Alegzandra/wili-2018-roplus huggingface dataset:
ਬਨਾਰਸੀ ਦਾਸ ਜੈਨ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰੀ ਦੀ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇਸਤਾਂ ਨੂੰ ਨਜਰ ਅੰਦਾਜ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਖੁਦ ਵੀ ਉਸ ਵਕਤ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰੀ ਦਾ ਕਾਰਜ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਨਾ ਤਾਂ ਸਾਡੀ ਸਿਧਾਤਕ ਸੂਝ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੌਈ ਸੀ। ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਚੇਤਨਾ ਨੇ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ ਸੀ।ਇਸ ਸਥੀਤੀ ਵਿਚ ਉਹ ਦੇ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕਾਰਜ ਤਾਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਹੈ ਹੀ ਨਾਲ ਹੀ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿਚ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਨਿਤਰਣ ਤੇ ਆਪਣੇ ਸਾਹਿਤ ਤੇ ਵਿਰਸੇ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਲਿਖਣ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ।ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਉਸ ਦੀ ਇਸ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿਚ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰੀ ਦੇ ਕਾਰਜ ਨੂੰ ਰਾਤੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ। ਕੁਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਆਪਣੀਆਂ ਕੁਝ ਊਣਤਾਈਆਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰੀ ਦੇ ਮੁੱਖਲੀ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿਚ ਡਾ. ਜੈਨ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧੀਨ ਰਚਨਾ ਘੋਖਣ ਤੇ ਗੌਲਣਯੋਗ ਹੈ।

ਪੁਰਾਣੀ ਵਰਜਨ ਅਨੁਸਾਰ ਇੱਕ ਸ਼ੇਰ ਨੂੰ ਚੂਹਾ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚੋਂ ਜਗਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਸ਼ੇਰ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਘੂਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਚੂਹਾ ਮਾਫ਼ੀ ਮੰਗਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਨਿੱਕੇ ਜਿਹੇ ਪ੍ਰਾਣੀ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਸ਼ੇਰ ਦੀ ਸ਼ਾਨ ਨੂੰ ਸ਼ੋਭਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਸ਼ੇਰ ਇਸ ਦਲੀਲ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਬਾਅਦ ਵਿਚ, ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਜਾਲ ਵਿੱਚ ਫਸ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਸੁਣ ਕੇ ਚੂਹੇ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਰਹਿਮ ਦੀ ਯਾਦ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਰੱਸੀਆਂ ਕੁਤਰ ਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਕਹਾਣੀ ਦੀ ਨੈਤਿਕ ਸਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕੀਤੇ ਰਹਿਮ ਦਾ ਇਨਾਮ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਈ ਵੀ ਪ੍ਰਾਣੀ ਇੰਨਾ ਛੋਟੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੱਡੇ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾ ਕਰ ਸਕੇ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੇ ਵਰਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਚੂਹੇ ਵਲੋਂ ਸ਼ੇਰ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਦਾ ਬਦਲਾ ਚੁਕਾਉਣ ਦੇ ਵਾਅਦੇ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਸ਼ੰਕਾਤਮਕ ਮਨੋਰੰਜਨ ਤੱਕ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ।

ਸੰਨ 1821 ਵਿੱਚ ਮਨਟ੍ਰੀਆਲ ਹਾਊਸ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਖੁੱਲ੍ਹੀ, ਜੇ ਸਟਰੀਟਸਵਿੱਲ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਬਸਾਤੀ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਸੀ। ਇਹ ਇਮਾਰਤ ਅਜੇ ਵੀ ਖੜੀ ਹੈ। ਸੰਨ 1825 ਵਿੱਚ ਟਿਮੋਥੀ ਸਟਰੀਟ ਨੇ ਆਪਣਾ ਘਰ ਬਣਾਇਆ, ਜੋ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਇਮਾਰਤ ਹੈ ਅਤੇ ਪੀਲ ਖੇਤਰ ਦੀਆਂ ਇੱਟਾਂ ਨਾਲ ਬਣਾਈਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਬਹੁਤ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ।

ਗੁਜਰਾਤ ਵਿਚ ਇਸ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਮਹਿੰਦਰਾ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਨਾਂ ਹੇਠ ਹੈ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਇਸ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਲੇਜ਼ਰ ਸਵਰਾਜ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੈ। 1999 ਵਿਚ, ਮਹਿੰਦਰਾ ਨੇ ਗੁਜਰਾਤ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ 100% ਗੁਜਰਾਤ ਟਰੈਕਟਰ ਖਰੀਦ ਲਏ? [9] ਅਤੇ ਮਹਿੰਦਰਾ ਨੇ 2004 ਵਿਚ ਸਵਰਾਜ ਵਿਚ 64.6% ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਖਰੀਦੀ।

ਦਿਗੰਬਰ ਜੈਨ ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਦੋ ਸੰਪ੍ਰਦਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਦੂਜਾ ਸੰਪ੍ਰਦਾਏ ਹੈ - ਸ਼ਵੇਤਾਂਬਰ। ਦਿਗੰਬਰ = ਦਿਸ਼ਾ + ਅੰਬਰ ਅਰਥਾਤ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਹੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਸਤਰ ਹਨ। ਦਿਗੰਬਰ ਮੁਨੀ ਨਿਰਵਸਤਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪਡਗਾਹਨ ਕਰਨ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਖੜੇ ਹੋਕੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਹੀ ਖਾਣਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਸਿਰਫ ਪਿਛੀ ਕਮੰਡਲੁ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਪੈਦਲ ਚਲਦੇ ਹਨ।

ਸਤਾਲਿਨਗਾਰਾਦ ਦਾ ਯੁੱਧ (23 ਅਗਸਤ 1942 – 2 ਫਰਵਰੀ 1943) ਦੂਜਾ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਅਹਿਮ ਯੁੱਧ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਨਾਜੀ ਸੋਵੀਅਤ ਸੰਘ ਦੇ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸਤਾਲਿਨਗਾਰਾਦ (ਹੁਣ ਵੋਲਗਾਗਰੈਡ) ’ਤੇ ਕਬਜਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸੋਵੀਅਤ ਸੰਘ ਦੀ ਲਾਲ ਸੈਨਾ ਨਾਲ ਲੜੇ ਸਨ। ਇਹ ਯੁੱਧ ਪੰਜ ਮਹੀਨੇ, ਇੱਕ ਹਫਤਾ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਚੱਲੀ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਾਜੀਆਂ ਦੀ ਹਾਰ ਅਤੇ ਲਾਲ ਸੈਨਾ ਦੀ ਜਿੱਤ ਹੋਈ।

ਆਮੋਣਕਰ ਨੇ ਵਿਚਾਰ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੇ ਹਨ ਕਿ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁਹਾਰਨੀ ਦੇ ਪਾਰ ਜਾਣ ਦੀ ਅਤੇ ਉਹ ਜੁਗਤਾਂ ਸਿਖਣ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਤੇ ਬਲ ਦੇਕੇ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਵੇਂ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ ਸਕਣ।ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਸੁਰ ਸਿਖਾਉਣ ਲਈ ਆਪਣੀ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਇਸ ਪਹੁੰਚ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, "ਤੁਸੀਂ ਆਪ ਤੁਰਨਾ ਅਤੇ ਦੌੜਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਓਂ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਰਥ ਬਣਨ ਦੀ ਤਾਕਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਤੁਸੀਂ ਆਮ ਬਣ ਕੇ ਰਹਿ ਜਾਂਦੇ ਹੋ। ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਨੇ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਇਆ ਕਿ ਮੈਂ ਆਮ ਨਾ ਰਹਾਂ।" ਉਸ ਨੇ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਕਿ ਸਿਖਲਾਈ ਇੱਕ ਚੱਲਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਕਾਰਜ ਹੈ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿਚ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਤਕਨੀਕ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਨਿਖਾਰਨ ਲਈ ਅਕਸਰ ਆਪਣੇ ਹੀ ਰਿਕਾਰਡ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਸੁਣਿਆ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਹੱਜ (ਅਰਬੀ: حج Ḥaǧǧ "ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ") ਹਰ ਵਰ੍ਹੇ ਮੱਕੇ ਨੂੰ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਇਸਲਾਮੀ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਇਕੱਠ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਸਲਾਮ ਦੇ ਪੰਜ ਥੰਮ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹਨੂੰ ਹਰੇਕ ਨਰੋਏ-ਤਕੜੇ ਮੁਸਲਮਾਨ, ਜਿਹਨੂੰ ਵੀ ਇਹ ਵਾਰਾ ਖਾਂਦੀ ਹੈ, ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਵਾਰ ਕਰਨਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੱਜ ਕਰ ਸਕਣ ਦੀ ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਮਾਲੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਇਸਤੀਤਾ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਜਿਹੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲ਼ੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਨੂੰ ਮੁਸਤਤੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੱਜ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕਜੁੱਟਤਾ ਅਤੇ ਰੱਬ (ਅਰਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਅੱਲਾ) ਦੀ ਤਾਬੇਦਾਰੀ ਦਾ ਮੁਜ਼ਾਹਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਤੀਰਥਯਾਤਰਾ ਇਸਲਾਮੀ ਕੈਲੇਂਡਰ ਦੇ 12 ਉਹ ਅਤੇ ਅੰਤਮ ਮਹੀਨੇ ਧੂ ਅਲ ਹਿੱਜਾਹ ਦੀ 8ਵੀਂ ਤੋਂ 12ਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਤੱਕ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਲਾਮੀ ਕੈਲੇਂਡਰ ਇੱਕ ਚੰਦਰ ਕੈਲੇਂਡਰ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਵਿੱਚ, ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਗਰੇਗੋਰੀਅਨ ਕੈਲੇਂਡਰ ਤੋਂ ਗਿਆਰਾਂ ਦਿਨ ਘੱਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਗਰੇਗੋਰੀਅਨ ਕੈਲੇਂਡਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੱਜ ਦੀਆਂ ਤਾਰੀਖਾਂ ਸਾਲ ਦਰ ਸਾਲ ਬਦਲਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹਰਮ ਉਹ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਹਾਨੀ ਸਥਿਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨ ਹੱਜ ਦੌਰਾਨ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਕੈਂਪਟੀ ਝਰਨਾ ਉੱਤਰਾਖੰਡਾ ਪ੍ਰਦੇਸ ਵਿੱਚ ਮਸੂਰੀ ਤੋਂ 15 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਪਹਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਖੁਬਸੂਰਤ ਝਰਨਾ ਹੈ। ਇਹ ਝਰਨਾ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤਲ ਤੋਂ 1364 ਮੀਟਰ ਦੇ ਉੱਚਾਈ ਤੇ ਅਤੇ 78°-02’ ਪੂਰਬ ਅਤੇ 30° -29’ ਉੱਤਰ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਝਰਨਾ 4500 ਫੁੱਟ ਉਚੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਰਮਨੀਕ ਸਥਾਨ ਹਰੇਵਾਈ ਨਾਲ ਲਿਸਲਿਸ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਝਰਨੇ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਖੋਜ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਫਸਰ ਜਾਨ ਮੇਕੀਨਨ ਨੇ 1835 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਇੱਥੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਆਏ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਚਾਹ ਪਾਰਟੀ 'camp-tea' ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਤੋਂ ਇਸ ਝਰਨੇ ਦਾ ਨਾਮ ਕੈਪ-ਟੀ ਅਤੇ ਕੈਂਪਟੀ ਪੈ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੇ ਸੈਰ ਲਈ ਆਉਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਜੁਲਾਈ ਤੋਂ ਅਗਸਤ ਹੈ।

ਪਿੰਡ ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ ਲਗਭਗ 2566 ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ ਅਤੇ ਆਬਾਦੀ 7000। ਜੱਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁਝ ਵਸਨੀਕ, ਸਾਦਿਕ ਦੇ ਨੇੜੇ ਢਿਲਵਾਂ ਖੁਰਦ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ ਸੀ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁਝ ਨਿਵਾਸੀ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਹਿੱਸੇ, ਜੱਟ ਸਿੱਖ (ਢਿਲੋਂ, ਧਾਲੀਵਾਲ, ਸਿੱਧੂ/ਬਰਾੜ, ਭੁੱਲਰ ਅਤੇ ਗਿੱਲ), ਬੁੱਟਰ ਰਾਮਗੜ੍ਹੀਆ, ਅਤੇ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਸੋਢੀ, ਖੱਤਰੀ, ਮਹਾਜਨ, ਦਰਜੀ, ਰਾਮਦਾਸੀਆ, ਬਾਜੀਗਰ ਅਤੇ ਬੌਰੀਆ (ਪੰਜਾਬ) ਭਾਈਚਾਰੀਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਵੀ ਹਨ। ਇਹ ਪਿਡ 1500 ਈ. ਵਿੱਚ ਪਤੁਹੀ 'ਤੇ ਦਸਤੂਰ ਨਾਂ ਦੇ ਦੋ ਭਰਾਵਾਂ ਨੇ ਸ਼ੂਫ਼ੇ ਝਬਾਲ ਤੋ ਆ ਕੇ ਵਸਾਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖੂਹ ਢਿਲੋਂ ਪੱਤੀ ਨੇ ਬਣਾਇਆ ਤੇ ਖੂਹ ਦਾ ਟੱਕ ਵੈਰਾਗੀ ਸਾਧ ਨੇ ਲਾਇਆ । ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਨਾਂ ਢਿੱਲਵਾਂ ਕਲਾਂ ਰੱਖਿਆ । 1843 ਈਸਵੀ ਵਿਚ ਇਸ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਹੀ ਢਿੱਲਵਾਂ ਖੁਰਦ ਜਿਹੜਾ ਇਸੇ ਜਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ,ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਹੋਈ।

ਇਸ ਨਾਵਲ ਦੀ ਕਥਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਇੱਕ ਮਾਲਵਾ ਖੇਤਰ ਦੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੰਮੀਆਂ ਦੇ ਵਿਹੜੇ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ। ਕੰਮੀ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਦੇ ਆਪ ਮਾਲਕ ਨਹੀਂ। ਪਿੰਡ ਦਾ ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਵਧਾਵਾ ਧਰਮੇ ਦੇ ਕੰਮੀ ਪਰਵਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਕੋਠਾ ਪਾ ਰਹਿਣ ਦੀ ਥਾਂ ਦੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਜ਼ਫ਼ਰ ਇਕਬਾਲ ਅੱਜ ਤੋਂ 20/25ਵਰੇ ਪਹਿਲਾਂ ਗਜ਼ਲ ਦਾ ਉਹ ਨਿਰਸੰਦੇਹ ਮੋਢੀ ਗਜ਼ਲਗੋ ਸੀ|ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਰੀਆਂ ਗਜ਼ਲਾਂ ਪਿੰਗਲ ਦੇ ਛੰਦ ਅਧੀਨ ਲਿਖੀਆਂ ਸਨ| ਗਜ਼ਲਾਂ 1963 ਦੇ 'ਸੁਰਤਾਲ' ਵਿੱਚ ਪ੍ਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਕੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਨੋਟ ਵੀ ਪ੍ਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ,ਕਿ ਜ਼ਫ਼ਰ ਇਕਬਾਲ ਆਧੁਨਿਕ ਪੰਜਾਬੀ-ਉਰਦੂ ਗਜ਼ਲ ਦਾ ਇੰਡੋ-ਪਾਕਿ ਵਿਚ ਮੋਢੀ ਸ਼ਾਇਰ ਹੈ|ਉਸਦੀ ਪੁਸਤਕ 'ਹਰੇ ਹਨੇਰੇ' ਗਜ਼ਲ ਸ਼ਪੀ|

ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੀਆਂ ਸਜੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਮੇਲੇ ਦੇ ਖ਼ਤਮ ਹੁੰਦਿਆਂ ਹੀ ਖ਼ਰੀਦੋ-ਫਰੋਖ਼ਤ ਕਰ ਕੇ ਖਾਲੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਔਰਤਾਂ ਵੰਨ-ਸੁਵੰਨੇ, ਝੂਠੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਿਣੇ, ਕੱਚ ਦੀਆਂ ਚੂੜੀਆਂ, ਨਾਲੇ ਪਰਾਂਦੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਜ਼ੋ-ਸਜਾਵਟ ਵਾਲੀ ਨਿੱਕ-ਸੁੱਕ ਖਰੀਦ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਪੰਘੂੜਿਆਂ ’ਤੇ ਝੂਟੇ ਲੈਂਦੇ ਨਹੀਂ ਥੱਕਦੇ।
ਸੋਹਣੀ ਮਹੀਵਾਲ (ਹਿੰਦੀ - सोहनी महिवाल, ਰੂਸੀ – Легенда о любви) 1984 ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਫਿਲਮ ਹੈ। ਸੋਹਣੀ ਮਹੀਵਾਲ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਭਾਰਤ-ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਫਿਲਮ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਉਮੇਸ਼ ਮਹਿਰਾ ਅਤੇ ਲਤੀਫ ਫੈਜ਼ੀਏਵ (ਸੋਵੀਅਤ ਸੰਘ) ਨੇ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ ਐੱਫ਼ ਸੀ ਮਹਿਰਾ ਹੈ। ਸਨੀ ਦਿਓਲ ਅਤੇ ਪੂਨਮ ਢਿੱਲੋਂ ਨੇ ਕੇਂਦਰੀ ਕਿਰਦਾਰਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ।

ਮੇਸ਼ ਅੱਗ ਤੱਤ ਵਾਲੀ ਰਾਸ਼ੀ ਹੈ , ਅੱਗ ਤਕੋਣ ( ਮੇਸ਼ , ਸਿੰਘ , ਧਨੁ ) ਦੀ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਰਾਸ਼ੀ ਹੈ , ਇਸਦਾ ਸਵਾਮੀ ਮੰਗਲ ਅੱਗ ਗ੍ਰਹਿ ਹੈ , ਰਾਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸਵਾਮੀ ਦਾ ਇਹ ਸੰਜੋਗ ਇਸਦੀ ਅੱਗ ਜਾਂ ਊਰਜਾ ਨੂੰ ਕਈ ਗੁਣਾ ਬਢਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ , ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਮੇਸ਼ ਜਾਤਕ ਓਜਸਵੀ , ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ , ਸਾਹਸੀ , ਅਤੇ ਦॄਢ ਇੱਛਾਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ , ਇਹ ਜਨਮ ਜਾਤ ਜੋਧਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ । ਮੇਸ਼ ਰਾਸ਼ੀ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀਬਾਧਾਵਾਂਨੂੰ ਚੀਰਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣਾ ਰਸਤਾ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ।

19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮਹਾਨ ਰੂਸੀੇ ਨਾਵਲਕਾਰਾਂ ਟਾਲਸਟਾਏ ਆਦਿ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਸ਼ੋਲੋਖੋਵ ਦੇ ਨਾਵਲ ਅਕਾਰ ਅਤੇ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਘੱਟ ਸਨ।‘ਡਾਂਨ ਸ਼ਾਤ ਵਹਿੰਦਾ ਹੈ’ਦਾ ਦੂਜਾ ਹਿੱਸਾ 1940 ਵਿਚ ਛਪਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ੳਗਸਦੀ ਦੂਜੀ ਮਹਾਨ ਨਾਵਲ ਲੜੀ ‘ਨਵੀਂ ਧਰਤੀ ਨਵੇਂ ਸਿਆੜ’ ਦਾ ਦੂਜਾ ਹਿੱਸਾ 1960 ਵਿਚ ਪ੍ਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ ਸੀ।ਇਹਨਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਸਦੀਆਂ ਦੋ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਿਰਤਾਂ ਹਨ , ‘ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਹੋਣੀ’ ਅਤੇ ‘ਉਹ ਆਪਣੇ ਵਤਨ ਲਈ ਜੂਝੇ’।ਸ਼ੋਲੋਖੋਵ ਦੇ 1905 ਵਿਚ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ 1917 ਦੇ ਰੂਸੀ ਇਨਕਲਾਬ ਵੇਲੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਉਮਰ ਕਾਰਣ ਉਸ ਅਵਸਥਾ ਵਿਚ ਸੀ ,ਜਦੋਂ ਮਨ ਬਾਹਰੀ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਭਾਵ ਗ੍ਹਣ ਲਈ ਤਕਰੀਬਨ ਇਕ ਕੋਰੇ ਕਾਗਜ਼ ਵਾਂਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਇਸ ਸਮੇਂ ਰੂਸੀ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਨਵਾਂ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮੋੜ ਆਇਆ ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੂਲਕ ਤੌਰ ਤੇ ਨਵੇਂ ਆਰਥਿਕ ਰਿਸਤਿਆਂ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ ਗਈ।ਸ਼ੋਲੋਖੋਵ ਇਕ ਨਵੇਂ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਹੈ।ਇਨਕਲਾਬ ਤੋਂ ਮਗਰੋਂ ਪ੍ਫੁਲਿਤ ਹੋਈ ਰੂਸੀ ਲੇਖਕਾਂ ਦੀ ਨਵੀਂ ਪੀਹੜੀ ਦਾ ਦਿ੍ਸ਼ਟੀਕੋਣ ਗੋਰਕੀ ਦੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਯਥਾਰਥਵਾਦ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਛੇ ਕਿਸਮਾਂ monocotyledons ਵਿਚਕਾਰ, ਡਾਈਸੀਟੋਲੇਡਨ ਵਿਚ ਦਸ ਅਤੇ ਜਿਮਨੋਸਪਰਮਾਂ (ਰੇਖਿਕ ਅਤੇ ਸਪਰੇਟਲ) ਵਿਚ ਦੋ. ਇਹ ਵਰਗੀਕਰਨ ਤਿੰਨ ਲੱਛਣਾਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ: ਭ੍ਰੂਣ ਵਿਗਿਆਨ, ਐਂਡੋਸਪਰਮ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਅਤੇ ਐਂਡੋਸਪੇਰਮ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਭ੍ਰੂਣ ਦੀ ਸਥਿਤੀ।

ਕਰਨਾਲੀ ਮਪਸਾਤੁੰਗ ਨਾਮਕ ਹਿਮਨਦ ਵਲੋਂ ਨਿਕਲਕੇ ਅਯੋਧਯਾ, ਫੈਜਾਬਾਦ ਹੁੰਦੀ ਹੋਈ ਬਲਵਾਨ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸੀਮਾ ਦੇ ਕੋਲ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਦੀ ਨੂੰ ਪਹਾੜ ਸੰਬੰਧੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਕੌਰਿਆਲਾ ਅਤੇ ਮੈਦਾਨੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਘਾਘਰਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੰਡਕ ਹਿਮਾਲਾ ਵਲੋਂ ਨਿਕਲਕੇ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਲੀਗਰਾਮ ਨਾਮ ਵਲੋਂ ਵਗਦੀ ਹੋਈ ਮੈਦਾਨੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਨਾਰਾਇਣੀ ਨਦੀ ਦਾ ਨਾਮ ਪਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਾਲੀ ਗੰਡਕ ਅਤੇ ਤਰਿਸ਼ੂਲ ਨਦੀਆਂ ਦਾ ਪਾਣੀ ਲੈ ਕੇ ਪ੍ਰਵਾਹਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੋਈ ਸੋਨਪੁਰ ਦੇ ਕੋਲ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕੋਸੀ ਦੀ ਮੁੱਖਧਾਰਾ ਅਰੁਣ ਹੈ ਜੋ ਗੋਸਾਈ ਧਾਮ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਲੋਂ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ। ਬਰਹਿਮਪੁਤਰ ਦੇ ਬੇਸਿਨ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵਲੋਂ ਸਰਪਾਕਾਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਰੁਣ ਨਦੀ ਵਗਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਯਾਰੂ ਨਾਮਕ ਨਦੀ ਇਸਤੋਂ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਏਵਰੇਸਟ ਕੰਚਨਜੰਘਾ ਸਿਖਰਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਵਲੋਂ ਵਗਦੀ ਹੋਈ ਅਰੂਣ ਨਦੀ ਦੱਖਣ ਦੇ ਵੱਲ 90 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਵਗਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇਸਵਿੱਚ ਪੱਛਮ ਵਲੋਂ ਸੂਨਕੋਸੀ ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵਲੋਂ ਤਾਮੂਰ ਕੋਸੀ ਨਾਮਕ ਨਦੀਆਂ ਇਸਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਕੋਸੀ ਨਦੀ ਦੇ ਨਾਮ ਵਲੋਂ ਇਹ ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਕੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਉਤਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬਿਹਾਰ ਰਾਜ ਵਲੋਂ ਵਗਦੀ ਹੋਈ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅਮਰਕੰਟਕ ਪਹਾੜੀ ਵਲੋਂ ਨਿਕਲਕੇ ਸੋਨ ਨਦੀ ਪਟਨੇ ਦੇ ਕੋਲ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕੀ ਖ਼ਾਨਾਜੰਗੀ ਸਮੇਂ ਲੜਦਿਆ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਬਹਾਦਰੀ ਬਦਲੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮੇਜਰ ਜਨਰਲ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਨੂੰ ਰਿਪਬਲਕਨਾਂ ਨੇ ਹਾਊਸ ਆਫ਼ ਰੀਪਰਜ਼ੈਂਟੇਟਿਵ ਲਈ ਚੁਣ ਲਿਆ। ਭਾਰੀ ਬਹੁਮੱਤ ਨਾਲ ਜਿੱਤ ਕੇ ਦਸੰਬਰ 1865 ਵਿਚ ਵਾਈਟ ਹਾਊਸ 'ਤੇ ਕਾਬਜ਼ ਬਾਗੀ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਸਮੇਂ ਉਹ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ। 1867 ਅਤੇ 1876 ਦਰਮਿਆਨ ਉਸ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਓਹਾਇਓ ਦਾ ਗਵਰਨਰ ਰਿਹਾ। ਜਨਵਰੀ 1877 ਵਿਚ ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਇਲੈਕਟੋਰਲ ਕਮਿਸ਼ਨ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਿਸ 'ਚ ਅੱਠ ਰਿਪਬਲਕਨਾਂ ਅਤੇ ਸੱਤ ਡੈਮੋਕਰੇਟਾਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਹੇਈਜ਼ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿਚ ਵੋਟ ਦਿੱਤੀ ਉਸ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਇਲੈਕਟੋਰਲ ਵੋਟ 189 ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 185 ਮਿਲੇ। ਉਸ ਨੇ ਪੁਨਰ ਨਿਰਮਾਣ, ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚ ਸਮਾਜਿਕ ਸਥਿਤੀ ਕਾਇਮ ਕਰਨ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਲਿਜਾਣ ਵਿਚ ਸਫਲਤਾ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੀ ਸਮਾਂ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਤੇ ਉਹ ਸਪਾਈਗਲ ਗਰੋਵ, ਫਰੀਮਾਂਟ ਓਹਾਇਓ ਵਿਖੇ 1881 ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਘਰੇ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਅਖੀਰ ਉਸ ਦੀ 17 ਜਨਵਰੀ, 1893 ਨੂੰ 71 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ 'ਚ ਹੇਈਜ਼ ਵਿੱਚ ਦਿਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ।

ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਨੀਵੀਆਂ ਜੂਨੀਆਂ ਦੇ ਭ੍ਰਮਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਜਨਮ ਦਾ ਮਨੋਰਥ ਪ੍ਰਭੂ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੈ। ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਸਿਮਰਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਵਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਤਪਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੜਨ ਤੋਂ ਬੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈੇ। ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਨਾਸ਼ਵਾਨ ਹੈ। ਅਤੇ ਗੁਰੂ (ਨਾਮ) ਦੀਖਿਆ ਤੋਂ ਬਿਨ੍ਹਾਂ ਜੀਵ ਅਧੂਰਾ ਹੈ। ਜਿਨੀ ਚਲਣ ਜਾਣਿਆ ਸੇ ਕਿਉ ਕਰਹਿ ਵਿਥਾਰ। ਚਲਣ ਸਾਰ ਨ ਜਾਣਨੀ ਕਾਜ ਸਵਾਰਨ ਹਾਰ॥ (ਸੂਹੀ ਦੀ ਵਾਰ) ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਸੀਂ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਕਿ ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਦੇਣ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਬਾਣੀ ਦਾ ਮਨੋਰਥ ਸਮੁੱਚੀ ਲੋਕਾਈ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭੂ ਪ੍ਰੀਤਮ ਨਾਲ ਜੋੜਨਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਅਨੁਸਾਰ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਬਹੁਤ ਕੀਮਤੀ ਹੈ। ਸਾਨੂੰ ਇਸ ਕੀਮਤੀ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਆਪਣਾ ਇਹ ਕੀਮਤੀ ਜੀਵਨ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਲਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਸਿਮਰਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਸਫ਼ਲ ਹੁੰਦਾ ਹੇੈ। ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ, ਉਹ ਪ੍ਰਾਣੀ ਅੰਨ੍ਹਾਂ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਚਲਦਾ ਕਿਉਂਕਿ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਯਾਦ ਤੋਂ ਸੱਖਣਾ ਪ੍ਰਾਣੀ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਅੰਨਿਆ ਵਾਂਗ ਠੇਡੇ ਖਾਂਦਾ ਫਿਰਦਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ ਦੇ ਬਚਨ ਹਨ:- ਸੋ ਕਿਉ ਅੰਧਾ ਆਖੀਐ ਜੇ ਹੁਕਮਹੁ ਅੰਧਾ ਹੋਇ॥ ਨਾਨਕ ਹੁਕਮ ਨ ਬੁੱਝਈ ਅੰਧਾਂ ਕਹੀਐ ਸੋਇ॥ (ਰਾਮਕਲੀ ਕੀ ਵਾਰ)

ਬਹੁ-ਫਸਲੀ ਚੱਕਰ (ਕ੍ਰੌਪ ਰੋਟੇਸ਼ਨ) ਲੜੀਵਾਰ ਸੀਜ਼ਨਾਂ ਦੇ ਉਸੇ ਖੇਤਰ ਚ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਜਾਂ ਵੱਖ ਵੱਖ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਨੂੰ ਉਗਾਉਣ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿ ਖੇਤਾਂ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਨੂੰ ਸਿਰਫ ਇਕ ਤੱਤ ਦੇ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਨਾ ਜਾਵੇ। ਇਹ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਕਟੌਤੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਉਪਜਾਊ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਫਸਲ ਉਪਜ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਅਮਸਤੱਰਦਮ ਅਰੇਨਾ, ਇਸ ਨੂੰ ਅਮਸਤੱਰਦਮ, ਨੀਦਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਫੁੱਟਬਾਲ ਸਟੇਡੀਅਮ ਹੈ। ਇਹ ਏ. ਐਫ. ਸੀ. ਅਜਾਕਸ ਦਾ ਘਰੇਲੂ ਮੈਦਾਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 53,052 ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬੈਠਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ।

ਰਸਾਇਣਕ ਨਿਰੋਧਕ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸਰੀਰਕ ਡੋਰਮੇਂਸੀ ਦੀ ਘਾਟ ਸਮਝਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਰਸਾਇਣ ਗਰਮਤਾ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ. ਇਹ ਰਸਾਇਣ ਨੂੰ ਮੀਂਹ ਦੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਬਰਫ ਦੀ ਪਿਘਲ ਕੇ ਬੀਜ ਕੇ ਬਾਹਰ ਕੱਢਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬਾਰਸ਼ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਬੀਜ ਤੋਂ ਰਸਾਇਣਕ ਇਨ੍ਹੀਬੀਟਰਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡਣਾ ਅਕਸਰ ਦਰਿਆਈ ਪਲਾਂਟਾਂ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਰੋਧ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਾਰਨ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਦਾਅਵੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸਬੂਤ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।
ਹਿੰਦੂ ਜਾਤੀ ਪ੍ਰਥਾ ਵਿੱਚ ਦਲਿਤਾਂ (ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਸਮਾਜਿਕ , ਆਰਥਕ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਅਕ ਤੌਰ ਤੇ ਦਬਾਇਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ) ਨੂੰ ਸਮਾਜ ਨਾਲੋਂ ਅੱਡਰਾ ਕਰਕੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਰਵਜਨਿਕ ਨਦੀਆਂ, ਤਾਲਾਬਾਂ ਅਤੇ ਸੜਕਾਂ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਸੀ। ਅਗਸਤ 1923 ਨੂੰ ਬੰਬੇ ਲੇਜਿਸਲੇਟਿਵ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ, ਕਿ ਉਹ ਸਾਰੇ ਸਥਾਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਦੇਖਭਾਲ ਸਰਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਹਰ ਕੋਈ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।ਜਨਵਰੀ 1924 ਵਿੱਚ, ਮਹਾੜ ਜੋ ਕਿ ਬੰਬੇ ਖੇਤਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਪਰਿਸ਼ਦ ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਮਤਾ ਪਾਸ ਕੀਤਾ। ਲੇਕਿਨ ਹਿੰਦੂਆਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਸਨੂੰ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਲਿਆਂਦਾ ਜਾ ਸਕਿਆ।

ਸੰਦੇਸ਼ ਦਾ ਮੱਧਕਾਲੀ ਬੰਗਾਲੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਤੀਬਾਸ ਰਾਮਾਇਣ ਅਤੇ ਚੈਤਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਰਣਨ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਪਤਾ। ਇਸਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੈ ਕੀ ਕਦੋਂ ਸੰਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਛੇਨਾ ਮਿਠਾਈ ਆਖਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।

ਅੱਧੀਆਂ ਪੌੜੀਆਂ ਚੜਨ ਮਗਰੋਂ ਉਸਨੂੰ ਕੋਈ ਹਿਲ-ਜੁਲ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਈ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਕਮਰ ਤੇ ਬੱਝੀ ਹੋਈ ਤਲਵਾਰ ਠੀਕ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਅੱਗੇ ਵੱਧ ਕੇ ਵੇਖਿਆ ਤਾਂ ਉਸ ਜਗ੍ਹਾਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਦਾ ਢੇਰ ਲਗਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸੇ ਜਗ੍ਹਾਂ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਮਸ਼ਾਲ ਲੈ ਕੇ ਘੁੰਮਦੀ ਇੱਕ ਬੁੱਢੀ ਔਰਤ ਦੇਖੀ ਜੋ ਲਾਸ਼ਾਂ ਦੇ ਢੇਰ 'ਚੋਂ ਇੱਕ ਔਰਤ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਕੱਢ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਦੇ ਵਾਲ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਕਰ ਕੇ ਕੱਢ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਹ ਬੁੱਢੀ ਔਰਤ ਉਸ ਅਨਜਾਣ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਡਰ ਗਈ ਅਤੇ ਭੱਜਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਰਹੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਸਮਰਥ ਰਹੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਬੁੱਢੀ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤੇਜ਼ ਨਹੀਂ ਭੱਜ ਸਕੀ ਅਤੇ ਫੜੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਫੜ ਕੇ ਨੌਕਰ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਲਾਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਾਲ ਪੁਟਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਪੁੱਛਿਆ।

ਚਾਰ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਨਿਵਾਸ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ ਇਕਬਾਲ ਰਾਮੂਵਾਲੀਆ ਬਹੁਪੱਖੀ ਅਤੇ ਵਿਲੱਖਣ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ਼-ਨਾਲ਼ ਸਰਗਰਮ ਮੀਡੀਆ-ਚਿੰਤਕ ਵੀ ਸੀ । ਬਹੁਪੱਖੀ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਇਸ ਲਈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਕਵਿਤਾ, ਕਹਾਣੀ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਵਲ, ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਵਲ, ਕਾਵਿ-ਨਾਟ, ਅਤੇ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਗੱਦ ਵਰਗੀਆਂ ਭਿੰਨ-ਭਿੰਨ ਵਿਧਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁਸਤਕ-ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਵਿਲੱਖਣ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਇਸ ਲਈ, ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਧਾ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਰਚਨਾ, ਉਸ ਦੁਆਰਾ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵਿਧਾ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਿਸੇ ਰਚਨਾ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ, ਵਿਸਥਾਰ, ਜਾਂ ਪਰਛਾਵਾਂ ਨਹੀਂ ਹੈ।ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਸ਼ਬਦ ਚੋਣ ਅਤੇ ਵਾਕ ਬਣਤਰ ਹੈ

ਗੋਲਮਾਲ 3 ਰੋਹਿਤ ਸ਼ੈਟੀ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾੲੀ ਗੲੀ 2010 ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਹਾਸ-ਰਸ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ। ੲਿਹ 2008 ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਫ਼ਿਲਮ ਗੋਲਮਾਲ ਰਿਟਰਨਸ ਦੀ ਅਗਲੀ ਕਡ਼ੀ ਹੈ। ਅਜੇ ਦੇਵਗਨ, ਕਰੀਨਾ ਕਪੂਰ, ਤੁਸ਼ਾਰ ਕਪੂਰ, ਰਤਨਾ ਪਾਠਕ ਆਦਿ ਅਦਾਕਾਰ ੲਿਸ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਮੁੰਬੲੀ, ਗੋਆ ਅਤੇ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ 20 ਮਾਰਚ 2010 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗੲੀ ਸੀ। ਗੋਲਮਾਲ 3, 5 ਨਵੰਬਰ 2010 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗੲੀ ਸੀ।

ਮਨਮੀਤ ਜਲਦ ਹੀ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਰਗਰਮ ਹੋ ਗਿਆ। ਭੁੱਲਰ ਇੰਸਪਾਇਰ, ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਸੰਗਠਨ ਦਾ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸੀ। ਭੁੱਲਰ ਨੇ ਕੈਲਗਰੀ ਵਿੱਚ ਭੁੱਖ ਭਜਾਓ ਮੁਹਿੰਮ ਦਾ ਤਾਲਮੇਲ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕੈਲਗਰੀ ਸਿਹਤ ਖੇਤਰ ਦੇ ਤਰਫੋਂ ਪੈਸਾ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਲੰਟੀਅਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਟੀਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ। ਭੁੱਲਰ ਨੇ ਇਸ ਸਮੇਂ ਹੋਰ ਨੌਜਵਾਨ ਗਰੁੱਪਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਕੇ ਭੁੱਲਰ ਨੂੰ ਅਲਬਰਟਾ ਸੈਂਟੇਨੀਅਲ ਮੈਡਲ, ਸੈਂਟੇਨੀਅਲ ਤਗ਼ਮਾ, ਅਤੇ ਐਥਾਬਾਸਕਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਐਵਾਰਡ ਮਿਲੇ। ਭੁੱਲਰ ਅਲਬਰਟਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿਚ ਈਸਟ ਕੈਲਗਰੀ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਵਕੀਲ ਰਿਹਾ।

ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਇਕੋ ਥਾਂ 'ਤੇ ਉਸੇ ਹੀ ਫਸਲ ਨੂੰ ਉਗਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕੁੱਝ ਪੋਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਨੂੰ ਬੇਅਰਾਮੀ ਨਾਲ ਘਟਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚੱਕਰ ਨਾਲ, ਇਕ ਫਸਲ ਜੋ ਇਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਪਦਾਰਥ ਨੂੰ ਪਰਾਪਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਅਗਲੀ ਵਧ ਰਹੀ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿਚ ਇਕ ਵੱਖਰੀ ਫਸਲ ਦੁਆਰਾ ਪਾਲਣਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਮਿੱਟੀ ਨੂੰ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਅਨੁਪਾਤ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਫਸਲ ਰੋਟੇਸ਼ਨ ਅਕਸਰ ਰੋਗਾਣੂਆਂ ਅਤੇ ਕੀੜਿਆਂ ਦੇ ਬਣਤਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਉਦੋਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਦੋਂ ਇਕ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਪੈਦਾਵਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਰੂਟ ਢਾਂਚਿਆਂ ਤੋਂ ਬਾਇਓ ਮਾਸ ਨੂੰ ਵਧਾ ਕੇ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਬਣਤਰ ਅਤੇ ਉਪਜਾਊ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਸੁਧਾਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਧਰਮ ਦੇ ਦੂਆਰਾ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।। ਆਸਤਕਾਂ ਨੂੰ ਧਰਮ ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਪਵਿੱਤ੍ਰਤਾ, ਇਸ਼ਵਰ ਦਾ ਅਭਿਨੰਦਨ ਅਤੇ ਮਾਨਵਤਾ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।।

ਅਕੂਮੂਲੇਟਰ(ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Accumulator) ਸੀ.ਪੀ.ਯੂ ਵਿੱਚ ਸਤਿਥ ਏ.ਅੈੱਲ.ਯੂ ਦਾ ਭਾਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਦੇਰ ਲਈ ਸੀ.ਪੀ.ਯੂ ਦੁਆਰਾ ਪਰੋਸੈਸ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਡਾਟਾ ਸਟੋਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਰਜਿਸਟਰ ਇੱਕ ਖਾਸ ਮੈਮੋਰੀ ਸਥਿਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅਕੂਮੂਲੇਟਰ ਇੱਕ ਆਰਜ਼ੀ ਮੈਮੋਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸੀਪੀਯੂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਲਾਜ਼ੀਕਲ ਹਿਸਾਬ ਦਾ ਮੁੱਲ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।

ਗਾਲੀਨਾ ਪੇਨੇਵਾ ਇਵਾਨੋਵਾ (ਬੁਲਗਾਰੀਆਈ: Галина Пенева Иванова), ਜਨਮ ਜੂਨ 28, 1973 ਨੂੰ ਰੂਜ, ਬੁਲਗਾਰੀਆ ਵਿੱਚ), ਜਿਸਨੂੰ ਕਿ ਗਲੋਰੀਆ (ਬੁਲਗਾਰੀਆਈ: Глория) ਦੇ ਨਾਂਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਬੁਲਗਾਰੀਆਈ ਗਾਇਕਾ ਹੈ। ਉਹ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਬੁਲਗਾਰੀਆ ਦੇ ਪੌਪ-ਫੋਕ ਸੰਗੀਤ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ 1999, 2000, 2003 ਅਤੇ 2004 ਵਿੱਚ ਸਾਲ ਦੀ ਟਾਈਟਲ ਗਾਇਕਾ ਦਾ ਅਵਾਰਡ ਵੀ ਮਿਲ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ ਅਤੇ 2007 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ "ਸਿੰਗਰ ਆਫ਼ ਦ ਡਿਕੇਡ" (ਦਹਾਕੇ ਦੀ ਬਿਹਤਰੀਨ ਗਾਇਕਾ) ਦਾ ਖ਼ਿਤਾਬ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਗਲੋਰੀਆ ਸੋਫ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਬਣੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪੈਲੇਸ ਆਫ਼ ਕਲਚਰ ਦੇ ਸੰਮੇਲਨ ਵਿੱਚ ਪੌਪ-ਫੋਕ ਵਿਧੇ ਦੀ ਅਗੁਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇਕਲੌਤੀ ਗਾਇਕਾ ਹੈ।

ਉਪਜਾਊ ਭੂਮੀ ਕਾਰਨ ਭੁੱਖੇ ਮਰਨਾਂ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਪਰ ਨਾਲ ਹੀ ਕਰੜੀ ਮਿਹਨਤ ਕਰਕੇ ਇਸ ਤੇ ਹੱਕ ਜਤਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਚੰਡ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦਾ ਖ਼ਾਸਾ ਹੈ। ਕਿਰਤ ਕਰਨ ਨੂੰ ਮਾਣ ਸਮਝਣਾ ਅਤੇ ਕਿਰਤ ਕਮਾਈ ਉੱਤੇ ਹੱਕ ਜਤਾਉਣਾ ਹੈ

ਮਾਰਚ 1943 ਵਿੱਚ, ਉਸਦੀ ਗ਼ੈਰ-ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਮੈਸੇਡੋਨੀਆ ਦੇ ਨਵੇਂ ਬਣੇ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸੰਗਠਨ ਸਕੱਤਰ ਚੁਣੇ ਗਏ ਸਨ. ਨਕੇਵਾ ਨੈਸ਼ਨਲ ਲਿਬ੍ਰੇਸ਼ਨ ਆਫ ਯੂਗੋਸਲਾਵੀਆ ਅਤੇ ਐਂਟੀ ਫੇਸਿਸਟ (ਫਾਸੀਵਾਦੀ) ਅਸੈਂਬਲੀ ਲਈ ਨੈਸ਼ਨਲ ਲਿਬ੍ਰੇਸ਼ਨ ਆਫ ਮੈਸੇਡੋਨੀਆ ਦੇ ਐਂਟੀ ਫੇਸਿਸਟ ਕੌਂਸਲ ਦਾ ਡੈਲੀਗੇਟ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ.

ਮੇਨਕਾ ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਜਨਮ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇੰਨਾ ਦੀ ਸਿਖਿਆ ਲੌਰੇੰਸ ਸਕੂਲ, ਸਨਵਰ ਤੇ ਲੇਡੀ ਸ਼ੀ ਰਾਮ ਕਾਲਜ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਇਹਨਾਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਮਤੀ ਇੰਦਿਰਾ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਛੋਟੇ ਪੁੱਤਰ ਸੰਜੇ ਗਾਂਧੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ। ਸੰਜੇ ਅਤੇ ਮੇਨਕਾ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੇ ਸੀ ਤੇ ਸੰਜੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਕਾਂਗਰਸ ਵਲੋਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਣ ਲੱਗਿਆ। ਸੰਜੇ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਦੇਹਾਂਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ 1982 ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਆ ਗਈ।

ਪੰਜਾਬੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਜਨੂੰਨ ਵਾਂਗ ਜਿਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਸਦਾ ਸੁਭਾਅ ਭੜਕੀਲਾ ਹੈ। ਉਹ ਫ਼ੌਰੀ ਅਤੇ ਇਕਦਮ ਤੱਤਾ ਹੋ ਉਠਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਓਨੀ ਹੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਭੁੱਲਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਬੜੇ ਖੌਫਨਾਕ ਸਬਕ ਸਿਖਾਏ ਹਨ।

ਬੁਰਸ਼ ਇੱਕ ਸੰਦ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਫਾਈ, ਸਜਾਵਟ, ਸਿੰਗਾਰ ਅਤੇ ਚਿਤਰਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬੁਰਸ਼ ਅਨੇਕ ਕਿਸਮ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਦੀ ਬਣਤਰ ਉਸ ਤੋਂ ਲਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਕੰਮ ਮੁਤਾਬਕ ਹੁੰਦੀ ਹੌ। ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਇਹ ਲੱਕੜ ਦੇ ਮੁੱਠੇ ਦੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਵਾਲ, ਰੇਸ਼ੇ ਜਾਂ ਤਾਰਾਂ ਜੜ ਕੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁੱਧ ਕਾਰਬੋਹਾਈਡਰੇਟ, ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਟੀਨ, ਵਿਟਾਮਿਨ ਅਤੇ ਖਣਿਜ ਹੁੰਦੇ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੂੰਗਫਲੀ ਪਾਕੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵਧਾ ਕੇ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਹਾਲ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨਗਰ ਨੂੰ ਵੀ ਵੱਧਦੀ ਭੀੜ ਨਾਲ ਦੋ ਚਾਰ ਹੋਣਾ ਪਿਆ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਆਧਾਰਭੂਤ ਢਾਂਚਾ ਚਰਮਰਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਸੀਵਰ ਦੀ ਗੰਦਗੀ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ੋਧਨ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦੇ ਨਾਲ - 2 ਬਿਜਲੀ ਆਪੂਰਤੀ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਆਪੂਰਤੀ ਦੀ ਵੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ। ਨਵੇਂ - 2 ਭਵਨਾਂ ਦਾ ਉਸਾਰੀ ਜਾਰੀ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿਚ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਇਕ ਦਾ ਮੁਹਾਂਦਰਾ ਵੀ ਅਜਿਹੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦਾ ਹੀ ਹੈ ਜੋ ਪੂਰੀ ਸਰਗਰਮੀ, ਸਿਰੇ ਦੀ ਸ਼ਿੱਦਤ ਅਤੇ ਜਨੂੰਨ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪੈੰਡੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਨਾਇਕ ਹਨ ਜੋਗੀ, ਯੋਧਾ ਤੇ ਆਸ਼ਕ। ਰਾਜਾ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਲੋਕ-ਨਾਇਕ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਰਾਜਾ ਤ੍ਰਿਸਕਾਰ ਦਾ ਪਾਤਰ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਨੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਸ਼ਾਨੋ-ਸ਼ੌਕਤ ਦੀ ਬਜਾਏ ਫ਼ਕੀਰ ਦੀ ਉੱਚਤਾ-ਸੁੱਚਤਾ ਨੂੰ ਮਾਣ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਧਰਤੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਦੇ ਫ਼ਕੀਰ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਪਰ੍ਹਾਂ ਹੋ ਖੜੋਣ ਅਤੇ ਧੁੱਪ ਛੱਡਣ ਦਾ ਬੋਲ ਬੇਖੌਫ਼ ਹੋ ਬੋਲਦੇ ਹਨ, ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਨੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦਰਵੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਲੋਕ-ਨਾਇਕ ਮੰਨਿਆ ਹੈ।
ਕਬਯੋਬਾਚ ਬੇਨਤੀ ਚੌਪਈ ਇਹ ਬਾਣੀ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਦਸਵੇਂ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਬਾਣੀ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੰਤਵ ਪ੍ਰਭੂ ਅੱਗੇ ਅਰਦਾਸ ਬੇਨਤੀ ਹੈ ਜੋ ਸਰਬ ਸ਼ਕਤੀਮਾਨ ਅਕਾਲ ਪੁਰਖ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਇਸ਼ਟ ਦੇਵ ਮੰਨ ਕੇ ਉਸ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਰਚਨਾ ਬਾਰੇ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਪ੍ਰਭੂ ਅੱਗੇ ਬੇਨਤੀ ਹੈ ਕਿ ਹੇ ਅਕਾਲ ਪੁਰਖ! ਸਾਡੇ ਸਾਰੇ ਔਗੁਣ ਕੱਟ ਕੇ ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਗੁਣਾਂ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਕਰ ਲੈ ਅਤੇ ਮੇਰਾ ਦੁੱਖ ਕੱਟ ਦੇ। ਇਸ ਬਾਣੀ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰੂ ਇੱਕ ਹੈ ਜੋ 'ਆਦਿ ਅੰਤ ਏਕੈ ਅਵਤਾਰਾ' ਹੈ।

ਉਥੈਲੋ ਸ਼ੈਕਸਪੀਅਰ ਦੇ ਸੰਸਾਰ ਪ੍ਰਸਿਧ ਪੰਜ-ਅੰਕੀ ਦੁਖਾਂਤ ਨਾਟਕ ਉਥੈਲੋ (ਅੰਦਾਜ਼ਨ 1601–1604) ਦਾ ਇੱਕ ਪਾਤਰ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸਿੰਥੀਉ ਦੀ 1565 ਵਿੱਚ ਛਪੀ ਇੱਕ ਇਤਾਲਵੀ ਕਹਾਣੀ 'ਉਨ ਕੈਪੀਤਾਨੋ ਮੋਰੋ (Un Capitano Moro -"ਮੂਰ ਦਾ ਕਪਤਾਨ") ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੈ।

ਨਵਾਬ ਜਲਾਲ-ਉਦ-ਦੀਨ ਨੇ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਕੋਠੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵਿਸ਼ਾਲ ਆਕਾਰ ਦੇ ਕਮਰੇ, ਰਾਣੀ ਤਲਾਬ ਅਤੇ ਇੱਕ ਤਹਿਖਾਨਾ ਵੀ ਬਣਵਾਇਆ। ਰਾਣੀ ਤਲਾਬ ਤਕਰੀਬਨ 35 ਫੁੱਟ ਚੌੜੇ, 70 ਫੁੱਟ ਲੰਮੇ ਅਤੇ 6 ਫੁੱਟ ਡੂੰਘਾ ਹੈ।

ਕੇ ਸਚਿਦਾਨੰਦਨ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਆਲੋਚਕ ਹੈ, ਜੋ ਮਲਿਆਲਮ ਅਤੇ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਦਾ ਹੈ। ਮਲਿਆਲਮ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਮੋਢੀ, ਇੱਕ ਦੋਭਾਸ਼ੀ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਕ, ਨਾਟਕਕਾਰ, ਸੰਪਾਦਕ, ਕਾਲਮਨਵੀਸ ਅਤੇ ਅਨੁਵਾਦਕ, ਸਚਿਦਾਨੰਦਨ ਭਾਰਤੀ ਸਾਹਿਤ ਰਸਾਲੇ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਸੰਪਾਦਕ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਸਕੱਤਰ ਹੈ। ਉਹ ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖ ਜਾਤੀ-ਵਿਰੋਧੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਧਾਰਨੀ, ਵਾਤਾਵਰਣ , ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਅਤੇ ਮੁਫ਼ਤ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਵਰਗੇ ਕਾਜ਼ਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਕ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਜਨਤਕ ਬੁਧੀਜੀਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮਕਾਲੀ ਭਾਰਤੀ ਸਾਹਿਤ ਨਾਲ ਸਰੋਕਾਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਚੰਗ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਵਕਤਾ ਹੈ।

ਛਪਾਰ ਦਾ ਮੇਲਾ, ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਮੂਹ ਮੇਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਅਤੇ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੁਚਿੱਤਰ ਮੇਲਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਸਬੰਧ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ-ਬਿਰਤੀ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਮੇਲੇ ਦਾ ਮੁੱਖ ਪ੍ਰਯੋਜਨ ਗੁੱਗੇ ਦੀ ਪੂਜਾ ਅਰਚਨਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਨਿਹਿਤ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਗੁੱਗੇ ਦੀ ਪੂਜਾ ‘ਨਾਗ-ਪੂਜਾ’ ਵਰਗੀ ਹੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਇਉਂ ਵੀ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਨਾਗ ਪੂਜਾ ਦਾ ਕੁਝ ਸੋਧਿਆ ਹੋਇਆ ਰੂਪ ਹੀ ਗੁੱਗਾ ਪੂਜਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਭਾਵਨਾ ਬਿਰਤੀ ਸਦਕਾ ਇਹ ਮੇਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਛਪਾਰ ਵਿਖੇ, ਹਰ ਸਾਲ ਭਾਦਰੋਂ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਚਾਣਨੀ-ਚੌਦਸ ਨੂੰ ਗੁੱਗੇ ਦੀ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਮਾੜੀ ਉੱਪਰ ਬੜੀ ਸੱਜ-ਧੱਜ ਨਾਲ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲਗਪਗ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਤਕ ਖ਼ੂਬ ਭਰਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਇਹ ਸਤੰਬਰ ਮਹੀਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਮੇਲਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਲਵਾ ਖੇਤਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਮੇਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।

ਸਾਨ ਆਂਦਰੇਸ ਗਿਰਜਾਘਰ (ਸਪੇਨੀ: Iglesia de San Andrés) ਮਾਦਰੀਦ, ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 1995 ਵਿੱਚ ਬੀਏਨ ਦੇ ਇੰਤੇਸੇਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਾਲ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਵਲਿੰਗਟਨ ਦੀ ਮੁੱਢ ਬਾਰੇ ੲਿਹੋ ਗੱਲ ਪ੍ਰਚੱਲਿਤ ਹੈ ਕਿ ੲਿੱਕ ਵਾਰ ਮਦਰਾਸ ਦਾ ਗਵਰਨਰ ਡਿੳੂਕ ਅਾਫ ਵਲਿੰਗਟਨ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਪਾੳੁਣ ਲੲੀ ਜਦੋਂ ੲਿਸ ੲਿਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਅਾੲਿਅਾ ਤਾਂ ੳੁਸਨੇ ਕੁਨੂਰ ਤੁਅੱਲਕੇ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਿਅਾਂ ਪਹਾੜੀਅਾਂ ਵਿੱਚ ਘਿਰਿਅਾ ੲਿੱਕ ਬਹੁਤ ਸਾਫ ਸੁਥਰਾ ਪਿੰਡ ਵੇਖਿਅਾ। ੳੁਸਨੂੰ ੳੁਹ ਪਿੰਡ ਬਹੁਤ ਚੰਗਾ ਲੱਗਿਅਾ ਤੇ ੳੁਸ ਨੇ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਵਲਿੰਗਟਨ ਸ਼ਹਿਰ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ। ੳੁਸਤੋਂ ਬਾਅਦ ੳੁਸਨੇ ੳੁੱਥੇ ਬੰਗਲੇ, ਦਫਤਰ, ਸੜਕਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਵਾ ਕੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਮੁੱਢ ਬੰਨ ਦਿੱਤਾ।

ਲੈਰੀ ਸੈਂਗਰ ਅਤੇ ਜਿੰਮੀ ਵੇਲਸ ਨੇ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਵੇਲਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਆਮ ਕਰ ਕੇ ਸੰਪਾਦਨ ਯੋਗ ਵਿਸ਼ਵਕੋਸ਼ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੈਂਗਰ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਮੁਕਾਮ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਜੋਨਿਸ ਪਾਰੀਅਤ ਦਾ ਜਨਮ ਜੋਰਹਟ , ਆਸਾਮ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਪਰ ਉਹ ਸ਼ਿਲਾਂਗ,ਮੇਘਾਲਿਆ ਅਤੇ ਆਸਾਮ ਦੇ ਚਾਹ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਦੀਆਂ ਵਾਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਲ ਕੇ ਵੱਡੀ ਹੋਈ। ਉਸਨੇ ਸੇਂਟ ਸਟੀਫ਼ਨ ਕਾਲਜ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਬੀ.ਏ.ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਟੀ ਆਫ਼ ਲੰਦਨ ਐਸ.ਓ.ਏ.ਐਸ ਤੋਂ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਪੁਰਾਤਤਾਤਵ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।
ਜਨਰਲ ਪੋਲੁਸ ਨੇ 22 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਆਤਮ-ਸਮਰਪਣ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇਣ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਪਰ ਹਿਟਲਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਠੁਕਰਾ ਦਿੱਤਾ। ਹਿਟਲਰ ਨੇ 24 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਛੇਵੀਂ ਫ਼ੌਜ ਨੂੰ ਸੁਨੇਹਾ ਭੇਜਿਆ: ”ਆਤਮ-ਸਮਰਪਣ ਵਰਜਿਤ ਹੈ। ਛੇਵੀਂ ਫ਼ੌਜ ਆਖਰੀ ਬੰਦੇ ਅਤੇ ਆਖਰੀ ਗੋਲੀ ਤਕ ਲੜੇਗੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਲਾਮਿਸਾਲ ਬਹਾਦਰੀ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਆਤਮਕ ਮੋਰਚੇ ਦੀ ਕਾਇਮੀ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਵਿੱਚ ਯਾਦਗਾਰੀ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇਵੇਗੀ।” ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ 30 ਜਨਵਰੀ 1943 ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸੱਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੀ ਦਸਵੀਂ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਮੌਕੇ ਜਨਰਲ ਪੋਲੁਸ ਨੂੰ ਫੀਲਡ ਮਾਰਸ਼ਲ ਵਜੋਂ ਤਰੱਕੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਕਿਹਾ: ”ਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਫੀਲਡ ਮਾਰਸ਼ਲ ਨੇ ਅੱਜ ਤਕ ਆਤਮ-ਸਮਰਪਣ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਅੰਤ ਤਕ ਲੜਦਾ ਮਰ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਫਿਰ ਖ਼ੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰ ਲਵੇ।” ਅਗਲੇ ਹੀ ਦਿਨ 31 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਸੋਵੀਅਤ ਫ਼ੌਜ ਨੇ ਜਨਰਲ ਪੋਲੁਸ ਦੇ ਯੂਨੀਵਰਮੈਗ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਸਟੋਰ ਸਥਿਤ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਜਨਰਲ ਪੋਲੁਸ ਨੇ ਆਤਮ-ਸਮਰਪਣ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਬਚੀ-ਖੁਚੀ ਜਰਮਨ ਫ਼ੌਜ ਨੇ 2 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤੇ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਭੁੱਖ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਭੰਨੇ ਤੇ ਨਿਰਾਸ਼ 91,000 ਨਾਜ਼ੀ ਫ਼ੌਜੀਆਂ ਨੂੰ ਲਾਲ ਫ਼ੌਜ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲਿਆ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 3000 ਰੁਮਾਨੀਅਨ ਅਤੇ 22 ਜਨਰਲ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਤਾਲਿਨਗਰਾਦ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਸੋਵੀਅਤ ਰੂਸ ਦੀ ਲਾਲ ਫ਼ੌਜ ਨੇ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਨਾਜ਼ੀ ਫ਼ੌਜਾਂ ਦਾ ਲੱਕ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਡਰਾਮਿਆਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਉਸ ਕੈ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਏਕ ਦਿਨ ਲੌਟ ਕੇ ਆਉਂਗਾ, ਅਭੀ ਤੋ ਮੈਂ ਜਵਾਨ ਹੂੰ, ਗੁਡ ਮੌਰਨਿੰਗ ਕਰਾਚੀ ਅਤੇ ਜਵਾਨੀ ਫਿਰ ਨਹੀਂ ਆਨੀ ਦੇ ਨਾਮ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।

ਲਿਹਾਫ਼ ਇਸਮਤ ਚੁਗ਼ਤਾਈ ਦੀ 1942 ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਇੱਕ ਉਰਦੂ ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ। ਇਹ ਉਰਦੂ ਸਾਹਿਤਕ ਰਸਾਲੇ ਅਦਬ-ਇ-ਲਤੀਫ਼ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਸ ਬਾਰੇ ਬੜਾ ਵਿਵਾਦ ਅਤੇ ਹੰਗਾਮਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਸਮਤ ਨੂੰ ਇਸ ਰਚਨਾ ਦੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਲਾਹੌਰ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਮੁਕੱਦਮਾ ਲੜਨਾ ਪਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਲੱਚਰਤਾ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਲਈ ਮੁਆਫੀ ਮੰਗਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਮੁਆਫੀ ਨਹੀਂ ਮੰਗੀ ਤੇ ਮੁਕੱਦਮਾ ਜਿੱਤ ਲਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਵਕੀਲ ਨੇ ਦਲੀਲ ਰੱਖੀ ਸੀ ਕਿ ਕਹਾਣੀ ਵਿੱਚ ਸੈਕਸ ਸੰਬੰਧੀ ਕੋਈ ਸੁਝਾਅ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ, ਅਤੇ ਇਸਤਗਾਸਾ ਗਵਾਹ ਕੋਈ ਵੀ ਅਸ਼ਲੀਲ ਸ਼ਬਦ ਪੇਸ਼ ਨਾ ਕਰ ਸਕੇ ਅਤੇ ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਸੁਝਾਊ ਹੈ ਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਕੁੜੀ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ ਲਿਖੀ ਗਈ ਹੈ।

'ਅਨਯਤਵ ਭਾਵਨਾ' ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਰਿਸ਼ਤਾ ਜਾਂ ਸੰਬੰਧ ਸਥਿਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ, ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਸੰਤਾਨ ਵੀ ਆਪਣੇ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰਕ ਪਦਾਰਥ ਵਿਅਕਤੀ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹਨ।

ਓਲੀਵਰ ਰੈਜੀਨਲਡ ਟੈਂਬੋ (27 ਅਕਤੂਬਰ 1917 – 24 ਅਪ੍ਰੈਲ 1993) ਇੱਕ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸੀ ਜੋ ਇੱਕ ਇਨਕਲਾਬੀ ਅਤੇ ਨਸਲੀ-ਵਿਤਕਰੇ ਦਾ ਵਿਰੋਧੀ ਸੀ। 1967 ਤੋਂ 1991 ਤੱਕ ਉਹ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਿਹਾ।

ਭਾਰਤ ਅੰਦਰ ਬ੍ਰਹਮੋ ਸਮਾਜ,ਆਰੀਆਂ ਸਮਾਜ,ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ,ਅਤੇ ਸਿੰਘ ਲਹਿਰ ਵਰਗੇ ਸੰਗਠਿਨ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਈਸਾਈ ਮਿਸ਼ਨਰੀਆਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਲਈ ਹੀ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਏ ਸਨ ਇਸ ਵਿਰੋਧ ਦਾ ਅਸਰ ਸਭਿਆਚਾਰ ਉਪਰ ਵੀ ਹੋਇਆ ਜਿਵੇਂ ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਾਵਲਾਂ(ਸੁੰਦਰੀ,ਵਿਜੈ ਸਿੰਘ,ਆਦਿ)ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨੂੰ ਬਾਕੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਧੇਰੇ ਉੱਚੇ-ਸੁੱਚੇ ਕਿਰਦਾਰਾਂ ਦੇ ਧਾਰਨੀ ਬਣਾ ਕੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ।ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਨਾ ਮਿਲਵਰਤਨ ਅੰਦੋਲਨ ਤੋ ਮਗਰੋਂ ਭਾਰਤ ਅੰਦਰ ਫਿਰਕੂ ਫਸਾਦਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧਦੀ ਗਈ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮੇਂ ਸਮੇਂ ਉੱਪਰ ਬਣੀਆਂ ਵੱਖ ਵੱਖ ਸੰਪਰਦਾਵਾਂ ਨੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਉੱਪਰ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਛੱਡਿਆ

ਸੋਨੀ ਇੰਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਟੈਲੀਵਿਜਨ (SET : ਸੈਟ) ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਚੈਨਲ ਹੈ। ਇਹ ਅਕਤੂਬਰ 1995 ਵਿੱਚ ਲਾਂਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਮਲਟੀ ਸਕਰੀਨ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਿਟਿਡ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੈ ਜੋ ਸੋਨੀ ਪਿਚਰਸ ਇੰਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਨੈਟਵਰਕ ਕੋਲ ਸੀ.ਆਈ.ਡੀ. ਅਤੇ ਕੌਨ ਬਣੇਗਾ ਕਰੋੜਪਤੀ ਆਦਿ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹਨ।
ਸੋਫੀ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ (ਨਾਰਵੇਜੀਅਨ: Sofies verden) ਨਾਰਵੇਜੀਅਨ ਲੇਖਕ ਜੋਸਟੇਨ ਗਾਰਡਰ ਦਾ 1991 ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਰਵੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਇੱਕ ਜਵਾਨ ਹੋ ਰਹੀ ਕੁੜੀ ਸੋਫੀ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰ ਰਹੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਧੇੜ ਉਮਰ ਦੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਅਲਬਰਟੋ ਨੌਕਸ਼ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਸੋਫੀ ਨੂੰ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਚਿੰਤਨ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਇਤਹਾਸ ਦਾ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸੋਫੀ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ 1994 ਵਿੱਚ ਡਿਊਸ਼ਚਰ ਜੁਗੇਂਡਲਿਟਰੇਚਰਪ੍ਰੇਸ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਮੂਲ ਤੌਰ ਤੇ ਨਾਰਵੇਜੀਅਨ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਨਾਰਵੇ ਵਿੱਚ ਬੈਸਟ ਸੈਲਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਤ੍ਰਵੰਜਾ ਬੋਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ 1995 ਤੱਕ ਇਸਦੀਆਂ ਤੀਹ ਲੱਖ ਤੋਂ ਵਧ ਕਾਪੀਆਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋ ਚੁਕੀਆ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਵਲ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਿੰਦੂ ਹੈ ਦਰਸ਼ਨਸ਼ਾਸਤਰ। ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਪੜ੍ਹਦੀ ਬੱਚੀ ਨੂੰ ਦਰਸ਼ਨਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਵਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਅਗਿਆਤ, ਅਨਾਮ ਸ਼ਖਸ ਅਲਬਰਟੋ ਨੌਕਸ਼ ਚਿੱਠੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਸੋਫੀ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਇਤਹਾਸ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਗਾਰਡਰ ਦੀ ਲੇਖਣੀ ਦਾ ਕਮਾਲ ਹੈ ਕਿ ਉਹਦਾ ਇਹ ਬਿਰਤਾਂਤ ਬੱਚੇ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਵੱਡੀ ਉਮਰ ਦੇ ਪਾਠਕ ਤੱਕ ਲਈ ਰੁਮਾਂਚਕ ਆਕਰਸ਼ਣ ਨਾਲ ਸਰਸਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਬੜੇ ਡੂੰਘੇ ਮਾਮਲੇ ਸਰਲ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਪਾਠਕ ਨੂੰ ਪਰੋਸ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।

ਜਲਗਾਹਾਂ ਮਨੁੱਖੀ ਹੋਂਦ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ।ਇਹ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉਪਜਾਊ ਵਾਤਾਵਰਨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ ਜਿਸ 'ਤੇ ਬੇਅੰਤ ਜੀਅ-ਜੰਤ, ਰੁੱਖ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂ-ਪੰਛੀ ਅਤੇ ਖੁਰਾਕੀ ਲੋੜਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਕੇ ਵਿਗਸਦੇ ਹਨ। ਜਲਗਾਹਾਂ ਦੇ ਮਨੁੱਖਤਾ ਨੂੰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਫ਼ਾਇਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਤਾਜ਼ਾ ਪਾਣੀ, ਭੋਜਨ ਦੇਣਾ, ਇਮਾਰਤੀ ਸਾਜੋ-ਸਮਾਨ ਦੇਣਾ, ਹੜ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ, ਜ਼ਮੀਨ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਪੌਣਪਾਣੀ ਤਬਦੀਲੀ ਨੂੰ ਠੱਲ ਪਾਉਣੀ ਆਦਿ ਮੁੱਖ ਹਨ।

ਰੁਦਰਫੋਰਡ ਬੀ. ਹੇਈਜ਼ (4 ਅਕਤੂਬਰ, 1822-17 ਜਨਵਰੀ, 1893)ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ 19ਵੇਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸੀ। ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਰਾਜਨੀਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਹ ਵਿਵਾਦਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਵੋਮੈਨਜ਼ ਕਿ੍ਸਚੀਅਨ ਟੈਂਪਰੈਂਸ ਯੂਨੀਅਨ ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਦੇ ਲਈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਹੁਕਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦਿਆਂਵਾਈਟ ਹਾਊਸ ਵਿਚੋਂ ਸ਼ਰਾਬ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿਤਾ। ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਅਕਤੂਬਰ 4, 1822 ਨੂੰ ਓਹਾਇਓ ਵਿਖੇ ਜਨਮਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਹਾਰਵਰਡ ਲਾਅ ਸਕੂਲ ਵਿਚੋਂ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪੜਾਈ ਕੀਤੀ। ਪੰਜ ਸਾਲ ਵਕਾਲਤ ਕਰਨ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਬਤੌਰ ਵਕੀਲ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੂਬ ਨਾਮ ਕਮਾਇਆ।

ਹਰੂਕੀ ਮੁਰਾਕਾਮੀ (Haruki Murakami (村上 春樹, Murakami Haruki, ਜਨਮ 12 ਜਨਵਰੀ 1949) ਹਰੂਕੀ ਮੁਰਾਕਾਮੀ ਇੱਕ ਸਮਕਾਲੀ ਜਪਾਨੀ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਪੁਸਤਕਾਂ ਅਤੇ ਕਹਾਣੀਆਂ ਜਪਾਨ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਤੌਰ ਤੇ ਵੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧ ਵਿਕਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 50 ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਜੱਦੀ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਬਾਹਰ ਲੱਖਾਂ ਕਾਪੀਆਂ ਵਿਕ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਨਿਰੋਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਜਾਂ ਪੂਰਨ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਉਹ ਰੂਪ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਆਪਣੀ ਪਰਜਾ ਉੱਤੇ ਪੂਰੀ ਜਾਂ ਉੱਕੀ ਤਾਕਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਨਿਰੋਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਖ਼ੁਦਮੁਖ਼ਤਿਆਰ ਰਾਜ ਅਤੇ ਉਹਦੇ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਅਸੀਮ ਸਿਆਸੀ ਹਕੂਮਤ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੀਆਂ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀਆਂ ਆਮ ਕਰ ਕੇ ਜੱਦੀ-ਪੁਸ਼ਤੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਕਈ ਵਾਰ ਗੱਦੀ ਦੇਣ ਦੇ ਹੋਰ ਤਰੀਕੇ ਵੀ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਤੋਂ ਅੱਡ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦੀ ਤਾਕਤ ਉੱਤੇ ਕਿਸੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦਾ ਕਨੂੰਨੀ ਬੰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸਲੀਬੀ ਜੰਗਾਂ ਦੀ ਫ਼ੌਰੀ ਵਜ੍ਹਾ ਪੋਪ ਅਰਬਨ ਦੋਮ ਦਾ ਫ਼ਤਵੀ ਜਹਾਦ ਸੀ । ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਰਾਹਬ ਪੀਟਰ ਜਦੋਂ ਯਰੋਸ਼ਲਮ ਦੀ ਜ਼ਿਆਰਤ ਲਈ ਆਈਆ ਤੇ ਉਸਨੇ ਬੀਤ ਅਲ ਮੁਕੱਦਸ ਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰਾਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ । ਯੂਰਪ ਵਾਪਸ ਜਾ ਕੇ ਉਸਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਜ਼ੁਲਮਾਂ ਤੇ ਈਸਾਈਆਂ ਦੀ ਬਦਹਾਲੀ ਦੇ ਝੂਠੇ ਸੱਚੇ ਕਿੱਸੇ ਸੁਣਾ ਕੇ , ਇਨ੍ਹਾਂ ਚ ਮਜ਼੍ਹਬੀ ਦੀਵਾਨਗੀ ਦੀ ਕੈਫ਼ੀਅਤ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ , ਇਸ ਮਕਸਦ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਯੂਰਪ ਭਰਦਾ ਦੌਰਾ ਵੀ ਕੀਤਾ । ਪਰ ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ਼ ਪੀਟਰ ਰਾਹਬ ਨੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਈਸਾਈ ਜ਼ਾਇਰਾਂ ਦੀ ਬਦਕਰਦਾਰੀਆਂ ਤੇ ਮੁਕੰਮਲ ਖ਼ਮੋਸ਼ੀ ਬਿਰਤੀ । ਪੋਪ ਜੋ ਨਿੱਕਾ ਮਗ਼ਰਿਬੀ ਕਲੀਸਾ ਦਾ ਰੂਹਾਨੀ ਸਰਬਰਾਹ ਸੀ , ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨੇ ਮੁਖ਼ਤਲਿਫ਼ ਫ਼ਿਰਕਿਆਂ ਦੀ ਕੌਂਸਿਲ ਬੁਲਾਈ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਜੰਗ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਬਸ਼ਾਰਤ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜਿਹੜਾ ਇਸ ਮੁਕੱਦਸ ਜੰਗ ਚ ਮਾਰਈਆ ਜਾਏਗਾ ਉਸ ਦੇ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਗੁਨਾਹ ਮਾਫ਼ ਹੋ ਜਾਣਗੇ ਤੇ ਉਹ ਜੰਨਤ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਹੋ ਜਾਏਗਾ । ਲੋਕ ਜਥਿਆਂ ਦੇ ਜਥੇ ਪੀਟਰ ਰਾਹਬ ਦੀ ਆਗਵਾਈ ਚ ਫ਼ਲਸਤੀਨ ਤੇ ਚੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੋਏ ।

ਇੱਕ ਵਪਾਰ, ਵੀ ਇੱਕ ਇੰਟਰਪਰਾਈਜ਼ , ਏਜੰਸੀ ਜ ਇੱਕ ਫਰਮ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਜਾਣਿਆ , ਖਪਤਕਾਰ ਨੂੰ ਸਾਮਾਨ ਅਤੇ / ਜ ਸੇਵਾ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਇੱਕ ਹਸਤੀ ਹੈ। ਕਾਰੋਬਾਰ ਪੂੰਜੀਵਾਦੀ ਅਰਥ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਦੀ ਸਭ ਨਿੱਜੀ ਮਲਕੀਅਤ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਮਾਨ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਦੇ ਪ੍ਰਚੱਲਤ ਹਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਮਾਨ, ਸੇਵਾ ਜਾਂ ਪੈਸੇ ਦੇ ਬਦਲੇ ਵਿਚ ਗਾਹਕ ਨੂੰ ਸੇਵਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੂੰ ਵੀ ਸਮਾਜਿਕ ਗੈਰ-ਮੁਨਾਫਾ ਉਦਯੋਗ ਜ ਰਾਜ- ਮਾਲਕੀ ਖਾਸ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਜਨਤਕ ਉੱਦਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਮਲਟੀਪਲ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਇਕ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜ ਮਿਲ ਇੱਕ ਭਾਈਵਾਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ . ਦੇਸ਼ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਨੂੰਨ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰੋਬਾਰ ਇੰਦਰਾਜ਼ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਧਿਕਾਰ ਸਿਹਰਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਵਪਾਰ , ਇੱਕ ਖਾਸ ਸੰਗਠਨ ਨੂੰ ਜ ਇੱਕ ਸਾਰੀ ਦੀ ਮਾਰਕੀਟ ਸੈਕਟਰ ਨੂੰ ਭੇਜ ਸਕਦਾ ਹੈ ਉਦਾ "ਸੰਗੀਤ ਕਾਰੋਬਾਰ ". ਅਜਿਹੇ ਐਗਰੀ ਤੌਰ ਅਹਾਤੇ ਫਾਰਮ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਅਰਥ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮਾਲ ਅਤੇ ਸੇਵਾ ਦੇ ਸਪਲਾਇਰ ਕੇ ਸਾਰੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਗੁਣ ਦਾ ਸਬਸੈੱਟ ਹਨ. ਟੀਚਾ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਖਰਚੇ ਇੱਕ ਲਾਭ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵੱਧ ਹੋਰ ਹੋਣਾ ਹੈ

2005 ਵਿੱਚ ਆਈ.ਜੀ.ਐਨ. ਦੁਆਰਾ ਕਰਵਾਈਆਂ ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ਉੱਤੇ ਇਸ ਗੇਮ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਰਵਸ੍ਰੇਸ਼ਟ ਗੇਮ ਕਿਹਾ ਗਿਆ। 1980ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਦੀ ਡੁੱਬ ਰਹੀ ਵੀਡੀਓ ਗੇਮ ਮਾਰਕਿਟ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਇਸਦਾ ਵੱਡਾ ਯੋਗਦਾਨ ਰਿਹਾ।

ਕਬੀਲੇ ਦਾ ਵਿਆਹ ਪ੍ਰਬੰਧ : ਕਬੀਲੇ ਵਿਚ ਪੰਜ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿਆਹ ਰੂਪ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਵਟਾਂਦਰੇ ਦਾ ਰੂਪ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹੈ ।ਜਿਵੇਂ 1,ਬ੍ਰਹਮਾ ਰੂਪ 2,ਰਾਕਸ਼ਸ ਰੂਪ 3,ਅਰਸ਼ਾ ਰੂਪ 4 ਗੰਧਰਵ ਵਿਆਹ 5, ਪਿਸ਼ਾਚ ਵਿਆਹ ।

ਕੋਪਨਹੇਗਨ ਨੂੰ ਬਾਰੰਬਾਰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਨਗਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਹਿਚਾਣ ਮਿਲੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਦਾ ਜੀਵਨ ਪੱਧਰ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸੱਬਤੋਂ ਉੱਤਮ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭਤੋਂ ਪਰਿਆਵਰਣ - ਅਨੁਕੂਲ ਨਗਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅੰਦਰਲਾ ਬੰਦਰਗਾਹ ਦਾ ਪਾਣੀ ਇੰਨਾ ਸਾਫ਼ ਹੈ ਦੀਆਂ ਉਸ ਵਿੱਚ ਤੈਰਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਨਿੱਤ 36% ਨਿਵਾਸੀ ਸਾਈਕਲ ਵਲੋਂ ਕੰਮ ਉੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਯਾਨੀ ਦੀ ਨਿੱਤ 11 ਲੱਖ ਕਿਮੀ ਦੀ ਸਾਈਕਲ ਯਾਤਰਾ ਇੱਥੇ ਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਪੰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਵਲ ਵਨ ਐਂਡ ਏ ਹਾਫ਼ ਵਾਈਫ਼ ਵੈਸਟਲੈਂਡ ਬੁੱਕਸ ਦੁਆਰਾ 2012 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਕਈ ਰੀਪ੍ਰਿੰਟ ਛਪੇ ਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਲਿਟਰੇਰੀ ਮਿਊਜ਼ ਇੰਡੀਆ ਯੰਗ ਰਾਈਟਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।
ਬਨਾਰਸੀ ਦਾਸ ਜੈਨ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰੀ ਦੀ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇਸਤਾਂ ਨੂੰ ਨਜਰ ਅੰਦਾਜ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਖੁਦ ਵੀ ਉਸ ਵਕਤ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰੀ ਦਾ ਕਾਰਜ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਨਾ ਤਾਂ ਸਾਡੀ ਸਿਧਾਂਤਕ ਸੂਝ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੀ। ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਚੇਤਨਾ ਨੇ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ ਸੀ।ਇਸ ਸਥੀਤੀ ਵਿਚ ਉਹ ਦੇ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕਾਰਜ ਤਾਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਹੈ ਹੀ ਨਾਲ ਹੀ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿਚ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਨਿਤਰਣ ਤੇ ਆਪਣੇ ਸਾਹਿਤ ਤੇ ਵਿਰਸੇ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਲਿਖਣ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ।ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਉਸ ਦੀ ਇਸ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿਚ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰੀ ਦੇ ਕਾਰਜ ਨੂੰ ਰਾਤੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ। ਕੁਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਆਪਣੀਆਂ ਕੁਝ ਊਣਤਾਈਆਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰੀ ਦੇ ਮੁੱਖਲੀ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿਚ ਡਾ. ਜੈਨ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧੀਨ ਰਚਨਾ ਘੋਖਣ ਤੇ ਗੌਲਣਯੋਗ ਹੈ।

ਬਿਰਸਾ ਅੰਬੇਦਕਰ ਫੁਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਜਾਂ ਬਾਪਸਾ, ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੰਗਠਨ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਗਠਨ 15 ਨਵੰਬਰ 2014, ਨੂੰ ਬਿਰਸਾ ਮੰਡਾ ਦੀ ਜਨਮ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਤੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਹ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਲਈ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪਛੜੀਆਂ ਜਾਤਾਂ, ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤਾਂ ਅਤੇ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਕਬੀਲਿਆਂ, ਮੁਸਲਿਮ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ, ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਤੋਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਅਤੇ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ LGBT ਭਾਈਚਾਰੇ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ 'ਬ੍ਰਾਹਮਣਵਾਦ' ਨੂੰ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਤੌਰ ਤੇ, ਦੋਨੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮਾਤ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਫੇਲ੍ਹ ਹੋਏ ਹਨ। 2016 ਵਿਚ ਜੇਐਨਐਸਯੂ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਬਾਪਸਾ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਸੋਨਪਿੰਪਲ ਰਾਹੁਲ ਪੁਨਾਰਾਮ ਨੇ ਜੇਤੂ ਖੱਬੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਦੀਆਂ 1954 ਵੋਟ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 1545 ਵੋਟ ਲੈ ਕੇ ਦੂਜੇ ਸਥਾਨ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਸੀ ਕਿ ਬਾਪਸਾ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਇਸ ਦੇ ਆਪਣੇ ਹੀ 2015 ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ, ਚਿੰਨਮਈਆ ਮਹਾਨੰਦ ਦੀਆਂ 300 ਦੇ ਕਰੀਬ ਵੋਟ ਨਾਲੋਂ 500% ਵੋਟ ਵੱਧ ਮਿਲੀ ਹੈ।

12 ਅਕਤੂਬਰ 2011 ਨੂੰ ਭੁੱਲਰ ਅਲਬਰਟਾ ਦੇ ਸਰਵਿਸ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਕੈਬਨਿਟ ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਪਦ ਰੱਖਣ ਪਹਿਲਾ ਪਗੜੀਧਾਰੀ ਸਿੱਖ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਸ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਵਿਚ, ਭੁੱਲਰ ਨੇ ਸੂਬੇ ਰਜਿਸਟਰੀ ਏਜੰਟਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਅਲਬਰਟਾ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਸਰਕਾਰੀ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਵਿਚ ਮੋਹਰੀ ਖਪਤਕਾਰ ਵਕੀਲ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ "ਆਖਰੀ ਮੀਲ" ਖ਼ਤਮ ਦਾ ਜਿਸਨੇ ਉੱਚ-ਰਫਤਾਰ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਨਾਲ ਅਲਬਰਟਾ ਦੇ 98% ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ, ਅਤੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਵਰਤੋਂਕਾਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਲਈ ਇਕ ਕੌਮੀ ਵਾਇਰਲੈੱਸ ਕੋਡ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਸੀਆਰਟੀਸੀ ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਪਾਉਣ ਲਈ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭੁੱਲਰ ਨੂੰ ਵੀ 2012 ਵਿੱਚ ਅਲਬਰਟਾ ਦੇ ਹੜ੍ਹ ਦੇ ਬਾਅਦ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾਉਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬੇਈਮਾਨ ਠੇਕੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਧਰਨ ਦੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਅਤੇ ਕੰਡੋਮੀਨੀਅਮ ਮਾਲਕਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਝਗੜਾ ਸੁਲਝਾਊ ਸਿਸਟਮ ਸਮੇਤ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੰਡੋਮੀਨੀਅਮ ਐਕਟ ਲਈ ਬੁਨਿਆਦੀ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਸ਼ੋਭਾ ਖੱਟੀ।

ਇਸ ਨਾਲ ਹਰ ਸਰਕਾਰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਜਲਗਾਹਾਂ ਦਾ ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਕਾਸ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਬਧਤਾ ਦਾ ਪਾਲਣ ਹੋਣ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਮਿਲਣਾ ਸੀ।ਇਸ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਜਲਗਾਹਾਂ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਿਆਰ ਮਿਲਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਸਿਰਫ ਉਸ ਦੇਸ ਲਈ ਹੀ ਮਹਤਵਪੂਰਨ ਨਾ ਰਹਿ ਕੇ ਸਮੁਚੀ ਮਾਨਵਤਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਲਈ ਮਹਤਵਪੂਰਨ ਬਣ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਮਾਰਚ 2016 ਤੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹੱਤਤਾ ਵਾਲੀਆਂ ਜਲਗਾਹਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ("ਰਾਮਸਰ ਸੂਚੀ") 2,231 ਰਾਮਸਰ ਥਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ ਜਿਸ ਅਧੀਨ 2.1 ਮਿਲੀਅਨ ਰਕਬਾ ਸੀ।ਸਭ ਤੋਂ ਵਧ ਗਿਣਤੀ ਵਾਲੀਆਂ ਰਾਮਸਰ ਥਾਵਾਂ ਵਾਲਾ ਦੇਸ ਬਰਤਾਨੀਆ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀਆਂ 170 ਜਲਗਾਹਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧ ਰਕਬੇ ਵਾਲਾ ਦੇਸ ਬੋਲੀਵੀਆ ਹੈ ਜਿਸਦਾ 140,000 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਰਕਬਾ ਅਜਿਹੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਅਧੀਨ ਹੈ।

ਸਤੰਬਰ 26, 2012 ਅਬੇ ਨੇ ਸਾਬਕਾ ਮੰਤਰੀ ਡਿਫੇਂਸ ਸ਼ੀਗੇਰੂ ਇਸ਼ੀਵਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ LDP ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੀਆਂ 2012 ਦੀਆਂ ਜਰਨਲ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਅਬੇ ਫਿਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬਣਿਆ. ਸ਼ੀਗੇਰੂ ਯੋਸ਼ੀਦਾ 1948, ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਬੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਦਫਤਰ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸੀ ਕੀਤੀ. ਅਬੇ 2014 ਜਰਨਲ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋ-ਤਿੰਨ ਬਹੁਮਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਕੇ ਨਯੂ ਕੋਮੇਟੋ ਪਾਰਟੀ ਨਾਲ ਗਠਜੋੜ ਕਰ ਕੇ ਦੁਆਰਾ ਚੁਣ ਲਿਆ ਗਿਆ.
ਡੇਵਿਡ ਰਿਕਾਰਡੋ (18 ਅਪਰੈਲ 1772 – 11 ਸਤੰਬਰ 1823) ਇੱਕ ਬਰਤਾਨਵੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸ਼ਤਰੀ ਸੀ। ਐਡਮ ਸਮਿਥ, ਥੌਮਸ ਮਾਲਥਸ ਅਤੇ ਜਾਨ ਸਟੁਅਰਟ ਮਿੱਲ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਪੁਰਾਤਨ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਉਸਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਡਾਇਰੈਕਟਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਹਰ ਇਕ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਣ ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਢੰਗ ਨਾਲ. ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਸਹਿਯੋਗ 1960-91 ਤੋਂ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਰਜੁਨ ਹਿੰਗੋਰਾਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸੀ। ਦਿਲ ਵੀ ਤੋਰੀ ਨੇ ਵੀ ਉਹ ਅਭਿਨੇਤਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਧਰਮੇਂਦਰ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਤੇ ਧਰਮਿੰਦਰ ਨਾਲ ਅਰਜੁਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਮੁੱਖ ਨਾਇਕ ਸੀ। ਉਹ ਕੱਬ ਵਿਚ ਇਕੱਠੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ? ਕੂਨ? ਅਰ ਕਹਾਨ ?, ਕਹਾਨੀ ਕਿਸਮਤ ਕੀ, ਖਿਲ ਖਿਲਾੜੀ ਕਾ, ਕੈਟਰੀਲੋਨ ਕੇ ਕਾਤੀਲ ਅਤੇ ਕੂਨ ਕਾਰੇ ਕੌਰਬੀਨੀ, ਜਿੱਥੇ ਅਰਜੁਨ ਹਿੰਗੌਰਾਨੀ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸਨ, ਅਤੇ ਅਰਜੁਨ ਹਿੰਗੋਰਾਨੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਸੁਲਤਾਨਤ ਅਤੇ ਕਰਿਸ਼ਮਾ ਕੁਦਰਤ ਕਾ। ਉਸਨੇ ਨਯਾ ਜ਼ਮਾਨਾ, ਡਰੀਮ ਗਰਲ, ਅਜ਼ਾਦ ਅਤੇ ਜੁਗਨੂ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਪ੍ਰਮੋਦ ਚਕਰਵਤੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਧਰਮਿੰਦਰ ਨੇ ਯਾਕੀਨ (1969) ਵਰਗੀਆਂ ਕਈ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿਚ ਦੋਹਰੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਦੋਵੇਂ ਹੀਰ ਅਤੇ ਖਲਨਾਇਕ, ਸਮੱਧੀ (1972) ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਗਜ਼ ਬਾਬ (1982) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਦੋਹਰੇ ਭਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਜੀਓ ਸ਼ਾਨ ਸੇ (1997) ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਰੋਲ ਹਨ।

ਸੰਵਾਦੀ ਆਪਾ ਸਿਧਾਂਤ (DST) ਆਪਾ ਅਤੇ ਸੰਵਾਦ, ਦੋ ਸੰਕਲਪਾਂ ਨੂੰ ਮੇਲ ਕੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੁਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਵੈ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਅੰਤਰ-ਸੰਬੰਧ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਡੂੰਘੀ ਸਮਝ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਸਕੇ।

ਅੰਗੋਲਾ ਅਜ਼ਰਬਾਈਜਾਨ ਅੰਡੋਰਾ ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਅਰਮੀਨੀਆ ਅਲਜੀਰੀਆ ਅਲਬਾਨੀਆ ਆਇਰਲੈਂਡ ਦੰਦ ਖੰਡ ਤਟ ਆਇਵਰੀ ਕੋਸਟ ਆਈਸਲੈਂਡ ਆਸਟਰੀਆ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਆਸਟਰੇਲੇਸ਼ੀਆ ਐਂਟੀਗੁਆ ਅਤੇ ਬਰਬੂਡਾ

ਇਹ ਤਾਂ ਭੈਣ ਭਰਾ ਦੀ ਸਾਂਝ ਤੇ ਸਨੇਹ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ ਇਕ ਨੂੰ ਇਸੇ ਨਂਰੀਏ ਤੋਂ ਮਨਾਂਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਰੱਖੜੀ ਦੀ ਕਦਰ ਕੀਮਤ ਉਨਾਂ ਭੈਣਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛ ਕੇ ਵੇਖੋ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੱਬ ਨੇ ਵੀਰ ਦਿੱਤਾ ਹੀ ਨਾਂ ਹੋਵੇ ਤੇ ਉਹ ਰੱਬ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਬੇਨਤੀਆਂ ਕਰਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਇੱਕ ਵੀਰ ਦੇਈਂ ਵੇ ਰੱਬਾ ਸੋਂਹ ਖਾਣ ਨੂੰ ਬੜਾ ਚਿੱਤ ਕਰਦਾ ਫ਼ੈਰ ਰੱਬ ਦੀ ਮਾਰ ਅੱਗੇ ਕੀ ਜ਼ੋਰ। ਉਹ ਭੈਣਾਂ ਕਿਸੇ ਮੂੰਹ ਬੋਲੇ ਭਰਾ ਜਾ ਤਾਏ_ਚਾਚੇ_ਮਾਮੇ_ਭੂਆ ਦੇ ਪੁੱਤ ਭਰਾ ਦੇ ਰੱਖੜੀ ਬੰਨ੍ਹਦੀਆਂ ਵੀ ਨੇ ਤਾਂ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੂਹ ਮਾਂ ਜਾਏ ਵੀਰ ਪਿਆਰ ਨੁੰ ਤਰਸਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਨੇਕ ਦਿਲ ਭਰਾ ਨਾਲ ਜੰਮਿਆਂ ਵਾਂਗ ਨਿਭ ਵੀ ਜਾਂਦੇ ਨੇ ਪਰ ਇਸ ਸਵਾਰਥੀ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸੰਭਵ ਹੈ ਕਈਂ ਲੋਕ ਕਿਸੇ ਦੀ ਇਸ ਘਾਟ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਗ਼ਾਇਦੇ ਵੀ ਉਠਾ ਜਾਂਦੇ ਨੇ ਤੇ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦਾ ਨਾਂ ਕਲੰਕਤ ਕਰਦੇ ਨੇ ਕਈ ਵਾਰ ਕੋਈ ਭੈਣ ਬਾਹਰਾ ਭਰਾ ਵੀ ਭੈਣ ਦੇ ਪਿਆਰ ਨੂੰ ਤਰਸਦਾ ਹੈ, ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਮੂੰਹ ਬੋਲੀ ਭੈਣ ਬਣਾ ਲਵੇ ਤਾਂ ਸਾਡਾ ਸਮਾਜ ਉਸਨੂੰ ਛੇਤੀ ਛੇਤੀ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਕਈਂ ਵਾਰ ਇਸ ਪਾਕ ਪਵਿੱਤਰ ਰਿ±ਤੇ ਤੇ ਊਜਾਂ ਦਾ ਚਿੱਕੜ ਵੀ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਮੂੰਹ ਬੋਲੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਦੇ ਇਹ ਦੋ ਪਾਸੇ ਨੇ, ਅਜਿਹੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸੋਚ ਸਮਝ ਕੇ ਬਣਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਨੇ ਤਾਂ ਜੋ ਰੱਖੜੀ ਦੀ ਮੋਹ ਭਰੀ ਸੁੱਚੀ ਡੋਰ ਮੈਲੀ ਨਾ ਹੋਵੇ।

ਦੂਜੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਦੇ ਅਖੀਰ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਇਸ ਉੱਤੇ ਜਰਮਨਾਂ ਨੇ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ, ਇਸ ਦੀ ਜਨਸੰਖਿਆ 60, 000 ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਦਯੋਗਕ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆਇਆ ਅਤੇ 1960 ਤੱਕ ਇੱਥੇ ਦੀ ਜਨਸੰਖਿਆ ਦੁੱਗਣੀ ਤੋਂ ਵੀ ਜਿਆਦਾ ਹੋਕੇ 1, 37, 000 ਪਹੁੰਚ ਗਈ। 1991 ਵਿੱਚ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਪਤਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਤੀਰਾਨਾ ਵਿੱਚ ਅਭੂਤਪੂਰਵ ਜਨਸੰਖਿਆ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਚੰਗੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਆਸ ਵਿੱਚ ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਲੋਂ (ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਉੱਤਰੀ ਅਲਬੇਨੀਆ ਤੋਂ) ਇੱਥੇ ਆਏ।
ਬੀਜਾਂ ਦੇ ਆਕਾਰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਭਿੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ. ਮਿੱਟੀ ਵਰਗੀ ਆਰਕੈੱਡ ਬੀਜ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪ੍ਰਤੀ ਗ੍ਰਾਮ ਪ੍ਰਤੀ ਇਕ ਮਿਲੀਅਨ ਬੀਜ; ਉਹ ਅਕਸਰ ਅਮੀਰ ਭਰੂਣਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਭਰੂਣ ਦੇ ਬੀਜ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੋਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਊਰਜਾ ਭੰਡਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਔਰਚਿਡਜ਼ ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਹੋਰ ਸਮੂਹ ਪੌਦੇ ਹਨ ਮਾਈਕੋਏਟਰੋਟ੍ਰੋਫਜ ਜੋ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਤੇ ਗਰਮੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਪੋਸ਼ਣ ਲਈ ਮਾਇਕਰੋਜਿਜ਼ਲ ਫੰਜਾਈ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਅਸਲ ਵਿਚ, ਕੁਝ ਪਥਰੀਲੀਆਂ ਔਰਚਿਡ ਪੌਦੇ ਅਸਲ ਵਿਚ, ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲ ਫੰਗੀ ਤੋਂ ਊਰਜਾ ਕੱਢਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹਰੇ ਪੱਤੇ ਨਹੀਂ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ 20 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਤੋਂ ਵੱਧ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਬੀਜ ਕੋਕੋ ਡੇ ਮੇਰ ਹੈ। ਛੋਟੇ ਬੀਜ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਫੁੱਲਾਂ ਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਬੀਜ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਦ ਕਿ ਵੱਡੇ ਬੀਜ ਵਾਲੇ ਪੌਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੀਜਾਂ ਵਿਚ ਹੋਰ ਸਰੋਤ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘੱਟ ਬੀਜ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਛੋਟੇ ਬੀਜ ਪਪਣ ਲਈ ਤੇਜ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਛੇਤੀ ਹੀ ਖਿਲ੍ਲਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਸਲਈ ਡਿੱਗਣ ਵਾਲੇ ਪੌਦਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਛੋਟੇ ਬੀਜ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਸਾਲਾਨਾ ਪੌਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਛੋਟੇ ਬੀਜ ਬੀਜਦੇ ਹਨ; ਇਹ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ ਕੁੱਝ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਲਈ ਅਨੁਕੂਲ ਸਥਾਨ ਤੇ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਣਗੇ। ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਦੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਅਤੇ ਲੱਕੜੀ ਦੇ ਪੌਦੇ ਅਕਸਰ ਵੱਡੇ ਬੀਜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਬੀਜ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਬੀਜਾਂ ਨੂੰ ਉਗਾਈ ਅਤੇ ਬੀਜਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਊਰਜਾ ਦਾ ਭੰਡਾਰ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਵਾਧੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੱਡੇ, ਹੋਰ ਸਥਾਪਤ ਪੌਦੇ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਮੁਨਸ਼ੀ ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੋਂ ਸਾਰੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਅੱਲਾਮਾ ਸੱਯਦ ਸ਼ਮਸੁੱਲਾਹ ਕਾਦਰੀ ਨੇ ਮੁਨਸ਼ੀ ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਤੋਂ ਆਪਣੀਆਂ ਕਈ ਰਚਨਾਵਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਵਾਈਆਂ ਸਨ। <ref>"1925 Tareekh Zuban Urdu Yaani Urdu-E-Qadeem". </ref ਮੁਨਸ਼ੀ ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਨੇ 1858 ਵਿਚ ਲਖਨਊ ਵਿਚ ਇਕ ਛਾਪਾਖ਼ਾਨਾ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਜਦੋਂ 1857 ਦੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਘਰਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਅਜੇ ਸੰਭਲ ਰਿਹਾ ਸੀ. ਮੁਨਸ਼ੀ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ ਪ੍ਰੈੱਸ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਦੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਲਿਆ।

ਮੈਸਿੰਜਰ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: MESSENGER ਭਾਵ ਕਾਸਦ; ਬੁੱਧ ਸਤ੍ਹਾ, ਪੁਲਾੜੀ ਵਾਤਾਵਰਨ, ਭੌਂ-ਰਸਾਇਣਕੀ ਅਤੇ ਗਸ਼ਤ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: MErcury Surface, Space ENvironment, GEochemistry, and Ranging ਦਾ ਛੋਟਾ ਨਾਂ) ਨਾਸਾ ਦਾ ਇੱਕ ਰੋਬੌਟੀ ਪੁਲਾੜੀ ਜਹਾਜ਼ ਸੀ ਜਿਹਨੇ 2011 ਤੋਂ 2015 ਤੱਕ ਬੁੱਧ ਗ੍ਰਹਿ ਦੁਆਲ਼ੇ ਚੱਕਰ ਲਗਾਏ। ਇਸ ਪੁਲਾੜੀ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਅਗਸਤ 2004 ਵਿੱਚ ਬੁੱਧ ਦੀ ਕੈਮੀਕਲ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨੀ ਬਣਤਰ ਅਤੇ ਚੁੰਬਕੀ ਖੇਤਰ ਦੀ ਘੋਖ ਕਰਨ ਦੇ ਮਕਸਦ ਨਾਲ਼ ਡੈਲਟਾ 2 ਰਾਕਟ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ਼ ਦਾਗ਼ਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਰੱਖੜੀ ਦਾ ਮੁੱਲ ਮੋਹ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਪੈਂਦਾ ਸੀ ਦਿਖਾਵੇ ਤੇ ਕੱਪੜੇ ਗਹਿਣੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ। ਬੇਸ਼ੱਕ ਅੱਜ ਵੀ ਅਜਿਹੇ ਭਰਾ ਹਨ ਜੋ ਭੈਣਾਂ ਨੂੰ ਮਾਪੇ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਆਉਣ ਦੇਂਦੇ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾ ਦੇ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਦੇ ਮਾਪੇ ਬਣ ਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ ਤੇ ਅਜਿਹੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਵੀ ਨੇ ਜੋ ਭਰਾਵਾਂ ਨੁੰ ਮਾਪਿਆਂ ਵਾਂਗ ਤੇ ਪੁੱਤਾਂ ਵਾਂਗ ਸਤਿਕਾਰਦੀਆ ਤੇ ਪਿਆਰਦੀਆਂ ਨੇ ਪਰ ਅਜਿਹੇ ਜਿਊੜੇ ਹੁਣ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹਨ। ਭੈਣ ਵਾਂਗ ਦੇ ਪਿਆਰ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕ, ਇਹ ਰੱਖੜੀ ਬੰਨ੍ਹਣ ਦਾ ਮਨੋਰਥ ਤਾਂ ਹੀ ਪੂਰਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੇ ਦੋਵੇਂ ਧਿਰਾਂ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੁੰ ਪਿਆਰ ਸਤਿਕਾਰ ਦੇਣ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਮਹਿੰਗੀਆ ਤੇ ਖੂਬਸੂਰਤ ਰੱਖੜੀਆ ਦਾ ਕੋਈ ਮਹੱਤਵ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕਈਂ ਭੈਣਾਂ ਸੋਨੇ ਜਾ ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਰੱਖੜੀਆਂ ਵੀ ਭਰਾ ਦੇ ਬੰਨ੍ਹਦੀਆਂ ਨੇ । ਇਹ ਆਪਣੀ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂ ਸੋਚ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ। ਪਰ ਮੋਹ ਦੀ ਤੰਦ ਤਾਂ ਇੱਕ ਧਾਗਾ ਹੀ ਹੋ ਨਿਬੜਦਾ ਹੈ ਜੋ ਤਾਂ ਉਮਰ ਰੂਹ ਨਾਂਲ ਨਿਪਟਿਆ ਰਹੇ। ਅੱਜ ਰੱਖੜੀ ਦਾ ਮੁੱਲ ਮੋਹ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਕੱਪੜੇ ਤੇ ਗਹਿਣੇ ਜਾ ਪੈਸੇ ਨਾਲ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਕਈਂ ਭੈਣਾਂ ਉਸੇ ਭਰਾ ਨੁੰ ਜਿਆਦਾ ਮਾਣ ਆਦਰ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਹੜਾ ਉਨ੍ਹਾ ਦੀ ਰੱਖੜੀ ਦਾ ਜਿਆਦਾ ਮੁੱਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਕਈਂ ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਭਾਬੀਆਂ ਰੱਖੜੀ ਨੂੰ ਮੱਥੇ ਵੱਟ ਵੀ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਨੇ ਤੇ ਖਰਚ ਤੇ ਖੇਚਲ ਦੋ ਵਾਂ ਤੋਂ ਕਤਰਾਉਂਦੀਆਂ ਨੇ। ਕਈਂ ਆਈਆਂ ਨਨਾਣਾ ਨੁੰ ਦਿਲੋਂ ਜੀ ਆਇਆਂ ਕਹਿੰਦੀਆਂ ਸਰਦਾ ਬਣਦਾ ਮਾਣ ਕਰਦੀਆਂ ਸੋਚਦੀਆਂ ਨੇ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾ ਨੁੰ ਭਰਾ ਓਵੇਂ ਹੀ ਪਿਆਰੇ ਨੇ ਜਿਵੇਂ ਸਾਨੁੰ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨੇ । ਸਾਰੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਨੁੰ ਰੱਖੜੀ ਨੂੰ ਪੈਸੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਤੋਲਦੀਆਂ। ਕਈਂ ਭੈਣਾਂ ਵੀਰ ਦੇ ਘਰ ਦਾ ਫੋਕੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਗਲਾਸ ਪੀ ਕੇ ਵੀ ਅਸੀਸਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆ ਨੇ ਤੇ ਕਈ ਸੂਟ ਦਾ ਰੰਗ ਪਸੰਦ ਨਾ ਹੋਣ ਤੇ ਮੂੰਹ ਮੋਟਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਵੀ।

ਆਓਸਤਾ ਘਾਟੀ (ਇਤਾਲਵੀ: Valle d'Aosta (ਅਧਿਕਾਰਕ) ਜਾਂ Val d'Aosta (ਪ੍ਰਚੱਲਤ), ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ: Vallée d'Aoste (ਅਧਿਕਾਰਕ) ਜਾਂ Val d'Aoste (ਪ੍ਰਚੱਲਤ), ਆਰਪੀਤਾਈ: Val d'Outa) ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਰਧ-ਖ਼ੁਦਮੁਖ਼ਤਿਆਰ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰ ਹੈ। ਇਹਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਰੋਨ-ਆਲਪ, ਫ਼ਰਾਂਸ, ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਵਾਲੇ, ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਪੀਡਮੋਂਟ ਨਾਲ਼ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ।

ਅੱਤਾਰ ਆਪਣੇ ਦੌਰ ਦੇ ਬਿਹਤਰੀਨ ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਤੋਂ ਕਈ ਮਜ਼ਮੂਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਸਿਖਿਆ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਿਤਕ ਕੰਮ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਮਲੂਮ ਇਤਹਾਸ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤਾ ਕੁਝ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ। ਇਸ ਸਭ ਕੁਝ ਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਇਹ ਪਤਾ ਚੱਲਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ੇਖ਼ ਫਰੀਦਉੱਦੀਨ ਅੱਤਾਰ ਨੇ ਫਾਰਮੇਸੀ ਦਾ ਪੇਸ਼ਾ ਅਪਣਾਇਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਲੀਨਿਕ ਦੀ ਦੂਰ ਦੂਰ ਤੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰੀ ਸੀ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅੱਤਾਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ, ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਅਤੇ ਦਰਪੇਸ਼ ਜਿਸਮਾਨੀ ਅਤੇ ਰੂਹਾਨੀ ਤਕਲੀਫਾਂ ਬਾਰੇ ਖੁੱਲ ਕੇ ਦੱਸਦੇ, ਜਿਸ ਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਤੇ ਗਹਿਰਾ ਅਸਰ ਪਿਆ। ਏਨਾ ਗਹਿਰਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਕਲੀਨਿਕ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਦੂਰ ਦਰਾਜ਼ ਦੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਬਗ਼ਦਾਦ, ਬਸਰਾ, ਕੁਫ਼ਾ, ਮੱਕਾ, ਮਦੀਨਾ, ਦਮਿਸ਼ਕ, ਖ਼ਵਾਰਜ਼ਮ, ਤੁਰਕਸਤਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਤੱਕ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਥੇ ਸੂਫ਼ੀ ਸ਼ੇਖਾਂ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤਾਂ ਕੀਤੀਆਂ। ਇਸ ਸਫ਼ਰ ਦੇ ਬਾਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਮੁਕੰਮਲ ਤੌਰ ਤੇ ਸੂਫ਼ੀ ਸ਼ੇਖਾਂ ਦੇ ਅੰਦਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਢਲ ਚੁੱਕੀ ਸੀ। ਸ਼ੇਖ ਫ਼ਰੀਦਉੱਦੀਨ ਅੱਤਾਰ ਦਾ ਸੂਫ਼ੀ ਨਜ਼ਰੀਆ ਲੰਮੇ ਅਰਸੇ ਤੱਕ ਸੋਚ ਵਿਚਾਰ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਅਤੇ ਪੁਖਤਾ ਜ਼ਹਨੀ ਸਾਖ਼ਤ ਦਾ ਹਾਮਿਲ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਸੂਫ਼ੀ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੇ ਬਾਰੇ ਖਿਆਲ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਅੱਤਾਰ ਦੇ ਉਸਤਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਿਰਫ ਮੁਜੱਦਿਦਉੱਦੀਨ ਬਗ਼ਦਾਦੀ ਵਾਹਿਦ ਅਜਿਹੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੂਫ਼ੀ ਸਰੋਕਾਰ ਅੱਤਾਰ ਦੀ ਸੋਚ ਅਤੇ ਸੂਫ਼ੀ ਨਜ਼ਰੀਏ ਦੀ ਅੱਕਾਸੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਬਾਰੇ ਵਾਹਿਦ ਪ੍ਰਮਾਣ ਅੱਤਾਰ ਦੇ ਆਪਣੇ ਲਫ਼ਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਬਿਆਨ ਹੋਏ ਹਨ ਕਿ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖ਼ੁਦ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕ਼ਾਤ ਹੋਈ। ਸ਼ੇਖ ਫ਼ਰੀਦਉੱਦੀਨ ਦਾ ਇੰਤਕਾਲ ਅਪ੍ਰੈਲ 1221 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ, ਜਦੋਂ ਮੰਗੋਲਾਂ ਨੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਵਕ਼ਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਸੱਤਰ ਬਰਸ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਜ਼ਾਰ ਨੀਸ਼ਾਬੋਰ ਵਿੱਚ ਵਾਕਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੋਲਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਅਲੀ ਸ਼ੇਰ ਨਵਾਈ ਨੇ ਤਾਮੀਰ ਕਰਵਾਇਆ।
ਅਸ਼ਵਿਨੀ ਭਦਾਵਰੀ ਜੋਤਿਸ਼ ਨਛੱਤਰ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪੜਾਅ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀ ਕੇਤੁ - ਮੰਗਲ ਜਾਤਕ ਨੂੰ ਅਧਿਕ ਉਗਰ ਅਤੇ ਨਿਰੰਕੁਸ ਬਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ । ਉਹ ਕਿਸੇ ਦੀ ਜਰਾ ਸੀ ਵੀ ਵਿਪਰੀਤ ਗੱਲ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਜਾਤਕ ਨੂੰ ਕਰੋਧਾਤਮਕ ਵਿਵਹਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ , ਫਲਸਰੂਪ ਜਾਤਕ ਗੱਲ ਗੱਲ ਵਿੱਚ ਝਗੜਾ ਕਰਨ ਤੇ ਉਤਾਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ । ਜਾਤਕ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਦੀ ਗ਼ੁਲਾਮੀ ਪਸੰਦ ਨਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ । ਉਹ ਆਪਣੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਕਾਰਜ ਅਤੇ ਗੱਲ ਕਰਨਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ।

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਅਫ਼ਵਾਹ ਵੀ ਹਰ ਅਮੀਰ ਗ਼ਰੀਬ ਚ ਬਹੁਤ ਮਕਬੂਲ ਹੋਈ ਕਿ ਐਸੀ ਅਲੀਆ ਸਲਾਮ ਦੁਬਾਰਾ ਨਜ਼ੂਲ ਫ਼ਰਮਾ ਕੇ ਈਸਾਈਆਂ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਦਾ ਖ਼ਾਤਮਾ ਕਰਨ ਗਏ ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਜ਼ੂਲ ਉਸ ਵੇਲੇ ਹੋਏਗਾ ਜਦੋਂ ਯਰੋਸ਼ਲਮ ਦਾ ਮੁਕੱਦਸ ਸ਼ਹਿਰ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਕਰਵਾ ਲਈਆ ਜਾਏਗਾ । ਇਸ ਅਫ਼ੋਹ ਨੇ ਈਸਾਈਆਂ ਦੇ ਮਜ਼੍ਹਬੀ ਜੋਸ਼ ਤੇ ਜਜ਼ਬੇ ਚ ਬਹੁਤ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ।

ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸੰਵਾਦ ਨਾਮਨਿਹਾਦ ਹਨ, ਗੀਤ ਦੇ ਮੂਲ ਅਰਥ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਲੋੜ ਮੁਤਾਬਕ। ਕਿਸੇ ਪੇਸ਼ਕਾਰ ਜਾਂ ਮੁਲਕ ਦਾ ਨਾਮ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ। ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਰਾਜਸਥਾਨ, ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਣਜਾਰਿਆਂ ਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਿਸਰ, ਤੁਰਕੀ, ਰੋਮਾਨੀਆ, ਹੰਗਰੀ, ਸਲੋਵਾਕੀਆ, ਫ਼ਰਾਂਸ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦੀ, ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਖਤਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰੇ ਰੋਮਾਨੀ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਰੋਮਾਨੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹਨ।

ਭਾਈ ਰੂਪ ਚੰਦ (27 ਅਪ੍ਰੈਲ 1671-1766 ਬਿਕਰਮੀ) ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਮੀਰੀ-ਪੀਰੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੁਆਰਾ ਮਾਤਾ ਸੂਰਤੀ ਜੀ ਦੀ ਕੁੱਖੋਂ ਬਾਬਾ ਸਿਧੂ ਜੀ ਦੇ ਘਰ 27 ਅਪ੍ਰੈਲ 1671 ਵਿੱਚ ਨਾਨਕੇ ਪਿੰਡ ਵਡਾਘਰ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਮੋਗਾ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਬਾਬਾ ਸਿਧੂ ਜੀ ਸੁਲਤਾਨ ਦੇ ਪੁਜਾਰੀ ਸਨ ਅਤੇ ਬੀਬੀ ਸੂਰਤੀ ਜੀ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਭਾਈ ਆਕਲ ਜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਗੁਰੂ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਨਾਜ਼ੁਕ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੇ ਕਜੋੜ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹੋਏ ਅੰਤਰਜਾਮੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨੇ ਪਿੰਡ ਵਡੇਘਰ ਅਤੇ ਡਰੋਲੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦੀਵਾਨ ਸਜਾਇਆ। ਜਿੱਥੇ ਬੀਬੀ ਜੀ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਵਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਲੋਕ ਸਿੱਖੀ ਤੇਰੇ ਘਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣਗੇ।

ਟਵਾਈਸ ਟੋਲਡ ਸਟੋਰੀਜ਼ ਦੋ ਜਿਲਦਾਂ ਵਿੱਚ ਨੈਥੇਨੀਏਲ ਹਥਾਰਨ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਆ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ।ਪਹਿਲੀ ਜਿਲਦ 1837 ਅਤੇ ਦੂਜੀ 1842 ਵਿੱਚ ਛਪੀ ਸੀ। ਇਹ ਕਹਾਣੀਆਂ ਇਸਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਖਬਾਰ ਰਸਾਲਿਆਂ ਬਗੈਰਾ ਵਿੱਚ ਛਪ ਚੁੱਕੀਆਂ ਸਨ।

ਖੁਰਲੀ ਇੱਕ ਮਸੀਹੀ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ, ਜੋ ਯਿਸੂ ਦੇ ਜਨਮ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਮੇਰੀ ਨੂੰ ਸਰਾ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਕਮਰਾ ਮਿਲਣ ਕਰ ਕੇ ਅਸਤਬਲ ਵਿੱਚ ਠਹਿਰਨਾ ਪਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਨਵਜਾਤ ਪੁੱਤਰ ਯਿਸੂ ਨੂੰ ਕਪੜੇ ਵਿੱਚ ਲਪੇਟਿਆ ਅਤੇ ਖੁਰਲੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। (ਯੂਨਾਨੀ: φατνη phatnē; Luke 2:7)

ਇਸ ਕਾਲਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1968 ਵਿਚ ਸੰਤ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਹਰਖੋਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 19 ਜੁਲਾਈ, 1977 ਨੂੰ ਇਸ ਕਾਲਜ ਦੀ ਜੁਮੇਵਾਰੀ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਸ੍ਰੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਨੇ ਸੰਭਾਲ ਲਈ।

ਫਲੈਟ ਮੱਸਾ (ਵੈਰੁਕਾ ਪਲਾਨਾ), ਇੱਕ ਛੋਟਾ, ਨਿਰਵਿਘਨ ਵੱਢਣੀ ਮੱਸਾ, ਚਮੜੀ ਰੰਗੀ, ਜੋਕਿ ਬਹੁਤ ਜਿਆਦਾ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਆਮ ਤੋਰ ਤੇ ਮੂੰਹ, ਗਰਦਣ, ਹੱਥਾਂ, ਗੁੱਟਾਂ ਅਤੇ ਗੋਢਿਆਂ ਤੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ I

ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਨੂੰ 'ਏਸ਼ਿਆਡ' ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਹਰ ਇੱਕ ਚਾਰ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਆਯੋਜਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਬਹੁ-ਖੇਡ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੇਵਲ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਖਿਡਾਰੀ ਭਾਗ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।

ਕੀਪ ਕੂਲ (ਸਰਲ ਚੀਨੀ: 有话好好说; ਰਿਵਾਇਤੀ ਚੀਨੀ: 有話好好說; ਪਿਨਯਿਨ: Yǒu Hùa Hǎo Hǎo Shūo; literally "ਸਾਫ਼ ਸਾਫ਼ ਕਹੋ ਜੇ ਕੁਝ ਕਹਿਣਾ ਹੈ") ਜ਼ਾਂਗ ਜੀਮੂ ਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਸ਼ੂ ਪਿੰਗ ਦੇ ਲਿਖੇ ਨਾਵਲ ਈਵਨਿੰਗ ਪੇਪਰ ਨਿਊਜ਼ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ 1997 ਦੀ ਚੀਨੀ ਬਲੈਕ ਕਮੇਡੀ ਹੈ। ਇਹ 1990ਵਿਆਂ ਦੇ ਬੀਜਿੰਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰੇਮ-ਰੱਤੇ ਪੁਸਤਕ ਵਿਕਰੇਤਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ। ਇਹ ਜ਼ਾਂਗ ਦੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਨਾਲੋਂ ਹੱਟਵੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਯਥਾਰਥਵਾਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਰੌਂ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਹੈਪੀ ਟਾਈਮਜ (2000) ਅਤੇ ਨਾਟ ਵਨ ਲੈੱਸ (1999) ਫਿਲਮਾਂ ਬਣਾਈਆਂ। ਕੀਪ ਕੂਲl ਇਸ ਪੱਖੋਂ ਵੀ ਵਿਲਖਣ ਹੈ ਕਿ ਆਧੁਨਿਕ ਜੁੱਗ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਦੀ ਜ਼ਾਂਗ ਦੀ ਇਹ ਬੱਸ ਦੂਜੀ ਫਿਲਮ ਸੀ ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸੀ ਕਿ ਜ਼ਾਂਗ ਨੇ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਗੋਂਗ ਲੀ ਨੇ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕੀਤਾ।
ਐਮਿਲੀ ਬਰੌਂਟੀ ਦਾ ਜਨਮ 30 ਜੁਲਾਈ 1818 ਮਾਰਿਆ ਬਰਾਨਵੈੱਲ ਅਤੇ ਪੈਟਰਿਕ ਬਰੌਂਟੀ ਦੇ ਘਰ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਯਾਰਕਸ਼ਾਇਰ ਦੇ ਪਿੰਡ ਥਾਰਨਟਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਸ਼ਾਰਲੋਟ ਬਰਾਂਟੇ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਸੀ ਅਤੇ ਛੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪੰਜਵੇਂ ਨੰਬਰ ਤੇ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਦੋ ਵੱਡੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਦੀ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। 1820 ਵਿੱਚ, ਐਮਿਲੀ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਐਨੀ ਦੇ ਜਨਮ ਦੇ ਬਾਅਦ ਜਲਦੀ ਹੀ ਪਰਵਾਰ ਅੱਠ ਮੀਲ ਦੂਰ ਹਾਵਰਥ ਚਲੇ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਥੇ ਪੈਟਰਿਕ ਨੂੰ ਪੱਕੇ ਉਪ-ਪਾਦਰੀ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ; ਇੱਥੇ ਬੱਚੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਾਹਿਤਕ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਨੂੰ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ। ਸਤੰਬਰ 1821 ਵਿੱਚ ਕੈੰਸਰ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਜਦੋਂ ਐਮਿਲੀ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ, ਵੱਡੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਮਾਰੀਆ, ਅਲਿਜਾਬੈਥ ਅਤੇ ਸ਼ਾਰਲੋਟ ਨੂੰ ਕੋਵਾਨ ਬ੍ਰਿਜ ਦੇ ਪਾਦਰੀ ਬੇਟੀਆਂ ਲਈ ਸਕੂਲ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਜਿਸਦਾ ਵਰਣਨ ਬਾਅਦ ਨੂੰ ਸ਼ਾਰਲੋਟ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਾਵਲ ਜੇਨ ਆਇਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਛੇ ਸਾਲ ਦੀ ਹੋਣ ਤੇ, ਐਮਿਲੀ ਵੀ ਸੰਖੇਪ ਜਿਹੇ ਅਰਸੇ ਲਈ ਉਸੇ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਗਈ। ਜਦੋਂ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਟਾਈਫਾਇਡ ਮਹਾਮਾਰੀ ਫੈਲ ਗਈ, ਮਾਰੀਆ ਅਤੇ ਅਲਿਜਾਬੈਥ ਉਸ ਦੀ ਲਪੇਟ ਵਿੱਚ ਆ ਗਈਆਂ। ਮਾਰੀਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਤਪਦਿਕ ਦਾ ਅੰਦੇਸ਼ਾ ਸੀ ਘਰ ਭੇਜ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਤੇ ਉਥੇ ਜਲਦ ਉਹਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਐਮਿਲੀ ਨੂੰ ਵੀ ਜੂਨ 1825, ਅਲਿਜਾਬੈਥ ਅਤੇ ਸ਼ਾਰਲੋਟ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਹਟਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਘਰ ਵਾਪਸੀ ਦੇ ਜਲਦ ਬਾਅਦ ਅਲਿਜਾਬੈਥ ਦੀ ਵੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਾਲੀ ਫਿਲਮ ਦਾ ਰੋਡ ਹੋਮ (1999) ਸੀ। ਇਸ ਮਗਰੋਂ ਉਸਨੂੰ ਕਰਾਉਚਿੰਗ ਟਾਈਗਰ, ਹਿੱਡਨ ਡਰੈਗਨ (2000) ਨਾਲ ਹੋਰ ਪਰਸਿੱਧੀ ਮਿਲੀ ਅਤੇ ਬਾਫਟਾ ਅਵਾਰਡ ਸਮੇਤ ਕਈ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ। ਇਸ ਮਗਰੋਂ ਉਸਨੇ ਰਸ਼ ਹਾਵਰ 2, ਹੀਰੋ ਅਤੇ ਹਾਊਸ ਆਫ ਫਲਾਇੰਗ ਡੈਗਰਸ ਫਿਲਮਾਂ ਕੀਤੀਆਂ।

ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਲੀਗ (ਜਰਮਨ: Bund der Kommunisten) ਲੰਡਨ, ਇੰਗਲਡ ਵਿੱਚ ਜੂਨ 1847 ਵਿਚ ਸਥਾਪਿਤ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਸੀ। ਇਹ ਸੰਗਠਨ, ਕਾਰਲ Schapper ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਲੀਗ ਆਫ਼ ਦ ਜਸਟ ਅਤੇ ਬ੍ਰਸੇਲਜ਼, ਬੈਲਜੀਅਮ ਦੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪੱਤਰਵਿਹਾਰ ਕਮੇਟੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ ਅਤੇ ਫ਼ਰੀਡਰਿਸ਼ ਐਂਗਲਸ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤਾਂ ਸਨ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਲੀਗ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹੀ ਗਰੁੱਪ ਹੈ ਜਿਸ ਵਾਸਤੇ ਮਾਰਕਸ ਅਤੇ ਐਂਗਲਸ ਨੇ 1847 ਵਿੱਚ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਮੈਨੀਫੈਸਟੋ ਲਿਖਿਆ ਸੀ। ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਲੀਗ ਕੋਲੋਨ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਮੁਕੱਦਮੇ ਦੇ ਬਾਅਦ 1852 ਵਿਚ ਰਸਮੀ ਤੌਰ ਤੇ ਭੰਗ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਅਪ੍ਰੈਲ, 1865 ਵਿਚ ਅਬਰਾਹਮ ਲਿੰਕਨ ਏਕਤਾ ਦੀ ਲੜਾਈ ਦੇ ਕੰਢੇ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ 14 ਅਪ੍ਰੈਲ 1865 ਗੁੱਡ ਫਰਾਈਡੇ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਫੋਰਡ ਥਿਏਟਰ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਵਿਖੇ ਇਕ ਐਕਟਰ ਜੌਹਨ ਵਾਈਕਸ ਨੇ ਲਿੰਕਨ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਤੁਲਸੀ-(ਆਸੀਮਮ ਸੈਕਟਮ) ਇੱਕ ਦੋ ਦਾਲੀ (dicotyledon) ਔਸ਼ਧੀ ਪੌਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਝਾੜੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉੱਗਦਾ ਹੈ ਅਤੇ 1 ਵਲੋਂ 3 ਫੁੱਟ ਉੱਚਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਪੱਤੀਆਂ ਬੈਂਗਨੀ ਆਭਾ ਵਾਲੀਆਂ ਹਲਕੇ ਰੋਮਾਂ ਨਾਲ ਢਕੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪੱਤੀਆਂ 1 ਤੋਂ 2 ਇੰਚ ਲੰਬੀਆਂ ਖੁਸ਼ਬੂਦਾਰ ਅਤੇ ਅੰਡਕਾਰ ਜਾਂ ਆਇਤਾਕਾਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪੁਸ਼ਪ ਮੰਜਰੀ ਅਤਿ ਕੋਮਲ ਅਤੇ 8 ਇੰਚ ਲੰਬੀ ਅਤੇ ਬਹੁਰੰਗੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਬੈਂਗਨੀ ਅਤੇ ਗੁਲਾਬੀ ਆਭਾ ਵਾਲੇ ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ ਹਿਰਦੇਕਾਰ ਪੁਸ਼ਪ ਚਕਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਬੀਜ ਚਪਟੇ ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਛੋਟੇ ਕਾਲੇ ਚਿਹਨਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਅੰਡਕਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਨਵੇਂ ਬੂਟੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਖਾ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ ਉੱਗਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸ਼ੀਤਕਾਲ ਵਿੱਚ ਫਲਦੇ ਹਨ। ਪੌਦਾ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਰੂਪ ਵਲੋਂ ਦੋ - ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਹਰਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਬੁਢੇਪਾ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੱਤੇ ਘੱਟ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸ਼ਾਖ਼ਾਵਾਂ ਸੁੱਕੀਆਂ ਵਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਇਸਨੂੰ ਹਟਾਕੇ ਨਵਾਂ ਪੌਦਾ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਇਸਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਓਬੈਫਮੀ ਅਵੋਲੋਵੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਅਤੇ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਇਸਨੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਸਨੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਵੇਰੀਜੋਨ ਸੰਚਾਰ ਦੇ ਹੋਲਸੇਲ ਡਵੀਜ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਆਈਸੀਟੀ ਵਿੱਚ ਕੈਰੀਅਰ ਬਣਾਇਆ। 2005 ਵਿੱਚ, ਇਹ ਚੀਫ਼ ਟੈਕਨੀਕਲ ਅਫਸਰ (ਸੀ ਟੀ ਓ) ਦੇ ਐਮਟੀਐਨ ਨਾਇਜੀਰੀਆ ਨਾਲ ਜੁੜੀ। ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਇਸਨੇ ਟਰਾਂਸਕੋਰਪ ਦੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਅਤੇ ਨਾਈਸਲ ਦੇ ਚੀਫ਼ ਓਪਰੇਟਿੰਗ ਅਫਸਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਸਪੇਨ ਸਮੋਆ ਸਰਬੀਆ ਸਰਬੀਆ ਅਤੇ ਮੋਂਟੇਨਏਗਰੋ ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਗਣਰਾਜ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਸਲੋਵਾਕੀਆ ਸਲੋਵੇਨੀਆ ਸਵਾਜ਼ੀਲੈਂਡ ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਸਵੀਡਨ ਸਾਓ ਤੋਮੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪੀ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਸਿੰਘਾਪੁਰ ਸੀਰੀਆ ਸਿਏਰਾ ਲਿਓਨ ਸੂਰੀਨਾਮ ਸੁਡਾਨ ਸੇਸ਼ੈਲ ਸੇਨੇਗਲ ਸੇਂਟ ਕਿਟਸ ਅਤੇ ਨੇਵਿਸ ਸੇਂਟ ਲੂਸੀਆ ਸੇਂਟ ਵਿਨਸੈਂਟ ਅਤੇ ਗ੍ਰੇਨਾਡੀਨਜ਼ ਸੈਨ ਮਰੀਨੋ ਸੋਮਾਲੀਆ ਸੋਲੋਮਨ ਟਾਪੂ

ਉਪਾਧੀ ਸਾਪੇਖ ਖੋਜ ਦਾ ਮੁੱਢ ਡਾ. ਬਨਾਰਸੀ ਦਾਸ ਜੈਨ ਦਾ ਖੋਜ ਪ੍ਰਬੰਧ, ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦੀਵਾਨਾ ਦੇ Phonology of Punjabi Sufi poets (1932), The history of Punjabi literature (1913) ਤੇ ਡਾ. ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ ਦੇ Philosophy Sikhism (1938) ਇਹ ਸਾਰੇ ਖੋਜ ਪ੍ਰਬੰਧ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ ਲਿਖੇ ਹਨ। ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕੋਹਲੀ ਦਾ ਖੋਜ ਪ੍ਰਬੰਧ ਮਾਰਚ 1958 ਵਿਚ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਹੈ। 1962 ਵਿਚ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ "ਵਿਚ 1969 ਵਿਚ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਖੇ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਚਲਦੇ ਰਹੇ। 1970 ਤਕ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਚ ਖੋਜ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਚੱਲ ਨਿਕਲਿਆ। ਪੰਜਾਬੀ ਸੂਫ਼ੀ ਕਾਵਿ ਸੰਬੰਧੀ ਉਪਾਧੀ ਨਿਰਪੇਖ ਆਲੋਚਨਾ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਆਰੰਭ ਮੰਨਿਆ। ਬਾਵਾ ਬੁੱਧ ਸਿੰਘ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੁਸਤਕ ਹੰਸ ਚੋਗ (1914) ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ। ਜਿਸ ਵਿਚ ਹੋਰਨਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸ਼ੇਖ਼ ਫ਼ਰੀਦ, ਸ਼ਾਹ ਹੁਸੈਨ, ਬੁੱਲ੍ਹੇ ਸ਼ਾਹ, ਅਲੀ ਹੈਦਰ, ਫ਼ਰਦ ਫ਼ਕੀਰ, ਸੁਲਤਾਨ ਬਾਹੂ ਆਦਿ ਸੂਫ਼ੀ ਕਵੀਆਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦਾ ਹੈ। ਮੌਲਾ ਬਖ਼ਸ਼ ਕੁਸ਼ਤਾ ਦਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਅਤੇ ਆਲੋਚਨਾ ਦਾ ਕਾਰਜ ਭਗਵੇਂ ਰੂਪ ਵਿਚ ‘ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹੀਰੇ’ (1932) ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ। ਬਾਵਾ ਬੁੱਧ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਮੌਲਾ ਬਖ਼ਸ਼ ਕੁਸ਼ਤਾ ਅਧਿਐਨ ਵਿਧੀ ਵਿਚ ਤਜ਼ਕਰਾ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੈ। ਸ਼ਕਰਗੰਜ (ਸੰਪਾ. ਪ੍ਰੀਤਮ ਸਿੰਘ) ਇਸਲਾਮ ਅਤੇ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਬਾਬਾ ਸ਼ੇਖ਼ ਫ਼ਰੀਦ ਦਰਸ਼ਨ ਬਾਬਾ ਫ਼ਰੀਦ ਜੀਵਨ ਸਮਾਂ ਤੇ ਰਚਨਾ (ਸੰਪਾ. ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕੋਹਲੀ) ਸ਼ੇਖ਼ ਫ਼ਰੀਦ (ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਭਾਗ) ਬੁੱਲ੍ਹੇ ਸ਼ਾਹ ਜੀਵਨ ਤੇ ਰਚਨਾ (ਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸੀਤਲ) ਆਦਿ ਕੁੱਝ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪੁਸਤਕਾਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਸ ਵਿਚ ਗੁਰੂਆਂ ਦੀਆਂ ਜਨਮ-ਸਾਖੀਆਂ ਅਤੇ ਸਫ਼ਰਨਾਮਾ ਸਾਹਿਤ, ਪੰਜਾਬੀ ਸਫ਼ਰਨਾਮਾ ਆਦਿ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਕ੍ਰਿਤਿੱਕਾ ਨਛੱਤਰ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪੜਾਅ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀ ਸੂਰਜ - ਗੁਰੂ , ਜਾਤਕ ਵਿੱਚ ਦੂਸਰਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਸਦਭਾਵਨਾ ਅਤੇ ਸਦਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦੇਣ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ , ਉਹ ਆਪਣੇ ਨੂੰ ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਪਰਵਾਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਲੀਨਤਾ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ।

ਵਪਾਰੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਹੈ ਜੋ ਵੱਖੋਂ ਵੱਖਰੇ ਮੁਲਕਾਂ, ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਆਦਿ ਦੀਆਂ ਅੰਤਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨੀਤੀਆ ਅਤੇ ਨੁਕਤਿਆਂ ਦੇ ਅਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਵਿੱਚੋਂ ਆਪਣੀ ਹੋਂਦ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਵਪਾਰੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅੰਤਰ-ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਤੇ ਵਸਤਾਂ ਦੇ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਸੋਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵਪਾਰੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਚੰਗੇ ਅਤੇ ਮਾੜੇ ਦੋਵੇ ਪੱਖਾਂ ਤੋਂ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸਿਰਜਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਪੱਛਮੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਸਿਨੇਮਾ ਆਦਿ ਦੁਆਰਾ ਵਧੇਰੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਹ ਲੋਕਲ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਈ ਵਾਰੀ ਵਪਾਰੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਇਹ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿਵਹਾਰਕ ਜੋਖੀਆ ਲਈ ਜਿੰਮੇਵਾਰ ਸਮਝੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਪਰ ਕਈ ਵਿਚਾਰਕ ਇਸ ਸਮਝਦਾਰੀ ਤੇ ਸਹਿਣ ਸਕਤੀ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਮੱਦਦਗਾਰ ਸਾਬਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਭਾਸ਼ਾ, ਧਰਮ, ਭ੍ਰਿਸਟਾਚਾਰੀ ਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਰੋਜਗਾਰ ਵਪਾਰੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।