Translate the text from English to Welsh.



 
Last year we published the responses to our consultation on reforming bus services in Wales. There was overwhelming support for change and that case for fundamental reform has been strengthened still further by the ongoing challenges facing the industry.


Members of the Senedd are understandably concerned about the changes to services we have seen in different parts of Wales, despite the additional funding we continue to provide: £42m this year and over £200m since the start of the COVID\-19 pandemic. As we transition from the emergency life\-support that sustained the industry through Covid and its aftermath, it is becoming ever clearer that the privatised operating model for bus services is broken. 


Despite the additional funding we have made available, we still face a challenging combination of rising costs and supressed demand, and this has led bus companies across Wales to cut back on routes and service frequencies. I am grateful for the collaborative way bus operators across Wales have worked with us to manage the impact of these challenges, but regardless of the economic lifeline public funds have provided since the pandemic, if services are marginal or lossmaking private operators have no incentive to continue running them – without additional support from the Welsh Government or local authorities.


Ultimately, we need wholescale reform, network planning, and an operating model that puts passengers and public interest before profit. Our White Paper sets out our plan to bring local authorities together at a regional level, along with Transport for Wales and the Welsh Government, to agree on the shape of networks in their area.


But we cannot afford to wait. The Regional Planning Teams we have established are a bridge towards that new model. They continue to work at pace and under considerable pressure to establish which services are viable without financial support and prioritise the routes that matter most to the people and communities they serve.  This could not be done without the ongoing input and support from the operators, the Confederation of Passenger Transport and the Coach and Bus Association Cymru.


This partnership approach is proof that there is opportunity in adversity, enabling the Regional Planning Teams to make significant progress in reviewing and adapting their networks to better reflect changing travel patterns post\-Covid. We will be able to achieve much more when the design of our network is a public responsibility rather than a profit\-led exercise, but the Regional Planning Teams can form the basis of a structure to agree a franchised bus network in future. 


Alongside Councillor Andrew Morgan OBE in his role as Leader of the Welsh Local Government Association and Transport for Wales CEO James Price, I am meeting with regional transport leads to discuss this way forward. We all recognise that we need to work together differently: in the short term to ameliorate the current challenges facing the industry, and then beyond that to provide our communities with bus services that are fit for the future. 


Under our new model local government will have a strengthened and active role, working with us regionally to develop a clear plan for the network in their areas. They will work closely with Transport for Wales who will lead on the procurement of those services, supporting the delivery of a coherent, consistent, well\-planned and passenger friendly network, with simple, affordable tickets \- valid across all services. 


However, there are also immediate challenges that we must overcome.  In response to my challenge, Transport for Wales, the Confederation of Passenger Transport, Coach and Bus Association Cymru and local authorities have been working jointly on a customer facing campaign to encourage bus use in Wales. I’m pleased to confirm that Back to Bus has now launched, and will feature across social, digital, and out\-of\-home channels throughout Wales in the weeks and months ahead. The campaign also incorporates a toolkit specifically developed so that stakeholders, including Senedd Members, can support and amplify its key messages. I know that there was interest in this across the chamber and I encourage all Members to get behind this important campaign in their own constituencies and regions.


Finally, I am aware that some operators have cited the impact of 20mph as part of their justification for reducing services.  While we remain committed to carefully reviewing the evidence of any impact as lower speeds continue to bed in across Wales, the answer must lie in prioritising buses through traffic – not faster speeds for buses in built\-up areas.


Dedicated bus lanes and simple measures at traffic lights and at junctions help to unblock congestion and give buses an extra boost in traffic black spots, making journeys more viable and reliable. They play an important role both in helping sustain current services and creating the platform for a better and more attractive network in future. I want to see a renewed focus on bus priority measures and to support this I have made £6m available this year, and £5m available next year to encourage local authorities to bid for grant funding.







Translation:


 
Y llynedd fe wnaethom gyhoeddi'r ymatebion i'n hymgynghoriad ar ddiwygio gwasanaethau bysiau yng Nghymru. Roedd cefnogaeth ysgubol i newid ac mae'r achos dros ddiwygio sylfaenol wedi'i gryfhau ymhellach o hyd gan yr heriau parhaus sy'n wynebu'r diwydiant.


Mae Aelodau'r Senedd, yn ddealladwy, yn pryderu am y newidiadau yr ydym wedi'u gweld i wasanaethau mewn gwahanol rannau o Gymru, er gwaethaf y cyllid ychwanegol rydym yn parhau i'w ddarparu: £42 miliwn eleni a thros £200 miliwn ers dechrau Covid\-19\. Wrth inni bontio o'r cymorth brys a gynhaliodd y diwydiant trwy Covid a'i ganlyniadau, mae'n dod yn fwy amlwg bod y model gweithredu preifateiddio ar gyfer gwasanaethau bysiau wedi torri. 


Er gwaethaf yr arian ychwanegol rydym wedi'i ddarparu, rydym yn dal i wynebu cyfuniad heriol o gostau cynyddol a llai o alw, ac mae hyn wedi arwain at gwmnïau bysiau ledled Cymru yn torri'n ôl ar lwybrau ac amlder gwasanaethau. Rwy'n ddiolchgar am y ffordd gydweithredol y mae cwmniau bysiau ledled Cymru wedi gweithio gyda ni i reoli effaith yr heriau hyn, ond waeth beth fo'r arian cyhoeddus er achubiaeth economaidd a ddarparwyd ers y pandemig, os nad yw gwasanaethau'n gwneud llawer o elw neu'n gwneud colled nid oes gan gwmniau preifat unrhyw gymhelliant i barhau i'w rhedeg \- heb gymorth ychwanegol gan Lywodraeth Cymru nac awdurdodau lleol.


Yn y pen draw, mae angen diwygiad ar raddfa gyfan, cynllunio rhwydwaith, a model gweithredu sy'n rhoi teithwyr a budd y cyhoedd o flaen elw. Mae ein Papur Gwyn yn nodi ein cynllun i ddod ag awdurdodau lleol at ei gilydd ar lefel ranbarthol, ynghyd â Trafnidiaeth Cymru a Llywodraeth Cymru, i gytuno ar y math o rwydweithiau yn eu hardal.


Ond allwn ni ddim fforddio aros. Mae'r Timau Cynllunio Rhanbarthol rydym wedi'u sefydlu yn bont tuag at y model newydd hwnnw. Maent yn parhau i weithio'n gyflym ac o dan bwysau sylweddol i sefydlu pa wasanaethau sy'n hyfyw heb gymorth ariannol a blaenoriaethu'r llwybrau sydd bwysicaf i'r bobl a'r cymunedau y maent yn eu gwasanaethu.  Ni ellid gwneud hyn heb y mewnbwn a'r gefnogaeth barhaus gan y cwmniau, y Cydffederasiwn Cludiant Teithwyr Cymru a Chymdeithas Bysiau Cymru.


Mae'r dull partneriaeth hwn yn brawf bod cyfle mewn adfyd, gan alluogi'r Timau Cynllunio Rhanbarthol i wneud cynnydd sylweddol wrth adolygu ac addasu eu rhwydweithiau i adlewyrchu'n well batrymau teithio ar ôl Covid. Byddwn yn gallu cyflawni llawer mwy pan fydd dyluniad ein rhwydwaith yn gyfrifoldeb cyhoeddus yn hytrach nag ymarfer sy'n cael ei arwain gan elw, ond gall y Timau Cynllunio Rhanbarthol fod yn sail i strwythur i gytuno ar rwydwaith bysiau masnachfraint yn y dyfodol. 


Ochr yn ochr â'r Cynghorydd Andrew Morgan OBE yn ei rôl fel Arweinydd Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru a Phrif Swyddog Gweithredol Trafnidiaeth Cymru, James Price, rwy'n cyfarfod ag arweinwyr trafnidiaeth rhanbarthol i drafod y ffordd ymlaen. Rydym i gyd yn cydnabod bod angen inni weithio gyda'n gilydd yn wahanol: yn y tymor byr i leddfu'r heriau presennol sy'n wynebu'r diwydiant, ac yna y tu hwnt i hynny i ddarparu gwasanaethau bysiau i'n cymunedau sy'n addas ar gyfer y dyfodol. 


O dan ein model newydd, bydd gan lywodraeth leol rôl gryfach a gweithredol, gan weithio gyda ni'n rhanbarthol i ddatblygu cynllun clir ar gyfer y rhwydwaith yn eu hardaloedd. Byddant yn gweithio'n agos gyda Trafnidiaeth Cymru a fydd yn arwain ar gaffael y gwasanaethau hynny, gan gefnogi darparu rhwydwaith cydlynol, cyson, wedi'i gynllunio'n dda ac ystyriol o deithwyr, gyda thocynnau syml, fforddiadwy \- sy'n ddilys ar draws yr holl wasanaethau. 


Fodd bynnag, mae heriau uniongyrchol hefyd y mae'n rhaid inni eu goresgyn.  Mewn ymateb i'm her, mae Trafnidiaeth Cymru, Cydffederasiwn Cludiant Teithwyr, Cymdeithas Bysiau Cymru ac awdurdodau lleol wedi bod yn gweithio ar y cyd ar ymgyrch sy'n wynebu cwsmeriaid i annog defnydd bysiau yng Nghymru. Rwy'n falch o gadarnhau bod Yn Ôl ar y Bws bellach wedi lansio, a bydd yn ymddangos ar draws sianeli cymdeithasol, digidol a thu allan i'r cartref ledled Cymru yn yr wythnosau a'r misoedd i ddod. Mae'r ymgyrch hefyd yn ymgorffori pecyn cymorth a ddatblygwyd yn benodol fel y gall rhanddeiliaid, gan gynnwys Aelodau'r Senedd, gefnogi ac ehangu ei negeseuon allweddol. Gwn fod diddordeb yn hyn ar draws y siambr ac rwy'n annog pob Aelod i gefnogi'r ymgyrch bwysig hon yn eu hetholaethau a'u rhanbarthau eu hunain.


Yn olaf, rwy'n ymwybodol bod rhai cwmniau wedi nodi effaith 20mya fel rhan o'u cyfiawnhad dros leihau gwasanaethau.  Er ein bod yn parhau i fod yn ymrwymedig i adolygu y dystiolaeth yn ofalus o unrhyw effaith wrth i gyflymder is sefydlu ledled Cymru, rhaid i'r ateb flaenoriaethu bysiau drwy draffig \- nid bysiau cyflymach mewn ardaloedd adeiledig.


Mae lonydd bysiau pwrpasol a mesurau syml wrth oleuadau traffig ac ar gyffyrdd yn helpu i ryddhau tagfeydd a rhoi hwb ychwanegol i fysiau mewn mannau traffig prysur, gan wneud teithiau yn fwy hyfyw a dibynadwy. Maent yn chwarae rhan bwysig wrth helpu i gynnal y gwasanaethau presennol a chreu'r llwyfan ar gyfer rhwydwaith gwell a mwy deniadol yn y dyfodol. Rwyf am weld ffocws o'r newydd ar fesurau blaenoriaethu bysiau ac i gefnogi hyn rwyf wedi sicrhau bod £6 miliwn ar gael eleni, a £5 miliwn ar gael y flwyddyn nesaf i annog awdurdodau lleol i wneud cais am gyllid grant.