AlmaznayaGroza/cyrillic-language-classification huggingface dataset:
Perturbed_28

28 (ҩжәи ааба) шықәса - иулиантәи амзар 28-тәи ашықәс ауп. == Иит == рашәарамза 15: Мин-ди - ҳньтәи аимператр (дыԥсит ~75 ш.) Береник (Ирод Агрипп I иԥҳа) - Иудеиа аҳкәажә, Ирод Агрипа I иԥҳа (дыԥсит ~81 ш. ашьҭахь) Сили Италик - римтәи асенатор аконсл, аәҟәыҩҩы (дыԥсит ~101 ш.) == Рыԥсҭазаара иалҵит == Онџо - Пекче (ореиа) аҳ (диит ?) == Азхьарԥшқәа == alendar for Year 28 (Julian calendr) Calendar for Year 28 (regorian alendar)

Source: data_perturbation
Perturbed_Ҳ. ҟ. 1778

Ҳ. ҟ. 1778 (зқы быжьшәи хынҩажәи жәаа) шықәса́ - иулиантәи амзар Ҳ. ҟ. 1778-тәи ашықәс ауп

Source: data_perturbation
Perturbed_Цәыббрамза 1

Цәыббрамза́ 1 (Цәыббрамза́ акы́) Сентиа́бр 1, Цәыббра́ 1 - григориантәи амзар 244 әи аш (245 тәи амш ашықәс ду ала) ауп. Ашықәс анҵәамҭанӡа иаанхоит 121 мшы. = Ахҭысқәа == 1714 - Петербург асура иалагеит Урстәыла иҟоу иаарту абиблотека 1752  Филадельфиаҟа инаргеит Ахақәиҭра асаркьал(асахь.) 1923 - Канто адгьылҵысра ду аан шәнызықьҩыла аиапонуаа ҭахет 1928 - Аҳмеҭ Зогу Алании акралны дҟалеит 1939 - анацисттә Германиа Польша иалалеит, ҩбатәи аунеитә еибашьра хацыркны 1973 - Ленин Имовзолеи аҟны атеракт ҟалеит 1983 - асоветтәҳаирлашәарыцаҩ Су-15 аладакореиатәи «Боинг-747» ҭанархеит, уи 269 -ҩыкауаа ҭан 2004 - беслантәи ашкол No 1 аҟн шасыс ауаа рыҟаҵара

Source: data_perturbation
Perturbed_Аԥсны аҳәынҭқарратә герб

Аԥсны аҳәынҭқарратә герб (Аԥсны Аҳәынҭқарра) аофициалтәҳәынҭқаратә символуп. Аԥсы Аҳәынҭқарратә Герб хыхьынтә цаҟала еиҟароу ҩ-хәҭакны - ашкәакәеи аиаҵәа ԥшшәи рыла ишоу ԥыракуп. Агерб ацәаареи асиужеттә еиҿартәашьеи - хьыԥшшәылоуп. Агеб ҵаҟатәи ахәҭаҟны а-кәакьк змоу ихьыԥшшәылоу аеҵәа ануп. Агерб аҩааәи ахәҭаҟны симметриала ашкәакәеи аиаҵәа ԥшшә ирнубаалои ҩ-еҵәахьыԥшшәылак. гербагәҭаны - аеҵәақәа рахь ахҿа зышьҭа алак ҽы - Арашь иақәтәу аҽыуаҩ дануп. Агерб асиужет Нарҭаа репос иадҳәалоуп. Агерб аԥшәахәы иаҵәа символра азнауеит аареи аԥсҭазари, ашкәакә - адоуҳара. Аа-кәакьҭак змоу аеҵәа ду, ари аиҭеира асолиарә дыргоуп. Аеҵәа хәыҷқәа Мраҭашәареи Мрагылареи ркультурақәа реизакзра символра рзруеит. Аԥсны Аҳәынҭқарратә Герб хыхьынтә ҵаҟала еиҟароу ҩ-хәҭакны- ашкәакәеи аиаҵәа ԥшшәи ыла ишоу ԥыркуп. Агерб ацаареи асиужеттә еиҿартәашьеи - хьыԥшшәылоуп. Агерб ҵаҟатәи ахәҭаҟы аа-какьк змоу ихьышшәылоу аеҵәа ануп. Агерб аҩадатәи аәҭаҟны симметриала ашкәакәеи аиаҵә ԥшшәи ирнубааоит ҩ-еҵәа хьыԥшшәылак. Агерб агәҭаны - аеҵәақәа рахь ахҿа зышьҭуа алакә ҽы - Арашь иақәтәоу аҽыуаҩ дануп. Агерб асиужет Нарҭаа ирызку аԥсаа рфырхаҵаратә епос иадҳәалоуп. Агерб иану аԥшшәахәы иаәа символра азнауеит аҿареи асҭазаареи, ашкәакәа - адоуҳара. Аа-кәакьҭак змоу аеҵәа ду- аиҭеира ади-қьбзтә дыргоуп. Аеҵәа хыҷқәа раҭашәареи Мраылареи ркультурақәа ҩба реизааигәара символра рзыруеит. == Азьарԥшқәа== Аҳәынҭқарратә символика

Source: data_perturbation
Perturbed_Ачба, Кьыҵа Хабыгә-иԥа

Кьыҵа (Кнстантин) Хабыгә-иа чба (аур. Кица Х Ача; хәажәкырамза 16, 1918 ш., Ԥақәашь ақыҭа, Очамчыра араио - хәажәырамза, 1984 ш.) - Аԥсны ашәҟәыҩҩы. == Абиографиа == Диит 1918 шықәса хәажәкыраза 16 рзы Ԥақәашь ақыҭаОчамчыра араион. Иԥсҭазаара далҵит 1984 шықәса хәажәкырамза мзазы. Джуп Аҟәа. ԥақәаьтәи ақыа школ даналга 1935 шықәсазы дҭалоит Аҟәатәи аҳәынҭқарратә педагогтә училишьче. Далгоит 1939 шықәсзы. Иара абри ашықәсан арратә маҵуархы иԥхьоит. Уаҟа у дрылгеитеиуеишым арратә ҵареиурҭақәа. Далахәын аҩбатәи адунеитә еибашра. Акьыԥхь аҿы дцәырҵит 1939 шықәсазы. ==Абиблиографиа == Ашлацқа. Аҟәа, 1968 шықәса.Ҭагалан.Аҟәа, 1986 шықәса. == Алитература == Аԥны аҭҵаарадыррақәа ракадемиа Д. И. Гәлиа ихьӡ зху Аԥсуаҭааратә институт, «Аԥсуа поезиа антологиа XX ашәышықәса», Аҟәа-Москва, 209, ад.917

Source: data_perturbation
Perturbed_Ӡаԥшьиԥҳа, Дыда-ҳаным

Дыда-ҳаным ма Мариам Ӡаԥшь-иԥҳа - аҳ Қьалшь-беи раԥхьатә иԥҳәыс. == Абиографиа ==Дыда-ҳаным, иара убасгьы аҳкәажә Мариам Ӡашь-иԥҳа дит Ешыра, аҭауад Ӡаԥшь-иԥа иҭаацәараҿы. 1778 шықәсазы ԥҳәысс дигоит Қалышь-беи. Иара убри ашықәсаан Дыда аԥа длыхшеит, Асланбеиҳәы хьӡыс ирҭеит. Лаа ҩышықәсаҚьалышь-беи иԥҳыс заҵә лакәын. Аха 1780 ықәсазы, Қьалышь-бе Мгәыӡырхәаҟа дандәықәла аҽны, диԥыхьашәеит ԥҳәызба, Есма Леиҳа зыхьӡыз. Аҩныҟа данааига ачара руит. Абри ашьҭахь ауп Дыдеи Қьалышь рыгәқәа неицәыхьшәашәа, ҳәаада реибагарагьы ргәаҳәақәа рыла иҟаҵамызт. Ааа кьаҿк иалагӡаны Дыдеи Қьлышь-беи еилыҵуеит. Лхаҵкы Ешыраҟа дхынҳәоит. Ари ахҭыс ашҭахь Ӡаԥшьаа Қьаышь-ии еӷацәахоит. Дыда-ҳаным данԥыз еилкаам, аха ԥыхьатәи лхаҵа иахьа дыԥсит.

Source: data_perturbation
Perturbed_Кокоиты, Едуард

Едуард Кокоиты (ауаԥ. Кокойты Джабейы фырт Эдуард, аур. Эдуард Джабееич Кокойты; диит жьҭаарамза 31, 196 ш., хинвал) - Аахыҵ Уаԥстәыла аполитик. 1988 шықәсазы Аахыҵ Уаԥстәылатәи арҵаҩратә инститт далгеи. Аԥхьаәи Ақырҭуа-Ауаԥс еимакы ашықәсқәа раан атәылахьчара аотриад напхгара аиҭон. 1990-1993 шықәсқәа раан Аахыҵ Уаԥстәыла апарламент адепутатс дыҟан, 1997 шықәсазы - УА ахәаахәҭратәхаҭарнакс. 2001 шықәсаы Ахыҵ уаԥстәыла ахадас длхуп. Дҭаацәроуп, ҩыџьа аԥцәа имоуп. == Азхьарԥшқәа == Кокойты Эуард Джабеевич - абиографиа kavkaz-uzel.eu

Source: data_perturbation
Perturbed_Арӡынба (аҵакырацәара)

Арынаа Арӡынба, Алексеи Уасил-иԥа Арӡынба, Виачелав Сергеи-иԥа Арӡынба, Владислав Григор-иԥа - Аԥсны аҳәынҭқарра раԥхьатәи ахада (1994-2005), Амилаҭтә Фырхаҵа; Арӡынба, ГригориШагәа-иԥа Арӡынԥа, Мария Кәыкәын-иԥҳа Арӡынба, Леонид Басиаҭ-иԥа Арӡынба, Сергеи Константи-иԥ Арӡынба, Салыб Зосим-иԥа Арӡынба, Иури онстантин-иԥа Арӡна, Заур Джото-иԥа Арӡынба, Геннади Леонтиев-иԥа Арӡынба, Павел Хритон-иԥа Арӡынба, Ҭаифун Наим-иԥа Арӡынба, Џьамалеҭин Осман-иԥа Арӡынб, Агыр Амиран-иԥа Арӡынба, Инал Баҭу-ԥа Арӡына, Дмтрии Григор-иԥа Арӡынба, Алмасхан Зураб-иԥ

Source: data_perturbation
Камышинка (Медведица юппи)

Калыш инка -Раççей территоринчи юханшыв. Сарăту облаçĕ, Волгоград облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Медведица юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 650 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 26 км. == Шыв реестрĕн хыпарĕсем == Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тын шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ - Медведица [[Терса (пуçĕнчен Терса кĕриччен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ - Тан юпписен бассейнĕ Хопёрпа С.Донец юпписем хушшинче. Юханшыв бассейнĕ - Тан (бассейнăн раççей пайĕ). Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе : Патшалăх шыв реестрĕнчи шыв объекчĕн кочĕ - 05010300112107000007941 Гидрологи тĕпчевленӳ кочĕ - 107000794 Бассейн кочĕ - 05.01.03.001 Том номерĕ - 07 Кăларăм - 0 == Каçăсем == РФ çутçанталăк ресурсĕсемпе экологи министерстви 2015 ҫулхи Ҫу уйӑхӗн 26-мӗшӗнче архивланӑ.

Source: original
Малти Ази

Малти А́зи (Анăç А́зи, Кăнтăр-Анăç Ази) - кăнтăр-анăç Азири географи регионĕ, хăйĕн шутне, географи енчен, Малти Ази (Кĕçĕн Ази туçи), Арави çурутравĕсем тата юнашар Вăтаçĕр тинĕсĕн тухăç çыранĕ хĕрринчи территорисем (Левант), Кавказ (Кавказлешьен), Эрмен тата Иран туçисем кĕреççĕ, тата Месопотам айлăмĕсене кĕртеççĕ; политика енчен, виççĕ региона - Çывăх Тухăçа (Африка пайĕсĕр), Вăтам Тухăçа тата Кавказлешьенне (пайне) хушаççĕ. == Хальхи политикăри пайлану == Халĕ çак регион çакăн пек çĕршывсен çĕрĕсене ытамлать: Кавказлешьен патшалăхĕсене - Эрмени, Грузи тата Азербайджан - хăшпĕр çăлкуçсем Тухăç Европăна (Европăпа Ази хушшинчи чикĕ) кĕртеççĕ. Регион территоринче тĕнчери кăштах йышăннă патшалăхсем йышлă: Абхази Абхази Шаблон:Ялавлани/Çурçĕр Кипр Турккă Республики Шаблон:Ялавлани/Кăнтăр Осети Республики Палестина патшалăхĕ Çаплах тепĕр йышăнман патшалăх: Шаблон:Ялавлани/ТКР Регионри тĕп этнос группписем: == Литература == Западная Азия. Серия «Обычаи народов мира». М.: «Мир книги», 2010. 222 с. ISBN 5486035837, 9785486035838 История Древнего Востока: Зарождение древнейших классовых обществ и первые очаги рабовладельческой цивилизации. Ч. 2: Передняя Азия, Египет. М., 1998. Лазарев М. С. Западная Азия: этнополитическая ситуация / Институт востоковедения (Российская академия наук). . М.: «Наука», Издательская фирма «Восточная лит-ра», 1993. 230 с. Прошин Н. И., Куракова Л. И. Зарубежная Азия: общий обзор, Юго-Западная Азия. Энциклопедия «Страны и народы». М.: «Мысль», 1979. 380 с. Языки мира: Древние реликтовые языки Передней Азии / РАН. Институт языкознания. Под ред. Н. Н. Казанского, А. А. Кибрика, Ю. Б. Корякова. - М.: Academia, 2010. == Каçăсем == ЗАПАДНАЯ АЗИЯ(ĕçлемен каçă) в Мегаэнциклопедии Кирилла и Мефодия Передняя Азия 2017 ҫулхи Юпа уйӑхӗн 18-мӗшӗнче архивланӑ. на сайте WEB-ATLAS.RU Middle East, West Asia, National Geographic Style Manual, National Geographic Society

Source: original
Степанян Нельсон Георгиевич

Степанян Нельсон Георгиевич - (28 пуш 1913 - 14 раштав 1944), Балти флочĕнсывлăш-çар вăйĕсен 8-мĕш бомблакан авиаци бригадин 57-мĕш штурмлакан авиаци полкĕн звено командирĕ,Балти флочĕн сывлăш-çар вăйĕсен 11-мĕш штурмлакан авиаци дивизин 47-мĕш штурмлакан авиаци полкĕн командирĕ, подполковник, Икĕ хут Совет Союзĕн Паттăрĕ ,. Указ датисем - 23.10.1942, 06.03.1945. == Асăрхавсем == Биографи «Герои Советского Союза Краткий биографический словарь. - М.: Воениздат.» кĕнекере az-libr.ru сайтра. Герои Советского Союза Краткий биографический словарь. - М.: Воениздат.» az-libr.ru сайтра. Патшалăх паттăрĕсем Халăх хастарлăхĕ сайтри награда лисчĕсем Ытти асăрхавсем == Каçăсем == Степанян Нельсон Георгиевич «Патшалăх паттăрĕсем» сайтĕнче

Source: original
Евтушка

Евтушка - Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Ен, Алтай Республики территорипе юхать. Юханшыв Песчаная юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 167 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 14 км. == Шыв реестрĕн хыпарĕсем == Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Бияпа Катунь пĕрлешнинчен Барнаул хуличчен, Алей юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ - Тури Обь юпписен бассейнĕ, Томь кĕриччен, юханшыв бассейнĕ - Тури Обь, Иртыш кĕриччен. Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе : Патшалăх шыв реестрĕнчи шыв объекчĕн кочĕ - 13010200312115100007972 Гидрологи тĕпчевленӳ кочĕ - 115100797 Бассейн кочĕ - 13.01.02.003 Том номерĕ - 15 Кăларăм - 1 == Каçăсем == РФ çутçанталăк ресурсĕсемпе экологи министерстви 2015 ҫулхи Ҫу уйӑхӗн 26-мӗшӗнче архивланӑ.

Source: original
Иг-Шор

Иг-Шор - Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики, Ненец АО территорипе юхать. Кожим юханшывăн сулахай çыранĕпе, 185 км вăрринчен юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 11 км. == Шыв реестрĕн хыпарĕсем == Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора шыв бассейн округĕне кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ - Печора, Юханшыв бассейнĕ - Уса. Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе : Патшалăх шыв реестрĕнчи шыв объекчĕн кочĕ - 03050200112103000069153 Гидрологи тĕпчевленӳ кочĕ (ГТ) - 103006915 Бассейн кочĕ - 03.05.02.001 Том номерĕ, ГТ - 03 Кăларăм, ГТ - 0 == Каçăсем == РФ çутçанталăк ресурсĕсемпе экологи министерстви 2015 ҫулхи Ҫу уйӑхӗн 26-мӗшӗнче архивланӑ.

Source: original
Енлĕх (вырăнти хăйтĕллĕнлĕх)

Енлĕх - Раçсей империйĕнчи кĕпĕрне, уес шайĕсенчи суйласа лартнă органсем (1864-1919, 1917 хыççăн вулăс шайĕнче те). == Çавăн пекех == Раççейри хула реформи (1870) == Литература == Логвинова И. Л. Взаимное страхование в России: особенности эволюции. - М.: Финансы и статистика, 2009. - ISBN 978-5-279-03459-8. Земство // Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. - 3-е изд. - М. : Советская энциклопедия, 1969-1978. (2009 çулхи Юпа уйӑхӗн 15-мĕшĕнче тĕрĕсленĕ.) Скалон В. Ю. Земские учреждения // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.). - СПб.: 1890-1907. Скалон В. Ю. Земские финансы // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.). - СПб.: 1890-1907. О земстве в Тобольской губернии // Сибирская торговая газета. No 2. 3 января 1910 года. Тюмень. Шидловский С. И. Земство. - СПб., 1904. - 126 с. Из истории земства в России (1864-1918): Каталог кн. выставки / Сост.: А. Б. Плотников, Л. Е. Цыганкова. - М.: Гос. публ. ист. б-ка, 1993. - 84 с. == Каçăсем == Угрюмова М. В. Документальное наследие российских земств Земство - портал филателистов Воронин В. Е. Земство в годы Первой мировой войны и революций 1917 года 2013 ҫулхи Пуш уйӑхӗн 9-мӗшӗнче архивланӑ. Жукова Л. А. Влияние института земского самоуправления на процесс формирования гражданского общества в Российской империи на рубеже XIX-XX вв. // Электронный информационный портал «Русский интеллектуальный клуб»

Source: original
1972

== Пулса иртнĕ == Кăрлач - Шупашкарти промышленность тракторĕсен заводне тума пуçланă. Çĕртме, 15 - Мелекесс хула ятне Димитровград çине улăштарнă. == Çуралнă == Пуш, 8 - Мельниченко Андрей Игоревич, Раççей усламçи. Çĕртме, 16 - Мышкина Альбина Федоровна, чăваш çыравçи. Çурла, 15 - Бенджамин Гиза Аффлек, АПШ актёрĕ, сценарçă. == Вилнĕ == Кăрлач, 10 - Аруй Михаил Филлипович, драматург. Çу, 25 - Турхан Энтри, сăвăçă, куçаруçă. Çĕртме, 8 - Быков Александр Артемьевич, Мухтав орденĕн тулли кавалерĕ. Утă, 31 - Артамонов Михаил Илларионович, совет тапхăрĕнчи чаплă археолог, историк. Раштав, 25 - Зайцев Юрий Антонович, чăваш живописецĕ, фотографĕ. Раштав, 28 - Мишутин Николай Степанович, çыравçă.

Source: original
Урал

Урал (е Ейӗк) - Раҫҫейри географи регионӗ, Хӗвелтухăç-Европа тата Хӗвеланăç-Çĕпĕр тӳремлĕхӗсен хушшинче вырнаҫнӑ. Ҫак регионӑн тӗп пайӗсем Урал тăвĕсем пулаҫҫӗ. Региона хӗвелтухăçра тата Каспи тинӗсе юхса кӗрекен Урал юханшывӗн пайӗ кӗрет. == Чаплӑ тухӑҫсем == Сергей Светлаков-шумен, телеведующи, актер, продюсер, сценарист Александр Масляков-телеведующи, телепродюсер Семен альтов-писатель-юморист Алексей Балабанов-кинорежиссер, продюсер, сценарист Юрий Лоза-юрӑҫ, композитор Александр Малинин юрӑҫӑ Игорь Алушкин-предприниматель, "Вырӑс пӑхӑр компанийӗн"директорӗсен совечӗн председателӗ. Меценат тата общество деятелӗ. == Вуламалли == Архипова Н. П., Ястребов Е. В. Как были открыты Уральские горы: Очерки истории открытия и изучения природы Урала. - Челябинск: Южно-Уральское книжное издательство, 1982. Мурзаев Э. М. Словарь народных географических терминов. 1-е изд. - М., Мысль, 1984. Мурзаев Э. М. Тюркские географические названия. - М., Вост. лит., 1996. Алешин Б. М., Иванов Ю. К., Ковальчук А. И., Коротеев В. А., Прокин В. А. Месторождения полезных ископаемых Урала. - Екатеринбург: Институт геологии и геохимии УрО РАН, 1999. - 184 с. Урал // Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. - 3-е изд. - М. : Советская энциклопедия, 1969-1978.

Source: original
Аялти Рейн

Анатри Рейн (франц. Bas-Rhin) - Францин хĕвелтухăç енче вырнаçнă, Эльзас регионне кĕрекен департамент. Департамент номерĕ 67. Администрацийĕ Страсбург хулинче вырнаçнă. Халăх йышĕ - 1 026 млн (1999) çын. == Тавралăхĕ == Департамент лаптăкĕ 4755 км² танлашать. Департамент тарăх Рейн юханшывĕ юхать. Департамент шутне 7 округ, 44 кантон тата 526 коммуна кĕрет. == Кун-çулĕ == Тури Рейн - 1790 çулхи пуш уйăхĕнче чи пĕрремеш йĕркеленĕ департаментсем шутне кĕрет. Йĕркеленнĕ хыççан икĕ хут Германи шутне кĕнĕ. Пĕрремĕш хут (1871-1918 çулсенче) франкпа пруссен вăрçинче выляса янă хыççăн, иккĕмĕш хут (1940-1945) Иккĕмĕш тĕнче вăрçи вăхăтĕнче. == Каçăсем == Préfecture Conseil général 2009 ҫулхи Ака уйӑхӗн 27-мӗшӗнче архивланӑ. Анат Рейнри пурăну вырăнсем

Source: original
Арбузовски

Арбузовка тенипе ан пăтраштарăр Арбузовски (выр. Арбузовский), - Чĕмпĕр облаçĕнчи Чăнлă районĕнчи ял. Сĕве шывĕн сулахай çыранĕнче, Чăнлă поççолăкĕн çумĕнче, Телешовка тата Арбузовка ялĕсем хушшинче вырнаçнă. == Халăх йышĕ, ял тытăмĕ == 2010-мĕш çулта 40 çын пурăннă: чăвашсем (67,5%), вырăссем (22,5%), мордвасем (10%). Курăнать ĕнтĕ, пурнаканнисенчен çурри ытла чăвашсем. == Каçăсем == Карта посёлка Арбузовский, Цильнинский район. Арбузовка. 2017 ҫулхи Авӑн уйӑхӗн 7-мӗшӗнче архивланӑ.

Source: original
Скаляр

Скаля́р (лат. scalaris - картлашкаллă) - координатсен хуть те мĕнле системинче те пĕр хисеппе е функципе палăрăнакан тата уçлăхри çав координатсен системи улшăнсан та улшăнман кап. Математикăра чухне кунта хисеп тени темле несĕллĕ япала та (объект) пулма пултарать, физикăра чухне вара чăн хисепсем тата комплекслă хисепсем пирки кăна калаçма тивет темешкĕн пулать. Скалярлă капсене йышăнакан функци пирки скалярла функци теççĕ. Скаляра яланах пĕр хисеппе палăртаççĕ, вектора палăртасси вара икĕ е ытларах хисеппе те пулма пултарать. == Вуламалли == Hazewinkel, Michiel, ed. (2001), "Scalar", Encyclopedia of Mathematics, Springer, ISBN 978-1-55608-010-4 Weisstein, Eric W. "Scalar". MathWorld.

Source: original
Çĕнпуплев

Çĕнпуплев (акăл. Newspeak) - Джордж Оруэлăн антиутопилле «1984» романĕнчи шутласа кăларнă чĕлхе. Акăлчанларан вырăсла ку ăнлава "новояз" тесе куçарнă. == Вуламалли == Грицанов А. А. Новояз // Новейший философский словарь. Мн., 2003. 1280 с. Дыдров А. А. Новояз Ангсоца как форма «согласия» // Sci-Article No 10 (июнь) 2014 Клемперер В. Язык Третьего рейха. Записная книжка филолога. М.: Прогресс-Традиция, 1998. Львофф Б. Взгляд на советскую журналистику сталинской поры через призму «1984» Дж. Оруэлла. Гиперинфляция языка [2] Никитина Т. Г., Мокиенко В. М. Толковый словарь языка Совдепии. - 2-е изд., испр. и доп. - М.: АСТ, Астрель, 2005. - 512 с. - 3000 экз. - ISBN 5-17-029252-X, ISBN 5-271-11137-7. Оруэлл, Дж. 1984. Оруэлл, Дж. APPENDIX: The Principles of Newspeak (англ.) Оруэлл, Дж. Политика и английский язык // Политическая лингвистика. Вып. 20. Екатеринбург, 2006. С. 280-294. Наш советский новояз. // Сарнов Б. Маленькая энциклопедия реального социализма. М., 2005. Хан-Пира Э. И. Язык власти и власть языка // Вестник АН СССР. - 1991. - No 4. - С. 12-24 Чаликова Г. Об одной лингвистической утопии // Социокультурные утопии: Реф. сб.. - М., 1985. - Вып. 3. - С. 256-297. Сребрянская Н. А. О возможности применения искусственных коммуникативных систем антиутопий (на примере языка «Новояз» по роману дж. Оруэлла «1984») // Вестник Воронежского государственного университета. Серия: Лингвистика и межкультурная коммуникация. - 2007. - No 1. - С. 117-121. Шаповал С. А. Новояз // Общая психология. Словарь / Под. ред. А. В. Петровского // Психологический лексикон. Энциклопедический словарь в шести томах. М., 2005. 251 с. Пиперски А. Ч. Новояз // Конструирование языков. - Альпина нон-фикшн, 2017. - 224 с. - (Библиотека ПостНауки). - 3000 экз. - ISBN 978-5-91671-635-1.

Source: original
Карканка

Карканка - Раççей территоринчи юханшыв. Киров облаçĕ, Коми Республики территорипе юхать. Нухрат Атăл юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км. == Шыв реестрĕн хыпарĕсем == Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Чулман бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ - Нухрат Атăл. Юханшыв бассейнĕ - Чулман Атăл. Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе: Патшалăх шыв реестрĕнчи шыв объекчĕн кочĕ - 10010300212111100030405 Гидрологи тĕпчевленӳ кочĕ (ГТ) - 111103040 Бассейн кочĕ - 10.01.03.002 Том номерĕ, ГТ - 11 Кăларăм, ГТ - 1 == Каçăсем == РФ çутçанталăк ресурсĕсемпе экологи министерстви 2015 ҫулхи Ҫу уйӑхӗн 26-мӗшӗнче архивланӑ.

Source: original
Ибресионизм

Ибресионизм - чăваш ÿнерĕнчи юхăм. 1992-1993-мĕш çулсенче ÿнерçĕсен "Ибресионистсем" текен пултарулăх ушкăнĕ йĕркеленнĕ, унăн пуçĕнче В.К.Немцев тăнă. 1993-мĕш çулта Йĕпреç поççолăкĕ 100 çул тултарнине халалласа курав ирттернĕ хыççăн асăннă ушкăн хăйĕн ĕçне малалла тăсман пулмалла. Анчах та "ибресионизм" тени чĕлхере юлнă тата, ахăртнех, вăл сăмах асăннă ушкăн йĕркеленичченех çуралнă пулмалла. Ибресионизм тени импрессионизм тенинчен евĕрлевленсе аталанса шăтса тухнă. Тĕпре, паллах, Йĕпреç поççолăкĕн вырăсла ячĕ (Ибреси) тăрать. В.Л.Немцевран илнĕ интервьюран: (Поль Гоген (1848-1903) импрессионист пек пуçланă, каярахпа постимпрессионист пулса тăнă). Кунта , чăннипе каласан, В.Л.Немцев художник чăвашсем çине, ырлав контекстĕнче пулин те, "айккинчен" пăхни сисĕнет. Ӳнер тĕпчевçи çырнинчен: == Çавăн пекех пăхăр == Импрессионизм

Source: original
Максимова Вера Степановна

Максимова Вера Степановна (1922, Вăта Тимĕрçен ялĕ - 1964), Мускав хули), - чăвашран тухнă чаплă пианистка. Г.С. Максимова йăмăкĕ. == Пурнăçĕ == Вăта Тимĕрçен ялĕнче, унччен Чăваш шкулĕнче ĕçленĕ вĕрентевçĕсен килйышĕнче çуралса ÿснĕ. Ашшĕ - Максимов Степан Максимович (1892-1951) Амăшĕ - Эсливанова Капитолина Никитична (1893-1979) Кукашшĕ - Эсливанов Никита Савельевич (1851-?) Кукамăшĕ - Эсливанова (Свинцова) Ольга Мартемьяновна (1863-1942) Г.С.Максимова ачалăхĕ, Чĕмпĕр хулипе пĕрлех, Вăта Тимĕрçен ялĕнче те иртнĕ. Чĕмпĕртен Мускав кайсан пултаруллă ачасен Тĕп мусăк шкулĕнче вĕреннĕ. Мускав консерваторийĕнче вĕренме пуçланă. Вăрçă вăхăтĕнче амашĕпе пĕрле Мордва республикинче пурăннă, тыткăнри нимĕçсем пулнă вырăнта куçаруçă пулса ĕçленĕ. Вăрçă пĕтеспе ăна Хусанти психиатри пульниццине тытса кайнă, вара вăл унта мĕнпурĕ 3 çул пурăннă. Çапла вара 1947-мĕш çулта çеç унăн Мускав консерваторийĕнчи вĕренĕвне тăсма май килнĕ (Л. Оборин класĕнче). 1964-мĕш çулта чĕри хавшаса кайнипе вилнĕ. == Килйыш пурнăçĕ == Андрей Лимчер врачпа пĕрлешсе пĕрле пурăннă. Тахăш вăхăтра уйрăлнă. Çапах та вĕсен пĕрлехи ывăлĕ пулнă. 20-мĕш ĕмĕр вĕçнелле вăл, Леонид Лимчер, Америкăра пурăннă. == Çавăн пекех пăхăр == Фейгин, Леонид Вениаминович. == Вуламалли == Фейгин Л. В. Галя // Моя жизнь. М., 1993. Илюхин, Ю. Эсливановсен йăхĕнчен / Ю. Илюхин // Хыпар. - 2004. - 13 çу. Наумова, Т. Вӗсене аслати кӗмсӗртетнӗн алӑ ҫупнӑ / Т. Наумова // Чӑваш хӗрарӑмӗ. - 2011. - 27 ҫурла - 2 авӑн (No 33). - С. 2. Илюхин, Ю. А. Максимова Галина Степановна / Ю. А. Илюхин // Краткая чувашская энциклопедия. - Чебоксары, 2001. - С. 258. Илюхин, Ю. А. Максимова Галина Степановна / Ю. А. Илюхин // Чувашская энциклопедия. - Чебоксары, 2009. - Т. 3 : М-Се. - С. 15-16. Илюхин, Ю. Сдержанный и чуткий аккомпаниатор / Ю. Илюхин // Республика. - 2004. - 21 апр. (No 16). - С. 6. - См. текст Максимова, Г. О пережитом : [воспоминания] / Г. Максимова ; предисл. Ю. Илюхина // Лик Чувашии. - 1997. - No 2. - С. 52-76. == Каçăсем == КОНЦЕРТ УДИВИТЕЛЬНОЙ ЖИЗНИ Деятели культуры и искусства : Артисты и музыканты : Максимова Галина Степановна. 2019 ҫулхи Чӳк уйӑхӗн 7-мӗшӗнче архивланӑ. МАКСИМОВА ГАЛИНА СТЕПАНОВНА.

Source: original
Аййыш

Аййыш - йышсен теорийĕнче: йышăн пĕр пайĕ. Çавăн пекех ăна кĕçĕн йыш теме пулать. Пысăкрах йышне вара кунашкал контекстра аслă йыш е çÿлйыш темешкĕн май пур. == Кĕçĕн тата аслă йышсене çырура паллă тăвасси == A ⊂ B {\displaystyle A\subset B} тата A ⊆ B {\displaystyle A\subseteq B} (Кĕретлĕх паллисем: иккĕмĕш паллă кĕçĕн йыш аслă йыша туллин кĕме пултарассине систерет) == Вуламалли == Верещагин Н. К., Шень А. Лекции по математической логике и теории алгоритмов. Часть 1. Начала теории множеств.. - 3-е изд., стереотип. - М.: МЦНМО, 2008. - 128 с. - ISBN 978-5-94057-321-0. Биркгоф Г., Барти Т. Современная прикладная алгебра. - М.: Мир, 1976. - 400 с. К. Куратовский, А. Мостовский. Теория множеств / Перевод с английского М. И. Кратко под редакцией А. Д. Тайманова. - М.: Мир, 1970. - 416 с. Столл Р. Р. Множества. Логика. Аксиоматические теории. / Перевод с английского Ю. А. Гастева и И. Х. Шмаина под редакцией Ю. А. Шихановича. - М.: Просвещение, 1968. - 232 с.

Source: original
Такелот II

Такелот II (Сетепенра Такелот II Си-Иси [Исида ывӑлӗ] Мериамон) - Авалхи Египет фараонӗ, XXII (Ливи) династийӗнчен, п. эрч. 840-817 ҫулсен тӗлӗнче ҫӗршыва ертсе пынӑ. == Вуламалли == Древний Восток и античность. // Правители Мира. Хронологическо-генеалогические таблицы по всемирной истории в 4 тт. / Автор-составитель В. В. Эрлихман. - Т. 1. Von Beckerath J. Handbuch der ägyptischen Königsnamen. - München: Deutscher Kunstverlag, 1984. - 314 p. - (Münchner ägyptologische Studien). - ISBN 3422008322. == Каҫӑсем == Такелот II на сайте antikforever.com 2017 ҫулхи Юпа уйӑхӗн 20-мӗшӗнче архивланӑ.

Source: original
Çĕнĕ Сала

Çĕнĕ Сала - Шупашкар хулинчи Атăл хĕрринчи вырăн. == Истори == Пĕр форумра каланинчен: == Çак вырăнăн чиккисем == çапла асăнакан вырăнăн кÿлепине тĕп-тĕрĕссĕн палăртма çук. == Çавăн пекех пăхăр == К. В. Иванов ячĕллĕ сквер. == Каçăсем == К. В. Иванов ячĕллĕ сквер

Source: original
Удор-Куча

Удор-Куча - Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв Ижма юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 13 км. == Шыв реестрĕн хыпарĕсем == == Каçăсем == РФ çутçанталăк ресурсĕсемпе экологи министерстви 2015 ҫулхи Ҫу уйӑхӗн 26-мӗшӗнче архивланӑ.

Source: original