Stasion Kroya (KYA) nyaéta stasion karéta api kelas badag tipeu B anu perenahna di Bajing, Kroya, Cilacap. Stasion anu aya dina tingkat kaluhuran +11 méter ieu kaasup ka Daérah Operasi V Purwokerto. Stasion anu aya di jalur karéta lintas kidul Pulo Jawa ieu jadi titik tepung antara jalur karéta api ti arah Bandung-Tasikmalaya jeung jalur karéta api ti arah Cirebon-Purwokerto. Hal ieu anu ngajadikeun stasion ieu jadi stasion anu miboga lalu lintas KA pangpadetna di Daop V sakaligus pangraména di Kabupatén Cilacap, ku sabab kitu, émplasemén stasion ieu dijieun kalawan panjangna 900 m.

Kiwari stasion ieu mangrupa stasion ujung jalur ganda lintas kidul Jawa anu bakal ngahubungkeun Jakarta-Surabaya. Ku sabab ayana jalur ganda, ruteu Jakarta-Kroya liwat Cirebon-Purwokerto atawa sabalikna geus bisa ditempuh ngan salila 5,5–6 jam baé. Kiwari ieu jalur ganda bakal disambungkeun jeung jalur ganda Kutoarjo-Yogyakarta-Solo, tuluy dina kamekaranana bakal dilanjutkeun nepi ka Surabaya liwat Madiun-Kertosono-Jombang.

Ku sabab pangwangunan éta jalur ganda, kiwari Stasion Kroya eukeur dirombak, di antarana nyaéta manjangan peron jeung kanopi sarta ngajangkungan péron.. Sabada jalur ganda ieu beroperasi, sistem pasinyalan anu heubeul has Daop V produksi Westinghouse bakal diganti ku sinyal éléktrik panganyarna produksi PT Lén Industri.

Sajarah 

Stasion ieu kira-kira geus aya ti saprak pangwangunan jalur karéta api Cilacap–Kroya–Kutoarjo–Yogyakarta di tanggal 20 Juli 1887. Pangwangunan ieu ngawengku ogé jalur cabang ka Kota Purworejo anu dibuka di tanggal nu sarua.

Di tanggal 1 Juli 1916, jalur karéta api Prupuk-Kroya diwangun pikeun ngalayanan panumpang ti wewengkon Kota Cirebon.

Ti saprak diresmikeunna karéta api Eendaagsche Expres (éksprés sapoé) ku Staatsspoorwegen (SS) di tanggal 1 Nopémber 1929, stasion ieu dipaké pikeun tempat ngagabungkeun rangkéan Eendaagsche Expres anu ngalayanan ruteu Batavia-Soerabaja pp jeung pangeupanna (KA feeder) anu datang ti Bandung.

Mimitina, stasion ieu ngan mangrupa hiji wangunan péron anu boga kanopi nu ampir sarua jeung Stasion Manggarai (tempo gambar). Ku sabab ngaronjatna volume angkutan panumpang di stasion ieu, wangunan stasion ieu tulut digedéan nepi ka kanopina diganti ku hateup overkapping anu ngiuhan jalur 1–3. Kanopi heubeul anu mirip jeung Stasion Manggarai kungsi aya dina film '’Kereta Api Terakhir. Wangunan jeung tata letak 
Mimitina Stasion Kroya miboga salapan jalur karéta api kalawan jalur 2 minangka sepur lurus arah Bandung atawa Cilacap ogé arah Yogyakarta–Surabaya sarta jalur 3 minangka sepur lurus arah Purwokerto-Cirebon, samentara jalur 1, 4, jeung 5 dipaké minangka jalur pikeun pasilangan jeung pasusulan karéta api; jalur 6 jeung 7 minangka jalur pikeun parkir KA barang jeung KA kétél; sarta jalur 8 jeung 9 minangka jalur panghubung ka Dipo Lokomotip, béngkél KA, sarta UPT Dipo Mékanik. Sabada pangwangunan jalur ganda Kroya-Purwokerto, jalur 2 dijadikeun sepur lurus arah Bandung wungkul, jalur 4 dijadikeun sepur lurus anyar pikeun jalur ganda ti arah Purwokerto sarta minangka sepur raya jalur tunggal Yogyakarta–Surabaya, sarta jalur 5 dijadikeun sepur lurus anyar pikeun jalur ganda ka Purwokerto. Kiwari jalur 1, 3, jeung 6 digunakeun jadi jalur pikeun pasilangan jeung pasusulan karéta api.

Aya dipo lokomotip di beulah kalér kompléks stasion. Baheulana dipo ieu dipaké minangka tempat pikeun nyimpen lokomotip jeung rangkéan KA Serayu. Salian ti éta, dipo ieu ogé ngalayanan perawatan lokomotip nu eureun. Ngan ti saprak KA Serayu diperpanjang nepi ka Stasion Purwokerto, otomatis rangkéan karéta éta dipindah alokasina ka Dipo Karéta Purwokerto.

Salian ti dipo, aya ogé béngkél karéta api anu perenahna di kuloneun kompléks stasion sarta mangrupa béngkél karéta api panggedéna di Daop V. Fungsina mirip jeung balai yasa, saperti tempat ngoméan karéta api. Salian jadi tempat ngoméan, bengkel ieu dijadikeun "kandang" pikeun sarana karéta pinulung milik Daop V.

 Kaunikan 
Béda jeung stasion Daop V nu séjén, stasion ieu nyetél lagu "Di Tepinya Sungai Serayu" dina format lagu instruméntal jeung keroncong lamun aya kadatangan karéta api penumpang atawa pasilangan jeung pasusulan antarkaréta api.

 Layanan karéta api 
 Panumpang 
 Kelas éksekutip 
 Argo Wilis, jurusan Bandung jeung jurusan Surabaya
 Turangga, jurusan Bandung jeung jurusan Surabaya
 Taksaka, jurusan Jakarta (régulér jadwal isuk-isuk jeung peuting sarta tambahan jadwal peuting) jeung jurusan Yogyakarta (tambahan jadwal isuk-isuk)
 Purwojaya (régulér jeung tambahan), jurusan Jakarta jeung jurusan Cilacap

 Kelas campuran 
 Lodaya, jurusan Bandung (tambahan jadwal isuk-isuk dan régulér jadwal peuting) jeung jurusan Solo (régulér jeung tambahan jadwal peuting) (régulér: éksekutip-ékonomi AC prémium; tambahan: éksekutip-bisnis)
 Malabar, jurusan Bandung jeung jurusan Malang (éksekutip-bisnis-ékonomi AC)
 Sawunggalih, jurusan Jakarta via jeung jurusan Kutoarjo (éksekutip-ékonomi AC prémium)
 Ranggajati, jurusan Cirebon jeung jurusan Surabaya nyambung ka Jember (éksekutip-bisnis, kadang ogé ditambahan kelas ékonomi AC plus)
 Mutiara Selatan, jurusan Bandung jeung jurusan Surabaya nyambung ka Malang (éksekutip-ékonomi AC prémium)
 Senja Utama Solo, jurusan Jakarta (éksekutip-ékonomi AC prémium)
 Fajar Utama YK, jurusan Yogyakarta (éksekutip-ékonomi AC prémium)
Bogowonto, jurusan Jakarta jeung jurusan Yogyakarta (éksekutip-ékonomi AC plus)
Gajah Wong, jurusan Jakarta jeung jurusan Yogyakarta (éksekutip-ékonomi AC plus)
 Singasari, jurusan Blitar (éksekutip-ékonomi AC plus)
 Wijayakusuma, jurusan Cilacap jeung jurusan Surabaya nyambung ka Banyuwangi (éksekutip-ékonomi AC prémium)
 Joglosemarkerto, KA looping'' Jawa Tengah jeung Yogyakarta kelas éksekutip-ékonomi AC plus kalawan jurusan:
 Tegal nyambung ka Solo-Yogyakarta via Semarang
 Solo nyambung ka Semarang liwat Yogyakarta
Mataram, jurusan Jakarta jeung jurusan Yogyakarta (éksekutip-bisnis)
 Kutojaya Selatan Tambahan, jurusan Bandung jeung jurusan Kutoarjo (bisnis-ékonomi AC)
Purwosari Tambahan, jurusan Jakarta (ékonomi AC-ékonomi AC plus)

Kelas bisnis 
Sawunggalih Tambahan, jurusan jeung jurusan Kutoarjo (kadang ditambahan kelas éksekutip)

Kelas ékonomi AC prémium 
 Kutojaya Utara, jurusan Jakarta jeung jurusan Kutoarjo
 Jayakarta Prémium, jurusan Jakarta jeung jurusan Surabaya

Kelas ékonomi AC plus 
 Jaka Tingkir, jurusan Jakarta (kadang ditambahan kelas éksekutip)
Kutojaya Utara Tambahan, jurusan Jakarta jeung jurusan Kutoarjo

Kelas ékonomi AC 
 Gaya Baru Malam Selatan, jurusan Surabaya
 Pasundan, jurusan Bandung (tambahan) jeung jurusan (régulér jeung tambahan)
 Bengawan, jurusan Jakarta
 Progo, jurusan Jakarta
 Logawa, jurusan Purwokerto jeung jurusan Surabaya nyambung ka Jember
 Kutojaya Selatan, jurusan Bandung jeung jurusan Kutoarjo
 Serayu, jurusan Jakarta liwat Bandung-Purwakarta jeung jurusan Purwokerto

Perewis jeung pasusulan 
 KA Sawunggalih jurusan Kutoarjo (KA 124A) perewis jeung KA Bima jurusan Jakarta (KA 46/43) anu ngaliwat langsung
 KA Lodaya jurusan Solo (KA 82) perewis luar biasa jeung KA Argo Dwipangga Fakultatif jurusan Jakarta (KA 9F) anu ngaliwat langsung
 KA Malabar jurusan Bandung (KA 91) perewis jeung KA Taksaka jurusan Yogyakarta (KA 54) anu ngaliwat langsung
 KA Mutiara Selatan jurusan Bandung (KA 114/111) papanggih luar biasa jeung KA Argo Lawu Fakultatif jurusan Solo (KA 8F) anu ngaliwat langsung
 KA Purwojaya jurusan Cilacap (KA 58/59) perewis jeung KA Progo jurusan Yogyakarta (KA 186) anu ngaliwat langsung
 KA Purwojaya Tambahan jurusan Jakarta (PLB 7018/7015A) perewis jeung KA Fajar Utama YK jurusan Jakarta (KA 117) anu ngaliwat langsung
 KA Fajar Utama YK jurusan Yogyakarta (KA 118) perewis luar biasa jeung KA Argo Lawu Fakultatif jurusan Jakarta (KA 7F) anu ngaliwat langsung
 KA Pasundan Tambahan jurusan Surabaya (PLB 7036A) perewis jeung KA Lodaya jurusan Solo (KA 80) anu ngaliwat langsung
 KA Jaka Tingkir jurusan Yogyakarta (KA 148C) eureun pikeun perewis luar biasa jeung KA Kutojaya Selatan Tambahan jurusan Bandung (PLB 7045)
 KA Argo Wilis jurusan Bandung (KA 5) perewis jeung KA Argo Dwipangga jurusan Solo (KA 10) anu ngaliwat langsung
 KA Argo Wilis jurusan Surabaya (KA 6) disusul ku KA Argo Dwipangga jurusan Solo (KA 10) anu ngaliwat langsung
 KA Purwojaya jurusan Jakarta (KA 60/57) perewis luar biasa jeung KA Argo Dwipangga Fakultatif jurusan Solo (KA 10F) anu ngaliwat langsung
 KA Pasundan Tambahan jurusan Bandung (PLB 7035A) perewis luar biasa jeung KA Argo Dwipangga Fakultatif jurusan Solo (KA 10F) anu ngaliwat langsung
 KA Serayu jurusan Jakarta liwat Bandung-Purwakarta (KA 222/219) papanggih di pacabangan jalur jeung KA Pasundan jurusan Bandung (KA 179) sarta perewis jeung KA Bengawan jurusan Solo (KA 184) anu ngaliwat langsung
 KA Ranggajati jurusan Cirebon (KA 104/101) perewis jeung KA Bengawan jurusan Solo (KA 184) anu ngaliwat langsung
 KA Taksaka jurusan Jakarta (KA 53) perewis jeung KA Bima jurusan Surabaya nyambung ka Malang (KA 44/45) anu ngaliwat langsung
KA Sawunggalih Tambahan jurusan Jakarta (PLB 7039A) jeung KA Purwojaya Tambahan jurusan Cilacap (PLB 7016/7017) perewis jeung KA Bima jurusan Surabaya nyambung ka Malang (KA 44/45) anu ngaliwat langsung
 KA Mutiara Selatan jurusan Surabaya nyambung ka Malang (KA 112/113) perewis jeung KA Gajayana jurusan Jakarta (KA 41) anu ngaliwat langsung
 KA Gajayana jurusan Malang (KA 42) eureun pikeun perewis luar biasa jeung KA Jayakarta Prémium jurusan Jakarta (KA 7063B)
 KA Senja Utama Solo jurusan Solo (KA 116) eureun pikeun perewis KA Wijayakusuma jurusan Cilacap (KA 7094/7091). Sabada KA 7094/7091 datang, KA 116 diberangkatkeun deui, sedengkeun KA 7094/7091 nungguan perewis jeung KA angkutan Semén Holcim jurusan Brumbung (KA 2730/2731) anu ngaliwat langsung.
KA Purwosari Tambahan jurusan Jakarta (KLB 12895) disusul ku KA Lodaya jurusan Bandung (KA 79) anu ngaliwat langsung

Jadwal karéta api 
Ieu jadwal karéta api panumpang anu eureun di Stasion Kroya per 1 Juni 2019 (révisi Gapéka 2017).
 KA Régulér

 KA Tambahan (beroperasi pas lebaran jeung natal-taun anyar; kadang ogé pas poé libur nasional atawa ahir pekan nu tentu)

Galéri

Rujukan

Tumbu kaluar 
 Situs resmi KAI dan jadwal karéta api tahun 2017

Kroya
Kroya, Cilacap