AlmaznayaGroza/cyrillic-language-classification huggingface dataset:
Галомічы

Гало́мічы (далямінцы, галамачы, гломачы; па-нямецку: Daleminzier, па-польску: Głomacze (Dalemińcy)) - сярэднявечнае заходнеславенскае племя, якое ўваходзіла ў племянны саюз лужыцкіх сербаў разам зь мільчанамі, сорбамі, лужычанамі, нішанамі, сусельцамі і іншымі плямёнамі. Галомічы зьяўляюцца аднымі з продкаў лужычан, славенскага народа на ўсходзе сучаснае Нямеччыны. == Расьсяленьне == У другой палове першага тысячагоддзя племя галомічаў займала землі ў міжрэччы Лабы і Мульды на поўначы ад Рудных гор на землях сучаснай Нямеччыны (зямля Саксоніі. На поўначы ад галомічаў знаходзіліся землі сусельцаў і ніжычаў, на ўсходзе за Лабай - землі мільчан і нішан, на захадзе за ракой Мульда - землі сорбаў, худзічаў і іншых плямёнаў, на поўдні ад галомічаў жылі чэхі. == Паходжаньне == Галомічы, як думаюць, адносяцца да славенскіх перасяленцаў 8 ст., якія зьявіліся ў міжрэччы Лабы і Зале, ужо занятым славенскімі плямёнамі, якія адносіліся да праска-карчацкай культуры. == Саюзы == Разам з астанімі плямёнамі міжрэчча Лабы і Зале галомічы аб’ядналіся ў саюз сорбаў. === Далямінцы === У Баварскім географе IX стагоддзя племя далямінцаў фіксуецца як Talaminsi.. Трубачоў лічыў, што назва далямінцы мае іліравенецкае паходжаньне: ад ілірыйскага Дальматэ - «авечыя (пастухі)». === Гломачы === У 10 ст. племя згадваецца ў гістарычных крыніцах пад назвай гломачы (галамачы). Чэскі вучоны Л. Нідэрле назваў прычыны такой зьмены назвы загадкавымі. Паводле мысьлі расейскага археоляга В. В. Сядова першы этнонім належыць племяні праска-карчацкага паходжаньня, а другая назва зьвязана з перасяліўшыміся пазьней славенамі русэнскай культуры. == Гісторыя == Да 10 ст. племя галомічаў было канчаткова разгромлена немцамі, сьледам за німі былі заваяваны і ўсе астанія плямёны саюза сорбаў. == Глядзіце таксама == Заходнія славяне Палабскія славяне Лужычане

Source: original
Сэрфінг

Сэрфінг (па-ангельску: surfing - сьлізгаценьне) - водны від спорту. == Гісторыя == Сэрфінг узьнік у Палінэзіі. Упершыню быў апісаны ў канцы XVIII ст. пасьля наведваньня экспэдыцыяй Дж. Кука Гавайскіх астравоў. Акрамя Гаваяў быў добра вядомы на Самоа і Тонга. Папулярызацыя сэрфінгу ў ЗША адбылася дзякуючы выдатнаму плыўцу гавайскага паходжаньня Дзюку Каханамоку (1890-1968), які распачаў катаньне на дошках па хвалях у Каліфорніі. Пасьля II Сусьветнай вайны гэты спорт разьвіваецца і ў іншых краінах сьвету. Для прыхільнікаў сэрфінгу характэрна наяўнасьць асаблівай субкультуры. == Разнавіднасьці == Цяпер сэрфінг падзяляецца на шмат розных відаў: сэрфінг на доўгай і кароткай дошках, віндсэрфінг (з выкарыстаньнем ветразя), бодысэрфінг (бяз дошкі) і г. д. == Літаратура == Беларуская энцыкляпэдыя: У 18 т. Т.14: Рэле - Слаявіна / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. - Мн.: БелЭн, 2002. - Т. 14. - 512 с. - 10 000 ас. - ISBN 985-11-0238-5 (Т. 14) == Вонкавыя спасылкі == Сэрфінг - сховішча мультымэдыйных матэрыялаў

Source: original
Пей Сю

Пей Сю (裴秀, 224 - 271) - кітайскі дзяржаўны служачы, картограф часоў дынастыі Вэй, «бацька» кітайскай традыцыйнай картаграфіі. Адным з першых стаў прымяняць каардынатную сетку (Чжунван). Яна не мае ніякага дачынення да мерыдыянаў і паралеляў, але гуляе такую ж ролю, як маштабаванне на сучасных картах. Прынцыпы, устаноўленыя Пей Сю, сталі асновай кітайскай картаграфіі да ўкаранення ў яе заходніх ідэй. == Біяграфія == Нарадзіўся ў 224 годзе. Працаваў пры двары імператара Цаа Хуаня. У 267 годзе Пей Сю быў прызначаны міністрам грамадскіх работ, яму было даручана заняцца распрацоўкай карт. у выніку ён склаў геаграфічны атлас з 18 лістоў, які атрымаў назву «Юй Гун дзі юй тую» («Адлюстраванне тэрыторый зямлі з "Дзіянь Юя“»). Памёр у 271 годзе. == Картаграфія == «Юй Гун дзі юй ту» імаверна з’яўляецца найстаражытным з вядомых у свеце рэгіянальных атласаў. У «Цзінь шу» («Кніга пра эпас Цзінь») прыведзена прадмова Пей Сю да дадзенай працы. Пей Сю адносіў паходжанне карт да глыбокай старажытнасці, паказваючы, што пры дынастыях Ся, Шан і Чжоу меліся спецыяльныя службовыя асобы, якія займаліся іх складаннем. Да часу Пей Сю, па яго заўвазе, з усіх старых карт захаваліся толькі карты эпохі Усходняя Хань, аднак «ні адна з іх не выкарыстоўвае градуяваны маштаб і ні адна з іх не пабудавана на прамавугольнай сетцы». Згодна з Пей Сю, пры стварэнні карт варта кіравацца «шасцю метадамі» (лю ці): 1) фэнь люй («градуяваныя ўзоры» - ужыванне градуяваных падзелаў для вызначэння маштабу карты; 2) чжуньван («папярочнае і падоўжнае») - выкарыстанне прамавугольнай сеткі для адлюстравання правільных адносін паміж рознымі часткамі карты; 3) даачы («вымярэнне шляху ў лі») - разлік даўжыні, якую нельга наўпрост вымераць, як даўжыню гіпатэнузы прастакутнага трыкутніка, катэты якога вымяраюцца пакрокавым спосабам; 4)гаа ся («верхняе і ніжняе»), 5)фан се («прамавугольнае і касое»), 6) юй чжы («абыходнае і прамое») - пасля даследавання на мясцовасці асаблівасцяў ландшафту варта пазначаць іх на карце велічынямі вышынь і нізін, прамымі і вострымі кутамі, крывымі і прамымі лініямі. Пасля атласа Пей Сю склаў на шоўку вялікую карту Кітая такіх памераў, што аднаму чалавеку было не пад сілу нават яе разгарнуць. Пасля для зручнасці ён зрабіў яе паменшаную копію ў маштабе каля 1: 1800000. Ніводная з яго карт не захавалася. == Літаратура == Nelson H. Maps from Old Cathay (Two Millennia of Chinese cartography) // Geogr. Mag., 1975, vol. 47, p. 702-711

Source: original
Павук-серабранка

Павук-серабранка, вадзяны павук (Argyroneta aquatica) - адзіны від членістаногіх сямейства Cybaeidae; адзіны прадстаўнік атраду павукоў, які жыве ў прэснай вадзе. == Апісанне == Даўжыня цела самца 15-20 мм, самкі - 12 мм. Галавагрудзі чырванавата-бурыя, брушка пакрыта аксаміцістымі валасінкамі. Пры апусканні вадзянога павука ў ваду на валасінках ўтрымліваецца паветра (з-за чаго цела павука здаецца серабрыстым), паветра служыць павуку для дыхання (у вадзянога павука скурнае дыханне пераважае над лёгачным). == Пашырэнне == Вадзяны павук шырока распаўсюджаны ў Еўропе, у т.л. на Беларусі сустракаецца па ўсёй тэрыторыі. Жыве ў стаячых або з павольнай плынню вадаёмах, багатых расліннасцю. == Асаблівасці біялогіі == Сілкуецца рачкамі, лічынкамі насякомых. Будуе падводнае шчыльнае гняздо ў выглядзе каўпака, які запаўняе паветрам, прынесеным на целе; купал утрымліваецца пад вадой павуціннем, якім павук прымацоўвае яго да расліннасці. Гняздо - месца паглынання здабычы і размнажэння; самка змяшчае ў купал кокан з яйкамі і ахоўвае яго да выхаду павучанят. == Літаратура == Павук-серабранка // Энцыклапедыя прыроды Беларусі. У 5-і т. Т. 4. Недалька - Стаўраліт / Рэдкал. І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш. - Мн.: БелСЭ імя Петруся Броўкі, 1985. - 599 с., іл. - 10 000 экз.

Source: original
Гідронім

Гідро́німы (ад па-старажытнагрэцку: ὕδωρ - вада + ὄνομα - імя) - адна з клясаў тапонімаў - назвы водных аб’ектаў (рэк, азёраў, мораў, заліваў, праліваў, каналаў і г.п.). Вывучэньне гідронімаў займаецца навука гідратапані́міка. Назвы водных аб’ектаў захоўваюцца на працягу стагодзьдзяў і тысячагодзьдзяў, таму гідронімы маюць вельмі высокую лінгва-гістарычную каштоўнасьць. Аналіз гідронімаў дазваляе прасачыць этнічныя і міграцыйныя працэсы на прылеглай тэрыторыі, шляхі засяленьня і напрамкі міграцыі народаў, выявіць кантакты і сыстэмныя сувязі паміж рознымі этнасамі і гістарычную зьмену аднаго этнасу іншым, узнавіць геаграфічныя ўмовы мясцовасьці, гістарычныя падзеі. == Разнавіднасьці == Адрозьніваюць пелагонімы (назвы мораў), лімнонімы (назвы азёраў, вадаёмаў), патамонімы (назвы рэк), гелонімы (назвы балот, забалочаных месцаў). == Асаблівасьці == У гідронімах устойліва захоўваюцца архаізмы і дыялектызмы, яны часта усходзяць да моваў-субстратаў народаў, якія жылі на дадзенай тэрыторыі ў мінулым, што дазваляе выкарыстоўваць іх для вызначэньня межаў расьсяленьня этнічных супольнасьцяў (напрыклад, славян у Эўропе ці фіна-вугорскіх народаў у Эўрапейскай частцы Расеі). == Глядзіце таксама == Тапонім Тапаніміка

Source: original
Рыга Мастэрс (снукер)

Рыга Мастэрс (англ.: Riga Masters; да 2016 года: Адкрыты чэмпіянат Рыгі (англ.: Riga Open)) - прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры. Быў заснаваны ў 2014 годзе і два гады праходзіў у рамках нізкарэйтынгавай серыі Players Tour Championship, а ў 2016 годзе атрымаў статус рэйтынгавага турніру. Турнір праходзіць на Арэне Рыга ў Рызе, Латвія. Прызавы фонд спаборніцтва 2018 года склаў £259,000. У 2018 годзе турнір праходзіў на працягу трох дзён у канцы чэрвеня, а ў нядзелю былі згуляныя чвэрцьфіналы, паўфіналы і фінальны паядынак спаборніцтва. Фармат Рыга Мастэрс 2018 года ўключаў у сябе адзін кваліфікацыйны раўнд, які праходзіў у Вялікабрытаніі на працягу чатырох дзён за некалькі тыдняў да пачатку асноўнай стадыі і ў якім прымалі ўдзел 128 снукерыстаў. У асноўную стадыю патрапілі 64 пераможцы кваліфікацыйнага раўнда, якія гулялі на выбыванне, пачынаючы з 1/32 фіналу. Ніл Робертсан з'яўляецца двухразовым пераможцам турніру, выйграўшы тытулы ў 2016 і 2018 гадах. == Найбольшая колькасць выйграных тытулаў 2, Ніл Робертсан (2016, 2018). Найбольшая колькасць фіналаў 2, Ніл Робертсан (2016, 2018). Найбольшая колькасць паўфіналаў 2, Бары Хокінс (2014, 2015), Марк Уільямс (2016, 2017), Ніл Робертсан (2016, 2018), Стывен Магуайр (2017, 2018). Найбольшая колькасць чвэрцьфіналаў 3, Энтані Мак-Гіл (2014, 2016, 2017). Найбольшая колькасць выхыдаў у 1/8 фіналу 4, Марк Уільямс (2014, 2015, 2016, 2017). Найбольшая колькасць выхыдаў у 1/16 фіналу 5 (усе розыгрышы), Марк Уільямс.

Source: original
Абражанне маястату

Абражанне маястату (ображанье маестату; ад majestas - вялікасць, гонар) - юрыдычны тэрмін часоў ВКЛ, які азначаў замах на дзяржаўную ўладу; у шырокім сэнсе слова - дзяржаўная здрада, замах на гонар і годнасць гаспадара (вялікага князя), распаўсюджанне лжывых, ганебных чутак пра яго. Лічылася цяжкім крымінальным злачынствам, якое ў адпаведнасці з артыкуламі Статута Вялікага княства Літоўскага 1588 г. каралася смерцю. Ад крымінальнай адказнасці вызваляліся асобы, што зрабілі гэта «з глупства або шаленства». == Літаратура == Абражанне маястату // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі: У 6 тамах / Беларуская энцыклапедыя; Рэдкалегія: М. В. Біч [і іншыя]. Том 1: А - Беліца. - Мн.: Беларуская энцыклапедыя імя Петруся Броўкі, 1993. - С. 17.

Source: original
Анатоль Мітрафанавіч Мазурэнка

Анатоль Мітрафанавіч Мазурэ́нка (21 сакавіка 1940, Гарадок, Буда-Кашалёўскі раён - 30 сакавіка 1994) - вучоны ў галіне фізікі цвёрдага цела. Доктар тэхнічных навук (1984), прафесар (1987). Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі Рэспублікі Беларусь (1992). == Біяграфія == А. М. Мазурэнка нарадзіўся ў пасёлку Гарадок, Буда-Кашалёўскага раёна Гомельскай вобласці Беларусі. У 1961 годзе скончыў Гомельскі педагагічны інстытут. З 1963 г. у Інстытуце фізікі цвёрдага цела АН БССР (сучасны Аб’яднаны інстытут фізікі цвёрдага цела і паўправаднікоў НАН Беларусі). Займаў пасаду загадчыка Лабараторыі сінтэзу звышцвёрдых матэрыялаў. == Навуковая дзейнасць == Навуковыя працы па фізіцы і тэхніцы высокага ціску. Займаўся даследаваннямі фазавых пераўтварэнняў у нітрыдзе бору і вугляродзе, сінтэзе звышцвёрдых полікрышталічных матэрыялаў. Сярод апублікаванага: Алмазообразование и взаимодействие в системе углерод-бор при высоком давлении и температуре (в соавторстве) // Неорганические материалы, 1995, т. 31, No 1. == Узнагароды == Дзяржаўная прэмія Рэспублікі Беларусь у галіне навукі і тэхнікі (1992) - за распрацоўку навуковых асноў сінтэзу звышцвёрдых інструментальных матэрыялаў, разам з калектывам аўтараў. == Літаратура == Гатальскі Г. В. Мазурэнка Анатоль Мітрафанавіч // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 9: Кулібін - Малаіта / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. - Мн. : БелЭн, 1999. - Т. 9. - С. 512. - 10 000 экз. - ISBN 985-11-0035-8. - ISBN 985-11-0155-9 (т. 9). == Спасылкі == 21 марта: этот день в истории (руск.)

Source: original
Рыгор Рыгоравіч Бысюк

Рыгор Рыгоравіч Бысюк (нар. 29 кастрычніка 1954, в. Неплі, Брэсцкі раён, Брэсцкая вобласць) - беларускі дзяржаўны дзеяч. == Біяграфія == Нарадзіўся 29 кастрычніка 1954 года ў вёсцы Неплі Брэсцкага раёна Брэсцкай вобласці. Скончыў Брэсцкі педагагічны інстытут імя А. С. Пушкіна, Мінскую вышэйшую партыйную школу, Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь. Працоўную дзейнасць пачаў сакратаром камсамольскай арганізацыі Брэсцкага музычнага вучылішча. Працаваў сакратаром камсамольскай арганізацыі цэха Брэсцкага электрамеханічнага завода, інструктарам арганізацыйнага аддзела Брэсцкага гарадскога камітэта камсамола, сакратаром камітэта камсамола Брэсцкага ордэна Працоўнага Чырвонага Сцяга панчошнага камбіната імя 50-годдзя СССР, першым сакратаром Маскоўскага раённага камітэта ЛКСМБ г. Брэста, загадчыкам аддзела прапаганды і агітацыі Маскоўскага раённага камітэта КПБ г. Брэста, намеснікам старшыні Брэсцкага гарвыканкама, начальнікам упраўлення культуры Брэсцкага аблвыканкама. Дырэктар дзяржаўнай установы «Мемарыяльны комплекс "Брэсцкая крэпасць-герой“». == Узнагароды == Ордэн Дружбы (Расія, 2021) == Спасылкі == На Вікісховішчы пакуль няма медыяфайлаў па тэме, але Вы можаце загрузіць іх Старонка на сайце Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь Архівавана 12 кастрычніка 2017.

Source: original
Панамерыканская шаша

Панамерыка́нская шаша́ (назвы на іншых мовах глядзі ніжэй) - сетка дарог у Амерыцы, сумарная працягласць якіх складае 48 тыс. км. Калі не ўлічваць 87-кіламятровы Дар’енскі прабел, які размяшчаецца ў джунглях, на мяжы Панамы і Калумбіі, тая Панамерыканская шаша аб'ядноўвае нацыянальныя сеткі дарог кантынентальных дзяржаў Амерыкі ў адзіную сістэму. Паводле Кнігі рэкордаў Гінэса Панамерыканская шаша - самая доўгая аўтамабільная траса ў свеце, аднак на стандартных транспартных сродках праехаць праз Дар'енскі прабел паміж Цэнтральнай і Паўднёвай Амерыкай немагчыма. == Краіны == Панамерыканская шаша праходзіць па тэрыторыі 15 краін: Канада (неафіцыйна) Злучаныя Штаты Амерыкі (неафіцыйна) Мексіка Гватэмала Сальвадор Гандурас Нікарагуа Коста-Рыка Панама Калумбія Эквадор Перу Чылі Аргенціна Важныя адгалінаванні таксама размяшчаюцца ў Балівіі, Бразіліі, Парагваі, Уругваі і Венесуэле. == Назва == англ.: Pan-American Highway ісп.: Carretera Panamericana, Autopista Panamericana або Vía Panamericana парт.: Estrada Panamericana ням.: Panamerikanische Straße нідэрл.: Pan-Amerikaanse Snelweg фр.: Autoroute Panaméricaine італ.: Autostrada Panamericana == Гл. таксама == Мост дзвюх Амерык == Спасылкі == Панамерыканская шаша ў ВСЭ(недаступная спасылка) Pan-American Highway - MSN Encarta Архівавана 13 мая 2008. Google Books - Mexico and the United States, Авторы: Lee Stacy

Source: original
Нанаэтыка

Нанаэтыка ці этыка нанатэхналогій - гэта вобласць прыкладной этыкі, якая вывучае маральныя, прававыя і сацыяльныя пытанні, звязаныя з развіццём і прымяненнем нанатэхналогій. Нанаэтыка ўзнікла на скрыжаванні філасофіі навукі, біяэтыкі, тэхналогіі і права ў пачатку XXI стагоддзя на фоне імклівага росту даследаванняў у галіне нананавук. Асноўныя тэмы нанаэтыкі ўключаюць: бяспека нанаматэрыялаў ваеннае прымяненне нанатэхналогій патэнцыйныя рызыкі для здароўя і навакольнага асяроддзя узмацненне фізічных і кагнітыўных здольнасцей чалавека, справядлівасць у доступе да нанатэхналогій стварэнне новых форм жыцця з выкарыстаннем нанаструктур самаўзнаўляльныя нанамашыны, і іх выкарыстанне для назірання, маніторынгу і адсочвання (пытанні прыватнасці людзей) Адмысловая ўвага ў межах нанаэтыкі надаецца пытанням доўгатэрміновых наступстваў: з-за малых памераў і высокай актыўнасці наначасціны могуць валодаць унікальнымі ўласцівасцямі, не характэрнымі для макраскапічных матэрыялаў. Адной з цэнтральных задач нанаэтыкі з'яўляецца распрацоўка прынцыпаў рэгулявання даследаванняў і прымянення нанатэхналогій да з'яўлення маштабных негатыўных наступстваў. Гэта ўключае папярэднюю ацэнку рызык, укараненне механізмаў грамадскага кантролю і забеспячэнне адкрытага дыялогу паміж навукоўцамі, дзяржавай і грамадствам. Нанаэтыка разглядаецца як частка шырэйшай вобласці этыкі тэхналогій і мае важную ролю ў фармаванні адказнага падыходу да інавацый. Акадэмічныя працы па этыцы нанатэхналогій можна знайсці ў часопісе Nanoethics. == Літаратура == Commission recommendation on A code of conduct for responsible nanosciences and nanotechnologies research & Council conclusions on Responsible nanosciences and nanotechnologies research

Source: original
Яўген Юр’евіч Кісялёў

Яўген Кісялёў (нар. 27 лютага 1993, Бабруйск) - беларускі футбаліст, абаронца клуба «Горкі». == Клубная кар’ера == Выхаванец бабруйскай ДЮСШ, з 2010 года выступаў за дубль «Белшыны». 27 ліпеня 2013 года дэбютаваў у асноўнай камандзе бабруйчан, выйшаўшы на замену ў матчы Кубка Беларусі супраць «Смалявічаў-СТІ» (3:1). Першую палову сезону 2014 правёў у светлагорскім «Хіміку». У ліпені 2014 года вярнуўся ў «Белшыну». У другой палове сезону 2014 стаў з’яўляцца ў асноўным складзе «Белшыны», звычайна выходзячы на замену. З красавіка 2015 года выступаў за «Оршу». У жніўні таго ж года зноў стаў іграком «Хіміка», пакінуў каманду ў ліпені 2016 года. У пачатку 2018 года далучыўся да клуба Другой лігі «Горкі».

Source: original
Дзюкэндо

Дзюкэндо (铳 剣 道) - Японскае мастацтва штыкавога бою. Распрацавана пасля заканчэння Другой сусветнай вайны для таго, каб дазволіць жадаючым навучацца ваеннаму штыкавому бою і працягваць трэніроўкі ўжо ў выглядзе звычайнага спорту. Новы від спорту быў заснаваны ў Toyama Military Academy (Rikugun Toyama Gakko). Нацыянальная Асацыяцыя Дзюкэндо сфармавалася ў 1955 годзе. Сучаснае дзюкэндо выкарыстоўвае «мокудзё» (mokujyo), драўляную копію вінтоўкі з прымацаваным затупленным штыком на канцы. Як і многія іншыя сучасныя японскія баявыя віды спорту, дзюкэндо ўключае ў сябе шмат асаблівых ката для заняткаў у адзіночку. Таксама праводзяцца спартыўныя паядынкі і агульнаяпонскія спаборніцтвы па іх. Удзельнікі спаборніцтваў выкарыстоўваюць трохі змененую абарону кэндо. У адрозненне ад большасці іншых баявых японскіх відаў спорту, дзюкэндо вельмі рэдкі, але ўсё ж вядомы від спорту ў японскіх сярэдніх школах. У свядомасці многіх японцаў ён усё яшчэ не разглядаецца як сапраўдны спорт. У адрозненне ад кэндо або кюдо, многія ўдзельнікі Другой сусветнай вайны маюць рэальны вопыт выкарыстання гэтых тэхнік у баі, што стварае негатыўны вобраз для многіх японцаў. == Гл. таксама == Сокэ Кубота Такаюкі Кёсі Куратомі Сіхан Вядзернікаў Сэнсэй Вядзернікава Gosoku Ryu INTERNATIONAL KARATE ASSOCIATION Куботан Black Belt Nisei Week Хацімакі

Source: original
Баранавіцкія бурмістры

Баранавіцкія бурмістры: == За польскім часам (1919-1939) == Вацлаў Тэраевіч (21 красавіка 1919) - прызначыў палкоўнік Віленскага палка Борунчак Вацлаў Тэраевіч (11 лістапада 1919) - гарадзкая рада абрала магістрат і бурмістра Еўгеніуш Дэмбінскі-Пюро (красавік 1926) Конрад Мацкевіч (красавік 1929 - 10 кастрычніка 1930; адмовіўся ад пасады ў сувязі з сусьветным крызісам) Віньнікаў (10.10.1930 - сьнежань 1931); намесьнік бурмістра, выконваў абавязкі ў сувязі з адстаўкай Мацкевіча Стэфан Сенькоўскі (сьнежань 1931 - люты 1932) Максымільян Ярмульскі (жнівень 1932 - чэрвень 1934) Людвік Вольнік (ліпень 1934) == За нямецкай акупацыяй (1941-1944) == Віктар Войтэнка Юры Сабалеўскі

Source: original
Старапрылуцкі палац

Старапрылуцкі палац - знаходзіцца ў вёсцы Старая Прылука Ліпавецкага раёну ва Ўкраіне. Аляксандар Барэцкі ў XVII стагодзьдзі пабудаваў у вёсцы палац, капліцу ды заклаў парк. У другой палове 19 стагодзьдзя палац быў перабудаваны Чэславам Здэхоўскім. Апошні ўладар Сяргей Мэрынг таксама перабудоўваў і аднаўляў палац. Цяпер ўжо невядома якім быў першапачатковы выгляд палацу, як і не вядома што зьмянялі Здэхоўскі ды Мэрынг. Палац аздаблялі карціны старых нямецкай і гішпанскай школаў маляроў, а таксама работы Сьцімлера, Гротгера. Выстаўленыя на продаж сынам Здэхоўскага карціны ацэньваліся ў 100 000 срэбраных рублёў. Частка галерэі трапіла ў рукі царскага ўраду. Цяпер ў палацы месьціцца Старапрылуцкая спэцыялізаваная агульнаадукацыйная школа-інтэрнат. == Галерэя == . == Вонкавыя спасылкі == Przyłuka // Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. Tom IX: Poźajście - Ruksze. - Warszawa, 1888. - S. 217

Source: original
Велабол

Велабол - спартыўная камандная гульня ў мяч на веласіпедах. Гуляюць 2 каманды па 2 чалавекі ў кожнай. Задача спартсменаў - накіраваць мяч у вароты суперніка пярэднім або заднім колам веласіпеда, тулавам або галавой. Праводзіцца на земляной, асфальтавай або драўлянай пляцоўцы. == Гісторыя == Гульня ўзнікла ў канцы 19-га стагоддзя ў ЗША, бацькам гульні лічыцца вядомы ў тыя часы веласіпедыст Нік Каўфман. 14 верасня 1883 г. разам з Джонам Ферлі на суд грамадскасці Рочэстэра, вядомыя амерыканскія веласіпедысты паказалі гульню на веласіпедах з мячом. У Амерыцы гэты від спорту сярод веласіпедыстаў хутка стаў папулярным і неўзабаве трапіў у Еўропу. Адрозніваюць 3 віды велабола: 2 гульцы ў камандзе на гульнявым полі памерам 11 × 14 м 5 гульцоў у камандзе на поле з памерам гандбольнай пляцоўкі 6 гульцоў у камандзе з футбольным мячом, на адкрытым паветры Па ініцыятыве германскага саюза веласіпедыстаў ў 1930 годзе быў праведзены першы чэмпіянат свету (па 2 чалавекі ў камандзе). У цяперашні час гэты від велабола з'яўляецца самым папулярным.

Source: original
Геаграфічны цэнтр Еўропы

Пастаянная спрэчка на тэму геаграфі́чнага цэ́нтра Еўро́пы пачалася ў XVIII стагоддзі і працягваецца да сёння. Розныя погляды асноўваюцца на вылічэннях, якія залежаць ад межаў (найдалей пакладзеных пунктаў Еўропы) і на розных спосабах вылічэння канчатковых вынікаў. Так, у 1775 годзе польскі каралеўскі картограф і астраном Шыман Саберайскі вызначыў месца, дзе перасякаюцца лініі, што звязваюць самыя далёкія пункты Еўропы. Згодна з яго вылічэннямі, цэнтр Еўропы знаходзіцца ў мясцовасці Сухаволя (Польшча). З гэтай нагоды там усталяваны памятны камень. Паводле разлікаў Французскага нацыянальнага геаграфічнага інстытута, зробленых у 1989 годзе, на поўнач ад Вільні, недалёка ад вёскі Пурнушкес, знаходзіцца пункт, ад якога роўная колькасць кіламетраў аддзяляе любую ўскраіну Старога Свету. 1 мая 2004 года, у гонар уступлення Літвы ў ЕС, ля шашы Вільня - Малетай быў адкрыты манумент работы скульптара Гедзімінаса Якубоніса - калона з белага мармуру, увянчаная каронай з залатымі пяціканцовымі зоркамі. У 2000 беларускія навукоўцы і супрацоўнікі РУП «Белкосмааэрагеадэзія» абнародавалі разлікі, паводле якіх геаграфічны цэнтр Еўропы размешчаны ў Віцебскай вобласці, паблізу возера Шо, умоўны пункт - ля берага возера Івесь у аднайменным пасёлку. Для разлікаў выкарыстоўвалася камп’ютарная праграма, якую адмыслова распрацавалі. Еўропу прынялі за адзінае цэлае, уключыўшы акваторыі Белага і Балтыйскага мораў, Вялікабрытанію, Ірландыю і іншыя астраўныя землі. Атрыманую ў выніку прастору пакрылі інтэгральнай сеткай і па ёй вылічылі цэнтральны пункт. У 2008 г. сталі вядомыя паўторныя разлікі, паводле іх цэнтр Еўропы знаходзіцца на 55º30' пн.ш. і 28º48' у.д. у горадзе Полацку. Памятны знак «Геаграфічны цэнтр Еўропы» адкрыўся ў Полацку 30 мая 2008 года. == Спасылкі == На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Геаграфічны цэнтр Еўропы Матрыца цэнтра Еўропы(недаступная спасылка) Як у Полацку знайшлі цэнтр Еўропы(недаступная спасылка)

Source: original