Alegzandra/wili-2018-roplus huggingface dataset:
Martin Luther King, Jr. ble født den 15. januar 1929 i Atlanta, Georgia som sønn av pastor Martin Luther King, Sr. og Alberta Williams King. Hans egentlige døpenavn var «Michael King», men hans far endret sitt eget navn fra Michael til Martin Luther og sa senere at navnet Michael var feilaktig nedtegnet. Martin, Jr. var midterste barn, født mellom en eldre søster, Willie Christine King, og en yngre bror, Alfred Daniel Williams King. King sang sammen med sitt kirkekor i Atlantapremieren i 1939 av filmen Tatt av vinden.King var i begynnelsen skeptisk til mange av kristendommens påstander. Mest påfallende var kanskje hans innledende avvisning av Jesu oppstandelse da han var 13 år på søndagsskolen. Fra dette punktet, har han uttalt, begynte tvil å komme fram, men konkluderte senere at Bibelen har «mange grunnleggende sannheter som man ikke kan unnslippe» og besluttet å studere til prest. King vokste opp i Atlanta og gikk på Booker T. Washington High School. Som en tidlig moden elev hoppet han over både niende og tolvte år og begynte på Morehouse College da han var 15 år uten formelt å tatt eksamen fra videregående. I 1948 tok han eksamen ved Morehouse med en grad i sosiologi, og begynte deretter ved Crozers teologiske seminar ved Chester i Pennsylvania hvor han tok graden cand. theol. i 1951. King giftet seg med Coretta Scott den 18. juni 1953 på plenen utenfor hennes foreldres hus i deres hjemby Heiberger i Alabama. De ble foreldre til fire barn: Yolanda King, Martin Luther King III, Dexter Scott King og Bernice King.King ble prest ved baptistkirken ved Dexter Avenue i Montgomery i Alabama da han var 25 år gammel i 1954. Han begynte deretter med sin doktorgrad i systematisk teologi ved Boston University og mottok sin filosofisk doktorgrad den 5. juni 1955 med avhandlingen om En sammenligning av konseptene om Gud i tenkingen til Paul Tillich og Henry Nelson Wieman. En undersøkelse på 1980-tallet konkluderte med at deler av hans avhandling var plagiert og at han hadde handlet upassende, men at hans avhandling likevel «kom med et intelligent bidrag til forskning».

4. april 2009, kunngjorde Hollywood Chamber of Commerce at Harrison skulle få tildelt en stjerne på Hollywood Walk of Fame, foran Capitol Records Tower, tirsdag 14. april 2009, klokken 11:30 lokal tid. Musikerne og de gode vennene Petty, Lynne og McCartney var til stede. Samme dag kunngjorde EMI/Capitol Records at et nytt karrièredekkende album ville bli sluppet senere dette året.

James George Frazer (1. januar 1854 i Glasgow, Skottland – 7. mai 1941) var en skotsk eller britisk antropolog som var innflytelsesrik i løpet av den første tiden av moderne studier av mytologi og komparativ religion. Han mest berømte verk The Golden Bough (Den gylne greinen, 1890) dokumenterte og detaljerte magiske og religiøse trosforestillinger over hele verden. Frazer postulerte at menneskelig tro utviklet seg gjennom tre stadier: primitiv magi, erstattet av religion, som igjen ble erstattet av vitenskap.
Torino betjenes av flere motorveier i det italienske nettet: A4 fra Milano, A5 fra Aosta, A6 fra Savona, A21 fra Piacenza, A32 fra Frejustunnelen (som kobler Italia til Frankrike). For å benytte de fleste av disse motorveiene må man betale bompenger.

Estland er et konstitusjonelt demokrati med en president valgt av parlamentet for fem år av gangen og et ettkammerparlament. Den utøvende makt ligger hos statsministeren, nominert av presidenten. Regjeringen er oppnevnt av presidenten etter parlamentets godkjenning. Den sittende presidenten, Kersti Kaljulaid, ble tatt i ed i 10. oktober 2016. Hun er landets formelle overhode, oppgavene er i hovedsak representative og seremonielle.

Etter krigen arbeidet Pirandello mye, spesielt innen teater. Han grunnla «Compagnia del Teatro d'Arte di Roma» sammen med Marta Abba og Ruggero Ruggeri. Han mottok Nobelprisen i litteratur i 1934.

For å kunne administrere rettsvesenet er Skottland delt inn i seks sheriffdomer. I det skotske parlamentet er der 129 medlemmer av sheriffdomene som representerer 73 individuelle og 8 regionale parlamentsmedlemmer (med 7 medlemmer per region). I Storbritannias parlament er der 59 skotske parlamentsmedlemmer.

Gamle Erik ble i dansk også brukt om Mester Erik, en spøkefull betegnelse på en kjepp, en pisk, et ris, en krabask eller et annet redskap som ble brukt til å rise og straffe ulydige barn, skolelelever, tjenere og underordnede. Mester Erik nevnes blant annet i Holbergs Jeppe på Bjerget der Jeppe klager over sin strenge kone Nille, som stadig straffer ham med pisken «Mester Erik».

4. etappe av Tour of Norway 2017 gikk fra Lillestrøm til Sarpsborg den 20. mai 2017 og var 193,8 km lang. Etappen hadde to 3.-kategori bakkespurter og to vanlige spurter.

Tsjekkia (tsjekkisk: Česko), offisielt Den tsjekkiske republikk (tsjekkisk: Česká republika) uttale , er et land i Sentral-Europa. Det ligger i midten av Europa, og grenser i vest mot Tyskland, i sør mot Østerrike, i øst mot Slovakia og i nord mot Polen. Tsjekkia omfatter de historiske landskapene Böhmen (Čechy), Mähren (Morava) og deler av Schlesien (Slezsko). Landets hovedstad og største by er Praha. Andre større byer er Brno, Ostrava, Zlín, Plzeň, Pardubice, Hradec Králové, České Budějovice, Liberec, Olomouc og Ústí nad Labem.

Prins Carl ble født på Charlottenlund Slott nord for København i 1872. Han tok utdannelse i sjøforsvaret, og fra 1893 tjenestegjorde han som løytnant. Som ung foretok han flere seilaser. Han ble viet til den britiske prinsesse Maud i Buckingham Palace i 1896. De oppholdt seg siden både i Danmark og Storbritannia. Deres eneste barn Alexander ble født i Storbritannia.

Området som tilsvarer dagens Westmeath var kjerneområdet for en gren av Uí Néill-dynastiet, Clann Cholmain, som kontrollerte det historiske kongedømmet Mide i middelalderen.Westmeaths befolkningsvekst har vært større enn det nasjonale gjennomsnittet. Etter den store hungersnøden i Irland 1845–1849 hadde befolkningen i Westmeath sunket dramatisk. Nedgangen stabiliserte seg på midten av 1900-tallet, og har siden fortsatt å øke. Westmeaths nærhet til Dublin med gode motorveier og jevnlig togforbindelser har gjort pendling populært.
Martin Luther King jr. (født 15. januar 1929, død 4. april 1968) var en amerikansk baptistprest, framtredende leder innen borgerrettighetsbevegelsen og vinner av Nobels fredspris. Han er best kjent for sitt arbeid for at svarte skulle oppnå samme borgerrettigheter som hvite i USA ved bruk av fredelige metoder som ikkevold og sivil ulydighet. King har blitt et nasjonalt amerikansk ikon i historien til moderne amerikansk liberalisme.Som baptistprest ble King borgerrettsaktivist tidlig i sin karriere. Han ledet bussboikotten i Montgomery i 1955 og bidro til å opprette den afroamerikanske borgerrettsorganisasjonen Southern Christian Leadership Conference (SCLC) i 1957 hvor han selv ble den første president. Kings anstrengelser førte i 1963 til marsjen til Washington hvor King holdt sin tale «Jeg har en drøm». Der etablerte han sitt omdømme som en av de største retoriske talere i amerikansk historie. Han fikk også et rykte som en radikal og havnet på FBIs uroprogram COINTELPRO for resten av livet.

2. Ta grønne valg: Venstre vil ta Norge i en ny, miljøvennlig retning. Vi vil satse på kollektivtransport og ny teknologi. Lofoten, Vesterålen og Senja må vernes.

Circus Moris (22s, 1998). Skrevet av Torbjørn Lien. Illustrert av Arnt Christian Mølbach og Torbjørn Lien. En modul som beskriver Imperiemaktens store underholdningsindustri, Voldssirkusene. Sterkt inspirert av gladiatorkampene i det gamle Romerriket.

Anke Möhring (født 28. august 1969 i Magdeburg, Sachsen-Anhalt) er en tysk tidligere svømmer og europamester for Øst-Tyskland. Möhring vant gull på 400 m fri under Europamesterskapet i 1989 og 800 m fri i 1987 og 1989. Hun deltok også under sommer-OL 1988 i Seoul, hvor hun tok bronse på 400 m fri.

Skotsk lovverk har tre former for domstoler: sivil, kriminal og heraldisk domstoler. I de sivile domstolene er høyesteretten (High Court of Justiciary) den øverste og avgjørende kriminaldomstolen. Begge domstolene holder til i Parliament House i Edinburgh, det tidligere parlamentet i Skottland før selvstyret. Fylkesdomstolen (Sheriff Court) er hoveddomstolen for sivile og kriminelle rettstvister. Det er 60 av disse over hele landet. Distriktsdomstoler ble introdusert i 1975 for mindre lovovertredelser. Den heraldiske domstolen (Court of the Lord Lyon) regulerer heraldiske spørsmål i Skottland.

Anilin, C6H5NH2, er en fargeløs, giftig, illeluktende olje. Anilin ble fresmtilt første gangen i 1826 gjennom destillering av naturlig indigo.
Den kongelige kapellgeistlighet er en betegnelse på presteskapet ved de kongelige kapellene i Norge frem til noen år etter reformasjonen. Fra 1308, i Håkon V Magnussons regjeringstid, ble kapellgeistligheten en egen institusjon. Kapellgeistligheten var dels en del av det kirkelige hierarki underlagt paven og dels underlagt kongemakten; det hadde en mer selvstendig stilling overfor det ordinære kirkelige hierarki i Norge. Kapellgeistligheten var en videreutvikling av hirdprestinstitusjonen, men hadde andre oppgaver i statsforvaltningen enn hirdprestene. I senmiddelalderen inntok kapellgeistligheten særlig rollen som statsadministrasjon og hadde en sentral rolle i rettspleien. Riksstyrets sete var lenge knyttet til det kongelige kapellet i Oslo, Mariakirken, hvis prost også var Norges rikes kansler, og hvis presteskap også hadde høy sekulær aristokratisk rang. Kapellgeistligheten utgjorde en kongelojal motvekt mot den øvrige adelen og mot biskopene i riksrådet. Kapellgeistligheten kan til dels ses som en slags forløperinstitusjon for den senere statskirken, som etter reformasjonen kom helt under kongens kontroll.

Se hovedartikkel, Albany-bevegelsenAlbany-bevegelsen var en sammenslutning for kjempe for opphevelse av raseskillet i Albany i Georgia i november 1961. I desember ble King og SCLC involvert. Bevegelsen mobiliserte tusenvis av borgere for et bredt ikkevoldelig angrep på hvert aspekt av raseskillet innenfor byen og fikk nasjonalt oppmerksomhet. Da King først gang besøkte byen den 15. desember 1961 hadde han «planlagt å bli en dag eller to og dra hjem etter å ha gitt råd.» Men den neste dagen ble han dratt med i en massearrest av de fredelige demonstrantene, og han nektet kausjon inntil byen hadde gått med på innrømmelser. «De enigheter,» sa King, «var vanærende og ble krenket av byen,» så snart som han hadde forlatt den. King kom tilbake i juli 1962 og dømt til fengsle for 45 dager eller en bot på 178 dollar. Han valgte fengsel. Tre dager inn i straffen ble det sørget Albanys politisjef Laurie Pritchett diskret for at boten ble betalt og beordret hans løslatelse. «Vi hadde vært vitne til at personer ble sparket av restaurantstolene... utvist fra kirkene... og kastet i fengsel... Men for første gang ble vi vitne til å bli kastet ut av fengsel.» Etter bortimot et år med intens aktivisme med få påtakelige resultater begynte bevegelsen å forringes. King anmodet om en pause i demonstrasjonene og en «dag med botsøving» for fremme ikkevold og opprettholde moralsk mot. Inndelingene av det svarte samfunnet og den utspekulert reaksjon fra lokalmyndighetene beseiret anstrengelsene. Imidlertid var det kreditert som en viktig taktikkleksjon for borgerrettsbevegelsen. Da King i sin selvbiografi senere refererte til tilbakegangen i Albany, sa han at «Den feiltagelse jeg gjorde der var å protestere mot raseskille generelt framfor mot en enkelt og særskilt aspekt av den. Våre protester var så vage at vi fikk ingenting, og folk ble etterlatt meget deprimerte og fortvilet.»
Etter 1991 har Estland raskt utviklet en velfungerende markedsøkonomi. Hovedårsakene til dette var en stabil valuta, omfattende privatisering og gode forhold for handel og utenlandske investeringer. De siste årene er Estland et av de landene i Øst-Europa som har opplevd sterkest økonomisk vekst, mellom 7 og 11 % fra 2000 til 2007. Eksport bidrar til mer enn 50 % av BNP, hvorav 80 % av Estlands handel er med EU.

Den tsjekkiske formen av den norske kortformen Tsjekkia er Česko, men siden denne formen er lite populær, brukes ofte den offisielle betegnelsen Česká republika, «Den tsjekkiske republikk».

På midten av 1980-tallet spilte han sammen med Kurt Cobain for første gang i bandet Fecal Matter. Han har etter det spilt og vikariert i Nirvana.
Chumpi jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Chumpi) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Pariwanaqucha jisk'a suyupi, Ayaquchu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Santa Fe Marka, City of Santa Fe (kastilla aru: Santa Fe "La Villa Real de la Santa Fé de San Francisco de Asís"), marka New Mïxiku suyu, Istadus Unidus 119,25 km²

Unquy t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Ongoy) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Chinchiru jisk'a suyupi, Apurimaq jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Matu jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Mato) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Waylas jisk'a suyupi, Ankashu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Waras jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Huaraz) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Waras jisk'a suyupi, Ankashu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Qhiya qhiyax askiwa waxt'a lurañataki, usutanakar qullanataki. Wallaqitaw umaña akax uwij t'arwjamawa ukhamarak jinchu tapañatakix apnaqatarakikiwa.

Codo del Pozuzo jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Codo del Pozuzo). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Wanuku jach'a suyu, Puerto Inka jisk'a suyu.

Tapayriwa jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Tapairihua) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Ay maru jisk'a suyupi, Apurimaq jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Mä kutix mä jisk’a wank’uw wasar uraqin kisus acht’asit sarnaqaskäna, ukjamaruw mä wali manq’at awtjat tiwulax jisk’a wank’ur kisus acht’asit uñjatayna. Tiwulasti wali manq’at awtjat jikxatasisax wank’uruw kisum churxit sasin arxayatayna, wank’usti janikiw jayskataynati kunati kisux jisk’akïnwa janiw jupatakjamäkanti. Tiwulasti inamayaw achikt’asiskäna wank’ux jani munkänti, ukat wank’uruw manq’antañ amtatayna, wank’usti walrak achikt’asirakitayna, nayaw mä jach’a kis uñjta uk uñacht’ayäm ukampiw sist’asït sasinaw arxayatayna. Tiwulasti, ukjam satax kusisitaynawa, ukat jank’ak sarañäni nayaw apsüx sasaw sarakitayna. Wank’ump tiwulampix thakhinjamaw wali jay jaltas jaltas sarapxatayna, niy jak’achasisax quta manqhan wank’ux wali jach’a kis uñacht’ayatayna, ukat jank’ak purisax mäkirakiw apsunï satayna, paniniw chik chikat jajt’asiñäni, sist’asiñkam manq’asiñani, sasinaw tiwulax arxayatayna. Mayak ipi tiwulax kis apsunxä sasin qutar thuqhuntatayna. Qhana arunxa, janiw kuna kisus utjkänti, phaxsikiw qhanaskäna, ukjamataw tiwulax jiwañar puriwayi. Chiqansa, tiwulax jisk’a wank’ut sallqxataw uñjasiwayi.

Ukasti, sum amuyuñarakiw janiw wawankax kipqapurapkiti, ansas sapamayniw mayjatarakiw qatuqapxi yatiqañanaka, ukhamarus aruskasiwins pachparakiwa. Tayk awkist yatipxañpaw kawkikamas sum jayriyañapuw janiw anch walj jayriyäñakiti.

Chawinillu jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Chavinillo). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Wanuku jach'a suyu, Yaruwillka jisk'a suyu.
EE. UU. markarux 1956 maran Ana Fisher ukat María Austin warminak tuqi machaq arunanakax purinirakïna. Ukxarux Fox ukax 1970 maran Estados Unidos markaruw purirakikïna. Uka markan Iglesia Cuáquera suma utjñuqatapatxa, jank'akirakiw yatiqañ utanak uñstayapxarakitayna. Ukat qhipa maranakanx Seminario Bíblico ukas utjxarakitaynaw Diosan arunakapxat yatxatañataki. Uka seminarion yatiqir tawaq waynanakaw Bolivia markar jutañ amtapxatayna niya yatichäwinak tukuyasina.

Eusébio da Silva Ferreira (* Maputo, 1942 25 uru Chichu phaxsin yuritayna - † Lisboa, 2014 5 uru Chichu phaxsin sarawayxarakitayna), Purtuwalxa phutwul anatakaman.

We're a group of volunteers and opening a brand new scheme in our community. Your site offered us with useful information to paintings on. You've performed a formidable job and our entire group can be thankful to you. dbdcdadfgdkcekef

Vista Alegre jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Vista Alegre) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Naska jisk'a suyupi, Ika jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Pukupukux tantiy jamach'iwa, mä chhiy chikanjamawa. Phuyunakapax ch'ixi ch'umphiwa, ukhamarak uka phuyunakapanx janq'u p'uyunakaniwa. P'iqipamp kunkapampix qaqawa. Chhuruñapax jisk'akiwa, ukhamarak mayj q'illuratawa, chhuru thiyax ch'iyart'atarakiwa.

Sapillica jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Sapillica). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Piwra jach'a suyu, Ayawaka jisk'a suyu.

Indipindinsya jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Independencia) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Waras jisk'a suyupi, Ankashu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Elizabeth Josephine Brown, warmi, (* 1839 mara 12 uru Juypi phaxsin yuritayna — † 1874 mara 16 uru Chichu phaxsin yuriwi) Istadus Unidos jacha marka qillqiri.

Desde 1886 escribió un total de 87 cuentos y relatos cortosPlantilla:Cr. De ellos, en 1913 seleccionó solo veintiséis para su libro El espejo de la muerte. Destacan el que da título al libro o Revolución en la biblioteca de Ciudámuerta.

Uka phisix janipï ukjamakïkatanatixa, kunapachati qullun wakar thastas sustjan ukjax aymaranakatakix wali askipiniritaynawa, kunati ukax wakan mirañapatakiw uñstiritayna.

Suytukancha jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Suitucancha). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Hunin jach'a suyu, Yawli jisk'a suyu.

San Martín jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de San Martín). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, San Martín jach'a suyu, El Dorado jisk'a suyu.

Santa Crus jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Santa Cruz). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Luritu jach'a suyu, Alto Amasuna jisk'a suyu.

Basadre, Jorge: Historia de la República del Perú. 1822 - 1933, Octava Edición, corregida y aumentada. Tomos 5 y 6. Editada por el Diario "La República" de Lima y la Universidad "Ricardo Palma". Impreso en Santiago de Chile, 1998.

Lukumpa jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Locumba) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Jorge Basadre jisk'a suyupi, Taqna jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Mataqutu jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Matacoto) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Yunkay jisk'a suyupi, Ankashu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.
Puyka jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Puyca) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Unyun jisk'a suyupi, Ariqipa jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Iskuchaka jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Izcuchaca). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Wankawillka jach'a suyu, Wankawillka jisk'a suyu.

Yuraqmarka jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Yuracmarca) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Waylas jisk'a suyupi, Ankashu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Querecotillo jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Querecotillo). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Piwra jach'a suyu, Sullana jisk'a suyu.

Altu patamarka, Av. Juan Pablo II uksat uñjasax illimanix uñstiwa Aka altu patan aski jisk’a makanakapax akanakawa: Ciudad Satélite (empleados públicos ukanakarakiw ukan qamasipxi), Villa Exaltación, Villa Adela (empleados de las FF.AA ukanakarakiw uksa tuqin qamasipxi.), 1ro de Mayo (fabriles irnaqt’irinakaw uksa tuqin qamasipxaraki), Villa Alemania, Villa Dolores, El Kenko, Alto Lima, Senkata, Nuevos Horizontes, Mercedario, Kollpani, Villa Ingavi, German Bush, Ballivian y Rio Seco.

Pedro Pedro Domingo Murillo jisk´a suyu jiqjatasiwa La Paz markana, kunatix aka markana jiqjatasiwa chuqiag marka ukjamarakiw altu pata, ukat Achuqalla, Palka, Rio Abajo aka marakanxa ch´uxña achunakaw achu ukat aka La Paz markaru alxañatakiw apanipxi.

Ukasti, sum amuyuñarakiw janiw taqpach wawanakax kipqapurapkiti, ansas sapamayniwa, mayjatarakiw qatuq yatiqañanaka, ukhamarus aruskasiwins pachparakiwa. Tayk awkinakast yatipxañpaw kawkikamas sum jayriyañapuw janiw anch walj jayriyäñakiti.

Félix Rubén García Sarmiento suti, Rubén Darío qayay suti (* Darío marka, 1867 mara 18 uru Chichu phaxsin yuritayna - León, 1916 mara 6 uru Anata phaxsin yuriwi) Nikarwa jacha marka piriudysta & kastilla aru qillqiri.

Yachaywasi: Tak Sun School (德信學校) 218 Nathan Road, Kowloon, La Salle College (喇沙書院) (1951) & St. Francis Xavier's College (聖芳濟書院). Edison Technical School (Seattle Central Community College, Capitol Hill, Seattle).

Umasuyu jisk'a suyux qullasuyu markan jiqhatasi, 23uru saraqatat anat paxsit, 184 marana, yuriwayatana aka jisk'a suyux pä tunka jik'a markanakampiw uñstawayi, akax wali ukhamarakiw akax thayawxan jiqxatasi. Yapuchawipanaka

Jichhürunakanxa, Jehová Diosan Qhanañchirinakapaxa 1870 uka maranakan uñstäna. Qalltanxa Bibliat Yatiqirinaka satäpxänwa. Ukat 1931 maranwa Bibliat apst’asin Jehová Diosan Qhanañchirinakapa sas sutinïxapxi. Juk’at juk’atwa jilxattawayi, jichhax millón millón Qhanañchirinakaw utjxi, ukatxa 240 jila markanakanwa yatiyasipki.

Hendrik Johannes Cruijff , Johan Cruijff (* Amsterdam, 1947 mara 25 uru Yapu apthapi phaxsin yuritayna - † Barcelona, 2016 mara 24 uru Achuqa phaxsin sarawayxarakitayna), Aynacha Jach'a Markanaka jacha marka phutwul anatakaman.

Santa Rosa jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Santa Rosa) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Lamar jisk'a suyupi, Ayaquchu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Kenji Mizoguchi (溝口健二 Mizoguchi Kenji?) suti ( * Tokyo, 1898 mara 16 uru Llamayu phaxsin yuritayna - Kyoto, 1956 mara 24 uru Thaya phaxsin yuriwi) Plantilla:JAP Nihun jacha marka kuyu walltay pusaq.
Felipe Pinglo Alva (* Lima, 1899 mara 18 uru Huillka kuti phaxsin yuritayna - Lima, 1936 mara 13 uru Llamayu phaxsin sarawayxarakitayna), Piruw jacha marka Jayllt'awinakax & q'uchu arsuyaña.

Gualberto Villaroel Jisk'a Suyu; (kastilla arupi: Provincia Gualberto Villaroel) Aka jisk'a suyux Ch'uqiyapu jach'a suyun jikxatasi. Willka jalsu tuqiruxa ... jisk'a suyumpiw qurpasi, willka jalantarusti ... jisk'a suyumpiw qurpasi, alayarux .... jisk'a suyumpiw qurpasi, aynacharusti .... jisk'a supyumpirakiw qurpasi.

Juan Rafael Mora Porras (* San Jusiy marka,1814 mara 8 uru Anata phaxsin yuritayna - Puntarenas marka, 1860 mara 30 uru Llamp'u phaxsin yuriwi). Kustarika jacha marka anakithiri.

Morona jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Morona). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Luritu jach'a suyu, Datem del Marañon jisk'a suyu.

Uka yatxatawin uñjawaytwa walja jan walinak wawanakast janiw yatipkant sum arusiñaka, ukasti qillqañ tuqitarakist janiw sun lurapxirikanti, ansas taqiniw sumpiniw yatixjatayñaw uka irnaqñanak janchimpi (motricidad gruesa) sataki, yaqä t´aqanaskti, (motricidad fina) ukasti walja yanapañaskanwa, ukasti, (personal y social) ukan ukhamarak walipun yanapt´askañanwa, ukaskti, (audición y lenguaje) yamakis walipuniw yanapañxanwa. Aka yatxatawix luratänwa khä yant´awi, Nelson Ortiz sata ukampi, uka yant´awimpix irnaqaxiw (wawa utanakata) ukanaka.

Maranura jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Maranura) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Kumbinsyun jisk'a suyupi, Qusqu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Errol Leslie Thomson Flynn suti Errol Flynn ({{Pun|20|6|} paqarisqa Hobart, 1909 mara 20 uru Juyphi phaxsin yuritayna - Plantilla:Pun wañusqa Vancouver, 1959 mara 14 uru Taypi sata phaxsin yuriwi), Plantilla:AUS- Istadus Unidos jacha marka päyari.

Puluwaya jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Polobaya) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Ariqipa jisk'a suyupi, Ariqipa jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Qallalli jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Callalli) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Kaylluma jisk'a suyupi, Ariqipa jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

qullan uta. s. top.Tatitump aruskipañ uta,tatitur mayisiñ uta.kimsaqallq waranq mara saraqatanxa jaqinakax mayachaqan Tatituw mayaxhaqan utt'ayasa mayipxitayna. qulla = kimsa kasta qullanakaw utjaeaki 1) mayirixa: castilla arun hospital. qullañ uta, ukax usut jaqinakaw wal sarantapxi. mayaxa qullañ, mayasti qullan, jisa ,janiw pachpakiti. n= waykatir phuqhanchirwa. jichha, yaqha qullan utasti mä utax walja qullanakas utjkaspa ukhamarakiw; ukampirusa. aruskipasktan uka qullan utax : ajayut ajay tuqi Tatitur yupaychañ uta satawa.

Jorge Francisco Isidoro Luis Borges ( audio) (* Buenos Aires, 1899 mara 24 uru Thaya phaxsin yuritayna - Geneve, 1986 mara 14 uru Juyphi phaxsin yuriwi) Arxintina jacha marka qillqiri.
Jisk’a phisinakax kimsa phaxsit yuripxi. Yuripk ukjax p’iq jach’pachxamapxiwa, ukat lichik taykapat ñuñt’asipxi. Janiw ukjpach manq’ manq’apxirïkiti. Jisk’anakäpk ukjax nayra ch’irmthapitakipxiwa. Janïraw t’ijnaqañ atipkiti, aliqakiw llawllinaqañ yatipxi. Ukat kimsaqalq urut nayr p’iyasipki. Jupanakax may may saminakaniw utjapxaraki. Ukjarux kunawsati tunka suxtan ururinïxap ukjaw jisk’a jasa manq’anak katusipki.

Quchapampa jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Cochabamba) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Waras jisk'a suyupi, Ankashu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Felipe Quispe Huanca (Mallku) jilatax mayni aymar markan p'iqiñchiripawa. Khaysa Jach'aq'achi (Achacachi) markan yuritawa. 2000 maranx CSUTCB (Confederación Sindical Única de Trabajadores y Campesinos de Bolivia)p'iqiñchirikasinx q'ara jaqinakaruw walpun aymar markamp chiqt'at saykatawayata. Ukhat machaq amuyunakax aka Wuliwya markanx k'amphikiptaniñ qalltaniwayi.

Mullintu jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Mollendo) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Ariqipa jisk'a suyupi, Ariqipa jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

La Unión jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de La Unión) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Piwra jisk'a suyu pi, Piwra jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Ankawasi jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Ancahuasi) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Anta jisk'a suyupi, Qusqu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Qhiphar Machaq Arunak irptirimp yaqha jila kullakanakampiw aruskipt’aniwayapxtana.Sapa mayniw mayja mayja amuyunakanipxäna. Maynïrinakasti, “wali askipiniwa” sasaw sapxistäna. Yaqhanakax “uñjañäspawa, kunjamaw achunakax uñstchini” sasaw amuyt’apxarakïna.

Kim Il-sung, chosŏn'gŭl: 김일성, hancha: 金日成; (Mangyongdae, 1912 mara 15 uru Yapu apthapi phaxsin yuritayna - Pyongyang, 1994 mara 8 Huillka kuti phaxsin yuriwi), Kuriya jacha marka anakithiri.

Europa cheqanjja, mä empresajj wali aguantkir mä filtro urna q'omachañatak plasticot lurawayi. Ukham maquinanakajj aka Oraqen jan walt’äwinak utjki ukatakiw apnaqasiwayi, pasir 2010 maran Haití markan oraq khatatejj utjkána ukansa yanapt'awayarakiwa.

Jichhax imilläkiritakix ukjamarakkiw yuqallatakxam lurapxiritäna; mä arunakanx saraksnawa, jupanakax kunanakati warmix jakañtak munki, taqi ukanak wakthapïwapxiritayna, jisnaw jisk’a isinaka: ch’utuqu, chakitilla, phullu, manqhancha, urkhu, wiskhu. Ukjamarakiw jisk’a yänakap lurt’awapxiritayna, ukat jan lurañxamä ukanakx alapxarakiritänawa. Ukanakax akkïrinakarakiwa: phukhu, chatu, yuru, wislla, jisk’a wislla, qapuña, ukat juk’ampinakampi. Uywäkiritakisti, chhuchhulli, p’iqi, ukakrak mä waxtäwimp jaytaniwapxiritayna.

Llaqllin jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Llacllín) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Rikuway jisk'a suyupi, Ankashu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Eduardo Villanueva jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Eduardo Villanueva). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Qajamarka jach'a suyu, San Markus jisk'a suyu.
Lucila Justina Sarcines Reyes de Henry, warmi (Lima marka, 1936 mara 19 uru Huillka kuti phaxsin yuritayna - Lima marka, 1973 mara 31 uru Taypi sata phaxsin yuriwi), Piruw jacha marka q'uchu arsuyaña. " Lucha Reyes" "Morena de Oro".

Aqus Winchu jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Acos Vinchos) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Wamanqa jisk'a suyupi, Ayaquchu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

La Merced jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de La Merced) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Ayha jisk'a suyupi, Ankashu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Kunawsatix aka jamach'ix utarus jan ukax uta pirqa patanakans khuyusk ukhax mayniw utan jiwan sañ muni. Ukhamarak kunawsatix waychux uta qhipax nayrax muysux ukax uka utan jakirinakaw sarxan sañ muni. Ukatx kunawsatix satapachanx uñtank ukhax suma maraniw satawa.

Sayapullu jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Sayapullo). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, La Libertad jach'a suyu, Gran Chimú jisk'a suyu.

San Pablo jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de San Pablo). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Qajamarka jach'a suyu, San Pablo jisk'a suyu.

Wakaña jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Huacaña) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Sucre jisk'a suyupi, Ayaquchu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Manuel Pardo y Lavalle (* Lima, 1834 mara 2 uru Thaya phaxsin yuritayna - † Lima, 1878 mara 16 uru Llamayu phaxsin yuriwi), Piruw jacha marka ikunumista & anakithiri.

Llamillin jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Llamellín) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Antonio Raymondi jisk'a suyupi, Ankashu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Elías Soplín Vargas jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Elías Soplín Vargas ). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, San Martín jach'a suyu, Rioja jisk'a suyu.

Santa Lusiya jisk'a t'aqa suyu ; (kastilla arupi: Distrito de Santa Lucía) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Lukana jisk'a suyupi, Ayaquchu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Copallin jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Copallin). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Amarujawira jach'a suyu, Bagua jisk'a suyu.

Ayawanku jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Ayahuanco) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Wanta jisk'a suyupi, Ayaquchu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Wawa, asu wawa (kastilla aru: Bebé), jisk'a jaqi. 10 - 13 marankamax wawakiskiwa. Saraw tuqinxa jilir jaqis wawakiskaspawa, kunasatix maynix panixchi ukhax maysatx jaqi sataxiwa.

Kunchuku jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Conchucos) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Pallasqa jisk'a suyupi, Ankashu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Wiqita jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Végueta) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Wawra jisk'a suyupi, Lima jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Santa Rosa jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Santa Rosa). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Amarujawira jach'a suyu, Rodríguez de Mendoza jisk'a suyu.

Aka uraqin yuririnakax janis nayrïr arusax utjkas ukjam Castellano-kraks jach’anchayasktanxä. Ukjamïpan nayrar sartäwinakax sayantañxamak munxi. (samart’äwi) Jälla, tayka arusamp jiwaspach achunak uñstayasay sayt’asxapxañäni.
Aquchaka jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Acochaca) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Asunsyun jisk'a suyupi, Ankashu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Waytara jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Huaytará). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Wankawillka jach'a suyu, Waytara jisk'a suyu.

2.Uñstawinak amuyuña. Akasti, wawankasaruw qatuqayiw arunaka (qatuqayiw ist´añanakata) ukat kamisak qamawipnax kunjamans ukhämañapawa. Ukast nayrir yanapt´awix kunjakastanakas arunakax utjki, munt´awisanxa, ukanakat payïr yanapt´awix uñt´añatakiw kawkir arunakas kusisiychi anch ukanaka. Kunatix mamapaw anatxayki, ukhanaka.

Putinsa jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Putinza) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Yawyu jisk'a suyupi, Lima jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Jupanakax siwa: uka isinakax pasxiw, jichha urux suma isinakax utji pallqanaka wali kusa, allmillanakax samipax jiwakiwa, jichha urux wiskhux janiw sinti utjiti, manqhanchanakax suma ch‘uqutawa walja saminakampi utji.

Golda Mier, Golda Mabovitch, גּוֹלְדָה מְאִיר, suti warmi (* Kiev, 1898 mara 3 uru Llamayu phaxsin yuritayna - Jerusalem, 1978 mara 8 uru Jallu qallta phaxsin yuriwi). Israyil jacha marka anakithiri.

Octave Mirbeau (* Trévières, 1848 mara 16 uru Anata phaxsin yuritayna — † Paris, 1917 mara 16 uru Anata phaxsin yuriwi) Phransiya jacha marka qillqiri.

Pakaran jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Pacarán) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Kañiti jisk'a suyupi, Lima jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Wayllapampa jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Huayllabamba) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Urupampa jisk'a suyupi, Qusqu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Pachas jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Pachas). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Wanuku jach'a suyu, Llamayu phaxsi paya jisk'a suyu.

Nuevo Chimputi jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Nuevo Chimbote) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Santa jisk'a suyupi, Ankashu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Rio Grande do Norte Istadu (iso RN) (kastilla aru: Estado de Río Grande del Norte ; purtuyis aru: Estado do Rio Grande do Norte), marka istadu Wrasil.

Waja apsuñtakix chuntillamp kanastampirakiw munasi kunatti jan ukanakampix sinti achhijüpan janiw apsuñ atksnati. Yaqhippachax apsuñä ukjaxa, wajax ch’aran kunaw uñstiri, ukat patankirinakax jaqiw ch’uxt’anpacha sasarakiw sapxiri. Apsutatxa, phiskhurasis phiskhurasisaw kisump manq’añ yatipxi. Sank’an wali parjat khulamp qhathiyatätapatx wali sumaraki, janiw kuna manq’ampis kikipäkiti, ukat janirakiw yaqha manq’añanakjam q’aymkaspati. Akx mä pusür phisqhürus imasisksnawa.

Ukhuña jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Ocoña) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Kamana jisk'a suyupi, Ariqipa jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.
TUKT´AYAWI (CONCLUSIONES) Juka´a jariyañ nayraqat wawanakarux tayk awinakast janiw yatipkiti, aka wakiskir amayuta, kuna, laykitix qamapxiw pist´qullqita, amuyunakas mayjarakiwa, sarta surawix mayjarawika taqi uka jila masinakan yämakis janipuniw utjkit mä suma wakiskir yänapt´awix jisk´a wawanakaru. Ukampis wali askipunispaw mä wawa utax ukhänakan ukast askichaspaw yänpt´aspaw walipun walj wawanakaru, uka jariyañ nayraqat tuqita.

Ulluku (kastilla aru: Olluco, latin aru: Ullucus tuberosus), uraqi manqhana achuqiri amka achu, ch'uqjama sunina yapuchata manq'aña kasta aliwa.

Cristoforo Colombo (latin aru: Christophorus Columbus, kastilla aru: Cristóbal Colón), (* Genova, 1451 mara 29 uru Llamp'u phaxsin yuritayna - Valladolid, 1506 mara 20 uru Llamayu phaxsin yuriwi) Italiya- Ispaña jaqi.

Ajay tuqit umiririnakan ajay tuqit uñakipañataki, jaqin amuyuparjam sarnaqañataki, k'allk'u uman ch'allañataki, kuna phunchhäwinakans akhullt'apxapinirakiwa, ukhamarakiw qaritasas, akhullipxarakiki. Yaqhip amuyuparjam sarnaqirinakax ullkasa jan qarjasiñatakirakiw inalmam akhullipxaraki.

Ukampis akham sasaw jiskt'asiñasa: ¿cientificonakajj taqe kun sum yatjjatasati “Diosajj janiw utjkiti” sasin sapjjpacha? Cheqas janiwa. Walja askinakas jikjjatasiwaykchejja, walja cientificonakajj 'janiw taqe ukanakajj yatjjatañjamákiti, jan ukajj janiw kunapachas yatjjataskaniti’ sasaw sapjje. Física toqet yatjjatir premio Nobel katoqer Steven Weinberg sat chachajja, akham sänwa: “Janipuniw taqe ukanakat sum yatjjataskaniti” sasa. Astronomía to­qet wali yatjjatt’at Martin Rees sat yatichirejja, akham sasaw qellqana: “Janiw jaqenakajj ukanak yatksnati” sasa. Jupajj Gran Bretaña markatawa. Kunjamtí uñjawayktanjja, kunanakatí utjki ukanakat wali yatjjatañaw utjaski, jisk'a celulanakata, alajjpachata. Sañäni:Alajjpach toqet yatjjatatanakajja (cosmólogos) “kunanakatí alajjpachan utjki ukanakatjja, sapa patakat 95 janiw uñjaskiti ukat janirakiw cientificonakan maquinanakapas ukanak yatjjatirjamákiti” sasaw sapjje. Ukanakarojj materia oscura ukat energía oscura sasinwa sutichapjje. ¿Kunas ukanakajja? Janiw khitis yatkiti.

K'allax mä chhiy jilakiwa. Phuyunkapax ch'uxñawa, ukhamarak kawkirus jatt'kattaskakiwa. P'iqipax muruq'uwa, nayritapax ch'iyaritawa, chhuruñapax k'umuwa, ukhamarak ch'iyarawa. Wichhinkhapax jach'awa, ukhamarak thuruwa. K'allax phuyunakapanx q'illunakamp q'illuñchatawa.

Tayk awkinakasti, sumpuniw amuyupxañapuniw kunatix jayriyañ uqsatuqita, yänapañapunirakiw yämakis churañaw wallj iyawsawinaka, ch´amanchawinaka. Ukataw sañ utanapuniw qalltañ sum jayriyan wawanakasarux suma yatiñchawinakampinakax yatichaña. Ukampinsa, jayriyañ nayaraqat sarawisti, janirakiw uñt´atakitix tayk awkinakampix uka suma lurawinakax qamañapan ukhanakana, wawanakarust tayk awkist jupanakankiw yanapt´añanakasti. May t´aqanakast uñjasiw jayriyañanxa, wawanakast sarapkix yatiqañ utarux ukanaw qalltix jakawipax wawanakana.

Qillqaña (kastilla aru: escribir), maya kunxatsa qillqata. Ukhama nayra achachilanaxa sutiyapxiritayna. Maya aruptayiri sapa mayni jisk'a chimpu.
Santiago jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Santiago) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Qusqu jisk'a suyupi, Qusqu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Pampamarka jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Bambamarca). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, La Libertad jach'a suyu, Wuliwar jisk'a suyu.

Challwanka jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Chalhuanca) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Ay maru jisk'a suyupi, Apurimaq jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Challapampa jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Challabamba) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Pawqartampu jisk'a suyupi, Qusqu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Lawa, phayaña (kastilla aru: Palo, leña), quqanakana thuru chiqapa, layminakaru, laphinakaru katxasiri. Phayañataki waka phuru, qawra thaxa, quqa waña k'ullu.

Pueblo Nuevo jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Pueblo Nuevo). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, La Libertad jach'a suyu, Chipin jisk'a suyu.

Pampamarka jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Bambamarca). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Qajamarka jach'a suyu, Wallqayuq jisk'a suyu.

Murqulla jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Morcolla) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Sucre jisk'a suyupi, Ayaquchu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Qullqimarka jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Colquemarca) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Chumpiwillka jisk'a suyupi, Qusqu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Maria Salomea Skłodowska-Curie (* Warszawa, 1857 mara 7 uru Awti phaxsin yuritayna - Passy, 1934 mara 4 uru Huillka kuti phaxsin yuriwi), Puluña jach'a marka jaqinaka; huk Yatxatawiri, Kimika yachaq mantapas yachaqsi karqan.

Magdalena del Mar jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Magdalena del Mar) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Lima jisk'a suyu pi, Lima jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Shanghai ukar purisax Elsa Roxana-mp Eliseo-mpix jaqichasxapxänwa, janïr jaqichaskasax jupax Eliseo-n muniripänwa. Jupanakax kimsa mar jilaw uñt’asipäna.

Mejía jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Mejía) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Islay jisk'a suyupi, Ariqipa jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Santiago Pupuja jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Santiago de Pupuja) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Asankaru jisk'a suyupi, Punu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Ayapata jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Ayapata) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Kallawaya jisk'a suyupi, Punu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Ukhamarakiw jan sum sarxipanx akapach uraqin yatirinakax sum sarañapatakix jank'akirakiw inalmamat ullañs yatipxaraki; kunapachati warm achikt'añatak amtapk ukhax ukhamarakiw iwxir tatanakax inalmam uñakipt'apxi. Yaqha waynanak tawaqunakax warm chhaqhayasisas, jan ukax kun chhaqhayasisas, jank'akirakiw inalmam uñirinakarux uñañapatak yatirinakar sarapxi, ukat maysa tuqitx yatiraki askirut sarani jan ukax jan waliruch purini uk yatiñataki.

Muhu jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Moho) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Muhu jisk'a suyupi, Punu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.
José Antonio Encinas Franco sutiyuq runaqa (* Punu, 1896 mara 30 uru Llamayu phaxsin yuritayna - † Lima, 1958 mara 10 uru Huillka kuti phaxsin yuriwi), Piruw jacha marka Yachachijg Yatichiri, qillqiri & anakithiri.

Michelangelo Merisi da Caravaggio suti Caravaggio, (* Milano, 1571 mara 29 uru Llamp'u phaxsin yuritayna - † Plantilla:Pun Porto Ércole, 1610 mara 18 uru Huillka kuti phaxsin yuriwi), Italiya jacha marka qillqiri, arkitiktu, iskultur & yäpa llimphiri.

Siqsi jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Sexi). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Qajamarka jach'a suyu, Santa Crus (Qajamarka) jisk'a suyu.

Má diccionariorjamajja, ciencia siski uka arojj akham san muni, “taqe kunanakat’i aka oraqensa alajjpachansa utjki ukanakat yatiña, ukanakasti wali yatiñampi ukat amuyumpiw yatjjatasi”. Ukhamajja, taqe ukanakat yatjjatañatakejj wal Ch’amachasiñaw wakisi, awisajj janiw kunas jikjjataskiti. Cientificonakajj semananaka, phajjsinaka, jan ukajj walja maranakaw sum yatjjatañatakejj ch’amachasiwayapjje. Ukampis awisajj janiw kunsa jikjjatapkiti, awisajj kuntï jikjjatapki ukajj jaqenakar yanapt’arakiwa. Jichhajj ukanakat pay uñjañáni.

Murrupi jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Mórrope). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Lampalliqi jach'a suyu, Lampalliqi jisk'a suyu.

Abel Iturralde Jisk'a Suyu; (kastilla arupi: Provincia Abel Iturralde) Aka jisk'a suyux Ch'uqiyapu jach'a suyun jikxatasi. Willka jalsu tuqiruxa ... jisk'a suyumpiw qurpasi, willka jalantarusti ... jisk'a suyumpiw qurpasi, alayarux .... jisk'a suyumpiw qurpasi, aynacharusti .... jisk'a supyumpirakiw qurpasi.

Qullasiñ quranakax walt'ataw utji. Nayrapachax janiw qulllir tukturanakax utjirikataynati, uñt'apkarakinasa, jupanakax aka markan wali sum quranak uñt'apxiritayna, sapa kast quranaka jupanakatakix wali wakiskiriritayna.

Mulli (kastilla aru: Molle), jisk'a quqa. Panqaratapaxa achu sataña pacha yatiri. Llaqanakapampixa ch'aka t'ixi usu qullasipxi. Mulli quqaxa wali suma panqaratawa; yapuxa khusaniwa.

Fidel Alejandro Castro Ruz suti ( audio) ( audio) (* Mayarí, 1926 mara 13 uru Thaya phaxsin yuritayna — La Habana, 2016 mara 25 uru Awti phaxsin yuriwi) Kuba jacha marka arxatiri & anakithiri.

Sawsi jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Sauce). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, San Martín jach'a suyu, San Martín jisk'a suyu.

Teresa Fernández García, Sarmiento, Teresita Fernández (* Santa Clara, 1930 mara 20 uru Jallu qallta phaxsin yuritayna — La Habana, 2013 mara 11 uru Awti phaxsin yuriwi), Kuba jacha marka warmi q'uchu arsuyaña.

Kunapachatix qamaqin awullawip ist`apki ukhax uñt`apxiwa kunayman kast amuyukwinaka jichhax unt`añaniwa akanaka. -Kuna pachatix qamaqix wali qhana waxasi jan jaychjasisa ukhax qhanañchstuwa pachamama wali kiskaniwa jallu pachana thayapachana ukhamarak suma achuqawinaka. -Kunapachatix qamaqix jaychjas ukhax qhanañcharakiwa m ajan suma mara juk`a jallumpiki wali thaya ukhamarak juyranakax janiw sum achupaskati.

En defensa de la denominación como "Enfermedad de Carrión" para la Bartonelosis humana producida por la Bartonella bacilliformis; Rev Per Med Experimental y Salud Pública.
K'allallax (kastill arunxa: loro andino) jisk'a ch'uxña jamach'iwa, ukatx pata suni tuqinakanx juyphi pachaw uñstaraki. Aka kast jamach'inakax qutu qutuw sarnaqapxi. Ukatx khunuñatakiw sarnaqaraki, chhull chhull chhull sas arsusina. Ukampis siwar kallchanakaru ukjamarak juyra, jawas kallchanakaruw muyuntañ yatipxi.

Q'usñipata jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Kosñipata) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Pawqartampu jisk'a suyupi, Qusqu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Daniel Alcides Carrión García (* Pasqu qullu, 1857 mara 13 uru Thaya phaxsin yuritaya - † Lima, 1885 mara 5 uru Taypi sata phaxsin yuriwi), Piruw jacha marka qullari.

Juana Mercedes Cabello Llosa de Carbonera, warmi, icha Mercedes Cabello de Carbonera (* Mukiwa, 1842 mara 17 uru Anata phaxsin yuritayna - Lima, 1909 mara 12 uru Taypi sata phaxsin yuriwi) Piruw jacha marka qillqiri.

Tisiku (kastilla aru: Tuberculosis), katusiri usu, chuymaxa jisk'a jani uñjaña laq'una manq'sutawa uñjasi. Tisiku usuxa jaqiruxa ch'akakama tukuyasina jiwayiri.

K'alla jan ukax k'allallax mä ch'uxña jamach'iwa, (Zoool. mf. Cietifico sutipa: bolborhynchus aurifrons, tama: Psittacidae). Juk'ampis aka jamach'ix qhirwa junt'u markanakan qamapxi. K'all k'all k'all sasaw jalnaqi, ukatwa k'alla sutini.

Tibillo jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Tibillo) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Palpa jisk'a suyupi, Ika jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Nericcio, William Anthony. (2005). A Decidedly 'Mexican' and 'American' Semi[er]otic Transference: Frida Kahlo in the Eyes of Gilbert Hernandez.

Uka laykunakat janiw yäqapkit wawanakaparux yaqhapanakax sapxanwa kunatakirakis irpañapach kinder ukarusti, ch´amaw yatiqañ utarux apaña, wali qullqitakiwa, sasaw arxayapxirnwa nayarusti.

San Husiy jisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de San José). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, La Libertad jach'a suyu, Pakasmayu jisk'a suyu.

El tambor de hojalata, 1959 — Die Blechtrommel, trad.: Carlos Gerhard; Joaquín Mortiz, México, 1963 (prólogo de Mario Vargas Llosa, semblanza biográfica de Francisco J. Satué, Círculo de Lectores, 1987; nueva trad.: Miguel Sáenz, Alfaguara, Madrid, 2009)

María Parado de Bellido jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de María Parado de Bellido) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Kankallu jisk'a suyupi, Ayaquchu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Machu Pikchu jisk'a t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Machupicchu ) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Urupampa jisk'a suyupi, Qusqu jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Wayana t'aqa suyu; (kastilla arupi: Distrito de Huayana) nisqaqa huk Jisk'a t'aqa suyu Antawaylla jisk'a suyupi, Apurimaq jach'a suyupi, Piruw jach'a markapi.

Boris Nikolayevich Yeltsin (rusi aru: Бори́с Никола́евич Е́льцин) icha Boris Yeltsin (* Kalinovka, 1931 mara 1 uru Anata phaxsin yuritayna - Moskwa, 2007 mara 23 uru Yapu apthapi phaxsin yuriwi), Rusiya jacha marka anakithiri.

Yanawankajisk'a t'aqa suyuxa (kastilla aru: Distrito de Yanahuanca). Piruwna mä jisk'a t'aqa suyuwa, Pasqu jach'a suyu, Daniel Alcides Carrión jisk'a suyu.