Кульбертинов Иван Николаевич

Иван Николаевич Кульбертинов (07.11.1917, Тээнэ, Өлүөхүмэ улууһа, Саха уобалаһа - 13.02.1993) - Аҕа дойду Улуу сэриитин кыттыылааҕа, Аан дойдуга аатырбыт бэргэн ытааччыта, хайыһар 23-с туспа суолун бригадатын 7-с гвардейскай воздушно-десантскай стрелковай полка 2-й гвардейскай воздушно-десантскай Проскуровскай дивизиита. Бу сэрии саамай бэргэн снайпердартан бирдэстэрэ (487 өстөөҕү өлөрбүт). == Олоҕун олуктара == Аармыйаттан 1946 сыллаахха дойдутугар төннүбүт. 1948-1969 сылларга Дмитровскай совхоз Тээнэ салаатыгар булчутунан үлэлээбит. Ол кэннэ биэнсийэҕэ тахсыар дылы табаһыттаабыт. === Кэрэхсэбиллээх чахчы === Уола Иван Николаевич Кульбертинов ахтарынан "аҕам адьас кыра уолчаан сылдьан, маһынан көтөрү уонна кыылы оҥортуур эбит". Сэрииттэн да кэлэн баран ол идэтин хаалларбатах, Могдьоон диэн сиргэ икки саллааты кыһанн оҥорбут, Сундукаат диэн сиргэ киһи сирэйин маска кыһан оҥорбут, Токо өрүс үрдүк таас хайатыгар Көмүстээх диэн сиргэ бүлүмүөтү уонна буусканы оҥорбут, "ол курдук олорбут уонна бултаабыт сирдэригэр бэлиэ оҥорон хаалларара" Өссө биир чахчы. Уучах таба үрдүгэр тахсан баран туран эрэ сүүрдэр эбит. Суруналыыс Степан Дадаскинов уолун Иванныын кэпсэтиитэ: "Доҕор, өссө? Эмиэ сураҕа, уучах үрдүгэр туран баран сүүрдүбүтэ дииллэр дии? ИИ: Кырдьык! Мин эмиэ көрбүтүм. Уучаҕынан сырыһыннарыыга "Кэллиллээр!" диэн үөгү бөҕөтө буолбута. Онно аҕам сыбыдах таба үрдүгэр икки атаҕынан тирэнэн туран, сүүрдэн кэлбитэ, бастаабыта... С.Д.: Оо, тугун бэрдэй? Таба көхсө, арҕаһа кутаҕа үүммүт дулҕа тэҥэ буоллаҕа дии? Оннукка киһи олороро да уустук, оттон Иван Николаевич туран баран сүүрдэр..." 1993 сыллаахха олунньу 13 күнүгэр өлбүт. Төрөөбүт дойдутугар Тээнэҕэ көмүллүбүт. == Наҕараадалара == Кыһыл Знамя уордьана (07.06.1944) Аҕа дойду сэриитин I ст. уордьана (20.05.1945; 06.04.1985) Аҕа дойду сэриитин II ст. уордьана (16.06.1944) Кыһыл Сулус уордьана Албан аат уордьанын III ст. (01.12.1943) «Хорсунун иһин» мэтээл (18.07.1943) «Бойобуой өҥөлөрүн иһин» мэтээл (07.02.1945) «Килбиэннээх үлэ иһин (Бойобуой килбиэн иһин). Владимир Ильич Ленин төрөөбүтэ 100 сааһын бэлиэтээн» мэтээл «Аҕа дойду Улуу сэриитигэр Германияны кыайыы иһин 1941-1945 сс.» мэтээл «Двадцать лет Победы в Великой Отечественной войне 1941-1945 гг.» мэтээл «Тридцать лет Победы в Великой Отечественной войне 1941-1945 гг.» мэтээл «Сорок лет Победы в Великой Отечественной войне 1941-1945 гг.» мэтээл Анал снайпер бинтиэпкэтэ, саа луоһугар бэлиэ суруга: «Луч­шему снайперу старшему сержанту Кульбертинову И. Н. от Воен­ного Совета армии. Январь 1945 г.» == Аатын үйэтитии == Аатырбыт бэргэн ытааччы Иван Николаевич Кульбертинов аата иҥэриллибит: Өлүөхүмэ улууһун Тээнэ аҕыс кылаастаах оскуолатыгар; Өлүөхүмэ уулуссатыгар. Өлүөхүмэҕэ И. Кульбертиновка өйдөбүнньүк туруоруллубут. == Дьиэ кэргэнэ, аймахтара == Убайа - Николай Николаевич Кульбертинов, сельсовет бэрэссэдээтэлинэн үлэлээбит, сэрии саҕаламмытыгар баҕа өттүнэн Аармыйаҕа барбыт, Ленинград анныгар кыргыһыыга өлбүт. Атын бииргэ төрөөбүттэрэ: Кульбертинова Сарра Николаевна Кульбертинова Февронья Николаевна Кульбертинова Екатерина Николаевна Кульбертинов Петр Николаевич. Иккис кэргэнинээн Анна Андреевна Ильиналыын 1963 с. холбоспуттар. == Сигэлэр == The Sniper Log Book(ааҥл.) Список лучших снайперов второй мировой войны(нууч.) И. Н. Кульбертинов. Книгакан. Тургутулунна 30 От ыйын 2014. Степан Сивцев (по материалам СМИ). Правдивая история великого снайпера Кульбертинова. Achtung, Kulbert // Yktnews. - 03.05.2012.(нууч.) Легендарный якутский снайпер(нууч.)

Source: original