AlmaznayaGroza/cyrillic-language-classification huggingface dataset:
Тинĕс шайĕ тĕлĕнчи çӳллĕш

Тинĕс шайĕ тĕлĕнчи çӳллĕш - географире усă куракан координатсенчен пĕри. Леш тепĕр иккĕшне ан тата тăрăх теççĕ. Анчах та виçĕ виçеллĕ уçлăхри вырăна палăртма виççĕмĕш координат та кирлĕ, вăл шăпах «тинĕс шайĕ тĕлĕнчи çӳллĕш» ятпа паллă та ĕнтĕ. == Вуламалли == Абсолютная высота - Пысăк совет энциклопедийĕнчен (3-мĕш кăларăм). == Каçăсем == Гравиметрия и геодезия (Бровар Б.В., Юркина М.И., Тулин В.А., Спиридонов А.И., Демьянов Г.В., Галаганов О.Н., Родкин М.В., Таранов В.А., Кафтан В.И., Жаров В.Е., Авсюк Ю.Н., Светлосанова З.П., Толчельникова С.А., Пик М.В., Молоденский С.М., Денисов В.И., Мельников В.Н., Измайлов В.П., Карагиоз О.В., Колосницын Н.И., Нейман Ю.М., Бывшев В.А., Гусев Н.А., Баграмянц В.О., Копаев А.В., Сорока А.И., Непоклонов В.Б., Кузнецов Ю.Г., Майоров А.Н., Щеглов С.Н., Медведев П.П., Лебедев С.А., Зуева А.Н., Плешаков Д.И., Дубовской В.Б., Конопихин А.А., Соловьев Ю.Ю., Чуйкова Н.А., Пасынок С.Л., Максимова Т.Г., Казарян С.А., Васин М.Г., Попков Д.И., Леонтьев В.И., Сбитнев А.В., Жильников В.Г., Латышев Д.Д., Четверикова А.А.) М.: Научный мир, 2010, 562 с. ISBN: 978-5-91522-189-4 2019 ҫулхи Раштав уйӑхӗн 6-мӗшӗнче архивланӑ. Erklärung von Höhenreferenzsystemen 2020 ҫулхи Нарӑс уйӑхӗн 6-мӗшӗнче архивланӑ. (BKG) Beschreibungen und Transformationsparameter europäischer Höhenbezugssysteme. BKG Umrechnung zwischen WGS84 Referenz-Ellipsoid und EGM96 Geoid 2008 ҫулхи Авӑн уйӑхӗн 19-мӗшӗнче архивланӑ. Kartenbezugssysteme

Source: original
Данилов Алексей Ильич (сержант)

Данилов Алексей Ильич - (19.01.1923-30.06.1944), Совет Союзĕн Паттăрĕ , , . Указ дати - 24.03.1945. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 3-мĕш Беларуç фрончĕн 3-мĕш гварди танк корпусĕн 3-мĕш гварди танк бригадин 2-мĕш танк батальонĕн танкăн стрелок-радисчĕ, гварди сержанчĕ. == Асăрхавсем == Биографи «Герои Советского Союза Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. - М.: Воениздат, 1987. - Т. 1 /Абаев - Любичев/. - 100 000 экз. - ISBN отс., Рег. No в РКП 87-95382» кĕнекере az-libr.ru сайтра. Кавалеры ордена Славы трёх степеней Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии Д. С. Сухоруков. - М.: Воениздат, 2000. - 10 000 экз. - ISBN 5-203-01883-9» az-libr.ru сайтра. Патшалăх паттăрĕсем Халăх хастарлăхĕ сайтри награда лисчĕсем Ытти асăрхавсем

Source: original
Спорт

Спорт (акăл. sport, малтанхирен кĕскен disport - «вăйă», «канмалла выляни») - пĕрре çирĕплетсе йышăннă йĕркесем тăрăх пуç çивĕчĕпе тата ал-çурăм хăвачĕпе çынсем хушшинче иртерекен ăмăрту. Вĕсем шутне ăмăртусене хатĕрленни те, çав вăхăтри çынсен хутшăнăвĕсем те кĕреççĕ. Спорт ал-çурăм тата пуç çивĕч ĕçĕ пулать. Ăна ăмăртас, сывлăха çирĕплетес, чуна лăплантарас, пурлăх пухас, чапа тухас тесе тăваççĕ. Ăмăртăва хутшăнакансене спортсменсем теççĕ. Вăйăсене спортсменсене тренер хатĕрлет, ертсе пырать. == Кашни хăйĕшĕн вылякан вăйăсем == Ку вăйăсенче икĕ спортсмен пĕр-пĕринпе ăмăртаççĕ. Вăл шута çавăн пекех иккĕн иккĕне хирĕç выляни те кĕрет. Тĕслăхрен, теннис, бадминтон. Бадминтон Бильярд Боулинг Бридж Го Гольф Городки Крокет Сĕтел хушшинчи теннис Покер Рэндзю Сквош Софт-теннис Теннис Туяллă утă Шахмат Шашка == Ушкăнпа вылямалли вăйăсем == Ку вăйăсенче спортсменсен икĕ ушкăнĕ ăмăртать. Кашни ушкăнăн ăмăртура пĕр тĕллевĕ пур. Вăйă вăхăтĕнче вылякансене улăштарма юрать. Хоккей Футбол Баскетбол Волейбол Бадминтон Гандбол Регби

Source: original
Акакан пăрçа

Акакан пăрçа (лат. Pisum sativum) - ӳсентăран, унччен пăрçа йышшисем (Fabaceae) йышри пăрçа ретри тĕс шутланнă. Хальхи вăхăтра «тăрна пăрçи» (Láthyrus) текен рете кĕрет. == Литература == Pisum sativum // Ботанический словарь / сост. Н. И. Анненков. - СПб.: Тип. Имп. АН, 1878. Агабабян Ш. М. Кормовые растения сенокосов и пастбищ СССР / под ред. И. В. Ларина. - М. ; Л.: Сельхозгиз, 1951. - Т. 2. - 10000 экз. Бобров Е. Г. Род 827. Горох - PISUM L. // Флора СССР : в 30 т. / начато при рук. и под гл. ред. В. Л. Комарова. - М. ; Л. : Изд-во АН СССР, 1948. - Т. 13 / ред. тома Б. К. Шишкин, Е. Г. Бобров. - С. 525-526. - 588 с. - 4000 экз. Горох // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.). - СПб.: 1890-1907. Губанов И. А. 817. Pisum arvense L. - Горох полевой // Иллюстрированный определитель растений Средней России : в 3 т. / И. А. Губанов, К. В. Киселёва, В. С. Новиков, В. Н. Тихомиров. - М. : Товарищество науч. изд. КМК : Ин-т технол. исслед., 2003. - Т. 2 : Покрытосеменные (двудольные: раздельнолепестные). - С. 460. - 666 с. - 3000 экз. - ISBN 9-87317-128-9. Медведев П. Ф., Сметанникова А. И. Кормовые растения европейской части СССР. - Л.: Колос, 1981. - С. 76-80. - 336 с. - 25 000 экз. Pisum sativum // Flora of China : [англ.] = 中国植物志 : in 25 vol. / ed. by Z. Wu, P. H. Raven, D. Hong[d]. - Beijing : Science Press ; St. Louis : Missouri Botanical Garden Press, 2010. - Vol. 10 : Fabaceae. - P. 577. - 642 p. - ISBN 978-0-915279-34-0. - ISBN 978-1-930723-91-7 (vol. 10).

Source: original
Маньчжури

Маньчжури - (кит. трад. 滿洲, упр. 满洲, пиньинь Mǎnzhōu от маньчж. ᠮᠠᠨᠵᡠ - манчжу) - халтхи Китайӑн историллӗ ҫӗрӗсем на ҫурҫӗр-хӗвелтухӑҫӗн пайӗнче (Дунбэй регионӗ тата Шалти Монголин хӗвелтухӑҫ пайӗ). == Вуламалли == Амур, как путь для маньчжурского экспорта // Сибирская торговая газета. No 207. 24 сентября 1910 года. Тюмень. В Маньчжурии. От собственного корреспондента. Из записок добровольца // Сибирский наблюдатель. Книга 11-12 (ноябрь-декабрь). Томск. 1904. Золотопромышленность в Маньчжурии // Сибирская торговая газета. No 11. 13 января 1902 года. Тюмень. О Маньчжурии // Сибирская торговая газета. No 155. 17 июля 1898 года. Тюмень. Маньчжурские города // Сибирская торговая газета. No 76. 5 апреля 1905 года. Тюмень. Япония в Маньчжурии // Сибирская торговая газета. No 196. 13 сентября 1905 года. Тюмень. Позднеев Д. М. Маньчжурия // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). - СПб., 1890-1907. == Каҫӑсем == Соглашение между Россией и Китаем о Маньчжурии. Пекин, 26 марта/8 апреля 1902 г. 2019 ҫулхи Юпа уйӑхӗн 18-мӗшӗнче архивланӑ.

Source: original
Кĕçĕн Яр-Вож

Кĕçĕн Яр-Вож - Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики, Ненец АО территорипе юхать. Мăн Яр-Вож юханшывăн сулахай çыранĕпе, 5 км вăрринчен юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 15 км. == Шыв реестрĕн хыпарĕсем == Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора шыв бассейн округĕне кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ - Печора, Юханшыв бассейнĕ - Уса. Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе : Патшалăх шыв реестрĕнчи шыв объекчĕн кочĕ - 03050200112103000066565 Гидрологи тĕпчевленӳ кочĕ (ГТ) - 103006656 Бассейн кочĕ - 03.05.02.001 Том номерĕ, ГТ - 03 Кăларăм, ГТ - 0 == Каçăсем == РФ çутçанталăк ресурсĕсемпе экологи министерстви 2015 ҫулхи Ҫу уйӑхӗн 26-мӗшӗнче архивланӑ.

Source: original
Шумер чĕлхи

Шумер чĕлхи - пирĕн эрăччен тăваттăмĕш пинçуллăхра Кăнтăр Месопотамире пурăннă авалхи шумерсен чĕлхи. Пирĕн эрăччен 2000 ç. шумер чĕлхине пуплеврен аккад чĕлхи ылмаштарать пулин те, унпа таса, литургиллĕ тата ăслăх чĕлхи вырăнне хурса пирĕн эрă пуçланичченех усă кураççĕ. == Истори == Шумер чĕлхин аталанăвĕнче пилĕк тапхăра палăртаççĕ: Архаика (п. эрч. 3000-2750 çç.) Ватă шумер (п. эрч. 2750-2136 çç.) Çĕнĕ шумер (п. эрч. 2136-1996 çç.) Кай шумер е Ватă вавилон шумер (п. эрч. 1996-1736 çç.) Шумер хыççăнхи (п. эрч. 1736 ç. - п. эрч. II ĕмĕр) == Çырулăхĕ == Чĕлхере савăл çырулăхĕпе усă курнă. Çырулăхĕ сăмахлă-сыпăклă. Никĕсĕнче ӳкерчĕк паллисем (пиктограммăсем) выртаççĕ, çак идеограммăсем сăмаха мар, ассоциативлă çыхăннă темиçе пĕлертĕве (концепта) кăтараççĕ. == Грамматикăна пахалани == Шумер чĕлхи - агглютинативлă чĕлхе, сăмаха çыхăнуллă уйрăм суффикссемпе морфемсенчен тытăнса тăрать. Синтаксис енĕпе чĕлхене эргативлисен шутне кĕртеççĕ. == Каçăсем == Шумер чĕлхи: Euskara exotica Sumerian Language Page Sumerian language article in 1911 Encyclopedia Britannica An overview of Sumerian provided on the page of the Electronic Text Corpus of Sumerian literature 2008 ҫулхи Авӑн уйӑхӗн 2-мӗшӗнче архивланӑ. CDLI: Cuneiform Digital Library Initiative 2021 ҫулхи Ҫу уйӑхӗн 5-мӗшӗнче архивланӑ. a large corpus of Sumerian texts in transliteration, largely from the Early Dynastic and Ur III periods, accessible with images. Electronic Pennsylvania Sumerian Dictionary (EPSD) 2006 ҫулхи Кӑрлач уйӑхӗн 13-мӗшӗнче архивланӑ. Sumerisch (An overview of Sumerian by Prof. Dr. Kausen, in German) The Life and Death of the Sumerian Language in Comparative Perspective by Piotr Michalowski handout (PDF) Cale Johnson 2005 ҫулхи Ака уйӑхӗн 15-мӗшӗнче архивланӑ. handout 2005 ҫулхи Ака уйӑхӗн 18-мӗшӗнче архивланӑ. (PDF) Jarle Ebeling (PDF) Graham Cunningham (PDF)

Source: original
Тихановская Светлана Георгиевна

Светла́на Гео́ргиевна Тихано́вская (çуралнă чухнехи хушамат Пилипчук; бел. Святлана Георгіеўна Ціханоўская; çур. 11, сентябрь 1982, Микашевичи хули, Лунинец районĕ, Брест облаçĕ, Беларуç ССРĕ, СССР) - Беларуç политика ĕçлевçи, Беларуç республикин Президенчĕн 2020-мĕш çулхи суйлавĕнче тăратнă кандидат. Беларуç ЦИКĕ палартнă тăрах, 10 процентран ытларах сасă пухнă. 2020-мĕш çулхи августăн 17-мĕшĕнче Европа пĕрлешĕвĕ суйлавра Тихановская çĕнтернĕ теме йышăннă. Çав кунах Тихаовская хăй те наци лидерĕ пулса тăма хатĕррине пĕлтернĕ. == Каçăсем == Видео çинче Facebook page of Sviatlana Tsikhanouskaya

Source: original
Мата (Балтач районĕ)

Мата (пушк. Маты) - Пушкăртстанăн Балтач районĕнчи ял, Штанда ял канашне кĕрет. 2009 çулхи кăрлачăн 1-мĕшĕ тĕлне 497 çын пурăннă. Почтă индексĕ - 452989, ОКАТО кочĕ - 80208843003. == Халăх йышĕ, ял тытăмĕ == Пурăнан халăх динамики: == Тавралăхĕ == Хушăсем: район центрне (Старобалтачёво): 23 çм ял канашĕн центрне (Штанды): 4 çм çывăх ч/ç чарăнăвне (Куеда): 86 çм == Каçăсем == Совет муниципальных образований Республики Башкортостан. Мата на портале «Генеалогия и Архивы» Шаблон:Балтач районĕ

Source: original
Ефимов Пётр Иванович

Ефимов Пётр Иванович укр. Єфімов Петро Іванович - (25.06.1920-22.09.1974), Совет Союзĕн Паттăрĕ , , . Указ дати - 27.06.1945. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 1-мĕш Украина фрончĕн 2-мĕш сывлăш çарĕн 6-мĕш гварди авиаци корпусĕн 23-мĕш гварди пĕтерекен авиаци дивизин 69-мĕш гварди пĕтерекен авиаци полкĕн эскадрильи командирне пулăшаканĕ, гварди капитанĕ. == Асăрхавсем == Биографи «Герои Советского Союза Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. - М.: Воениздат, 1987. - Т. 1 /Абаев - Любичев/. - 100 000 экз. - ISBN отс., Рег. No в РКП 87-95382» кĕнекере az-libr.ru сайтра. Кавалеры ордена Славы трёх степеней Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии Д. С. Сухоруков. - М.: Воениздат, 2000. - 10 000 экз. - ISBN 5-203-01883-9» az-libr.ru сайтра. Патшалăх паттăрĕсем Халăх хастарлăхĕ сайтри награда лисчĕсем Ытти асăрхавсем

Source: original
Полушаимка

Полушаимка - Раççей территоринчи юханшыв. Хантă-Манси автономи тăрăхĕ - Югра территорипе юхать. Юханшыв Полушаимское кӳлĕ юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 15 км. == Шыв реестрĕн хыпарĕсем == Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Иртыш шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ - Конда юханшыв. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ - Конда. Юханшыв бассейнĕ - Иртыш. Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе : Патшалăх шыв реестрĕнчи шыв объекчĕн кочĕ - 14010600112115300016016 Гидрологи тĕпчевленӳ кочĕ - 115301601 Бассейн кочĕ - 14.01.06.001 Том номерĕ - 15 Кăларăм - 3 == Каçăсем == РФ çутçанталăк ресурсĕсемпе экологи министерстви 2015 ҫулхи Ҫу уйӑхӗн 26-мӗшӗнче архивланӑ.

Source: original
Орлов Алимжан Мустафинович

Алимжан Мустафинович Орлов - паллă тутар историçĕ, философи наукисен кандидачĕ. Вăл 1921 çулта Чулхула облаçĕнчи Çĕркач районне кĕрекен Камкка ялĕнче çуралса ӳснĕ. Халĕ Чулхулара пурăнать. == Çавăн пекех пăхăр == Эптĕлмен. == Ӗçĕсем == Орлов А.М. Мещера, мещеряки, мишари Казань, 1992 Орлов А.М. Нижегородские татары: этнические корни и исторические судьбы Н.Нов. 2001 2007 ҫулхи Чӳк уйӑхӗн 7-мӗшӗнче архивланӑ. Орлов А.М., Каримов А.А. Камкино: история и современность, Н.Нов. 2003

Source: original
Волков Сергей Петрович (Совет Союзĕн Паттăрĕ)

Волков Сергей Петрович - (22.08.1915(9)-15.08.1977), Совет Союзĕн Паттăрĕ , , . Указ дати - 31.05.1945. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 1-мĕш Беларуç фрончĕн 3-мĕш тапăнакан çарăн 4-мĕш татса тухакан артиллери корпусĕн 5-мĕш артиллери дивизин 86-мĕш йывăр гаубица артиллери бригадин дивизионĕн разведка пуçлăхĕ, капитан. == Асăрхавсем == Биографи «Герои Советского Союза Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. - М.: Воениздат, 1987. - Т. 1 /Абаев - Любичев/. - 100 000 экз. - ISBN отс., Рег. No в РКП 87-95382» кĕнекере az-libr.ru сайтра. Кавалеры ордена Славы трёх степеней Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии Д. С. Сухоруков. - М.: Воениздат, 2000. - 10 000 экз. - ISBN 5-203-01883-9» az-libr.ru сайтра. Патшалăх паттăрĕсем Халăх хастарлăхĕ сайтри награда лисчĕсем Ытти асăрхавсем

Source: original
Аслă Ирод I

Аслă Ирод I (ивр. ‏הוֹרְדוֹס‏‎ [hóрдос]; ав.-грек. Ἡρῴδης; лат. Herodus [Хе́родус]; вырӑсла вӑтам ӗмӗрсен йӑли тӑрӑх - И́род ; 74− 73 пирӗн. эрч. ҫҫ. - 4 пирӗн. эрч. ҫ.; урӑх ҫӑлкуҫсем тӑрӑх, 1 пирӗн. эрч. ҫ.) - идумей ҫынни, Иудеяри рим прокураторӗн Антипатр ывӑлӗ. Иудея патши (40−4 пирӗн. эрч. ҫҫ.), Иродиадсен идумей династийӗн никӗслевҫи. Унӑн ҫинчен «ухмаха тухнӑ, хӑйӗн кил-йыш ҫыннисемпе нумай раввинсене вӗлернӗ» тесе каласа панӑ, «Иуда халӑхӗн усал генийӗ», «хӑйӗн чикӗ-хӗррисӗр хапсӑнӑсемшӗн тем-тери вӑрӑ-хурах ӗҫне тума хатӗр» тата «еврей кун-ҫулӗнчи чи аслӑ ҫурт-йӗрсем хӑпартаканӗ» тенӗ. Унӑн ячӗпе хаяр та усал ҫына палӑрма усӑ кураҫҫӗ. == Вуламалли == Иосиф Флавий. Иудейские древности, полный текст в 20-ти книгах. Лопухин А. П. Ирод, иудейские цари // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). - СПб., 1890-1907. Бломберг C. Ирод Великий. Чужой всем. - Ростов-на-Дону: Феникс, Герцлия, Isradon, 2012. - 128 с. - (След в истории). - 3000 экз. - ISBN 978-5-222-19225-2, 978-5-94467-081-6. Вихнович В. Л. Царь Ирод Великий. Воплощение невозможного (Рим, Иудея, эллины). - СПб.: Академия Исследования культуры, 2010. - 424 с. - 1000 экз. - ISBN 978-5-903931-66-8. Грант М. Ирод Великий. Двуликий правитель Иудеи. - М.: Центрполиграф, 2003. - 304 с. - (Nomen est Omen). - 7000 экз. - ISBN 5-227-01934-7. Люкимсон П. Царь Ирод. - М.: Молодая гвардия, 2015. - 272 с. - (Жизнь замечательных людей). - 3000 экз. - ISBN 978-5-235-03806-6. == Каҫӑсем == Статья об Ироде Великом и открытии его могилы на Иродионе Археологические раскопки Дортмундского Университета в долине Иордана в 2007 году 2020 ҫулхи Ҫӗртме уйӑхӗн 2-мӗшӗнче архивланӑ. Ирод Великий (по кн. Иосиф Флавий. Иудейская война) 2020 ҫулхи Юпа уйӑхӗн 9-мӗшӗнче архивланӑ. Иродиады

Source: original
Горбенко Иван Тихонович

|Нацилле ячĕ = |çуралнă вăхăт = 17 çу 1919 |вилнĕ вăхăт = 22 авăн 1944 |çуралнă вырăн = |вилнĕ вырăн = |Ӳкерчĕк = Горбенко И.Т. (для списка).jpg |Ӳкерчĕке ăнлантарни = |Ӳкерчĕк анлăшĕ = |витлев = |пăхăнулăх = ССРП ССРП |хĕсмет çулĕсем = |хисеп = |çар ăрачĕ = артиллери |командăланă = 743-мĕш уйрăм танксене пĕтерекен артиллери дивизионĕ |чаç =1-мĕш Балтиçум фрончĕн 43-мĕш çарĕн 3-мĕш гварди танк механизăмланă корпусĕ |çапăçусем = Тăван Çĕршывăн Аслă вăрçи |чыславсем = |çыхăнусем = |отставкăра = }} Горбенко Іван Тихонович}} - (17.05.1919-22.09.1944), Совет Союзĕн Паттăрĕ , , . Указ дати - 24.03.1945. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 1-мĕш Балтиçум фрончĕн 43-мĕш çарĕн 3-мĕш гварди танк механизăмланă корпусăн 743-мĕш уйрăм танксене пĕтерекен артиллери дивизионĕн командирĕ, капитан. == Асăрхавсем == Биографи «Герои Советского Союза Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. - М.: Воениздат, 1987. - Т. 1 /Абаев - Любичев/. - 100 000 экз. - ISBN отс., Рег. No в РКП 87-95382» кĕнекере az-libr.ru сайтра. Кавалеры ордена Славы трёх степеней Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии Д. С. Сухоруков. - М.: Воениздат, 2000. - 10 000 экз. - ISBN 5-203-01883-9» az-libr.ru сайтра. Патшалăх паттăрĕсем Халăх хастарлăхĕ сайтри награда лисчĕсем Ытти асăрхавсем

Source: original
Тĕлĕш (биологи)

Тĕлĕш, çавăн пекех касăк е касăм (лат. phylum) - зоологири таксономилле иерархири чи аслă рангсенчен пĕри. ботаникăра, микологире тата бактериологире унпа уйрăм (лат. divisio) термин тĕл килет. == Çавăн пекех == Биномла номенклатура Таксон Номенклатурăлла касăк == Литература == Джеффри, Чарлз. Биологическая номенклатура: Пер. с англ. - М.: Мир, 1980. - С. 16, 24-25. == Каçăсем == International Code of Nomenclature for algae, fungi, and plants (Shenzhen Code, 2018)(акăлч.) Актуализировано 30 августа 2022 г. International Code of the Zoological Nomenclature (4-е издание, 2000)(акăлч.) Проверено 30 августа 2022 г. International Code of Nomenclature of Prokaryotes (2008 revision, 2019) Актуализировано 30 августа 2022 г. The International Code of Virus Classification and Nomenclature (2021)(акăлч.) Актуализировано 30 августа 2022 г.

Source: original
Анна Петровна

Анна Петровна (27 кӑрлач (7 нарӑс) 1708 - 4 (15) ҫу 1728[1]) -Петĕр I патшапа тата Екатеринан, пулас императрицӑн Екатерина I-ӗн хӗрӗ. Карл Фридрих Гольштейн-Готторп арӑмӗ, Голштин герцогини (1725-1728). Император Пётр III-ӗн амӑшӗ пулнӑ май, Анна Петровнӑран вырӑс астулне 1762 - 1917 ҫулсенче йышӑннӑ Гольштейн-Готторп Раҫҫей император килӗн турачӗ тухнӑ. == Вуламалли == Анна Петровна // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). - СПб., 1890-1907. С. Тр. Анна Петровна (дочь Петра I) // Русский биографический словарь : в 25 томах. - СПб.-М., 1896-1918. Морохин А. В. «Не ведаю, каково вам там жить»: к истории пребывания цесаревны Анны Петровны в Германии (1727-1728). // Меншиковские чтения. - 2014. - No 5 (12). - С. 147-159. Федорченко В. М. Дом Романовых. М., 2005. == Каҫӑсем == Описание о браке между её высочеством Анною Петровною цесаревною Всероссийскою и его королевским высочеством Карлом Фридрихом герцогом Голштейноготторпским / Изд. 2-е // Сын отечества, 1839. - Т. 8. - Отд. 3. - С. 265-272. Письма к П. И. Машкову / Сообщ. М. Л. Боде // Русский архив, 1868. - Изд. 2-е. - М., 1869. - Стб. 1861-1863. Шаблон:Аслă ама кнеçсем Шаблон:I Петр ачисем Категория:Цесаревны

Source: original
Лужа (юханшыв)

Лужа - Раççей территоринчи юханшыв. Калуга облаçĕ территорипе юхать. Зонино патĕнче пуçласа Протва юханшыва вăрринчен 82 км сылтăм çыранпа юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 159 км. == Шыв реестрĕн хыпарĕсем == Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Хура Атăл бассейн округне кĕрет. Шыв хуçалăх участокĕ Пртова пуçĕнчен вăрричен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ - Хура Атăл юпписен бассейнĕ Мăкшă кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ - Хура Атăл. Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе: Патшалăх шыв реестрĕнчи шыв объекчĕн кочĕ - 09010100612110000022141 Гидрологи тĕпчевленӳ кочĕ (ГТ) - 110002214 Бассейн кочĕ - 09.01.01.006 Том номерĕ, ГТ - 10 Кăларăм, ГТ - 0 === Юпписем (вăрринчен км) === 4,2 км: Городянка (сулахай) 14 км: Корыжа (сылтăм) 25 км: Перинка (сылтăм) 39 км: Бобровка (сулахай) 56 км: Ксема (сулахай) 73 км: Выпрейка (сылтăм) 85 км: Нига (сылтăм) 103 км: Зазулинка (сылтăм) 132 км: ятсăр Никольски сали патĕнче (сулахай) == Каçăсем == РФ çутçанталăк ресурсĕсемпе экологи министерстви 2015 ҫулхи Ҫу уйӑхӗн 26-мӗшӗнче архивланӑ.

Source: original
Биктимирова Алевтина Вениаминовна

Алевтина Вениаминовна Биктимирова (1982 ҫулхи авӑнӑн 10-мӗшӗ, Чӑваш АССР, Комсомольски районӗ, Виҫпӳрт) - чӑваш раҫҫей ҫӑмӑл атлечӗ, марафонсен чупасси. Тӗнчери класӑн Раҫҫей спорт ӑсти. 2005 ҫулхи Франкфурт марафонӗн, 2007 ҫулхи Гонолулу марафонӗн, 2010 ҫулхи Токио марафонӗн ҫӗнтерӳҫи. 2013 ҫулта спорт карьерине вӗҫленӗ. == Пӗтӗмлетӳсем == 2004: Оттава марафонӗ - 2:32.15 2004: 4 вырӑн Миннеаполь марафонӗ - 2:34.46 2004: Даллас марафонӗ - 2:42.08 2005: Турин марафонӗ - 2:31.40 2005: Франкфурт марафонӗ - 2:25.12 2006: 6 вырӑн Бостон марафонӗ - 2:26.58 2006: 6 вырӑн Европа чемпионачӗ - 2:31.23 2006: Гонолулу марафонӗ - 2:29.42 2007: Роттерлам марафонӗ - 2:31.02 2007: Торонто марафонӗ - 2:34:53 2007: Гонолулу марафонӗ - 2:33:06 2008: Бостон марафонӗ - 2:25.27 2008: Чикаго марафонӗ - 2:29.32 2008: 5 вырӑн Гонолулу марафонӗ - 2:45.06 2009: 4 вырӑн Токио марафонӗ - 2:29.33 2009: 8 вырӑн Европа чемпионачӗ - 2:27.39 2010: Токио марафонӗ - 2:34.39 2012: 6 вырӑн Берлин марафонӗ - 2:28.45 2013: 8 вырӑн Лондон марафонӗ - 2:30.02 2013: 26 вырӑн Тӗнче чемпионачӗ - 2:45.11 == Каҫӑсем == Алевтина Биктимирова - IAAF сайт ҫинчи профиль(акăлч.) Profile

Source: original
Вăрмантан виççĕн тухнă

«Вăрмантан виççĕн тухнă» (выр. Трое вышли из леса) - 1958çулăн совет илемлĕ фильмĕ. == Рольсенче == Лидия Смирнова - Юлия Титова Валентин Зубков - Сергей Кошелев Михаил Погоржельский - Павел Строганов Борис Смирнов - МГБ йĕрлевçи Буренков Евгений - Скворцов Зоя Степанова === Вокал === Михаил Новохижин - «Молодая заря занялась вдали» (В. Баснер - М. Светлов) == Пултарулăх ушкăнĕ == Режиссёр Константин Воинов Сценаристсем Иосиф Ольшанский, Нина Руднева Оператор Анатолий Кузнецов == Техника хыпарĕсем == Хура-шурă, сасăллă.

Source: original
Чĕлхесене чĕрĕлтерни

Чĕлхесене чĕрĕлтерни - чĕлхесене чĕртни, чĕртсе тăратни, урăхла ăна ревитализаци теççĕ. Çавăн пекех сăнарлăн, медицина терминĕпе усă курса, "реанимаци" темешкĕн те май пур. Ку процесăн çакăн пек пайрăмсем пулма пултараççĕ: пачах та пĕтнĕ (вилнĕ) чĕлхене çĕнĕрен чĕртсе тăратни; пĕтсе-йăшса пыракан чĕлхене çĕнĕ сулăм парса малалла аталантарни; чĕлхен уйрăм регионсенчи, вырăнсенчи (ялсенчи, хуласенчи т.ыт.те) тăрăмĕсене лайăхлатни е, сÿнсех ларнă пулсан, çĕнĕрен чĕртни. === Пĕтнĕ (вилнĕ) чĕлхене çĕнĕрен чĕртсе тăратни === Кун пек чи паллă тĕслĕх - еврейсем хăйсен авалхи чĕлхине - иврита - чĕртсе тăратни. === Пĕтсе-йăшса пыракан чĕлхене çĕнĕ сулăм парса малалла аталантарни === Аслă Британире Уэльс чĕлхине епле çĕнĕ сывлăш кĕртни тĕлĕшпе Алос И Фонт Эктор çырнă статья пур. === Чĕлхен уйрăм регионсенчи тăрăмĕсене лайăхлатасси === Мĕн пирки-ха кунта сăмах пырать? Акă, Чăваш республикинчи историлле чăваш ялĕсенче халлĕхе чăвашлах калаçаççĕ-ха. Анчах та хашпĕр ялсенче, сăмахран чылай район центрĕсенче, 1950-мĕш çулсенчен пуçласа, вырăслăха çиеле тухмалли майсем вăйланнă. Çавна май чăваш чĕлхи самаях йăшнă. Çапла вара унта чăваш чĕлхине ревитализацилес, чĕртсе тăратас ыйту тăрать. Вăт çакна пĕр тĕслĕх тейĕпĕр. == Çавăн пекех пăхăр == Тăван чĕлхе. Чĕлхе усравçи. == Вуламалли == Мурадова А. Р. КАК ИСЧЕЗАЮТ ЯЗЫКИ И КАК ИХ ВОЗРОЖДАЮТ. // Языковое разнообразие в киберпространстве: российский и зарубежный опыт. - М., 2008. - С. 70-75 Замятин К., Пасанен А., Саарикиви Я. Как и зачем сохранять языки России. Хельсинки, Vammalan Kirjapaino Oy, Vammala 2012, ISBN 978-952-93-0408-0 (PDF), 181 стр. Zuckermann, Ghil'ad (Цукерман, Гилад) & Walsh, Michael, "'Our Ancestors Are Happy!': Revivalistics in the Service of Indigenous Wellbeing", Foundation for Endangered Languages XVIII: 113-119, 2014. Азимов Э. Г. , Щукин А. Н. Словарь методических терминов. Страницăсен шучĕ: 472, Кăларнă çул: 1999, Кăларавăш: Златоуст. Азимов Э. Г. , Щукин А. Н. Новый словарь методических терминов и понятий (теория и практика обучения языкам). - М.: Издательство ИКАР. 2009. Zuckermann, Ghil‘ad (Цукерман, Гилад) (2020). Revivalistics: From the Genesis of Israeli to Language Reclamation in Australia and Beyond, Oxford University Press. ISBN 9780199812790 / ISBN 9780199812776 == Каçăсем == Возрождение языка.

Source: original