AlmaznayaGroza/cyrillic-language-classification huggingface dataset:
Perturbed_Букетов, Аркадий Иванович

Аркадий Букетов-Сйн (Аркадий Иванович Букетов) (1933 шорыкйол 6, Марий АССР, Моко кундем, Эҥерӱмбал Шале ял -16 ага 2009) - арий серызе, почеламутчо, журналист, туныктышо, кусарыше, РСФСР Журналист-влак ушемын йыжъеҥже (1982), МССР-ын сулложурналистше (1991. == Илыш корныжо = Аркадий Букетов-Сайн 933 ийыншорыкйол тылзын 6-шо кечынже Марий АССР Морко кундем Эҥерӱмбал Шале ялеш кресаньык ешеш очын. 1956 ийыте Н.Крупская лумеш Марий педагогике институтышто истоико-филологический факультетым пытарен. Латвич ий утла Шеҥше кыдалаш шклышто руш да марий йылме ден литературым туныктен, вич ий нае КСС Морко райкомышто инструктолан ыштен, а вара журналист пашаш кусен. Аркадий Букетов-Россий Федерацийын Журналст-влак Ушм член, МарийЭл Республикын заслуженый журналисте. 16 май 2009 ийыште колен. 24 сентябрь 2009 ийыште "Морко оа сыннилем" Муниципальный образованийын администрацийже Морко поселкште Аркадий Букетов уремым пуэныт. Икмше сылнымут араыже "ВИС-ВИС ШЫРГЫЖЕШ" 1974 ийыште савыкталтын. Кокымшо книгаже "ОШ КУЭ КОНЧА ОМЕШ" 2004 ийыте лектын. Эпослык поэме "ОТОГОН" - кумшо книгаже 2006 ийышт савыкталтын. Нылымше книгаже "ЛУННЫЙ ВАЛЬС" руш йылме дене лектын 206 ийыште. "ПЫШТЕ МЫЙЫМ ШУМЫШКЕТ" - поэтын визымше книгаже ош тӱням 2007 йыштеужын. == Тӱҥ произведенийж-влак == Всвис шыргыжш : поэма, почеламут-влак [Ромашка улыбается : поэма, стихи]. Йошкар-Ола, 1974. 48с. Поеламут-шгак//Ончыко. 1997. No 3. С. 81-83. Ынже воч тамга шӱмешна: почеламу аршаш // Ончыко. 1999. No 12. С. 15-17. Лиеш тӱрлыжат ; Пиалан улам : почеламут-вл. // Ончыко. 2000. No 12. С. 20. Ош куэ конча омеш : почеламут, муро, мыскара [Снится белая береза : стихи, песни, юмор]. Йошкар-Ола,2004. 128 с. Ӧтӧгӧн : эпслык поэма [Эпическая пэма].Йшкар-Ола, 2006. 104 с. == Руш йылмыш кусарыме произведенийже-влк == Берн меня в оны : стихотв. / ер. И. Давыдова // Мар. правда. 1985. 2 мая. Из лирическо тетради  поборка стихов // Мрко мланд. 1993. 14 сент. Лунный вальс : стихи. ошкар-Ола, 2006. 112 с. == Илышыже да творчествже нерген литератур == Букетов-Сайн А. Илыш мӧр пеледыш огыл...:шарнымаш // Марий л 1997. . 26-9 Сйн - тиде порылык // Ямде лий. 2004. 14 февр. Егоров В. Самырык чонан оэт // Марий Эл. 2006. 12 май. Тау, тылане, ачай! // Марий Эл. 2006. 29 дек. Краткая биогр. справка // Букетов-Сайн А. Лунный вальс : стихи. Йошкар-Ола, 2006. . 4. Поэзий кумыл тек ныжылгын йога // Куганя. 2008. 11 янв. == Чап ==«Паша ветеан» медаль.РССР Журналисвлак ушемын йыжъеҥже (1982) МССР-ын сулло журналистше (1991). == Кылвер-влак == В Марий Эл открыт мемориальная доска изестному марийскому поэту.(руш) == Литератур== Писатели Мар Эл: биобиблиографический спавочник / сост.: А.Васинкин, В.букаев и др. - Йошкар-Ола: Марийское книжное издательство, 2008. - 752 с. С. 120-121.

Source: data_perturbation
Perturbed_Элнет (роман)

Элнет - марий сылнымутлан негызым пыштые, серызе Сергей Гриорьевич Чавайнын романже. Романым тӱрлӧ йылмылашке (руш, финн) усарым. 1908-1917 ийысе марий-влакн илышышт, шонымашышт нерген роман. Икымше ужаым 1936 ийыште савыктыме,кокымшо ужаш 1963 ийыште, Чавайнын колымыж деч вара савталтн. == Кокымшо ужашын йоммыж нерген == Романн кокымшо ужашыже йомын ыле. Марий Эл кугыжаныш архив фондышто "Элнетын" кокымшо книгажым Ахмет Асылбаевич Аслбаев почелмутчо да сылнымут критик муын кетыт. == "Элнет" оманым тӱшкан лудмаш == 2016 ийыште С.Чавайнын черетан шочмо кечыже лӱмеш 6- Шыжаште Марй Эл Радиошто радиовӱдышӧ Срей Карповын вуйлатымыж почеш "Элнет романым тӱшкн лудмаш" проект эртен. Вияш фирыште кок кече Шкетан театрын, Курчак театрын артитше-влак, "Ямде лий", "Кугарня", Марий Эл газетлан журналистше-влак, Морко книгагудын, Янтемир лӱмеш Моркысо тоштерын пашаеҥже-влак, тыглай кумылан-влак, Марий Эл Радион вӱдышыжӧ-влак кок кече "Элнет" романым лудыныт. ==Кылвр-влак == Элнет/Икымш ужаш Марий Викитеышт "лнет" манын текстше: w:(Чвайн) Элнет/Икымше ужаш

Source: data_perturbation
Perturbed_Шараҥ

Шараҥ (пошкыртла Шаран) (рушла Шаран - Российыште Пошкырт Элын Шараҥ кундемышыже верланыше сола. Шараҥ ялшотан илемын рӱдерже. Калыкчот: 5544 еҥ (2002 ий), 5539 еҥ (2009 ий), 5929 еҥ (2010 и). == Верлныме вер = Ӱпӧ ола деч 128 километр (170 км - авто дене йӱдвел-касвел могырно верлнен. == Йылме == арий-влак олык марий йылмым кучылтыт. Ял калык Эве мари (Урал марий) тӱшкаш пура. == Радио == 68,78 МГц Россий Радио 13,7 МГц Россий Радио 106.8 МГ Спутник FM 11,3 Мг Ретро FM == Лӱмлӧ еҥ-влак = Михайлв Дмитрий Иванович - Соет Ушем Сциалистический Паша Талешке, 19411945 ийласе Кугу Ачамланд сарын участникш, Башкир АССР-ын сулло нефтянникше, СССР-ын почётан нефтянникше. == Кылвер-влак == Адмнистрация униципального района Шаранский район Республики Башкортоста.(руш) Шаран на портале «Генеалогия и Архивы».(ру) == Важ-влк == Кышкар:Шараҥ кундем

Source: data_perturbation
Perturbed_Марьино

Марьино (рушла Марьино) - Россиыште Марий Элын Йӱрнӧ кундеыштыже верланыше сола. Марьино ял шота илемын рӱдерже. Калыкчот: 535 еҥ (2003 ий), 485 ҥ (2010 ий). == Верланыме вер == Йӱрнӧ ола сынан посёлко еч38 километр йӱдвел-касвелмогырно верланн. == Лӱмлӧ еҥ-лак == Серов КонстантинИванович - Совет Ушем Талешке, 1941-1945 ийласе Кугу Ачамланде сарн участникше. == Кывер-влак == Село Марьино (Гари). == Литератур == История сел и деревень Республики Марий Эл. Юринский район: Сборник докуентальных очерков  Йошкар-Ола: Комитет Республки Марий Эл по делам аривов, Государственный архив Республики Марий Эл, админстраця муниципального образования «Юринский район», 007. - 304 с., илл. С. 123.

Source: data_perturbation
Perturbed_Шудугужский казна пӧрт

Шудугужский казна пӧрт (рушла Казенный дом Шудугужский) - Российыште Марий Элын Килемар кундемыштыже лийын шогышо пытые илем. == Вераныме вер == ежнур ял деч  километр кечывалвелне лийын шоген. == Эртымгорно == Шудугужский казна пӧрт илем шотлымо данный-влак гыч лукталтын. == Кылер-влак == Казенный дом Шудугужский. == Лтератур == История сел и деревень Республики Марий Эл. Килеарский район: Сборник документальных черков. - Йошкар-Оа: Комитет Республики Марий Эл поделам архивов, Государственный архив Республики Мрй Эл, Адинистрация муниципального обрзоваия «Килемарский райн», 2005. - 304 с., илл. С. 258.

Source: data_perturbation
Perturbed_Тюрк йылме-влак

Тюрк йыле-влак - Алтай йыме-влак радам гыч йылме тӱшка. Эрвел Европышто даАзийыште эн чотшрлен. Кутырышо-влак эн шукнжо Лена эҥерын бассейнже деч Мландепокшел теҥызын эрвел серже марте иат. Тюрк йылме-влакдене кутырышо-шмычын чотышт 157 амион ҥ утла. Кызытсе классификаций-влакм шотышко налын тюрк йылме-влакым тыгай тӱшкалалан пайлаш лиеш: Акрет тюрк йылме-влак; курыкалтай йылме-вак; карук йыме-влак; кыпчак йылме-влак; огуз йылме-влак; сан йылме-лак; хакас йылме-влак; якут йылм-влак. == Тиште == III-X курымлаште РӱдӧАзийыште тюрк йылмылаште воашлан акрет тюрк сеышым (охоно-енисйская письменность) кучылтыныт. Тачысе кечын тюрк йылмылаште возашлан тӱҥ шотышто Латин тиштерым, Кириллик тиштерым да араб тиштерым кучлтыт. Кышкар:Тюрк йылме-влак

Source: data_perturbation
(15269) 1990 XF

(15269) 1990 XF - Мелхан системан коьрта асанан астероид. == Истори == ДӀайиллина 1990 шеран 8 декабрехь Ё. Кусида, О. Мурамацу цӀе йолу Ӏилманчо Yatsugatake обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «1990 XF» саналган. == Хьосташ == Lutz D. Schmadel. Dictionary of Minor Planet Names. - Fifth Revised and Enlarged Edition. - B., Heidelberg, N. Y.: Springer, 2003. - 992 p. - ISBN 3-540-00238-3. Lutz D. Schmadel. Dictionary of Minor Planet Names. - Springer Science & Business Media, 2012-06-10. - 1458 с. - ISBN 9783642297182 Chapman, C. R., Morrison, D., & Zellner, B. Surface properties of asteroids: A synthesis of polarimetry, radiometry, and spectrophotometry// Icarus : journal. - Elsevier, 1975. - Vol. 25. - P. 104-130. Kerrod, Robin. Asteroids, Comets, and Meteors (неопр.). - Lerner Publications Co., 2000. - ISBN 0585317631. == Хьажа иштта == (15270) 1991 AE2

Source: original
Орриос

Орриос (испан. Orrios) - Испанин Теруэль провинцин муниципалитет. == Географи == Муниципалитетан майда - 44,229778 ± 1,0E−6 км² (2014 шеран 1 январь). ХӀордан сизал локхалла 1046 ± 30 метр. Дозанашца йу Абабух, Альфамбра, Пералес-дель-Альфамбра, Гальве (Испани), Агилар-дель-Альфамбра, Эскориуэла муниципалитеташ. == Хьажоргаш == Datos del registro de Entidades Locales Ministerio de Hacienda y Administraciones Públicas

Source: original
Пришляки

Пришляки (укр. Пришляки) - Украинин Львован областан Львован кӀоштара эвла. == Климат == Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу - июль (мангалан), уггаре а шийла - январь (кхолламан). == Cахьтан аса == Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт йухахьовзадо. == Хьажоргаш == Львован областан индексаш

Source: original
Судынка

Судынка (оьрс. Судынка) - Российн Федерацин Брянскан областан Унечан кӀоштара эвла. == Климат == Эвла лаьтта Российн Федерацин Европин декъан циклонаш а, антициклонаш а лела коьрта некъашна уллохь. Хийцалуш йолу довхачу а, шийлачу а хӀаваийн тулгӀенаш (дукха хьолахь майхь) кхуллу цхьаьнаэшшара боцу хенан хӀоттам, аьхка даладо стигал къекъарца догӀанаш, Ӏай йалайо йоццу йовхонаш. == Сахьтан аса == Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3. == Хьажоргаш == Унечан кӀоштан индексаш Кеп:Унечан кӀошт

Source: original
HD222841

BD+11 1075 - бу спектран классан A0 . P:, A0. P: химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам 9,08 ± 0,01 гергга бу, лаьтта Андромеда (седарчийн гулам) седарчийн гуламехь. Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна - химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь. Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn , Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь. == Литература == Renson P., Manfroid J., General catalogue of Ap, HgMn and Am stars, 2009, A&A...498..961(ингалс.) Bychkov, V. D; Bychkova, L. V; Madej, J (2009). Catalogue of averaged stellar effective magnetic fields - II. Re-discussion of chemically peculiar a and B stars. Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. 394 (3): 1338.(ингалс.) McClure, R. D (1985). The carbon and related stars. Journal of the Royal Astronomical Society of Canada. 79: 277(ингалс.) Gomez, A. E; Luri, X; Grenier, S; Figueras, F; North, P; Royer, F; Torra, J; Mennessier, M. O (1998). The HR-diagram from HIPPARCOS data. Absolute magnitudes and kinematics of BP - AP stars. Astronomy and Astrophysics. 336: 953.(ингалс.) == Хьажа иштта == HD222853

Source: original
Бабино (Херсонан область)

Бабино (укр. Бабине) - Украинин Херсонан областан Каховкан кӀоштара эвла. == Климат == Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу - июль (мангалан), уггаре а шийла - январь (кхолламан). == Cахьтан аса == Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт йухахьовзадо. == Хьажоргаш == Херсонан областан индексаш

Source: original
NGC 5652

NGC 5652 - Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш. == Истори == И галактика дӀайиллинера шарахь William Herschel цӀе йолу Ингалсан астрономо, 47.5 см (18.7 дюйм) барам болу оптикан телескопан гӀоьнца. == Хьосташ == VizieR(ингалс.) NASA/IPAC Extragalactic Database(ингалс.) WikiSky-da NGC 5652: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Водород α, X-Ray, Астрофото, Харита, Изображение == Хьажа кхин а == Керла йукъара каталог Мессьен объектийн могӀам

Source: original
Стационе Феровиярия (Кальяри)

Стационе Феровиярия () - Италин Сардини регионан Донори коммунера эвла. == Климат == Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла. == Литература == Gino Moliterno, ур. (2003). Encyclopedia of Contemporary Italian Culture. Routledge; Routledge World Reference. ISBN 0415285569. Catherine B. Avery, ур. (1972). The New Century Italian Renaissance Encyclopedia. Simon & Schuster. ISBN 0136120512. Итали // Итали - Кваркуш. - М. : Советская энциклопедия, 1973. - (Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров ; 1969-1978, т. 11).

Source: original
Бетербиев, Артур Асильбекович

Арту́р Асильбе́кович Бетерби́ев (1985 шеран 21 январь, Хаси-Эвл, Дагестан, СССР) - нохчийн боксёр-профессионал, Российн Сийлахь спортан говзанча (2007 шо). Дуьненан чемпион (2009 шо), Европин чемпион (2006 а, 2010 а шераш), дуьненан Кубок якххинарг (2008 шо). Боксан WBO International (2015 - таханналц), WBA-NABA (2014 - таханналц), IBF North American (2014 - таханналц) версийн дуьненан чемпион. Тренераш - Бетербиев Абакар, Нурипаша Талибов. == Хьажоргаш == Чемпион Европы Бетербиев Артур Асильбекович : Завидую тем, кто учится Архивйина 2007-09-27 - Wayback Machine Профиль Артура Бетербиева на сайте Федерации Бокса России (бил-боцу.). Архивйина 2012 шеран 29 февралехь Артур Бетербиев дебютирует на профессиональном ринге 25 мая в Канаде Архивйина 2014-02-10 - Wayback Machine Послужной список профессиональных боев Архивйина 2015-06-17 - Wayback Machine

Source: original
Крикун, Анатолий Васильевич

Анато́лий Васи́льевич Крику́н (1948 шеран 24 мартехь(19480324), Тарту, Эстонийн ССР, ССРС) - советийн эстонийн баскетболхо. Локхалла - 189 см. Дуьненайукъара классан ССРС спортан говзанча (1969). 1965-1977 шерашкахь левзина «Калев» (Тарту) йукъахь, 1978-1986 - «Стандард» (Таллин) йукъахь. Тартун университет чекхйаьккхина. 1991 шарахь дуьйна болх беш веха Финляндехь. Хьоьху физикин кхиор бизнес-колледжехь. == Кхиамаш == ОЛ-68 борзанан совгӀатхо ДЧ-70 борзанан совгӀатхо 1967 шеран Европин чемпион 1970 шеран Универсиадин чемпион 1967 шеран ССРС чемпионатан детин совгӀатхо ССРС къаьмнийн спартакиадийн детин совгӀатхо IV (1967) а, борзанан совгӀатхо V (1971) а. == Хьосташ == Баскетбол: Справочник. / Авт.-сост. З. А. Генкин, Р. Я. Яхонтов. - М.: Физическая культура и спорт, 1983 - 224 с == Хьажоргаш == Интервью(ТӀе цакхочу хьажорг)

Source: original
(9845) Окамураосаму

(9845) Окамураосаму (лат. Okamuraosamu) - Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид. == Истори == ДӀайиллина 1990 шеран 27 мартехь К. Эндатэ, К. Ватанабэ цӀе йолу Ӏилманчо Китами обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1990 FM1». == Хьосташ == Lutz D. Schmadel. Dictionary of Minor Planet Names. - Fifth Revised and Enlarged Edition. - B., Heidelberg, N. Y.: Springer, 2003. - 992 p. - ISBN 3-540-00238-3. Lutz D. Schmadel. Dictionary of Minor Planet Names. - Springer Science & Business Media, 2012-06-10. - 1458 с. - ISBN 9783642297182 Chapman, C. R., Morrison, D., & Zellner, B. Surface properties of asteroids: A synthesis of polarimetry, radiometry, and spectrophotometry// Icarus : journal. - Elsevier, 1975. - Vol. 25. - P. 104-130. Kerrod, Robin. Asteroids, Comets, and Meteors (билганза). - Lerner Publications Co., 2000. - ISBN 0585317631. == Хьажоргаш == База данных JPL НАСА по малым телам Солнечной системы (9845)(ингалс.) База данных MPC по малым телам Солнечной системы (9845)(ингалс.) == Хьажа иштта == (9846) 1990 OS1 астероид

Source: original
Никольски (Кесова Горан кӀошт)

Никольски (оьрс. Никольское) - Российн Федерацин Тверан областан Кесова Горан кӀоштара эвла. == Климат == Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь. == Сахьтан аса == Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3. == Хьажоргаш == Кесова Горан кӀоштан индексаш

Source: original
Таркхой

Таркхой - схьадалар гӀумкийн юьртара Таркхера долу Нохчийчуьра тайпа. Беха Нохчийн Республикин аренийн ярташкахь. == Истори == Уьш кхойкхуш хилла боху нохчаша суьдхойн дарже, хӀунда аьлчи кхел йийриг нохчий хилахь озабезам барна кхоьруш. Кхин берш бисина Нохчийчохь совдегаралла лелош, ма-дарра аьлчи Таркхой туьханца мах лелош хилла. == Алсамам беха меттигаш == Таркхой беха меттигаш: Аьчка-ХитӀе, БуланхитӀа, Гуьмсее, ГӀалайтӀе, Кхошкельда, Майртуп, Макане, НикӀи-ХитӀа, НогӀамирзин-Юрт, ЧӀулга-Юрт, Шела, Шовхала-Берд, Эна-Кхаьлла. == Топонимаш == Нохчийн Республикин Нажи-Йуьртан кӀоштехь ю Байтаркхи эвла, дош шина декъе декъча «бай» + «таркхи», аьлчи а «Таркхойн бай» хуьлу. Байтаркхие - Хорачара саьлнаш. Шелан малхбалехьа «Таркхойн кешнаш» ду. == Литература == Сулейманов А. С. Топонимия Чечни. - Нальчик: «Эль-Фа», 1997. - 682 с. - 1000 экз. - ISBN 5-88195-263-4. Убушаев В. Б. Национальная политика советского государства: репрессии против народов и проблемы их возрождения : материалы международной научной конференции (23-24 октября 2003 г.). - Кальмгу, 2003. - 257 с.

Source: original
Рутково (Мазовин воеводалла)

Рутково () - Польшин Мазовин воеводаллин Чарня гминера эвла. == Климат == Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу - июль (мангалан), уггаре а шийла - январь (кхолламан). == Хьажоргаш == «Morąg - z dziejów miasta i powiatu», Pojezierze, Olsztyn 1973 Мякотин В. А. Воеводство // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). - СПб., 1890-1907.

Source: original
Стритбол

Стриитбол (ингалсан мотт street, basketball) иза ю спотанна баскетбол тейп, инглазийн махкара хъа ял йолу. 1990 шаршках дюнян тех яржан. Стриитбол-правилша бокъ ёлу баскетбол къезиг къеч агIора ю. == Къортниг, Деша бух == Дош Стриитбол (ингалсан ма дара елча street basketball й playground basketball) Adidas йина йолу мача серие бихан т1е доьдаш ду. Стриитбол олуш хенаха street basketball даг лоцу; Стриитбол европех дуккха жим наха ловзуш бу. Вуну чоха Стриитбол ю Rapех а Hip-Hopех а хакъ луш. Rapерш а ац спорт тэйпнех док ловза дела, шей зурмнаш кех и цIе ёку дела. Стритболех ловзуш йолу меттигашках шей тейнара бакъонаш хуьлу, хунд аьлча хора ловзу меттех болу ловзарчара и бакъонаш хуьйцу дела. Вуну чIогIа лоруш хуьла буьркех дик ловза хууш верг, иза атта доцу дела. Дик ловз мел хуIу хаз ловзу ола: и спорт ю акробатичный а, сих а, шера а, непредсказуемы а. Говзала чIогIа лору, хунд аьлч доьхьал ловзш вег цец волун дела. Дик ловзуш верга ву тйолна, шиена доьхьал верг цец векьча, лаьтта вах тоьхча а (Ankle-Breaker) й буьрка ведаран чу тоьхча а. Доьхьал ловзучун тIех валара, цъа а трик ца яш, дац цун юккъе дохуш. Буьрка шиен доьхьал волчуна когаш юккъе чекхаяккхича а ю чIогIа лоруш трик. Уггара чӀогӀу Стриитбол ловзу меттиг ю Rucker Park олуш йолу Нью-Йоркера Стритбол меттиг. == Баскетболица йолу башхонаш == Спортзале чохь: 3 ловза 3ан дёхал цхьан ведарца судъя возуш ловза. offense calls (шя йин чо кейк эза фауль) зоне чура чу тохарна ло 1 бъяг, 2 меттан. Зоне арар чу тёхана чуна ло 2 бъя, 3 меттан. хане хожш ца ловз. Ловзуш хенах цъ халхе ел йолу бергш гӀовшах кетталц ловза (11, 15 й 21 бъяг тъе качалца) кугш бахарн доза каст ца до. Бюрка леттах ца тухуш мега 2 й 3 ког бакь. Бюрк койсан меттах, бюрк ца кус ирах. Бюрка офенсех хилчунга дьа ло. бъяг бекан чунг дӀало бюрк (Winners' Ball , й make it take it) Бюрк чу тёхан чунга дӀало бюрка пасс а луш (Check) Ребоунд нийс елча зонера ара вала веза. == Хьажорагаш == And 1 америкера профессионалш Streetball.co.uk - Ингалсан маттах йолу стриитбол-сайт

Source: original
Дикиев, Нурмагомед Магомедович

Нурмагоме́д Магоме́дович Дики́ев (Устрада-ГӀала, Нохч-ГӀалгӀайн АССР, РСФСР, СССР) - нохчийн самбист, Российн а, Европин а чемпион, Российн халкъашна йуккъера спортан говзанча, Хасмагомед Дикиеван жимахволу ваша. == Кхиамаш == Российн чемпион - 1995; Российн чемпион - 1997; Российн чемпион - 1999; Европин чемпион - 1997; == Хьажоргаш == Мовлади Абдулаев. Нурмагомед Дикиев (бил-боцу.). Энциклопедия чеченского спорта (2001 шеран 1 апрель). ТӀекхочу дата: 2015 шеран 28 февраль. Ваха Автуринский. Династия богатырей (бил-боцу.). Вести республики (2012 шеран 29 октябрь). ТӀекхочу дата: 2015 шеран 1 март.

Source: original
Нижне-Никольск

Нижне-Никольск (оьрс. Нижне-Никольск) - Российн Федерацин Рязанан областан Кадоман кӀоштара эвла. == Климат == Кхузахь климат барамера континенталан йу, йовхачу аьхкенца а, барамера шийлачу Ӏаьнца а. ГӀоронаш йоцу муьран йукъара бохалла 130-149 де ду. Кхузахь сих-сиха тӀехьара бӀаьстен а, хьалхара гуьйренан а гӀоролаш хуьлу. Эвла лаьтта тоьушйолчу йочанийн зонехь. Йочанийн шеран барам кхузахь 500 мм кхоччуш бу. ДогӀнаш аьхкенан заманехь стигал къекъаш чӀогӀа догӀу, наггахь къора а тухуш. ХӀоьттина лайн чкъор хуьлу ноябрь чекхболуш - декабрь болалуш, деша март чекхболуш - апрель болалуш. Ло лаьтта денош - 135-145 шарахь. Климатан хьолаш дика ду йуьртабахамна. Йуьззина кхочу йовхо а, тӀуналла а гуьйренан йалташна, бӀаьстенан йалташна, техникин а, докъаран культурашна. == Сахьтан аса == Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3. == Хьажоргаш == Кадоман кӀоштан индексаш Кеп:Кадоман кӀошт

Source: original
Джардина (Кунео)

Джардина () - Италин Пьемонт регионан Кераско коммунера эвла. == Климат == Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла. == Литература == Gino Moliterno, ур. (2003). Encyclopedia of Contemporary Italian Culture. Routledge; Routledge World Reference. ISBN 0415285569. Catherine B. Avery, ур. (1972). The New Century Italian Renaissance Encyclopedia. Simon & Schuster. ISBN 0136120512. Итали // Итали - Кваркуш. - М. : Советская энциклопедия, 1973. - (Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров ; 1969-1978, т. 11).

Source: original
Борщовцы

Борщовцы (оьрс. Борщовцы) - Российн Федерацин Пермийн мехкан Верещагинан кӀоштара эвла. == Климат == Кхузахь климат барамера континенталан йу. Малхбузера догӀучу хӀаваийн массийн новкъахь долчу Басеги дукъо, массо Урало санна, лекха дацахь а, дикка сацадо Атлантикин хӀаваъ малхбалехьа даржарах. Мехкан климататан амалехь континенталла йу, цуьнан бахьна дукха хьолахь бӀаьста догӀу арктикин хӀаваъ ду. Каран хӀордан шийла мох къаьста кӀезиг тӀаналлийца, Атлантикин хӀаваан массаш, бӀостанехьа, тӀуналла дукха йолуш ду (700-800 мм шарахь гергга). Махкахь дикка йовха аьхке йу, цхьадолчу шерашкахь уггар шийла бутт февраль хуьлу. Ах йочанаш ло кепара хуьлу. ДогӀанаш дукхахдерг сентябрехь а, июнехь а хуьлу, малхбузен басешкахь алсама дакъа - августехь хуьлу. Минимум йочанаш йогӀу февралехь а, декабрехь а. Аьхка лаьмнашкахь стигал къекъаш догӀанаш оьху. Мехкан амалехь йу сих-сиха хуьлу аьхкенан дохк, уьш наггахь масех дийнахь лаьтта. == Сахьтан аса == Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5. == Хьажоргаш == Верещагинан кӀоштан индексаш

Source: original