fesurau a ddylai, gyda'i gilydd, gynyddu'r cyflenwad o gartrefi newydd ar draws Cymru. Mae'r camau a nodir yn y datganiad hwn yn cynrychioli'r camau cyntaf i'w cymryd yn y maes hwn ac maent yn tystio i'r flaenoriaeth sy'n cael ei rhoi i gynyddu'r cyflenwad o dai.

Rheoliadau Adeiladu

Mae mynd i'r afael â'r newid yn yr hinsawdd yn flaenoriaeth bwysig i'r Llywodraeth. Ymgynghorwyd yn 2012 ynghylch cynlluniau uchelgeisiol i ddefnyddio Rhan L o'r rheoliadau adeiladu er mwyn lleihau allyriadau nwyon tŷ gwydr eiddo newydd. Roedd yr ymatebion i'r ymgynghoriad yn tynnu sylw at bosibilrwydd effeithiau anfwriadol ar y farchnad eiddo a'r farchnad swyddi. Mae'r rheidrwydd arnom i ystyried datblygu cynaliadwy yn golygu bod yn rhaid i mi gydbwyso effeithiau mwy hirdymor fy mhenderfyniad o safbwynt economaidd, cymdeithasol ac amgylcheddol.

Rwyf wedi dod i'r casgliad y byddai'n cyflwyno, drwy ddiwygiadau i Ran L, gofyniad i leihau allyriadau nwyon tŷ gwydr 8% o lefelau 2010\. Mae'r ganran hon yn is na'r 40% yr ymgynghorwyd yn ei chylch yn wreiddiol. Credaf fod y dull a gynigiwn yn ddull cytbwys ac y bydd yn gwella'r sefyllfa o ran allyriadau heb danseilio'r amcan i adeiladu rhagor o gartrefi.  Mae'n creu sail reoliadol ar gyfer gostyngiadau y mae'n rhaid dilyn canllawiau cynllunio yn eu cylch ar hyn o bryd. Bydd hyn yn helpu i sicrhau cyflenwi mwy cyson ar draws y farchnad dai ac ni fydd yn cael unrhyw effaith ar gostau adeiladu.  Credaf fod hyn yn bwysig o ystyried natur y farchnad dai bresennol a'r angen i gynyddu'r cyflenwad o dai ac i gymell adeiladwyr. Nid yw'r dull hwn, ychwaith, yn atal y diwydiant rhag gweithredu'n wirfoddol fesurau pellach ar gyfer gwella effeithlonrwydd ynni.  

Dyma gam interim a fydd yn ein helpu i fodloni ein rhwymedigaethau cyfreithiol a nodir yng nghyfraith yr Undeb Ewropeaidd sef y dylai pob adeilad newydd fod yn ddi\-garbon (a bron yn ddiynni) erbyn 2021\.

Diogelwch Tân Domestig

Fel cyn ddiffoddwr tân diwydiannol rwyf wedi ymrwymo'n bersonol i weithredu Mesur Diogelwch Tân Domestig (Cymru) a basiwyd gan Gynulliad Cenedlaethol Cymru ym mis Chwefror 2011\. Rwy'n ddiolchgar iawn i'r diwydiant adeiladu a'r sector diogelwch yn ymwneud â thân am eu diddordeb parhaus yn y mater hwn.

Bydd systemau chwistrellu mewn eiddo preswyl newydd yn atal marwolaethau ac anafiadau ymysg deiliaid tai a diffoddwyr tân. Eto i gyd, gan fod adnoddau'n brin, rwyf wedi penderfynu canolbwyntio i ddechrau ar eiddo risg uchel er mwyn sicrhau y bydd y mesur hwn yn cael yr effaith fwyaf bosibl.

O'r herwydd, bydd y rheoliadau'n berthnasol i eiddo risg uchel gan gynnwys cartrefi gofal, neuaddau preswyl newydd a rhai sydd wedi'u haddasu ar gyfer myfyrwyr, tai preswyl a rhai hosteli o fis Ebrill 2014 ac yn berthnasol i bob tŷ a fflat newydd a rhai sydd wedi'u haddasu o fis Ionawr 2016\. Trwy gyflwyno'r rheoliadau'n raddol bydd modd i'r diwydiant adeiladu tai feithrin y profiad a'r sgiliau angenrheidiol a bydd cyfle i'r sector arloesi a lleihau costau gosod systemau chwistrellu. Bydd y dull hwn yn golygu bod Cymru'n parhau ar flaen y gad o safbwynt hybu diogelwch tân.

O safbwynt Rhan L a diogelwch tân domestig mae’r penderfyniadau hyn yn adlewyrchu’r sefyllfa bresennol yn hytrach na’r sefyllfa dair blynedd neu fwy yn ôl. O’u cymharu â’n cynigion gwreiddiol yr ymgynghorwyr yn eu cylch byddant yn cyflawni arbedion i’r diwydiant adeiladu tai.

Gwarant morgais ac ecwiti a rennir

Rwyf wedi bod yn ystyried gwahanol opsiynau a fydd yn cefnogi prynwyr sy'n ei chael hi'n anodd i sicrhau morgais neu i brynu cartref fforddiadwy ar gyfer eu teulu. Nod y cymorth hwn yw ysgogi'r galw am gartrefi ac annog cyflenwad mwy o eiddo newydd. Bydd lansio Cynllun Ecwiti a Rennir: Cymorth Prynu Cymru yn agwedd allweddol ar y strategaeth hon. Byddwn yn cydweithio â rhanddeiliaid yn ystod yr haf er mwyn cytuno ar gwmpas a graddfa bosibl cynllun. Y nod yw ei lansio yn ddiweddarach yn y flwyddyn.

Rydym hefyd wedi datblygu cynllun gwarant morgais sef NewBuy Cymru.  Mae'r cynllun hwn, fodd bynnag, yn dibynnu ar berthynas driphlyg rhwng y Llywodraeth, adeiladwyr a benthycwyr ac rydym wrthi'n ceisio sicrhau bod pawb ynghlwm wrth gynllun hyfyw. Golyga'r ffaith bod angen i Lywodraeth y DU gytuno'n derfynol ar ddiwyg ei chynllun Gwarant Morgais: Cymorth i Brynu nad yw benthycwyr yn gallu ymrwymo i NewBuy Cymru ar hyn o bryd.

Cynlluniau Rheoli Gwastraff Safle

Mae fy nghydweithiwr, y Gweinidog Cyfoeth Naturiol a Bwyd, yn cydnabod bod yn rhaid i unrhyw newid rheoliadol, gan gynnwys Cynlluniau Rheoli Gwastraff Safle, fodloni anghenion busnesau a hefyd gyflawni ein hagenda ehangach ynghylch gwastraff. Rwyf wedi cytuno â'r Gweinidog y byddwn yn ystyried effaith gronnol y gwahanol reoliadau wrth fynd i'r afael â'r Cynlluniau Rheoli Gwastraff Safle er mwyn sicrhau cyn lleied â phosibl o faich ar y diwydiant.

Cynllunio

Credaf fod angen adolygu'r polisïau uchelgeisiol ac eang eu cwmpas yr oedd disgwyl i'r system gynllunio eu cyflawni hyd yma \- yr agenda "cynllunio a mwy".  Rwy'n awyddus i sicrhau bod y seiliau cywir yn eu lle, gan ddefnyddio'r dulliau cyflenwi mwyaf priodol ar gyfer cynllunio a all newid dros amser. Er enghraifft, o ystyried y diwygiadau i Ran L o'r rheoliadau adeiladu y cyfeiriais atynt ynghynt, rwyf wedi gofyn i'm swyddogion adolygu'r angen am Nodyn Cyngor Technegol 22, gan gynnwys y trefniadau trosiannol, er mwyn sicrhau ein bod yn bwrw ymlaen â'n hagenda ynghylch y newid yn yr hinsawdd.

Yn unol â'm bwriad i ganolbwyntio ar nodweddion mwyaf sylfaenol cynllunio, mae Gorchymyn newydd Cynllunio Gwlad a Thref (Datblygu Cyffredinol a Ganiateir) (Diwygio) (Cymru) 2013 yn lleihau'r angen i ddeiliaid tai sicrhau caniatâd cynllunio ar gyfer rhai datblygiadau, gan annog gweithgarwch sy'n diogelu swyddi. Disgwylir i'r rheoliadau newydd ddod i rym ar ddiwedd mis Medi, yn amodol ar gymeradwyaeth gan Gynulliad Cenedlaethol Cymru.

Nid yw'r angen am gynllun datblygu lleol sydd wedi'i fabwysiadu ac sy'n ddiweddar yn rhywbeth y mae modd ei drafod. Wrth barhau i bwyso ar awdurdodau i gyflymu'r broses o fabwysiadu cynlluniau, rwyf eisoes wedi  ei gwneud hi'n ofynnol i awdurdodau lleol gynnal a diweddaru eu Hasesiadau o'r Farchnad Dai Leol o fewn dwy flynedd o 1 Ebrill 2014\.  Credaf y bydd hyn yn helpu i atgyfnerthu'r dystiolaeth sy'n sail i swyddogaeth tai strategol awdurdodau lleol.

Mae swyddogion hefyd yn ystyried y rhwystrau i gyflenwi tai ar lefel fwy eang er mwyn gweld pa newidiadau ychwanegol y mae angen eu gwneud. Mae gwaith wedi'i gomisiynu i adolygu'r broses ceisiadau cynllunio ar gyfer prosiectau tai. Bydd astudiaethau achos ar draws Cymru yn sail i'r gwaith hwn. Byddaf yn disgwyl adroddiad ar y gwaith hwn yn yr Hydref. Mae ymchwil ynghylch trefniadau gweithredu pwyllgorau cynllunio hefyd bron â'i gwblhau.

Cydweithio

Rwy'n cydweithio â Gweinidogion eraill ynghylch y cyflenwad o dai. Mae'r datblygiad ym Melin Elai yn tystio i ymrwymiad Gweinidog yr Economi, Gwyddoniaeth a Thrafnidiaeth i flaenoriaethu'r defnydd o dir er mwyn hybu twf economaidd byrdymor. Mae'r dull hwn bellach yn cael ei drafod mewn perthynas â dau safle arall yng Nghasnewydd a Rhondda Cynon Taf. Mae'r Gronfa Datblygu Eiddo a gyhoeddwyd yn ddiweddar, a fydd yn cefnogi mentrau eiddo ar raddfa fechan yng Nghymru, yn enghraifft arall.      

Camau eraill

Er bod y camau uchod yn bwysig rwy'n cydnabod nad ydynt ond yn cynrychioli dechrau fframwaith cynhwysfawr ar gyfer polisi a chyllid a fydd yn annog pob sector i gynyddu'r cyflenwad o dai. At y diben hwn rwyf wedi gofyn i Robin Staines, Cyfarwyddwr Tai Cyngor Sir Caerfyrddin, i arwain tasglu bach a fydd yn ystyried yr hyn sy'n rhwystro datblygiadau ac a fydd yn cynnig cyngor i mi ynghylch y fframwaith hwnnw. Bydd aelodau'r tasglu yn cynrychioli llywodraeth leol, y diwydiant adeiladu tai, cymdeithasau tai a chyllidwyr.

Bydd y tasglu yn canolbwyntio ar dri maes sy'n rhan o'm hagenda sef i ba raddau y gall awdurdodau lleol adeiladu cartrefi drwy wahanol ddulliau, datblygu tai ar ar gyfer y farchnad agored a datblygu tai fforddiadwy. Rwy'n awyddus i fynd i'r afael â'r mater hwn yn fuan iawn a bydd y grŵp yn adrodd ar ei syniadau wrth i'r trafodaethau barhau. Byddaf mewn sefyllfa i adrodd ymhellach ar y gwaith hwn ym mis Rhagfyr 2013\.  

Rwyf hefyd wedi sicrhau bod gen i ragor o adnodd er mwyn gallu nodi safleoedd posibl o dir a'u paratoi ar gyfer datblygu cartrefi newydd. Mae sicrhau bod tir cyhoeddus ar gael i'w ddatblygu yn un o'r ymyriadau allweddol y gall Llywodraeth Cymru eu gwneud o fewn yr hinsawdd sydd ohoni o ran gwariant cyhoeddus. Rydym ni, fel Llywodraeth, wrthi'n adolygu ein trefniadau ar gyfer gwaredu tir y Llywodraeth er mwyn sicrhau ein bod yn gwneud y defnydd gorau posibl o'n hadnoddau.

                                              





Translation:


 
 


 


 


 


 


Since I took on the housing and regeneration portfolio in March, I have quickly come to the view that my main priority as Minister must be to build homes. We are on target to achieve our target of 7,500 affordable homes during this administration and to bring 5,000 empty homes back into use, but I want to do more. I want to exceed our target for affordable homes but I also want the private sector to build more homes.


Building more homes will not only meet growing housing need, but also generate growth and jobs, provide work to help people out of poverty and ameliorate the effects of the bedroom tax. The private and public sectors must be enabled and supported to play a full role in building more homes. I have looked carefully at all the tools available to me, including regulations, policy and funding, and am today announcing a package of measures which together should increase the supply of new homes across Wales. The actions set out in this statement represent the first phase of action in this area and demonstrates the priority I accord to increasing the supply of housing.  


**Building Regulations**


Addressing climate change is a key Government priority. We consulted in 2012 on ambitious plans to use Part L of the building regulations to reduce greenhouse gas emissions from new properties. The consultation responses highlighted the potential for unintended impacts on the property and employment market. Our sustainable development imperative requires me to balance the longer term impacts of my decision in economic, social as well as environmental terms.


I have concluded that I will introduce, through amendments to Part L, a requirement to reduce greenhouse gas emissions by 8% from 2010 levels. This is lower than the 40% originally consulted upon. I believe that this constitutes a balanced approach \- improving our emissions position without undermining the objective to build. It provides regulatory backing for reductions which are currently sought through planning guidance. This will support more consistent delivery across the housing market, whilst having a close to cost neutral affect on building costs. I believe this is important given the nature of the current housing market and the need to stimulate housing supply and get builders building. In addition, this approach does not prevent voluntary implementation of further increases in energy efficiency by the industry.  


This is an interim step towards meeting our legal obligations for all new buildings to be built to zero carbon (and nearly zero energy) set out in EU law by 2021\.  


**Domestic Fire Safety**


As a former industrial fire fighter I am personally committed to implement the Domestic Fire Safety (Wales) Measure which was passed by the National Assembly in February 2011\. I am grateful to the construction industry and the fire\-related safety sector for their continued interest in this issue.


Fire sprinklers in new residential properties will prevent death and injury to householders and firefighters. However, at a time when resources are tight, I have decided to focus effort initially at high risk properties where this measure will have the greatest impact.


From April 2014, the regulations will apply to high risk properties such as care homes, new and converted student halls of residence, boarding houses and certain hostels and from January 2016 to all new and converted houses and flats. This phasing will allow the housebuilding industry to gain experience and skills, and gives the sector the opportunity to innovate and reduce the costs of installing sprinklers. The approach will continue to set Wales apart as a leader in promoting fire safety.  


On both Part L and domestic fire safety, these decisions reflect where we are today rather than where we were three or more years ago.  They will mean savings for the house building industry as compared to our original consultation proposals.  


  

**Mortgage guarantee and shared equity**


I have been looking at a range of options to support buyers who are struggling to secure a mortgage or purchase an affordable family home. This support is intended to stimulate demand and encourage greater supply of new\-build properties. A fundamental part of this strategy will be the launch of a Shared Equity Scheme: Help to Buy Cymru. We will be working with stakeholders to determine the scope and potential scale of a scheme over the summer in preparation for a launch later in the year.


In addition, we have developed a NewBuy Cymru mortgage guarantee scheme. However this relies on a tri\-partite relationship between Government, builders and lenders and we are seeking to secure the engagement of all parties in a viable scheme. The need for the UK Government to finalise the design of their Help to Buy: Mortgage Guarantee scheme have meant that lenders are unable, at this time to commit to NewBuy Cymru.  


**Site Waste Management Plans**


My colleague, the Minister for Natural Resources and Food, recognises that any regulatory change, such as proposed Site Waste Management Plans (SWMPs) must meet the needs of businesses, as well as deliver our wider waste agenda. I have agreed with the Minister that, in taking forward SWMPs, we will look at the cumulative impact of the different regulations so that any burdens on industry are kept to a minimum.


**Planning**


I believe we need to review the wide ranging and ambitious policies which the planning system has been expected to deliver to date \- the “planning plus” agenda.  I want to get the basics right, using the most appropriate planning delivery mechanisms, which can change over time. For example, in view of the amendments to Part L of the building regulations referred to earlier, I have instructed officials to review the need for Technical Advice Note 22, including transitional arrangements, to ensure that there is no let up in delivery of our climate change agenda.    


As part of my “back to planning basics” agenda, the new Town and Country Planning (General Permitted Development) (Amendments) (Wales) Order 2013 reduces the need for householders to secure planning permission for certain developments, encouraging activity which secures jobs. Subject to approval by the National Assembly, the new regulations will come into force at the end of September.


The need to have an up\-to\-date adopted local development plan in place is non\-negotiable.  In continuing to press authorities to speed the adoption of plans, I have already acted by requiring local authorities to maintain and update their Local Housing Market Assessments within two years from 1 April 2014\.  I believe this will strengthen the evidence base that underpins local authorities’ strategic housing function.


Officials are also looking at the barriers to housing delivery more widely to see what additional changes are required. Work has been commissioned to review the planning application process for housing projects, informed by case studies across Wales. I expect this report in the Autumn. In addition, research into the functioning of planning committees is nearing completion.


**Collaborative working**


I am working collaboratively on housing supply with other Ministers. The development at Ely Mill is a demonstration of the commitment of the Economy, Science and Transport Minister to prioritise the use of land to promote short term economic growth. This approach is now being discussed in relation to two further sites in Newport and Rhondda Cynon Taf. The recently announced Property Development Fund which will support smaller scale property ventures in Wales is another example.      


**Further action**


I recognise that the above actions, whilst important, are only the start of building a rounded policy and funding framework to encourage housing supply across all sectors. To this end I have asked Robin Staines, Director of Housing at Carmarthenshire County Council, to head a small task force to look at the barriers to development and offer me advice on that framework. Members of the task force are drawn from local government, the house building industry, housing associations and funders.  


The task force will focus on three areas which reflect my agenda: the potential for local authorities to build homes through various means, open market housing development and affordable housing development. I am looking to make quick progress and the group will report to me as it develops its thinking. I will be in a position to report further on this work in December 2013\.


I have also added to the resource available to me to identify potential land sites and prepare these for the development of new homes. The availability of public land for development is one of the key interventions that Welsh Government is able to make in the current public spending climate. As a Government we are reviewing our arrangements for the disposal of Government land to ensure that we are able to use that resource to best effect.