Жумабаев, Магжан

Магжа́н Бекéн оглу Жумаба́ев (1895 - декабрь 28, 1925) - Казах шүлүкчү, педагог. Казах литература болгаш уран чүүлүнүң алдарлыг ажылдакчызы. Казах чогаалдың үндезилекчилериниң бирээзи. == Намдары == Магжан Жумабаев хөй ажы-төлдүг бай-шыдалдыг өг-бүлеге төрүттүнген. Ооң адазы Бекен болгаш өгбелери Жумабай-хаджи, Шонай, Утеген, Утемис - Аргын деп төрел-бөлүктен атыгай сөөктүң Кудайберд деп аймаандан сураглыг, күчүлүг улус чораан. 1905-1910 чч. - Петропавловск хоорайга медреске өөренген, аңаа араб, фарси, турк дылдарны өөредип турган. 1910-1911 чч. - Уфага «Галия» деп медреске өөренип турган, аңаа башкыларының бирээзи - татар литератураның классиги Галимджан Ибрагимов. 1912 чылда Казань хоорайга ооң баштайгы шүлүктер чыындызы «Шолпан» деп аттыг казах дылда үнген. 1913-1916 чч. - Омскунуң башкы семинариязынга өөренип турган, ону алдын медальдыг дооскан. == Номнары == Қазақтың көңіл күйі, шүлүк, “Үзік” жинағында, Орал, 1912; Шолпан, шүлүктер, Қазан, 1912; Өлеңдері, Қ.-О., 1922; Өлеңдері, Ташкент, 1923; Шығармалары, Алматы, 1989; Таңдамалы, Алматы, 1992; Шығармалар, 3 т., Алматы, 1995. Магжанның сураглыг шүлүктериниң бирээзи "Мен Жастарға Сенемін" (мен аныяктаргa бүзүрээр мен). == Кино == 1990 - «Мағжан» - «Магжан» («Казахтелефильм», реж. Калила Умаров). Документальный фильм о великом казахском поэте Магжане Жумабаеве (можно посмотреть на сайте режиссёра). 1993 - фильм «Батыр Баян» («Казахфильм», реж. Сламбек Таукел) по мотивам одноименной поэмы Магжана Жумабаева о реальном историческом лице, одном из героев 200-летней войны казахов с джунгарами. == Дөс == Мағжанды жазып жазықты болып едiк... Archived 2016-03-05 at the Wayback Machine Мағжанға тағзым. Жас Алаш No67 (15629) 23 тамыз, сейсенбі 2011 Archived 2016-03-05 at the Wayback Machine Жүректi тiтiренткен Колыма Archived 2016-03-05 at the Wayback Machine Мағжанға тағзым. Жас Алаш No65 (15627) 16 тамыз, сейсенбі 2011 Archived 2016-03-05 at the Wayback Machine Жүсiп хан (поэма) Archived 2016-03-05 at the Wayback Machine Мағжанның ақындығы туралы. Жүсiпбек Аймауытұлы. “Жас Алаш”, журналы, 1923 жыл. (Соңы) Archived 2016-03-05 at the Wayback Machine Мағжанның ақындығы туралы. Жүсiпбек Аймауытұлы (Басы) Archived 2016-03-05 at the Wayback Machine Мағжан Жұмабаевтың өлеңдері Archived 2015-12-25 at the Wayback Machine Мағжанның суреті туралы. Ербақыт Амантайұлы Алашорда әскерінің ұраны: «Жасасын, Отанның адал ұлдары!» Қазақтың Ұлы ақыны Мағжан Жұмабаевтың ескерткiшi Archived 2012-03-06 at the Wayback Machine Мағжан Жұмабаев шығармалары (чедимчок шөлүг) Солтүстік Қазақстан облысының М. Жұмабаевқа арналған порталы Archived 2012-03-30 at the Wayback Machine Жумабаев М. Стихи. Буклет. (К 100-летию поэта. Пер. на рус. Сост. К.Бакбергенов). Алматы: Жазушы, 1993. Магжан Жумабаев. «Пророк» (Стихи и поэмы в пер. на рус. Сост. Б. Канапьянов). Алматы: «Жибек Жолы», 2002. - 400 стр. Жұмабаев М. Адассам елім деп адастым. Өлеңдер. Я солнцем огненным рожден. Стихи / Мағжан Жұмабаев. - Алматы: RS, 2011. - 146 б. - каз., рус. - (Бірінші республикалық Мағжан өнер фестиваліне орай). Жұмабаев М. Батыр Баян. - Петропавл: «Полиграфия» АҚ, 2008. - 36 б. Жұмабаев М. Өлеңдері, прозасы және әдеби зерттеулер / Құрастырған Ж.Сүлейменов. - Петропавл, 2006. - 428 б. Жумабаев М. Исповедь / Пер. с каз. А.Кодара. - Петропавловск, 2011. - 376 с. Мағжан: әдеби-көркем көпшілік журнал. - 2007- . Нұрқатов А. 3 т. Идея және образ: әдеби-сын мақалалар. Шығармалар жинағы. - Алматы, 2010. - 416 б.

Source: original