Alegzandra/wili-2018-roplus huggingface dataset:
Tha am baile Rhosili ann an Abertawe, a' Chuimrigh. Tha e 48.1 mi (77.4 cilemeatair) bho Caerdydd, agus 178.7 mi (287.5 cilemeatair) bho Lunnainn. A rèir a' chunntais-shluaigh ann an 2011 bha 269 daoine a' fuireach ann, agus bha Cuimris aig 23 (8.6%); rugadh 63% den t-sluagh anns a' Chuimrigh fhèin.

Tha am prìomh-rathad A82 a' dol tron Mhòintich Raineach eadar a' Chrìon Làraich agus an Gearasdan. Chithear Lochan na Stainge gu taobh an iar an rathaid, agus tha Loch Buidhe san àird an iar dheth. Chun an ear tha Loch Bà ri fhaicinn agus nas faide air falbh tha Loch Laidon ann.

Tha cuid clachan air an làrach aig nach eil coltas àbhaisteach. Taobh a-steach an t-seòmair tha carragh mu 2 m (6.6 tr) de dh'àird ann a tha gu math cruinn. Tha clachan mar seo aig a bheil cruth cruinn gu math annasach, chan faicear tric iad. Tha Rupert Soskin is Michael Bott dhen bheachd, is dòcha gur e stoc-craoibhe a th' ann. Taobh a-muigh cùl balla an t-seòmair, tha mac-samhail dhen Pattern Stone ann. Chaidh an tursa thùsail a lorg fon torr tìodhlacaidh. Chaidh mac-samhail a thogail a-rithist san àite far an robh tursa tùsail is dòcha na sheasamh aig an àm nuair a bha an làrach na heinse.

Hildebrand, D.P., Ferrer, J.C., Tang, H.-L., Luo, Y., Hunter, C.L., Brayer, G.D., Smith, M. and Mauk, A.G. (1996). Efficient coupled oxidation of heme by an active site variant of horse heart myoglobin. J. Am. Chem. Soc. 118: (51) 12909-12915.

'S e Ceimigear à Iosrael a th’ ann an Ada E. Yonath (Eabhra: עדה יונת‎, IPA: ˈada joˈnat, Ierusalem 22 an t-Ògmhios 1939). Bhuannaich i an Duais Nobel ann an Ceimigeachd ann an 2009, còmhla ri Venkatraman Ramakrishnan agus Thomas A. Steitz. Is i an ceathramh boireannach a choisinn an duais seo.

'S iad na prìomh-bhailtean aig na sgìrean eile Blois, Dreux (Eure-et-Loir), (Loir-et-Cher), Bourges (Cher), Chartres (Eure-et-Loir), Châteauroux (Indre) et Tours (Indre-et-Loire).

‘S e stàit (Gearmailtis: Land) anns A' Ghearmailt a th' ann Nordrhein-Westfalen (IPA: ˈnɔɐ̯tʁaɪn vɛstˈfaːlən). Tha an stàit seo suidhichte air an àirde an iar na dùthcha air na crìochan leis Na Tìrean Ìsle agus A' Bheilg. Tha trì stàitean eile air iomall Nordrhein-Westfalen: Hessen, ann an ceann a deas, Rheinland-Pfalz air an àirde an iar agus Sagsainn Iosail ann an ceann a tuath. ‘S e Düsseldorf a th’ann prìomh-bhaile na stàite, is ‘s e Köln a th’ann am baile as motha. Tha an stàit seo a’ sìneadh air 34,084.13km2 eadar an Abhainn Rhein san iar agus an Ruhr san ear. Le 17,845,154 de dhaoine nan tàmh an seo, ‘s e a’ chiad stàit na Gearmailte, a thaobh àireamh-sluaigh, a th’ann Nordrhein-Westfalen.

MacLeòid, Iain N. 1922. (3mh deas.) Reiteach Moraig (Glaschu: Alasdair MacLabhruinn is a Mhic)* MacLeòid, Iain N. 1932. Fionnghal a’ Phrionnsa (Inbhir-Pheofharain: Seoras Griasaiche; Glaschu: Alasdair MacLabhruinn is a Mhic)

Tha am baile Llanfarian ann an Ceredigion, a' Chuimrigh. Tha e 73.0 mi (117.4 cilemeatair) bho Caerdydd, agus 178.5 mi (287.2 cilemeatair) bho Lunnainn. A rèir a' chunntais-shluaigh ann an 2011 bha 1468 daoine a' fuireach ann, agus bha Cuimris aig 792 (54.0%); rugadh 69% den t-sluagh anns a' Chuimrigh fhèin.
Tha Caisteal Urchadain (no Caisteal na Sròine. Beurla: Urquhart Castle) air ruadh air bruach Loch Nis, faisg air a’ bhaile Druim na Drochaid.

'S e Ceimigear às an Ostair agus na Stàitean Aonaichte a th' ann am Martin Karplus (Eabhra: מרטין קרפלוס, Vienna, 5 am Màrt 1930). Bhuannaich e an Duais Nobel ann an Ceimigeachd ann an 2013 còmhla ri Michael Levitt agus Arieh Warshel. B'fheudar dhan theaghlach aige an dùthaich fhàgail ann an 1938, nuair a ràinig na Nàsaich. S' e Iùdhaich innleachdail a bh' ann na Karplus. Stiùirich Linus Carl Pauling tron dotaireachd e ann an 1953. A bharrachd air sin, tha e ainmeil cuideachd airson a' cho-aontar Karplus: J(\phi) = A \cos^2 \phi + B \cos\,\phi + C

Air an làir naoidheamh, bha a-mhàin dà dorsan a treòrachadh a-mach. Bha aon buidheann nan staidhrean a' lìonadh le smùid agus teine a-cheana nuair chunnaic na h-obraichean gun robh an togalach a' losgadh. Bha glaste an doras eile air a bhith, a-rèir coltais a stadadh obraichean à glacadh no gabhail beàrnan agus a chumail eagraichean-aontachaidh a-mach.

Dh'fhoillsich e leabhar eachdraidh air bàtaichean Mhic a' Bhriuthainn a' dèanamh cunntas air na bàtaichean ùr-nodha a thogadh do Mhac a' Bhriuthainn eadar 1928 agus 1960.

Tha gnìomhair “Eiseimleach” (Beurla ‘’dependent’’) den riochd a leanas naisgearan, mion-fhacail, 7c mar “cha”, “nach”, agus “gu”, m.e. “cha ‘’’dèan’’’ mi sin”.

'S e dùthaich ann an Àisia a tha ann an Cubhait neo Cuait neo Cuibhèit neo Kubhait neo Kuwait (Arabais: دولة الكويت). Thàinig an t-ainm bho fhacail goirid Arabais, tha e a’ ciallachadh: "Dùn a chaidh a thogail faisg air uisge."

Sgrìobh e colbh anns a' Ghaseit Steòrnabhaigh leis an tiotal 'Litir a Beàrnaraigh' bho 1917 to 1954 fon ainm 'Alasdair Mòr'. Chaidh cruinneachadh de na colbhan sin fhoillseachadh mar Litrichean Alasdair Mhóir ann an 1932.

B' e eaconamaiche às na Stàitean Aonaichte a bha ann am Milton Friedman (31 an t-Iuchar 1912 Eabhraig Nuadh – 16 an t-Samhain 2006, San Francisco, California.

'S e tè dhe na 12 roinnean nan Tìrean Ìsle a th'ann am Utrecht (IPA:ˈytrɛxt, Laideann: Traiectum ad Rhenum). ' S e Utrecht fhèin a th'ann prìomh-bhaile na roinne agus am baile as motha. Tha crìochan aig Utrecht le 4 roinnean eile: Zuid-Holland air an àirde an iar, Noord-Holland is Flevoland ann an ceann a tuath, agus Gelderland air an àirde an ear.

'S e iar-leasach a tha gu math cumanta anns na h-Eileanan a' Chaolais agus ann an ainmean Normanach a tha ann an -hou. 'S e seo an dòigh-innse anns a' chànan Normanach mun fhacal Seann-Lochlannais: holmr, a tha a' ciallachadh “eilean beag”. Tha e ri fhaicinn anns an dòigh-sgrìobhaidh Beurla ann an àitichean diofraichte mar "holm". Tha e ann fhathast anns na cànain Lochlainnach an-diugh, m.e.: Stockholm.
Nochd feachd Bhreatannach eile à New York 's an caoch orra feuch Washington a ghlacadh 's a chur às dha. Latha na bliadhn’ ùire, thòisich na Breatannaich chruinneachadh mu choinneamh feachd Washington ann an Trenton an dùil batail gu bhith ann an ath-latha. Ach an larna-mhàireach, cha robh na-h-Ameireaganaich ann tuilleadh. Dh’fhalbh iad air an oidhche agus anns a’ mhadainn bha iad mar-tha air an t-slighe gu tuath a dh'ionnsaidh Princeton.

Tha e ainmeil airson a' cho-chuir de urea aige, de chalcium carbaid agus a' cinneasachaidh de bheirilium, dh'itrium agus de shileacon criostalach.

Far a bheil caochladair air iomadachadh le cunbhal ann am foincsean mar os cionn, tha buaidh aig gach caochladair air luach an fhoincsein an urra ris a' chunbhal a dh'iomadaicheas e. Mar sin, canar co-èifeachdach ris na cunbhalan a agus b anns a' cho-aontar os cionn. Chan e co-èifeachdach a th' anns an c, ge-tà, oir chan iomadaich i caochladair.

Is iad na Gàidheil (sluagh Ceilteach) a bhios a' bruidhinn Gàidhlig no cànanan Gàidhealach eile. Tha ceithir dùthchannan san latha an-diugh aig a bheil eachdraidh a tha co-cheangailte gu mòr leis na Gàidheil. Is iad: Alba, Éirinn (an dà thaobh) agus Eilean Mhanainn. Tha Alba is Èirinn a Tuath (6/32 siorrachdan Éireannach) fo'n Rìoghachd Aonaichte (le sgaoileadh-cumhachd, o chionn na 1990s); Eilean Mhanainn fo smachd Bhreatainn (ach le pàrlamaid aca fhèin, agus air taobh a muigh an Rìoghachd Aonaichte), agus Poblachd na h-Éireann (26/32 siorrachdan Éireannach) na stàit neo-eisimeileach.

B' e ceimigear Ostaireach de shìol a bha ann an Fritz (Friderik) Pregl (Ljubljana 3 an t-Sultain 1869 - Graz 13 an Dùbhlachd 1930). Fhuair e an Duais Nobel ann an Ceimigeachd anns a' bhliadhna 1923 airson na h-obrach aige mu meanbh-anailis na stuthan fàs-bheartach.

Chaidh an Druim Beag a stèidheachadh aig Àm nam Fuadaichean. Thogadh a' chiad rathad don bhaile aig deireadh na 1800an a bha ga cheangal le Loch an Inbhir. Chan eil port-mara aig an Druim Bheag fhèin, ach tha fear ann mu leth-mhìle air falbh ann an Cùl-Cinn an Droma Bhig. 'S e aon de na bailtean dhen Oighreachd Asaint a Tuath a th' anns an Druim Beag.

'S e prìomh-bhaile Niocaragua a tha ann am Managua. Tha e suidhichte air taobh an iar-dheas Loch Managua. Chaidh am baile a stèidheachadh mar baile-iasgaich anns a’ bhliadhna 1819 leis an ainm: Leal Villa de Santiago de Managua.

'S e baile beag anns a' Ghaidhealtachd a th' ann am Baile Ùr an t-Slèibh . Ann an 2001, 's e 1,000 an àireamh-shluaigh a tha aige. Tha Baile Ùr an t-Slèibh suidhichte ann am Pàirc Nàiseanta a' Mhonaidh Ruaidh agus faisg air Uisge Spè. Tha am baile na dhachaigh de Sgioba Camanachd Bhaile Ùr an t-Slèibh.

Tha an iar-leasach ri fhaicinn ann an cuid de na-h-ainmean àitichean Gàidhlig cuideachd. Dh'atharraich am facal: "hólmr" gu "tolm" (giniteach: "tuilm" m.e.:Duntuilm anns an Eilean Sgitheanach.
Chaidh an clàr a dhathachadh a rèir nan liostaichean a chaidh a chruinneachadh le daoine no buidhean eadar-dhealaichte. 'S e seòrsa beinn ann am Breatainn a tha ann am Marilyn. Feumaidh 150 meatair (492 troigh) de dh'àirde rinneadh a bhith oirre air a' char as lugha agus is coma mun àirde gu lèir neo feartan eile. Chaidh iad a chruinneachadh ann an liosta le Alan Dawson.

Ged a tha 2,119,908 nan tàmh anns a' bhaile, chan eil ach 36,737 dhuibh a' fuireach anns na sgìrean dùthchasail am broinn crìochan a' bhaile. Tha fearrann na dùthcha sin ga roinn eadar na bailtean (Spàinntis: municipios) agus le sin tha gach clachan agus croit fo stiùireadh baile air choireigin. Air adhbharan trioblaidean poiliteagach air an dùthaich, tha a' mhòr-chuid dhe na daoine anns gach uile baile a-nis a' fuireach anns na bailtean fhèin, is na daoine a' fàgail na sgìrean dùthchasail.

'S e Sabhal Mòr Ostaig, colaiste Ghàidhlig na h-Alba aon dhe na h-iomairtean as ainmeil aig Iain. Chuir e air chois e ann an seann-sabhail air an oighreachd a cheannaich e ann an 1973 agus 'na fhaclan fhèin, b' e sin a' chiad eagrachas Gàidhlig on a stèidhich Naomh Colm Cille an Eaglais Cheilteach.

Tha am baile Yr Hafanau ann an Sir Benfro, a' Chuimrigh. Tha e 85.2 mi (137.1 cilemeatair) bho Caerdydd, agus 214.1 mi (344.5 cilemeatair) bho Lunnainn. A rèir a' chunntais-shluaigh ann an 2011 bha 1139 daoine a' fuireach ann, agus bha Cuimris aig 147 (12.9%); rugadh 61% den t-sluagh anns a' Chuimrigh fhèin.

Tha am baile Caeriw ann an Sir Benfro, a' Chuimrigh. Tha e 72.3 mi (116.4 cilemeatair) bho Caerdydd, agus 201.9 mi (325.0 cilemeatair) bho Lunnainn. A rèir a' chunntais-shluaigh ann an 2011 bha 1482 daoine a' fuireach ann, agus bha Cuimris aig 179 (12.1%); rugadh 68% den t-sluagh anns a' Chuimrigh fhèin.

'S e beinn ann an Alba a th' ann am Maol Bàn. Tha e suidhichte aig ceann a deas Eilean Mhuile. Tha a' Bheinn Druim Fada na laighe san iar. Tha Maol Bàn 338m (1109 troigh) de dh'àirde. Air mullach na beinne chithear meall feurach a bhios a' sealltainn a' phuing as àirde. 'S e Marilyn a th' ann.

'S e abhainn ann Alba Nuadh a tha ann an Abhainn Gaspereau (Beurla: Gaspereau River; Fraingeis: Rivière des Gasparots). Tha i ann an Siorrachd an Rìgh.

Tha am frith-rathad astair Slighe Cladach Ynys Môn (Cuimris: Llwybr Arfordirol Ynys Môn; Beurla: Anglesey Coastal Path) a' tòiseachadh is a' crìochnachadh ann an Caergybi. Tha an cas-cheum mu 124 mìle (200 km) de dh'fhaid agus a' leantainn iomall-fairge Ynys Môn. Tha e na phàirt de Shlighe Costa na Cuimrigh, cas-cheum mu 870 mìle (1,400 km) de dh'fhaid.

Tha am baile Llai ann an Wrecsam, a' Chuimrigh. Tha e 111.8 mi (179.9 cilemeatair) bho Caerdydd, agus 163.5 mi (263.1 cilemeatair) bho Lunnainn. A rèir a' chunntais-shluaigh ann an 2011 bha 4636 daoine a' fuireach ann, agus bha Cuimris aig 506 (10.9%); rugadh 77% den t-sluagh anns a' Chuimrigh fhèin.
B' e seachdamh ceannard na Osmanlı Devleti/Osmanlı İmparatorluğu (Gàidhlig: Impireachd nan Otomanach) a bh' ann am Mehmed II (ainm eile: Mehmed-ı sānī - uasal, Edirne 30 am Màrt 1432 - Gebze 3 an Cèitean 1481). B' e an treas mac Murad II agus Hüma Valide Hatun a bh' ann. Mar iomadh prionnsa nan Otomanach, thogadh e ann an Amasya agus b' ann an sin a fhuair e a chuid trèanaidh. Bha e os cionn na dùthcha dà thuras: bho 1444 gu ruige 1446 agus an uair sin bho 1451 gus a chaochail e ann an 1481. Leig athar dheth an dreuchd ann an 1444 airson a chrùnaidh ach thill ann an 1446 leis gun do sheas an arm na aghaidh. Cheannsaiche mòran talmhainn: chuairtich e Constantinople fad mìosan ann an 1453 agus ghèill am baile dha, a' cur às dhan Impireachd Bheasantian. An uair sin chuir e ruaig air na ridirean-croise aig János Hunyadi/Ion Hunedoara anns An Ungair ann an 1456. Leasaich e an Impireachd anns Na Balcain, ann an Aisia Bheag agus Crimea. B' e duine gu math foghlaimte a bh' ann am Mehmed II: bha Arabais, Farsi, Laideann, Greugais agus Sèirbis aige, a bharrachd air Turcais. Nuair a bha esan sa chumhachd bhrosnaich e cultair, foghlam agus ionnsachadh. B' e bàrd sgileil a bh' ann agus bha mòran dhaonnairean fo a sgèith. Thog e mosgaichean agus sgoiltean air feadh na rìoghachd agus chuir e an siostam lagha ann an deagh rian. 'S ann coltach gun do mharbh a mhac Bayezid II e le stuth puinnseanta. Chan ann ach an t-ainm Arabais محمد (Muhammad) ann am foirm Turcais a th' ann Mehmed.

Tha an t-eilean, mu 12 cilemeatairean air fad is air leud, na laighe eadar Uibhist a Tuath agus Uibhist a Deas. Tha port-adhair ann am Baile a' Mhanaich le turasan gach latha a Steòrnabhagh, Glaschu is Barraigh.

'S e 24 an Dàmhair an 297mh latha dhen bhliadhna a rèir a' Mhìosachain Ghriogaraich (298mh ann am bliadhna-leum). Tha 68 latha air fhàgail gus deireadh na bliadhna.

Chaidh i a stèidheachadh ann an 1975 aig an Achd Riaghaltais Ionadail (Alba) 1973 le ceathair comhairlean sgìreil: Dùn Èideann, Lodainn an Iar, Lodainn an Ear agus Lodainn Mheadhanach.

Tha daoine ag ràdh gur e grindcore dìreach meatailt bàis a tha nas ainneart, ach tha daoine eile ag radh gun robh buaidh na bu mhotha aig hardcore air grindcore, leis am buaidh as mòr air meatailt bàis a bhith meatailt slaic, agus mar sin, gur e seòrsan de ceòl diofairte a th'annad.

An Eorpa anns an latha an diugh, is e an luach metreachd de 1000 Kg a tha "tunna" a' ciallachadh. Tha an cuideam seo glè dluth (ged nach eil e co-ionnan) ris an Tunna Fada, de 2,240 lb. a bha Breatuinn agus na duthchanan ceangailte dhi a' cleachdadh a roimhe na 1970'n. Geds a chaidh Gniomhacasan Naiseanta (na Breatuinn) gu tomhaisean metreachd gu luath as deidh 1968 bha an roinn priobhaideach torr nas fadalach agus bha cuid dhaibh ag obair anns an seann tomhais sios ri na 1990'n. Nuair a bhitheas tomhais eagnaidh cudthromach (aig inbhe tunnaichean) tha e riatanach a dhearbh de seorsa tunna a tha agad. Anns a' Bheurla cleachdar da litreachadh: "Ton" airson an tunna fada agus "Tonne" airson an tunna metreachd.
Tha strìopach gu tric na h-ìobairtich de cionnt ainneartach. [4] Gabhaidh ciontaichean a-staigh luchd-dèilige ainnteartach, strìopairean, agus maoir-sìthe truaillte. 'S e targaidean na lean-mharbhaichean a th' anns na strìopaichean (gu h-àraidh na luchd an sàs ann an strìopachas sràide), oir chì iad strìopaichean ri targaidean furasta, no cleachdaidh iad an neul cràbhach agus comannach co-ceangailte ri strìopaichean cho bonn air a' mharbhadh. A bhith 'nam slaoightearan fhèin, chan eil strìopaichean cho coltach na na luchd-laghail a bhith air rannsachadh leis na maoir-sìthe nuair thèid iad às an t-sealladh, gan dèanamh ìobairtich a' bhruid de lean-mharbhaichean. Leis a' ghnàths na h-oibre, thèid strìopaichean leis na luchd-dèilige gu dìomhair (a sheachnadh dragh às na maoir-sìthe) ri h-àiteachan far an nach cuir neach casg orra, mar sin gan dèanamh glè sho-leònte ri fir cunnartach. Rinn Robert Pickton, fear na Canada a dh'fhuirich dlùth ri Vancouver, naidheachd an dèidh dhan lorgadh nam cuirp de iomadaidh strìopaichean a bha ollanaichte air a tuathanas. An-dràsda 's e fon casaid nam mort de fichead mnaoi 's a seachd bhon raon Vancouver.

'S e baile beag air a' Ghàidhealtachd a tha ann an Drochaid Sguideil (Beurla: Conon Bridge). Tha e suidhichte air an Eilean Dubh aig ceann an iar Linne Chrombaidh air bruach Abhainn Chonainn. Tha Baile Màiri air taobh eile na h-aibhne agus tha Inbhir Pheofharain mu dhà mhìle (3 km) tuath air a' bhaile. Ann an 2011 bha 1,661 duine a' fuireach ann an Drochaid Sguideil.

B' e Pàpa Eadailteach a bha ann am Pàpa Leo XI (Laideann Pàpa Leo P.P. XI, Firenze, 2 an t-Ògmhios 1535 - Cathair na Bhatacain, 27 an Giblean 1605. B' e Alessandro Ottaviano de' Medici an t-ainm a bh' air bho thùs. Chaidh a thaghadh air an 1 an Giblean 1605 mar phàpa an dèidh bàs Pàpa Clemens VIII. 'S e an 232mh fear a bh'ann. Bhuineadh e do theaghlach beairteach uachdaranach à Firenze, air an robh Medici. ’S e nighean Lucrezia Medici fhèin a bh’ ann a mhàthair agus bha bràthair-màthar na phàp cuideachd (Leo X). Cha do mhair e ach 27 latha mus do bhàsaich e nuair a bha e 69 bliadhna a dh’aois.

- Faclan mu dhedhinn rudan mar marbh agus cogaidh. Leis an seinn mu dheidhinn rudan daonan gu math dorachd, tha seo caran coltachd rith meatailt dubh. Cuideachd, s'docha gur e na cuspairean a tha comhlanan a'seinn mu dheinn, neo cuideachd an stoighle aige, a tha diorabh ag eisteach rith agus gu math ainneart, a tha a'toirt an t-ainim gun a cheòl.

Chaidh Kolinda Grabar-Kitarovic, on phàrtaidh Aonadh Deamocratach Croàiseach (HDZ), a thaghadh mar cheann-suidhe air 12 Faoilleach 2015. 'S i a' chiad bhoireannach a thaghadh mar cheann-suidhe ann an Croàisia.

Taobh chinnidh, ' s e daoine geala a th'ann a' mhòr-chuid dhe na daoine ann am Bello (is mòran dhuibh mestizos), tha 0.1% dhe Tùsanaich agus 7.7% dhe daoine le freumhan ann an Afraga. ' S urrainn dhan 92,9% dhe na daoine ann an Itagüí leughadh agus sgrìobhadh. A tuilleadh air sin, tha fòn aig an taigh aig 91,4,7% dhe na dachannan.
Ann an 1906 dh'fhoillsich Norman Lockyer a' chiad sgrùdadh eagarach mu reul-eòlas meagailiteach. Bha esan dhen bheachd gun robh an làrach na chomharra grian-stad an t-samhraidh. Aig an àm ud bhathar a' tarraing as airson na beachdan seo ach bha an rannsachaidh a rinn Christopher Knight agus Robert Lomas ann an 1997- 98 a' sealltainn gun robh Lockyer ceart. Tha iadsan dhen bheachd cuideachd gun gabhadh an làrach seo a chleachdadh mar mhìosachan àiteachais air sgàth suidheachadh sònraichte nan tursachan.

Ann an 1853 chuir Riaghaltasan na Pruise agus na Diùcachd Oldenburg ainmean gu Còrdadh Jade (Gearmailtis: Jade-Vertrag), a thug 3.13km² dhe talamh ri taobh Bàgh Jade dhan Phruis, far a bheil Wilhelmshaven an-diugh.

Rugadh i san 23mh, an t-Iuchar 1951 ann an Inbhir Nis. Mar BhPA riochdaich i A' Ghàidhealtachd is na h-Eileanan eadar 2003 is 2007. Tha i na ball de Phàrtaidh Uaine na h-Alba. Chaidh i na co-cheannard Pàrtaidh Uaine na h-Alba, còmhla ri Pàdraig Harvie ann an 2008.

'S e 3 an Lùnastal an 215mh latha dhen bhliadhna a rèir a' Mhìosachain Ghriogaraich (216mh ann am bliadhna-leum). Tha 150 latha air fhàgail gus deireadh na bliadhna.

'S e roinn ann an Coloimbia a tha ann an Córdoba. Tha Córdoba dìreach ri taobh oithear a' Chairibianach, mu thuath na dùthcha. 'S e Montería prìomh-bhaile na roinne.

'S e dùthaich ann an Àisia a tha anns na h-Iomaratan Arabach Aonaichte neo Emireachdan Arabach Aonaichte neo na h-Emirates Arabach Aonaichte neo E.A.A. Tha i suidhichte anns an earra-dheas na h-Àisia agus tha crìochan aice le Omàn agus Aràibia nan Sabhd.

‘S e baile beag ann an cridhe na h-Eilbheis a th’ ann am Altdorf (IPA: ɑ̝ˑɫtəɾəf). Tha an t-ainm a’ ciallachadh Seann bhaile, bho dhà fhacal san Ghearmailtis: Alt (Seann) agus Dorf (baile). Tha e suidhichte aig 655m os cionn ìre na mara eadar Loch Lucerne (Gearmailtis: Vierwaldstättersee) agus an Abhainn Reuss, anns an roinn (Gearmailtis: Kanton) Uri, dìreach 54km air falbh bho Zürich, 204km bho Ghenève agus 92Km bho Bhern, prìomh-bhaile na dùthcha. Tha 8,861 duine a’ fuireach anns a’ bhaile, an 166mh baile na dùthcha a-rèir àireamh-sluaigh. ‘S e Gearmailtis an cànan a tha aig a’ mhòr-chuid dhe na daoine ann an Altdorf. Chaidh am baile a chlàradh airson a' chiad turas ann an 1223.

Thathar a’ cumail am iomadach seòrsa dhe fhèis ann an Bello. Chithear fèilltean caitligeach, leis gur e dùthaich le mòr-chuid chaitligeach a th’ann fhathast, fèisean na stàite agus tachartasan ionadail a sheallas cho làidir ‘s tha beairteas cultarail na dùthcha.

Tha e suidhichte ann am meadhan an eilean Hòigh ann an Arcaibh. Tha e 299m (981 troigh) de dh'àirde. 'S e Knap of Trowieglen a mhàthair-mhullaich, tha e suidhiche deas air Dwarfie Hamars Knap. Tuath air a' bheinn tha Ward Hill na laighe. Air mullach Dwarfie Hamars Knap chithear creag a bhios a' sealltainn a' phuing as àirde.
Tha an sionnach (iolra: sionnaich) 'na shineach ann an teaghlach nan con, (Laideann: Vulpes vulpes). Theirear am madadh-ruadh ris agus ann an sgeulachdan à beul-aithris, canar Gille-nan-car ris cuideachd. Tha a dhath donn, a bheul biorach, a chluasan àrd agus dìreach, agus earball fada dosach, agus breac. 'S e 'cuilean sionnaich' a chanas ri sionnach òg.

Tha am frith-rathad astair Slighe Cladach Ynys Môn (Cuimris: Llwybr Arfordirol Ynys Môn; Beurla: Anglesey Coastal Path) a' dol tro Llanidan. Tha an cas-cheum mu 124 mìle (200 km) de dh'fhaid agus a' leantainn iomall-fairge Ynys Môn. Tha e na phàirt de Shlighe Costa na Cuimrigh, cas-cheum mu 870 mìle (1,400 km) de dh'fhaid.

Mun àm seo thoisich Gàidhlig a call talamh ann an taobh a deas agus oirthir Alba. Chan eil cinnt ann carson a thoisich seo ach tha e coltach gun robh barrachd air aon adhbhair ann - nam measg am bàs mòr a bh' anns an taobh a' deas de dh'Alba tro na cogaidhean a sheas iomadach bliadhna an aghaidh Sasainn agus an t-imreachadh a' rinn gall - Sasannaich mar is tric - tuath a dh'Alba. Ghluais uaislean Normannach bhon Fhraing a-steach cuideachd agus còmhla riutha thàinig saighdear agus luchd-leanmhainn eile a dùthchannan mar an Òlaind agus a' Ghearmailt.

'S e 1 an Dùbhlachd an 335mh latha dhen bhliadhna a rèir a' Mhìosachain Ghriogaraich (336mh ann am bliadhna-leum). Tha 30 làithean air fhàgail gus deireadh na bliadhna.

Is ann fo Ghàidheil a bha Alba stèidhichte nuair a ghabh Coinneach mac Ailpin, Rìgh Dail Riata - an t-seann rìoghachd a bh' aig a' chiad Ghàidheil ann an Alba, grèim air slat rìoghail nan Cruithnich agus mar seo bha aonachadh eadar an dà dhùthaich. 'S ann tro a mhàthair, ban-phrionnsa Cruithneach, a bha cothrom aig Coinneach a shuidhe air an Cathair-rìoghail aig Pictavia agus bha gu leòr pòsadh agus càirdeas eadar na Gàidheil agus na Cruithnich. Mar seo an dèidh do Ghàidheil cumhachd fhaighinn, thoisich a' Ghàidhlig buaidh a dhèanamh air cànan nan Cruithneach, agus ged nach robh uibhir a Ghàidheil ann an Alba ri Cruithneach (tha dùil gun robh corr is naoi Cruithneach airson a h-uile Gàidheal) am broinn corr is ceud/dà cheud bliadhna, cha robh càil ach cuimhne de chànain nan Cruithneach air fhàgail. 'Se Gàidhlig am prìomh cànan ann am Breatainn a tuath a' nis.

Bha suirghe aig an Deagh-Dia le Boann, a' bhean Nechtain. Air chor a fhalach an suirghe, rinn an Deagh-Dia an ghrian seas sàmhach air naoi mìos; therefore, bha Aonghus air thorrachadh, air thoirt gu ìre 'gus air bhreith ann an aon là. Bha Elcmar 'na oid'-altrum.

'S e 23 an t-Sultain an 266mh latha dhen bhliadhna a rèir a' Mhìosachain Ghriogaraich (267mh ann am bliadhna-leum). Tha 99 latha air fhàgail gus deireadh na bliadhna.
Tha diofar ciallan aig am facal no an t-ainm Gall aig ìre atharraichte de dh'eachdraidh. Tha e an còmhnaidh air a chleachdadh ri neach, air a no le sluagh 'Goill', nach eil Gàidhealach. Aig aon àm 's e gall an t-ainm a bh' aig na Gàidheil ri na Lochlannaich agus mar sin 's e Innse Gall a th' againn fhathast air na h-Eileanan an Iar oir b' àbhaist gun robh iad uile fo smachd an t-sluagh ud fiù 's ged a bhitheadh Innse Gaidheal nas fìor mar ainm san latha an diugh. Anns na linntean an dèidh do na Gàidheil cumhachd fhaighinn air na Lochlannaich an Alba thoisich Gall bhith air a chleachdadh airson na h-Albannaich a bhitheadh a bruidhinn an t-seòrsa Beurla ris an canar A' Bheurla Ghallda agus 's e a' Ghalldachd a bha againn air am pàirt de dh'Alba far an lorgadh tu iad.

Bha Iain agus am bàrd ainmeil Iain MacNeacail, an Sgiobair, 'nan càirdean agus rinn an Sgiobair an t-òran seo dha sna 1980an, a' moladh saothair Iain airson na Gàidhlig:

Bidh e a tha ag obair sa Ghàidhlig agus sa Bheurla. Tha e air a bhith ’na chleasaiche proifeiseanta bho thoiseach nan 1980an, ann an dealbhan-cluiche, telebhisean, film agus rèidio. Am measg na rinn e, tha obair còmhla ri Teatar Nàiseanta na h-Alba, Communicado, Traverse, Teatar Mhuile, White Stag Forge, Watford Palace, Hull Remould, Tosg agus Teatar na h-Alba. Bha e anns na prògraman telebhisein Crowdie and Cream, Machair, Falach Fead, RanDan, River City, Case Histories agus Bannan.

Tha am baile Llantysilio ann an Sir Ddinbych, a' Chuimrigh. Tha e 104.1 mi (167.5 cilemeatair) bho Caerdydd, agus 165.4 mi (266.2 cilemeatair) bho Lunnainn. A rèir a' chunntais-shluaigh ann an 2011 bha 413 daoine a' fuireach ann, agus bha Cuimris aig 102 (24.7%); rugadh 53% den t-sluagh anns a' Chuimrigh fhèin.

Cagála, An Caiseal, Caisleán an Bharraigh, An Caol, Caorthannán, Cathair na Mart, Ceathrú Thaidhg, Cill a' Ghallagáin, Cill Ala, Cill Cheallaigh, Cill Chomáin, Cill Mheáin, Cill Mhíona, Clár Chlainne Mhuiris, Cluain Cearbán, Cnoc Mhuire, Coillte Mách, Conga Fheichín, Corr Cloch, Corr Ráithe, An Creagán Bán, Crois Mhaoilíona, An Chrois, Cill Chuimín

Chuir roinn nam mnàthan na buidhne-àirde Nan Linntean Meadhanach umpa fhèin lèineagan gun robh as motha na 3 meatair 'san tarsannan aig a' bhonn. Aig a' chrìoch eile, bha na sgiortan beaga an deicheid den 1960 'na ballan-aodaich ghanna a faodaidh an fon-aodach chòmhdachadh cha mhòr nuair suidheachadh.

Bha gach elizate 'ga roinneadh ann an aonadan na bu lugha air an robh kofradiak (cofradías sa Spàinntis, "bràithreachasan"). Bha buidheann de elizate 'na merindad.

Tha Algiers 945km air falbh bho Rabat (Maroco), 635km bho Thunis (Tuinisia), 1,019km bho Tripoli (Libia), 1,031km bho Valletta (Malta), agus 717km bho Mhadrid (An Spàinn). Tha e suidhichte ann an ceann a tuath na dùthcha, aig 224m os cionn ìre na mara. Chaochail Camille Saint-Saëns ann an Algiers ann an 1921.
’S e farpais airson còmhlain na pìoba móire a tha ann an Farpais Còmhlain Pìoba na Cruinne. 'S fìor ainmig a chluinnear an t-ainm Gàidhlig oifigeil agus 's an t-ainm mith-chainnteach Na Worlds a chluinnear as bitheanta. Tha i a’ gabhail àite ann an Glaschu anns an Lùnastal gach bliadhna. Tha i air a bhith a’ dol gu cunbhalach bhon a thòisich i ann an 1930.

Cheannsaich na Gotaich (Visigodos ann an Spàinntis) am baile anns an 6mh linn, an dèidh do Iompaireachd na Ròimhe a thuit às a chèile. 'S e daoine Ròmanach-Spàinnteach a bh' ann iad uile fhathast le bhuidhnean dhe Ghotaich nan tàmh anns a' Chaisteal. Dh'èirich na Ròmanaich-Spàinntich suas bho àm gu àm. Chaill am baile a chuid chultair agus bheairteas rè àm nan Gotach.

B’e V an darna litir air fichead den aibidil Ròmanach leis am fuaim "bh"/"mh". Thainig "V" bho thus a litir Seimeach Waw, mar a tha F, U, W, is Y. Faic F.

Cuideachd bha buaidh aig meatailt bàis air meatailt dìt, le comhlanan mar My Dying Bride agus Paradise Lost a'cleachdadh seinn meatailt bàis uaireanan, agus ceòl nas slaodachd ach caran coltachd, airson a'deanabh "doom death".

Anns an 17mh b’ e Inbhir Èireann am port mara a bu chudromaiche ann am Moireibh, bha bàtaichean a’ dol bhon an seo chun a h-uile port mara anns a' Chuan a Tuath agus gu bailtean timcheall Am Muir Baltach cuideachd.

Tha e suidhichte ann an Astràilia-a-Deas, Queensland agus New South Wales. Tha am Flinders Range san àirde a deas dheth. The e anns an lag-creige Lake Eyre còmhla ri dà fhàsach eile—am Fàsach Tirari agus am Fàsach Shimpson.

'S e dùthaich eileanach ann an Afraga a tha anns na h-Eileanan Mhoiriseas neo Mauritius (IPA: məˈrɪʃəs), Fraingis: Ile Maurice, (IPA: mɔʁis); Creole: Moris, ainm oifigeil: Republic of Mauritius, (Fraingis: République de Maurice). Tha i suidhichte anns a' Chuan Innseanach mu 900 cilemeatair air falbh san ear bho Mhadagascar.

'S e Scalloway Isle agus eilean ann an Sealtainn a tha ann an South Havra (Lochlannais/Nornais: Hafrey). Ann an 2011 cha robh duine sam bith a' fuireach anns an eilean.

Cuide ri pròiseactan air corpas na Gàidhlig agus ionnsachadh na Gàidhlig, tha Soillse an sàs gu mór ann am Pròiseact Rannsachaidh Gàidhlig nan Eilean, le toraidhean gu bhith a’ tighinn a-mach tràth ann an 2018.

‘S e baile mòr faisg air Bernburg agus Köthen air an àirde an ear na Gearmailte a th’ ann an Dessau-Roßlau. Chaidh a chruthachadh ann an 2007 nuair a chuireadh Dessau agus Roßlau ri chèile. Tha e suidhichte aig 59m os cionn ìre na mara, aig comar nan aibhnichean Mulde agus Elbe, anns an stàit Sagsainn-Anhalt. Tha am baile 135km air falbh bho Dhresden, 181km bho Hànobhar, 56km bho Leipzig agus 111km bho Bherlin. Tha 84,606 duine a' fuireach ann. 'S ann à Tis (Iubhar) ann an Slàbhais agus Aue (Innis) anns Gearmailtis a tha an t-ainm.
Mar sgrìobhaiche, fhuair e coimisean bho Phròiseact nan Ealan airson Taigh Sheonachain, a bha ’na phàirt de Gairm nan Gàidheal ann an 2014, obair chlùiteach a bha a’ cuimhneachadh a’ Chogaidh Mhóir. Sgrìobh e agus ghabh e pàirt ann am Fantom san Citizens Theatre san Dàmhair 2014. Choisinn e duais “Sgrìobhaiche Ùr Dràma Gàidhlig 2015” bho Playwrights’ Studio/Comhairle nan Leabhraichean. Bha e ’na stiùiriche san dràma Sequamur.

Tha 8,608 duine nan tàmh anns a' bhaile fhèin, ach tha 22,692 uile gu lèir a' fuireach ann, a' gabhail a-steach na clachain thall anns na sgìrean dùthchasail am broinn crìochan a' bhaile. Tha fearann na dùthcha sin ga roinn eadar na bailtean (municipios) agus le sin tha gach clachan agus croit fo stiùireadh baile air choireigin. Air adhbharan trioblaidean poilitigeach air an dùthaich, tha a' mhòr-chuid neo mòran nan daoine anns gach uile baile a-nis a' fuireach anns nam bailtean fhèin, is na daoine a' fàgail na sgìrean dùthchasail. ‘S e pàtran-sluaigh gu math neo-àbhaisteach a tha seo. Taobh chinnidh, ' s e daoine geala/mestizos a th' ann a' mhòr-chuid nan daoine ann an Fredonia, ach tha 0.2% dhe daoine le freumhan ann an Afraga ann. 'S urrainn do 84.1% dhuibh leughadh agus sgrìobhadh. A thuilleadh air sin, chan eil fòn aig an taigh ach aig 46.5% nan dachaigh.

‘S e baile uabhasach mòr air an àirde an iar-thuath na h-Eadailt a th’ ann an Venezia (IPA: ve'ne:zia, Beurla/Fraingis: Vénice, Gearmailtis: Venedig) anns a’ Ghleann Po, anns an sgìre (Eadailtis: Provincia) Venezia fhèin, anns an roinn (Eadailtis: Regione) Veneto, 530km air falbh bhon An Ròimh, prìomh-bhaile na dùthcha, 397km bho Ghenova agus 255km bho Fhirenze. Tha 270,884 daoine a’ fuireach anns a’ bhaile, an darna baile as motha na dùthcha. Chaochail an sgrìobhadair Marco Polo (1254 – 1324) ann am Venezia.

Is e eileamaid cheimigeach a tha ann an gualan, no carbon le samhla C agus àireamh atamach 6. 'S e an siathamh eileamaid air a' chlàr pillteach agus is e neo-mheatailt a th' ann. Bidh gualan a' nochdadh ann an dà dhòigh gu nàdarrach, graifit is daoimean. Tha e ri fhaotainn cuideachd gu innealta ann an cruth air a bheil fullerene. Is e an ceathramh eileamaid nas cumanta anns a' ghrian a tha ann an carbon.

Tràth sa Mhàirt, 1776, 's a h-uile nì deiseil, rug na h-Aimearaganaich greim air na h-Àrdan Dorchester air an oidhche agus dh'obraich iad gu fiathaich an daingneachadh mu èirigh na grèine agus na gunnaichean mòra a chur ann. Nuair a dh'èirich a' ghrian sa mhadainn, chunnaic na Breatannaich gunnaichean mòra daignichte a' coimhead orra gu dlùth far nach robh ann ach cnoc lom aig dol-fodha na grèine an latha roimhe. Taobh a-staigh dà sheachdain, as dèidh sèist a mhair aon mhìos dheug, dh'fhàg na Breatannaich Boston.

Bha an Treas Ridire Iain Anndra Noble (Berlin 8 an t-Sultain 1935 - An t-Eilean Sgitheanach, 25 an Dùbhlachd, 2010) 'na uachdaran oighreachd Fearann Eilean Iarmain agus Àird Chonghlais anns an Eilean Sgitheanach, agus tha e ainmeil mar fhear-taice na Gàidhlig is cuid ag ràdh gum b' esan am fear prìobhaideach a bu chudromaiche ann an leasachadh na Gàidhlig san 20mh linn.
Chaidh eaglais a thogail an seo sa 1704, dìreach san àite far an do thogadh a' chiad thè san 13mh Linn. Tha an eaglais sin na tobhta a-nis. Chaidh Dalton Parva agus Meikle Dalton dh'aonadh ann an aon pharraist le èigheachd rìoghail ann an 1633. Thogadh eaglais ùr ann an 1895. Bhuineadh am paraiste dhan easbaigeachd Ghlaschu is Srath Annan o shean. A-rèir carragh-chuimhne a' bhaile, fhuair 22 duine à Daltan bàs sa Chogadh Mòr agus còignear eile san Dàrna Cogadh.

Tuath air Dwarfie Hamars Knap, aig cas na beinne, chithear an Dwarfie Stane. 'S e tuama sheòmraichean a chaidh a thogail ann an Linn Ùr na Cloiche no Linn an Umha, eadar 2000-1600 RC.

Chaidh Würzburg a chlàradh ann ann 704 mar Castellum Virteburch, ged a thathar dhen bheachd gur ann às an t-sean Ceiltis Briga (Gàidhlig: Dùn) a tha an t-ainm. Stèidhich an naomh Bonifatius à Sasainn sgìre-easbaig an seo ann an 742. Thogadh an cathair-eaglais ann an stoidhle ròmaineasg eadar 1040 agus 1225 ann an àite far a thogadh a' chiad eaglais ann an 788. Chaidh oilthigh a chur air dòigh ann an 1402 le Pàp Bonifatius IX agus Easbaig Johann von Egloffstein. Dhùnadh ann an 1415 e ach chaidh ath-stèidheachadh ann an 1582. B' e prìomh-bhaile na Àrd-Dhiùcachd Würzburg a bh' ann bho 1806 gu ruige 1814, nuair a chaidh a thoirt a-steach gu Rìoghachd Bayern. Chaidh a' chiad thaigh-gnìomhachais innealan clò-bhualaidh san t-saoghal a stèidheachadh an seo ann an 1817, air an robh Schnellpressenfabrik Koenig & Bauer. Bha mu 2,000 Iùdhaich nan tàmh sa bhaile nuair a thoisich an Darna Cogadh. A rèir figearan nan Nàsach fhèin, chaidh 2,063 an toirt air falbh gu campaichean ioma-losgadh eadar An t-Samhain 1941 agus an t-Ògmhios 1943. Chaidh a' chiad bhuidhean gu Riga ach an uair sin chaidh an toirt gu àiteachan eile mar Izbica, Krasnystaw, Theresienstadt agus Auschwitz. Cha robh ach 29 Iùdhaich beò anns a' bhaile aig deireadh a' chogaidh.

'S e ceann-suidhe na Pòlainn a bha ann an Lech Aleksander Kaczyński. Rugadh e san 18mh latha dhen Òg-mhios 1949 ann an Warsaw agus chaochail e ann an tubaist adhair ann an Smolensk (An Ruis) air an 10mh latha dhen Ghiblean 2010. Phòs e a bhean, Maria Mackiewicz, ann an 1978. Bha e air a thaghadh anns a’ bhliadhna 2005. Bha e na bhall den Phàrtaidh Lagh agus Ceartas (Polais:Prawo i Sprawiedliwość).

Thòisich seo gearan 's comh-strì a b' ùr agus mar fhreagairt, chuir Breatann saighdearan a bharrachd a dh'Aimearaga. Agus b' e làthaireachd saighdearan a' coiseachd nan sràidean cùisean-gearain a bharrachd do na h-Aimearaganaich. Thachair aimhreit mhairbhteach ann am Boston an 5 am Màrt, 1770 eadar saighdearan Breatannach 's sìobhaltaich. Thug grunn sìobhaltaich ionnsaigh air buidhinn de shaighdearan Breatannach agus losg na saighdearan air ais orra. Chaidh còignear a mharbhadh 's sianar a leòn leis na peilearan. 'S e "Boston Massacre" a thuirt na h-Aimearaganaich ris na thachair agus b' e seo ceum mòr sìos an rathad gu cogadh.

An Ruis bho mu 1480 (neo 1547) gu 1721 (as deidh 1721 agus gu 1917, bha an tiotal ga chleachdadh sna dùthchannan a bha neo-eiseimleach, mar Polainn neo Gruisia)
Ann an 1898 lorg William Ramsay agus Morris Travers nuair a mheilich iad adhar gus an rach e na lionn agus an-sin theasaich iad e. Dheataich na gasan aon is aon. B' e an còigeamh ghas anns a sreath-leanmhainn a bha ann neon.

Tha am baile Coed-llai ann an Sir y Fflint, a' Chuimrigh. Tha e 114.1 mi (183.5 cilemeatair) bho Caerdydd, agus 168.0 mi (270.3 cilemeatair) bho Lunnainn. A rèir a' chunntais-shluaigh ann an 2011 bha 2056 daoine a' fuireach ann, agus bha Cuimris aig 323 (15.7%); rugadh 62% den t-sluagh anns a' Chuimrigh fhèin.

Tha an rathad as trainge ann an Alba, am M8 (o Langbank gu Dùn Èideann) a' ruith tron bhaile, is pàirt dhith na tè de na crìochan Meadhan na Cathrach. Tha rathaidean mòra eile a' sgaoileadh a-mach às-san anns a' chathair: an A82 (air a tha "Rathad Mòr an Iar" cuideachd) taobh Earra-Ghàidheal agus na Gàidhealtachd gu ruige Inbhir Nis, am M80 gu Sruighlea, am M77 gu Cille Mheàrnaig, agus am M74/A74(M) gu Greatna.

'S e club ball-coise ann am baile Envigado anns a' Ghleann Aburrá a th' ann an Envigado Futbol Club, ainm fada sa Spàinntis: Corporación Deportiva Envigado Fútbol Club.

'S e is biadh dhan t-sionnach, a' mhaigheach, an coinean, cearcan agus eunlaith de gach seòrsa. Ithidh e mar an ceudna faimh, radanan, agus luchan; agus tha e ro dhèidheil air ùbhlan agus air gach gnè meas.

‘S e baile air an àirde an iar na h-Eilbheis a th’ ann an Neuchâtel (IPA: nøʃɑˈtɛl, Eadailtis: Neocastello, Gearmailtis: Neuenburg). Tha an t-ainm a’ ciallachadh Caisteal Nuadh, bho dhà fhacal san sheann Fhraingis: neu (nuadh) is châtel (caisteal). Chaidh am baile seo a chlàradh airson a’ chiad turas mar Novocastellum sa Laideann, ann an 1011 ged an robh daoine air a bhith a’ fuireach an seo o shean. Tha e suidhichte dìreach ri taobh na crìochan leis An Fhraing air an taobh thall na h-aibhne Doubs, aig 463m os cionn ìre na mara ri bruaich an Loch Neuchâtel (Fraingis: Lac de Neuchâtel, Gearmailtis: Neuenburgersee), anns an roinn (Fraingis: Canton) Neuchâtel fhèin, 126km air falbh bho Zürich, 108km bho Ghenève agus dìreach 37km bho Bhern, prìomh-bhaile na dùthcha. Tha 32,973 duine a’ fuireach anns a’ bhaile, an 17mh baile na dùthcha a-rèir àireamh-sluaigh. ‘S e Fraingis an cànan a tha aig a’ mhòr-chuid dhe na daoine ann an Neuchâtel, is tha e na phrìomh-bhaile na roinn, is an dàrna baile as motha an dèidh La Chaux-de-Fonds.

Tha am baile Llanaelhaearn ann an Gwynedd, a' Chuimrigh. Tha e 115.6 mi (186.1 cilemeatair) bho Caerdydd, agus 207.3 mi (333.6 cilemeatair) bho Lunnainn. A rèir a' chunntais-shluaigh ann an 2011 bha 1069 daoine a' fuireach ann, agus bha Cuimris aig 816 (76.3%); rugadh 80% den t-sluagh anns a' Chuimrigh fhèin.

Tha am baile Pendeulwyn ann am Bro Morgannwg, a' Chuimrigh. Tha e 7.7 mi (12.4 cilemeatair) bho Caerdydd, agus 138.8 mi (223.4 cilemeatair) bho Lunnainn. A rèir a' chunntais-shluaigh ann an 2011 bha 444 daoine a' fuireach ann, agus bha Cuimris aig 50 (11.3%); rugadh 78% den t-sluagh anns a' Chuimrigh fhèin.
Tha am baile Trallong ann am Powys, a' Chuimrigh. Tha e 35.7 mi (57.5 cilemeatair) bho Caerdydd, agus 147.8 mi (237.8 cilemeatair) bho Lunnainn. A rèir a' chunntais-shluaigh ann an 2011 bha 361 daoine a' fuireach ann, agus bha Cuimris aig 55 (15.2%); rugadh 63% den t-sluagh anns a' Chuimrigh fhèin.

Tha e coltach gur ann à Legio ann an Laideann a tha an t-ainm - tha lucas a' ciallachadh Lèigiun. Bha gearastan an VI Lèigiun an seo o chion fhada. Fad nan linntean dh' atharraicheadh sin mar a leanas: Legio → Leionem → Leio → León/Llión. Mar a b’àbhaist san Spàinn, b’ e dìreach ainm a’ bhaile a bu motha sa sgìre a chuireadh air an roinn.

Tha naoi baranachdan (Gaeilge: barúntacht) am broinn Mhaigh Eo: Buiríos Umhaill, Ceara, Cill Mheáin, Clann Mhuiris, Coistealaigh, Gaileanga, Iorras, Muraisc agus Tír Amhlaidh. A bharrachd air sin, tha 74 parraistean (ann an ceithir sgìreachdan-easpaig: Tuaim, Cill Ala, Achadh Conaire agus Cill Gaillimh) agus 3,424 bailtean fearainn sa chontae.

Tha an tsunami as marbhtaiche air a' chlàr an tsunami a bha air 26 Dùbhlachd 2004. Chaidh a h-adhbhrachadh leis a' chrith-talmhainn. Chaidh a ràdh gu bheil meudachd 9.3 aig a' chrith-talmhainn air a' sgèile mheudachd Moment. Bha e stèidhichte anns a 'chuan dlùth ris an oirthir Sumatra, Indonesia. Thairis air 225.000 daoine, a 'chuid as motha air na cladaichean a' Chuan Innseanach, a chaochail bhon mhòr-thubaist seo. Ghluais na tuinn mhòra an tsunami gu math luath. Bha ceudan de mhìltean de dhaoine ann an Indonesia, Sri Lanca, Dùthaich nan Tàidh, Na h-Innsean, Somalia, agus dùthchannan eile, air mharbhadh no leònta leis.

'S e leth-eilean ann an Earra-Ghàidheal a th' ann an Còmhall. 'S e Dùn Omhain prìomh-bhaile Chòmhaill. Eadar Còmhall agus an leth-eilean Cinn Tìre san iar-thuath tha Loch Fìn ann. San àird an ear tha an Linne Chluaidh agus tha caolas Eilean Bhòid sa deas.

Tha an loch seo cho mòr ri 0.3 ha (0.7 acair). 'S e 0.2 km (0.1 mìle) an cuairt-thomhas aige agus tha e mu 75 m a dh'fhad san àite as dìriche. Chan eil eilean anns an loch seo. Tha bàrr uisge an locha mu 177 m (581 troigh) os cionn na mara agus tha e mu 3.8 km (2.4 mìle) air falbh bhon mhuir. Tha an t-uisge a' sruthadh a-mach à Loch an Ime chun an iar-thuath tro Allt nan Con.

Bha Jocky Wilson na mhèinneadair mus do thoisich e ri gathan a thilgeil aig ìre proifeiseanta ann an 1979. Bhuannich e dà thiotal cruinne (BDO) ann an 1982 agus 1989.

Tha siostam mòr giùlan ann an Glaschu. Tha Stèisean-rèile Meadhan Ghlaschu agus Sràid na Banrighinn nam prìomh stèisean-rèile ann an Glaschu. Tha seirbheisean ann bho Chentral Station gu Alba a Deas, Glaschu a Deas agus Sasainn agus seirbheisean bho Sràid na Banrighinn gu Alba a Tuath agus Dùn Èideann.

'S e Stèisean Stonehaven (Beurla:Stonehaven railway station) an stèisean-rèile ann an Stonehaven. Tha e suidhichte air an loidhne eadar Obar Dheathain agus Glaschu is Dùn Èideann.

Tha grunnan buithtean aig Ceann a' Ghiùthsaich, gu dearbh bha e na priomh-bhaile den Bhaideanach mus an do dh'fhas baile mun chuairt an Gobhal Rathad-iaruinn aig An Aghaidh Mhòr aig deireadh an 19mh linn.
Tha Tahoe ainmeil airson bòichead nam beann mun cuairt air an loch, agus tha e na cheann-uidhe chudromach do luchd-turais, gu h-àraid taing a sgìtheachadh anns a' gheamhradh. Cuideachd, air a' chliathach Nevada gheibhear cèarrachas ann an ionadan-cèarrachais mòr.

Ann an 1801 rinn Andrés Manuel del Río ach chuir Hippolyte Victor Collet-Descotils impidh air del Río nach robh a shampla ach cròmium neo-ghlan. Ann an 1831 lorg Nils Gabriel Sefström a-rithist e agus dh'ainmhich e bhanadium air Vanadís, ainm eile airson a' bhan-dia Lochlannach Freyja. Ann an 1867 rinn Henry Enfield Roscoe bhanadium fìor-ghlan nuair a rinn e iom-obrachadh bhanadium dà-chlòraid cuide ri haidridean.

Tha Las Palmas de Gran Canaria na phrìomh-bhaile (còmhla ri Santa Cruz de Tenerife) de roinn fèin-riaghladh Spàinteach nan Eileanan Canàrach. Tha e suidhichte air an eilean Gran Canaria, ann an Las Palmas. 'S e am baile as motha an eilein cuideachd.

'S e Sakhalin (Ruiseis: Сахалин) an eilean mòr a tha e suidhichte anns a' Chuan Sèimh. Tha an eilean fhèin leis na Ruiseanaich. Thug thairis na Iapanaich deasbad air. (Cùmhnant San Francisco 1951).

Tha am baile suidhichte anns an t-Siorrachd traidiseanta Cataibh air cladach an ear Chaolas Tunga (Kyle of Tongue). Tha Beinn Hòb agus Beinn Laoghail deis air a’ bhaile. 'S e seo na co-chomharran aige: 58° 28′ 42.2″ Tuath agus 4° 25′ 4.76″ Iar.

Tha an t-salm seo a’ dèiligeadh ri iomadh cuspair, le cuid de na rannan air an sgrìobhadh ann an diofar stoidhlean. Bhon toiseach, suas gu rann ochd-deug thathas air an sgrìobhadh le dreach duanaig fhad 's a tha na rannan às-dèidh sin gu trichead sa còig (19-35) nas coltaiche ri laoidh. Tha cuid air a ràdh gur dòcha gur e measgachadh a tha seo de dhiofar òrain is laoidhean.

Tha Olympia na phrìomh-bhaile ann an Washington sna Stàitean Aonaichte. Bha 49,218 daoine a' fuireach anns a' bhaile ann an 2014. Tha e suidhichte aig 29m os cionn ìre na mara.

Tha an dìg fhathast ri fhaicinn an-diugh a tha mu 21 meatair (69 tr) troimhe agus cho iosail ri 2 m. Is dòcha gun robh slighe no drochaid thairis air an dìg chun na heinse. Tha pailteas den eabar a' dearbhadh gun deach an dìg a chleachdadh airson ùine fhada.

'S i am Frauenkirche (Eaglais na Mnà) ann an Dresden aon dhe na h-eaglaisean as àile anns an stoidhle baroc. Chaidh an eaglais a thogail eadar 1726 is 1743.

'S e baile ann an Alba a Deas a tha ann an Longphort Mhacais (Beurla: Longformacus). Tha e ann an Siorrachd Bhearaig faisg air na Dùintean air iomall an Lomair Mhòir. 'S e seo na co-chomharran aige: 55° 48′ 0″ Tuath agus 2° 30′ 0″ Iar.
'S e provincia na Spàinne a tha ann an Zaragoza (IPA: θaɾaˈɣoθa). Tha e na laighe ann an Aragón, air an àirde an ear-thuath na dùthcha. 'S e Zaragoza a tha na phrìomh-bhaile. Chaidh an roinn a chruthachadh ann an 1833 le Javier de Burgos, a bha na Rùnaire na Stàite agus Leasachaidh aig an àm. B' e an siostam-riaghalaidh iondail na Frainge a chleachd e mar mhodal. Chuireadh a-steach na Coimhearsnachd fèin-riaghlaidh Aragòin i ann an 1978, nuair a sgrìobhadh Bun-reachd ùr. Sìnidh Zaragoza fad 17,275km² agus tha 973,325 duine a' fuireach ann. Le sin, 's e an ceathreamh roinn as motha na Spàinne a thaobh talmhainn agus an 15mh tè a thaobh àireamh-sluaigh. Tha crìochain aice le Soria, Lleida, Teruel, Nafarroa, La Rioja, Guadajara, Tarragona agus Huesca. 'S e Spàinntis a tha ga bruidhinn an seo.

Thachair an t-Ar-a-mach Ameireaganach eadar 1775 agus 1783 agus 's ann anns a' chogadh sin a bhuanaich na 13 tìrean-imrich an neo-eisimeileachd bho Breatainn. Gu ruige seo, bha na 13 tìrean-imrich air a bhith fo smachd Breatainn. As dèidh a' chogaidh bha iad a-nis aonaichte ann an aon dùthaich neo-eisimeileach.

Stéidheachadh aʼ Cholaiste fo urrasairean bho na ceithir seann oilthighean Albannach, gu sònraichte do dhʼinbhich aig nach robh teastanasan sgoile. Bha i aʼ toirt cothrom don fheadhainn aig nach robh cus airgid a dhol don oilthigh.

'S e baile ann am Maine, sna Stàitean Aonaichte, a th' ann an Lewiston. Tha e suidhichte ann an deas na stàite. Anns a’ bhliadhna 2010 bha 36,592 duine a’ fuireach an seo. Tha e suidhichte aig 66m os cionn ìre na mara.

Tha an loch mu 1 1/4 mìle (2 km) a dh'fhad agus tha an leud aige mu 440 slat (402 m) aig an àite as leathainne. Tha An Gead Loch cho mòr ri 110 acair agus tha an àrainn drèanaidh aige cho mòr ri nas motha na 2 1/2 mhìle ceàrnagach (6,5 km²). 'S e 30 troigh (9,10 m) an domhainneachd aige aig an àite as doimhne.

‘S e baile uabhasach mòr air an àirde an iar Ioràn a th’ ann an Kermanshah (Farsi: کرمانشاه). Tha e suidhichte aig 1,392m os cionn ìre na mara anns an sgìre Kermanshah fhèin, 525km air falbh bho Theheran agus 120km bho Ioràc. Tha àireamh-shluaigh dhe mu 965,655 aig a’ bhaile agus ‘s e daoine Kurdi a th’ ann a’ mhòr-chuid dhuibh.

B' e neach ciùil Gearmailteach a bha ann an Jakob Ludwig Felix Mendelssohn Bartholdy. 'S e aon de na luchd ciùil as ainmeile den àm Romansach. Rugadh e san 3 an Gearran 1809 ann an Hamburg agus chaochail e san 4 an t-Samhain 1847 ann an Leipzig. 'Sa bhliadhna 1829 chaidh e do Lunnainn far an do ghabh e cuirm-ciùil. An uair sin rinn e turas tro Alba, bha e a’ siubhail na h-Eileanan a-staigh cuideachd. Sgrìobh e dà phìos ainmeil an seo:

Bha an Comann Triangle Shirtwaist a-cheana air a fhàs ainmeil a-mach an gnìomhachais-culaidhe 'san 1911: dh'fhàs an obadh-obrach mòr le obraichean-culaidhe, àitheanta ris an Èirigh nan 20,000, le fàgail deònach aig a' Chomann Triantain.

Thathas a' cantainn stamh ri casan nan diofar seòrsa feamainn. 'S e cas na feamnach a th' anns an stamh, agus theirear bàrr no liadhag ris an duilleig mhòir a tha a' fàs air an stamh.