Translate the text from Welsh to English.



 
Mae ein llyfrgelloedd cyhoeddus yn hanfodol i strategaethau Llywodraeth Cymru, polisi a throsglwyddiad gwybodaeth a sgiliau, addysg a datblygu cymunedol.  Ar 3 Rhagfyr, cyhoeddais adolygiad arbenigol o gynlluniau presennol llywodraeth leol, ynghyd â’u cynlluniau ar gyfer y dyfodol, i ddarparu gwasanaethau llyfrgelloedd cyhoeddus.   Hoffwn ddiweddaru’r aelodau ar yr hyn a wnaed ers hynny i sefydlu’r panel adolygiad arbenigol a fydd yn adrodd yn ôl erbyn mis Gorffennaf 2014\. I gefnogi’r adolygiad, bydd fy swyddogion yn CyMAL yn gweithio’n agos gydag awdurdodau lleol a Chymdeithas Llywodraeth Leol Cymru. Bydd y  panel hefyd yn ystyried gwaith yr ymchwiliad byr ar lyfrgelloedd cyhoeddus yng Nghymru gan y Pwyllgor Cymunedau, Cydraddoldeb a Llywodraeth Leol.

Ymgymerir â’r adolygiad gan banel cyfeiriol bychan dan gadeiryddiaeth Claire Creaser, Cyfaryddwr LISU, Prifysgol Loughborough. Mae Claire yn arbenigo ar fesurau perfformiad llyfrgelloedd ac wedi arwain ar ddatblygu’r Fframwaith diweddaraf ar Safonau Llyfrgelloedd Cyhoeddus Cymru. Aelodau eraill o’r panel yw’r Athro Hywel Roberts, arbenigwr cydnabyddedig ar lyfrgelloedd yng Nghymru; Dr. Steve Davies, Prifysgol Caerdydd sydd â diddordeb arbennig mewn rheolaeth llyfrgelloedd cymunedol; a Peter Gomer, Swyddog Polisi gyda Chymdeithas Llywodraeth Leol Cymru, sydd â phrofiad eang ym maes rheoli gwasanaethau diwylliant a hamdden mewn llywodraeth leol. Gofynnir i’r panel gynhyrchu ei adroddiad erbyn mis Gorffennaf 2014\. Rwy’n ddiolchgar i’r Cadeirydd ac aelodau’r panel am gytuno i wneud y gwaith pwysig yma.

Yn gyntaf fe fydd y panel yn adolygu’r sefyllfa bresennol ynglŷn â chynlluniau llywodraeth leol i ddarparu gwasanaethau llyfrgelloedd cyhoeddus. Bydd yr wybodaeth yn cael ei chasglu oddi wrth bob awdurdod lleol a bydd ymchwil pellach yn cael ei gomisiynu ar effaith debygol y newidiadau arfaethedig ar allu’r gwasanaethau llyfrgelloedd i gwrdd ag anghenion y Fframwaith Safonau Llyfrgelloedd Cyhoeddus cyfredol. Bydd dadansoddiad a fydd yn cymharu’r sefyllfa yng Nghymru â gwasanaethau cyhoeddus cenedlaethol eraill y tu allan i Gymru, ar gael i’r panel hefyd. Bydd casgliadau’r panel yn cael eu cynnwys yn ei adroddiad y bydd yn cynnwys amlinelliad o’r sefyllfa yng Nghymru gyfan gan dynnu sylw at arferion gorau ac agweddau sy’n peri pryder.

Wrth ystyried y sefyllfa ar sail Cymru gyfan, bydd angen i’r panel ystyried a ellid defnyddio modelau amgen o ddarparu gwasanaeth mwy effeithiol ac effeithlon, yn seiliedig ar gydweithio a chydbwrcasu.  

Bydd yr arolwg hefyd yn ystyried cyfleoedd i gydweithio â’r Llyfrgell Genedlaethol i gryfhau rheoli a darparu gwasanaethau digidol. Mae llyfrgelloedd wedi bod yn rhan hanfodol o fywyd cymunedol yng Nghymru ers dros 150 o flynyddoedd gan gynnig lle diogel i astudio, pori adnoddau a chymryd rhan mewn bywyd lleol. Mae’r chwyldro digidol yn cynnig dulliau newydd o gael hyd i wybodaeth ac mae amgen i ni sicrhau fod llyfrgelloedd yn dal i ddarparu gwasanaethau sy’n berthnasol i anghenion yr unfed ganrif ar hugain. Rwy’n benderfynol o sicrhau fod pawb yng Nghymru, yn arbennig ein cymunedau difreintiedig, yn parhau i elwa ar gael mynediad am ddim at adnoddau digidol. Gyda Llywodraeth y DU yn cyflwyno cynlluniau digidol ar gyfer budd\-dal lles, mae’n hanfodol bod pobl Cymru yn gallu defnyddio eu llyfrgell leol i gael mynediad at wybodaeth ac i gyflwyno eu ceisiadau.

  
Ers 2004, Mae Llywodraeth Cymru trwy ei hi\-sadran CyMAL wedi defnyddio dulliau strategol o ddatblygu gwasanaethau llyfrgelloedd cyhoeddus mewn partneriaeth â llywodraeth leol a Chymdeithas Llywodraeth Leol Cymru. Mae dros £20 miliwn wedi’i fuddsoddi er mwyn gwella llyfrgelloedd lleol, datblygu gwasanaethau digidol cenedlaethol, rhaglen hyfforddi genedlaethol a hybu partneriaethau rhanbarthol. O ganlyniad, mae Cymru wedi arwain y ffordd yn y DU wrth gyflwyno strategaeth genedlaethol ar gyfer llyfrgelloedd. Rwy’n bwriadau defnyddio casgliadau adroddiad y panel arbenigol yn sail i ddatblygu ein strategaeth genedlaethol nesaf ar gyfer 2016 ymlaen.







Translation:


 
Our public libraries are vital to Welsh Government strategies, policy and delivery for knowledge and skills, education and community development.  On 3 December, I announced an expert review of current and future plans by local authorities to deliver public library services. I would like to update members on progress to establish the expert review panel which will produce a report by July 2014\. In supporting the review, my officials in CyMAL will work closely with local authorities through the Welsh Local Government Association. The panel will also consider the work  of the Communities, Equality and Local Government Committee's short inquiry into public libraries in Wales.  


The review will be undertaken by a small reference panel chaired by Claire Creaser, Director LISU, Loughborough University. Claire is an authority on library performance measures and led the development of the latest Welsh Public Library Standards Framework. The other panel members are Prof Hywel Roberts, a respected authority on libraries in Wales, Dr Steve Davies, Cardiff University who has a particular interest in the management of community libraries, and Peter Gomer, a Policy Officer at the Welsh Local Government Association, who has extensive experience in managing local authority cultural and leisure services. The panel will be tasked to produce a report by July 2014\. I am grateful to the Chair and the members of the review panel for agreeing to complete this important work.


The panel will be initially tasked to review the current situation relating to local authorities' delivery plans for public library services. Information will be sought from each local authority and further research commissioned on the likely impact of proposed changes on the performance of library services in meeting the current Welsh Public Library Standards Framework. A comparative benchmarking of the position in Wales against other national public library services outside Wales will also be available to the panel. The panel's conclusions will be included in their report which will outline the position on an all Wales basis, highlighting best practice and any areas of concern.  


In considering the position on a Wales\-wide basis, the panel will be further tasked to consider whether alternative service delivery models would provide more efficient and effective library services, based on collaboration and joint procurement.


Opportunities for joint working with the National Library of Wales to strengthen the management and delivery of digital services will be included. Libraries have formed a vital part of community life in Wales for over 150 years, providing a safe place to learn, browse and engage with local activities. The digital revolution has provided new ways to access information and knowledge and we need to ensure that libraries continue to deliver services relevant for the needs of the 21st century. I am determined to ensure that everyone in Wales, particularly in our deprived communities, continues to benefit from free access to digital resources. With the introduction of the UK government's digital schemes for welfare benefits, it is vital that people in Wales are able to use their local library to access information and submit applications.


Since 2004, the Welsh Government through CyMAL division has led a strategic approach to public library service development in partnership with local authorities and the Welsh Local Government Association. Over £20m has been invested in improving local libraries, delivering national digital services, a national training scheme and encouraging regional partnerships. As a result, Wales has led the way in the United Kingdom in its delivery of a national library strategy. I intend that the findings of the expert review panel report will be actively used to inform our next national strategy from 2016\.