Alegzandra/wili-2018-roplus huggingface dataset:
Aşaadakı lafbirleşmelerinän birär sadä cümlä yazın. Lafbirleşmelerinä soruş koyun söläyin, angı bölümdän bu lafbirleşmeleri, bakarak onnarın belliedici lafların manalarına hem funkțiyasına

Veriy Nastradin üz karbona, alıy beygiri. Koyıy kantarmayı başına, alıy edeenä, pinmää üstünä yok nası. Açan geliyla o köyä, adamnar paşaya söliylä :

1861-ci yılın sayısına görä Karbaliya küüyündä 33 aulda 163 kişi yaşarmış. Varmış şkola, 2100 pay toprak, 300 büük baş hayvan, 160 beygir, 2060 koyun hem 11 el dermeni.

Mihun Olak koştu beygiri, pindi faytona da gitti taman plasaya dooru. Neçin sän çevirmedin onu geeri? Näbıyım bän şindi?... Neçin delikatça olmeer Allahım? baarardı çift için dä koruntusuz adam.

Dedal erleştirmiş tüüleri te nicä : İlkin biri-birinä yannaşık koymuş küçük tüüleri sora büüceklerini taa sora en büüklerini. Bu tüüleri o sıkı baalamış kalın ipliklärlän sora onnarı yapıştırmış bal mumunnan. Dedallan yannaşık işlaarmiş onun oolu İkar da. Dedal işini başarmış o yapmış ikişär känät kendisinä hem ooluna. Baalamış kanatları omuzlarına çeketmiş hızlı sallamaa onnarı kalkınmış yukarı da başlamış uçmaa.

O punara da gelmiş bir dädu, sormuş Yuvan däduya: “Nası bina o orda görüner?” Dädu demiş: “Orda devlär yaşayor”. Yuvan demiş: “Bän gidecäm orayı”. Dädu demiş: “Gitmä, zerä onnar seni kaybedir”. Yuvan gitmiş, etişmiş orayı, girmiş aul içinä, baalamış beegirini dam içinä da gitmiş içeri. Baksa:

Ellidän zeedä bilim hem bilim-metodika çalışmaların avtoru. Onnarın arasında: “Moldova SSR-ın çiftçiliindä iş resursların kurulması hem kullanılması” (Kişinöv, 1989 y.), “Küülü insannarın problemalarını çözmektä hem salangaç migraţiyanın aazaltmasında beceriklik bilgisi” (Kişinêu, 1990 y.). Kendi zanaatının uurunda çeşitli lekţiya hem yardımcı kiyatların avtoru.

Boliviya - Üülen Amerikada bir devlet. Baş kasaba - La Paz. Toprak - 1,098,580(km²). İnsannar - 8,445,134 (2002). İnsannar sıklıı (km² başına) - 7,7

Zinovya Duşkova 1953-cü yılın Orak ayın 19-da Kongaz küüyündä duudu. Onbir yaşında yaşamaa Çuvaşiyeya geçti. Sora Moldovaya genä döndü. Odesada, Nahodka hem Vladivostok kasabalarında işledi.

Gircen açan içeri, diycek : Kaynat te bu çüvende suyu yalını tavana urıncak.Ama sen kaynat bir çölmek kalıncak. Açan Tepägöz yatacak uyumaa, uyurkana dök bu çölmek suyu Tepägözün gözüne. Ozaman o görmiycek.

Gagauziyanın İspolkomunda var umut, ani Rusiyaylan büünkü islää ilişkileri kullanıp, olacek kolayı dışardan evlerinä dönän insannara Rusiyada iş bulmaa.

Cumaa günü, Büük ayın (yanvar) 28-dä, Moldova prezidentinin binasının önündä üz kişiyä yakın popaz hem klisä adamnarı toplandılar. Onnarın ellerindä bulunan transporatlarda “Antihristsiz kanonnar isteeriz”, “Elektronikalı konţlagerlerä – yok!”, “Moldovayı çipleştirmeyin” yazılıydı.

2005 - Alman Matthias Jeschke, Toyota Landcruiser 90 V6 aracıyla, Ojos del Salado'da 6.358 metreye ulaşarak, "bir araçla çıkılan en yüksek konum" rekorunu kırdı.

Respublikadakı üüredici-praktik seminarların hem olimpiadaların, hem avtonomiyada olan başka meropriyatiyaların hazırlanmasına hem yapmasına universitetın prepodavatellerinin katılmasında – uygun olacek barabar işlemää.
San Marino (İtaliyanca: Serenissima Repubblica di San Marino) — Evropada devlet. Territoriyasının büüklüünä görä dünnädä 223-cü erde durêr. Var İtaliya'lan sınırları.

Yunus gider da Tabduk Emridä çırak oler, orada kırk yıl izmet eder. Evlener Yunus Şehin kızına, düşüner, ki bu kız ona çok da onuştan ömürü kadar kıza dokunmeer. Halk annatmalarına görä sanıler ki Yunus Sakariya taraflarında çok yaşamış, bu beterä onu kimi erlerdä Sakariyalılar bilirmişlär. Yunusun ölümü için dä pek az bilgilär var, en eski kaynaklara görä Sarıköydä olmalı gömülüdür...

Poet nicä kuan, ucer çiçektän çiçää, nektar aarer, sora taa annader, ani bu uçmakta, eer bulmasa da nektar, genä uçacek. Hep o yoldan gidecek, neçinki ölä poetin dä eceli. Şiirdä İsteyiş personaj bakıp gökä, deneer, ani göktä uçan braker ardında bir bim-biaz yolcaaz gibi çizgi. Sora o yaraştırer bu çizgiyi kendi poet izlerinnän.O isteer, ki onun şiirleri, yaratmaları braksınnar dünnedä, yaşamakta izlerini - çizgiyi, kullanılsınnar hem unudulmasınnar. Büük er kapleer avtorun şiirlerin arasında ana tarafı için lirikası. Avtor gösterer, ani Buçak gözäl herbir zamanda : ilkyazın, yazın, kışın. Te ne gözäl gösterili şiirlerdä Kızgın çiilär kiyadında kış için:

Eridir sölemää, ani Kişinöv Devlet Universitetindä bulunanTürk kultura Merkezinä Türkiye İşbirlii Kalkınma Agenstvosu (TİKA) tarafından yaklaşık 10,000 Amerika Birleşik Devletläri doları yardım yapıldı.

Paul Udal - Are Uder - Alla Udovenko - Airi Udras - Tõnis Uibo - Väino Uibo - Alfred Uibopuu - Ilmar Uibopuu - Albert Üksip - Aarne Üksküla - Siina Üksküla - Erich Ülevain - Maren Ülevain - Juhan Ulfsak - Lembit Ulfsak - Ülle Ulla - Eha Undo - Olli Ungvere - Svetlana Unt - Gertrud Üppis - Johann Urb - Silvia Urb - Toomas Urb - Leida-Marie Urbel - Voldemar-Siegfried Urbel - Hedvig Urbla - Ain Urbsoo - Mari Urbsoo - Inge Urmi - Jaan Urvet - Ia Uudelepp - Ella Uuehendrik - Ivo Uukkivi - Eino Uuli - Eevi Uus - Pärt Uusberg - Jan Uuspõld - Heino Uustal - Ragnar Uustal - Elve Uustalu

Bu dastan düzülü türk oguz halkların arasında, şiirdän düzülü, türkü çalıner, kauş, saz sesinnän barabar. Onu çaler aşuglar, akınnar, kauşçular pietçilär insanın arasında büün dä.

Ne düşer sölemää 2 bin ton Başkan rezervası için, Canabisi ölä da cuvap verämedi neçin bu rezerva yapıldı. Başka kaynaklardan da doorusunu üürenämedik. Onuştan o dooruluu üürenmää deyni bizä kalêr sadä fal atmaa. Neylän falı attık önemli diil: fasülaylan mı, kiyatlarlan mı, taşlan mı! Önemli o, ani fal Gagauziyada olan birkaç pek fasıl iş gösterdi.

Gagauz Halkıma, Gagauziya başkanına Mihail FORMUZALa, Gagauziya Halk Topluşu başına Dimitriy KONSTANTİNOVa, GHT deputatlarına hem İspolkom azalarına AÇIK DANIŞMA

Gagauz Türkçäsi, Gagauz dili — Türk dilleri gruppasına giren dil, angisindä Gagauzlar laf ederlär. Hem Gagauz Yerin (Respublika Moldova) ofiţial dili. Bu dilde laf eder 150,000-e yakın insan. Türkiye Türkleri hem çoyu Gagauz Türkleri Gagauz dilini Türkiye Türkçäsinin bir lehçesi gibi görer.

Silez dili (Silez dili Ślůnsko godka ) - günbatısı slavän grupasından bir dil. Bu dilde laf eder Polşa, Amerika Birleşik Devletläri, Germaniya, Çehiya hem Slovakiya devletläri.
V.Moşkovun: Наречие Бессарабских гагаузов (1904 yıl) kiyadından Bir vakıt vardı iki gemici, birinin varmış iki gemisi, birinin bir gemisi. O iki gemili olanın karısı pek gözälmiş. İki gemici olanın adı Milan, o bir gemici olan Miliş. Bir gün onnar ikisi lafa oturdular. Da o lafedirkan, Milan üünmüş, ani karısı gözälmiş hem akıllıymış.

Tataristan (Tatar: Татарстан, Татарстан Республикасы, Tataristan Respublikası, Rusca: Татарстан, Республика Татарстан) — Aziyada devlet. Territoriyasının büüklüünä görä dünnädä 98-cü erde durêr.

1985 - Başbakan Turgut Özal, Boğaziçi'nde yabancılara arsa satılması konusunda bir açıklama yaptı. Özal, "Kandilli sırtlarında arazi satın alan Suudi Arabistan Veliaht Prensi Abdullah bin Abdülaziz saray değil, 1000 metrekarelik ufak bir ev yaptıracak" dedi.

Kirez ayın 1-dä Kişinövda Forumun açılışında Türkiye devlet Bakanı Kürşat TÜZMEN, Türkiye Büükelçisi Fatma Fırat TOPÇUOĞLU, Moldova Bakannarı, Gagauziya öndercileri, işadamnarı pay aldılar. Ertesi günü Türk işadamnarı Komratta Gagauziya ispolkomu, GHT deputatlarınnan hem işadamnarlan buluştular.

1946 - 1947 yıllarında, Sovet sistemasının tarafından zorlan yapılan aaçlıın beterinä, bolbokalıların 60%, ani 3300 (üç bin üçüz) can, aaçlıktan ölmüş. Aaçlıktan sora Bolboka 5500 insan sayısının yarısına da etişämedi. Şindi Bolbokada 960 ev var. İnsan sayısı da 2606 kişidir.

Bu hastalık Bethoveni kırmadı, onun çetin harakteri bozulmadı. Açan o karşı gelärmiş sokaklarda Avstriyanın padisahkasınnan yada başka büük zabitlärlän, onnar onun önünü geçmääzmişlär, ilkin yol ona verärmişlär.

Bilmeerim. Hem istämeerim düşünmää dä bölä. Gagauzlar, bir millet olarak, kendi dilini üürenmää isteerlär. Ama bu yolda büük kösteklär var. Yakışarsa açıklayın. Herbir şkola kendi başına görä çalışêr. Nicä başı buyurêr – ölä çalışêr. Eridir açıklamaa, ani bizdä var ölä şkolalar, neredä gagauz dili üüredicilerinä hiç bakmêêrlar da.

Eski kiyatların avtorları hiç birini yaklaştırmêêrlar. Olabilir. Ama eni kiyatların hazırlamasını genä onnara verersiniz. Söz, gagauzların istoriyası, etnografiyası hem adetleri için gider. O insannar açıkladılar, ani bu uurda artık Kurikulumu hazırlêêrlar. Bunu seftä işiderim.

2004-cü yılın insan sayımına görä, regionda yaşardı 155.587 insan (gagauzlar 82,6%, romın/moldovannar 4,6%, ukrainner 3,0%, ruslar 3,7%, bulgarlar 5,1%, başka milletlär 1%). Bölgenin administrativ țentri Komrat kasabası (25 bin insan). Ofițial diller - gagauzça, moldovanca (romınca) hem rusça.

Delegaţiyada var Başkan Mihail FORMUZAL, Başkan yardımcısı Nikolay STOYANOV, ekonomika departamentının başı Vitaliy KÜRKÇÜ, çiftçilik departamentının başı İvan TOPÇU hem kultura departamentının başı Dmitriy KAMBUR.
Aadu Laabus - Tanel Lään - Ants Laande - Amanda Lääne - August Lääne - Piret Laanelepp - Aare Laanemets - Paul Laanemets - Ave Laanoja - Aleksander Laar - Ly Laar - Adolf Laas - Helle Laas - Paul Laasik - Voldemar Laason - Lia Laats - Väino Laes - Lembit Lahe - Anna Laht - Arvo Laid - Milvi Laid - Tatjana Laid - Silvia Laidla - Ants Lainevool - Leida Laius - Anu Lamp - Elsa Lamp - Johannes Lampson - Alma Landberg - Lilli Laoniidu - Alfred Laos - Arne Laos - Rein Laos - Vladimir Laptev - Tont Laretei - Aleksander Larin - Ly Lasner - Jüri Lass - Juri Latko - Karin Lätsim - Vaike Lätt - Elmar Lätti - Alice Lattik - Amandus Lattik - Katariina Lauk - Erki Laur - Hugo Laur - Mart Laur - Miroslav Laur - Piret Laurimaa - Arno Lauring - Ants Lauter - Jaan Leemets - Asta Lees - Kristel Leesmend - Mare Leet - Kai Leete - Voldemar Leetjärv - Liia Leetmaa - Rete Leetna - Aili Leetva - Veera Leever - Juta Lehiste - Leonid Lehtla - Magda Lehtla - Uno Leies - Siiri Leinatamm - Aime Leis - Aadu Leissar - Johanna-Marie Leissar - Mall Leissar - Reet Leissar - Herta Lember - Vaadu Lember - Eduard Lemmiste - Urmas Lennuk - Astrid Lepa - Ester Lepa - Margus Lepa - Andres Lepik - Iivi Lepik - Leida Lepik - Kadri Lepp - Nieves Lepp - Tõnis Lepp - Agnes Lepp-Kaasik - Leida Levald - Tiiu Levald - Pirjo Levandi - Martin Libene - Lydia Liblikmann - Ülle Lichtfeldt - Katre Unt-Lidmets - Karl Liigand - Oskar Liigand - Arnold Liiger - Eduard Liiger - Ellen Liiger - Albert Liik - Edmund Liim - Juha Liira - Hilja Liiv - Salme Liiv - Senta Liiv - Ants Liivak - Lembit Liivamägi - Aleksander Lilbok - Artur Lill - Ella Lill - Mari Lill - Mari-Liis Lill - Pille Lill - Aino Lilla - Helga Lilleorg - Tiit Lilleorg - Valentin Lind - Kaja Lindal - Lisl Lindau - Mart Lindebaum - Artur Linnamägi - Tõnno Linnas - Eva Linnumägi - Osvald Lipp - Sergius Lipp - Teodor Lipp - Hella Lippasaar - Susy Lipp-Jakobson - Ly Lippur - Ülo Lodeson - Epp Lohk - Toomas Lõhmuste - Valdeko Loigu - Uno Loit - Anu Lomp - August Lomp - Lydia Loo - Raine Loo - Verner Loo - Virve Loodsalu - Niini Loona - Maire Loorents - Lilian Looring - Marje Loorits - Ida Loo-Talvari - Asta Lott - Salme Lott - Mae Luha - Elmar Luhats - Kata-Riina Luide - Juhan Luik - Milvi Luik - Sulev Luik - Vilma Luik - Natalia Lukaševitš - Pille Lukin - Ella Lukk-Kudu - Johannes Lükki - Bernhard Lülle - Jüri Lumiste - Olga Lund - Lydia Lust - Meta Luts - Tiit Luts - Valter Luts - Ain Lutsepp - Lilli Lutter - Ago Lüüdik - Väino Luup - Veera Luur

Kaynadınan su devirer onu Tepägözün gözünä. Tepägöz baararak fırler da başleer aaramaa çocuu içerdä. Çocuk sa şiretleer, çeker toklunun derisini üstünä da karışer koyunnarın içinä.

Hadise 17 yaşından beeri muzıkaylan profesionalca çalışêr. 2006-cı yılda universitetı başardı. Beş dil biler: türkçe, franţuzça, angliyca, nemţeyca, flamanca.

Bundan kaarä Gagauziya Başkan yardımcısı Nikolay STOYANOV açıkladı bir soruş, angısına görä teklif etti, ani Gagauziyanın Üüredicilik upravleniyası hem üüredicilik kuruluşları Komrat Devlet Universitetınnan (KDU) taa sıkı işbirlindä bulunsunnar.
Örnek : Devlet işindä bulunan insannarın kimisi yazerlar iş planıüç ay için, bir yıla kadar yada perspektiv planı 4-5 yıla deyni. Var başka plannar da. Moldova Respublikasının üüretmäk bakannıında var maasuz üürenmäk planı, şkolaların üüredicilerindä var urok, kalendar tematika plannarı hem başka.

7. Baş direktoru aarêêrım. İştän çıkmamı, yaarından beeri işä gelmeceemi sölerim. İlk kerä bana bir paa koyêr baş direktor. “İştän çıkmaydın, bän seni uuradaceydım, akıllılık ettin.”- deer. Şükür edip, telefonu saygılı kapatêrım.

Mіllі azınnıkların dіllerіnä devlet yardımcı olêr. ‘Moldova Respublіkası topraklarında dіllär іşlemesі’ zakonuna görä, Moldovada vatandaşların hakını üürenmää gagauz, ukraіn, bulgar, іvrіt, іdіş h.b. dіllerdä gerçeklendіrmäk kolaylıkları kurulabіlіr. Moldovada çalışêr ukraіn, gagauz, bulgar, poläk, nemţä, ermeni, grek, azerbaycan, lіtov dіllerіndä şkolalar, klaslar, pazar şkolaları; gagauz, ukraіn, bulgar, poläk dіllerіndä tіparlanêr gazetalar hem jurnallar; Naţional televіziyası hem radіosu hazırlêêr ukraіn, bulgar, gagauz, çіngenä dіllerіndä kolverіmnär; elektron BYO kullanêrlar gagauz hem bulgar dіllerіnі erlerdä, neredä toplu yaşêêr bu mіllі azınnıkları.

1. Bir minut yalnızça kaldıynan başım auçlarım arasına girer, gözlerim da herbir işä, bir çiçek, bir aaç ya da boşlukta annamsız bir nokta… gibi her bir işä takılıp kalêr. Dalêrım. Brakêrım kendimi içimin korkunç hem karannık derinniklerinä. Düşerim. Düştükçä derinniklär büver, karannıklar yıvılêr, küçülerim. Bir toz trofacaa kadar, “hiç”lii bulunca kadar küçülüncä. Nedän hiçlik? Boşluk, karannık, annamsızlık nedän?.. Bunalêrım. Sora savaşêrım kendimdän kaçmaa. Kaçış kurtuluş mu? İnsanın kendisindän, içindä taşıdıklarından var nicä mi kaçsın? Düşünmedään kaçmaa savaşêrım. Kurtulamêêrım. İçimdä taşıdıym ikiliklär, kayılsızlıklar, “Bän”lär, “bana”lar açmêêrlar yakamı. Ölä nicä içimin karannıklarına, güçsüz, sebepsiz, umutsuz brakêrım kendimi, ölä da güçsüz, sebepsiz, umutsuz verilerim. Bilerim, çözüm diil. Bilerim, bu da kurtaramaz beni. Derinniklerdän, karannıklardan, uçurumnardan düzä çıkışın yolunu bulamêêrım…

1942 - Türk Ressamlar Cemiyeti İstanbul'da kuruldu. Güzel Sanatlar Birliği'nden İbrahim Çallı, D Grubu'ndan Halil Dikmen, Müstakil Ressamlar ve Heykeltraşlar Birliği'nden Mahmut Cuda ve bağımsız sanatçılardan Hamit Görele tarafından kurulan cemiyet büyük ilgi gördü ve daha kuruluş evresinde üye sayısı 70'e ulaştı.

Açan İzedin adamlarınlan selçuklarınlan erleşmiş Balçıkta Karbunaş viliatında, o zaman düzmüş orada bir beylik, padişahlık, eni padişahlık (gagauz padişahlu).

Moldovada kuvettä bulunannar hem erindeki “çorbacılar”, Moskvanın önündä kendilerini ii taraftan göstermää deyni, 1946-cı yılın Canavar ayında (oktäbri) yapılan Komunist Partiyasının plenumunda baarardılar hem eri koparardılar, ani Respublikada planın salt 64% tamannandı. Prokurorlara, daavacılara hem milişiyaya verildi izin “nezdatçiki i sabotajniki”lerä karşı en sert kuvetlän davranmaa.
Küüydän-küüyä gezip “Düz Ava” şennendirärdi insannarı. Moldova hem sınır dışı kasabalarda konțert verip ansamblinin artistleri tanıştırardılar insannarı gagauz kulturasınnan. Sovet Soţialist Respublikaları Birlii daaldılar. Tarafımıza ekonomika hem politika krizisi geldi. Bu krizistä kulturaya hiç er kalmadı. Bakmadaan bu zor vakıda ansamblidä çalışan insannar korudular “Düz Ava”yı.

Örnek : Yazıcı Dionis Tanasoglu Uzun kervan romanında Tudorki hem Gandi için annadırkan yazdırer Ulu daayın peyzajını. Daa-sık aaçlar, içi karannık, güneşsiz lüzgerli, dolay uultulu. Bununnan gösterili zamanın durumu (cenk gider, kan döküler Gandi hem Tudorki katılı pek korkunç olaylarda) peyzaj da yansıter taman bu durumu.

Bu proektın tamamnamasında çok mutlu olacez. Kultura proektları da çok önemli. Evet. Bilersiniz, Komratta Atatürk bibliotekası var. Çok gözäl bir er. Orası tam bir kultura merkezi olmuş. Benim orayı uuradıım gün bibliotekada resim sergisi açılardı. Orada yazarlarlan, muzıkantlarlan, resamlarlan buluşmalar olêr. Bu bibliotekanın da harçlarını genä TİKA karşılêêr.

O ilk Gagauz Bayraanın (Canavar Kafalı horozçuklan donaklı bayrak) avtorlarından birisi. O bayraa gagauzlar seftä kaldırdılar Komratta, sankţiyasız mitingta, 1989-cu yılın Canavar ayın 29-da.Pötr Nikolaeviç Vlah duudu Komratta. 1965-ci yılda başardı 1-ci Komrat şkolasını.1969-da bitirdi “Repin” adına Kişinev resimcilik uçilişçasını.1970-cı yıldan beeri çeşitli erli hem halklararası sergilerdä pay aldı.

1954 - İstanbul Belediyesi ile Hazine arasında ihtilaf konusu olan Çırağan Sarayı, bir kanunla İstanbul Belediyesi'ne devredildi. Çırağan Sarayı enkazı, 1955 yılı sonuna kadar otel haline getirilecek.

Etişmiş bir punara, genä çıkmış bir dädu, sormuş: “Nereyi?” O da sölemiş. Dädu demiş: “Gitmä, o seni kaybedir”. O seslämemiş da gitmiş devin evinä, bulmuş küçük kakusunu, oturumuş mindirdä. Demiş kakusu: “Ne arayorsın burda? Gelirsa dev, seni kaybedir”.

8 Kasım Ay Dmitriy gününnän başlêêr. Bu iki yortu da Moldova Respublikası tarafından 23 dekabri 1994-cü yılda verilän Gagauz Yerinin özel statusu kanonunda ofiţial yortular olarak kabledildi.

Konferenţiyada pay alan “Единая Гагаузия” predsedateli Mihail FORMUZAL, Gagauzların eski liderleri Mihail KENDİGELÄN hem Stepan TOPAL, bilim adamnarı Gagauz Respublikasının hem Gagauz Yeri avtonomiyasının kurulması için annattılar.

Biz, TİKA olarak, en azından belli erlerä suyu akıdalım. Ama, işi yaptırabilmemiz için, Gagauz Yerin önetiminin firmaylan olan ilişkisinin kesilmesi lääzım. Bunu çok kerä annattık. Biz karar verdik tender açmaa. Tenderdä en uygun fiat verän firmaya işi verecez. Biz buradakı firmaya da teklif ettik o tendera katılsınnar.

Festivaldä Ukraynada yaşayan Ukraynalılar, gagauzlar, bulgarlar, arnautlar (albannar), moldovannar, ruslar pay aldılar. Katıldılar burayı Moldovadan gagauzlar hem Bulgariyadan bulgarlar da.
Da o yazdı eni bir simfoniya Klisä simfoniyası angısı sansın kanat verer insannara uçsunnar naturanın gözäl erlärinä. O erlerä, neredä işidiler derelerin su şıpırdaması kuşçaazların cıvıldaması, yaamur suların şamatası, çobancıın çırtma çalması. Geçti yıllar, ama Bethovenin kulaklarına ömür dünnedän hiç bir dä sesçääz etişmedi.

Krım tatar dili hem urum dili istoriyadan biliner kıpçak dilleri gibi, ama onnar pek kaavi etkilerdiler oguz dillerindän, onuştan pek zor bitki klassifikațiya yapmaa onnarı oguz yada kıpçak gruppası olarak.

Kan dökülmää başladıynan mitingçilär enidän prezidentura hem parlament binalarına kaçarak yollandılar. Parlamenta girämedilär, ama kapuları hem pençereleri kırdılar. Pençerelerä “molotov kokteli” attılar. Prezidentura hem parlament binaları yanmaa başladılar. Mitingçilär prezidenturanın içinä girip, onu elä geçirdilär.

Moşkov yazıer, ki "gagauzlar religialık, inanlı, diyanetli insandır, çalışkan, çevik, yarar, dooruluklu, uzlu, uzlaşıklı, ikramlı hem musafirci insandır". Gagauzlar cümlâ. koloniyalarında (küülerdâ) düzmüşlâr yapmışlar taştan gözâl klisâ. Komratta yapmışlar iki büük klisâ. Etnograf Moşkov yazıer: "Gösterdiktân sora, ne erlerdâ yaşıerlar gagauzlar, sindi lâzım geçelim onların baş senselesinâ hem da gösterelim, kimdir gagauzlar ne soy halk. Gagauzların baş senselesi için, onların soyu için, biz bileeris 2 gipoteza, iki sanmak:

Sölener, ki genç Yunus gitmiş bir büük zenginä, angısı verirmiş yoksullara booday. Yunus da gider o adama da isteer ondan versin booday, ama öncedän düşünmüş ki var eski söleyiş: Boş gidän, boş gelirmiş. Bu üzerä toplamış sepedinä biraz yaban meyvasıalıç. Da vermiş o zengin adama, angısının adıymış Hacı Bektaş.

Tomay küüyündä duudu. Kişinöv “İ. Repin” adına resimcilik okulunu başardı. Çok yıllar Kongaz küüyündä resimcilii üüretti. Sora Komrat resimci okulunda işledmää başladı. Respublikan hem halklararası resim sergilerindä pay aldı. Büünkü gündä – serbest resimci. Kendi resimnerindä gagauzluu, gagauz ruhunu, harakterını, adetini, sıralarını gösterer. Onuştan o resimnerä diil saatlarlan, ama günnärlän doyamêêrsın bakmaa.

Bu temayı heptän köktän kesmää deyni, bitki 8 yılın içindä uşak başçalarında çekettilär uşakları zorlamaa, ani sadä rusça lafetsinnär. Da şindi deerlär, ani şkolaya gelän uşaklar gagauzça bilmäzmişlär. Neredän bileceklär, açan “büük batülar” susaraktan işini yapêrlar. Bän kaç kerä bunun için söledim, baardım, çannara urdum işidän olmadı. Bu iş yalan dedilär. Ölä ye, Valeriy Födoroviç YANİOGLU! Ölä ye, Mihail Makaroviç FORMUZAL!

Afrika — dünnä 'dä bir kоntinent büük okeaniya ve İndiya okeaniya denizlerinä çıkêr. Toprak 30.218.000 km² dir. Dünnädä kоntinentler arasında Aziya ve Poyraz Amerika ve Üülen Amerika 'nın ardından üçüncü sıradadır. Soora Evropa kоntinentı gelir.

Malta dili (Malta: Malti) — Sami dilleri gruppasına giren dil, angisindä laf eder malta halkı. Malta adasının ofițial dili. Bu dilde laf eder 330,000-e yakın insan.
Aftada bir kera haberlär Gagauziyadan, Moldovanın üülen tarafında yayinlanmaa başladılar. Ankara kasabasında geçän toplantıda Türkiyänın prezidentı Süleyman Demirel hem Gagauziyanın temsilcileri imzaladılar annaşmak: information, üretmek hem tehnik yardımları için.Bu annaşmaya görä 2000 yılda, fevral ayında TİKA (Türk İşbirliği Kalkınma İdaresi Başkannıı), Türkiyä uzmannarın yardımınnan büünkü "Gagauziyanın Teleradio" Regional kompaniyasını tehnik tarafından enilemää başladılar. Yardımnar televizionun yayın radiusun genişlenmesi için ilerler, enin proektlär işlettiriler. Gagauz televizionun işçileri katılêrlar telefestivallerä, teleforumlara, yarışmalara geçän respublka uurunda hem aşırı devletlär aralarında, gösterip kendi profesional becermeklerini hazırlanan programalarda.

Açan pişecek kavurma, uyandırın beni, bän de acıktım iyicem sizinnen. Çocuklar braadılar yimee, balaban uyarken, kaldırıylar onun ayaanın birini da çıkarıylar koyunnarı. Çıkarıylar daadan.

Dayın içi da çotmaklıkmış da yok nası taliga örüsün. Da deer o kiracı: “Na beegirleri da bän alayım taligayı kafama”. Koyêr taligayı kafasına da giderlär. Gidärkän, yolca bulayorlar iki boyar ölü, alayor onnarı da yattırayor taliga içinä da etişerlär bir bordeya.

Üzlärlän milion yıl geeri, açan Er üzünü denizlär kaplarmış, açan topraan hamuru karılarmış, büünkü çukur deniz altıynış. Ozamannar, nicä da şindi, toz-toz, trofa-trofa olan kırıntılar, istoriyanın geleciindä iz brakıp, denizin dibinä çökärmişlär. Bu izleri büünkü gündä bilimcilär aaraştırêr.

Üülendän sora, parkın meydanında kurulan sşenada, gagauzları temsil edän Kazayak küüyün “Sevda” ansamblisi hem Tomay küüyün “Altıncık” uşak ansamblisi kendi programalarını gösterdilär.

İtelmenner (İtelmen dili: итэмэн, ительмень) - Rusiya, Kamçatka Krayı, Koryak Okrug, Magadan Oblastı, Habarovsk Krayı, Primorskiy Krayı, Sent Peterburg hem Çukotka Avtonom Okrugunda yaşeer. İnsannar hepsi 3 180 (2002) kişi. Dinneri hristian hem tayfe Dilleri itelmen dili.Hem laf eder onnar Rus dili bile.

Onnar (partiyalar) bizi koyun erinä kullanêrlar. Sora unudêrlar. Ama saamaktan vazgeçmeerlär. Vergileri alêrlar, ilaçlanmak için ödederlär, iş vermeerlär: çoyularımız Moskvalarda, İstanbullarda, Madridlarda iş aarêrlar.

Serraf Şiruye, Şiruye Hesenoglu (azerb. Hacıyev Şiruyə Həsən oğlu; d. 1942 – ö. 2015) — şair, Azerbaycan yazarlar ve Azerbaycan gazeteciler birliğinin üyesi, "Altın Kalem", "Memmed Araz" ve "H.B.Zerdabi" mükafatları adayı.

09.01.1906. “Bender uezdın Komrat küüyündä eski studentın GALAŢANın revolüţiya propagandası üzä çıktı. Yanvarın 6-da onun arest altına alması ortalıı karıştırdı... Benim izinimä görä viţe-gubernator bir êskadron daragunnan, yanında prokuror, jandarma ofiţeri, poliţiyacılar yanvarın 7-dä orayı yollandı. Büün orayı ikinci êskadronu yolladım, zerä çok kişileri arest altına almaa lääzım olacek. Viţe-gubernatora bütün işleri köklän koparsın deyni izin verdim”. (askeri yollaması için Basarabiya gubernatorun içileri Bakanına telegraf belgesindän).
Bunu bilmeerim. Ama bir iş kesin bilerim, ani gagauz dilindä üürenmäk için cuvapçı bänim, hem benim imzamı görmedään o yoktu neçin bu kararı imzalasın! Şindi sa yok kimdän sorasın. Olêr: ne suvan imişlär, ne suvana kokêrlar! Kär ölä.

Kongazın 1-ci şkolasında (1965-1975), Kişinöv Politehnik institutunda (1976-1981), Moldovanın KP MK yanında olan Marksizma-Leninizma Universitetında (1985-1987).

17.02.1906. “Küülerdä olan toplantılarda Georgiev kendisini herkerä kuvedä karşı tutêr, bunda halk onun taraftarı olmaa başladı... Kendi yapmaklarınnan Georgiev, kuvedä karşı ölä da duşmannık gösterän cümneyä zararcı duygular üleştirer...” (“Komratlı G.K. Georgievın insannara “zararcı duygular üleştirmesi için” Bender uezdın 3-cü stanın pristavı M. Maydanyukun yaptıı protokoldan).

Açan bakêrsın o partiyaların kandidatlarına, annêêrsın, ani onnarın çoyu kuvettä çoktan bulunêrlar, ama bu günä kadar, neçin sa, büünkü tekliflerini üzä çıkaramadılar da te şindi, onnarı ayırarsanız yapaceklar.

Almış kardaşı tüfeeni, bir da şişä, da gitmiş, nerdä canavarın yavruları durudu. He-nez da gelmiş ta canavar yavrularnı emzirmää. Kurulmuş Yuvan urmaa canavarı. Canavar demiş: “Ne istärsän, verim sana, salt öldürmä beni”. O da demiş: “Biraz süt ver bana”.

Bir gecenin içindä Hocalıda 613 insan öldürüldü, 1000 kişi kurşunnardan sakt kaldı. Ölülerin arasında 63 uşak, 106 karı, 70 ihtär. O gecä 1275 kişi esir kaldı. Büünkü günädän onnarın 150-si için bişey işidilmeer. Bu titsi hayarsızlık yapıldı salt o üzerä, ani bu insannar – azerbaycandılar. Onnarı hepsini cellatçasına öldürüldülär: onnarın kellelerini kesmiştilär, gözlerini çıkarmıştılar, uşak bekleyän karıların şkembelerini süngüylän yarmıştılar.

Universitettä üürenmäklän ilgili taa bir konu incelendi – Komrat Devlet Universitetindä türk dili hem literaturası fakulteti açmaa. Hep bu fakultettä ingliz dilini üüreneceklär. Belli ki bu fakultetin açıl-ması için Türkiyedän büük yardımnar beklener.

O küçükkänä, Konstandoglu aylesi represiyalara düştü. Bu beterä da, Tomay küüyündä kaçıp, onnar erleşti Çok Meydan küüyündä. Burada İvan Födoroviç büüdü hem çok yıllar yaşadı. Akıllı hem terbiedilmiş bir uşak oldu. Eni yaşamakta kendi erini buldu. Üürendi üüredici. Şkolalardan kaarä, çeşitli devlet strukturalarında büük erlerdä işledi. Çok yıllar oldu Kişinev kasabasının üüredicilik Upravleniyasının başı. Üzlärcä insana yol verdi.

Moldova ekonomika hem reformalar Bakannıın dış internet sayfasının dü-zennemesindä yardımcı olduk. Bankacılık hem merkez bankası uurunda Moldovadan uzmannarı eğittik. İşadamnarına deyni parasız bir infarmaţion servisi kurduk.Moldovada türkçä üürenmäk isteyennerä yardımcı olduk. Universitetlerä, türkoloci bölümünä üüredici gönderdik.
Kumanlarin (uzlarin) kalani erleşmişlâr Makedoniyada (271-272 yapr.). İ.Nistor Cernoutsi Universitetin şanli profesoru, hani Romin Akademiyasinin Azasidir, kendi kitabinda: "Basarabiyanin Istoriyasinda" (Cernâuti 1923) Gagauzlar için yazier: "Gagauzlar yaşarlarmiş Dobrucada etişik Varnayadak. Oradan onlar kalkinmişlar, geçmişlâr Tunai hem da erleşmişlâr Bu cankta, Basarabiyada, neredâ düzmüşlâr küülerini yanlaşik bulgarlarlan, Rus zaabitleri vermişlâr onlara çok toprak, hani kalmiş boş tatarlarin çikmasindan sora. Gagauzlar peçeneg-kuman-türk soyundandir, onlar kabuletmişlâr hristian religiasmi (dinini), ama korumuşlar, tutmuşlar türk dilini millet dilini, taa pak Osmanli Türklerin dilindân" (286-287 yapr.).

Krım tatar dili (Krım tatar: Qırımtatar tili, Къырымтатар тили) — bir oguz dili angısında krımlar laf eder. Türk dillerindän biri. Krımın ofițial dili.

Merle Jääger - Marta Jaago - Tiina Jaaksoo - Anna Jaamets - Henn Jaaniste - Margus Jaanovits - Erich Jaansoo - Allan Jaas - Endel Jägala - Peeter Jakobi - Maarja Jakobson - Viktor Jakovlev - Peeter Jalakas - Valter Janno - Vello Janson - Eduard Järs - Julius Järve - Malle Järve - Andres Järvela - Leontine Järvepera - Arne Järvesaar - Jüri Järvet - Lemme Järvi - Tatjana Järvi - Ene Järvis - Ninel Järvson - Eike Joasoo - Lii Jõe - Jaak Jõekallas - Mare Jõgeva - Ants Jõgi - Arli Jõgi - Elsa Jõgi - Julie Jõgi - Ida Johannes - Kalju Johannson - Aire Johanson - Gustav Johanson - Jaak Johanson - Jaan Johanson - Rudolf Jõks - Uku Joller - Toomas Jõõger - Tanel Joonas - Ado Joonas - Leida-Marie Joonson - Janek Joost - Triin Jugapuu - Leida Jürgens - Peeter Jürgens - Milvi Jürgenson - Juhan Jürgo - Meta Jürgo - Felix Juhandi - Aleksander Juhani - Laine Juhansoo - Amanda Juhkamson - Aljo Juhkum - Aili Jürissaar - Ain Jürisson - Veiko Jürisson - Elmar Jürmann - Vello Jürna

Horasan Türk dili (Horasan Türk : Xorasan Türkçesi ) — Türk dilleri gruppasına giren dil, angisindä laf eder Horasan Türk halkı. İranda laf eder bu halk.Bu dilde laf eder 1.000.000-e (1993) yakın insan.

Bethovenin muzikasındakı ömürü bitmeyecek, neçinki o hepsinä insannara pek paaliydır.Bu muzıkaya Bethoven koydu kendi sevgilerini hem inanmasını serbestlik hem kısmetlilik için.

Çocuum bän tez ölecem bu koyunnar kalacak size. Var burda bir filän ulu daa, onun boyunda var bir çizi, çizinin öteennä kolvermeyin koyunnarı. Bän nekadar güttüm koyunnarı kolvermedim.

Acaba gagauz dili üüredicileri taa mı yufka öbürlerindän? Diil. Ama onnarı görmää istämeerlär. Hepsi şkola başlarından biter. Onnar üzünnän dönmärselär gagauz dilinä – biz bu işi bitirämeyecez. Kim var nicä üzünü dönsün? Gagauziyanın 52 okulunun direktorlarından kaçı acaba gagauzdur?

Bu çocuk sa bu dokuz yılın içindä dokuz kemer altın kazaner, dokuz da sürü koyun, dokuz üz da çoban edener. Geler Menevşaya evä girmeer mamusuna. Da verer ona seläm :

Sung Jae-ki(Koreya:성재기 成在基, 11 Ceviz ay 1967 - 26 Orak ay 2013) — bir Üülen Koreya baş İnsan hakları aktivisti ve Sivil sağ eylemci, ve liberalizm filozof. he bir suicide, protests of gender discrimination of South Korea. his last said "Male is one of human!"
“Kolaydır iş”. Paysınayor içmää fıçıları vranasından da çamurlarnı da içeyor. Yuvan genä gider babuya da deer: “Babo, ver kızını”. (...) Ozaman babu Yuvana kızını verer.

Ama 1941 yılında Romıniya enidän armatasını gönderdi Bessarabiyaya hem Bucaa. 1944-cü yılda Romıniya kaybettiynän cengi Germaniya blokunnan barabar, Gagauz Yeri hem bütün Bessarabiya girdi Sovet Soțialist Respublikaları Birlii kuvetinä.

Ama buna bakmadaan, masmediya milionnarca insannarın ölmesinnän korkudêr. Sansın büün medişina XIX-cu üzyılın uurunda bulunarmış gibi. Düünnedä panika başlamaya yakın.

Kaynadıy bu suyu bir çölmek kalıncak, dökiy Tepägözün gözüne. Çocuk çıkıy koyunnar içinä kesiy bir koyunda çullanıy deriylen. Koyunnar içine çıkıy Tepegöz diy :

1997 - Dünyanın güney yarımküredeki en yüksek binası, Yeni Zelanda'nın Auckland kentindeki Sky Tower, 2 buçuk yıl süren inşaatı tamamlanarak hizmete açıldı.

Bulgarlarin Istoriyasinda Irecek yazier Kumanlar için, ki onlar ensemişlâr peçenegleri hem da daatmişlar onlari. Kumanlarin kimisi taşirmişlar at: Uzlar, Oguzlar. Ruslar kumanlara derlarmiş: "Polovotsi". Irecek kumanlar için yazier çok hem gösterier onnarin yaşamasini, zanaatlarini, adetlerini, kumanlarin dili için Irecek yazier: ki 1066 ilda (60.000) altmiş bin kuman (uz, oguz) geçmişlâr Tunai (Tuna deresinin suyunu) hem da daalmişlar Bulgariya içindâ etişip Elladayadak, kumanlarin ço kayibolmuş cenk edip bulgarlarlan, hem peçeneklerlân, hem ço ölüm bulmuşlar bulaşik (sal gin) hastaliklardan.

2011-ci yıldan beeri yazêr peet gagauz dilindä. Pek umutlanêr, hem peetlerindä da bunu açıklêêr, ani gagauz halkı, neredä da bulunmasa, unutmayacek kendi köklerini hem ana dilini.

Yazıcı Grigoraş yazıer, ki İzedin Varnadan, teklif etmiş Padişahı Mihail 8, ki kabul etsin onu bir yardımcı gibi ki o yardım versin ona karşı skiflerâ hem da kabul etsin toprak, viliat, erleşmek için.

Yaz hem kış. Yaz başlamasının halk yortusu “Hederlez” may ayın 6-na geler, Ay Georgiy günündän başlêêr. Kış sa “Kasım” yortusunnan kutlanêr,

Kapanda bulunan Gagauziyanın anılmış politikacısı İvan Burgucu bir açık kiyatlan danıştı Evropa Sovetinin erindeki hem region kuvetleri Kongresinä, Moldovada OBSE hem Evropa Sovetinin temsilcilerinä, Amerika Birleşik Devletläri, Büük Britaniya, Germaniya, Franțiya, Polşa, Rusiya, Ukrayna hem Türkiye büükelçiliklerinä. O kiyatta teklif eder

Çekederlar bunnar gitmää, etişerlär bir babuya. O babunun varmış bir gözäl kızı. Da Yuvan isteer babunun kızını almaa karı erinä deyi. Babu da deer Yuvana: “Bendä var bir soba, yanayor kırk gün. Girisän o sobanın içinä düüncülerinnän, da bir horu oynarsan orada, ozaman verim kızımı. Ama her girmäsän kelleni alırım”.

Annadıım kadar laf Olga RADOVA-KARANASTAS için gider.Soruşunuza cuvap vererim. Yalancıyı annayasın deyni bu dokumentlerin birisini tiparlêêrım. Dokument Olga RADOVAnın “Trudovaya knijkasının” 10-cu hem 11-ci sayfaların kopiyası.

Kiyatların enidän hazırlamasında üüredicilerin fikirleri esaba alınsın lääzım. Yada, taa doorusu, üüredicilär kiyatların hazırlanmasında ortak olsunnar lääzım. Ozaman kiyatlar halktan, üüredicilik proşesından kopmamış olaceklar.
Şindi adam genä yatmış uyumaa, çingenä hep uyurmuş. Şindi çingenä kalkmış sabahlen da çingenä demiş adama: “Bän gördüm bir büük düş”. Adam da demiş: “Ne düş gördün?”

Detallar için hem türlü transliterațiya sistemleri için bak (transliterațiya: urumce için ingilizce). Urum alfavitinnän angliycaya transliterațiya.

Çiçek ayın (aprel) 25-dä Moldovada er tepremesi oldu - Rihter şkalasına görä 5 balla kadar. Moldova seysmologiya merkezinin açıklamasına görä er tepremesinin göbää Kişinövdan 250 km uzaklıkta, Romıniyanın Vrancea bayırlarının uurunda, 150 km derinniktä bulunêr.

Bu olmadı mı o üzerä acaba, ani Çadırda kurulan rus Universitetin saabisi sayın O. BABENKO? Ona gagauz dili diil lääzım. O rus dilini konveyera koyup, kendisinä, kendi köklerindän kopan, paralı student kazanêr.

Tribunaya çıkan Süleyman Demirel kutladı hepsini bu büük yortuylan. Urguladı, ani Moldovanın baamsızlıını tanıyan ilk devletlerin arasında Türkiye durardı. Sora da annattı o on-onbeş yıl geeri olan dünnä olayları için. Süleyman Demirel açıkladı, ani Moldova hem Türkiye arasında Gökoguz Yeri bir dostluk köprüsüdür.

İ.İ.Baboglu, N.İ.Baboglu, K.K.Vasilioglu. Gagauz dili hem literatura. 8 klas. Stiința, 2003. Ministerul Educatiel Al Republıcıı, Moldova. s.230-232

Coğrafya • Tarih • Din • Spor • Bilim • Sinema • Müzik • Gagauz • Evropa • Aziya • Afrika • Amerika • Okeaniya • Azerbaycan • Moldova • Türkiyä • Rusiya

O küçük adam da urmuş yanıı erä da demiş: “Ya tut bir taazesini da pişirelim”. O hırsızlar da kaçan kaçanın olmuş. Da demiş o küçüü: “Gel burayı, te burda var kırk fes Altın”. Da demiş: “Sendä bukadar kuvet varmış da buuşurdun kiracılıklan yaşamaa”. Payetmişlär altınnarı da küçük ta demiş: “Git, ta te şindi yaşa”.

Vizit zamanı iki taraflı işbirlii konuları konuşulacek, Türkiyenin Bakanıklarında buluşmaklar olacek, Gagauziyaya yardım soruşları kaldırılacek.
Heincs Fišers (vācu: Heinz Fischer, izrunā: [haɪnts ˈfɪʃɐ]; dzimis 1938. gada 9. oktobrī Grācā, Austrijā) ir 11. un pašreizējais Austrijas prezidents. Prezidenta amatā ticis ievēlēts 2004. gada 25. aprīlī, amatā stājies 2004. gada 8. jūlijā, 2010. gadā ticis pārvēlēts amatā. Pirms ievēlēšanas par Valsts prezidentu H. Fišers bijis Austrijas Sociāldemokrātu partijas loceklis.

Izglītību ieguvis Mičiganas universitātē. Kino debitējis ar epizodisku lomu īsfilmā I Adora You 2005. gadā. Viņš ir pazīstams ar Bleina Andersona lomu Fox seriālā "Radīti skatuvei" (Glee). Par viņa attēlošanu ticis nominēts Ekrāna aktieru ģildes balvai kā daļa no aktieru sastāva. 2009. gadā dibinājis StarKid Productions un pašlaik ir viens no uzņēmuma īpašniekiem. 2012. gada janvārī debitējis Brodvejā ar lomu How to Succeed in Business Without Really Trying mūziklā.

Lielākais Ganimēda veidojums ir tumšs, plakans līdzenums ar koncentriskām kalnu grēdām. To dēvē par Galileo apgabalu (angl. Galileo Region). Iespējams, tas radies sadursmes rezultātā ar lielu debess ķermeni, kura pēdas vēlākos laikos tika izlīdzinātas ģeoloģiskās aktivitātes rezultātā.

Pēc dziesmusvētku pētnieka Valentīna Bērzkalna domām D. Cimzes veiktais "Līgo, laiva, uz ūdeņa" harmonizējums ir mazāk interesants par vēlākajām versijām, kam vaina meklējama meldijas tonālajā struktūrā, kas homofonam salikumam ir it kā par bālu. Toties jo veiksmīgi šo meldiju pēc kādām divi paaudzēm polifonā technikā sabalsoja Jēkabs Graubiņš, kā to skandināja kori Latvijā pēdējos gados pirms Otrā pasaules kara.

Visas dziesmas producējis Džimijs Aiovins, izņemot dziesmu "Heartland", kas netika iekļauta "The Joshua Tree" albumā, tās producenti ir Braiens Īno un Daniels Lanuā.

Distribution of mercury in Gypsy Cortinarius caperatus mushrooms from several populations: an efficient accumulator species and estimated intake of element.

Akmeņsalas draudzes novads (vācu: Kirchspiel Steinholm, Steenholm) bija viens no 25 Rīgas apriņķa draudzes novadiem, kas atradās uz Daugavas lejteces salām un robežojās ar Rīgas pilsētu.

Dolfs Lundgrēns (zviedru: Dolph Lundgren; dzimis Hanss Lundgrēns (Hans Lundgren) 1957. gada 3. novembrī) ir zviedru kinoaktieris, režisors, modelis un cīņas mākslas pārstāvis.

Otrā pasaules kara beigās 1944. gadā devās trimdā uz Zviedriju, kur turpināja zinātniskos pētījumus Upsalas Universitātes fizioloģiskās botānikas institūtā.

Pascal (angļu: Pascal) ir augsta līmeņa programmēšanas valoda. Viena no visvairāk pazīstamajām programmēšanas valodām. To ļoti bieži pielieto programmējot[nepieciešama atsauce], un tā ir bāze, pamats daudzām citām programmēšanas valodām[nepieciešama atsauce]. Valodu izdomāja Niklauss Virts 1968.—1969. gadā.
Vārds "toradži" cēlies no kaimiņos dzīvojošo bugiešu valodas vārdiem to riaja, kas nozīmē "cilvēki no kalnienes". Nīderlandiešu koloniālā valdība oficiāli nosauca šo grupu par Toraja 1909. gadā. Toradži ir pazīstami ar saviem sarežģītajiem apbedīšanas rituāliem un klintīs izcirstajām kapenēm, kā arī ar savām tradicionālajām laivveida ēkām tonkonaniem un krāsainajiem kokgrebumiem. Toradžiem bēres ir nozīmīgs notikums, ar ko saistītie rituāli, kurus parasti apmeklē simtiem cilvēku, ilgst vairākas dienas.

Dzimis Kairā. 1962. gadā Kairas universitātē pabeidzis bakalaura studijas tiesību zinībās. Pēc tam ieguvis starptautisko tiesību maģistra grādu Ženēvas Starptautisko attiecību institūtā. 1974. gadā ieguvis juridisko zinātņu doktora grādu Ņujorkas universitātes Tiesību skolā.

Mājas vista ir sociāls putns un dzīvo baros, kas normālos apstākļos sastāv no gaiļa un vairākām vistām. Barā starp vistām pastāv hierarhija, un dominantā vista vienmēr pirmā paēd un ieņem ērtāko dēšanas vietu. Tās kooperējas olu perēšanā un cāļu audzināšanā. Bara vistas parasti dēj ligzdā, kur jau priekšā ir iedēta ola. Kā arī, ja vista ir sākusi perēt, tā savāc olas arī no blakus ligzdām, pievienojot savējām. Zemnieki bieži dēšanai paredzētajā vietā atstāj kādu olu vai noliek mākslīgu olu, lai vistas olas dētu viegli aizsniedzamās un zināmās vietās. Vista ir ļoti konservatīva un stūrgalvīga ligzdas izmantošanā. Reizēm, ja ligzda ir pārāk maza, ir novērots, ka, lai izdētu olu, viena vista uzkāpj otrai vistai virsū, kas ligzdu jau ir aizņēmusi īsi pirms tam un arī dēj olu. Ja no bara izņem dominanto vistu, barā īslaicīgi iestājas haoss līdz tiek noskaidrota nākamā dominantā vista. Baram ir grūti pievienot jaunus, svešus putnus. Reizēm bars var būt ļoti agresīvs un jauno putnu pat nopietni savainot.

Vāgners Rīgā strādāja no 1837. gada augusta līdz 1839. gada jūlijam par Pilsētas teātra galveno diriģentu. Te viņš iestudēja Bellīni operu Norma, to papildinot ar āriju basam un korim, kas nav saglabājusies vēlākajos operas uzvedumos. Aizsāka darbu pie operas "Rienci", bet bija neapmierināts ar vietējo publiku un sakarā ar iepriekšējo gadu parādiem tika iesaistīts tiesas procesos. Lai uzlabotu finansiālo stāvokli, komponists ik pa laikam rīkoja simfoniskus koncertus Melngalvju namā, bet ienākumi tikai reizēm attaisnoja cerības, un nepacietīgo kreditoru vajāšanas Rīgā turpinājās.

Viens no dīvainākajiem vēstures pieminekļiem ir kapucīņu katakombas (kapenes) — sāktas lietot tikai 1599. gadā, un lietotas līdz pat XX gs. 20. gadiem. Katakombās ir izliktas mirušo apģērbtas mūmijas.

Ganimēds sastāv pārsvarā no ledus un iežiem. Domājams, Ganimēda iekšējā uzbūvē var izšķirt trīs slāņus: izkausēts metālisks vai sēra-metālisks kodols, no iežiem veidota mantija un 900-950 km biezs ledus slānis. Nav izslēgts, ka starp akmens iežiem un ledu atrodams šķidrā ūdens slānis, kura temperatūra daudz zemāka par nulli, jo ūdens atrodas zem spiediena. Ir ziņas, ka senāk siltuma plūsma no kodola ir bijusi daudz lielāka.
Vasaras beigās grāmatas tiek piegādātas tirgotājiem, kuri pārskata katru māju, kur viņi veica pārdošanu, lai piegādātu produktu un iekasētu atlikumus. Daži tirgotāji, kuriem ir veicies ļoti labi, tiek nākamajā gadā aicināti kā menedžeri, kas veidos savu komandu un nopelna procentus par savas komandas darbību. .

1921. gada 20. maijā iestājas kara aviācijas skolā, pēc tās beigšanas ar lidotāja-novērotāja kvalifikāciju nonāk aviācijas divizionā. 1923. gadā Kandis uzņemas kara aviācijas skolas motoristu nodaļas vadību, 1924. gadā beidz virsnieku kursus un 1925. gada 20. jūnijā tiek paaugstināts par kapteini. 1926. gadu Kandis pavada, komandējot tālās izlūkošanas eskadriļu, bet 1928. gadā dodas uz Franciju pieredzes apmaiņas nolūkos, tur tiek piekomandēts Francijas gaisa spēku 3. iznīcinātāju pulkam, pēc atgriešanās tiek nozīmēts par apmācības pārzini. 1932. gadā beidz kara akadēmiskos kursus un tiek nozīmēts par Aviācijas pulka iznīcinātāju eskadriļas komandieri, pēc tam kļūst par pulka adjutantu. 1934. gada 1. novembrī Kandim uzdod izpildīt bataljona komandiera pienākumus, bet 1935. gadā viņš kļūst par aviācijas kursu vadītāju, kā arī tiek iecelts par Latvijas aerokluba galvenās valdes priekšnieku. 1936. gada 3. martā tiek paaugstināts par pulkvedi-leitnantu un 1937. gada februārī iecelts par Aviācijas pulka komandieri. 1938. gada 18. novembrī Kandis tiek apbalvots ar III šķiras Triju zvaigžņu ordeni. 1940. gada rudenī paaugstināts par pulkvedi.

Pēc PSKP 25. kongresa par Politbiroja locekļiem kļūst ilggadējais militāri-industriālā kompleksa vadītājs Dmitrijs Ustinovs un Ļeņingradas apgabala partijas vadītājs Grigorijs Romanovs. Tādējādi jau 10 no 16 Politbiroja locekļiem bija iecelti Brežņeva ietekmē. 53 gadus vecais Romanovs tika uzskatīts par iespējamo Brežņeva mantinieku, taču viņa izredzes bremzēja tas, ka viņš strādāja Ļeņingradā, nevis varas centrā Maskavā.

Komanda tika izveidota ar ievērojamu budžetu, vairāk kā 15 miljoni eiro. Tā parakstīja līgumus ar tādiem vadošiem riteņbraucējiem kā Robijs Makjūens, Vladimirs Karpecs, Filipo Pocato un Gerts Stēgmanss. Komandas pirmās sacensības bija 2009. gada Tour Down Under.

Tu, kas mīti debesīs ir Jāzepa Vītola garīga kora dziesma ar Alunāna latviskotā Gētes dzejoļa "Gājēja dziesma naktī" vārdiem, kas pirmo reizi atskaņota 1910. gada Piekto vispārējo latviešu dziedāšanas svētku garīgajā koncertā. 1931. gada Septītajos Vispārējos latviešu Dziesmu svētkos tā skanēja ar oriģinālo nosaukumu Gājēja dziesma naktī.

Zobenzivs kopš seniem laikiem ir vērtīgs zvejas objekts. To zvejo galvenokārt ar āķiem. Lomos parasti dominē 2,5—3,5 m garas un 60—120 kg smagas zivis. Zobenzivis ir iecienīts sporta zvejas objekts, īpaši Ziemeļamerikā. Tā ir taukaina zivs un to plaši izmanto pārtikā. Tā kā zobenzivs ir liela, tās gaļa tiek pārdota steika gabalos. Viens no populārākajiem gatavošanas veidiem ir grilēšana. Dažām zobenzivīm gaļa ir oranžā krāsā, tāda tā kļūst, ja zivs barojas galvenokārt ar vēžveidīgajiem.

Viesošanās Norvēģijā radīja redzamas ierosmes Dālanda tēla radīšanā, kopējas topošā darba noskaņas uztveršanā. Matrožu stāsti noteikti pastiprināja komponista iecerēto idejisko konceptu.
Finansiālā ziņā gan šis nebija veiksmīgs posms, kaut arī Vāgners kļuva par Drēzdenes operteātra diriģentu, viņa pastāvīgie kreditori neatstāja viņu, sarunas ar sponsoriem par "Rienci", "Klīstošā holandieša" un vēlāk "Tannheizera" publicēšanu bija nesekmīgas, tālab komponists nolēma darbus publicēt pats par saviem līdzekļiem firmā C.F. Messer., kas viņu ieveda vēl lielākos parādos. Tāpat ne visai sekmīga bija esošo operu iestudēšana Drēzdenē, viņš meklēja iespējas plašākam publikas atbalstam Berlīnē.

Senās Grieķijas laikā šīs pilsētas vietā atradās kolonija, kas bija zināma kā Amisa (Αμισός, Amisos). Pašreizējo nosaukumu tā ieguva 12. gadsimta otrajā pusē, kad to iekaroja turki seldžuki. 1919. gadā Mustafa Kemals Ataturks šajā pilsētā aizsāka Turcijas neatkarības karu. 1993. gadā ieguva lielpilsētas statusu.

Sirreālisms kinematogrāfijā radās līdz ar sākotnējo sirreālisma kustību citās mākslas nozarēs. Kino izrādījās ļoti pateicīga vide sirreālisma attēlošanai, ilglaicīgas kustības laikā vizuāla attēlošana un vēlāk arī skaņas izmantošana radīja iespējas sirreālistisko pasaules redzējumu attēlot tā, kā tas nebija iespējams, piemēram, glezniecībā un literatūrā. Par spilgtākajām siireālisma filmām var uzskatīt Luija Bunjuela un Salvadora Dalī kopīgi uzņemtās filmas Andalūzijas suns (1929) un Zelta laikmets (1930). Tomēr sirreālisms kino ir izpaudies jau no 1920. gadu sākuma, tāpat arī tas un tā elementi ir raksturīgi arī vairākām līdz pat mūsdienām uzņemtajām filmām.

9. gadsimta otrajā pusē, pateicoties Bizantijas misionāru Kirila un Metodija darbībai, bulgāri pieņēma pareizticību. Modificējot grieķu alfabētu, misionāri ielika pamatus mūsdienu kirilicas alfabētam, kas ir mūsdienu bulgāru un vairāku citu slāvu tautu rakstības pamatā. 11. gadsimta sākumā Pirmo Bulgārijas caristi iekaroja Bizantija. 11. gadsimta beigās sākās bulgāru sacelšanās pret Bizantijas varu, kas noslēdzās ar Otrās Bulgārijas caristes izveidošanos.

Viss reģions atrodas ļoti tālu no Pasaules okeāna, un tajā valda kontinentālais klimats, kam raksturīgs lielas temperatūras galējības. Centrālāzija pārsvarā ir sauss klimats un tāpēc ūdenim ir īpaši augsta vērtība. Apūdeņošana ir vitāli nepieciešama lauksaimniecības kultūru audzēšanai, taču saldūdens izmantošana samazina ūdens krājumus ezeros un upēs.

Dzimis Meklenburgas zemē, Ziemeļvācijā. Bijis Šverīnas kapitula domkungs un mantzinis.1294. gadā Rigas domkapituls viņu ievēlēja par Rīgas arhibīskapu.

Baltvācu izcelsmes dabas pētnieks un ornitologs Oskars fon Lēviss (Oscar von Löwis of Menar) izdeva pirmo grāmatu par putniem, kas publicēta latviešu valodā..

2005. gadā El Barādeī kopā ar paša vadīto Starptautiskās Atomenerģijas aģentūru saņēma Nobela Miera prēmiju. Savu prēmijas daļu El Barādeī ziedoja bērnu namu celtniecībai Kairā.

Salā no 20. gadsimta sākuma līdz 1970. gadiem ieguva gvano. Ierīkots lidlauks, darbojas meteostacija un izmitināts franču armijas garnizons.