Alegzandra/wili-2018-roplus huggingface dataset:
Butizì (Botticino en Italià) l'è 'n cümü de 10 914 abitàncc (dàto del Dic 2015 ) de la Pruvìncia de Brèsa. El se tróa a Nord-Est de la cità de Brèsa sö la stràda che mìna al Lac de Gàrda. Butizì l'è cunusìt suratöt per le càe de màrmor e per el vì Botticino D.O.C..

Dialett de Cairo Montenotte: Ün òm l'ava düi fiöi. U ciü giuvu l'ha dicc a sò pare: “Pupà, dème ra part di beni di beni che 'm tuca!”. E chièl l'ha fa tra lor er part d'u sò patrimoni. Da lì a pochi dì, bütà tüt insèm 'st fiö ciù pcit u 's n'è andà int in paìs luntàn, e qui l'ha sgheirà tüt 'r fat sò in stravizi.

Dittelbrunn l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Bàsa Francònia. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Schweinfurt. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 23.84 km² e 'ndel Dicember 2013 el gh'ìa 'na popolasiù de 7 112 abitàncc.

El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 41,6 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 288 méter a 'na altèsa màsima de 1567 méter söl leèl del mar.

Ma o r'era giust d'ëstesse a tavo, e 'd fé rigozillo, përchè sto tò frèl o r'era mòrt e aora r'é rësuscità; o r'era përdù e o s'é trovasse".Bernardino Biondelli, Saggio sui dialetti gallo-italici 1853, pag. 553

Nasìt a Londra ol 21 de Fevrér del 1801 l’éra ‘l is-cèt d’ü banchér, menimà sò màder la egnìa d’öna famèa de Ugonòcc francés. In del 1817 l’è ‘ndàcc a stödià al Trinity College de Oxford ‘ndóe l’à ciapàt ol tìtol de baccellierato of arts. Ol 13 de Zögn del 1824 l’è stacc urdinàt diàcon de la Céza d’Inghiltèra e dal Mars del 1828 infina al [[1843] l’è stacc ol pàroco de la céza üniersitària de Saint Mary.

In del dialet büstoch del Lumbard gh'è una mota de inflüenz ligür, causaa da la presenza de pupulaziun ligür in de la zona in epuca prerumana.

Intal cristianiism al è un nümar símbul da Déu, gja che trè i è i custaa dal triàngul cun che sa la representa e trè i è le persone ch'i al furma. Par taant al pariss int un bell puu da övre religjuse.

La Stazion de Lamone-Cadempin l'è 'na stazion ferroviaria regionala del Canton Tesin situada in la città de Lamon. L'è in su la ferrovia del Gottard e l'è collegada ai stazion de Lugan e Tavern-Torresella. L'è stazion de la linia S10 di red celer del Canton Tesin.

El vocabol Wiki, o wikiwiki, el se utilizza per indicaa un document de ipertest e anca el programa ch'el se utilizza per mettel giò de manera cullettiva.

Außernzell l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Bàsa Baviéra. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Deggendorf. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 24.13 km² e 'ndel Dicember 2013 el gh'ìa 'na popolasiù de 1 402 abitàncc.

Martone l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Calabria, en Pruvìncia de Reggio Calabria. El g'ha presapóch 597 abitàncc, 'na superfìce de 8 km² e 'na densità de 75 ab./km². El cunfìna coi cümü de Fabrizia (VV), Gioiosa Ionica, Grotteria, Nardodipace (VV), Roccella Ionica, San Giovanni di Gerace.

Member del Partii Laburista, in del marz del 2013 a l'è staa eleggiuu primm minister del sò paes. Al dì d'incoeu a l'è 'l primm minister pussee gioven d'Europa.
Nasüda a Mestre (VE), la cumència a laurà in d'el spetàcul a 18 ann, quant la riva in finàl al cuncùrs Un volto per il cinema. L'ann dòpu (1987), la cunùss e la laùra cun Klauss Kinski, ch'el diventarà el sò omm; anca se i se separarànn dü ann püsè tardi.

A Carneval gh'era l'usanza de fà di questov per tirà su di danne per podè organizzà i festività: oltra ai danee, anca el mangià e 'l material per el falò de l'ultem dì. Ogni paes el gh'aveva la soa manera de fà la questoa, che in general l'era fada di bagai e di giovinott. Per esempi a Samolegh (Val Ciavenna), gh'era di rosc de personn che andaven in gir de cà in cà per tirà su on quai danee, e faseven casott col cantà e 'l sonà. Al dì d'incoeu, inveci, l'è on'usanza quasi descomparida del tutt: la questoa la gh'aveva sens quand che la gent l'era povera e 'l Carneval el gh'aveva i caratter de 'na granda festa che la vegniva ona voeulta a l'ann, per divertìss e mangià tant.

Aliano l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Basilicata, en Pruvìncia de Matera. El g'ha presapóch 1.274 abitàncc, 'na superfìce de 96 km² e 'na densità de 13 ab./km². El cunfìna coi cümü de Gorgoglione, Missanello (PZ), Roccanova (PZ), Sant'Arcangelo (PZ), Stigliano.

L'è stàbil a contàt co l'ària pùra e l'àiva pùra ma 'l vé scür semài che 'l vé 'n contàt co l'ozòno, e col àcit sulfìdrich o apò a co l'ària che g'ha dét tràse de compòscc del sùlfer.

La crès en zòne alberàde ma mìa spèse, en teré calcàrei e ömecc. El nömer de stasiù e de ezemplar l'è calàt fés endèi paés de l'Europa, 'nfìna a fàla deentà 'na spéce prutigìda en divèrsi paés.

VSI - Vocabolario dei dialetti della Svizzera italiana - Centro di dialettologia e di etnografia del Cantone Ticino - Lugan/ Bellinzona, 1952.

Brittnau a l'è un cumün svizzer del distret de Zofingen. in del Canton Argovia. Al gh’ha pressapoch 3 652 abitant e una süperfiss de 13.67 km², e al se tröva a una altitüden de 450 meter sura al livel del mar.

Pfreimd l'è 'na citadìna todèsca del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alt Palatinato. La fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Schwandorf. La süperfìce del teretóre aministràt de la cità l'è de 51.43 km² e 'ndel Dicember 2013 la gh'ìa 'na popolasiù de 5 368 abitàncc.

Sausset-les-Pins l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Châteauneuf-Côte-Bleue, del circondàre (arrondissement) de Istres e del dipartimènt de le Bouches-du-Rhône. El g'ha 'na popolasiù de 7 740 abitàncc, dato agiurnàt al ginee 2011. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 12,1 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 0 méter a 'na altèsa màsima de 176 méter s.l.m.

I veuj auzeme e 'ndé da mè pare, e 'j direu: Papà, j'heu facc pëcà contra 'l Sel e contra 'd voe;I sogn pi nen degn d'esse ciamà vòstr fi; trateme ar meud d'un dij vòstr servitó".

Valbonnais l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Valbonnais, del circondàre (arrondissement) de Grenoble e del dipartimènt de l'Isère.
175 km al NE da Qandahar (l'Afganistan): l'aviazziun da la cualizziun intrenazziunala la mitraja un casameent e ga la causa almaanch 120 vítim intra moort e ferii.

El gh'ha ona popolaziun de 4 518 abitàncc (dàto del Dicember 2013), cunt ona superfis de 58,2 km² e ona densità de popolaziun de 78 ab./km².

Cornillac l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Rémuzat, del circondàre (arrondissement) de Nyons e del dipartimènt de la Drôme.

Mutten (Mut in rumanc) a l'è un cumün svizzer del distret de Albula. in del Canton Grison. Al gh’ha pressapoch 78 abitant e una süperfiss de 9.91 km², e al se tröva a una altitüden de 1395 meter sura al livel del mar.

Saou l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Crest-Sud, del circondàre (arrondissement) de Die e del dipartimènt de la Drôme.

Ma in st'occasion chì os podeva mia a men da fà festa e stà allegar, parchè 'sto tò fradell l'eva mòrt e l'è risuscitaa, l'eva perduu e a l'emm trovaa".

Langen bei Bregenz l'è on comun austriegh, del land del Vorarlberg. El fa part del distrett de Bregenz e el se troeuva a ona altituden de 658 meter sora del nivel del mar.

Simiane-la-Rotonde l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Banon, del circondàre (arrondissement) de Forcalquier e del dipartimènt de le Alpi de Alta Provènsa. El g'ha 'na popolasiù de 593 abitàncc, dato agiurnàt al ginee 2011. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 67,86 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 456 méter a 'na altèsa màsima de 1113 méter s.l.m.

Vanzy l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància sud-orientàla. El fa part del cantù de Frangy, del circondàre (arrondissement) de Saint-Julien-en-Genevois e del dipartimènt de l'Alta Savoia. El g'ha 'na popolasiù de 305 abitàncc, dato agiurnàt al ginee 2011. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 5,57 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 287 méter a 'na altèsa màsima de 537 méter s.l.m.

Pietralunga l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Umbria, en Pruvìncia de Perugia. El g'ha presapóch 2.339 abitàncc, 'na superfìce de 140 km² e 'na densità de 17 ab./km². El cunfìna coi cümü de Apecchio (PU), Cagli (PU), Città di Castello, Gubbio, Montone, Umbertide.

L'è staa faa su in di agn 1980, 'me tocch de la prima tratta de la gialda. L'è verta dal 3 de magg del 1990. Dal 1997 l'è stazion de scambi con la Stazion de Milan Repubblica.

El Giovann Paol II l'ha inviaa sin del princippi del sò pontificad ona azion politega e diplomatega bella forta contra el comunismo, e l'è consideraa vun di autor del crodà di regimm sotta el controll de l'URSS. L'ha combattuu la Teologia de la Liberazion e invers ai simpatii de certi prevet invers al marxismo. Inoltra l'ha condannaa anca el capitalism e 'l consumism. El s'è mettuu contra, in del camp de la moral, a l'abort e l'utanasia, e l'ha confermaa in tutt l'ategiament tradizional de la Gesa invers a la sessualità di personn, el celibad di prevet e 'l sacerdozzi di donn.
L'Hôpital-le-Grand l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Montbrison, del circondàre (arrondissement) de Montbrison e del dipartimènt de la Loira.

Cusagh de Sotta, ciamada antigament Cusagh Vegg: l'è el sitt originari del paes e l'è staa el sò centro duranta l'Etaa de Mezz. Adess l'è ona frazion.

Langnau im Emmental a l'è un cumün svizzer, capolögh del circol aministrativ del Emmental, region aministrativa del Emmental-Oberaargau, in de la part del Canton Berna a magioranza linguistega todèsca. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 48 km² e in del Dicember 2010 al gh'eva una popolazion de 9017 abitant.

El Richard Matthew Stallman (nasüü el 16 de Mars del 1953 a New York), de spess scürtà rms, a l'è un ativista american per el software liber, un hacker, un desvilüpadur de software, cunsideraa de quejvün un radical e un estremista. In del setember del 1983 l'ha scuminciaa el GNU Project (Prugett GNU) per creà un sistema uperatif 'me Unix ma liber, e lü l'era el capo e l'urganisadur. Cunt el GNU Project l'ha scuminciaa el muiment per el software liber e, in del 1985, l'ha faa la Free Software Foundation (fundasiun per el software liber).

Thiernu al é una municipalitaa Francesa (commune) dal departament da Aisne, reson da Picardie, Franza. Ul sindich al é Joël Picard, con mandat 2001-2008.

La noziun da límit l'è bèla-e-intuitiva, malgraa la suva formülaziun astrata. Per dànn una introdüzziun sémplis, a-parlaremm chí dumà dal cas di sequenz(i) da nümer reaal e da chel di funziun reaal a una variàbil reaal.

Indel 1680, indela pianta topografega de Com de un'opera de V. Coronelli, la compar per la prima volta la corona, disegnada come una corona feudala: un circol pien de jeme, con vot ponte (cinq qe i s'pœl veder) perlade.

Despoeu de la fin di Viscont, el castell el gh'è passaa in di man de tanti sciori, per finì poeu in quei de l'ingegner milanes Giulio Pisa, che in del 1897 el ghe l'ha regalaa al comun de Belguard. Al dì d'incoeu el Castell el gh'ha denter i ofizzi ministrativ del comun.

Confignon a l'è un cumün svizzer del Canton Ginevra. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 2.75 km² e in del Lüi 2013 al gh'eva una popolazion de 4351 abitant.

Ramacca l'è 'n cümü de la Pruvìncia de Catania, endèla regiù Italiana de la Sicilia. El se tróa a 35 km a sudòvest de la cità de Catania. Ai 31 de Dezèmber del 2004, el gh'éra 'na popolasiù de 10.630 abitàncc e 'na superfìce de 305,8 km².

El cumün de Langnau im Emmental al se tröva a una altitüden de 736 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Eggiwil, Lauperswil, Signau, Sumiswald, Trachselwald, Trub, Trubschachen.

El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 11,14 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 305 méter a 'na altèsa màsima de 562 méter söl leèl del mar.

‘l Egéo Setentriunàl l’è öna di trédes periferée de la Grécia (in lèngua gréca Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου/Periféreia Boreíou Aigaíou; Kuzey Ege 'n türch). L’è fàcia sö da ün ìnsèma de ìzole spantegàde in del mar Egéo setentriunàl e tiràde ‘nsèma a fà trè prefetüre, chèla de Chìo, de Lèsb e de Sàm.
El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 8,03 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 200 méter a 'na altèsa màsima de 621 méter söl leèl del mar.

La saga di Addolorato l'è la canzon pussee longa de tutta la produzion musegal del grupp (quas des mignuu). La gh'hà minga on test precis, ma tutt i voeult quest chì el vegn improvisaa. La fa part donca del quel gener musegal che i Elio e le Storie Tese ciamen gezz, che a diferenza del jazz, l'improvisa minga la musega, ma i paròll. A bon cunt, la parla de la trista stòria del giovin Addolorato che 'l vegn maltrataa di sò noeuf fradei (che hinn tucc pussee vegg de lù de vint ann e che se ciamen Cino, Dino, Gino, Lino, Mino, Nino, Pino, Rino e Tino). A la fin l'Addolorato el crea el grupp jazz Joy Division e 'l troeuva on mucc de moros (menter i sò fradei inveci nò).

. Inscí, ul conjunt??? C da tüti i sequenz(i) reaal convergent l-è un spazi vectorial reaal e l'operaziun da passagg al límit l-è una forma linear reaal sura C. Anca, la sequenza

E pòich dé dopp, ol fiul pì giuvi, argojeccia toeutta la sò ròbba, os n'è nacc int in pais da longg, e là l'ha facc foo 'l facc sù a viva int int i vizzi.

Carapelle Calvisio l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Abruzzo, en Pruvìncia de L'Aquila. El g'ha presapóch 95 abitàncc, 'na superfìce de 14 km² e 'na densità de 7 ab./km². El cunfìna coi cümü de Calascio, Capestrano, Caporciano, Castelvecchio Calvisio, Isola del Gran Sasso d'Italia (TE), Navelli, San Pio delle Camere, Santo Stefano di Sessanio.

La Motte-d'Aveillans l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de La Mure, del circondàre (arrondissement) de Grenoble e del dipartimènt de l'Isère.

Dialett de Serravalle Scrivia: In omu u 'gh avaiva dui fiöi. E pü zunu u gh'ha ditu a sò pupà: “Pupà, dame subtu quel ch'u 'm tuca 'd l'eredità!”. Alantua e pupà l'ha spartiu quel ch'u gh'avaiva trai dui fiöi. Da lì a quòch giurnu e fiö pü zunu l'ha vendüu tüta a sò roba e 'ncu i sodi fati sü u 's n'è andatu int in paize luntaun: lì u s'è datu aa bela vita e u s'è mangiò tüti i sodi.

La Mozela (fransés Moselle, todèsch Mosel, Lüsembürghés Musel) l'è 'n fiöm che 'l streèrsa Francia, Lusemburgo e Germania, per 'na longhèsa en töt de 545 km.

Adlikon bei Andelfingen a l'è un cumün svizzer del distret (en todèsch: Bezirk) de Andelfingen, in del Canton Zürigh. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 6.71 km² e in del Dicember 2011 al gh'eva una popolazion de 577 abitant.

Bomba l'è 'n cümü italià, de la regiù de l'Abruzzo, en Pruvìncia de Chieti. El g'ha presapóch 964 abitàncc, 'na superfìce de 18 km² e 'na densità de 54 ab./km². El cunfìna coi cümü de Archi, Atessa, Pennadomo, Roccascalegna, Villa Santa Maria.

La Val d'Aosta (frances: Vallée d'Aoste; italian: Valle d'Aosta; arpitan: Val d'Outa; walser: Augschtalann o Ougstalland; piemontes: Val d'Osta) l'è ona vall, ona region e ona provincia autonoma italiana.

Second el censiment de 1991, gh'éren ona popolazion de 1.178.000 abitant, cioè on 2,95% de la popolazion del Stat Spagnoeù ed ona densità de 25,2 abitant/km². In 2003 la cifra gh'ha aumentaa fin 1.217.514 abitant.
El parlament d'Aragona se ciama i Cort d'Aragona (in spagnoeù; Cortes de Aragón, in aragones; Cortes d'Aragón ed in catalan; Corts d'Aragó).

A-semm dunca portaa a introdü(r) i noziun da límit a drita e a manzina ; l'ünica diferenza cunt i límit « normaj » l'è che la prossimitaa da

El Lambrett el nass de l'union di aqui de l'Olòna con quei in eccess del Navili Grand a Milan, a San Cristòfor. A 'sto pont, el seguta a 'ndà in direzion sud-òvest, arent al Navili Paves (del qual ciappa on poo d'aqua): poeu el traversa Grattasoeuj e 'l quartee de Quint a Rozzan. A Rozzan el ciappa i aqui de l'emissari de la Darsena milanesa, cioè la Ronsgia Tisinell e 'l da origin a l'Olòna inferior, che la finiss in del Pò. Donca el passa tra i provincc de Pavia e Lòd, fina a quand, a Sant'Angel Lodesan, l'entra in del Lamber ver e pròppi e 'l seguta 'l sò destin.

El cumün de Champtauroz al se tröva a una altitüden de 692 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Chavannes-le-Chêne, Chêne-Pâquier, Combremont-le-Grand, Combremont-le-Petit, Démoret, Treytorrens e Vuissens (FR).

Al esiist difereent prefiss ch'i significa 3 e i participa in la custrüzziú d'una gran cumpagnía da parole d'üüs da tücc i dí: ter i tri, cuma in terziari e trinitaa.

El galizian (nom nativ galego, IPA: [gaˈlego]) a l'è una lengua Iberu-rumanza ucidentala che l'è parlada int la Galissia e int un quaj paes de cunfin de l'Astüria e de la Castija e Leon.

El video de la canzon l'è rivaa a la svelta a 1 milion de visit, e han scominciaa anca a vend i sò CD, a patt che se pòden descaregà a gratis da Internet.

Despoeu de la mezzanott, anca l'Oudinot l'è passaa de l'altra banda del pont, e inscì i Frances hann poduu suttà la retirada. I frances aveven perduu 25.000 omen in del combatt e alter 20.000 in de l'aqua giazzada. Alter 10.000 hinn staa coppaa di cosacch intant che se retiraven.

El cattava dent ona bella part di vegg comun de la provincia de Lod e Crema (foeura che 'l Cremasch). Quand in del 1992 l'è nassuda la Provincia de Lod, gh'hinn entraa a fà part la pupart di comun del vegg circondari, foeura che on quai comun che l'è restaa milanes e 'l paes de Cantonal, passaa a la Provincia de Pavia.

L'ann l'è faa giò de 365 dì e 6 or, perchè la Terra la finiss la soa orbita in d'on temp on zicch pussee longh. Per 'sta reson hinn staa inventaa i agn bisest (de 366 dì).

Pròpe per chèsto per i Greci e per i Romà ol nòm de la sità l'éra al pluràl, desà che l'éra facia da piö tòch, quase da piö sità, öna 'n banda a l'ótra, ma separàcc tra de lür, ognü col sò nòm: Ortigia, Acradina, Tiche, Neàpoli e Epipoli.

Le Cheylas l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Goncelin, del circondàre (arrondissement) de Grenoble e del dipartimènt de l'Isère.

El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 16,35 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 39 méter a 'na altèsa màsima de 261 méter söl leèl del mar.

Kerns a l'è un cumün svizzer del Canton Obwalden. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 92.66 km² e in del Dicember 2009 al gh'eva una popolazion de 5515 abitant.
Ogni sequenza cunvergeent l'è limitada, cunsideraa che tücc i tèrmin (salvaa un nümer finii), a-inn deent un interval intorn al límit. Si (xn) l'è una sequenza da nümer reaal, limitada da sura e cresseent -u anca limitada da bass e decresseent-, alura l-è necessariament convergeent.

València: la é püblicàda la prìma edisiù del lìber del Consolat de Mar, còdas giürìdech de dirìt català, che l'tratá di questiù del mar e del comèrcio e la manéra de ezercità la giürisdisiù penàla.

La Giettaz l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància sud-orientàla. El fa part del cantù de Ugine, del circondàre (arrondissement) de Albertville e del dipartimènt de la Savoia.

Villenbach l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Svevia. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Dillingen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 17.81 km² e 'ndel Dicember 2013 el gh'ìa 'na popolasiù de 1 232 abitàncc.

A belàze 'l giasér 'l và ‘nacc e 'l ghe traèrsa fò la stràda al làch, 'l la tèa ‘n dù; de la bànda a mut l’àqua, che la rèsta seràda dét dal giasér e la ghe rìa mia a 'ndà vià, la crès de lièl, 'nfìna a rià a 30 méter sùra ‘l lièl normàl del lach. Isé, sóta 'l pis de l’àqua, ol giàs a l’ se s-cèpa e l’àqua a la fì la ghe rìa a scapà fò da chèsta dìga de giàs: l’è ü spetàcol de èt.

Ebershausen l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de la Svevia. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Günzburg. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 9.09 km² e 'ndel Dicember 2013 el gh'ìa 'na popolasiù de 606 abitàncc.

Juliénas l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-meridiunàla. El fa part del cantù de Beaujeu, del circondàre (arrondissement) de Villefranche-sur-Saône e del dipartimènt del Rodano.

La sotaspéce Anguis fragilis fragilis se la tróa n' töta Europa, la sotaspéce Anguis fragilis colchicus la tróa endèl'Europa sudorientàla, endèl Càucazo e 'n Iràn.

Genilac l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèl quadrànt sud-orientàl de la Frància. El fa part del cantù de Rive-de-Gier, del circondàre (arrondissement) de Saint-Étienne e del dipartimènt de la Loira.

Quartee Forlanin la sarà 'na stazion de la linia 4 de la metropolitana de Milan. Han scominciaa a fàlla su el 19 luj 2012 e la gh'avaria de vess finida per el 2018 e la servirà la zona del quartee omonin.

Cerenzia l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Calabria, en Pruvìncia de Crotone. El g'ha presapóch 1.369 abitàncc, 'na superfìce de 24 km² e 'na densità de 57 ab./km². El cunfìna coi cümü de Caccuri, Castelsilano.

A 'n son pu degn d'esser ciamä voster fiöl. tolìm per vón di voster servitur". E tolends su al vens da sò päder. Mentr l'era 'ncora lontän, sò päder el l'ha vist, e al 's moss a compassion, e corendgh incontra el 's gh' butì con i brazz al col, e 'l la basì.
Incativii e maragiaa de inrtigh persunaj in del 1922 el Cantieni 'l volta i spal a l'Engadina e 'l va a Cuira a fà 'l master in di düü cor, vün ciamaa „Frohsinn“ e l'olter „Ligia Grischa“. Del 1922 al 1938 l'ha insignia Müsega e Caligrafia Scöra Cantunala Grisunesa a Cuira.

El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 10,52 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 229 méter a 'na altèsa màsima de 480 méter söl leèl del mar.

Fundra l'è ü cümü de la pruinsa de Bèrghem e l'è sö i rie del Brèmb 'n de la Al de Fundra öna lateràl de l'ólta Al Brembana de là de La Gógia.

Montsalier l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Banon, del circondàre (arrondissement) de Forcalquier e del dipartimènt de le Alpi de Alta Provènsa. El g'ha 'na popolasiù de 112 abitàncc, dato agiurnàt al ginee 2011. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 23,81 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 570 méter a 'na altèsa màsima de 963 méter s.l.m.

Terzo (en piemontés: Ters) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Alessandria. El g'ha presapóch 846 abitàncc, 'na superfìce de 8 km² e 'na densità de 106 ab./km². El cunfìna coi cümü de Acqui Terme, Bistagno, Melazzo, Montabone (AT).

Congiuntiv imperfett: che mi dormigöss, che ti 't dormigöss, che el al dormigöss, che nü dormigössäni, ch vü dormigössäf, che ei i dormigöss.

Vilasantar l'è on comun spagnoeu de la comunitaa autonoma de la Galizzia. El se troeuva in de la Provincia de la Coruña. El gh'ha 1 280 abitant (dato del ginee 2015) e ona superfis de 59,22 km² per ona densità de popolazion de 22 ab./km².

El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 8,22 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 252 méter a 'na altèsa màsima de 681 méter söl leèl del mar.

Santa Maria Capua Vetere l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Campania, en Pruvìncia de Caserta. El g'ha presapóch 30842 abitàncc, 'na superfìce de 15 km² e 'na densità de 2009 ab./km². El cunfìna coi cümü de Capua, Carinaro, Casaluce, Curti, Macerata Campania, Marcianise, San Prisco, San Tammaro, Teverola.

El gener UK Garage el fa riferiment a un bel poo de stil de müsega eletroniga nassüda in del Regn Ünì in de la metà dij agn '90 cume evulüssiun de la müsega house. La parola garage la gh'ha un sens diferent per i USA perchè là la fa riferiment a la müsega house de New York dij agn '80. Quest gener chì a l'è de spess mes'ciaa cunt el hip-hop e cunt el R&B.

Se cred che la sia stada la patria de la tribù germanega di Burgund che, partii per l'Europa, a la fin hinn rivaa fina in Gallia, indove hann fondaa la Borgogna.

Pouilly-le-Monial l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància centro-meridiunàla. El fa part del cantù de Anse, del circondàre (arrondissement) de Villefranche-sur-Saône e del dipartimènt del Rodano.
Donca a digh che ind i temp dal prim re 'd Cipar, dop al conquist fat dla Tera Santa da Gofred ad Buglion, è gnü che 'na gentildona 'd Guascogna in pelegrinagg l'è andada al Sepolcar; intant che la tornava dadlà cmè la fu arivada in Cipar, da sert oman birbant l'è stada vilanament minciunada. E par cost, sensa ansöna consolazion, l'ha pensâ d'andär a lamentäras dal re. Ma da sert ätar a gh'è stä det ch'a 's perdré la fadiga, parché l'era un pô mincion, che miga solament coli di ätar ingiüri a glia vindicass, ansi al sostneva con gran viltà coli ch'i 'gh fävan a lü; e intant che qual d'on a gh'äva quälch dispiaser, lü al sa sfogava cm'al färagh quälca balossada, opür cm'al svergognäral. La dona, sentend stel cosi, desprada 'd la vendeta, par consoläras dla sò noia la s'è missa in menta 'd minciunär col re; l'è andada pianzend dednäns a lü e l'ha det: "Cära 'l mè sior, mé an vegn miga dednäns a té par essar sudisfäta 'd l'ingiüria ch'i m'han fat, ma par färam pagär cola, at pregh ch'at m'insegn cm'at fê a sofrir coli che mé a sô ch'i 't fan, parchè, imparänd da té, mé a possa con paziensa soportär la mea; che Dio al sa che, se mé a podess, vlontera a t'admandariss, parché at ja sê soportär acsì ben".

Casalattico l'è 'n cümü italià, de la regiù del Làsio, en Pruvìncia de Frosinone. El g'ha presapóch 675 abitàncc, 'na superfìce de 28 km² e 'na densità de 24 ab./km². El cunfìna coi cümü de Arpino, Atina, Casalvieri, Colle San Magno, Santopadre, Terelle.

El cumün de Gletterens al se tröva a una altitüden de 486 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Boudry (NE), Chevroux (VD), Cortaillod (NE), Delley-Portalban, Grandcour (VD), Vallon.

El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 13,32 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 199 méter a 'na altèsa màsima de 237 méter söl leèl del mar.

Ma quand ca 'l visiva in purcel grass che 'l magnava li ghjandi, al disiva tra di öl: "Pór mè! Sa fössa stà a casa, staria pü ben! Partì ca l'era bel, da mè pari! Adess invézi stu mal!"

Féchy a l'è un cumün svizzer del distret de Morges, in del Canton Vaud. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 2.71 km² e in del Dicember 2012 al gh'eva una popolazion de 830 abitant.

L'è vuna di effusion pussee spantegaa insemma al basin, ma a differenza del basin l'è 'n simbol de affett generich, che 'l pò vess daa in quasi tucc i coltur indifferentement senza problema de età, parentela, amicizia e anca in publegh senza vess stigmatizaa de la società.

Pòst de vilegiadüra d'istàt, Anf l'è citàt söi docümencc zà 'ndèl IX sècol e l'è crisìt sura de töt entùren a la Ròca, che l'è 'na postasiù militàr de piö o méno 50 ha (150 piò) postàda söi pridù a pich söl lach, che segónt chèl che i pènsa 'n quach ricercadùr la izistìa zà amò prìma del 1400 come fortèsa longobàrda. L'è stàda rifàda dei Venesià 'ndel 1450-90 per presidià 'l cunfì col principàt de Trènt, e piö tàrde de Napuliù Bunapàrt 'ndèi prim agn del 1800.

A l'era vun di giov pussee doperaa al temp di Roman per passà de l'Italia a la Rezia, ma in del Medioev l'ha perduu la soa importanza in favor del San Gotard. Se cred che San Colomban el sia passaa de chì per rivà in Lombardia.
Al se tröva in de la Lumelina Bassa, in sül bord de la terassa che la dumina la val aluviunal del Pò, in sü la sponda masina del fiüm, di band de la confluenza cont el turent Agogna. Al cunfìna coi comün de Bastìa, Curäna, Düran, Frèra, La Msäna, Piev d'Albignö, Scaldasù e Silvän.

Ol re, che finn allora l'era sempar stacc pigar e facc adasi, o s'è comè sveggiaa da on sògn; e, cominciand da l'ingiuria ch'i gh'evan facc a 'sta dònna, o gh'l'ha faccia pagà cara; e poeu l'è diventaa rigorosissim par castigà tucc quij che dòpp d'allora i favan quaicòss ch'o offendess la soa coròna. ibidem, pagg. 319

Con dialett cusian intendom quei variant de la lengua lombarda che vegnen parlaa in de la zona del Lagh d'Orta, in tra l'olta provincia de Noara e quella de Verbania.

El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 8,09 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 368 méter a 'na altèsa màsima de 736 méter söl leèl del mar.

Weisenbach l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Karlsruhe. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Rastatt. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 9.07 km² e 'ndel Dicember 2012 el gh'ìa 'na popolasiù de 2 487 abitàncc.

Saint-Pons l'è 'n cümü fransés de la regiù Provence-Alpes-Côte d'Azur, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Barcelonnette, del circondàre (arrondissement) de Barcelonnette e del dipartimènt de le Alpi de Alta Provènsa . El g'ha 'na popolasiù de 753 abitàncc, dato agiurnàt al ginee 2011. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 32,06 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 1.097 méter a 'na altèsa màsima de 2.879 méter s.l.m.

'L Moru l'ha guvernaa 'l Dücaa fin al 1500, l'ann che l'è staa scunfit e metüü in person dai franzes. Dop che i franzes i henn staa caciaa via da l'esercit di mercenari svizzer de l'imper (1512), 'l Dücat de Milan l'è turnaa per un quaj ann int i man di fiö de Ludovico 'l Moru, Massimilian Sforza (1493-1530) e Francesch II Sforza (1495-1535), marii de Cristina de Danimarca e nevud de l'imperadur Carl V. Quij chì, restaa ciapaa denter int i guer intra Franza e Imper, i hann regnaa a s'giangón e suta la prutezion di Asbürgich, ai quaj l'è pöö passa 'l Dücaa, per via del fat che gh'era pü mia d'ered dop la mort de Francesch II.

Gioia Tauro l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Calabria, en Pruvìncia de Reggio Calabria. El g'ha presapóch 18.483 abitàncc, 'na superfìce de 38 km² e 'na densità de 486 ab./km². El cunfìna coi cümü de Palmi, Rizziconi, Rosarno, San Ferdinando, Seminara.

El stat a l'è un entità pulitega e geopulitega; la naziun a l'è un entità cultürala e/o etniga. El termin "Stat Naziun" l'impliga una cuincidenza intra i dü nom e'l fa de distinziun per alter furm de stat.

El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 4,65 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 405 méter a 'na altèsa màsima de 650 méter söl leèl del mar.

La confinava a nord-ovest cont i Corp Sant de Milan, a nord-est coi piev de Segraa e de Mezaa, a sud-est con la Piev de San Giulian e a sud-ovest con quella de Locaa. On temp però probabilment la se slargava anca pussee a nord, e la rivava fina a Lambraa.
El cumün de Rothenburg al se tröva a una altitüden de 489 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Emmen, Eschenbach, Neuenkirch, Rain. La popolaziun l'è in magioranza de lengua todesca e de religiun catolega.

Zévaco l'è 'n cümü de la Còrsica, endèl teretóre nasiunàl de la Frància. El fa part del cantù de Zicavo, del circondàre (arrondissement) de Ajaccio e del dipartimènt de la Còrsica del Sud. El g'ha 'na popolasiù de 62 abitàncc, dato agiurnàt al ginee 2011. El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 10,04 e 'l và de 'na altèsa mìnima de 299 méter a 'na altèsa màsima de 1289 méter s.l.m.

In de l'area lombarda el gh'aveva on'importanza bella granda el Carneval ambrosian: per di vegg usanz, quell carneval chì el durava on quai dì in pu (fina a la prima domenega de Quaresma), e per 'sta reson l'eva ciamaa anca Carnevalon. Tanti gent che viveven arent ai confin del Milanes, in quei dì là se spostaven dent a l'Arcidiocesi ambrosiana per segutà a fà festa per on quai alter dì. Quell lavorà chì l'era criticaa di autorità, e soratutt de la Gesa, perchè l'era segn che i fedel ciappaven minga sul seri l'importanza de la Quaresma. Ma anca dent a la diocesi de Milan gh'era chi che 'l criticava la longhezza del Carneval ambrosian: per esempi, el San Carlo l'ha faa de tutt per scancellà quella usanza chì, ma l'è staa minga bon.

Redundèsch (nòm uficiàl en Italià: Redondesco) l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Lombardìa, en Pruvìncia de Màntoa. El g'ha presapóch 1.387 abitàncc e 'l g'ha 'na superfìce de 19 km², per 'na densità de 73 ab./km². El cunfìna coi cümü de Aquanégra, Gasòlt, Marcarìa, Mariàna, Piübega.

Vedücc cun Culzàn (Veduggio con Colzano in Italian e Abetuculum in Latin) al è un cumün da 4 396 abitaant (dàto del Dic 2015 ) ch'al sa tröva in da la Pruvincia da Munza e Brianza. Un teemp l'éra separaa (cumè sa pööt vedè anca dal nomm) in düü cumün differeent, var a dì Vedücc e Culzàn. Al cunfina cunt i pruincc da Comm e da Lecch.

La Stazion de Cassagh-Nibionn-Bulciagh l'è 'na stazion ferroviaria del servizzi feroviari suburban de Milan, situada in la città de Cassagh. L'è in la ligna Monscia-Molten-Lecch e l'è collegada ai stazion de Costa Masnaga e Renaa-Veducc.

S'hinn cognossuu in sul web e han scominciaa a fà di cover in sul YouTube e s'hinn tegnuu in contatt cont el web, vist che 'l Benjamin l'era dré a studià in Australia. Han provaa ad entrà al Festival de Sanrem Giovin del 2015, ma hinn staa mia scernuu. A quell del 2016 han sonaa in terza serada, dopo del sò success grazia ai social network.

El Voivodaa de la Cuiavia-Pomerania l'è on voivodaa de la Polonia. La soa capital l'è Bydgoszcz, ma a Toruń gh'è 'l parlament local e 'l gh'ha ona superfis de 17,971 km2.

Dialett de Borgotaro: Un omu u gh'ava dü fiö. E u pü zóven u diss a só pàr: “O pà, dèm la part che 'm pertoca!”. E só pàr u fé le part. E da lì a pochi dì 'l pü zóven u piè sü la part sogga, u andè lontàn e là u la cunsümè tüta malamént.

Paderna (en piemontés: Paderna) l'è 'n cümü italià, de la regiù del Piemónt, en Pruvìncia de Alessandria. El g'ha 223 abitàncc (dàto del Dicember 2013), 'na superfìce de 4,2 km² e 'na densità de 53 ab./km².
L'è distanta 713 meter da la stazion de Centrale FS e 613 da Turati. Da Repubblica gh'è on binari de raccord con la ligna verda, longh 1130 meter che 'l riva a Caiazz .

17 12 - Pretòria (Süüt-àfrica): ul guveern dal Congo e i upusituur ch'i al cumbateva i firma un acordi da paas ch'al ponn fin a quàtar agn da guèra civila, cun aprööf da 2 miliun da personn moort.

L'è tutta traversada de la Dora Baltea, on afluent del Pò. Dent a la Val d'Aosta nassen tanti sotta-vai, tra i quai a gh'è la Val del Lys, la Val del Gran San Bernard e la Valdigne.

Pézilla-la-Rivière l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Millas, del circondàre (arrondissement) de Perpignan e del dipartimènt dei Pirenèi Orientài.

Paradis (Paradiso) a l'è un cumün svizzer del distret de Lügan, in del Canton Tesin. Al gh’ha pressapoch 4203 abitant e una süperfiss de 0.88 km², e al se tröva a una altitüden de 274 meter sura al livel del mar.

L'eroìna l'è öna dróga opiàcea e l'è ü derivàt de la morfina che la vé ricàada dal papàer de òpio o Papaver somniferum. Ol prensépe atìf de chèsta dróga l'è la diacetilmorfina (3,6 - diacetil).

In del 1832 l’è partìt per ü viàgio ‘n Eüròpa, riàt a Roma l’à cognusìt in del Colégio ‘nglès ol Nicholas Wiseman che l’ sarès dientàt ‘l Arcièscof de Westminster, pò riàt in Sicilia l’ s’è malàt e l’éra metìt pròpe mal tat che l’ se l’ispetàa gna lü de riàga a guarì e quando l’è turnàt a stà bé l’à ciapàt ol vése de pregà ‘n chèst manéra: Insègnem la stràda, Lüce gentile, in del fósch insègnem té la stràda.

El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 1,89 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 449 méter a 'na altèsa màsima de 516 méter söl leèl del mar.

Saint-Just-et-Vacquières l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Vézénobres, del circondàre (arrondissement) de Alès e del dipartimènt del Gard.

La cità l'hann fundada i ruman in del I secul, e la culonia la se ciamava Sopianae. Dopu trì secul l'era stada anca la capital aministrativa de la Pannonia.

El paes el se troeuva a nord-est del centro comunal, e 'l confina cont i frazion de Casgnoeura, Cureggia, Davesch, Gandria, Pregassona e Viganell. El confina anca con l'Italia (comun de Valsolda, in Provincia de Comm). El paes de Brè 'l se troeuva in sul mont con l'istess nomm, menter che Aldesagh a l'è in pian.

Frignano l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Campania, en Pruvìncia de Caserta. El g'ha presapóch 8.507 abitàncc, 'na superfìce de 9 km² e 'na densità de 945 ab./km². El cunfìna coi cümü de Aversa, Casaluce, San Marcellino, San Tammaro, Villa di Briano.

L’à tacàt a fà l’atùr in di agn 70 del sécol XX e l’è ‘ndacc inàcc per agn a fà la guest star, manéra ‘ngléza per di che l’ fa dóma öna puntàda ‘n d’öna série tv.

San Giovanni Gemini l'è 'n cümü de la Pruvincia de Agrigento, en Sicilia. El se tróa a 60 km a sudest de Palermo e a 35 km a nord de Agrigento. Ai 31 de Dezèmber del 2004, el gh'ìa 'na popolasiù de 8.102 abitàncc e 'na superfìce de 26,3 km².
Han scominciaa a sonà in di bar in del 2010, e hinn 'nguu de bon famos in del 2011 con la canzon "Jenifer", che la parlava de 'n amor proibii in tra 'n s'cètt catalan patriottista fiss, descrivuu in la canzon con tucc i stereotip del catalan medi, e 'na "xoni", termen gergal per parlà di tosann catalan de coltura spagnoeula, de Castefa, città catalana piena de immigraa de lengua castejana.

Rieden a l'è un cumün svizzer del distret eletural (Wahlkreis) de See-Gaster, in del Canton San Gal. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 11.42 km² e in del Dicember 2011 al gh'eva una popolazion de 685 abitant.

Ma 'l padrun l'ha ciamà ses famöj e 'l g'ha dit: "Purtè chì al pü bel vistì ca mè g'hò, e mitìgal adòss; pò mitì n'anel al dé, e li scarpi intai pé; vujaftri lagiü tulì l'aqua, empizzé al fögh e mazzé 'l vidèl pü bel, parchè ùj ca tücc i faga festa!

El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 24,59 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 115 méter a 'na altèsa màsima de 381 méter söl leèl del mar.

La capital a l'è Atlanta (423.019 abitant), che l'è anca la cità püssee pupulada del stat. Alter cità impurtant a hinn Augusta, Columbus e Savannah.

In politega interna l'ha mantegnuu per agn on bon equilibri in tra i reformista ('me el El'cin e 'l Ševardnadze) e i conservador ('me l'Aliev e 'l Ligacev), che però in del 1988-89 el scomincia a vacillà, inveci l'ha avuu on rapport strani cont i indipendentista, per esempi in Lituania prima i ha sostignuu, per poeu ordinà ai soldaa de occupà el Parlament e la Television.

A digh doca che 'nt i timp dol prumm re 'd Cipri, dòpp ol conquist facc dla Terra Santa da Gottifrè di Buglione, l'è 'gnuu che 'na graziosa fòmna 'd Guascògna l'è andaa al Sapolcro, e 'd là tornand, arivaa in Cipri, l'è staccia da cert'òmi pessimm trattaa villanamòint. Dla qual còssa tutta dolorent, sanza consolazion, l'ha pansò d'andà dal re a fàss valè al sô rason; ma l'ha sapiuu da quaidun che 'l sross stacc inutil, parchè lui l'era 'd 'na vita inscì indifferòint e pòcch 'd bon, che invece da rimediàggh com giustizzia ai offes facc ai oeutt, ol sostnieva, da tapin, 'nca quei facc a lui; sì fattamòint che chi ol gh'eva quaich disgust, ol la sfogava col fàggh qualch affront o ingiuria. La qual còssa udend la fòmna, disperand da podè fà vandòtta, par avè quacca consolazion dol sò rincrescimòint, l'ha pansò d'andà dal re a rinfiacciàggh la sô miseria; e piangend, andaccia da lui, l'ha dicc: "Scior, mì 'n vegni mia a la tô prasòinza parchè specciass da tì vandòtta dl'ingiuria che m'hann facc ma, in soddisfazion 'd quòla a 't pregh da mostràmm com ti soppòrt quei che mi a soo che 't fann, parchè imparand da tì, mì a pòssa sopportà la mia com paziòinza; e costa, o l'ol sa ol Signor, s'al podòss fà, vantira 't la donaross, da già che ti sei inscì bon da sopportài".

Lafage l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Belpech, del circondàre (arrondissement) de Carcassonne e del dipartimènt de l'Aude.
Soazza a l'è un cumün svizzer del distret de Moesa. in del Canton Grison. Al gh’ha pressapoch 353 abitant e una süperfiss de 46.37 km², e al se tröva a una altitüden de 620 meter sura al livel del mar.

I Ferrovij del Stat Italian han classifegaa ALe 506 (M) e ALe 426 (MH) e i remorciaa Le 736, inveci Ferrovij Nord Milan EB 760 (M) ed EA 761 (MH), e i remorciaa EB 990.

El dipartimènt de Tarn (nömer identificatìf: FR-81) l'è furmàt de 2 circondàre (en fransés: arrondissements), 46 cantù e 323 cümü. I circondàre i è: Albi, Castres. La prefetüra l'è: Albi.

El cumün de Rebstein al se tröva a una altitüden de 411 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de Balgach, Marbach, Oberriet, Reute (AR). La popolaziun l'è in magioranza de lengua todesca.

Kerns l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1036 col nom de Chernz ma la vegn d'un document che l'è una copia del secul XIV del document uriginal. Dopo 'l 1101 l'eva de solit menziunaa col nom de Chernes.

Rometta l'è ün cumün da la Pruvincia da Messina ent la regiun Italiana da la Sicilia, localisaa a c.ca 180 km a est da Palermo e 12 km a ovest da Messina. Al 31 da Dezember dal 2004, al gh'eiva üna popülazion da 6.458 e üna area da 32,5 km².

1380 - Batàia de Kulikovo - Le fórse rüse, comandàde del Gran Prìncipe de Mosca Dimitrii Ivanovich le bat 'na armàda mìsta de Móngoi e Tártari, el fermarà isé la sò avansàda

L'ha supportaa per agn Putin, per poeu slontanàss quand l'ha parpognouu ona manera de elezion di governador di Region minga dirett, che lu el troeuva indemocrategh.

El dipartimènt de Doubs (nömer identificatìf: FR-25) l'è furmàt de 3 circondàre (en fransés: arrondissements), 35 cantù e 594 cümü. I circondàre i è: Besançon, Montbéliard, Pontarlier. La prefetüra l'è: Besançon.

El Cant di Todisch (in todesch Das Lied der Deutschen) l'è l'inn nazzional de la Germania. El test l'è del poetta August Heinrich Hoffmann von Fallersleben componuu in del 1841 cont la musega del Kaiserhymne del Joseph Haydn. Al di d'incoeu, duranta ceremonij oficiaj, a l'è cantada domà la terza strofa, perchè la primma e la segonda hinn retegnuu, a tort, imperialista e ligaa al period nazista.

Indel Regn d'Italia Napoleoneg Com l'è una Bona Citaa de segonda class, a l'antiga crox l'è jontad ol canton franc destro de verd a la letera N d'arjent, con sora una stella de l'istess.

Notre-Dame-du-Cruet l'è 'n cümü fransés de la regiù Rhône-Alpes, endèla Frància sud-orientàla. El fa part del cantù de La Chambre, del circondàre (arrondissement) de Saint-Jean-de-Maurienne e del dipartimènt de la Savoia.

Ma 'l padron l'ha ciamà ses famej e 'l g'ha dit: "Porté chì la pu bela vestiméta che g'hò, e metégala endòss; pò metéghe l'anèl endàl dén e le scapre endéi pén; vuàltre lazù ciapé l'aqua, empissé 'l fögh e cupé 'l pu bel vedèl parché vöj che tucc i faghe festa.

El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 14,15 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 364 méter a 'na altèsa màsima de 507 méter söl leèl del mar.
Apress a Galeazz Maria gh'è staa 'l so fiö Gian Galeazz (1469-1494), che l'ha spusaa Isabella d'Araguna. Per via de la so incapacità se pö dì che l'ha mai guernaa diretament, e giamò da sübet 'l resaduu del dücat l'è staa Lüduvich Sforza det 'l Moru, che l'ha pöö ciapaa 'l titul de düca dumà a la mort del nevud. Ludovico 'l Moru l'ha spusaa Beatris d'Este. Cume pröva del prestisg che 'l gh'aveva a quij temp là la casada milanesa gh'è 'l matrimoni intra Bianca Maria Sforza, surela de Gian Galeazz, e l’imperadur Massimilian I d’Asburgh.

El paes el se troeuva a sud-est del center comunal, in de la Val San Martin. El gh'ha dent tre località pussee piscininn: Lavell, Monastee e Serta.

El partii politegh a l'è on'associazion di personn unii de 'na vision arenta in sui temi fondamentai de la gestion de la ròba publega cont l'obietiv de influenzàlla e, tipicament, de ciappà di scagn in di assemblee per podè parpoeu i sò programma.

2004 - Utah (Stati Ünìcc): per vìa d'en erùr del dispositìf de frenàda, se dèsfa fò la càpsula de la misiú Genesis, destinàda a catà so le partezèle che vé del Sul e transportále sola Tèra per studiàle.

Escueillens-et-Saint-Just-de-Bélengard l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Alaigne, del circondàre (arrondissement) de Limoux e del dipartimènt de l'Aude.

Padernu (en dialèt cremunés: Padérn; nòm uficiàl en Italià: Paderno Ponchielli) l'è 'n cümü italià, de la regiù de la Lombardìa, en Pruvìncia de Cremùna. El g'ha presapóch 1.517 abitàncc e 'l g'ha 'na superfìce de 23 km², per 'na densità de 66 ab./km². El cunfìna coi cümü de Nich, Casalbütan, Casalmuran, Castegnin, Sest.

Ol Perito Moreno l’è ü giasér de l’Argentina che 'l se tróa ‘n del parch nasiunàl de Los Glaciares in de la pruìnsa de Santa Cruz in de la Patagonia argentìna.

El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 48,25 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 1028 méter a 'na altèsa màsima de 1654 méter söl leèl del mar.

Adelberg l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocarda. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Göppingen. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 9.49 km² e 'ndel Dicember 2012 el gh'ìa 'na popolasiù de 1 962 abitàncc.

I dialett che ciappom in considerazzion hinn quei parlaa intorna al Lagh d'Orta (Orta, Omegna, Miasin, Pettenasch, Gnun, Pella, San Maurizzi, Gozan, Bolee, Pogn, Bolzan, Amen, Armagn, Cesara e Arola), cont on oeugg de resguard anca ai paes de la Valstrona (Germagn, Loreja, Mascioeula e i paes de Luzzogn e Forn) e i comun de Casal de la Cort Cerra e Gravellona. In tucc 'sti paes se parla pu o manch l'istess dialett, che a sud, invers a Gargall e Soris, el se vesina a l'olt noares, e a nord de Gravellona el deventa ormai verbanes. I dialett de Quarna de Sora e de Quarna de Sotta, inscambi, g'hann di caratteristegh tropp particolar per vess trattaa insemma ai olter variant lombard.
Erligheim l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) del Baden-Württemberg, distrèt (Regierungsbezirk) de Stocarda. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Ludwigsburg. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 6.19 km² e 'ndel Dicember 2012 el gh'ìa 'na popolasiù de 2 710 abitàncc.

Abitada fin de la Preistoria, l'è stada la terra di Salass, ona popolazion celtega. Poeu l'è stada conquistada di Roman, che hann fondaa la città de Augusta Prætoria Salassorum (incoeu Aosta), in onor de l'imperador August. In de la città de incoeu resisten anmò i vegg mur roman, l'arch trionfal, el tester e vari port.

I musch hinn inset de l'urdin di Dipteri (dal grech di = du pteron = al), che i gh'han un pari d'al ünich ins'el meso-torace. El tipo de musca püssee cumün l'è la Musca domestica.

El Maggi l'ha criticàà in di sò over la decadenza de la nobiltà milanesa sota de la dominazion spagnòla. Da giovin l'aveva viaggiaa tant, e poeu del 1656 l'é tornaa a Milan e del 1661 a l'aveva ottenuu la nòmina a secretari del Senad Milanes, che l'ha mantegnuu fina a la mòrt, del 1699. A l'era stàa musicista in del Domm de Milan, e l'aveva toeut la laurea in legg a l'Università de Bològna.

05 06 - Los Angeles, (Califòrnia, SÜA): Douglas Colvin, cugnussüü cuma Dee Dee Ramone, müsich da rock Noort-american, bassista da The Ramones (n. 1952).

Dialett de Ormea: Ün omu l'avea doi fioi. O ciü sgiuvu l'ha diciu al poà: “Poà, dàime lo ch'a 'm pò tucoà dle mie sustanse!”. E 'l poà o j'ha daciu la sò parte. Da lì a pochi dì 'stu fió a l'ha radünà 'nseme tütu 'l sò, poi 's n'è partii e 's n'è andà 'nt ün paìse lunzi; e lì l'ha dissipà tütte le sò sustanse, dasèndse al bun tempu.

Endèl "Estimo Visconteo" del 1385 l'ìa luminàda come giü dei cümü de la quàdra de Palasöl. L'è stat en cümü de per sò cönt enfìna al 1928 quan che, 'ndèl quàder de 'na reorganizasiù generàla de le autonomìe locài, gh'è stat creàt el cümü de Córt Frànca co l'üniù 'nsèma ai ex-cümü de Burgunàt, Colombér e Nigulìne.

El sò teretóre el g'ha 'na superfìce de 3,81 km² e 'l và de 'na altèsa mìnima de 235 méter a 'na altèsa màsima de 335 méter söl leèl del mar.

Gebenbach l'è 'n cümü todèsch del stat federàl (Bundesland) de la Baviera, distrèt (Regierungsbezirk) de l'Alt Palatinato. El fà part del circondare rüràl (Landkreis) de Amberg-Sulzbach. La süperfìce del teretóre aministràt del cümü l'è de 18.17 km² e 'ndel Dicember 2013 el gh'ìa 'na popolasiù de 923 abitàncc.

La sò urìgin, forse, la rìva a l'antica Ruma. Dòpu, i sò pruprietari i'enn stai i vari vesc de Lod, per pö pasà in del Medio Evo ai sciùr de Saliràn: i Simonetta, i Talenti (1480) e i Vaini (1703).

Montdardier l'è 'n cümü fransés de la regiù Languedoc-Roussillon, endèla Frància meridiunàla. El fa part del cantù de Le Vigan, del circondàre (arrondissement) de Le Vigan e del dipartimènt del Gard.