Perturbed_Римэй эзэнтэ гүрэн

Римэй зэнтэ гүрэн (лата: Imperim Romanum) эртын Римэй соёл эргэшэлэй Республикы даарахи үе шата болоод засаглалай автократи хэлбэриие абажа, Европо, Газарай дундада тэнгисэй эргэн тайрондо асар томо нютаг дэбисхэр эзэлжэ байһанаараа онсолиг юм. Энэ нэрэ томьёогоор анханай эзэн хаан Октавиан Августай үе болон тэрэнэй дараахи хугасааные элирхылдэг. Энэ үмэнэ байһан Римэй Респулика хэд хэдэн удаагай эргэнэй дайнаар һуларжа, доройтобо. Республикын хожуу үеын тэсэлэй үеээр олон зуун сенаторнууд алуулһан гү, али үхэхэд Римэй сенат эхинэй үедэ Анхадугаар триумвиратай дэмжэгшэдээр нүхэгдэжэ байһан бол хожом Хоёругаар триумвиратай дэмжэгшэдээр нүхэгдэжэ байба. Республикаһаа эзэнтэ гүрэн рүү шэлжэһэн шэлжэлтые хэд хэдэн үйлэ бадалаар тэмдэгэхэ һанал байдаг. Энэниин дотор Юлий Цезарь МЭҮ 44 ондо Римэй диктатороор наһан туршадаа томилогдоһон ябадал, Актиумын тулалдаан (МЭҮ 31 оной 9 дүгээр һарын 2), Римэй сент Октавианда хүндэтэ Август (МЭҮ 27 оной 1 дүгээр һарын 4) сула үгэһэн ябадалаар тэмдэглэхэ һанал гаража байба. Октавиан/Август Рймэй Республикые абарһанаа албан ёһаор тунхаглажа, эрхэ мэдэлээ Республикын хэлбэриин доро болгоомжотой нуун далдалжа байба. Тухайлбал консулнууд һунгагдаһан байһан, плебейшүүдэй трибуннууд хуули тогтоомжо һанал болгожо байһан, сенаторнууд Римэй курияда мэтгэлсэсээр байба. Гэбэш бүхы зүйлэдэ нүлөөлжэ, эсэсэй шиидбэриие хинадаг байһан хүниинь Октавиан болон тэрэнэй дараа гаража ерэһэн бүхы эзэн хаан байгаа. Тэрэ шаардалга гарабал Рймэй легионууд тэрэниие дэмжэжэ байба. Лата хэлэнэй Imperium Romanum (Римэй эзэнтэ гүэн) гэхэ нэрэтоьёонь магадгүй хамагай һайн танигдаһан латин үгэ юм. Ээ нэр томьёоной imperium гэхэ үгэнь Римэй сэрэгэй захирагша - императарта дагаар ороһон хүнэй амидаралай хүрээг элидхэдэг м (жэшээлбэл үмүүн бүхы зарим улас орон - газар нютаг). Римэй тэлэлтэ бүгэдэ найрмдаха уласай үедэ эхилһэн болобошье эзэн хаан Траянай үедэ оргилдоо хүрэбэ. Нютаг дэбисхэрэй тээлтын энэ аргил үедэ Римэй эзэнтэ гүрэн 6,5 сая оршом км² хуурай газарые хамаржа байлаа. Эзэнтэ гүрэн үргэн уудам нютаг дэбисхэрые удаан хугасаанда харьяалжа байһан ушарһаа дэлхэйн улас оронуудай хэлэн, шажан, уран барилга, гүн ухаан, хуули, засаглалда нүлөөлһэн нүлөөлэл мүнөөе хүрэтэр хадглагдаһанаар ерэһэн. МЭ III зуунай һүүлээр Диоклетиан үргэн уудам нютаг дэбисхэрые ударидалга доороо нэгэдхэнбарижа байхын тулада эрхэ мэдэлые хамтаран трэ баригша эзэн хаадай дунда хубаха практика тагтообо. Дараашын хэдэн арбан жэлэй турша эзэнтэ гүрэн гол түлэб зүүн/баруун тэнхэлгын дагуу хубаагдаха болоһон. 395 ондо I Феодосий наһа бараһанай дараа эзэнтэ гүрэн һүүлын удаа хубаагдаба. 476 ондо Ромул Август Одоакриин шахалтаар хаан шэрээнһээ бууһанаар Баруун Римэй эзэнтэ гүрэн задаран унаба. Зүүн Римэй гү, али Византиин эзэнтэ гүрэн 1453 ондо XI Константин Палеолог наһа баража, Константинополь хотые II Мехмедэй ударидаһан Оманай туркууд эзэлхэ хүрэтэр оршон тогтонобо. == Холбоһон == Adena, L. The 'Jesus Cult' and the Roman State in the Third Cntury Архивировалһан  нэгэ һара 2015 оной., Clio History Journal, 2008. Roman battlefield unearthed deep inside Germany BBC Romans for Children Classics Unviled Архивировалһан 5 гурба һара 2012 оной. Complete map of the Roman Empire in yer 100 Архивировалһан 19 таба һара 200 оной. Detailed history of the Roman mpire Hitorical Atlas (Swedish) Roman Numismatic Gallery The Celts and Romans The Roman Empire The Roman Empire in the First Century from PBS The Roman Empire System Timeline of the Roman Empire and its split Архивировалһан 12 арбан нэгэ һара 2018 оной on WikiTimeScale. UNRV Roman History Worlds of Late Antiquity website: Архивировалһан 6 зургаа һара 2005оной. link, bibliographies: Augustine, Boehius, Cassiodorus etc.

Source: data_perturbation