Alegzandra/wili-2018-roplus huggingface dataset:
Qawqaz Albaniäse (bor. yunança Ἀλβανία, äzäri Qafqaz Albaniyası, ärmänçä Աղվանք - /Agvank/, farsı اران‎- /Arran/, üziseme bilgesez) — BEQ I ğasırda könçığış Qawqazda - bügenge Azärbaycan, Görcistan, Dağstan cirendä bulğan borınğı däwlät.

Мәгълүмат технологияләре кеше тормышының бөтен өлкәләрендә: фәндә, җитештерүдә, мәгариф өлкәсендә, бизнеста һ. б. да киңрәк кулланыла бара. Мәгълүматлар күләме күбәю белән, аларны эшкәртү һәм саклау ихтыяҗы да арта. Күп процессорлы исәпләү комплекслары, санак челтәрләре булдырыла.

Урта мәктәпне тәмамлап чыкканда аның кулына комбайнер-тракторчы һөнәрен үзләштерде дигән таныклык бирәләр. Яшь егет тракторга утырып җир сөрә, күрше Мари Ил республикасы басу-кырларында хезмәт куя. 18 яше тулмастанда армия сафларына алына.

Аның әсәрләрендә фәкыйрь-фөкарәләрнең мәнфәгатьләре кайгыртыла, эшче халык патша хөкүмәте һәм яраннарының золымына һәм хурлыгына каршы көрәшкә чакырыла, байлар, морзалар һәм руханилар көлкегә калдырыла. Демократик карашлы шагыйрь булган Туктаргазыйны изүче сыйныфлар үзләренең дошманнары саныйлар. 1905 елда Керчьтә булган яһүд погромнарына каршы эшчеләр нәмаешында катнаша.1913 елның 18 сентябрендә Керчь ярымутравында Кәфә янындагы Карҗебия (1954 елга кадәр Сторожевое) авылында фаҗигале рәвештә үтерелә (сугышу оештырылып, шунда суела) .

Каменный Яр — Русия территориясеннән ага торган елга. Воронеж өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга ? елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 14 км.

Николай Стахеев (Николай Дмитрий улы Стахеев, рус. Николай Дмитриевич Стахеев) - I гилдия сәүдәгәр, алтын сәнәгатькәре, хәйрияче, рәссам И.И. Шишкиинның туганнан туган энесе, тупламачы.

Татар халкы элек-электән иген иккән, терлек асраган. Табигый, халык күбрәк он, ярма кебек азыклар белән тукланган, ә XIX гасыр азагында, XX гасыр башында бәрәңге күбрәк кулланыла башлаган. Яшелчә үстерү һәм бакчачылык, игенчелек белән чагыштырганда, азрак урын алып торган. Яшелчәләрдән башлыча суган, кишер, торма, шалкан, кабак һәм чөгендер, бераз кыяр белән кәбестә үстергәннәр. Бакчалар Иделнең уң як яр буйларында күбрәк булган. Анда алма, чия, кура җиләге, карлыган үстергәннәр. Авыл халкы урманнардан җиләк, чикләвек, колмак, балтырган, кузгалак, бөтнек, кыр суганы җыйган. Гөмбә татар халык ашларына хас түгел, аның белән соңгы елларда гына, бигрәк тә шәһәр халкы мавыга башлады.

Юрмаш — Русия территориясеннән ага торган елга. Башкортстан биләмәләрендә ага. Елга Усолка елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.

Русия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кеть елгасы. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Чулымдан Кеть елгасына кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Русиянең Аурупа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Русия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.

Гафиулла Сәгъди улы Газизов Балтач районы, Югары Субаш авылында туып-үскән. Туган авылында сигезьеллык мәктәпне тәмамлагач, Гафиулла күрше Чепья мәктәбендә урта мәктәпне тәмамлый.

Русия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Вах елгасы кушылган урынган Нефтеюганск каласына кадәр . Кече елга бассейны — Вах, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.

Лосёвая — Русия территориясеннән ага торган елга. Томск өлкәсе, Красноярск крае биләмәләрендә ага. Елга Берёзовка елгасының уң ярына тамагыннан 48 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 24 км.

Русия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Иртеш елгасы кушылган урыннан Төньяк Сосва елгасы кушылган урынына кадәр. Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Иртештән Төньяк Сосьва тамагына кадәр, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.

Барлык ашамлыкларны түбәндәге төрләргә бүләргә мөмкин: шулпалы кайнар ашлар, икенче итеп бирелә торган ашлар һәм камыр ашлары, чәй янына бирелә торган татлы ашамлыклар һәм эчемлекләр. Кайнар шулпаларга һәм ашларга аеруча зур әһәмият бирелә. Нинди шулпада әзерләнүенә карап, ашларны итле, сөтле, кысыр ашларга, ә аларга нәрсәләр салынуга карап, камырлы, ярмалы, камырлы-яшелчәле, ярмалы-яшелчәле, яшелчәле ашларга бүлергә мөмкин. Халыкның культурасы һәм көнкүреше үсү процессында милли ашларның төрләре яшелчәле ашлар исәбенә тулылана барган. Ләкин татар табынының үзенчәлекле ягын әле хәзер дә камырлы ашлар, барыннан да элек токмачлы аш тәшкил итә.

Нижарово (чуаш. Сăхăтпуç, рус. Нижарово ) — Чуашстанның Янтык районында урнашкан торак пункт. Әлегә муниципаль статусы — деревня (федераль классификатор буенча).

А. Хәлим повесте буенча төшерелгән «Өч аяклы ат» фильмы 2008 елда узган «Алтын мөнбәр» (халыкара) мөселман кинофестивалендә иң яхшы 10 фильм исемлегенә керә.

Русия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны Кет белән Васюган арасы, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.

Русия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.

Nazi Zombies яисә Nacht der Untoten (алм. — «үлеләр төне») — Бонуслы уен, берле компанияне үткәннән соң ачыла. Бер үзең генә дә, күпләп тә уйнарга мөмкин. Акчалар зомбиларны үтерү һәм алар кермәс өчен ясалган ватык тәрәзәләрне ясау өчен бирелә. Уен барлык уенчыларның вафатыннан соң тәмәмлана.
Габдулла Үтәмешев тарихка XVIII гасыр ахырында текстиль мануфактурасына нигез салган, беренче гилдия Малмыж сәүдәгәре буларак кереп калган. Габдулла белемле шәхес була, аның дин хакында берничә китабы бар. Хәләл җефете – дин белгече Г.Курсавиның бертуган сеңлесе Мәрхәбә.

Жан-Батист Бернадот, Жан-Батист-Жюль Бернадот, (фр. Jean-Baptiste Jules Bernadotte (26.01.1763, Франция — 08.03.1844, Стокгольм, Швеция) — Франция маршалы (1804), кенәз Понте-Корво (1806), Швеция принц-регенты (1810-1818), Швеция короле Карл XIV Юхан, швед. Karl XIV Johan (1818-1844), Норвегия короле Карл III (1818-1844), Швеция корольләренең Бернадотлар династиясенә нигез салучы.

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Русиянең Аурупа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

Татар халкының туклануы, милли аш традицияләрен нигездә саклаганы хәлдә, билгеле бер үзгәрешләр кичерде. Халыкның тормыш хәле яхшыру һәм мәдәни дәрәҗәсе күтәрелүгә бәйле рәвештә күп кенә яңа ашлар һәм ашамлыклар барлыкка килде, милли ашларның төрләре ишәйде. Яшелчә һәм җиләк-җимеш күбрәк урын ала башлады, балык ашлары төрләнде, гөмбә, томат һәм тозлы әйберләр кулланылышка керде. Татар ашларына башка халыкларның, бигрәк тә рус халкының милли ашлары берникадәр йогынты ясады. Хәзер табында, милли ашлар белән беррәттән, щи, борщ, балык шулпасы, гөмбә һәм котлет кебек ашамлыклар да күрергә була. Шул ук вакытта татар ашлары бизәлүе, әзерләнүе һәм тәме ягыннан оригинальлеген саклап калды, бу исә аларның популярлыгы хакында сөйли.

Русия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Куйбышев сусаклагычыннан алып Каспийга койганчыга кадәр Идел елгасы.

Элек-электән Кукмара районындагы Мәчкәрә авылын Ишмән иле дип йөрткәннәр. Мәчкәрә исеме исә мариларның “маскар” сүзеннән алынып, “аю” дип тәрҗемә ителә. Аюлар бу җирдә күпләп булганмы-юкмы, анысы билгесез. Әмма Ишмән – иң элек сәүдәгәр һәм меценат Үтәмешевлар туган урын.

Русия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычыннан түбәнгә таба Ука кушылганчы, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).

Tikşerenülär näticäsendä aça: 700 Herz yışlığı kübräk bulğanda elekrik ağım cisem öslege buylap ütkärä (Skin effekt), häm organizm tuqımalarına zıyan kitermi.
Авылда борынгылыкка нисбәтле матди әйберләр сакланмаган диярлек, һәм моның иң беренче сәбәбе – авылда еш кына янгыннар чыгуда. 1911 елның июнь аенда, арыш урагы өстендә, гаять зур янгын чыгып, авылның «Урта җыен» дип аталган өлешендә 150 гә якын таза хәлле хуҗалыклар зыян күрә. Бу вакытта янган мәчетнең түбә калае 10 чакрымнар ераклыктагы Сарайлы авылына барып төшкән, дип сөйләгәннәр. 1914 елның көзендә чыккан зур янгын вакытында Олы урам һәм Югары очлар яна. 1952 елның 15 маенда көчле янгында авылның үзәк өлеше һәм тау ягы зур зыян күрә, 1932 елда рәсми проект буенча төзелгән матур мәктәп бинасы һәм соңрак салынган барлык бина-каралтылары да янып бетә.

308 (өч йөз сигезенче) ел — кәбисә ел, юлиан тәкъвим буенча пәнҗешәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 308 елы, I меңьеллыкның 308 елы, IV гасырның 8 елы, IV гасырның 1 унъеллыгының 8 елы, 300 елларның 9 елы. 308 елдан бирле 1710 ел үтте.

Сулать — Русия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе, Мәскәү өлкәсе, Ярославль өлкәсе, Владимир өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Дубна елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 23 км.

Николаевка (Варна районы) Екатеринбург вакыты (Yekaterinʙurg Time Zone, YEKT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +5:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +2 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+2 итеп күрсәтелә.

Йортлаштырылган хайваннарны артан үстерү һәм үрчетү кеше өчен кирәк булган төрле билгелерне сайлап алу (селекция) ысулы белән яңа токымнар чыгару күз уңында тотыла.

Тәмте районы (рус. Теньковский район) — Татарстан АССР составындагы административ-территориаль берәмлек. 1927—1931 һәм 1935—1958 елларда гамәлдә торган.

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Русиянең Аурупа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

МиГ-31 (83 эшләнүе, Е-155МП очкыч, НАТО кодификациясе буенча: ing. Foxhound— төлке эзәрлекләүче эт) — ике урынлы) - Совет истребителе, юл кисүче очкычы.

Хезмәтен тутыргач, Чаллыга китә. Башта СМУ-71дә эшли, аннан КамАЗ пресс-рам заводына урнаша. Двигательләр ремонтлау заводы сафка баскач шунда күчә, 1979 елда. Гафиулла заводта өченче разрядлы җыючы-слесарь булып эшли башлый. Торган саен осталыгы арта, аңа иң югары бишенче разрядны бирәләр. Соңыннан остаз-мастер итеп билгелиләр.

Крестьян хуҗалыкларында кошлар, бигрәк тә тавык, каз, үрдәк үрчеткәннәр. Борын заманнардан ук урманлы дала өлкәсендә яшәгән татарлар умартачылыкны да бик күптәннән белгәннәр. Бал һәм балавыз халык кеременең мөһим чыганагы булган.

Әр-Рази, Әбу Бәкер Мөхәммәт ибн Зәкәрия әр-Рази (гарәп. ابوبكر محمّد زکرياى رازى‎, 865, Рей, Иран — 925, шунда ук) — күренекле фарсы энциклопедияче–галиме, табиб, алхимик, фәйләсуф. Аурупада латинлаштырылган Разес (Rhazes) исеме белән билгеле. Әр-Разиның күп кенә хезмәтләре X-XIII гасырларда латин теленә тәрҗемә ителгәннәр. Алар Көнбатыш Аурупа табиблары һәм алхимиклары тарафыннан танылган. Әр-Разины «табибларның атасы» дип йөрткәннәр.
Экватор Гвинеясы көнбатыш ярда кыйтга өлешеннән (Рио-Муни), Кориско, Элоби-Гранде һәм Эло-би-Шико утраучыкларыннан һәм Гвинея култыгында Биоко (элегрәк Масис-Нгема-Бийого, аңа кадәр Фернандо-По) һәм Аннобин (Пагалу) утрауларыннан Көнбатыш Африкада урнашкан дәүләт.

Евгения Финогентова (Евгения Олег кызы Финогентова, 23 февраль 1991, Казан, Татарстан Автономияле Совет Социалистик Җөмһүрияте, РСФСҖ, Совет Социалистик Җөмһүриятләр Берлеге — , ) — РФ баскетболчысы (сакчы), РФның спорт остасы, 2013 елгы Җәйге Универсиаданың көмеш мидәле иясе.

Лель — Русия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга Кара елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.

Гайморит —өске казналык куышлыгының лайлалы катлавы ялкынсынуы. Үзенчәлекләренә күрә каты, уртача каты һәм даими төрләрен аералар. Салкын тию, грипп, томау һ.б. инфекцион авырулар, шулай ук борын куышлыгы һәм черегән тештән ялкынсыну җәрәннәрнең Гаймор куышлыгына таралуы, кайвакыт өске теш казнасы сөягенең имәгнүе сәбәп була. Каты гайморитны вакытында дәваламау яки дәвалап җиткермәү, кайвакыт аллергия нәтиҗәсендә даими гайморитның килеп чыгуы мөмкин. Гайморит белән авыручы хәлсезләнә, яңак сөякләре шешенә, температурасы күтәрелә, өске теш казнасы һәм башы авырта, башын борганда авырлык була, борыны томалана; күбесенчә борынның бер яктан эрен яки лайла ага, борыннан сулыш алу кыенлаша. Ярымкаты һәм даими гайморитта авыру галәмәтләре шулхәтле көчле түгел. Даими гайморитның кайвакыт яшерен формада үткәнлектән, сепсис, менингит, баш мие абсцессы кебек җитди өзлегүләрнең килеп чыгуы мөмкин.

Иске Минзәләбаш авылында туып үскән язучы Адлер Тимергалинның дәфтәрләрендә «Минзәлә» сүзенең этимологиясенә карата түбәндәге фикерләр тупланган: «Минзәлә – Ык елгасының сул кушылдыгы. «Минзәлә» сүзен гарәпчә «мәнзил» сүзеннән алынган дигән фикер яши. Мәнзил – туктап китә торган урын, станция. Көнбатыш Себер татарлары Төмән тирәсендәге Ембай юрталарын Малчын (Малцын) дип атыйлар, һәм бу атама да таҗиклар һәм үзбәкләр аша килеп кергән «мәнзил» сүзенә барып тоташа икән. Әгәр әлеге фикер дөрес булып чыкса, Болгар һәм Казан ханлыгы чорында Урта Азия белән кәрван юлы хәзерге Минзәлә тирәсеннән үткән һәм сәүдәгәрләр анда туктап ял иткәннәр дип уйлау табигый. Ләкин җирле халык «Минзәлә» сүзен «Миндәлә» рәвешендә әйтә һәм фонетик яктан ул «Мәнзил» сүзеннән тагы да ерагая төшә. «Минзәлә» сүзен татар һәм башкорт халыкларын формалаштыруда катнашкан «мең» кабиләсе исеме белән бәйләргә дә мөмкин шикелле. Рус телендә «Мензеля» язылышы кабул ителгән, 30 нчы еллардагы татарча рәсми совет документларында «Мензелә» рәвешендә язу да очрый, ихтимал, русча язылышка иярү генәдер.
Стахеевның сәнгатьне яхшы аңлавы үзенә йорт салганда күренә. 1898-1899 елларда мигъмар М.Ф. Бугров һәм сынчы В.Г. Гладков Стахеев өчен 1 млн сумлык зур особняк төзи (хәзер Яңа Басман урамы, 14). Эклектика стилендә корылган әлеге бина бүген дә бизәү-гамәли сәнгатенең гүзәл өлгесе булып санала: бинаның фасадлары һәм ак мәрмәрдән салынган баскычы грек стилендә, ашханәсе готика стилендә, тәмәке тарту бүлмәсе мавритан стилендә, күп санлы заллары классика, барокко стилендә, паркет, витражлар, мәрмәр кулланып бизәлгән. Бина каршында Париждан эшләтеп кайтартылган «Төн алиһәсе» фонтаны корылган. Йорт әйләнәсендә экзотик бакча булдырылган (хәзер Н.Э Бауман исемендәге бакча) .

843 (сигез йөз кырык өченче) ел — кәбисә булмаган ел, юлиан тәкъвим буенча дүшәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 843 елы, I меңьеллыкның 843 елы, IX гасырның 43 елы, IX гасырның 5 унъеллыгының 3 елы, 840 елларның 4 елы. 843 елдан бирле 1175 ел үтте.

1916 елда, сәнәгатьнең һәр тармагыннан табышка эшләүче оешмаларны берләштергән, Русиядә иң эре – Путилов-Стахеев-Батолин концернын төзиләр. Стахеевларның сәүдә йорты акцияләрен Русия патшасы Николай II нең тотканы билгеле. Русиянең һәр шәһәрендә аларның кибетләре ачыла, Русия җирлегендә эшләүче иң эре Мәкәрҗә, Эрбет, Минзәлә ярминкәләрендә даими сәүдә рәтләре тора. Туган шәһәрләре Алабугада Спас ярминкәсе өчен таш корпуслар төзетәләр.

Багай — Русия территориясеннән ага торган елга. Сарытау өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тирескә елгасының сул ярыннан 46 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 26 км.

Русия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.

Голубец — Русия территориясеннән ага торган елга. Томск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Об елгасының сул ярына тамагыннан 2327 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 21 км.

Ай-Еган — Русия территориясеннән ага торган елга. Томск өлкәсе, Красноярск крае, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Трайгородская елгасының сул ярына тамагыннан 67 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 6 км.

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

Königsberg (lat. Regiomontium, almança Königsberg, pruss. Kunnegsgarbs, Knigsberg; Königsberg in Preußen, litvaça Karaliaučius, lähçä Królewiec) - tärcemäse: Patşa tawı - 1255 - 1946 yıllarda Kaliningrad şähäreneñ iseme. 1255 yılğa qädär Twangste.

Русия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
1934 елдан Казан башкарма шурасы каршындагы конторда архитектор. 1936 елда СССР архитектура академиясенең аспирантурасында. 1939 елдан Академиянең шәһәрләр төзү институтында фәнни хезмәткәр. 1949 елдан Мәскәү архитектура институтында (МАРХИ) укыта.

Университетлар - Таврий милли университеты, С. И. Георгиевский ис. Кырым дәүләт медицина университеты, аграр, Акъяр милли техника университеты. Кырымның көньягында Украинадагы иң зур Кырым астрофизик обсерваториясе һәм аның филиалы булган Симеиз обсерваториясе урнашкан.

Кырымда Украинаның эре фәнни океанографик (Акъяр, Керич), эколого-биологик (Кара-тау вулканнар массивы), тарихии-археологик, курортологик, аграр, хәрби, авиацион, медицина, шәрабчелек үзәкләр урнашкан.

Кривой Чумай — Русия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Красноярск крае, Томск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Чумай елгасының сул ярыннан 8 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 16 км.

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

Linux-ның үсеше уннарча мең программачыларның хезмәтенә бәйле. Linux — Internet аша башкарылган идеяләр алмашы, коллектив эш ул. Әлеге операцион системага үзгәртүләр кертергә дә мөмкин. Бу системаны кулланучылар бер үк вакытта шул ук системаны эшкәртүчеләр дә була алалар. Программа белән тәэмин ителешкә мондый якын килү open-source дигән исем алды. Linux-ны яклаучылар, ирешелгән уңышны ныгыту өчен, әлеге операцион системага ярдәм итүче гамәли программа белән тәэмин ителешне җитештерүчеләрнең күбрәк булуы кирәк дип саныйлар.

Йортлаштыру, кулга ияләштерү, доместикация (лат. domesticus — "өйгә ияләшкән") — озын берничә буын дәверендә, кеше тарафыннан кыргый формадан генетик изоляцияда тотып ясалма сайлауга дучар ителгән, кыргый хайваннарның һәм үсемлекләрнең үзгәрү процессы.

Кече Тынагота — Русия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Хальмер-Ю елгасының сул ярыннан 69 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 32 км.

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Русиянең Аурупа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

Син Йел (рус. Каменный Овраг, чуаш. Син Йел, шулай ук Яңа Чуртанлы) — Пенза өлкәсенең Неверкин районына керүче чуаш-татар авылы. 2007 елда 143 хуҗалыкта 450 кеше торды. Күбесе чуашлар, татарлар 55 кеше.

Русия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Уса елгасы. Кече елга бассейны — Уса, елга бассейны — Печора.

Мисырдагы мәмлүкләр белән берләшмәне төзеп, үз ырудашына - Хулагу - Иран илханына каршы сугышкан. Бату ханның сәясәтен дәвам иттергән: Алтын Урданың бөтенлеген һәм бәйсезлеген ныгыткан. Бәркә идарә итүе нәтиҗәсендә Алтын Урдада Идел буе Болгарыннан Ислам дине актив таратыла башлаган һәм чынында Алтын Урда Бөек Ханнан бәйсез дәүләткә әйләнгән.
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.

Шулай да фабрикада эшләнгән савыт-саба татарлар көнкүрешенә бик иртә килеп кергән. Чәй табынына куела торган савыт-сабага аеруча игътибар иткәннәр. Чәйне, суынмасын өчен, кечкенә чынаяклардан эчәргә яратканнар. Түгәрәк аслы тәбәнәк чынаякларны тәлинкәсе белән бергә «татар чынаягы» дип йөрткәннәр. Чынаяклар, өлеш тәлинкәләре, шикәр һәм сөт савыты, чәй пешерү өчен чәйнек белән бергә самовар да чәй өстәленең күрке булган. Ялт итеп, өстендәге кечкенә чәйнеге белән шаулап утырган самовар рәхәтләнеп гәпләшергә өндәп торган, күңелне күтәреп җибәргән, бәйрәмдә дә, гадәти көннәрдә дә табынны бизәгән.

Балаларга рус телен яхшырак өйрәтү максаты белән, кайбер дәреслекләрне рус (кирил) хәрефләре белән бастыра. Кырымда беренче булып, татар һәм рус телләрен аерым фән итеп укыта башлый. Әлеге дәреслекләрне гектографта күбәйтеп, башка мәктәпләргә тарата. Ырынбурда 1908-1917 елларда нәшер ителгән «Шура» журналында баручы «Татар мәктәпләре өчен нинди дәреслекләр кирәк ?» дигән дискуссиядә мәкаләләре белән катнаша.

Кыйтга өлешенең өслегенең күпчелек өлеше 600-900 м биеклектәге (иң югарысы 1200 м) таулы-калкулыклы җир, яр буенда - түбән тигезлекләр тасмасы.

Ачила-Яха — Русия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга Яку-Неме-Яха елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 16 км.

Урта гасырларда үзбәк әдәбияты төрки халыклар арасында әйдәп баручыга әверелә. XIV-XV гасырларда төрки әдәбиятлардан үзбәк әдәбияты зур үсеш кичерә. Аларда Дурбәк һәм Алишер Нәваи кебек зур шагыйрьләр мәйданга чыга. Үзбәк шигърияте күп төрле яңа формаларга (лирик һәм эпик поэзия, элегик шигырьләр, дастаннар, мемуарлар жанры һ. б.) байый. Үзбәк әдәбиятында дөньяви тормыш тематикасына язылган әсәрләр, кайнар мәхәббәт темасы (Дурбәкнең «Йосыф һәм Зөләйха» әсәре) күтәрелә һәм ул Лотфи тарафыннан дәвам иттерелә («Гөлһәм Нәүрүз» поэмасы).

Степан Барышников (22 декабрь 1894 [3 гыйнвар 1893], Бармашур, Глазов өязе, Вәтке губернасы, Рәсәй империясе—23 гыйнвар 1943, Ухта хезмәт-төзәтү лагере, ССРБ) — удмурт совет дәүләт эшлеклесе, Беренче бөтендөнья сугышында катнашучы.

Палькина — Русия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сосьва елгасының уң ярыннан 273 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 19 км.

Почта индексы — 429814. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97203845001. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2100200002200.

Маскага — Русия территориясеннән ага торган елга. Краснодар крае биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Катлама елгасының сул ярыннан 6 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 19 км.

Икенче итеп бирелә торган камырлы-итле ашлар рәтенә күп кенә төрки халыклар өчен уртак булган пешкән ит белән әзерләгән ашамлыкларны — мәсәлән, куллама яисә бишбармакны кертергә кирәк.
Иген игү белән беррәттән, татарлар терлекчелек белән дә бик күптәннән шөгыльләнгән. Күбрәк сыер, сарык, кәҗә асраганнар. Атларны эш һәм юл йөрү өчен генә түгел, бәлки ите өчен дә үрчеткәннәр. Ат итен пешереп ашаганнар, тозлаганнар һәм каклаганнар. Әмма татарлар аеруча сарык итен яратып ашаган, дөрес, аңа казахлардагы һәм үзбәкләрдәге кебек өстенлек бирелмәгән. Шулай ук сыер итен дә шактый күп кулланганнар.

Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Русиянең Аурупа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.

Кече Китап — Русия территориясеннән ага торган елга. Омск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Китап елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.

1806 елгы сугышта Бернадот гаскәре 1,5 мең шведлы хәрбиен әсир иткән була. Тоткыннарга карата илтифатлы мөнәсәбәте һәм аларны тиз азат итүе өчен Бернадот исеме Швециядә популярлык казана. Шул сәбәпле, Швеция парламенты Бернадотны баласыз, авыру Карл XIII нең варисы итеп сайлый. Бонапарт үз маршалының Швециягә китүенә авырлык белән ризалаша. Саубуллашканда, беркайчан да Франциягә каршы корал күтәрмәскә ант итәргә, Англиягә каршы блокадага кушылырга боера.

Русия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кеть елгасы. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Чулымдан Кеть елгасына кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.

Оз, Узинка — исемдәш Оз елгасының кече кушылдыгы. Пенза өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Уза елгасының уң ярыннан 51 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.

Русия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Надым елгасы. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Надым.

XIX йөз азагында — XX йөз башында татарларның кухня кирәк-яраклары арасында ит чабу өчен кечкенә агач тагараклар, шикәр, тоз, төрле тәмләткечләр, кипкән шомырт, корт төю өчен агач (сирәк кенә чуен яисә бакыр) килеләр һәм кисаплар (төйгечләр) булган. Бер үк вакытта авылларда зур авыр килеләр дә булган, анда ярма ярганнар. Кайчагында ике зур агач түгәрәктән торган (алар тегермән ташын алыштырган) ярма яргычлардан файдаланганнар.

Ар – Русия территориясеннән ага торган елга. Башкортстан биләмәләрендә ага. Елга Тере Танып елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 58 км.

Сыры Мәйданы (чуаш. Сӑр Майданӗ, рус. Сурский Майдан ) — Чуашстанның Алатыр районында урнашкан торак пункт. Әлегә муниципаль статусы — село (федераль классификатор буенча).

Тикшеренү максаты булып «коры» күз диагнозын дөрес кую яки аны раслау тора. Кызганычка каршы симптомнар кабатлану белән сынауларның кабаттагы нәтиҗәләре арасында үзара бәйлек юк. «Коры» күз симптомнары авырлыгы артуы буенча тикшеренүнең нәтиҗәләре төгәллеге арта. Тестлар ярдәмендә түбәндәге параметрлар билгеләнә.
1948 елда Шостаковичка каршы эзәрлекләүләр һәм пычрату чаралары уздырыла. Жданов җитәкчелегендәге Шостаковичка каршы кампания нәтиҗәсендә көйязар Мәскәү һәм Ленинград консерварияләреннән куыла.

Тэгыбыль-Толька — Русия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Толька елгасының уң ярыннан 379 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 18 км.

Ту-Яун — Русия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Лямин елгасының сул ярына тамагыннан 135 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 44 км.

Маклак — Русия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Олы Салым елгасының сул ярына тамагыннан 220 км өстәрәк кушыла. Елга озынлыгы 23 км.

Париж алынгач, Наполеон ваз кичкән тәхетне кулга төшерү турында яшерен хыялы белән, Бернадот башкалага килә. Ләкин моңа Аурупа монархларының (Александр I дән башкалар) кискен каршы килүләре аркасында, Париждан китә, Швециягә кайта.

Ул шәһәр радиосында хезмәт куя башлый. Шәһәр телерадиокомпаниясе генераль директоры Рахман Шәфигуллин аны радио буенча үзенең урынбасары итеп билгели. Шушы елларда Гафиулла Газиз Азатлык радиосына хәбәрләр бирә, Чаллыда булган милли хәрәкәт катнашындагы вакыйгаларны бөтен дөнья татарларына җиткерә. Рахман әфәнде телерадиокомпаниядән киткәннән соң, шәһәр түрәләренә аның ике “фронт”ка эшләве ошамый, икесенең берсен сайла: йә радиода каласың, йә “Азатлык”ка китәсең дип ультиматум куялар. Ул милләт турында кайгыртучы радиостанцияне сайлый.

Җиһазга тегелгән микропрограммалардан (рус. прошивка, ингл. firmware, fw) кала, барлык санак программалары башкарылышы өчен операцион система кирәк.

Аллаһ бик сабырдыр. Гөнаһлыларга, залимнәргә, баш тартучыларга җәза бирергә ашыкмас, аларга вакыт бирер. Бу заман эчеңдә тәүбә итсәләр — аларны гафу итәр, гафу итүне яратыр. Тәүбә итмәсәләр — бер көнне җәза кылыр. Без кешеләр Аның хикмәтләрен аңламаганга күрә, Аллаһ боларга нигә җәза бирсен, дип уйлыйбыз. Хәлбуки, Ул һәр нәрсәне белә һәм күрә.

"Хәзер материалларны турыдан-туры Прагага җибәрәбез, ә кайчандыр язмалар радионың Казан бюросы аша китә иде, ул чагында күп хәбәрләрнең төшеп калган чаклары шактый булды. Бүген интернетта үз сайтыбыз булу күпкә отышлы, тик менә өлкән кешеләр анда кереп укый алмыйлар, авылларда бигрәк тә", ди ул.

Ел саен Җир шарында миллионга якын җир тетрәү була. Ләкин аларның күбесе кеше сизмәслек дәрәҗәдә көчсез була. Зур җимерүләр тудыра алган тетрәүләр якынча ике атнага бер тапкыр була. Бәхеткә каршы, аларның зур өлеше океаннар төбендә була, шул сәбәпле аларның нәтиҗәләре кешелек өчен куркыныч түгел (алар цунами барлыкка китермәгән очракта). Килеп чыгышы буенча тектоник, вулканик, ишелмә һәм техноген җир тетрәүләре аерыла.

Русянка — Русия территориясеннән ага торган елга. Алтай, Новосибирск өлкәсе, Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тогул елгасының сул ярыннан 22 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Исмәгыйль Галәветдин улы Гайнетдинов 1908 елны Казан губернасының Олы Мәңгәр авылында (хәзер Әтнә районына керә) дөньяга килгән. Чиләбедә җидееллык №2 мәктәптә укый (1924-1927). Мәктәпне тәмамлагач, Казанга индустрияле техникумга документларын тапшыра. Укып йөргән арада техникум институка үзгәртелә. Казан коммуналь төзелеш инженерлары институтын тәмамлый(1931). Шунда укыта.

Аер (Зур Аер) — Йөрүзән елгасы кушылдыгы. Башкортстанның Салават районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Йөрүзән елгасының сул ярыннан 122 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 16 км.

Почта индексы — 429316. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97216880001. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2100700010100.

Кизерь — Русия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсенең Уржум районы биләмәләрендә ага. Елга Нократ елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 29 км.

дигән такмак белән дә башланып китә ала. Шулай дигәч, барлык балалар «әбәк» бирелгән кеше яныннан йөгереп качалар. Куучы аларның кайсын да булса тотып, «әбәк»не бирергә тырыша. Әбәк бирелгән кеше тагын үз чиратында иптәшләрен куа башлый. Уен шул рәвешчә дәвам итә.

Русия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Уса елгасы. Кече елга бассейны — Уса, елга бассейны — Печора.

Югары хәрби-диңгез укуханәсен (1954, Ленинград), Хәрби-диңгез академиясен (1968, Ленинград) тәмамлый. 1950 елдан ССРБ Хәрби диңгез флотында. 1962-83 тә Төньяк флотта: атом су асты көймәсе, 1980 елдан хәрби чәст командиры. 1983-88 дә ССРБ Хәрби диңгез флотының хәрби әзерлек үзәгендә бүлек җитәкчесе.

Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
ᎯᎠ ᎧᏁᏨ ᎨᏒᎢ descended ᏂᏛᎴᏅᏓ ᎯᎠ Aryan ᏚᏙᎥ ᎯᎠ ᎦᏂᏝᎢ, cf. Sanskrit babhru's, (ᏬᏗᎨ), ᎯᎠ ᎡᏆ ichneumon, ᎳᏗᎾ ᎦᏬᏂᎯᏍᏗ fiber, ᎠᏂᏓᏥ ᎦᏬᏂᎯᏍᏗ Biber, ᎠᏂᎤᎦᎾᏍᏔ ᎦᏬᏂᎯᏍᏗ bäver, ᏲᏂᎢ ᎦᏬᏂᎯᏍᏗ bobr'; ᎯᎠ ᎤᎾᏍᏕᏢ bhru ᎤᎭ ᎠᏓᏁᎸ "ᏬᏗᎨ", ᎠᎴ, ᏗᎬᏩᎶᏒ Romanic, "ᏬᏗᎨ-ᎢᏳᏍᏗ" ᎠᎴ "ᎦᎶᏂᏗ."

ᎧᎹᎹ ᎨᏒᎢ ᏨᏍᎪᏱ ᎯᎠ ᎠᏓᏅᏍᏗ Lepidoptera, ᎠᎴ ᎤᏙᏣᎵ ᏌᏊ ᎯᎠ superfamilies Hesperioidea (ᎯᎠ ᎠᏜ) ᎠᎴ Papilionoidea (ᏂᎦᏛ ᏐᎢ ᎧᎹᎹ). ᎢᎦᏛ ᎪᏪᎵ ᏗᏃᏪᎵᏍᎩ ᏯᏓᎢᏗᏏ ᎠᏠᏯᏍᏛ ᎾᏍᎩ ᎾᏍᏇ ᎠᏁᎳ ᎯᎠ superfamily Hedyloidea, ᎯᎠ ᏴᏩᏁᎬ ᎧᎹᎹ ᏩᏐᎳ. ᎤᏅᏌ ᎠᎴ ᎢᎦᏪᏛ ᎾᏍᎩᎾᎢ ᎤᎾᏤᎵ ᎤᏠᏱ ᎥᎴᏂᏙᎲ ᎠᏓᏠᎯᏍᏗ—proceeding ᏂᏛᎴᏅᏓ ᎯᎠ ᎠᏲᎵl ᎦᏬᏂᎯᏍᏗ ᎠᏲᏓᏜᎥ ᏥᏄᏍᏗ ᏍᎪᏯ ᎠᏁᏍᎩᎸᎥᏍᎩ ᏗᎬᏩᎶᏒ pupic metamorphisis ᎾᎾᎯ ᎤᎾᏤᎵ ᎦᏟᏐᏗᎩ ᎤᏔᎾ ᎤᏙᏢᏒ. ᎯᎠ ᏧᎾᏟᎶᏍᏙᏗ ᎪᏢᎯ ᎢᎪᏢᎯ ᎢgᏁᎸᎯ ᎾᎥᎢ ᎤᎾᏤᎵ ᏧᎸᏌᏓ ᎠᏑᏫᏒ ᎪᏯᏛ ᎠᎴ ᎤᎾᏤᎵ ᏒᏃᏱ ᎡᎯ ᏅᏙ-ᎩᎳ-ᎠᏓᏙᎵᏍᏗ ᎤᎳᏫᏛᏓ ᎤᎭ ᎪᏢᏅᎯ ᎧᎹᎹ ᎠᎦᎦᏎᏍᏗ ᎤᏂᎸᏉᏗ ᎦᎵᏓᏍᏛ.

ᎤᎪᏗᏗ ᎠᏓᎪᏅᏙᏗᏱ ᎠᎴ ᎠᏥᎸᏉᏗ, ᏯᏛᎿ ᏥᏄᏍᏗ ᎯᎠ Olympics ᎠᎴ ᎯᎠ Nobel ᎠᏌᏍᏛ, ᏗᎫᎪᏔᏅ ᎠᏕᎸ ᏓᎶᏂᎨ ᎠᎧᏁᏍᏙᏗ ᎯᎠ winner (ᎬᏙᏗ ᎠᏕᎸ ᎤᏁᎬ ᎯᎠ ᏔᎵᏁ-ᎾᎿᎢ finisher, ᎠᎴ ᏬᏗᎨ ᎯᎠ ᏦᎢᏁ.)

ᏗᏌᏊ ᎤᎾᎵᎪᎯ ᎠᏂᏌᏙᏯᏍᎩ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ ᎧᎸᎬ ᎠᏁᎳᏛᏅ maneuver ᏧᏩᏓᏔᏅᏒ Lee ᎠᎴ ᏚᎾᎵᎸ ᎯᎸᏍᎩ battles ᎾᎯᏳᎨᏒ Ꮎ ᏓᏓᏁᏟᏴᏎᎬ ("ᎠᎵᏍᎪᎸᏙᏗ ᎤᏤᎵ [[Overland Campaign|Overland ᏙᎩᏯᏛ ᏚᏂᎸᏫᏍᏓᏁᎲ]") ᎯᎠ ᎧᎸᎬᎢᏗᏢ ᏙᎩᏯᏛ ᏚᏂᎸᏫᏍᏓᏁᎲ. ᎠᎵᏍᎪᎸᏙᏗ ᎤᏤᎵ battles attrition ᎾᎾᎢ ᎯᎠ Wilderness, Spotsylvania ᎠᎴ ᎤᏴᏢ Harbor ᏄᎵᏍᏔᏅᎩ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎦᎨᏛ losses, ᎠᎴ ᎤᏩᏌᏙᏴ Lee ᎤᏤᎵ Confederates ᎤᎶᏒᎩ ᎦᏐᎯ ᎠᏏᏇ ᎠᎴ ᎠᏏᏇ. ᎠᏁᎸᏙᏗ outflank Lee ᏂᏛᎴᏅᏓ ᎯᎠ ᎤᎦᎾᏭ ᎤᏄᎸᏅᎩ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎠᏍᎦᏯ ᎦᎵᏦᏕ ᎠᏥᎾᏝᎢ, ᎦᎪ ᏥᏄᏍᏛᎩ trapped ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ Bermuda ᏍᎪᎯᏧᏈ ᎤᏪᏴ ᎠᏗᏌᏓᏗᏍᏗ. ᎠᎵᏍᎪᎸᏙᏗ ᏥᏄᏍᏛᎩ tenacious ᎠᎴ, despite astonishing losses (ᎦᏬᎯᎸᏙᏗ 66,000 casualties ᎭᏫᎾᏗᏢ ᏑᏓᎵ ᎯᎸᏍᎩ ᎢᏳᎾᏙᏓᏆᏍᏗ), ᎠᏍᏆᏂᎪᏔᏅ pressing Lee ᎤᏤᎵ ᎠᏂᏯᏫᏍᎩ ᎤᏴᏢ ᎢᏗᏢ ᏩᏥᏂ ᎦᏐᎯ Richmond. ᎾᏍᎩ ᎠᏍᎦᏯ pinned ᎡᎳᏗ ᎯᎠ Confederate ᎠᏂᏯᏫᏍᎩ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ Siege Petersburg, ᎭᏢᏃ ᎯᎠ ᏔᎵ ᎠᏂᏯᏫᏍᎩ ᏚᎾᏓᏁᏤᎸ ᎭᏫᎾᏗᏢ trench ᏓᎾᏩᏄᏁᎯ ᎾᏍᎩᎾᎢ ᎦᏬᎯᎸᏙᏗ ᏐᏁᎳ ᎢᏯᏅᏓ.

"ᎭᏫᎾᏗᏢ ᏚᏙᏢᏒᎢ," ᎪᏪᎵᎠ Hearne, "ᎦᏙ ᎤᏍᏗ ᎤᎭ ᏭᏪᏙᎢ ᎦᏅᎯᏓ frequented ᎾᎥᎢ ᏙᏯ ᎠᏣᏪᏐᎸᏍᏙᏗ, ᎤᎾᏤᎵ ᎠᏓᎦᏴᎵᎨ, ᎾᎥᎢ ᎢᏳᏓᎵ ᎪᏢᎯᏏᏍᎬ, ᏗᏙᎳᎩ ᎠᎧᎵᏬᎯ ᎠᏕᎸ ᏗᏗ, ᏰᎵᏇ ᎢᎬᏁᏗ ᏄᎵᏂᎬᎬ ᎡᏆ ᎦᏌᏙᏯᏍᏗ ᎢᏧᎳ ᎤᏁᏍᏓᎳ ᎠᎴ ᎠᎹ; ᎠᎴ ᏥᏄᏍᏗ ᎯᎠ ᏕᎴᎦᎵᏍ, poplar ᎠᎴ ᎣᏍᏛᏗᏍᏗ ᏂᎦᎥᏊ ᎠᎩᏍᏗ ᎤᎾᏍᏕᏢ ᎠᎴ ᏗᏍᏓᏲᏍᏗ ᎦᎸᎳᏗᏢ, ᎤᏅᏌ ᎾᎥᎢ ᎢᎦᎢ ᎢᏗᎦᏘ ᎤᏙᏢᏒ ᎤᏓᏅᏗ ᎤᏠᏱᎭ ᎦᎧᏅ ᎥᏓᏓᎫᏴᎡᏗᏱ, ᎦᏙ ᎤᏍᏗ ᎠᏯ ᎤᎭ ᎠᎪᎲᎢ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎢᎦᏛ ᏚᏙᏢᏒᎢ ᎾᏍᎩ ᎢᎬᏂᏏᏍᎩ ᎢᏅ ᎢᎦᏘ Ꮎ ᎯᎸᏍᎩ ᏥᏍᏆ ᎤᎭ ᎤᏁᏍᎨᎲ ᎤᎾᏤᎵ ᎤᏁᏍᎩᎸᏒ ᏄᎾᏛᏅ ᎯᎠ ᏚᏩᏂᎦᎸ."

Mithras ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎤᏁᎳᏅᎯ ᎠᏨᏍᏛ ᎠᎴ ᎠᏲᎵ ᎯᎠ ᎡᎶᎯ ᎦᎪ sprang ᎦᎸᎳᏗᏢ ᏐᎢ ᎦᎸᏉᏗ ᎤᏪᏴᎢ. ᎾᏍᎩ ᎠᏍᎦᏯ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎤᏕᏅ ᎠᎾᎵᏐᏈᎸᏍᎬ ᎠᏨᏍᏓᏙᏗ ᎠᎴ ᎤᎵᏍᏕᎸᏗ ᎬᏙᏗ ᎭᏰᎳᏍᏗ. ᎢᎦᏛ ᎣᏂᏯᎨᏍᏙᏗ Mithratic ᎤᏬᎯᏳᏒ ᎨᏒᎩ derived ᏂᏛᎴᏅᏓ ᏚᏳᎪᏛ, ᏯᏛᎿ ᏥᏄᏍᏗ ᎯᎠ ᎤᏬᎯᏳᏒ Ꮎ Mithras' ᎤᏕᏅ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎤᏁᏙᎸ ᎾᎥᎢ ᎧᏁᏉᏍᎬ. ᎤᎾᏙᏓᏆᏍᎬ ᎨᏒᎩ dedicated Mithras ᎠᎴ ᎤᏍᏔᎦᎳᏱ ᎨᏒᎩ ᎢᏳᏓᎵᎭ ᎬᏔᏅᎯ ᎾᏍᎩᎾᎢ ᎤᏤᎵ ᎠᏓᏙᎵᏍᏙᏗ. ᎧᏁᏉᎥᎢ ᎤᏠᏱᎭ ᏄᎬᏫᏳᏌᏕᎩ promoted Mithraism ᎠᏓᎴᏂᏍᎬ ᎬᏙᏗ Commodus. ᎯᎠ ᎠᏓᏙᎵᏍᏙᏗ emphasized ᎪᎯᏳᎯ ᎯᎠ ᏄᎬᏫᏳᏌᏕᎩ ᎠᎴ ᎶᎻ ᎠᏂᏯᏫᏍᎩ ᎨᏒᎩ utugi uwasv ᎨᎳᏗᏓᏍᏗ. Mithraism collapsed ᎤᎵᏍᏓᎯᎨ ᎤᎶᏐᏅ Constantine ᎠᏯ ᎤᏎᏒᎲᎩ ᏧᎬᏩᎶᏗ ᎠᎦᏘᏯ ᎠᏑᏰᏍᏗ (312), ᎦᎾᏆᏘᏍᏗ ᎠᎴᏂᏙᎲ ᎾᎾᎢ ᎯᎠ ᏫᎪᏍᏓᏴ Ꮝ ᎤᎾᏤᎵᏛ ᎾᏍᎩ ᎤᏩᏒ ᎦᏲᎵ ᏧᏕᏘᏴᏓ ᎢᎬᏱᎨᏍᏙᏗ.

ᏱᏂᎬᏛᎾ, ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎠᏓᎵᏍᎦᎾᏁᏗ ᎯᎠ perceived inevitability ᎯᎠ ᏓᏄᏩ, ᎤᎪᏗᏗ ᏣᏩᏂᏏ ᎤᏬᎯᏳ Ꮎ ᎯᎠ ᏓᎬᎾ ᏥᏳ ᏗᏔᎳᏗᏍᏗ ᏗᎦᏘᎸᏍᏗ, ᎾᏍᎩ ᎤᏁᎳᎩ tactical ᎠᏓᏎᎪᎩᏍᏗ, ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎤᏙᎯᏳ ᏄᏍᏛ ᎢᎦᏛ ᎤᏢᏲᎵᏍᏔᏅᎯ flawed ᏗᏟᎶᏍᏙᏗ ᎾᏍᎩᎾᎢ ᎠᏍᏆᏂᎪᏒᏗ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᏓᏄᏩ ᎬᏙᏗ ᎯᎠ ᎠᎹᏰᏟ ᏥᏄᏍᏗ ᏌᏊ columnist ᎣᏍᏛ ᎠᏓᏃᎮᏗ ᎯᎠ ᏗᎦᏘᎸᏍᏗ:
Lincoln ᎤᏤᎵ ᏗᎦᏃᏣᎳᏅ ᎠᏍᏚᎲᎢ ᎯᎠ Confederacy, ᏧᎸᏌᏓ ᎢᏯᏛᏁᎯ ᏓᏄᏩ, ᏰᎵ ᎢᏳᎵᏍᏔᏅ ᎦᎵᏏᎯ, ᎠᏍᏓᏩᏛᏓ ᎾᎥᎢ ᏐᎢ European ᏄᎾᎳᏂᎬᎬ, ᏕᎦᏃᏣᎸᏍᎬ ᎤᎾᏤᎵ neutrality ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ ᎠᏗᏒᏍᏗ. ᎪᎯ ᏰᎵ ᎢᏳᎵᏍᏔᏅ ᎯᎠ Confederacy ᎠᎴᏅᏗ ᎠᏁᎸᏙᏗ ᎤᏁᏉᎢᏍᏗ ᎠᎵᏍᏕᎸᏗ ᎠᎴ ᎠᏰᎵ ᏕᎠᎲ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᏳᎳᏛ. ᎤᎬᏫᏳᎯ Jefferson Davis ᏅᎪᏢᎯᏌᏅ ᎤᏤᎵ ᎢᎬᏱ ᏔᎵ secretaries ᎤᏔᏂᏗ ᎦᏙᎯ (Robert Toombs ᎠᎴ Robert M. T. ᎦᏃᎭᎵᏙᎯ) ᎬᏙᏗ Judah P. Benjamin ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎢᎬᏱ 1862. ᎾᏍᎩ ᎤᏁᎳᎩ Benjamin ᎠᏰᎲ ᎤᏟ ᎢᎦᎢ ᎠᏰᎵ ᏚᎾᏙᏢᏒ ᎥᎦᏔᎲᎢ ᎠᎴ ᎧᎵᏗᎳᏏᏗ ᎤᎦᏙᎲᏒ ᎾᏍᎩ ᎠᏍᎦᏯ ᎤᏄᎸᏅᎩ ᎪᏢᏗ dynamic ᎢᏅ ᏕᎨᏒ ᏗᎳᏏᏙᏗ ᎾᏍᎩᎾᎢ ᎯᎠ Confederacy.

ᎾᎥᏂᎨᏍᏗ ᎠᏰᎵ ᎢᏴ ᎯᎠ ᏴᏩᏁᎬ fatalities—1,102 men—were ᎢᎬᏂᏌᏅᎯ ᎾᎥᎢ ᎯᎠ ᎠᏕᏲᎲ ᎠᎴ ᎡᎳᏗ ᎢᎦᎵᏍᏙᏗ ᎯᎠ ᎡᏩᏐᎾ. ᎾᏍᎩ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎠᏲᏍᏔᏅ ᎯᎳᎪ ᎢᏳ ᏚᏳᎩᏛ ᎠᏍᏓᏩᏕᎩ 40 cm ᎠᏂᎩᏍᏗ ᏥᏳ ᎦᎶᏇ ᎤᏯᏍᎦ, ᎤᏬᎭᏒᎩ ᏂᏛᎴᏅᏓ bomber, smashed ᏗᎬᏩᎶᏒ Ꮝ ᏔᎵ armored ᎠᎴᏅᏗᏍᎬ ᎠᎴ detonated ᎯᎠ ᎢᎬᏱᏗᏢ ᎠᏂᎩᏍᏗ ᏄᎬᏫᏳᏒ ᎦᎶᏇ ᎪᏪᎵ ᏗᎪᎵᏰᏗ. ᎯᎠ ᎤᏁᎦᎸ ᎤᎦᏔ ᎯᎠ ᎡᏩᏐᎾ ᎠᏓᏁᏟᏴᏍᏗ ᎠᏅᏓᏗᏍᏙᏗ ᎾᏍᎩ ᎤᎴᎾᎯᏛ Ꮎ ᎢᎦ, ᎤᎪᏗᏗ ᎦᎪᏃ ᏂᎦᏰᏙᎲ ᎭᏫᏂᏗᏢ ᎯᎠ ᏥᏳ.

ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ ᏧᎾᏁᎸᏗ liturgical ᏅᏙᏗᏎᏗ ᎾᎿᎢ ᎠᎴ ᏔᎵ ᎤᎵᏍᎪᎵᏴ ᏓᎾᎵᏍᏓᏴᎲᏍᎬ, ᏗᏙᎳᏤᎩ ᎤᎾᏅᏛ ᏥᏄᏍᏗ ᎯᎠ ᏓᎾᎵᏍᏓᏴᎲᏍᎬ ᎯᎠ ᎠᏓᎴᏂᏍᎬ ᎠᏆᏤᎵ ᎤᏁᎳᏅᎯ (ᏓᏂᏍᏓᏲᎯᎲ) ᎠᎴ ᎯᎠ ᏓᎾᎵᏍᏓᏴᎲᏍᎬ ᎯᎠ ᎠᏤᎯᏐᏗᏱ, (ᏥᏌ ᏕᎴᎯᏌᏅ). ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ ᎠᏥᎸ ᎠᏁᎶᎯ, ᎧᎸᎬᎢᏗᏢ ᏄᏍᏛ ᎢᏯᏛᏁᏗ, ᎠᎴ ᏗᏍᏆᎸᏙᏗ liturgical ᏅᏙᏗᏎᏗ ᎾᎿᎢ ᎠᎴ ᎡᏆ ᏎᏍᏗ ᎠᏓᏙᎳᏍᏗᏍᎩ ᏓᎾᎵᏍᏓᏴᎲᏍᎬ ᏂᎦᏅᎯᏒ ᎯᎠ ᏑᏕᏘᏴᏓ commemorating ᎾᏍᎦᏅᏅᎠ, ᎦᎸᏉᏗ ᏂᏕᎦᎵᏍᏔᏂᏙᎲ, ᎤᏬᎯᏳᏒ, ᎠᎴ ᎤᏠᏯᏍᏗ.

ᏣᏩᏂᏏ ᎪᏪᎸ, ᎤᏬᎯᏳᏔᏅ ᎾᎾᎯ ᎪᎯᏳᏙ ᎾᎯᏳᎨᏒ ᏗᏂᎳᏫᎩ ᎠᏛᎩᏍᎬ ᎾᎿ ᎯᎠ ᏗᎦᏘᎸᏍᏗ ᎤᎶᏐᏅ ᎯᎠ ᏓᏄᏩ, ᎪᏢᏅ Ꮎ ᎯᎠ ᏣᏩᏂᏏ ᎠᏰᎲ ᎾᏍᎩ ᏂᎨᏒᎾ ᎢᏧᎳᎭ ᎪᏪᎳᏅᎯ ᎧᏁᏨ ᎢᏯᏛᏁᏗ ᏓᏄᏩ ᎢᏳᏩᎪᏗ ᎤᎶᏐᏅ ᎤᏅᏌ ᎤᎾᏛᎦᏅ ᎯᎠ ᎦᏣᏄᎳ ᏗᎦᏘᎸᏍᏗ ᎾᎿ ᏓᎬᎾ ᏥᏳ ᏗᏔᎳᏗᏍᏗ. Ꮎ ᏔᎵ-ᎠᏍᏓᏅᏅ ᎧᏁᏨ ᎢᏯᏛᏁᏗ ᏓᏄᏩ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᏭᎵᏍᏆᏛ ᏩᏅᎯ ᎠᎹᏰᏟ ᎦᏄᏎᏓ ᎤᏛᏒ ᎭᏫᎾᏗᏢ Tokyo ᎬᏩᏚᏫᏛ 10 ᎢᏧᏟᎶᏛ ᎤᎶᏐᏅ ᎯᎠ ᏗᎦᏘᎸᏍᏗ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎦᏬᎯᎸᏙᏗ. ᎾᏍᎩ ᎠᏍᎦᏯ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎠᎾᏓᏁᎲ ᏩᏗᏱ ᎾᏍᎩ ᎯᎠ ᎠᎹᏰᏟ ᎭᏢᏃ ᎾᏍᎩ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎤᎩᏒᎩ ᎣᏂᏱᏳ ᎤᎾᏙᏓᏉᏅᎯ ᏒᎯᏰᏱᏗᏢ.

F0 ᎤᏲᏨᎯ ᎨᏒᎢ ᎠᎦᏓᏅᏖᏗ ᎾᎥᎢ ᎤᏍᏔᎳᎾᎵ ᎤᏲᏨᎯ ᎠᏛᎯᏍᏙᏗ ᎠᎴ vegetation. ᎠᏔᎴᏒ ᎠᎹᏱ-ᎤᏁᏍᎨᎲ ᎠᏛᎯᏍᏙᏗ ᎠᎴ ᎢᏯᏛᏁᎵᏓᏍᏗ ᎠᏰᎸ ᏄᏛᎿᏕᎬ, ᏱᏓᏟᎶᏍᏔᏅ ᎠᎨᎳᏍᏗ ᎤᏲᏨᎯ ᏗᏦᎳᏅ, ᎬᏙᏗ ᎠᏲᎵ ᎤᏲᏨᎯ ᎦᏦᏔ ᎠᎴ ᎠᎲᏣᏬᎳᏛ. Billboards ᎠᎴ ᎡᏆ ᎪᏪᎵᎠ ᏰᎵᏇ ᎾᏍᏋ ᎬᏂᎸ ᎡᎳᏗ. ᏕᏡᎬ ᎤᎭ ᎡᏆ ᏚᏩᏂᎦᎸ ᎤᏲᏨᎯ ᎤᏣᏘᎾ, ᎠᎴ ᏰᎵᏇ ᎾᏍᏋ uprooted ᎢᏳᏃ ᎤᏅᏌ ᎤᎭ ᎤᏅᏬᏓ ᎠᎲᏏᏓᏍᏗ.

ᎣᏂ ᏧᏩᎫᏛ ᎯᎠ Santror ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎤᏁᎢᏍᏔᏅᎩ ᏥᏄᏍᏗ ᎯᎠ fist inhabitants ᎯᎠ Kali Yukam ᎭᏫᎾᏗᏢ Akilam, ᎪᎯ ᏗᎧᏃᏗᎢ ᏂᏚᏳᎪᏛᎢ ᏰᎵ ᎢᎩᏛ ᎾᏍᎩ ᏂᎨᏒᎾ ᎯᎠ Nadar, ᎦᏙ ᎤᏍᏗ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᏌᏊ ᏄᎾᏛᏅ ᎤᎪᏗᏗ castes ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎡᏙᎠ Tamil Nadu. ᎠᎴ ᎯᎠ ᎢᎬᏱ Chanar ᎦᎪ ᎨᏒᎩ ᎤᏯᏅᎲ ᎾᎥᎢ ᎯᎠ Arabs ᏥᏄᏍᏗ "Al Hind", ᎠᎴ ᎤᎾᏅᏛ ᎭᏫᎾᏗᏢ Biblical ᎢᏧᏩitsuwakodi ᏥᏄᏍᏗ ᎯᎠ "ᏴᏫ ᎯᏍᎩ Rivers", ᎠᎴ ᎾᏊ scattered ᎬᏙᏗ ᎤᏟ ᎢᎦᎢ ᎬᎾᏬᏍᎬ 250 ᏚᏩᏂᎦᎸ ᏗᎬᏩᎶᏒ-ᎠᏥᏄᏉᏫᏍᎬ ᎯᎠ ᎡᎶᎯ.

ᎤᎶᏐᏅ 1980, scholarly ᎠᎦᏎᏍᏙᏗ ᎤᎦᏔᎲᏒ ᏧᏣᏔᏊ ᎠᏂᏯᏫᏍᎩ ᏯᏛᎿ ᏥᏄᏍᏗ Dr. Charles Brackett (ᎦᏃᏢᎩ ᏅᏬᏘ ᎦᎾᎦᏘ ᎦᎪ ᎠᎦᏍᎦᏂ ᎯᎠ ᏄᏦᏎᏛᎾ ᎤᏤᎵ ᎦᏃᏢᎩ ᏅᏬᏘ ᎠᎵᏏᎾᎯᏍᏙᏗ ᎢᏯᏓᏛᏁᏗ ᎯᎠ ᎤᏚᎸᏗ ᏄᎾᏛᏅ ᎯᎠ ᎤᏴᏢ ᎢᏗᏢ ᎠᏂᏯᏫᏍᎩ), ᎠᎴ ᎠᏂᏐᎢ ᏯᏛᎿ ᏥᏄᏍᏗ ᎠᏂᎨᏴ ᎠᎴ ᎠᏂᎬᎿᎨᎢ ᎤᏠᏯᏍᏔᏅ ᎬᏙᏗ ᎯᎠ ᏓᏄᏩ. ᏥᏄᏍᏗ James McPherson ᎠᎦᏎᏍᏔᏅ "ᎯᎠ ᏭᏓᎪᎾᏛ irony ᎯᎠ Civil ᏓᏄᏩ ᏥᏄᏍᏛᎩ Ꮎ Confederate ᎠᎴ ᏗᏌᏊ ᎤᎾᎵᎪᎯ ᎠᏂᏯᏫᏍᎩ ... interpreted ᎯᎠ heritage 1776 ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎠᎿᏗᏢ ᏫᎦᎶᎯᏍᏗ. Confederates ᏚᎾᎵᎸ ᎾᏍᎩᎾᎢ ᏅᏩᏙᎯᏯᏛ ᎠᎴ independence ᏂᏛᎴᏅᏓ ᎦᏙ ᎤᏍᏗ ᎤᏅᏌ ᎾᏍᎩ ᎠᏰᎸᏅ ᏥᏄᏍᏗ tyrannical ᎠᏰᎵ ᎤᏙᏢᏒ; Unionists ᏚᎾᎵᎸ ᎠᏍᏆᏂᎪᏙᏗ ᎯᎠ ᎠᏰᎵ ᎤᏙᏢᏒ ᎪᏢᏅᎯ ᎾᎥᎢ ᎯᎠ founders ᏂᏛᎴᏅᏓ dismemberment ᎠᎴ ᎤᏲᏨᎯ."(McPherson 1994 p 24)

ᎦᏚᎲᎢ ᎤᏠᏱᎭ ᎤᎾᏠᏯᏍᏗ residential, ᏧᏂᎸᏫᏍᏓᏁᏗ ᎠᎴ ᏗᎦᎸᏫᏍᏓᏁᏗ ᎡᏍᎦᏂᎢᏧᎳ ᎬᏙᏗ ᏓᎳᏏᏛ ᎤᏯᎾᏛᏁᏗ ᎦᏙ ᎤᏍᏗ ᎠᎾᏍᎬᏘ ᎧᏁᎢᏍᏙᏗ wider geographical ᎡᏍᎦᏂ. ᎡᏆ ᎠᏓᏲᏔᎡᏗ ᎦᏚᎲᎢ ᎤᏤᎵ ᎡᏍᎦᏂ ᎨᏒᎢ ᎢᎬᏱᏗᏢ ᎠᎩᏒᎯ ᎦᎸᎳᏗᏢ ᎾᎥᎢ ᎦᏁᎸ, ᎦᏙ ᎤᏍᏗ ᎨᏒᎢ ᎾᎯᏳᎢ ᎤᎵᏍᏕᎸᎲ ᎾᎥᎢ infrastructure ᏯᏛᎿ ᏥᏄᏍᏗ ᏅᏃᎯ, ᎦᎳᏅᏛᎠᎴ ᎢᏳᏓᎵᎭ ᏴᏫ ᎤᏁᏓᏍᏗ ᎠᎯᏴᏍᏗ ᏫᏚᏳᎪᏛ ᏯᏛᎿ ᏥᏄᏍᏗ ᎦᏣᏄᎳ ᎠᏁᏙᎯ ᎢᏯᏛᏁᎵᏓᏍᏗ. ᎥᏓᎵᎠᎴ ᎤᏪᏴᎠᎾᏍᎬᏘ ᎾᏍᏋ ᎯᎠ ᎾᏍᎩ ᎤᏩᏒ ᎤᏍᏆᏂᎪᏗ ᎡᏍᎦᏂ ᎭᏫᏂᏗᏢ ᎯᎠ ᎦᏚᎲᎢ. ᎯᎠ ᎠᎦᏎᏍᏙᏗ ᏕᎦᏚᎲ ᎨᏒᎢ ᎫᏝᎢ ᎤᏜᏅᏛ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᏴᏫ ᎠᏓᏕᏲᎲᏍᎩ ᎡᎶᎯ.
ᏗᎫᎪᏔᏅ ᎯᎠ ᎢᏰᎵᏍᏗ ᎪᏍᏓᏱ ᎯᎠ ᏄᏓᎴᎿᎥ ᎤᏔᏂᏗ ᎦᏙᎯ ᎤᎳᏂᎬᎬ. ᎯᎠ ᎠᎴᏂᏍᎬ global ᎦᏚᎲᎢ ᎨᏒᎢ ᏧᏓᏗᎩᏓ influenced ᎾᎥᎢ ᎠᎳᏏᏅᏙᏗ ᎦᏃᏢᎩ ᏄᎬᏫᏳᏒ ᎠᎴ, ᎯᎠ ᎢᏴ, ᎠᎾᏍᎬᏘ ᎾᏍᎩ ᏂᎨᏒᎾ ᎬᏂᎨᏒ ᎢᎬᏁᏗ ᎾᏍᎩᎾᎢ ᏄᏍᏗᏓᏅ Ꮎ ᎠᎴ ᎢᏳᏃ ᏰᎵ ᎦᏛᎬᎢ. ᎾᏍᎩᎾᎢ ᏱᏓᏟᎶᏍᏔᏅ, ᏕᎦᏚᎲ ᎾᏍᎩᏯᎢ Rome, Istanbul ᎠᎴ Mecca ᎠᎴ ᎤᎳᏂᎩᏛ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᏧᏁᎸᏗᏯ ᎠᎴ ᎧᏃᎮᏍᎩ ᏄᎵᏍᏔᏅ ᏓᏓᎴᏂᏍᎬ. ᏗᎦᏟᏌᏅᎯ, ᎾᏍᎩ ᎤᎭ ᏭᏪᏙᎢ questioned ᎢᏳᏃ ᎯᎠ ᎦᏚᎲᎢ ᎤᏩᏌᏊ ᏰᎵᏇ ᎾᏍᏋ ᎾᏍᎩ ᎠᏰᎸᏅ ᏥᏄᏍᏗ ᎠᏛᏁᎵᏍᎩ.

ᎯᎠ ᎠᏎᏊᎢ-ᏗᎦᎸᏫᏍᏓᏁᏗ ᎠᎴ slavery-ᏚᎳᏏᏔᏅᎩ ᏗᎦᎸᏫᏍᏓᏁᏗ systems ᎤᏴᏢ ᎠᎴ ᎤᎦᎾᏭ ᎠᏰᎲ ᏄᏓᎴᎿᎥ, interdependent ᎠᎳᏏᏅᏙᏗ ᏗᎳᏗ. ᎯᎠ ᎠᏰᎵ Atlantic ᎠᎴ ᎠᏤ ᎡᎵᏏᎯ regions ᎤᏙᎷᏩᏛᏓ ᎠᏓᎾᏅᏗ ᎤᏂᎾᏗᏅᏗ ᎠᎵᏏᏅᏙᏗ ᎠᎴ ᎤᏁᏍᎨᎲ ᎯᎠ ᎠᏰᎵ ᎤᏙᏢᏒ ᎤᏤᎵ ᎢᎬᏱ ᎪᎱᏍᏗ ᎤᏃᏢᏗ. Tariffs ᎨᏒᎩ ᎾᏍᎩ ᏂᎨᏒᎾ ᎦᏃᏢᎩ ᏄᎬᏫᏳᏒ — ᎤᎶᏐᏅ 1847 tariffs ᎨᏒᎩ ᎡᎳᏗ ᎠᎴ ᏄᏛᏁᎸ ᎾᏍᎩ ᏂᎨᏒᎾ ᎠᏓᏍᏕᎸᏗ ᏗᎦᎸᏫᏍᏓᏁᏗ. ᎯᎠ Midwest, ᎯᎠ ᎠᏎᏊᎢ ᎧᏃᎮᎭ ᏭᏕᎵᎬ ᎯᎠ Appalachians, ᎠᏰᎲ ᏗᎦᎶᎪᏗ ᎤᎬᏩᎵ ᎠᎵᏏᏅᏙᏗ Ꮎ exported Ꮝ ᎤᎪᏗᏗ ᎠᏛᎯᏍᏙᏗ ᎯᎠ ᏐᎢ ᎠᎹᏰᏟ regions ᎠᎴ ᏳᎳᏛ. ᎯᎠ ᎤᎦᎾᏭ, ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎦᏟᏐᏗᎩ ᎤᏣᏘ subsistence ᏗᎦᎶᎪᏗ, depended ᎾᏍᎩ ᎡᏆ-ᏗᎦᏛᏗ ᎠᏛᎯᏍᏙᏗ ᏩᏗ ᏙᏱᏗᏢ ᏠᎨᏏ ᏓᏫᏒ, ᎢᎬᏱᏗᏢ ᎤᏥᎸ ᎠᎴ (ᎠᏓᏙᎳᏍᏗᏍᎩ ᏫᎬᏍᏗ) ᏦᎳ, ᎤᏛᎯᏍᏔᏅᎩ ᎾᎥᎢ ᏗᎨᏥᎾᏝᎢ. (ᏗᎨᏥᎾᏝᎢ ᎨᏒᎩ ᏍᏚᎢᏍᏗ component ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎤᎦᎾᏭ ᎢᏗᏢ ᏄᏪᎾᎲᎢ, comprising ᎯᎠ ᏔᎵᏁ ᎤᎪᏗᏗ ᏧᎬᏩᎶᏗᏯ ᎤᏙᏢᏒ ᏧᎬᏩᎶᏗ ᏂᎬᎿᏅ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ ᎤᏔᏂᏗ ᎦᏙᎯ, ᎤᎶᏐᏅ ᎤᏙᎯᏳ ᎾᏍᎩ ᏧᎬᏩᎶᏗ.) ᎢᎦᏛ Ꮝ ᎤᏥᎸ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎦᎾᏗᏅᏓ ᎠᏤ ᎡᎵᏏᎯ ᎠᎾᏬ ᏗᏍᏙᏍᎩ, ᎤᏁᎳᎩ ᎾᏍᎩ ᎾᏍᏊ ᎤᏣᏘ ᎤᏟ ᎢᎦᎢ ᎾᏍᎩ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᏭᏅᎩ ᎦᎵᏏᎯ. ᎯᎠ dominance ᎪᎯ ᏠᎨᏏ ᎠᏫᏒ ᎤᏗᏅᏒᎩ ᎯᎠ ᎢᎦᏪᏛ "ᎤᎬᏫᏳᎯ ᎤᏥᎸ." ᏱᏂᎬᏛᎾ, ᎠᏂᎪᏍᏙᏗ, brokerage, ᎫᏓᎸᏙ, ᎠᎴ ᏐᎢ ᎠᏕᎸ ᏄᎾᏍᏛ mediation ᎾᏍᎩᎾᎢ ᎯᎠ ᏗᏓᏁᏟᏴᎡᏗ ᏥᏄᏍᏛᎩ centered ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ ᎤᏴᏢ, ᎾᏍᎩᎾ ᎨᏒ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᏄᏯᎩ ᎦᏚᎲᎢ.

ᎤᎫᎾ-ᎠᏑᏗ ᎦᏙᏗ ᎨᏒᎢ ᎩᎬ ᏗᎾᏁᎶᎲᏍᎩ involving ᎯᎠ ᎠᏑᏗ ᎦᏙᏗ ᎤᎫᎾ. ᎯᎠ ᎤᎫᎾ ᎾᏛᏁ ᎾᏍᎩ ᏂᎨᏒᎾ ᎤᏠᏱᎭ ᎠᏯᏍᏗ ᏗᎦᏘᎸᏍᏗ, ᎠᎴ, ᎯᎳᎪ ᎢᏳ ᎤᏱᎵᏒᎩ ᎥᏓᎵ, Ꮝ ᎡᏆ ᏄᎵᏂᎬᎬ ᎤᎳᏂᎬᎬ ᎠᎴ ᎦᏁᏔᏯ ᎠᏗᏍᎦᎶᏗ ᎢᏯᏓᏛᏁᏗ ᎾᏍᎩ ᎤᏦᎠᏎᏗ ᏗᏓᎦᏘᎴᎩ. ᏫᏄᎳᏍᏙᏗ ᎯᎠ ᎡᎿᎢ ᎡᎥ ᎨᏒᎩ ᎬᏔᏅᎯ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ psuedo-ᏗᎾᏁᎶᎲᏍᎩ ᎤᎫᎾ-ᎠᏑᏗ ᎦᏙᏗ. ᎦᏛᏍᎬᎢ ᎦᎸᎳᏗᏢ ᏦᏍᎪᎯ-ᎯᏍᎩ ᎢᏧᏓᎨᏓ ᎯᎳᎪ ᎢᏳ ᎠᏂᎧᎵ ᎤᏛᏒ, ᎤᎫᎾ ᎤᎭ extraordinarily ᎦᏂᏰᎬ ᎠᏓᏍᎧᎷᏥ, ᎦᏙ ᎤᏍᏗ ᎤᏅᏌ ᎠᎴ ᎤᏛᏅᎢᏍᏗ ᎬᏙᏗ ᏄᏁᎸᎾ ᎯᎳᎪ ᎢᏳ threatened. ᎠᎾᏓᏎᎮᎲᎢ ᎤᏩᏌᏊ ᎾᏍᏋ ᎦᏂᏰᎬ ᏗᏓᎦᏘᎴᎩ ᎾᏍᎩᎾᎢ ᏂᎦᎵᏍᏗᏍᎬᎫ ᎩᏟ ᎪᏢᏅᎯ ᎾᏍᎩ ᎤᏯᎸᎩ ᎤᎶᏐᏅ participant ᎾᏍᎩᎾᎢ ᎯᎠ ᏓᎾᎵᎲ ᎦᏙ ᎠᏔᎴᏒ. ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎠᏓᏅᏍᏗ ᎬᏙᏗ ᎯᎠ ᎤᎫᎾ ᎤᏤᎵ ᏅᏏᎾᏒ ᎠᏥᏍᏕᎵ ᎤᏩᏌᏊ ᎠᎦᏛᏗ ᎯᎠ ᎩᏟ, ᏗᏟᎶᏍᏔᏅ ᎤᎫᎾ ᎦᏁᎸ ᎨᏒᎩ ᎤᏁᏍᎨᎲ, captured ᎤᎫᎾ ᎨᏒᎩ ᏩᏗᏱ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎠᏂ ᎠᎴ ᎾᎯᏳᎢ ᎯᎠ ᎩᏟ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎠᏫᏒᏗ ᎾᎿ ᎯᎠ ᎤᎫᎾ. ᎯᎠ ᎤᎫᎾ ᏯᏓᎢᏗᏏ ᎾᏍᏋ nanahwunvgi ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎧᏁᏌᎢ, ᎦᏙ ᎤᏍᏗ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᏚᏓᏲᎯᏎᎸ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᏗᏟᎶᏍᏔᏅ Ꮝ ᎦᏁᎸ ᎠᎴ ᏂᏛᎴᏅᏓ ᎾᎿᎢ ᎧᏂᎬᎾᎥ ᎤᏗᏅᏒᎩ upward. ᎯᎠ ᎤᏤᎵᎢ ᎯᎠ ᎤᎫᎾ ᏩᎲᏍᎬ ᎤᏤᎵ gantlai ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ ᎧᏁᏌᎢ. ᎯᎠ ᎢᏳ ᎢᎪᎯ ᎨᏒᎢ ᎠᏓᏁᎸ ᎬᏙᏗ ᏩᏥ ᎠᎴ ᎯᎠ ᎤᎫᎾ ᎤᏤᎵ ᎤᏤᎵᎢ ᏣᏥᏲᎯᏍᏗ ᎯᎠ ᎩᏟ ᎾᏍᎩᎾᎢ ᎯᎠ ᎠᎳᏍᏗ. ᎾᏍᎩᏇ ᏱᎩ ᎠᏚᎵᎭ ᎦᏙ ᎠᏔᎴᏒ ᎤᏤᎵ ᎩᏟ ᏗᎦᏘᎴᎩ ᎯᎠ ᎤᎫᎾ ᎤᎵᏍᎪᎸᏔᏅ ᎾᏍᎩ ᎠᏠᎳᏙᏗ ᎾᎾᎯ ᎯᎠ ᎧᏂᎬᎾᎥ. ᎤᏠᏱᎭ ᎯᎠ ᎩᏟ ᎨᏒᎢ ᏓᏥᏂᏴᎡᎸᎩ ᎾᏞᎬᏊ ᎾᎥᎢ ᎯᎠ ᎤᎫᎾ ᎠᎴ ᎯᎠ ᎩᏟ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎠᎦᏔᎲᏍᏗ ᎦᏂᏴᏗ ᎯᎠ ᎤᎫᎾ. ᎠᏂᏏᏴᏫᎭ ᎠᏓᏍᎧᎷᏥ, ᏗᎦᏌᏬᏍᏗ ᎠᎴ ᎦᎾᏌᏁᏍᏗ ᎯᎠ ᏐᎢ ᎬᏙᏗ ᏂᎦᏛ ᎤᎾᏤᎵ ᏄᎵᏂᎬᎬ. ᎯᎠ ᎤᏤᎵᎢ ᏄᎵᏍᏛ ᎦᎾᏌᏁᏍᏗ atsinuqowisgv ᎯᎠ ᎩᏟ ᎾᏍᎩ ᎤᏤᎵ ᎠᏍᏛᎢ ᎠᎴ clamped ᎠᎵᏁᎩ ᎪᏪᎵ onto ᎯᎠ ᎤᎫᎾ ᎾᎥᎢ Ꮝ ᎦᏂᏓᏛ. ᎯᎠ ᏔᎵ ᎠᎴ separated ᎠᎴ ᎯᎠ ᎤᎫᎾ ᎨᏒᎢ ᎢᎦᎷᎦ Ꮝ ᎦᏁᎸ. ᎾᎯᏳᎢ ᎯᎠ ᎩᏟ ᎨᏒᎢ ᎠᏓᏅᏒ ᎦᏐᎯ ᎾᎾᎯ ᎢᏳᏓᎵᎭ ᎯᎠ ᎤᎫᎾ ᎠᎴ ᎾᏍᎩ ᎠᏏᏇ ᎠᏎᏒᏓ atsinuqowisgv ᎬᏙᏗ ᎯᎠ ᎤᎫᎾ. ᎪᎯ ᏗᎧᏃᏗ ᎨᏒᎢ ᏄᏩᎫᏔᏅ ᎦᏬᎯᎸᏙᏗ ᎠᎴ ᎦᏬᎯᎸᏙᏗ ᎠᏏᏇ. ᎯᎠ ᎤᏟ ᎢᎦᎢ ᎢᏳᏓᎵᎭ ᎩᏟ ᎨᏒᎢ ᏰᎵᏆ ᎢᏯᏛᏁᏗ ᎢᏳᏓᎵᎭ ᎯᎠ ᎤᎫᎾ ᎭᏫᏂᏗᏢ ᎢᏯᏔᏬᏍᏔᏅ, ᎾᏍᎩ ᎢᎬᏂᏏᏍᎩ Ꮎ ᎢᏧᎳ ᏰᎵᏇ ᎾᏍᏋ ᎤᎾᏌᏁᏒ atsinuqowisgv ᎢᏧᎳ, ᎯᎠ ᎤᏟ ᎢᎦᎢ ᎾᏍᎩ ᎨᏒᎢ ᎦᎸᎳᏗᏢ ᎯᎠ ᎢᏯᏛᏁᏗ ᎠᎲ ᎠᎴ ᎨᏒᎢ ᎠᎦᏎᏍᏔᏅ ᏗᏁᎶᏗᎢ.

ᎪᎯ ᎠᎵᏏᎾᎯᏍᏙᏗ ᎨᏒᎢ ᎤᏠᏱ Ꮎ ᏐᎢ Hindu sects Ꮎ ᎬᏙᏗ non-anthropomorphic symbols. Shaivism, ᎾᏍᎩᎾᎢ ᏱᏓᏟᎶᏍᏔᏅ, ᎬᏔᏂᏓᏍᏗ ᎯᎠ linga ᏥᏄᏍᏗ ᎯᎠ ᏗᎬᏟᎶᏍᏙᏗ ᎤᏁᎳᏅᎯ, ᎾᎯᏳᎢ Vaishnavism ᎬᏔᏂᏓᏍᏗ ᎯᎠ saligrama. Similarly, ᎭᏫᎾᏗᏢ Ayyavazhi, ᎯᎠ Elunetru, ᎦᏙ ᎤᏍᏗ ᎨᏒᎢ ᎾᎾnanahwunvgi ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ Palliyarai, ᎨᏒᎢ ᎠᎦᏎᏍᏔᏅ ᎦᏗ ᎤᏁᎳᏅᎯ ᎤᏟ ᎬᏰᎸᏗ ᎬᎾᏬᏍᎬ ᎤᏁᎳᏅᎯ ᎤᏩᏒᎠᏍᎦᏯ. ᎯᎠ ᎤᏠᏱ ᎨᏒᎢ ᎤᏙᎯᏳ ᎯᎠ Elunetru ᎤᏤᎵ alternative ᏚᏙᎥ, Asanam, ᎦᏙ ᎤᏍᏗ ᎤᏅᏔᏂᏓᏍᏗ "ᎦᏗ."
ᎯᎠ territories ᎧᎶᏩᏓ, ᏓᎧᏓ, ᏎᎷᏱ, ᏁᏩᏓ, ᏍᏆᏂᏤᏍᏛᎢ, ᏳᏔ, ᎠᎴ ᏩᏏᏓᏂ ᏚᎾᎵᎸ ᎾᎿ ᎯᎠ ᏗᏌᏊ ᎤᎾᎵᎪᎯ ᎠᏍᏆᎨᏂ. ᎯᎸᏍᎩ ᎠᏥᎾᏝᎢ-ᏚᏂᏴᏒ ᎠᏂᏴᏫᏯ ᎠᎹᏰᏟ-Ꭿ ᎠᏂᎳᏍᏓᎸ ᎤᎵᏍᏕᎸᎲ ᎯᎠ Confederacy, ᎠᎾᏓᏁᎲ ᎯᎠ ᎠᏴᏫᏯ ᎾᎿ ᎨᏒ ᎤᏍᏗ ᎦᎢᎭ civil ᏓᏄᏩ.

ᎯᎠ ᎠᎹᏰᏟ ᎠᏰᎵ ᎤᏙᏢᏒ ᎠᎴᏅᏘᏍᎬ ᎠᏆᏤᎵ ᎤᏛᏅᎩ Ꮎ ᎯᎠ ᎤᏁᎬ ᎦᎵᏦᏕ ᎠᎴ ᎤᏃᎴ ᎦᏌᏙᏯᏍᏗ ᏌᏊ ᎨᏒᎩ ᎾᏍᎩ ᎾᏍᏇ targeted, ᎾᏍᎩ ᎤᏁᎳᎩ ᎯᎠ ᏗᏓᎴᎲᏍᎬ ᎠᎴ ᎤᏁᎳᏅ ᎤᏬᏢᏅ ᎾᏍᎩ ᎯᎠ ᎠᏓᎾᏄᎳᏗ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎾᏍᎩ ᏂᎨᏒᎾ ᎢᎦᏪᏛ. (BBC ᏗᏤᎢ, ᏚᎵᏍᏗ 12, 2001, [9]). ᎤᎬᏫᏳᎯ ᎤᏩᎢᏢᎢ ᎤᎳᏫᏛᎲ ᎾᎿ ᎤᏃᎴ ᎦᏌᏙᏯᏍᏗ ᏌᏊ Barksdale ᎤᏃᎴ ᎦᏌᏙᏯᏍᏗ alenvdidsv ᎭᏫᎾᏗᏢ Louisiana, ᎠᎴ ᎾᎯᏳᎢ ᎤᎳᏫᏛᎲ Offutt ᎤᏃᎴ ᎦᏌᏙᏯᏍᏗ alenvdidsv ᎭᏫᎾᏗᏢ Nebraska, ᎤᏓᎷᎸ ᎠᏂᎷᎬ ᏩᏏᏓᏂ. ᎤᎶᏐᏅ ᎠᏙᏚᎯᏍᏙᏗ Ꮎ ᎤᏩᎢᏢᎢ ᏄᏛᏁᎸ ᎾᏍᎩ ᏂᎨᏒᎾ ᎥᎦᎷᏨ ᎾᏞᎬᏊ ᏩᏏᏓᏂ, ᎯᎠ ᎤᏁᎬ ᎦᎵᏦᏕ ᎠᏆᏤᎵ ᎤᏛᏅᎩ ᎯᎠ ᏐᎢ ᎢᎦ Ꮎ ᎠᏓᎯᏍᏗ ᎠᏓᎾᏄᎳᏗ, "ᎬᏗᏍᎬᎢ ᎠᏍᏓᏩᏛᏍᏙᏗ ᎤᏂᏁᏨ," ᎠᏰᎲ ᏭᏪᏙᎢ ᏗᎵᏃᎮᏗ ᎤᏔᏅᎩ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᏗᎦᏘᎴᎩ ᎤᏃᎴ ᎦᏌᏙᏯᏍᏗ ᏌᏊ. ᎤᏁᎬ ᎦᎵᏦᏕ ᎦᏬᏂᏍᎩ Ari Fleischer ᎧᏁᎢᏍᏔᏅ ᎯᎠ caller ᏥᏄᏍᏗ ᎧᏁᎬᎢ, "ᎤᏃᎴ ᎦᏌᏙᏯᏍᏗ ᏌᏊ ᎨᏒᎢ ᏗᏲᏍᏗ." ᎯᎠ ᎤᏁᎬ ᎦᎵᏦᏕ ᎣᏂᏯᎨᏍᏙᏗ ᎠᏍᏕᏯᏍᏗ ᎤᏣᏘᎾ ᏂᏛᎴᏅᏓ ᎪᎯ ᎠᏆᏤᎵ ᎠᏛᏗ ᎤᎶᏐᏅ Ꮭ ᎪᎯᏳᏙ ᎯᎠ ᏗᎵᏃᎮᏗ ᎤᏯᏅᏛ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎠᏩᏛᏗ.[10]

ᏴᏩᏁᎬ ᎠᎾᏗᏒᎯᎯ ᎨᏒᎩ ᎠᏓᏓᏰᏙᏗ Ꮎ ᏗᎦᏛᏗ ᎠᏰᎲ ᎤᎾᏓᏎᎮᎸᎩ Ꮎ ᎤᏅᏬᏓ-ᎠᎹ ᎠᏍᎩᎾᏗᏍᏗ ᎤᏃᎴ launches ᎨᏒᎩ ᏰᎵᏊ, ᎠᎴ Ꮭ ᏌᏊ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᏓᎬᏩᎶᏗ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎭᏩᏱ ᎠᏂᎧᎵ ᎤᏓᎵᎮᎵᏤᎸ ᎯᎠ ᎦᏂᏰᎩ posed ᎾᎥᎢ ᎢᏤ ᏚᎾᏙᎷᏩᏛᎲ. ᎤᏚᎩ ᎤᏩ Ꮎ ᏓᎬᎾ ᏥᏳ ᏗᏔᎳᏗᏍᏗ ᎠᏰᎲ ᏂᎬᏩᏍᏛ ᎤᎵᏍᏕᎸᏗ ᏗᎦᏘᎴᎩ ᎠᏍᎩᎾᏗᏍᏗ ᏗᎦᏘᎸᏍᏗ (e.g., ᎤᏅᏬᏓ ᎠᎹ), ᎯᎠ ᎠᎹᏰᏟ ᎠᎺᏉᎯ ᎠᏂᏯᏫᏍᎩ ᎤᏄᎸᏅᎩ ᎤᏚᏃᎯᏍᏔᏍᎧ ᎠᏍᎩᎾᏗᏍᏗ ᎦᎸᎳᏗᏢ ᏚᎵᎬᏩᎳᏅ ᎠᎴ ᎤᎵᏍᎪᎸᏔᏅ, ᎦᏙ ᎤᏍᏗ ᎤᏅᏌ ᏗᎫᎪᏔᏅ ᏄᏓᎨᏒ ᏧᏣᏔᏊ ᎠᏥᏰᎶᎲ ᎠᎴ ᎾᏍᎩ ᎢᎬᏂᏏᏍᎩ ᎡᎳᏗ ᏭᎵᏍᎨᏗᏴ. ᎤᏍᏆᎸᎲ ᎠᏆᏤᎵ ᎤᏛᏅᎩ ᏍᏆᎳᎯᎨᏍᏙᏗ ᎦᏅᎯᏓ-ᎾᎿ ᎢᏴᎢ ᎦᏃᎯᎵᏙ, ᎦᏅᎯᏓ ᎠᎪᏩᏛᏗ ᎤᎦᏎᏍᏛᎢ (ᎠᎺᏉᎯ ᎠᏂᏯᏫᏍᎩ ᎠᎴ ᎠᏂᏯᏫᏍᎩ ᎤᏃᎴ ᎤᏓᏂᏝᏅ) ᎨᏒᎩ ᎾᏍᎩ ᏂᎨᏒᎾ ᎠᎴᏂᏙᎲ ᎪᏢᏅᎯ ᏥᏄᏍᏗ ᎢᏳᏓᎵᎭ ᏥᏄᏍᏗ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎧᏁᏨ ᎢᏯᏛᏁᏗ ᎾᏍᎩᎾᎢ eligwa igai coverage, ᎠᎴ ᏥᏄᏍᏗ ᎨᏒᎩ ᏰᎵᏊ. ᎾᎾᎢ ᎯᎠ ᎢᏳᏩᎪᏗ ᎯᎠ ᏗᎦᏘᎸᏍᏗ, ᎯᎠ ᎠᏂᏯᏫᏍᎩ, ᎦᏙ ᎤᏍᏗ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎤᎾᏚᏓᎸ ᎾᏍᎩᎾᎢ ᎤᎵᏍᏕᎸᏗ ᏓᎬᎾ ᏥᏳ ᏗᏔᎳᏗᏍᏗ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎠᎨᏲᎲᏍᎬ ᎤᏔᏂᏗ ᎦᏙᎯ ᎤᏟ ᎬᏰᎸᏗ ᎬᎾᏬᏍᎬ ᎾᎿ ᎤᏙᎯᏳᏒ ᎬᏂᎦᎵᏍᏗ. ᎤᎪᏗᏗ Ꮝ ᎢᎦᎢ anti-ᏥᏳ ᎦᏃᎯᎵᏙᎯ ᏗᎦᎶᏇ ᎨᏒᎩ stowed, ᎬᏙᏗ ᎯᎠ ᏗᏍᏓᏲᏍᏙᏗ locked ᎭᏫᎾᏗᏢ ᏧᏓᎴᎿᎢ armories. ᏗᏓᏅᏗᏍᏙᏗ upsetting ᏧᎬᏩᎶᏗ ᏂᎬᎿᏅ ᎤᎾᏤᎵᎢ, ᎠᏰᎵ ᏧᏂᎸᏫᏍᏓᏁᎯ ᏄᏛᏁᎸ ᎾᏍᎩ ᏂᎨᏒᎾ ᎠᏍᏆᏂᎪᏙᏗ ᎯᎠ ᏗᎦᎶᏇ ᏗᏗᎦᎴᏴ ᏴᏩᏚᏫᏛ ᎯᎠ ᏓᎬᎾ ᏥᏳ ᏗᏔᎳᏗᏍᏗ ᎠᎴᏅᏗᏍᎬ (ᎠᏯ.e., ᎾᎿ ᎤᏤᎵᏓ ᏧᎬᏩᎶᏗ ᏂᎬᎿᏅ).

ᎯᎠ ᎦᏚᎲᎢ Johannesburg ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎤᏁᏍᎨᎲ ᎦᏚᎢ ᎯᎠ ᎡᎶᎯ ᎤᏤᎵ ᏭᏔᏅ ᎠᏕᎸ ᏓᎶᏂᎨ ᎠᏩᏛᏓ. ᎠᏕᎸ ᏓᎶᏂᎨ ᏕᎦᎶᎨᏒ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ ᎠᏓᎶᏂᎨ ᎠᏎᏊᎢ ᎤᏔᏂᏗ ᎦᏙᎯ ᎠᎴ ᎯᎠ Transvaal ᎠᎴ ᎠᏍᏛᎩ ᎠᎴ ᎧᏁᏍᏗ ᎢᏯᏛᏁᏗ ᎯᎠ ᎡᎶᎯ ᎤᏤᎵ deepest ᎠᏆᏤᎵ. ᎯᎠ ᏔᎵᏁ Boer ᏓᏄᏩ 1899–1901 ᎠᏰᎵ ᎯᎠ ᎩᎵᏏ ᏓᎳᏏᏛ ᎠᎴ ᎯᎠ ᎤᏁᎬ Boers ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎾᎾᎢ ᎠᏂᎦᏲᎵ ᎢᎦᏓᏊ ᎦᏬᎯᎸᏙᏗ ᎯᎠ ᏂᏚᏳᎪᏛ ᏥᏃᏍᎦ ᎦᎴᏍᎩ ᎠᎴ ᎪᎱᏍᏗ ᎨᏒ ᎯᎠ ᎠᏕᎸ ᏓᎶᏂᎨ ᏄᏪᎾᎲᎢ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᏧᎦᎾᏮ ᎬᎿᎦᏍᏛ.

ᎢᏤ ᏧᎸᏫᏍᏓᏁᎯ ᎤᏩᏍᎬ ᎯᎠ ᎢᎬᏱ ᎦᏲᎵ ᎯᎸᏍᎩ ᎢᎦ Ꮝ ᎤᏔᎾ ᎥᎴᏂᏙᎲ ᎠᏦᏙᏗ ᎾᏍᎩᎾᎢ ᎯᎠ ᎤᎬᏫᏳ ᎠᏂᏁᎳ ᎠᎴ ᎠᏲᎵ. ᎤᎶᏐᏅ Ꮎ ᎾᏍᎩ ᏓᏍᏆᏗ ᎪᏪᎵ ᎠᏍᎪᏍᏗ ᎠᎴ ᏐᎢ ᎤᏁᏍᎩᎸᏒ ᏗᎦᎸᏫᏍᏓᏁᏗ, ᎠᎴ ᏀᎢᏳᎢ ᎠᎵᏍᏓᏴᏗ ᎠᎴ ᎤᎵᏍᏕᎸᏗ ᎯᎠ ᎤᏁᏍᎩᎸᏒ. ᎾᏍᎩ ᎯᎠ ᏗᎦᏁᏟᏴᏍᏗ ᏰᎵ ᎣᏏ ᎤᎳᏂᎩᏓ ᎠᎴ ᎧᏁᎢᏍᏔᏅᎯ ᎦᏙ ᎤᏍᏗ ᎤᏯᏅᎲ ᏴᏫ ᏩᏗᏅᏗ. ᏌᏊ ᎪᎷᏩᏛᏗ ᎦᏙᏃ ᎪᎯ ᏄᎵᏍᏔᏅ ᎨᏒᎢ ᎢᎬᏂᏏᏍᎩ ᎠᎵᏍᏓᏴᏗ ᎤᎭ ᎦᎸᎳᏗ ᎠᏲᎱᎯᏍᏗ ᏓᎬᏩᎶᏛ, ᎾᏍᎩ ᎢᎬᏂᏏᏍᎩ ᏙᏒᏓᎵ ᎾᏍᎩ ᎤᏩᏒ ᎨᎳᏗᏓᏍᏗ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎾᏍᎩ ᎯᎳᎪ ᎢᏳ ᎤᏅᏌ ᎠᎦᏴᎳᎯᎨᏍᏙᏗ ᎠᎴ ᎾᎥᏂᎨᏍᏙᏗ ᎠᏲᎱᎯᏍᏗ ᏱᏂᎦᎳᏍᏗᏉ. ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎦᏲᎵ ᏙᏒᏓᎵ ᏀᎾᎢ ᎾᏍᎩ ᎾᏍᏇ ᏄᎵᏂᎬᎬ ᏩᏗᏅᏗ – ᏗᎦᎸᏫᏍᏓᏁᏗ ᎦᎷᏨ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᏗᎧᏃᏗ ᏂᏕᎬᎢ, ᎤᏯᏅᎲ ᎠᏲᎵ, ᎤᏁᎫᏥᏛ, ᎠᎴ ᎠᏂᏯᏩᏍᎩ ᏄᎬᏫᏳᏒ ᏗᎦᎸᏫᏍᏓᏁᏗ, ᎯᎠ ᎣᏂᏯᎨ ᎠᏓᎴᏂᏍᎬ ᎠᎵᏍᏓᏴᏗ ᏞᎠᎨᏍᏗ. ᎢᏳᏓᎵᎭ ᎯᎠ ᎡᏆᎯᎨᏍᏙᏗ ᏙᏒᏓᎵ ᏫᎵ ᎤᎭ ᎢᎦᏘᎭ ᎡᏆᎯᎨᏍᏙᏗ ᏗᏂᏍᎪᎵ, ᎠᎴ ᎾᏍᎩ ᎢᎬᏂᏏᏍᎩ ᏭᎵᏂᎬᎬ ᎠᎵᏍᏓᏴᏗ. ᏯᏛᎿ ᏗᏂᏏᏴᏫᎭ ᎢᏳᏊ ᏂᎦᎵᏍᏗ ᎤᏯᏅᎲ "ᎠᏯᏫᏍᎩ" ᏙᏒᏓᎵ ᎢᎬᏂᏏᏍᎩ ᎤᎾᏤᎵ ᏭᎵᏂᎬᎬ ᎠᎵᏍᏓᏴᏗ ᎪᏢᏗ ᎠᏂ ᎤᏟ ᎢᎦᎢ ᎢᏳᎵᏍᏙᏗᏱ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᏓᎾᎵᎲ ᏐᎢ ᏕᏁᎳᏅᎯ, ᎾᏍᎩ ᎤᏁᎳᎩ ᎤᏅᏌ ᏙᎢ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᏯᏛᎾ ᎤᏙᎯᏳ ᏧᎸᏫᏍᏓᏁᎯ ᏙᏒᏓᎵ ᎠᎴ ᎤᎾᏤᎵ "ᎢᏳᏛᏁᏗ" ᎢᏯᏛᏁᎵᏓᏍᏗ ᎿᏛᎦ ᎾᏍᎩ ᏂᎨᏒᎾ ᏧᏓᎴᏀᎢ ᏰᎵ ᎡᏆᏯ ᏂᏛᎴᏅᏓ ᎯᎠ ᎠᏲᎵ ᎠᎴ ᎤᏁᎫᏥᏛ ᏗᎦᎸᏫᏍᏓᏁᏗ. ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎦᏲᎵ ᎢᏧᎳᎭ ᏗᏂᏱᎴᎩ ᎯᎠ ᎤᏁᎫᏥᏛ ᏗᎦᎸᏫᏍᏓᏁᏗ ᎤᎭ ᎠᏗᏍᎦᎶᏗ, ᎪᏢᏗ ᎪᏍᏓᏯ ᎠᏯᏔᏍᏗ ᎠᎴ ᏧᎸᏌᏓ ᏄᎵᏂᎬᎬ ᏧᏓᎴᎿᎢ ᎠᏰᎵ ᎯᎠ ᎠᏲᎵ ᎠᎴ ᎠᏂᏯᏩᏍᎩ ᏄᎬᏫᏳᏒ.
ᏙᏯ ᎠᎴ ᎣᎯᏍᏗ ᎤᎾᏅᏛ ᎾᏍᎩᎾᎢ ᎤᎾᏤᎵ ᏂᎬᏩᏍᏛ ᏫᏚᏳᎪᏛ ᎠᏓᏁᎸ ᎠᏓᎦᏴᎵᎨᎭᏫᎾᏗᏢ ᎤᏪᏴ ᎠᎴ ᎤᏪᏴᎢ, ᎠᎴ ᎠᏓᏁᎸ ᎤᎾᏤᎵ ᏚᏁᏅᏒ (aka ᎤᏕᎵᏛ ᎤᎾᎵᎪᎯ) ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ ᎤᏩᎫᏗᏗᏒ ᏗᏟᎶᏍᏔᏅ ᎥᏓᎵ. ᎤᏅᏌ ᎠᎴ ᎯᎠ ᏔᎵᏁ ᎤᏔᏂᎢᏍᏗ rodents, ᎤᎶᏐᏅ ᎯᎠ capybara. ᎤᏅᏌ ᎾᏍᎩ ᎾᏍᏇ ᎤᎭ ᎠᎵᏍᏙᏯᏙᏗ ᎪᏍᏓᏯ ᏓᎳᏏᏛ Ꮎ ᎠᏠᏯᏍᏗ ᎯᎳᎪ ᎢᏳ cornered.

ᎢᏧᎳᎭ ᎤᏁᎳᎩ ᎾᏍᎩ ᎾᏍᏊ ᎯᎠ ᏓᏍᏓᏅᏅ ᏚᎷᏨ (ᎯᎠ ᎢᏧᎳ ᎠᏴ ᎠᏂᏯᏫᏍᎩ ᎠᏰᎵ) ᎠᎴ ᎯᎠ ᎠᏰᎵ ᏧᏂᎳᏫᏍᏗ ᎠᏓᏁᎸ (ᎯᎠ ᎢᏧᎳ ᎠᏴ ᏂᎬᎾᏛ ᎠᏰᎵ ᏗᏂᎳᏫᎩ) ᎨᏒᎩ targeted, ᎾᏍᎩ ᎯᎠ ᎠᏂᏯᏫᏍᎩ ᎠᎴ ᎠᏰᎵ ᎤᏙᏢᏒ ᏗᏲᏍᏗ ᎨᏒᎩ attacked ᎬᏗᏍᎬᎢ hijacked ᎤᎾᏓᏡᎩ airliners ᏥᏄᏍᏗ ᎦᏌᏙᏯᏍᏗ. ᎯᎠ ᎡᎶᎯ ᏗᏓᏁᏟᏴᎡᏗ ᎠᏰᎵ, ᎾᏍᎩ ᎤᏁᎳᎩ ᏗᎬᏟᎶᏍᏙᏗ ᎢᏧᎳ ᎠᏴ ᎠᎳᏏᏅᏙᏗ ᎤᎳᏂᎬᎬ, ᎨᏒᎢ ᎤᏙᎯᏳ ᎤᎾᏓᏡᎩ ᏗᏲᏍᏗ.

ᎠᏕᎸ ᏓᎶᏂᎨ ᎤᎭ ᏭᏪᏙᎢ ᎤᎾᏅᏛ ᎠᎴ ᎦᎸᎳᏗᎨᏍᏗ ᏓᎬᏩᎶᏔᏅ ᎣᏂ ᏧᏩᎫᏛ ᎢᏳᏕᏘᏴᏓ ᎢᏧᏩᎪᏗ. ᎾᏍᎩ ᎠᎾᏍᎬᏘ ᎤᎭ ᏭᏪᏙᎢ ᎯᎠ ᎢᎬᏱ ᎠᎾᎦᎵᏍᎩ ᎦᏂᏱᏍᎩ ᎬᏔᏅᎯ ᎾᎥᎢ ᏴᏫᎠᎴ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᏓᎬᏩᎶᏔᏅ ᎾᏍᎩᎾᎢ ᎠᏣᏅᏙ ᎠᎴ ᎬᏂᎨᏒ ᎢᎬᏁᏗ. Egyptian hieroglyphᏂᏛᎴᏅᏓ ᏥᏄᏍᏗ ᎢᎬᏱ ᏥᏄᏍᏗ 2600 ᎤᏓᎷᎸ ᏄᏍᏛ ᎧᏃᎮᏗ ᎠᏕᎸ ᏓᎶᏂᎨ, ᎦᏙ ᎤᏍᏗ ᎤᎬᏫᏳᎯ Tushratta ᎯᎠ Mitanni ᎠᏆᏤᎵ ᎤᏛᏅᎩ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᏥᏄᏍᏗ "ᏧᏣᏔᏊ ᏥᏄᏍᏗ ᎪᏍᏚᎭ" ᎭᏫᎾᏗᏢ Egypt. Egypt ᎠᎴ Nubia ᎠᏰᎲ ᎯᎠ ᏧᎬᏩᎶᏗ ᎦᎷᎩ ᎪᏢᏗ ᎠᏂ ᎠᏂᏯᏩᏍᎩ ᏄᎬᏫᏳᏒ ᎠᏕᎸ ᏓᎶᏂᎨ-ᎠᏛᎯᏍᏗᏍᎬ ᎡᏍᎦᏂ ᎾᏍᎩᎾᎢ ᎤᏣᏘ ᎧᏃᎮᏍᎩ. ᎠᏕᎸ ᏓᎶᏂᎨ ᎨᏒᎢ ᎾᏍᎩ ᎾᏍᏇ ᎤᏁᎢᏍᏔᏅᎩ ᎯᎸᏍᎩ ᎢᏧᏩᎪᏗ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ ᎠᎦᏴᎵ ᎢᏤ ᎧᏃᎮᏛ. ᎯᎠ ᎤᎦᎾᏭ-ᎧᎸᎬ ᎤᏅᏏᏴ ᎯᎠ ᎬᎿᎨ ᎠᎺᏉᎯ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᏂᎬᎢ ᎾᏍᎩᎾᎢ Ꮝ ᎠᏕᎸ ᏓᎶᏂᎨ. ᎤᏂᎦᏛᎲᏍᎩ ᎨᏒᎢ ᏄᏪᏒᎩ ᎢᏳ ᎢᎪᎯ ᏂᏛᎴᏅᏓ ᎯᎠ ᎢᏳᏩᎪᏗ Midas, ᎠᎴ ᎪᎯ ᎠᏕᎸ ᏓᎶᏂᎨ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎤᎵᏍᎨᏛ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ ᎪᏢᏒᎢ ᎦᏙ ᎤᏍᏗ ᎨᏒᎢ ᏄᏓᎷᎸᎾ ᎯᎠ ᎡᎶᎯ ᎤᏤᎵ ᎢᎬᏱᏗᏢᏍᏗ ᎠᏛᎯᏍᏙᏗ ᎭᏫᎾᏗᏢ Lydia ᎠᏰᎵ 643 ᎠᎴ 630 ᎤᏓᎷᎸ.

ᎯᎠ Ayyavazhi ᎤᏤᎵ ᎠᏰᏍᏛᏗ ᏄᎾᏛᏅ ᎯᎠ ᏧᏣᏔᏊ ᏴᏫ ᏥᏄᏍᏛᎩ ᎠᎬᏫᏳᏛ ᎤᏍᏆᎸᎲ ᎯᎠ ᎠᎵᏏᎾᎯᏍᏙᏗ Shamanism. ᎯᎠ ᎾᏍᎩ ᎤᏩᏒ ᎪᏪᎶᏗ distingish ᎯᎠ practitioners Ayyavazhi ᎨᏒᎢ ᎤᏅᏌ ᎤᎿᏩᎥᎩ Thirunamam (ᎯᎠ ᎪᏪᎶᏗ ᎾᎿ ᎤᎾᏤᎵ ᎢᎬᏱᏗᏢ ᎠᏍᎪᎵ).ᎯᎠ Nizhal Thangals ᎨᏒᎢ identified ᎾᎥᎢ ᎯᎠ ᎡᏙᎲᎩ ᏓᏎᏘ ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ Palliyarai. ᏂᎦᏛ ᎯᎠ ᎠᏣᏪᏐᎸᏍᏙᏗ ᎠᎴ ᎯᎠ ᎤᏠᏱ ᏥᏄᏍᏗ Hinduism, deviating ᏂᏛᎴᏅᏓ ᎯᎠ ᎠᎴᏅᏗᏍᎬ ᎢᏳᏍᏗ ᎧᏃᎮᏗ Ayyavazhi. ᎾᏍᎩ ᎤᏩᏒ ᎯᎠ recitations handfull scholors educated ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ Ayyavazhi scriptures ᎪᏍᏓᏱ ᎠᏥᏄ ᎠᏥᏄᏉᏫᏍᎬ ᎯᎠ ᎤᏙᎯᏳ ᎾᏍᎩ ᏱᏓᏛᎾ ᎤᏙᎯᏳ ᎠᎴ concepts Akilam ᎠᎴ ᎯᎠ philosophical ᎠᎴ ideological deviation Ayyavazhi ᏂᏛᎴᏅᏓ Hinduism. ᏂᎦᏛ ᎾᏍᎩ ᎯᎠ philosophical, ideological ᎠᎴ ᏧᏁᎸᏗᏯ variations ᎭᏫᎾᏗᏢ ᎯᎠ ᎤᎾᏙᏢᎯ Ayyavazhi ᏗᎪᏢᏅ ᎠᏂ ᎠᏍᏓᏯ ᎾᏍᏋ identified ᏥᏄᏍᏗ ᏗᏁᎸᏙᏗ ᎠᎴ ᎾᏍᎩᏍᎩᏂ ᏂᎨᏒᎾ mistook ᎠᏂ ᏥᏄᏍᏗ offshoot Hindu ᎧᏃᎮᎸᎯ.

ᎯᎠ Persian ᏰᎵ ᎤᏝᏅᏛ ᏓᏄᏩ ᎠᎴ ᎯᎠ ensuing ᏗᏓᏂᎸᏨ ᏗᎦᏘᎴᎩ ᎠᎴ ᏗᎵᏍᏓᏲᎯᎯ Iraq ᎾᎥᎢ ᎯᎠ ᎠᏫᏒᏗ ᎧᏃᎮᎭ ᎨᏒᎩ cited ᎭᏫᎾᏗᏢ 1998 ᏥᏄᏍᏗ ᎤᏗᏗᏢ ᎪᎯᏳᏙᏗ ᎾᏍᎩ ᎯᎠ ᎧᏃᎮᎸᎯ. ᎯᎠ ᏂᎦᎸᏉᏛᎾ ᏄᎶᏒᏍᏛᎾ ᎠᎴ ᏄᎨᏳᎿᎲᎾ Muslims, ᎯᎠ fatwa ᎬᏔᏂᏓᏍᏗ Islamic ᏓᎵᏍᏛ ᏄᏍᏛ ᏕᎫᎪᏗᏍᎬ ᎬᏂᎦᎳᏍᏗ ᎦᎾᏰᎩ ᎠᎵᏖᎸᏗ ᏗᎦᏘᎴᎩ ᏴᏩᏁᎬ ᎠᏂᏯᏫᏍᎩ ᎠᎴ citizenry ᎢᏳᏩᎪᏗ ᎯᎠ ᎠᏤᎸᏗᏱ ᎤᏐᏅᎢ ᎠᎴ reversed: ᎧᏃᎮᎸᏍᎬ "ᏗᎫᎪᏗᏍᎩ ᎤᎭ ᏂᎦᏅᎯᏒ Islamic ᎧᏃᎮᏍᎩ ᎪᎯᏳᏙᏗ ᏚᏓᏂᎸᏨ Ꮎ ᎯᎠ jihad ᎨᏒᎢ ᎠᏂᏏᏴᏫᎭ ᎢᏯᏛᏁᏗ ᎢᏳᏃ ᎯᎠ ᏦᏍᏗᏓᏄᏫ ᎠᏲᏍᏙᏗ ᎯᎠ Muslim ᎠᏰᎵ ᏚᎾᏙᏢᏩᏗᏒ."

On Wikimedia projects, the noun Babel (an allusion to the Tower of Babel) refers to the user language templates aiding multilingual communication by making it easier to contact someone who speaks a certain language. The idea originated on the Wikimedia Commons and has also been implemented on Meta-Wiki and some of the other Wikipedias, to varying extents. To participate, you can add the Babel template to your user page by following these instructions: