Alegzandra/wili-2018-roplus huggingface dataset:
Game Theory ass aa Schpiel-Theory iss en Satt Applied Maddemadix unn Economics ass Situations schtudiert wo Schpieler unnerschittliche Actions tschuuse in adder fer ihre Returns vergreesere. Die erschde Leit ass daer Theory uffgedenkt henn, henn Economics im Sinn ghatt. Sie henn Economic Behavior besser verschteh welle. Schpeeder hot die RAND Corporation Game Theory geyuust fer Nuclear Strategies verschteh. Heidedaags yuus mer Game Theory in adder fer unnerschittliche Aarde Dinge verschteh. Zum Beischpiel, an die Zeit yuus mer Game Theory in so Disciplines ass wie Biology, Psychology, Sociology, Political Science, Ethics unn Philosophy. Game Theory schwetzt vun Optimal Behavior, Koscht, unn Benefits, wo die Options net fixed sinn unn wo die Schpieler Choices vun annere Leit im Sinn hawwe misse.

Des Blatt waar, genzlich adder deelweis, wie en Iwwersetzing vum Urschprungblatt « Pennsylvania_song » from the English Wikipedia erschafft ghatt. Befrog em Urschprungblatt sei Gschicht, fer en Lischt vun seine Schriftschteller zu sehne.

Beam, C.R. unn J.R. Brown (2004) The Comprehensive Pennsylvania German Dictionary Volume One: A, Millersville: Center for Pennsylvania German Studies Millersville University.

Dä groß rechteckig Bau isch im Stil vo de Spätrenaissance im Johr 1609 dur de Johann Jakob von Beck, äm Landvogt vo dä Landgrafschaft Klettgau, Kaiserlich Notar un Landschriber vo Vaduz, wo 1607 für sine zahlriche Verdienscht s´Dorf Willmendingen zum en nä Mannlehen übercho hät, erbuen woren.

2003: Schtaert vum DPAK-Neiigkeetebrief Deutsch-Pennsylvanisches Echo mit en latt Information iwwer was am aageh iss in Pennsylvanisch Deitschland.

Inn de 1530'er Johre iss die Schadd midsammd demm ganze Ferschdedum evangelisch-ludderisch worr unn 1588 evangelisch-reformierd. Ersch noom Dreissischjährische Grieg sinn dann widder e paar Ludderaner unn Kadoligge dezukomm. Uff denne Heef rund um Zweebrigge hann seit dem 18. Johrhunnert viel dääfer gewohnt. Vunn denne sinn viel no Amerikaa gang, aa schpeder noch. Mitt de Franzesisch Revoluzzion hann di Franzose des Gebiet besetzd, de letschde Ferschd Karl II. Auguschd hadd misse flichde, unn Frankreich hadd des Gebiet 1798 annekdierd. 1815 iss Zweebrigge noom Wiener Kongress dann zum bayerische Rheinkreis geschlaa worr unn heid leids in Rhoiland-Palz.

Der King's Highway (aa der Koneschtoga Weg odder New Holland Pike) iss im Koneschtoga Daal, Chester Kaundi, unn Barricks Kaundi in Pennsilfaani. Sie henn im Yaahr 1738 der Weg uffbaue aagfange.

Vietnam ist ein Eiland in Asie. Die Haaptschtadt iss Hanoi, awwer frueher war es auch Hue. Die greescht Schtadt iss Ho Chi Minh-Schtadt. Vietnam hot 63 Provinz.

Veranstalter: Förderverein Auswanderermuseum Oberalben e.V. In Kooperation mit: Deutsch-Pennsylvanischer Arbeitskreis e.V. Mit freundlicher Unterstützung des Historischen Vereins der Pfalz e.V. und des Deutsch-Pennsylvanischen Freundeskreises e.V. Saarbrücken

Es Lancaster-Chester Amisch Settlement iss en amische Settlement newich em Schtettel Lengeschder in Pennsilfaani. Es hot sei Schterdt baut 1760 grickt. Es sinn 117 Gmee Districts datt.
Die Ase (Asa, Sg.) sinn in der Teitonische Mythologie en Geddererfamilye. Sie sinn die Gedder vun Herrschaft, Macht und Recht. Die Ase wuhne im Burg Aseheim.

Die Bunnes-Republic Deitschland iss en bissli greesser ass wie es Nochberland Polen. Deitschland hot um 82.5 millyone Eiwuhner. 75 millyone Mensche sinn Deitsche. 7.5 millyone Mensche sinn Auslenner.

"I profess there is nothing in the language, but in that what arises through it. If the English would lead to humility in place of pride, I would support it. But where is our Mennonite Church since the English has so much influence and power that the dutch must knuckle under and if they don't they are despised and forsaken?(Weiler (aus Amos B. Hoover (1982)The Jonas Martin Era Persented in a Collection of Essays, Letters and Documents that Shed Light on the Mennonite Churches During the 50 Year Ministry of Jonas H. Martin, Denver, Pennsilfaani: Schreiwer, p. 510), 1993:6)."

S´ Schloss Willmendinge isch e Schloss im Dorf Willmendinge bi Schwerze, em Ortdeil vo de Gmeind Öschinge im Landkrais Waldshut i Bade-Württeberg.

Der Baapscht Urban III (* um 1120 in Mailand; † 20. Oktober 1187 in Ferrara), né Humbert Crivelli, waar vun 25. November 1185 bis sei Tod am 20. Oktower 1187 der Baapscht fer die Gedollisch Kaerich.

Heitesdaags wisse sie nimmi, ass ihr Voreldre Yaahre zerick g’lebt henn uff en Bauerei, awwer wann sie’s Licht vun eener Ladann sehne, misse sie doch datt anne geh un kenne‘s net wehre. Sitter seller Zeit sinn sie deheem im Busch vun die Pfalz, un wie die Voreldre vun die Pennsylvaanisch-Deitsche abg’schtaart sinn fer in die nei Welt ziehge, henn sie deel vun die Elbedritschlicher mitgenumme (so ass sie kenn Heemweh gricke deete). Un wann der Harebscht do iss, gehne die Leit hiwwe wie driwwe mit en Sack un en Ladann in der Busch fer sie yaage. (Source: Hiwwe wie Driwwe)

CH - Watt aussem Schweitzer Dialekt odder aussem sognaande "Schweitzer Hochdeitsch", en natzionaale Varinande vum eiropeesch Schtandaard-Hochdeitsch

Mast, C. Z. and Robert E. Simpson (1942). Annals of the Conestoga Valley in Lancaster, Berks and Chester Counties, Pennsylvania. Scottdale, Pennsilfaani : Mennonite Publishing House, p. 213-214.

Der Thomas Joseph Ridge (26 Auguscht 1945 in Munhall, Pennsilfaani gebore) waar der Governor vum Schtaat vun Pennsilfaani zwische 1995 unn 2001. Er waar en Riepubliken.
Zuerscht is der Simons en gedollischer Parre (odder Prieschter) gwest ass allweil Gmeene in Holland bedient hot. Als in Deitschland die Reformation aagfange hot, hen viele gedollische Breddicher aagschtaert mit - heelicherwees - lutherische Bicher lese. Des waar in 1526. In seller Zeit hot die Owwrigkeit alli ebber ass lutherische Schrifte in Haus ghatt hawwe, schtreng b´schtraft. In 1532 is der Simons zerrick in sei aldi Heemat gange, fer een Gmee in Witmarsum bediene. Net weit vun sei Gmee hot in Emden (Oscht-Friesland) een "Widderdaafer", wu vun Saut-Deitschland kumme is - der Melchior Hoffmann - aagfange mit breddiche un (widder-) daafe Manns- un Weibsleit. Eener vun sellem, der Sikke Snijder, is in 1531 dod gmacht waare darrich die Owwrigkeit in Leeuwaarden/Friesland. Er waar der erscht daaferische Maertyrer in Holland. In der Zeit hot der Simons aa mehner un mehner Zweiwel griegt, wegge ´em rechte chrischtliche Glaawe, abbadich die Kindsdaafe. So es hot nimmi lang gnumme un er hot aagschtaert daaferische Lehre breddiche in sei Kaerrich. Zuerscht waar der Simons een Melchiorit, sell is een Unnerschtitzer vun die Lehr vum Melchior Hoffmann, awwer noch ´em End vum Daafer-Reich in Münster un wegge der militante Lehr vun seller Daafer-Gruppe hot er sie nimmi unnerschtizt. Der Simons waar fer een wehrloses Chrischtedum. Weil die Owwrigkeit allweil des Daaferdum verfolcht hot, hot der Simons fatt gehne misse. Zuerscht naach Groningen un schpeeder naach Deitschland. In der Zeit is der Simon aa widder-gedaaft waare un die verfolchte Daafer in Holland hen ihn fer Bischof un Aeltschter sei b´schtimmt. Sellewege is der Simons fer viel Yaahre rumgreest fer die gleene Daafer-Gmeene in Holland un Nadd-Deitschland, besonders in Oscht-Friesland, b´suche. Er is bis naach Danzig (in 1549) g´reest fer Gemeene uffbaue, daafe, es Nachtmohl gewwe un Gottesdienschte feiere.

Der Count Wilhelm hot en Laa gmacht ass gsaagt hot ass yeder Widderdaafer misse Dot gmacht warre entwedder mit Feier odder mit Beheading (Langin, 1994 : 167-168).

Zweibrücken (Pfalz): Heemet vum Nicholas Stoltzfus (1719-1774), der Vorvadder vun all die Stotzfus Leit im America. Er hot die Pfalz verlosse un hot gsettelt in Baricks Kaundi.

Es maynt as de Authoriteet ken Recht hut epmols udder so meist vun de Zeit. Fer example, Elder hawwe recht iwwer Kinner un Lehrer hawwe Recht iwwer Schtudents weil sie meh chickt sinn. Awwer Police, Ballidiker, un Corporations hawwe ken Recht weil/as de Leit nicht agreed dezu.

Der Henry Lapp (1862-1904) waar en amisch Volkartist. Er waar in Upper Leacock Taunschip gebore. Sei erschde Paintings ass noch mit uns sinn, sinn vum Yaahr 1872. Der Henry Lapp hot nie net en Fraa gheiert. Er iss in em Gordonville Amisch Graabhof in Leacock Taunschip, Lengeschder Kaundi, Pennsilfaani gegraawe.

Ursprüngli hätt sich do a dere Stelle än Meierhof (Statthalterei) vom Chloster Rheinau, de Ehrenspergerhof bfunde. Zum Schloss ghörte einsch umfangriche Landbsitz, e Ziegelhütte, d´ Willmendinger Mühle und d´ abgangeni Schweikhof, vo dem no di chlii Brunnestube a de Landstross stoht.
Wollgraut iss en Middel, ass Schleim leese duht. Es schtillt die Zucking un Huschde in die Lunge. Wann mer en Wollgrauttee mache will, muss mer Acht gewwe, die Bledder mit em Seihduch rauszuseihe. Die Bledder sinn aarick haarich, un sie kenne der Hals reize. Der Christopher Sauer empfehlt mit de Bledder en Blaschder mache, die Mieh zu schtille. Der Wollgrautessich soll aa Entzindung vermildre kenne, Hemmerhoiden schtille, un schmaertzliche Hautgranket dischdere. Wammer en Blaschder mache will, muss mer die Bledder in heesse Millich odder Wasser eiweeche losse, un dann warre die Bledder uff die Haut ausglegt. Wollgrautwatzel iss en wichdich Middel fer Graempf zu schtille. Hildegard vun Bingen hot der Wollgraut geyuust fer’s Halsweh, fer heeschde Schtimme un Lungeschmatz.

German Heritage Society of the Susquehanna Valley. Jeff Sheaffer, President. Versammlinge sin als um 7:00 p.m. im Selinsgrove Career Link, 713 Bridge Street, immer der erscht Dunnerschdaag im Munet (yuscht im Tschulei net).

Bird-in-Hand iss en glee Schtettel in Lengeschder Kaundi, Pennsilfaani. Der Naame geht zrick zu en Hotel, ass en Schild ghadde hot iwwer der vedderscht Portsch, wu en Voggel in en Hand ghockt hot.

Alpen Schuhplattler und Trachten Verein D'Pittsburgher David Dickson, Jr., Tel.: (412) 231-1486; 2155 E. Beckert Avenue Pittsburgh, PA 15212; dcks44@comcast.net

Hampshire Kaundi iss en Kaundi im Schdaat vun Wescht Wirschini. Es waar 20,203 Eiwuhner datt im Yaahr 2000. Der Kaundi-Sitz iss Romney. Romney, gegrindt in 1762, iss es eldscht Schtettel in Wescht Wirschini. Es Virginia General Assembly hot der Hampshire Kaundi erschaffe uff der 13 Disember, 1753. Sell macht daer Kaundi der eldscht Kaundi in Wescht Wirschini. Der Kaundi leit in der Eastern Panhandle unn aa in der Potomac Highlands Gegend.

No. 17 - Nummer Sivatzae Om Union Kanal. Contact: Dr. Robert Kline, Haaptmann, 614 State Route 419, Newmanstown, PA 17073-9133, Ph. 717-949-2714.

Uscht baut alle Mol, ass ich faddich waar am Singe, ebber iss nuffkumme zu mich un hot gfroogt, ”Hoscht du meh deitsche Lieder?” Well, ich hab kenn meh ghatt, awwer ich hab gschwind annri glannt, so wie ”Schloof, Bobbli Schloof”, ”Der Gas Machine” un ieven, ”Schnitzelbank.” Ich hab baut zwelf vun die do Lieder zamme geduh; alte Deitsche Volkslieder un deel christliche Lieder un ieven en paar Lieder vun die Amisch Gmee, un ich hab en Recording gmacht, ”In Dutch.” Sell Ding is aardich guud iwwer gange, un no henn die Leit gschtaert froge, ”Hoscht eenich meh deitsche Recordings? So, ich hab noch eener gmacht, ”In Dutch, again.”
Seyîd Evdilqadir (z. 1851 Colemêrg - m. 1925 Bedlîs) siyasetmedar û alimekî kurd bû, Kurrê Şêx Ubeydelayê Nehrî bû. Di serhildana Şêx Seîd de ew jî weke Salih Begê Hênê û 47 hevalê xwe hatiye dardekirin.

Di sala 1999'î de serokê PKK'ê dîl dikeve destê tirkan û PKK stratejiya xwe diguherîne. Êdî pêwîstî bi Hizbullahê namîne û dewleta Romê dest bi paqijkirina vê rêxistinê dike. Endam û giregirên vê rêxistinê ji aliyê dewletê ve tên kujtin ku yek ji wan Velioglu ye. Gelek jî direvin, li Ewropa, Îran, başûrê Kurdistanê û Kîprosê bicih dibin.

2. Yekîneyên herêmî kesên ku girêdayî mala xwe ne. Û jiyana wan ya şaqsî heye ku nikarin 24 saetan di nava xebatê de cihê xwe bigirin, lê belê berbirsiyartîyên xwe yên welatparêzî û parastina herêma xwe pêktînin.

Otobuse gama ke ro binê Pirdê Ofîse serecêr bîye, o xorto ke hetê peyî de ronişte bi, êdî ey sey nezaketî cayê xo dabi yewna û serecêrbîyayîşê otobuse reyde o zî ver bi hetê kêneke wa lêr bîyînî. Dingo verên ê Koşuyoluyî de ke qismêkê raywanan amey war û tay zî weniştî, o hengame de seke o zî ca bido xo, ey nat û wet kerd, axir xo resna verê kêneke. Gama ke otobuse firên kerd, seke bê hemdê ey bo, bi o qayde ey heme gewdeyê xo dusna gewdeyê kêneke wa…

Lêkerên kurdî peyvên liv, livîn û livandinê yên zimanê kurdî ne. Bo nimûne, hatin, çûn, kirin, kuştin û mirin lêker in lê sêv, sor, baş, mal yan di, li, jê ne lêker in.

Li tirkî, nav, dîrok û çanda kurdan ji hemû aliyên xwe ve ji pirtûkên perwerde hatîna derxistin. Bawerîyên weke Êzîdîtîyê û Elewîtî û hwd, jî bi ti awayê têde cih nagirin. Bi wê rejî, bi sînormayîn nabê, û di pirtûkên perwerdê de Nijadparêzîya Tirkîtiyê tê derxistin li pêş. Bi vê yekê re, dijminatî, tê pêşxistin di nava civatê de li hemberê komên din yên di nav sînorê tirkî ku ne tirk in û nexwezin ku ji çand, nav û dîroka xwe dûr bikevin ên weke kurdan û komên olî ên weke elewîyan û hwd.

Sensûr, li ser temenê qedexekirina mafên mirovan yên çandî, kulturî, zimanî, hizrî, bawerî, û hwd, bi rê ve diçêt. Sîstem an jî hikûmeta wê sistemê, hertimî dike ku li gor têgihiştina xwe bi rê ve bibe. Lê ku pêşketina ku dervî, têgihiştin û destûra wê ya ku ew li gor wê avaya ku bû jî, wê bi qedexekirinê bê û sensûrê bê ji holê dirakê. Bi vê yekê re, mirov karê bêje ku sensûr, temenê wê, têgihiştina desthilatdariyê serdest diafirêne. Li tirkî, qedexeyên li ser kurdî û baweriyên cuda ên weke elewîtiyê û hwd. Kurd, ser 25 milyonan re li Bakurê Kurdistanê yê ku di bin mêtinkariya tirkî de ya lê dijîn, lê tenê dibistaneka wan jî, nîna ku têde zaroyên xwe bi zimanê wan yê dayikê perwerde bikin. Dewlet û hukûmet, destûrê jê re nadê. Qedexe, asta sensûrê ya li ser wê re ye, asta wê ya bilind e û wê qedexe dike.
Maristan, ji welatê maran re tê gotin[çavkanî pêwîst e]. Tê gotin, welatê maran jî hebû. Di deme Şahmaran de ew welat hebûya. Şahmaran, deme ku dibê, dibe şahê wî welatî. Ji bo ku buhurîna li wî welatî bibe ji welatiya mirov, awayekî afsûnî pêdivî pê heya. Ew jî bi şahmaran re hebû. Şahmaran, dihate nav jîyane mirov jî û têde dijî. Lê deme ku dihate bi awayekî xwe dikira rengî mirov û an jî jinaka pirr xweşik de û dihat. "Ji ber ku ew nêvî mirov bû, êdî destê wê ji mirovan ne dibû". Ev gotin jî, dihate gotin bi vê yekê re.

Ew korta pozê û korta dêv û qirrik bi hev girêdida û bi rêya borriyê (tuba auditiva) bi guhê navîn girêdaye. Ew beşek hevpar e di navbara Sîstema bêhngirtinê û Sîstema hezmê. Têde xwarin ji dev derbasî sorîçikê dibe û ji poz û dev derbasî qirrikê dibe.

Wî heta niha heşt kitêbên şiîran û kitêbeke kurteçîrokan bi kurdî weşandine û heft kitêbên zarokan jî ji swêdî wergerandine zimanê kurdî[çavkanî pêwîst e]. Wî bi swêdî jî kitêbeke helbestan û du antolojî weşandine. Wekî din bi nave Kurdish Nationalism in Mem û Zîn of Ahmed–i Khani kitêbeke bi îngilîzî derxistiye û şiîran wî hatine wergerandin bo zimanên înglîzî, swêdî, erebî, farsî, îtalyayî, îslandî û tirkî bûne[çavkanî pêwîst e].

Nexweşiyake xel û bibinî û binî dest pê dike, her ku dem derbas dibe ziwabûna dev (berjenga herî zêde) û çav bêtir dibe, daqûrtandina gepên xwarinê û ziwabûna dev û xirabûna diranan ji encamên pir ji vê nexweşiyê ne. Enfeksiyonên zimên pir çêdibin. %25-60 xirabûna xwebergiriyê (ya herî pir parotîs) digre û dihêle biwerime. Nexweş hisek bi wan re çêdibe wek ku tiştek ketiyê çavên wan û tê radibe û bi piranî ji ber wê diçin nexweşxaneyê. Wek ekstra glanduler jî tesîrê li movikan dike û pnomonî û kronîk pankrîatît û atrofîk gastrît jî çêdike.

Li gor serjimariya giştî ya mirov û malan a Îranê ku di sala 2006'an de hat encamdan, hejmara rûniştvanên gundê Dereqûlle 329 kes e. Herwisa hejmara malbatên vî gundî 67 e.

Asturî (bi asturî: asturianu an jî bable) zimanê Romaniye û Spanyayê herêma Asturiya, Leyon, Zamora û Salamanka ji aliyê 1 milyon kesî ve tê axaftin.[çavkanî pêwîst e]

Mexelê Keran, Textê Elîko, Simogir, Hoqa, Newala Çala Bênderan, Kurrêvîka, Newala Loda, Açimê, Newala Daweta, Girê Qaloqê, Hewşika Kalo, Delavê Tahtîn, Delavê Ga, Zorkê û Xirbezoq.

Hêyavka bamyeyê yek ji xwarinên bamyeyê ye. Hêyavk ji xwarinên quşxaneyê yên zebzeyan re tê gotin. Di hin devokan de bo hêyavkê tirşik jî dibêjin lê tirşik bi xwe jî hêyavkek e, bi taybetî li Botan, Amed û Xerzanê tê xwarin. Navê bamyeyê bi latînî: Hibiscus esculentus e.

Kerbelayî kurê Şêx Evdirehmanê Axtepî ye. Lê ew bi Şêxtiyê qewî nehatiye naskirin. Di nav xelkê de, jê re Mihemed Kerbela, yan jî Kerbelayî dihate gotin. Herweha alim û zanayekî gihaştî bû. Xasma di warê zanîn û dersdana feqiyan de, şûna bavê xwe dagirtiye. Sed heyf û mixabin M. Kerbela nezewîciye, li paş xwe ne kur û ne jî qîz hiştine û kurdûnde ji dinyayê koça xwe bar kiriye.

Deh salan piştî dilovaniya wî gotara Kurd û Kurdistan ya Mînorsky di Ensîklopediya Îslamê de, ya ku ji aliye Bois hatiye nûkirin tê weşandin. Ev gotar heya îro referansa herî giring ji bo hemî lêkolînen li ser kurda ye.
Sêrt di dema komarê de bûye bajar. Heta Êlih ji Sêrtê hatiye veqetandin petrola çiyayê Ramanê bandoreke erênî li ser jiyana aborî ya bajêr dikir.

Christoph Wolfram Blocher (z. 11'ê cotmeha 1940 li Schaffhausen; hembajariyê Meilen, Zürich û Schattenhalb) karsaz û siyasetmedareke swîsrî yê ji partiya rastgir a SVPê ye.

Kutilka dîlanê, kutilk, kutlik, kutilka Mêrdînê, kutilka suryaniyan xwarineke kurdewarî ya pir kevnare ye, grover tê çêkirin; mezin, piçûk û çêdibe. Ya mezin yeklepî, ya piçûk jî mîna hêka mirîşkê heye. Cûreyek jî ji hêkê piçûktir û bevçikî tê çêkirin. Wek xwarin pir kevn e û li gelek herêmên Kurdistanê tê çêkirin. Hinek meselokên folklorî jî, li ser xwarina kutilkan hene. Di pêjgeha kurd, suryanî, ereb û farsan de navdar e.

Sala 1968 dest bi pewerdeya lîguîstîkê dike û mastera xwe sala 1970yî bi dawî dike. Perwerdeya doktorayê jî sala 1972an diqedîne. Diçe zanîgeha Illinois a DYAyê, li ser komunîkasyonê ders digire. Sala 1989'ê de payeya profesoriyê bi xebata xwe ya li ser zimanê kurdî digire: ("The language factor in national development: The standardization of the Kurdish language, 1918-1985").

Mîrgeha Qûçanê an îlxaniya qûçanê yek ji mîrneşîniyên kurdan li xorasanê bû. Ev mîrgehe li aliyê êla Zafranlû ve di destpêka sedsala 17'emîn de hatiye avakirin û heta dawiya 1800'an hebûna xwe li hember erişên derveyî ve parastî ye. Gorî M. Zekî Emîn Beg ev mîrgeh nîvserbixwe û xwedî qanûn û dadgehên taybetî yên hundurûyî bûye.

Dema ku em baş bala xwe bidinê em ê bibînin ku di warê wateyî de di navbera gihaneka û û gihaneka lê de cudahiyek heye.Gihaneka û ji aliyê wateyî ve tu bandorê li hevokê nake, lê belê gihaneka lê balê dikişîne ser nakokiyekê.Bi piranî gihanek bi tenê peyv û hevokan bi hev girê nadin, pê re ji aliyê wateyî ve jî wan tekûztir dikin.Çend heb gihanekên sereke yên di kurmancî de ev in:bes, çawa... wisa, jî, her çend... ew çend, çi qas... ew qas, lewre, dibe ku, heke na, nexwe, dema ku, heta ku, hew, mixabin, di ser de jî, ji ber ku, lê, lê belê, û, qet nebe, an... an jî, ango, çi... çi, hem... hem jî û hwd.

Ûsivê Farî di sala 1954’an de li Amedê, li gundê Farê ji dayîk bûye. Dibistana seretayî qedandîye. Di sala 1987’an de koçî gundê Herbûtê dike. Li gund pez û dewaran bi xwedî dike. Birayê dengbêjê navdar Husêynê Farî ye. Zewicandî ye û heşt zarokên wî hene.

Di xebatê de navendîtiya demokratîk esas e. Pêkanîna navendîtiyê bi ferman û talîmatê çêdibe. Şêwazê pêkanîna aliyê wê yê demokratîk jî bi civîn, danûstandin û bi tevlîbûna hemû endaman a ji bo biryaran û pêşkêşkirina her cureyên pêşniyaran çêdibe.

Pinyanişî yek jî eşîretên mezin ên herêma Colemêrgê ye. Çelî, kevijî, pirxulkî, malbubî, bilêcan, masiroî, xaşkanî, talisî, şivîşki, guzereşî, silehî, dizehî, xanî, jîyanişî û hêşetî hin bineşîr in.
Dewleta Tirk jî vala nedisekînî û dixwest her bi çi awayî be Mihemed bi hinek tiştan tema bike û bêxe bin bandora xwe. Rojekî midurê tapuwê yê Zoqê tê gundê Girêewês ba Mihemed Axa. Midur dibêje: ” Mihemed Axa, tu çima erdê xwe tapu nakî?” Mihemedê Elî: “Ji min re tapu ne lazime.” Midurê Tapuwê: “Axa, eger tu bixwazî heta ciyê ku tu destê xwe pêve dirêj bikî ezê li ser te tapu bikim.” Mihemed: “Ne xêr ezbenî, ez tapu jî nakim û bac jî nadim dewleta Tirk.” Mihemed Axa doza welatekî dikir, ne ew kes bû ku bi van bertîl û fen û fûtan bixapiya. Di jîyana xwe de di bin tu şertî de prîm bi leşker û birokrasiya dewletê neda. Wekî çîyayê Sasun serbilind, bi sebir û qayim bû.

Samoa (samoanî Malo Tutoatasi o Samoa; Îngîlîzî Independent State of Samoa) girav dewleteke, li ser rojavaya giravên Samoa dimê û vê sedeme wek "Samoaya Rojava" tê navandin e. Rojhelata wan giravan navçeyeke Dewletên Yekbûyî Emerîka ye.

b. Mafê her endameki YPJ heye ku fermandariya xwe bişopînê, rexne bike û rêbaza civînan, heger ev rexne derbas neke mafê xwe yê her cure pêşnîyar bike jî heye.

Narîn, norîn, serûpêya filehan, serûpêya koçerkî navê cureyekê xwarina ser û pêyan e. Ji ber ku goştê wê bêbaldarî û şelgirî hatiye birrîn, jê re bi îronîk gotine "narîn". Hin kes norîn jî dibêjin. Nor di zimanê ermeniyan da tê wateya "nû, ya nû". Navê vê xwarinê bi kurdî ye yan ermenî, ne diyar e.

Stent bi riya kateteran li berberaniyê yan piyê têketina demaran tê danîn. Bijîşk ji demaran dikişe heya dil û demarên koronar. Li wir bi balonanjiyoplastiyê xitimandinê vedike û boriyek an Stentê li wir datîne ku dîsa nexitime.

Hemu însan xwedî van hestana ne û tunebûna van kêmasiyek/nexaşiyek mezin e. Bi xwe sedemên nexaşiyên psîkolojîk jî serûbinîya van hestan e. Ji bona domandin û manîdarîya jîyanê van hestana ji hal û hereketên mirov re dibin pîvan. Mirov dema di nav cîvakê de jîyana xwe didomîne van hestên bingehî ji wan re rêberîyê dikin. Herçiqas gor herkesî sînorên van hestana hinekî curecur bin jî, di nav cîvakê de sînorên van ên belû hene. Gor rewşa ku mirov di tê de ye, an jî xwe di tê de dihesibîne ji van hestên xwe dihese û gor van hereket dike.

Statûya kurdan, weke gotinaka ku hertimî di rojevê de li ser hatîya niqaşkirin a. Kurd, ku bahse statûya xwe dikin li hemberê dewletên ku li ser serê wan in, bahse hildane mafê xwe yê ku ji hebûna wan tê dikin. Di nava wê de bahse mafê perwerdehîya bi zimanê xwe yê dayik, li herêmê xwe ku xwe bixwe bi rê ve bibin û hwd dikin. Dewletên li herêmê ên li ser serê wan serdest in ên weke Tirkiyê, Îran, Sûrîye û îraqê jî, ya ku naxwezin ev a. Li dijî wê disekin in. Ji ber vê yekê, ku bo statûya kurdan temenê wê neafirê, hemû çand û nirx û dîroka wan, hewl hat dayin ku were jibîrkirin.

Mirîşka xwe amade bikin, bi saxî bikin quşxane yan beroşekê. Zebzeyên xwe berdin navê û ava we pîvabû berdin serê. Îsota reş û xwêyê jî tevlî bikin, bi qasî katjimêrek (saetek) bikelînin.

Li bajarê Lyonê di 29´ê meha pûşperê di sala 1900´î ji diya xwe dibe. Di çarsaliya xwe de, Antoine bavê xwe winda dike û sêwî dimîne. Lê rewşa malbata Saint-Exupéry xweş e û ligel mirina vî bavî, Antoine û zarokên din bi diya xwe re biçûkaniyeke xweş dibînin.
Di sala 1987'ê de bi hin kesan ve Hizbullahê dadimezirînin. Armanca vê rêxistinê ya sereke têkbîrina PKK'ê, têkoşîn bi PKK'ê û alîgirên wê re ye. Lê ji aliyê hinek endamên vê rêxsitinê re rexne tên kirin. Dibin du kom. Velioglu jî dibe serokê koma bi navê Îlîmê. Koma din jî koma Menzîl e.

Usman Efendiyê Babij (1847 - 24.03.1929) Li taxa Camî-î Kebîr a Sêwregê hatiye dinyayê. Bavê wî Hecî Eyub Efendî ye. Ji alimekî Sêwregê yê bi navê Zulfîkar Zuhtî Efendî ders û îcazet stend. Di sala 1884'an de tayina wî derket endamtiya Mehkemeya Bidayetê ya navçeya Sêwregê. Piştî mirina miftiye Sêwregê Zulfîkar Zuhtî Efendî, di sala 1903'yan de bu miftiye Sêwregê.

Brîna Herisê anko brîna gedeyê (bi Inglîzî peptic ulcer) brîneka koendama herisê ye ko li wan deran çê dibit ko dikevin ber ziyana tirş anko asîdê gede (anatomî) anko aşikê. Gelek ji van brînan girêdayî hûrjînewer anko mîkroba Helicobacter Pylori ne. Gelek keristeyên dî mîna hebikên Aspirîn dikarin vê nesaxiyê çêbikin. Bervajî baweriya giştî, birîna dazdegirêyê ko hema dirist piêtî gedeyê ye ji birîna gedeyê bi xwe berbelavtir e. Heye ko hindek ji brînên gedeyê bibin şêrpence lê birînên dazdegirêyê bi awayekê giştî wiha nîne.

Yek ji avantajên nivîsbariya azad ew e ku bi hêsanî li zimanên din tê wergerandin. Bi zimanên wekî zimanê kurdî bikarhêner dikarin nivîsbariya azad serbixwe wergerînin û ne girêdayî şirketekê ne.

Oleksandr Volodîmîrovîç Şovkovskî (bi ukraynî: Олександр Володимирович Шовковський, Oleksandr Volodimirovich Shavkovs'kij) di 2ê rêbendana 1975'an de li Kîevê hatiye dinê. Ew yek ji futbolvanên ukraynî ye.

Endamên konferansê ji bo azadkirina girtiyên siyasî yên kurd dawakarê pêşvebirina hemû hewlan e, ev jî erkekî ferz e ji bo biserxistina aramî û aştî li Kurdistanê û Rojhilata Navîn.

Di sala 1987an de li gundekî Nisêbînê hatiye dinê. Di sala 2009an de, li Zanîngeha Stembolê lîsansa ziman û edebiyata tirkî qedandiye. Di 2011an de li Zanîngeha Mêrdînê ya Artuklu dest bi lîsansa bilind a ziman û çanda kurdî kiriye û di 2014an de bi amadekirina teza bi navê "Di Dewra Osmaniyan de Weşangeriya Kitêbên Kurdî (1844-1923)" jê mezûn bûye. Niha ew li zanîngehê lêkolînerê kurdî ye, li Zanîngeha Dicleyê doktoraya kurdî dike û di lijneya kovara Kürt Tarihi de cih digire.

Ajansa Associated Press yek ji ajansên herî kevnarin, jiber wê çendê di cîhanê de xwedî toreke gelek mezin û berfirehe. Xwedî gelek abone, endam û gelek caran bi rastîbûn û bê terefîya xwe li tevayê cîhanê xwe daye çespandin û qebûlkirin. Ajansa Associated Press hertim ji teknolojîyên nû sûd werdigre û herî kêm dinava yek deqîqeyekê de nêzî 1.200-9.600 peyvên cûda (Datastream Datafeature) di weşêne. Dinava tevayê ajansên Navnetewîde ya herî mezine û ajansa kû herî zêde bi bandûre.

Di sala 1981 ê de vedigere Ermenistanê û bi qasî du salan li zanîngeha bijîşkiyê ya komarê de dersdariyê dike. Di nava salên 1983 - 2002 an de li Enstîtuya Rewanê ya proktolojiyê de wekî nişterger û şîrûrg kar dike û dibe gerînendeyê beşa pejirandina nexwêşan û diyagnostîkê. Gelek nivîsarên zanistî diweşîne.
Keşkek û penêrê sîrîk xwarênên naskirî yên herêmê ne. Li herêmê li ber her xwarinê dew û şorbe tê xwarin û wexwarin. Şîraniya Rayoş meketip li herêmê di nav gel de pir tê xwarin[çavkanî pêwîst e].

Li tirkî, çanda kurdan qedexe ya. musika wan jî, qedexe ya. Ti carî di televizyonên wan de bi kurdî li Helbestan hisandin jî nabê. Yan wê helbestan, bi gotin û awazên wan re vergerênina bi tirkî û bi tikî derxina TV û bi wêşênin, yanî wê newşênin. Salên 1980 û hwd de, dewleta tirk, komên lêkolînê dabûn avakirin ku herrînê herêmên kurdan, dengên musika wan bi Awaz û Gotinên wan re kifş bikin û werina ankarê û wan bi qulubênina bi tirkî û bêjin bi tirkîya û bi tirkî bi weşênin.

Sensûr (ji peyva latînî censura ya ku tê wateya sergirtin, pêşîlêgirtin, sehêt(kontrol) kirin), peşkînan û qedexekirina ku ji hêla dewlet, desthilat û hikûmetekê ve li ser raman, ziman, çapemenî, weşan, şano, fîlm û hwd tê kirin. Kesekî ku sensûr dike dibêjinê sensor yan sensûrker.

Perwerdeya xwe li zanîngeha Breslau bidawîkiriye. Li zanîngeha Rostockê dersdarî kiriye. Li zanîngeha Hamburgê li ser fîzîkî kîmyayê xebat kiriye. Bi hatina desthilatiyê ya Nazîyan diçe DYAyê û li wir bicih dibe. Li zanîngeha California dersdariyê dike.

Kilîs an jî Kîlîs (bi tirkî: Kilis) parêzgeheke Bakurê Kurdistanê ye ku dikeve hundirê sinorên Komara Tirkiyê. Berê navçeyeke girêdayî Dîlokê bû, lê di sala 1995'an de bû parêzgeh.

UEFA kurteya Union of European Football Associations, anko Yekîtiya Komeleyên Futbolê yên Ewropayê ye. Endamên UEFA'yê ji hemû dewletên Ewropa û dewletên Îsrael, Kîpros, Ermenistan, Gurcistan, Tirkiye, Qezexistan, Rûsya û Azerbaycanê pêk tê.

Dario û hevjîna xwe dostên kurd û Kurdistanê bûn. Gelek caran ji bo mafê kurdan ketiye nav hewldanan. Wî û hevjîna xwe di sala 1997'an de ji bo piştgiriyê, nameya li jêr ji bo Trena Aştiyê ya Musa Anter şand.

Nuri Sesigüzel (bi navê xwe yê rastî Nuri Kaştaş hunermendeke mezin yê Türk Halk Müzigi (Muzîka gel a Tirkî) ye, lê bi eslê xwe Kurd e û di gundê Qeremezre (di navçeya Xelfêtiyê, Riha) jidayikbûye.

Dirêjiya maregîska Kurdistanê di navbera 70-80 cm de ye û herî zêde dibin 100 cm li ba maregîskên nêr, lê li ba maregîskên mê digihîje 79 cm. Rengê vî marî bijehr qehweyî tarî bi lekeyên zer li ser pelikên wî.

Statû, ku destûra bingihîn hatiya fermikirin, rewşa bi serê xwe ya cûda ya. Her wusa bi destûra bingihîn naskirina wê hebûna cûda ya. Statûyên, sîyesî, aborî, çandî û hwd, mirov dikarê di gelek warên din de bi gotina statûyê bêne ser ziman.

Şal û şapik cilên herî naskirî ne ku li herêmê ji alî zilaman ve tên lixwekirin. Bi ser de jî îşligek ku milê vî dirêj û nexşkirî (celehu) tê li xwe kirin. Di nigan de gorên ji hirî çêkirî û pêlavên ku ji re dibijin reşik tê lixwekirin.
Lenîn ku çend sala li Samara ma, piştre di sala 1893an de li St. Petersburg bicih bû. Ji dêla ku xwe pêş bixe û keriyeriya xwe bike, bi kar û xabetên şoraşgariyê re eleqeder bû. Li Marksîzm xebitî. Di sala 1895an de hata girtin. 14 Mihan girti ma. Piştî ku hata girtin, ew sorgunî Shushenskoye ku li Sîbîrya ya hata kirin. Di miha tirmeh 1898 de jina ya ku berê hingî çalakvanaka sosyalist bû bi Nadejda Krupskaya re zewicî. Di avrêla 1899an de pirtûka xwe ya bi navê "li Rûsya pêşketine Kapitalizmê" weşand. Di sala 1900 de piştî ji ji zindanê derket, li Rûsya û li hinek bajarên ewropa xabitî. Li Zürîh, Prag, Münih, Cenevrê, Wiyana, London û li Manchester ê ma. Ev deme wî ya ku ma deme sorgunê bû. Deme ku li sorgunê bû, rojnema Îskra û Julius Martov ava kir. Piştre ev rojnemayan bûna li berên wî. Di wê demê hinek nîîvîs ûpirtûk li ser tevgere şoraşgar nivîsand. di vê demê piştî k hinek nav bi kar anîn, piştre navê "lenîn" bikar anîn. Êdî weke lenîn hata naskirin. Di wê demê de di partiya rus e karkaran ya sosyal demokrat re kar kir. Têde pir aktif bû. PIştre ku bi demekê re ku wî pirtûkcikaka biçûk li ser şraşgariyê nivîsand, ku hinek bi bandûra wê ji perçebûn di vê partiyê de çûbû û lenîn ji koma ku derkete hole û ji xwe re got Bolşevîk ji wan re seroktî kir, li hevberê Menşivîkan. Ev pirtûkçika wî, tê gotin ku di wê demê ya ku ya ku herî bi bandûr bû. Di sala 1906an de di partiya mazin de weke serok hata helbijartin û piştre ne bi gelekî re mecbur me ku herê Fînlanda.

1991 – Rûsya, Belarûs, Ukrayna, Qazaxistan, Moldova, Azerbeycan, Ermenistan, Ûzbekistan, Tacîkistan, Tirkmenistan û Qirgizistanê yekîtiyeke bi navê Koma Dewletên Serbixwe damezrandin.

Dewleta Tirk daxûyand ku di sala 1996'î de têkiliya wî hatiye qutkirin û ew nizanin Yeşil li kû dijî. Rojnameyên tirkan nivîsîn ku ew dijî, xwe li mala serokkomarê berê Süleyman Demirel vedişêre.

Dinava Ajansa Ap’de ji derveyê nûçegihanên wêne û nûçeyan, nêzîkî 600 pisporên teknîkî û ji 3.000 zêdetir kes têde di xebitin. Ajansa Associated Press di roja meya îrode tenê li Emerîkayê, jibû 1.700 rojnameyên bi zimanê Înglîzî weşanê dikin xizmetê dike. Di heman demêde ji derveyê van rojnameyane, ajansa Ap xizmeta 230 rojnameyên bîyanîjî dike û bi giştî xizmeta 6.000 îstasyonên televîzyon û radyoyan jî dike.

Di dema dagira mongolanê ji hêla Hûlagû de ew li kelayê Elemûtê li ba heşhaşiyan xwe vedişêre. Pê ko Hûlagû serweriyê heşhaşiyan li wir xelas dike û Tûsî jî dere Bexdayê û dewama xebatên xwe dike. Tûsî di sala 1274an de li nêzî Bexdayê jiyanê xwe ji dest dide.

Wan salên dawî kurdan re pêşveçûn pir pêdiviye û sazkirina wê zankoyê ji bo kurdan pêngavekê zor girînge. Tevî nû sazkirinê jî zanko çar beşên bilind di hundirîne. Û ji bo pêşerojekê biwesf û nûjen bo kurdan avakirina wê zankoyê tamamker nebe jî zor girînge. Di zankoyê de gelek zanyarên pispor û bijîşkên zana ji bo wê herêmî gelek diviya û xebatkarên zankoyê hewl didin ku Kurdistanê nûjentir bikin.

Qirkirina Dêrsimê, Komkujîya Dêrsimê, Nijadkujîya Dêrsimê, Jenosîda Dêrsimê, Weşanxaneya BILIKAN - wergera kurdî ya pirtûka wî ya bi navê Dersim Tertelesi ye
-ew gelek helbest dane stranbêjan Yê pêşî hunermend Mehmûd Ezîz Şakir bû. Di sala 1967 ê de min ew nas kir û min gelek helbest tevî awazan dane wî. Mîna:

Susanne Renner: Circumscription and phylogeny of the Laurales: evidence from molecular and morphological data. American Journal of Botany 1999, Band 86, S. 1301-1315. agahî ne bi kurdî ye

Sîstema rehikan bi heyîna nimûneyekî taybet ji şaneyan ku bi navê şaneya rehikî an esebî tê danasîn (bi îngilîzî neuron).Eger şaneyê rehikî ji şaneyên din di laşê tên saloxandin bi hejmar rêkên wî, lê taybetmendiyek bingehî ku şaneya rehikî pê tê ye nasîn ew e, ku bi şaneyên din ragihandin dike bi navgîna sînapsan , ku ew pevekirinên betaneya şane-bi-betaneya şane ye.Sînaps ji makînezimekî girdî çêdibe ku sîgnalên elektrîktî û kîmiyayî veguhêz dike.

Li gorî agahiyên fermî yên sala 2000'an li herêma serbixwe ya Tîbetê 2.616.329 mirov dijîn. Lê gava merib hemû komên tîbetî yên Cînê hildijêre, ev jimar digihêje 5 mîlyonan (li gorî sala 2005'an). Li der û dorên Lhasayê nêzî 250.000 mirov dijîn, li Xingazê 120.000, li Qando 25.000 û li Nyingchi 16.000. Dîsa li gorî agahiyên fermî sedî 81% ên gelheya Tîbetê li gundan û 19% jî li bajarên Tîbetê dijîn. Pirraniya gelheya herêmê ji gelê tîbetî pêk tê. Ji bilî wan, gelên din ên etnîk jî li Tîbetê dijîn, weke ku li herêmên başûr-rojava û yên bakûr-rojava tîbetî dijîn.

Cartagena de Indias, bi awayekî fermî, Emar û Çandî ya navçeya Cartagena de Indias Cartagena de Indias kurtkirin, D. T. û C. de li paytexta beşa Bolivar e, Kolombiya pûşper 1533 by Pedro de Heredia hat avakirin. Ji sala 1991 Cartagena a navçeya tûrîstan e û çandeyî bajêr jî li ser Deryaya Karîb de ye.

Teqil an jî teql, giraniya qewareya yeke a madeyekê ye. Bi giştî bo yekeya giraniyê gr-giranî tê hilbijartin. Ji ber vê yekê jî yekeya teqilê gr-giranî/cm³ dibe. Bi kurtasî gr/cm³ tê nivîsandin. Bi sembola

Helbet ev ji gotin, galegal û henekên civakê ne, mala ku lê mirîşk hatiye çêkirin, dibe ku mala mele, sofî, pîr û şêxekî be. Herwiha, ev xwarin a dewlemendan e, lewra gelek tişt dikevinê û ew jî ne erzan in.

–Di perwerdeyan de bi rêya bernameyên bîrdozî û leşkerî avakirina hişmendiya demokratîk ekolojîk û azadiya zayendî, netewî, jiyana azad û zanistiya zayendî, qazançkirina tarz û pîvanan esas tê girtin.

Girikê Fariz an jî Girê Fariz, berê Girê Hacî Farisî (bi tirkî: Tepecik), gundekî Bismilê ye ku ji Dêrîş zêde bûye. Li derdora wê Mezra Hûto, Girikê Izêr, Dêrîş, Gundikê Hemo, Seledûn û Dêrbendê heye. Debara gund bi çandinî xwedikirina heywanan û bi cerdevaniyê ye.

Dewleta Şedadiyan, di sala 951´ê miladî de bi destê Mihemedê kurê Şedad ve li (Başurê Qafkasya) hatiya sazkirin. Ev dewlet, yek ji wan dewletan Kurda yên ku di dema Îslamiyatê da hatine sazkirin. Bi rasti ev dewleta kurdî, gelek xurt û temen (umir) direj buyê. Sinoren wê pir fireh bûye, hemu bi vê dewletê ve girêdayi bûne. Di wê demê de li başur ji, hukumeta Merwaniyan, li rojhilat hukumeta Hesnewiyan hebûye. Ev devlet ji aliye cardeh hukumdaren Şedadî ve hatiye îdarekirin. Lê belê bi êrîşa Melikşah hukumdarê Selçuqî li ser wê herêmê di sala 1075´an de dawî lê hatiye.
Ola pirraniya gelê tîbetî bûdîzm e. Li gorî agahiyên fermî yên çînî li Tîbetê 1700 wargehên olî û nêzî 46.000 rahîbên bûdîst hene. Ji bilî vê yekê, li Tîbetê çar mizgeft ji bo 3000 misilmanên hui û dêreke katolîk ji bo 700 xirîstiyanên katolîk heye.

Rojekî nameyek digîje destê Mihemedê Elî. Mihemed vê nameyê dixwîne û gazî birayê xwe Evdirhman û Derwêş dike. Name dide wan û wan rê dike ba Cemîlê Çeto. Evdirhman û Derwêş diçin ba Cemîlê Çeto wê nameyê didinê. Di nameyê de weha dinivîse: “Ez Evdilrezaq Bedirxan im. Ez niha li Gokmeydana Bilîsê li ber gora Şehîdên me Seyîd Elî, Şêx Şabedîn û Mele Selîm rûniştîme û vê nameyê ji we re dinivîsim. Gelî Şêx û Axayên Kurdistanê; vêga tirk ser tenişt ketine, eger me dahfekî li wan da û me wan da erdê, ji xwe em gîhiştin meqseda xwe û emê serfiraz bibin. Yan nexwe ku tirk fersend dîtin û ketin ser lepê xwe, wê zikê jinê kurda yê bi zaru (hemle) bi singoyê tifingê xwe biqe- lêşin û zarukên di zikê dayika xwe de bikujin. Min bi Rusya re peymanek çêkirîye. Bi gorî vî peymanê wê Rusya bi leşkerê xwe alîkariya me bike. Herkes bila qertê xwe bistîne û wextê Rus hatin bila nîşanê wan bidin û wextê serhildanê her eşîr bajarê xwe bigrin.” Cemîlê Çeto ev name dixwîne û wiha bersiva Evdirhmanê Elî dide: ” Wun bi vî nameyê ve ser seran û ser çavan hatin, lê mixabin ez niha ji we re nikarim bêjim erê yan jî na. Eşîra min (Pencenarî) mirîdê Şêx Mahmud in. Ezê ji Şêx Mahmud re bibêjim eger Şêx go erê, ez bavê Feremez im, Zoqê û Sêrtê jî têra min nake. Eger Şêx go na, wellehî wê Gêncoyê Çeto ku birayê min e, wê devê tifingê bêxe tenişta min û tilî bikişîne, wê bêje min destê xwe bi kesk kir, min kafirekî hevalê Urus(Rus) kuşt.” Li ser vî bûyerî, Cemîlê Çeto diçe ba Şêx Mahmud û vê meselê jê re dibêje. Şêx Mahmud, li civatê ji mirîdê xwe re dibêje: “Wun dizanin Cemîl ji bo çi hatiye? Nameya Evdilrezaq Bedirxan anîye, di nameyê de dibêje wê Urus were nav me, emê tirka ji nav xwe derxin.” Mirîdê Şêx Mahmud jî: “Baş e Qurban, Seyda (Şêx Mahmud) çi dibêje ji vî îşî re?” Şêx dibêje: “Ewê ku seatek li hidudê Urus nobet bigre, wekî 70 hezar sal îbadet bike hewqas xêra wî zahf e.” Cemîlê Çeto destvala vedigere û di ciyê xwe de rûdinê. Lê belê ev helwesta wî têr nake ku ji îdamê xelas bibe.

Li gor serjimariya giştiya mirovan û malana Îranê ku di sala 2006 an de hat encam dan, hejmara rûniştvanên gundê Wişkênî Komasî' 277 kese (127 mêr, 150 jin). Herwisa hejmara malbatên vê gundê 59 e.

Helwêstên pirhêl yên ku pêşî li şideta dijî jinan digire û hemû tedbîrên hiqûqî, sîyasî, birêvebirinî û xwezaya çandî yên ku paraztina jinan li hembera her awayê şidetê xurt dikin pêş de bibin û ewle bikin, da jin ji ber tetbîqatê, an jî midaxelenin din dîsa nebin qurban,

Di sala 1711 de dev ji kar berda û dîsa vegeriya Viyanayê. Hetanî sala 1714 deha li vir jiya. Her çiqas Leibniz bi Barontiyê hate nasnavkirin jî gava li Hannoverê mir mîna zilamekî xizan hate definkirin.

Gazi Köroğlu di sala 1975'a de li Meletîyê ji dayik bûye. Wî zanista civakî xwendiye û ev 15 salen wî ne ku leystikvanê şanoyê ye û du kurtefîlm kişandine.
Xebata wî ya herî girîng jî pîvandina dev û dorê dinyayê ye, Wî bi Xalit bin Ebdulmelîk ve di sala 837'an de dev û dorê dinyayê pîvaye û 40.248 km dîtîye li gorî hin çavkaniyan jî 41.136 km buye.

Ji Mala Eliyê Unis, jin û zaruyê ku dikevin destê dewletê wan dêxin çalekî mezin û wê agir berdin wan bi şewitînin. Piştre artêş, biryara xwe digohirîne û wan rê dikin Zoqê ya qeza Sêrtê. Heta ku wan nefiyê Anadolê bikin li wir di xirbeyê xanîyan de dimînin. Muddeîumum (Sawcî) ji bo ku weraqeya tesbîtkirinê çêke diçe ba wan. Jina wî jî pêre ye. Çavê jina sawcî di nav van hêsîran de diçe ser zarukekî li ber şîr. Jina sawcî dibêje vî zarukî bidine min. Zaruk, navê wî Ehmed e, kurê Mihemedê Elî û Rindîxanê ye. Ji ber ku Rindîxan ne sax e, Zariya jina Mihyedîn li Ehmed dinêre. Zariya naxwaze Ehmed bide. Jina sawcî dibêje: “Ciyê we serma ye, zaruk gunehe, wî bidine min, wextê emrê nefiya we hat werin zarukê xwe bibin. Wextê nefiya wan kifş bû ku dê herin Anatolê, diçin zaruk ji jina sawcî dixwazin. Jina sawcî dibêje : “Zarukê we mir.” Ji gotina wî bawer nakin lê belê hêsîr in, nikarin dawa zaruka xwe bikin.

Leibniz, li Leipzigê ji dayik bû. Bavê wî li zanîngeha vî bajarî dersên rewiştê (Ehlaq) dida. Leibniz, piştî mirina bavê xwe ji dibistanê derket û xwe bi xwe perwerde kir. Mijara dîrokê gellekî bala wî dikşand. Di 8 saliya xwe de latînî hîn bû. 12 saliya xwe de jî dest bi hînbûna yunanî kir û ji alîkî de jî pirtûkên li ser mantiqê dixwend. di 15 saliya xwe de ket zanîngeha Leipzigê. Ji Jakob Thomasiusê ku li Almanyayê avakerê dîroka felsefê tê qebûlkirin dersên felsefê girtin. Di sala 1663'an de çû Jenayê û li vir, ji zanayên navdar ên matematîkê ders girt.

Dario Fo (* 24'ê adarê 1926 li Leggiuno-Sangiano, parêzgeha Varese) yek ji nivîskarên şanoyê, komponîst, amadekarê dikê û aktorekî îtalî ye. Sala 1997'an de guncavê Xelata Nobelê ya wêjeyê hatiye dîtin.

Otobuse ke giloverê çatrayî de fetle da xo, seke tu cayêna çin bo ke pê bigêro, eke xortî bi heme hêzê xo destê xo ro mîyaneyê barî yê sitûna mermere wa nêpiştinî, bena ke sey serxoşêk biginaynî war ro! Gama ke destê xortî şibi serê posteyê nermek û nazikî ke binê tîşortê sipiyê şefafî de bi, seke miqnatêz bireso asinî, êdî wina mend.

Hembelî yan jî henbelî yek ji şaxên (mezhebên) ola îslamê ye û ji kesên vê mezhebê re jî hembelî tê gotin. Mezheba hembelî ji mezhebên din bêtir qîmetê dide neql û rivayetên olî. Lê bi van neqlan ewle nabe. Quran, jiyana sihabeyan, sunet rastiyên herî xurt in. Mirov nikare wan şîrove bike. Li welatên ereban pirr belav nebûye. Ehmed bîn Hanbel bingeha vê mezhebê avêtiye û bi xebatên Evdilqadirê Geylanî pêşketiye.

Di roja me de, ku weke demeke hemdem jî tê binavkirin, ji cilên wê re tê gotin, "cilên hemdem". Ji cilên ku berê mirov li xwe dikir re jî, tê gotin "cilên kevn." Dîroka li xwe kirina cilan, ji deme ku mirov bidest bicihbûnê bûya û bidest bikarhanîna ardê kirîya bi çandin û cotkirinê hwd re dest pê kirîya. Li xwe kirina cilan, weke nîşanaka biaqilbûna mirov jî hatîya dîtin.
Otto Warmbier di 12'ê Kanûnê 1994'an de, ji sê zarokên Fred & Cindy li Cincinnati, Ohio ji dayik bû. Bavê wî Fred Warmbier, karsaziya xwe ya xwedanê di şîrketekî paqijî ya di sala 2015'an de di Forbes hate dîtin xurt kirin. Diya wî ji [[Cihûyên amerîkan|cihûyan] e. Birayê Otto Austin e û xwişka Otto jî Greta ye.

Rûn û mergeya xwe bixin verok, quşxane, beroş, qulpok kilince, sîtil an dista xwe û biqijilînin. 3-4 stekan ava xwe berdinê û bihêlin bila bikele.

Ebûlfeth Muhemmedê kurê Enaz yan jî Muhemmedê Enaz (bi erebî; Abu’l-Fatḥ Moḥammad bin Annāz) damezrênerê Dewleta Enazîya bû. Wî di sala 990î de dewletê ava kir û heta sala 1011î li ser bu.

Têgeha azadiyê gelek girêdayî têgehên azadiyên bajêrwarane û Mafên Mirovan ye. Welatên demokratîk bi gelek awayan gelek azadiyên welatiyan diparêzin. Hindek ji wan azadiyan ev in:

Ew bi gumanî di bar- bar(vite vit kirin) de der ketî bû. Lê li ber yewnanan di Sanskrît de wûşeyeke wek barbarā ji bo kesên lalik re dihat bikaranîn. Di yewnanî de ew herî pêşi ji aliya Homeros di pirtûka Îlyada(İlias) de wek axftiyên barbarî (barbarophonoi) ji bo hin kesên ji Anatoliya re hatî bû bikaranîn.

Kurdên herêma Tolhildanê ji bo "Gund" "Dihi, dih, diw an dî" bikartînin. Avaker û xwediyê vî gundî bi navê Mûsa kesek e û gund bi navê wî tê navandin.

Berî Komela Karkerên Kurdistanê, tenê yek komeleyeke xwendekaran hebû li Swêdê. Li Swêdê komela kurdan ya herî kevin KOMKAR-Swêd ê ku îro jî di jîyana komeletîyë da cihekî giring digre.

Qoruxçî anku Qorixçî (bi tirkî: Korukçu), gundekî Bismilê ye. Li ser rêya Bismil û Batmanê de 5 km dûrî navçeyê ye. Çemê Dîcle di vî gundî re derbas dibe.

Psîkodrama yek ji rêbazên an teknîkên psîkoterapiyê ye. Peyv ji psîko û dramayê hatiye çêkirin tê wateya dramaya ruh. Cara yekemîn ji aliyê Jacob Levy Moreno yê Awûstûryayî hatiye bikaranîn û wî xistiye nav teknîkên psîkoterapiyê.

Hemû lêkerên bi andin an endin bi dawî tên, dikevin nav vê komê. Di dema niha û ya bêt de andin an endin dikeve û în (di soranî û hin devokên kurmancî de ên) têt şûna wan.

c. Yekîneyên YPJ heftê carekî tekmîl û 15 rojan carekî civîna xwe çêdikin. Di heman demê de encêmn civînê weke raporekê pêşkêşî fermandariya jor dikin.

Dr. Ezîzê Gerdenzerî di sala 1948 an de malbata wî koçberê Ermenistanê dibe û zaroktiya wî ji wir dest pê dike. Li Ermenistanê li gundê kurdan Dêrîkê (navê berê Cercerîs) a navçeya Elegezê mezin dibe. Sala 1964 an de li zanîngeha bijîşkiyê ya Rewanê dest bi perwerdehiyê dike. Sala 1970 î bidawî dike û diçe bajarê Çîmkenda Qazaxistanê. Di warê şîrûrjiyê de dibe doxtorekî navdar. Di sala 1978 an de li bajarê Almatiyê têza (disertasyona) doxtoriyê diparêze û Komîsyona Berz ya Atestatyonê li Moskovê nave doktorê ulmê bijîşkiyê pêşkêşî wî dike.

Li gor serjimariya giştiya mirovan û malana Îranê ku di sala 2006 an de hat encam dan, hejmara rûniştvanên gundê Hermê 86 kese. Herwisa hejmara malbatên vê gundê 8 e.

Tiştekî xuya ye ku Fuzûlî li navçeyeke wek Mezopotamyayê ku lê gelek kulturên cuda yê têkilhevbûyî da gihîştîye, şairekî tirk ê bi eslê xwe kurd e. Ji vî alî va Mewlana çiqas tirk e, Fuzûlî jî ewqas kurd e...
Kitabê hîkayeyan ê Roşan Lezgînî "Binê Dara Valêre de" serra 2002 de xelata edebîyatî ya Weşanxaneyê Apecî zî girewta. Na reya verên a ke Weşanxaneyê Apecî xelatêk dano kitabêkê kirmanckî. Derheqê na xelate de wayîrê Weşanxaneyê Apecî Alî Çîftçî wina vano:

Li heremê şeyxani , govent û reşkıştanî tên dilîzîn. Ev lîstikên herêmê ji nava xwe de bilav dibin: miranî-şeyhanî, giranî, botanî, garzanî, çaçanî, hirpanî, roşkî û hwd.

Mêjûy Edebî Kurdî, Dr. Marif Xeznedar, bergê yekê, weşanxaneya Aras, Hewlêr, 2001. Amadekirin bi kurmancî: Sidqî Hirorî, Kulturname.com, 9/2009

Paul Ekman zanyarek di derheqê hestên mirov de pir lêkolîn darxistî ye û di vî warî de xwe îspat kirî ye. Ew behsa 7 hestên bingehî dike : Şabûn/kêf, hêrs/qehir, îkrah/bîzî, tirs/xof, kêmxistin/biçûkxistin, xemgîni/pozxînî û şaşwazî. Hinek zaryar hezkirin, kîn û îtimat/ewletî yê jî îlaweyê van hestên bingehî dikin.

Anka ji kurimî (mala Hello, mala Muro û Mala Helika) Bilalî (Mal a Heseno û Zarokên wî.) Zinarî (Mal a Hecî Qadiro) Qelenderî, Mal a Zêdo û hvd.

Heta mimkin be, li ser bingehê îmkanên berdest û li gora pêwîstiyê, di çarçoveya hevkariya navneteweyî de ewle bikin, da jinên ku marûzî şidetê dibin û di rewşên misaîd de zarokên wan, îmkanên piştgiriya pisporkirî yên mîna rehabîlîtasyon, alîkariya lênerînê û xwedîkirina zarokan, tedawî, şêwirdarî, lênerîna tendiristiyê û îmtîyazên civakî, navgînên alîkariyê û program û herweha piştgiriya xwedîkirinê werbigirin û ji bo ewleyiya wan û rehabîlîtasyona wan a fîzîkî û psîkolojîk pêş de bibin, divê hemû tedbîrên minasib ên din bistîne.

Yasmien Kurdi (di 25'ê rêbendan 1989'an de jê dayikbû) aktrîs û stranbêjek e. Yasmien Li Fîlîpînê dije, bavê wî kurd e lê herwek ji asle wî de Filîpînîtî, Çînîtî, Fransizîtî, Libnanîtî û Kurdîtî heye.

Polêz jî di ser rojnamê da girt. Li kîderê gihîştiyê dest danî ser. Berpisîyar û xwedî girtin. Mehkeme çêbû. Di mehkemê da xwedî û berpirsîyarê rojnamê gotin: "Bi Kurdî weşan derxistin heqê me ye û emê bikin!"

Lêkolîner mimkûn dîtine ku bandora têkiliyên çend faktora li ser berpêbûniya zayendî ve hebin wekî gen, hormonên berê zayînê û bastûra mejiyê.

Jimara çêkirina kutilkan, li gor nefsên di malê de çêdibe. Lê kebanî hertim hesabê hatina hinek mêvanê bêwext dike û çend gutilk zêde çêdike. Piştî ku çêkirina kutilkan qediya, beroşek av li ser êgir dikelînin. Divê kela ava di beroşê de, ne zêde be û nermik be. Her carê çend kutilk dixin nêv ava li ser êgir, kelandina wan bi qederê 20 deqîqe didomîne. Eger kelandina avê gur be, kutilk dipelişin. Piştî ku ev pijiyan, îcar hinekên din dixin nêv axa kelandin. Di kelandinê de divê kutilk nekevin ser hevûdu, eger bikevin ser hev, xetera ku hev bipelişînin heye.