AlmaznayaGroza/cyrillic-language-classification huggingface dataset:
Гадуні

Гаду́ні (трансліт.: Haduni, руск.: Годуни) - вёска ў Акцябрскім раёне Гомельскай вобласці. Уваходзіць у склад Любанскага сельсавета. === Размяшчэнне === У 15 км на ўсход ад гарадскога пасёлка Акцябрскі, 245 км ад Гомеля, 19 км ад чыгуначнай станцыі Рабкор, размешчанай на чыгунцы Бабруйск - Рабкор, адгалінаванні лініі Асіповічы - Жлобін. === Гідраграфія === За 2,5 км на паўднёвы захад ад вёскі знаходзіцца выток ракі Ветка. == Транспартная сетка == Транспартныя сувязі па прасёлкавай, затым аўтамабільнай дарозе Акцябрскі - Азарычы. == Інфармацыя == Планіроўка складаецца з кароткай просталінейнай вуліцы, арыентаванай з паўднёвага ўсходу на паўночны захад, да якой з поўначы далучаюцца 2 кароткія просталінейныя вуліцы. Забудова драўляная, сядзібнага тыпу. У складзе сельскагаспадарчага ААТ «Бумажкова-Агра» з цэнтрам у Любані, малочнатаварная ферма. Крама. == Гісторыя == Вядомая па пісьмовых крыніцах з XVIII стагоддзя як паселішча ў Мінскім ваяводстве Вялікага княства Літоўскага. У 1775 годзе кароль Станіслаў Аўгуст падараваў вёску абознаму літоўскаму М. С. Лапату. Пасля другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793 год) у складзе Расійскай імперыі. У XIX ст. ў маёнтку Качай-Балота, сумесным уладанні Веры Анненкавай і Мікалая Бухарына. Пазначана на карце 1866 года, якая выкарыстоўвалася Заходняй меліярацыйнай экспедыцыяй, што працавала ў гэтым раёне ў 1890-я гады. У 1879 годзе згадваецца ў ліку паселішчаў Чэрнінскага царкоўнага прыходу. У 1908 годзе ў Чэрнінскай воласці Бабруйскага павета Мінскай губерні. У 1922 годзе ў наёмнай хаце адкрыта школа. У 1930 годзе арганізаваны калгас. Падчас Вялікай Айчыннай вайны нямецкія акупанты ў красавіку 1942 года цалкам спалілі вёску і забілі 48 жыхароў. Напачатку снежня 1943 года, пасля пасоўвання савецкіх войскаў да Акцябрскай партызанскай зоны, тут, паблізу ад вёсак Майсееўка, Гадуні і Любань, з 28 лістапада да 21 снежня 1943 года існаваў прарыў у абароне нямецкіх войскаў (каля 10 км), вядомы як «Рудабельскія вароты». Праз яго ажыццяўлялася прамая сувязь паміж партызанамі і часткамі 65-й арміі. 25 жыхароў загінулі на фронце. === Колькасць === 2011 год - 15 двароў, 19 жыхароў. === Дынаміка === 1795 год - 4 двары, 27 жыхароў. 1897 год - 21 двор, 172 жыхара (паводле перапісу). 1908 год - 35 двароў, 229 жыхароў. 1925 год - 53 двары. 1940 год - 74 двары, 296 жыхароў. 1959 год - 288 жыхароў (паводле перапісу). 1997 год - 42 двары, 80 жыхароў. 2004 год - 33 двары, 63 жыхары. == Літаратура == Гарады і вёскі Беларусі: Энцыклапедыя. Т.1, кн.1. Гомельская вобласць/С. В. Марцэлеў; Рэдкалегія: Г. П. Пашкоў (галоўны рэдактар) і інш. - Мн.: БелЭн, 2004. 632с.: іл. Тыраж 4000 экз. ISBN 985-11-0303-9 ISBN 985-11-0302-0 Памяць: Гіст.-дакум. хроніка Акцябрскага р-на. - Мн.: БЕЛТА, 1997. - 478 с. ISBN 985-6302-03-X == Спасылкі == На Вікісховішчы пакуль няма медыяфайлаў па тэме, але Вы можаце загрузіць іх

Source: original
Minsk Linux Users Group

Minsk Linux Users Group (скарочана MLUG) - менскі гурт карыстальнікаў Linux. Адкрытая нефармальная супольнасьць карыстальнікаў свабодных апэрацыйных сыстэмаў. Асноўныя задачы - абмен досьведам карыстаньня свабодным праграмным забесьпячэньнем, нефармальныя стасункі, папулярызацыя Linux, абмен дыстрыбутывамі. У жніўні 2003 актывісты MLUG правялі адкрыты сэмінар, прысьвечаны 10-годзьдзю праекта Debian з раздачай кампакт-дыскаў з Live-CD дыстрыбутывам Knoppix. У 2004 актывісты MLUG выступілі з адкрытымі лістамі да кіраўніцтва Эўразьвязу (у межах міжнароднае кампаніі супраць закону аб патэнтах на праграмнае забесьпячэньне) і ў падтрымку Фёдара Караленкі на працэсе супраць Ігара Лучанка. MLUG па меры магчымасьцяў аказвае тэхнічную падтрымку у пытаньнях засваеньня Linux. Штомесяц праводзіцца лінуксоўка. == Вонкавыя спасылкі == Старонка супольнасьці Форум Абмен дыстрыбутывамі па кошце носьбітаў(недаступная спасылка) Месца правядзеньня лінуксоўка удакладняецца тут.

Source: original
Гаўрыла (Ургебадзэ)

Гаўры́ла Самтаўры́йскі (па-грузінску: არქიმანდრიტი გაბრიელი), у сьвеце Гадэрдзі Васілевіч Ургебадзэ (груз. გოდერძი ვასილის ძე ურგებაძე; 26 жніўня 1929, Тбілісі, Закаўкаская СФСР, СССР - 2 лістапада 1995, Мцхэта, Грузія) - праваслаўны сьвяты, архімандрыт Грузінскай праваслаўнай царквы. == Жыцьцяпіс == Нарадзіўся ў Тбілісі 26 жніўня 1929 року. Ахрышчаны ў царкве вялікамучаніцы Варвары ў Наўтлугі (прадмесьце Тбілісі). Бацька, Васіль Ургебадзэ, зацяты камуніст, быў забіты, калі Гадэрдзі было 2 гады. Маці, Варвара, была верніцай, пазьней пастрыглася ў манашкі з імем Ганна. Яна перажыла сына і сканала 26 красавіка 2000 року. Гадэрдзі меў яшчэ брата Міхаіла і сястру Эму, а ад другога шлюбу маці - зводную сястру Джульету. У часе Нямецка-савецкай вайны пачаў юродзтваваць. Зьдзейсьніў пілігрымкі ў манастыры Бэтані і Марткопі. У 1949 року, скончыўшы шэсьць клясаў школы, быў прызваны ў армію. Падчас службы ў пагранічнай частцы ў Батумі таемна трымаўся посту і наведваў набажэнствы ў царквы сьвятога Мікалая. Вярнуўшыся з войска, у 1950-х роках ён быў прызнаны псыхічна хворым празь відзежы, якія меў яшчэ ў падлеткавым веку. Яму прызначылі пэнсію па інваліднасьці і забаранілі займаць пэўныя пасады. Гадэрдзі пачаў у двары сямейнага дому будаваць капліцу; хадзіў на набажэнствы ў Сіёнскі катэдральны сабор, куды яго пазьней узялі вартаўніком, а тады псальмяром. У студзені 1955 року рукапакладзены ў сан дыякана. 23 лютага ў манастыры Мацамэта ў Кутаісі прыняў манаства зь імем Гаўрыіл у гонар вялебнага Гаўрыіла Афонскага. 26 лютага рукапакладзены ў сан ераманаха. У 1955-1960 роках служыў у Сіёнскім катэдральным саборы, у 1960-1962 - у манастыры Бэтані. Пасьля закрыцьця бальшавікамі манастыра вярнуўся ў Тбілісі. У 1962-1965 роках служыў у саборы Найсьвяцейшай Тройцы. Скончыў будаўніцтва капліцы ў сямейным двары, якую ўлады некалькі разоў разбуралі. Капліца захавалася і знаходзіцца на Тэтрыцкаройскай вуліцы, 11 у Тбілісі. 1 траўня 1965 року падчас камуністычнай дэманстрацыі ераманах Гаўрыла падпаліў вялізны партрэт Леніна. Зьбіты разьюшаным натоўпам, з васямнацьцю пераломамі, быў арыштаваны за «антысавецкую дзейнасьць» ды зьмешчаны ў псыхіятрычную лякарню на мэдычную экспэртызу. Выпісаны 12 кастрычніка, прызнаны «псыхапатычнай асобай». У 1971 року прызначаны спаведнікам жаночага манастыра Перамяненьня Гасподняга ў Самтаўро, жыў адасоблена. У апошнія гады жыцьця да яго сталі наведвацца пілігрымы, якія верылі ў ягоную здольнасьць прадбачаньня і цудадзейнага ацаленьня. Незадоўга да сьмерці Гаўрыла захварэў на вадзянку, ад якой і памёр. Пахаваны паводле запавету каля царквы Перамяненьня Самтаўрыйскага манастыру Мцхэты. == Ушанаваньне == 24 сьнежня 2012 року Сьвяты сынод Грузінскай праваслаўнай царквы прызнаў архымандрыта Гаўрыіла вялебным. 25 сьнежня 2014 року Сьвяты сынод Расейскай праваслаўнай царквы ўключыў у месяцаслоў дзень памяці вялебнага Гаўрылы Самтаўрыйскага 2 лістапада.

Source: original
Гістарычны атлас Беларусі

«Гістары́чны а́тлас Белару́сі» - двухтомны атлас на беларускай мове, які прысвечаны гісторыі мінуўшчыны Рэспублікі Беларусь. Атлас складзены і падрыхтаваны Беларускім гістарычным аглядам. Першы том асвятляе перыяд ад палеаліту да падзелаў Рэчы Паспалітай. У выданні прадстаўлены каля ста спецыяльных і некалькі дзясяткаў гістарычных карт беларускіх зямель, планы найважнейшых бітваў і замкаў, карты асноўных войнаў, планы асноўных гарадоў Беларусі і план Варшавы, а таксама тэкст навуковага каментарыя і зводная табліца гістарычных назваў. == Літаратура == Гістарычны атлас Беларусі. У 2 т. Т. 1: М.Ф. Спірыдонаў. - Варшава: Беларускі гістарычны агляд, 2008. - 164 с., іл. ISBN 978-83-916658-4-8. == Спасылкі == Гістарычны атлас Беларусі. Том 1(недаступная спасылка) // «Новы час»

Source: original
Эмбарга

Эмбарга (ад ісп. Embargo) - накладанне арышту, забарона, ад embargar - накладваць арышт, эмбарга; перашкаджаць, замінаць, паходзіць ад лац. imbarricare - перашкаджаць, замінаць. 1. накладанне дзяржавай забароны на ўвоз іншымі краінамі або вываз з краіны золата або замежнай валюты, асобных відаў тавараў - зброі, сучасных тэхналогій і інш; 2. забарона дзяржаўнай уладай заходу ў парты сваёй краіны суднаў, якія належаць іншым краінам, ці выхаду са сваіх партоў суднаў іншых краін; 3. частковае або поўнае спыненне гандлю з пэўнымі краінамі па рашэнні ААН або іншага міждзяржаўнага аб’яднання ў якасці рэпрэсіўнай меры ў адносінах да дадзенай краіны за парушэнне Статута ААН або іншыя непрыстойныя дзеянні. Мэтай эмбарга могуць з’яўляцца рэпрэсаліі ў дачыненні да іншай дзяржавы, жаданне нанесці яму матэрыяльную шкоду. == Гл. таксама == Байкот Алімпійскіх гульняў Санкцыі ЗША супраць Кубы Санкцыі ААН == Літаратура == БЭ ў 18 тамах, Т.18, кн.1, Мн., 2004, С.117

Source: original
Грыгорыс Макас

Грыгорыс Макас (грэч. Γρηγόρης Μάκος; нар. 18 студзеня 1987, Афіны, Грэцыя) - колішні грэчаскі футбаліст, паўабаронца. Таксама былы ігрок нацыянальнай зборнай Грэцыі. === «Паніёніс» === Грыгорыс з'яўляецца выхаванцам футбольнай школы клуба «Паніёніяс». Дарослую футбольную кар’еру пачаў у 2003 годзе ў асноўным складзе таго ж клуба, у якім правёў шэсць сезонаў, прыняўшы ўдзел у 130 матчах чэмпіянату. Большасць часу, праведзенага ў складзе «Паніёніясу», Макас быў асноўным іграком каманды. === АЕК === Да складу клуба АЕК далучыўся ў 2009 годзе. У новым клубе таксама паступова стаў асноўным іграком паўабароны каманды. === «Мюнхен 1860» === 9 ліпеня 2012 года Макас падпісаў на 2 гады кантракт з нямецкім клубам «Мюнхен 1860». Сума трансферу, як лічыцца, склала 465 тысяч еўра. === «Анартосіс» === 5 ліпеня 2013 года Грыгорыс падпісаў двухгадовы кантракт з клубам «Анартосіс». == Міжнародная кар’ера == Макас быў прызваны ў склад зборнай Грэцыі 1 лютага 2008 года і дэбютаваў 5 лютага 2008 года ў таварыскім матчы супраць зборнай Чэхіі, сваю другую гульню за нацыянальную зборную правёў 19 мая 2008 года ў гульні супраць зборнай Кіпра. == Дасягненні == АЕК: Уладальнік Кубка Грэцыі: 2011 == Спасылкі == Профіль на афіцыйным сайце АЕК Афіны Статыстыка на сайце National Football Teams Профіль на сайце footballdatabase.eu

Source: original
Піт Мандрыян

Пітэр Карнеліс (Піт) Мандрыян (нідэр. Pieter Cornelis (Piet) Mondriaan, з 1911 - Mondrian; 7 сакавіка 1872, Амерсфарт - 1 лютага 1944) - мастак, які адначасова з Кандзінскім і Малевічам паклаў пачатак абстрактнага жывапісу. == Біяграфія == Нарадзіўся ў невялікім галандскім мястэчку Амерсфарт, у сям’і дырэктара мясцовай школы. Бацька не мог забяспечыць сям’ю, але падтрымаў талент сына, у 20 гадоў Мандрыян з’ехаў вучыцца ў Амстэрдам. Пачынаў выкладчыкам малявання ў пачатковай школе, раннія працы - пейзажы Галандыі ў духу імпрэсіянізму. Захапіўся тэасофіяй Алены Блавацкай. Глыбока ўспрыняў шуканні кубізму на выставе кубістаў у Амстэрдаме (1911). У 1912 пераехаў у Парыж, у знак пачатку новага жыцця змяніў прозвішча на «Мандрыян». Гады Першай сусветнай вайны правёў на радзіме, у 1915 годзе зблізіўся з мастаком Тэа ван Дусбургам, заснаваў з ім разам рух «Стыль» і аднайменны мастацкі часопіс. Часопіс стаў органам неапластыцызму - утопіі новай пластычнай культуры як лімітавай свядомасці ў скрупулёзнай перадачы абагульненай прыгажосці і ісціны самымі аскетычнымі сродкамі, асноўнымі, першаснымі маляўнічымі тонамі, лініямі, формамі Гэты нефігуратыўны кірунак Мандрыян паслядоўна развіваў у Францыі, дзе пражыў з 1919 па 1938, затым у Вялікабрытаніі, а з 1940 - у ЗША. У амерыканскі перыяд сваёй творчасці паспрабаваў прыстасаваць прынцыпы неапластыцызму для перадачы дынамічных эфектаў («Бугі-вугі на Брадвеі»). Памёр ад запалення лёгкіх 1 лютага 1944 года і быў пахаваны на могілках Cypress Hills у нью-ёркскім Брукліне.

Source: original
Баніфацыюс III (папа рымскі)

Баніфа́цыюс III (па-лацінску: Bonifatius PP. III), сьвецкае імя Баніфача Катадыёчы (па-італьянску: Bonifacio Catodioci; памёр 12 лістапада 607, Рым, Бізантыйская імпэрыя) - папа рымскі з 19 лютага па 12 лістапада 607 году. Нарадзіўся ў Рыме ў сям’і Яна Катадыёчы, рымляніна грэцкага паходжаньня. Баніфачы доўгі час правёў у Канстантынопалі, дзе быў дарадцам імпэратара Фокі. Упарадкаваў абраньне папаў, забараніўшы вырашаць пытаньне аб новым папу пры жыцьці старога й на працягу 3 дзён пасьля ягонай сьмерці. Дамогся ад Фокі прызнаньня першынства Рымскай катэдры над астатнімі. Быў пахаваны ў саборы Сьвятога Пятра. == Вонкавыя спасылкі == Баніфацыюс III. Catholic Encyclopedia

Source: original
Сцежарэнскі сельсавет

Сцежарэ́нскі сельсавет - былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Брагінскага раёна Гомельскай акругі. Цэнтр - вёска Сцежарна. Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Брагінскага раёна Рэчыцкай акругі БССР. З 9 чэрвеня 1927 года ў складзе Гомельскай акругі. 30 снежня 1927 года сельсавет скасаваны, тэрыторыя далучана да Крыўчанскага сельсавета. == Літаратура == Административно-территориальное устройство БССР: справочник: в 2 т. / А.И. Карпачева и др. / Главное архивное управление при Совете Министров БССР, Институт философии и права Академии наук БССР. - Т. 1: (1917-1941 гг.). - Мн., «Беларусь», 1985. - 390 с.

Source: original
Бухта

Бу́хта (па-нямецку: Bucht) - невялікая частка мора, заліва, возера, вадасховішча, адасобленая ад адкрытых вод часткамі сушы (выступамі берагоў, скаламі і прылеглымі астравамі) і абароненая імі ад хваляў і ветру. Мясцовыя ўмовы вызначаюць гідралягічны рэжым бухты, які некалькі адрозьніваецца ад рэжыму прылеглых да яе вод. Як правіла, бухты служаць зручным месцам стаянкі суднаў - напрыклад, Гелянджыцкая і Цамеская бухты ў Чорным моры, Залаты Рог у праліве Басфор. == Вонкавыя спасылкі == Бухта - сховішча мультымэдыйных матэрыялаў

Source: original
Даратэя Ланж

Даратэя Ланж (англ.: Dorothea Lange, пры нараджэнні - англ.: Dorothea Margaretta Nutzhorn, 26 мая 1895, Хабокен, Нью-Джэрсі - 11 кастрычніка 1965, Сан-Францыска) - амерыканскі фатограф і фотажурналіст, найважнейшы прадстаўнік дакументальнай фатаграфіі. == Біяграфія == Ва ўзросце сямі гадоў перахварэла на поліяміэліт. Кар’еру фатографа пачала ў Нью-Ёрку, вучылася ў Кларэнса Уайта. Затым пераехала ў Сан-Францыска (1918), адкрыла там фотастудыю. Найбольш вядомая фатаграфіямі перыяду Вялікай дэпрэсіі (пасля 1935 года). Таксама здымала ў Пёрл-Харбар пасля нападу Японіі ў 1941 годзе. У 1952 годзе стала адным з заснавальнікаў фотачасопіса «Aperture». Шмат хварэла. Памерла ад раку стрававода.

Source: original
Айкідо Айкікай

Айкідо Айкікай (яп.: 合気会 у перакладзе “шлях да арганізацыі энергіі грамадства Айкі /або грамадства гармоніі/”) - японскае баявое мастацтва (від кэмпа). Асноўны напрамак Айкідо, узначаленае нашчадкамі Марыхэй Уэсiба (першапачаткова сын заснавальніка - Кісёмару Уэсiба, пасля яго смерці Айкікай узначаліў Марытеру Уэсіба - унук заснавалніка) і якое развіваецца яго вучнямі. Аказвае сур'ёзны ўплыў на развіццё Айкідо ў свеце. Займае пануючае становішча ў міжнароднай федэрацыі. Адрознівается шырокімі амплітуднымі рухамі. == Фонд Айкікай == Фонд Айкікай - арганізацыя па вывучэнню і папулярызацыі айкідо, заснаваная непасрэдна Марыхэй Уэсiбам и афіцыйна прызнаная ўрадам Японіі ў 1940 годзе.

Source: original
Заўзятар

Заўзятар - асоба, зацікаўленая нейкай публічнай дысцыплінай, найчасьцей спартыўнай. Актыўна ўдзельнічае ў мерапрыемствах, зьвязаных зь ягонай улюбёнай дысцыплінай. Да заўзятараў залічваюцца перш за ўсё наведвальнікаў стадыёнаў, спартыўных залаў, і іншых аб'ектаў, але таксама і тэлегледачоў, якія глядзяць спартыўныя мерапрыемствы па тэлебачаньні. Роля сапраўднага заўзятара - гэта падтрымаць сваю каманду, улюбёнага спартоўца, краіну як пры перамогах, так і паразах. Гэтае слова зьявілася ў беларускай мове ў першай палове 1980-ых, калі для замены запазычанага з расейскай мовы слова "балельшчык" яго запрапанавалі паэты Алег Бембель і Алесь Разанаў.

Source: original
Міхась Лазарук

Міхась Лазарук (Міхаіл Арсеньевіч Лазарук; 5 ліпеня 1926, вёска Ушаловічы, Слуцкі раён - 14 лістапада 2000, Мінск) - беларускі літаратуразнавец, крытык, педагог. Акадэмік Акадэмія педагагічных навук СССР (1982), замежны член Расійскай акадэміі адукацыі. Доктар філалагічных навук (1970), прафесар (1971). == Біяграфія == Нарадзіўся 5 ліпеня 1926 года ў в. Ушаловічы Слуцкага раёна ў сялянскай сям’і. Пасля вызвалення Случчыны ад нацысцкіх захопнікаў у 1944 годзе прызваны ў Чырвоную Армію. Дайшоў да Берліна. У 1951 годзе скончыў філалагічны факультэт Мінскага педагагічнага інстытута і паступіў у аспірантуру пры гэтым інстытуце. Пасля заканчэння аспірантуры (1954) - выкладчык, потым дацэнт кафедры беларускай літаратуры, з 1968 года - дэкан філалагічнага факультэта, з 1971 года - прарэктар Мінскага педінстытута. Паўтара года (1959-1960) працаваў на кафедры беларускай філалогіі Варшаўскага ўніверсітэта. У 1978 годзе прызначаны дырэктарам навукова-даследчага Інстытута педагогікі Міністэрства народнай адукацыі БССР. Памёр 14 лістапада 2000 года ў Мінску. == Навуковая дзейнасць == Выступаў у друку з крытычнымі і літаратуразнаўчымі артыкуламі з 1949 г. Аўтар даследаванняў і манаграфій «Пімен Панчанка» (1959), «Пытанні тэорыі літаратуры» (з А. Ленсу, 1964), «Станаўленне беларускай паэмы» (1968), «Беларуская паэма ў другой палавіне XIX - пачатку XX стагоддзя» (1970), зборніка крытычных артыкулаў «Часу непадуладнае» (1981), навучальных дапаможнікаў і падручнікаў для філалагічных факультэтаў ВНУ «Уводзіны ў літаратуразнаўства» (з А. Ленсу, 1970, 2-е выданне, 1982), падручніка для 9 класа «Беларуская літаратура ў школе» (з В.Івашыным, 1979, 8-е выданне, 1990), дапаможнікаў «Тэорыя літаратуры» (1967, 2-е выданне, 1971), «Слоўніка літаратуразнаўчых тэрмінаў» (з А.Ленсу, 1983). Адзін з аўтараў «Гісторыі беларускай літаратуры» (ч. 1-2, 1981, ч. 3, 1983, ч. 4, 1985), працы «Изучение русской литературы во взаимосвязи с белорусской» (1988). === Артыкулы ў энцыклапедыях, слоўніках і даведніках === «Вясна гола перапала» // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 4: Варанецкі - Гальфстрым / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. - Мн. : БелЭн, 1997. - Т. 4. - С. 402. - 10 000 экз. - ISBN 985-11-0035-8. - ISBN 985-11-0090-0 (т. 4). == Узнагароды == Ордэн Працоўнага Чырвонага Сцяга, Ордэн Чырвонай Зоркі, Ордэн Айчыннай вайны II ступені == Літаратура == Міхась Лазарук // Беларускія пісьменнікі: Біябібліяграфічны слоўнік. У 6 т. / пад рэд. А. І. Мальдзіса. - Мн.: Беларуская Энцыклапедыя, 1992-1995. Лазарук Міхаіл Арсенавіч // Беларусь: энцыклапедычны даведнік / Рэдкал. Б. І. Сачанка (гал. рэд.) і інш.; Маст. М. В. Драко, А. М. Хількевіч. - Мн.: БелЭн, 1995. - С. 416. - 800 с. - 5 000 экз. - ISBN 985-11-0026-9. == Спасылкі == Міхась Лазарук у базе даных «История белорусской науки в лицах» Цэнтральнай навуковай бібліятэкі імя Якуба Коласа НАН Беларусі (руск.)

Source: original
Валерый Васілевіч Казлоў

Валерый Васілевіч Казлоў (1 студзеня 1950, Кастылі, Разанская вобласць, РСФСР) - савецкі і расійскі матэматык і механік. Выканавец абавязкаў прэзідэнта Расійскай акадэміі навук (24 сакавіка- 26 верасня 2017), віцэ-прэзідэнт Расійскай акадэміі навук (з 2001), дырэктар Матэматычнага інстытута імя У. А. Сцяклова РАН (2004-2016) , акадэмік РАН (2000, член-карэспандэнт з 1997), доктар фізіка-матэматычных навук (1978), прафесар (1983). Поўны кавалер Ордэна «За заслугі перад Айчынай». Асноўныя напрамкі даследаванняў - тэарэтычная механіка, праблема дакладнай інтэгравальнасці раўнанняў руху, варыяцыйныя метады механікі, тэорыя ўстойлівасці руху, дынаміка цвёрдага цела, негаланомная механіка, тэорыя ўдару, сіметрыі і інтэгральныя інварыянты, матэматычныя пытанні статыстычнай механікі, эргадычная тэорыя і матэматычная фізіка. Вырашыў шэраг класічных задач: задачу Пуанкарэ аб неіснаванні дадатковых законаў захавання для цяжкага несіметрычнага цвёрдага цела з нерухомай кропкай, задачу Пэнлеве-Голубева аб галінаванні рашэнняў ураўненняў дынамікі ў плоскасці комплекснага часу і наяўнасці поўнага набору галаморфных першых інтэгралаў ураўненняў Гамільтана, задачу Чаплыгіна аб падзенні цвёрдага цела ў бязмежным аб’ёме ідэальнай вадкасці. Упершыню даў поўны і строгі доказ тэарэмы аб няўстойлівасці раўнаваг у поле з гарманічным патэнцыялам, выказанай Самуэлем Ірншоў.

Source: original
Эмбарга

Эмба́рга (ад гішп. Embargo) - накладаньне арышту, забарона, ад гішп. embargar - накладваць арышт, эмбарга; перашкаджаць, замінаць, паходзіць ад лац. imbarricare - перашкаджаць, замінаць; гэта: накладаньне дзяржавай забароны на ўвоз іншымі краінамі або вываз з краіны золата або замежнай валюты, асобных відаў тавараў - зброі, сучасных тэхналёгіяў і інш; забарона дзяржаўнай уладай заходу ў парты сваёй краіны суднаў, якія належаць іншым краінам, ці выхаду са сваіх партоў суднаў іншых краінаў; частковае або поўнае спыненьне гандлю з пэўнымі краінамі па рашэньні ААН або іншага міждзяржаўнага аб’яднаньня ў якасьці рэпрэсіўнай меры ў адносінах да дадзенай краіны за парушэньне Статуту ААН або іншыя непрыстойныя дзеяньні. Мэтай эмбарга могуць зьяўляцца рэпрэсаліі ў дачыненьні да іншай дзяржавы, жаданьне нанесьці яму матэрыяльную шкоду. == Сучасныя прыклады == ЗША супраць Кубы. Уведзенае 14 сакавіка 1958 году супраць ураду Фульхэнсіё Батысты датычна паставак зброі падчас грамадзянскай вайны, якая вялася ад 1953 году з Рухам 26 ліпеня, які ачольваў Фідэль Кастра. 19 кастрычніка 1960 году пашырылася на гандаль усімі таварамі, акрамя харчаваньня, пасьля адбору амэрыканскіх нафтазаводаў урадам Кастра. Зьяўляецца найдаўжэйшым у гісторыі. Улучае забарону: 1) пастаўляць на Кубу амэрыканскія лекі і лекарскія распрацоўкі; 2) разьмяшчаць кубінскую інтэрнэт-рэкляму на амэрыканскіх бачынах; 3) увозіць на Кубу вырабы з больш як 10% амэрыканскіх складнікаў, у тым ліку апраграмаваньне, самалёты і электроніку; 4) выдаваць пазыкі прадпрыемствам і ўраду Кубы ад амэрыканскіх банкаў, Міжамэрыканскага банку разьвіцьця, Міжнароднага валютнага фонду і Сусьветнага банку; 5) прыставаць гандлёвым караблям да берагоў Кубы пад пагрозай паўгадовага пазбаўленьня на ўваход у парты ЗША; 6) пераводзіць грошы на Кубу праз банкі трэціх краінаў пад пагрозай спагнаньня зь іх; 7) вывозіць у ЗША кубінскі ром і цыгары. За 2010-2012 гады з замежных банкаў спагналі звыш $2 млрд за грашовыя пераводы на Кубу. === Беларусь === 6 сьнежня 2021 году Савет міністраў Беларусі ўхваліў Пастанову No 700 «Аб прымяненьні спэцыяльных захадаў адносна асобных відаў тавараў», што прадугледжвала харчовае эмбарга супраць 2-х дзяржаваў Паўночнай Амэрыкі і 34-х дзяржаваў Эўропы. Паводле Пастановы, зь 1 студзеня 2022 году забараняўся увоз і збыт у Беларусі харчаваньня з ЗША і Канады, а таксама з 27 дзяржаваў Эўразьвязу, у тым ліку суседніх Латвіі, Летувы і Польшчы, ды Альбаніі, Вялікабрытаніі, Ісьляндыі, Нарвэгіі, Паўночнай Македоніі, Чарнагорыі і Швайцарыі. За першых 10 месяцаў 2021 году ў Беларусь увезьлі харчаваньня з гэтых краінаў на 530 млн даляраў. Эмбарга тычылася агародніны і гарэхаў, каўбасаў і ласункаў, малочных вырабаў, мяса і садавіны, а таксама солі. Па-за забаронай заставаліся дзіцячае харчаваньне і ежа для асабістага спажываньня, а таксама харчаваньне для перапрацоўкі. == Глядзіце таксама == Байкот Алімпійскіх гульняў Санкцыі ЗША супраць Кубы Санкцыі ААН == Літаратура == Г.П. Пашкоў і інш Беларуская Энцыкляпэдыя // . - Мн.: С. 117, кн. 1.

Source: original