AksaraLLM/aksara-bahasa-daerah-v1 huggingface dataset:
Basa Budak atawa disebut ogé salaku Basa Lemes keur Budak nyaéta cabang tina basa Sunda anu dipaké ku kolot nalika nyarita jeung budakna atawa sabalikna. Harti kecap "budak" dina basa Indonésia nyaéta anak, anu disebut budak téh nyaléta anak jelema, rék lalaki rék awéwé, anu can balég atawa anu acan ngangkat begér. Budak basa lemesna murangkalih. Basa ieu dipaké ku budak anu keur diajar nyarita, balélol kénéh, cadél kénéh jeung can béntés ngucapkeun kecap-kecap anu paranjang dina basa Sunda.

Pamakéan 
Basa budak dipaké pikeun gunem catur antara budak jeung kolotna, contona nalika budak hayang dahar, biasana maranéhna bakal ngagunakeun kecap "emam" pikeun ngaganti kecap "dahar" tibatan kecap "neda" sakumaha anu diatur dina basa Sunda Hormat Keur Sorangan. Pamakéan basa Budak biasana dicampurkeun jeung basa Sunda Hormat anu diucapkeun maké gaya bubudakeun, contona ku cara ngaleungitkeun hurup "r" atawa diganti ku hurup "l", ngaganti hurup "s" ku hurup "c", ngaleungitkeun sababaraha hurup di awal jeung tungtung kecap, ogé ku cara ngagunakeun kecap nénéh, nyaéta kecap manis atawa deudeuh.

Sawadina atawa sakuduna, jelema anu geus déwasa atawa anu geus henteu disebut budak deui ulah diajak nyarita maké basa budak atawa ulah sina nyarita maké basa Budak, tapi ayeuna sababaraha kekecapan dina basa Budak geus umum atawa geus prah dilarapkeun boh ka budak boh ka kolot di luar kontéks pamakéan basa Budak.

Ciri Basa jeung Kekecapan 
Basa Budak mibanda jumlah engang anu saeutik (biasana ngan ukur dua engang) jeung teu ngandung hurup "r" sarta asalna tina kekecapan basa sunda Hormat anu disingget atawa dipondokkan. Kekecapan dina basa Budak biasana patali jeung hal-hal anu mindeng dipanggihan atawa dilakukeun ku barudak. Ieu di handap mangrupa daptar kosakecap anu kaasup kana basa Budak tur babandinganana jeung basa Loma jeung basa Hormat, diantarana:

Conto babandingan kalimah:

1 
 Basa Loma: Manéh ulah dahar sabar nangtung.
 Basa Hormat: Anjeun teu tinggaleun tuang sabar nangtung.
 Basa Budak: Hidep enging emam sabar tatih.

2 
Basa Loma: Sanggeus dahar, urang langsung nginum.
 Basa Hormat: Saparantos neda, abdi langsung ngaleueut.
 Basa Budak: Saentos emam, abi langsung eueut.

Cutatan

Rujukan

Tumbu kaluar 

 Kamus Sunda-Indonésia tur Indonésia-Sunda Diarsipkeun
 Papagon Éjahan Basa Sunda Anu Disampurnakeun: Séri Panyuluhan 6 
 Diajar Basa Sunda - Udak Usuk & Kajembaran Basa [Episode 2]
 Sora basa Sunda (UDHR, Wilangan, Frasa & Pasémon )
Basa Sunda
Konéng gedé; Temu lawak; (Curcuma zanthorrhiza) nyaéta hiji tutuwuhan anu asalna tina kulawarga  (Zingiberaceae). Ieu tutuwuhan pituin ti Indonésia, hususna ti Pulo Jawa, tuluy ngarékahan tur nyebar nepi ka ka sababaraha tempat di wewengkon wewengkon Malaysia. Kiwari, ieu tutuwuhan loba dipiara jeung di budidayakeun di : Indonésia, Malaysia, Thailand, jeung Filipina sagigireun di Asia Tenggara ieu tutuwuhan kapanggih hirup ogé di China, Indochina, Barbados, India, Jepang, Koréa, Amerika Serikat katut  sababaraha nagara di Éropa.

Konéng gedé di Madura disebut temu labak. Ieu tutuwuhan bisa hirup ti mimiti daérah landeuh nepika daérah tonggong anu luhurna 1500 méter tina beungeut cai laut sarta  habitatna di leuweung tropis. Rimpang/beuti konéng gedé hirup kalawan subur dina taneuh anu ngeprul/gembur .

Ciri Mandiri 
Terna tangkal palsu jangkungna bisa nepi ka saméter, henteu ari nepi ka dua méter mah. Anu sok disebukeun tangkal sabenerna palapah daun anu ajeg ka luhur kalayan bijil rekep ngentep. , kelirna héjo semu coklat. Beuti/rimpang ukuran kawilang gedé, ngarangkadak, kelir coklat semu beureum, konéng kolot aya ogé anu héjo kolot. Daun bijil 2 – 9 lambar tina unggal beutina  wujudna buleud aya ogé anu lonyod, kelirna héjo sakapeung aya anu bungur caang nepika bungur poék, panjang daun 31 – 84 cm sarta rubak 10 – 18 cm, panjang palapah jeung daunna  daun termasuk helaian 43 – 80 cm, pada

Mangpaat Jeung Kagunaan 
Konéng gedé geus lila dipiwanoh salaku ubar jeung bahan nyieun jajamu, sababaraha hasiat temulawak anu geus dipikanyaho : Ubar suda kana barang dahar, kencing batu, panyakit konéng, ambien, diaré, jeung sajabana.

Hama jeung panyakit

Hama 
Hama tutuwuhan konéng gedé:
 Hileud jeungkal (Chrysodeixis chalcites Esp),
 Hileud taneuh (Agrotis ypsilon Hufn) jeung 
 hileud beuti (Mimegrala coerulenfrons Macquart) Cara ngabasmi cukup disemprot maké insektisida Kiltop 500 EC tawa Dimilin 25 WP kalawan takaranna 0,1 − 0,2%.

Penyakit 
 Supa Fusarium tayalian supa oxysporum Schlecht jeung Phytium sp kitu deui bakteri Pseudomonas sp anu nyerang kana akar pibeutieun timimiti di jero taneuh/mangsa dipelak nepika sabada dipanén. Katempon beutina buruk sarta daun jadi konéng, layu, pucuk garing jeung lalaunan tutuwuhan paéh. 
Cara ngabasmi a kujalan maké  dimazeb 80 WP tawa Dithane M-45 80 WP kalayan takara  0,1 − 0,2%.

 Panyakit layu dibalukarkeun ku  Pseudomonas sp, katempo daun jadi konéng ti palebah puhuna, di mana dikeureut baris ngaluarkeun cai. Cat ra ngabasmi kujalan disemprot Agrimycin 15/1.5 WP tawa  grept 20 WP anu takaranna  0,1 − 0,2%

Dicutat tina

Pustaka 
 M. Mateblowski (1991), Curcuma xanthorrhiza Roxb, penerbit PMI Verlag, ISBN 3-89119-173-1, ISBN 978-3-89119-173-6, halaman 36
Manfaat Temulawak  

Tutuwuhan tropis
Zingiberaceae
Tutuwuhan ubar
Planet yaksa nyaéta planét anu ukuranna jauh leuwih gedé tibatan Marcapada. Planét-planét ieu ilaharna kajieun tina zat anu mibanda titik golak handap (gas atawa és) lain mah zat padet. Namung, planét yaksa padet ogé bisa aya. Aya opat planét yaksa di Surya Mandala: Jupiter, Saturnus, Uranus, jeung Néptunus. Loba planét luar surya yaksa anu geus dipikawanoh ngorbit béntang séjén.

Jinis 

 Yaksa gas
 Yaksa és
 Planét yaksa padet
 Planét superbareuh

Tempo ogé 

 Sistim kaplanétan
 Planét kamarcapadaan
 Planét chthonia
 Planet Kasalapan
 Tyche (planét hipotetis)

 
Jenis planet
Tata Surya
Paku langlayangan; drynaria sparsiora; simbar layang nyaéta tutuwuhan paku anu asalna tina kulawarga Polypodiaceae. Paku langlayangan kagolongkeun kana tutuwuhan  épifit, hirup dina tangkal séjén utamana tangkal anu jangkung kayaning: dahu, gempol, dadap, kawung, jeung sajabana. . Paku langlayangan ilaharna kapanggih hirup dileuweung-leuweung Asia Tenggara nepi ka Australia jeung Papua.

Dicutat tina

Polypodiaceae
Tutuwuhan tropis
Cebreng; Gliricidia sepium nyaéta hiji tutuwuhan rungkun anu asalna tina kulawarga polong -polongan  Fabaceae alias Leguminosae. Remen dimangpaatkeun salaku pager hirup sareng pangihunan, rungkun atanapi tangkal leutik ieu mangrupi salah sahiji jenis legumosa anu mibanda kagunaan anu réa sagigireun tina lamtoro (Leucaena leucocephala).

Ngaran séjén 
Tangkal cebreng sok disebut ogé : kerside, gliriside (kolokial), sliridia, liriksidia, sirida (Jw.); cebreng (Su.); kh’é: no:yz, kh’é: fàlangx (Laos (Sino-Tibetan)); bunga Jepun (Mly.); kakawate (Filipina); madre de cacao (Portugis); mata raton (Honduras); jeung gliricidia, Nicaraguan coffee shade (Ingg.).

Sajarah Cebreng di Indonésia
Cebreng téh tutuwuhan pituin ti daérah Amerika Tengah jeung Brazil. Di daérah asalna ieu tutuwuhan dimangpaatkeun pikeun ngiuhan tangkal  kakao/coklat sarta dipiwanoh  ngarana madre cacao. Ku bangsa  Éropa ieu tutuwuhan dibawa ka  benua Asia dipelak  di India jeung Sri langka pikeun ngiuhan tutuwuhan téh ti saprak taun 1870-an. 
Cebreng dibawa ka Indonésia ngaliwatan perkebunan urang  Belanda ogé dimangpaatekun pikeun ngiuhan  perkebunan téh di  Medan dina  taun 1900-an. 

Nincak taun 1958 cebreng  kapanggih ku  Bapak R. Soetarjo Martoatmodjo. Nya ku anjeuna ieu tutuwuhan dingaranan  Gamal, anu dicandak tina ngaran putuna  kawas  présidén Mesir Gamal Abdul Nasser.

Galeri

Dicutat tina

Tutumbu ka luar 

Cerita tanaman gamal

Tutuwuhan tropis 
Tutuwuhan industri
Faboideae
Saréngséng; Sréngséng (Benstonea kurzii) nyaéta tutuwuhan rupaning pandan anu asalna tina kulawarga Pandanaceae. Ieu tutuwuhan loba kapanggih hirup di pulo Jawa. Utamana di daérah pigunungan, ieu tutuwuhan ogé dipiwanoh ngaran daérahna: harashas, h. lembut, h. leutik, pandan pari, p. saréngséng, solénat (Sd.), jeung pandan sili (Jw).

Ciri mandiri 
Saréngséng kagolongkeun tutuwuhan rungkun jangkungna 0,7-1,2 m, teu mibanda tangkal sakapeung aya ogé katempo pondok, sawaréh atawa atawa lolobana ngampar luhureun taneuh atawa nyarandé kana tangkal anu séjén; gurat tengah tangkalna lk. 1,7-1,9 cm ti tungtung; tangkal kelirna semu coklat, teu mibanda cucuk sarta teu mibanda akar tunjang.

Daun manjang heureut, (48-)92—154,5(-360,5) cm × (1,8-)2,5—4,0(-5,5) cm, kawas kertas (chartaceous), kalawan dua mibanda dua tikel/tilep sapanjang lambaran daunna (lamun di teukteuk, ditempo ti handap ngawangun hurup M), tulang daun utama nyendol di palebah handap; cucuk-cucuk di sisi tungtung daun aya ogé di handapna sapanjang tulang daun ukuranna 0,5-3 mm kalawan anggangna unggal cucuk 2-5 mm. Buah majemuk (syncarp) ampir buleud, buleud endog rada mébér, (4-)5,5—8(-9,3) cm × (2,8-)3,5—4,3(-5,5) cm, ngéntép (106-)168—308(-544) siki drupa (buah batu); semu coklat, tunggal, ajeg di tungtung tangkal.

Ékologi jeung agihan 
Habitat saréngséng timimiti daérah anu perenahna 20 nepika 1.100 m dpl. Ieu tutuwuhan loba kapanggih hirup liar di leuweung hujan tropika, ti mimiti leuweung landeuh nepika leuweung pigunungan; sanajan kitu pang lobana kapanggih hirup dileuweung pasir.

Saréngséng nyebar ngan dipulo Jawa (endemik) di pulo Jawa, ti mimiti Jawa Kulon nepi ka Jawa Wétan. Kembangan sarta buahan sapanjang taun ti mimiti Januari nepika Désémber.

Mangpaat 
Daun saréngséng cara tradisional dianyam pikeun nyieun samak (kajang), Dudukuy, bungkus gula beureum.

Dicutat tina

Tutumbu ka luar 
 Tropicos: Benstonea kurzii (Merr.) Callm. & Buerki. Diakses pada 30/X/2017.
 Plant List: Pandanus kurzii Merr.. Diakses pada 30/X/2017.
 JSTOR: Holotype of Pandanus kurzii Merr. [family PANDANACEAE]. Diakses pada 30/X/2017.
 Plant Illustration: Pandanus kurzii Merr. (as Pandanus caricosus Kurz) . Diakses pada 30/X/2017.
 e-Monocot: Pandanus kurzii Merr. . Diakses pada 30/X/2017.

Pandanaceae
Bahan anyaman
Flora Indonésia
Calik angin ; Mallotus paniculatus nyaéta hiji tutuwuhan anu asalna tina kulawarga Euphorbiaceae. Tangkalna leutik ngawujud rungkun, hirup liar di lamping pasir, sisi susukan, sisi leuweung, jeung tegalan anu teu kaurus. Sanajan kitu, calik angin  jangkungna bisa ngahontal nepi ka 15 méter. Calik angin  hirup kalawan subur di daérah anu perenahna ti sisi basisir nepika tonggongna 1800 méter tina beungeut cai laut.

Ékologi jeung agihan
Calik angin loba kapanggih hirup di: India, Bangladesh, China, Taiwan, Myanmar, Vietnam, Laos, Thailand, Cambodia, Malaysia, Singapore, Indonésia, , Papua New Guinea, sareng kiduleun. Australia

Guna jeung mangpaat 
Calik angin arang langka dimangpaatkeun, paling ogé kulitna dijieun tali paranti meungkeut sarta tangkalna digaringkeun pikeun suluh. Di sababaraha daérah dimangpaatekun pikeun ubar tradisional, akarna digodog sarta caina diinum pikeun narékahan anu anyar ngalahirkeun.
Daunna digodog pikeun ngubaran muriang, sarta pucuk daunna dipaké ngubaran budak sunatan sangkan téréh garing. 
Kaina anu hampang sagigireun dijieun suluh ogé bisa dipaké nyieun peti/bungkus, tunjel atawa turus, jeung sajabana.

Ngaran séjén 
Calik angin mibanda ngaran daérah anu béda - béda, kayaning :  walik angin, tutup, tutup awu, tutup jåwå, tutup kancil, tutup sapi (Jw.); balik angén (Md.).

Galeri

Dicutat tina

Tutumbu ka luar 

 Australian Tropical Rainforest Plants: Mallotus paniculatus 
 Flora Fauna Web: Mallotus paniculatus
 HK Tree: Mallotus paniculatus
 Plant Use: Mallotus paniculatus
 Trees of Tropical Asia: Mallotus paniculatus
 Useful Tropical Plants: Mallotus paniculatus

Tutuwuhan tropis 
Euphorbiaceae
Tutuwuhan ubar
Mahaguru atawa Resiguru Manikmaya nyaéta Raja munggaran di Karajaan Kedan ti taun 526 - 568 M, minantu Raja Tarumanagara ka-7 Maharaja Suryawarman.

Biografi

Dina taun 526 M, Resi Mahaguru Manikmaya nu nikah jeung Dewi Tirtakancana, putrina Maharaja Suryawarman, Raja Tarumanagara ka-7  ngadegkeun karajaan Kendan. Inyana resi asal ti katurunan kulawarga Calankayana, India Kidul nu geus ngalalana ka nusantara nepi ka jadi minantu Raja Tarumanagara.

Catetan

Pranala
 Dongeng Sunda Kang Gilang Tanjeur Na Juritan Jaya Dibuana  dina Youtube Nalika Mahaprabu Wastu Kancana mapay-laratan-wewengkon-Sunda. 

Karajaan Sunda
Sajarah Sunda
Azerbaijan perenahna di daérah Eurasia Kaukasus . Tilu fitur fisik ngadominasi Azerbaijan: laut Kaspia, pagunungan Kaukasus Raya jeung dataran handap di tengah nagara. Kalayan ukuran Azerbaijan nu kurang leuwih sarua jeung Portugal atawa nagara Maine, Azerbaijan legana sakitar 86.600 kilométer pasagi, kurang ti 1% daérah tilas Uni Soviét . Azerbaijan mangrupa nagara gedé diantara tilu nagara Transkaukasus lianna (Georgia jeung Armenia).

Rujukan
David Woodard (), lahir 6 April 1964 di Santa Barbara, California, mangrupikeun konduktor sareng panulis orkestra Amérika. Anjeunna nyiptakeun konsép prequiem, atanapi musik anu ngiringan maotna hiji jalma.

Atikan
Woodard dididik sacara pribadi, sareng di The New School for Social Research sareng Universitas California, Santa Barbara.

Nueva Germania
Ti saprak 2004, Woodard parantos ngalakukeun usaha kemanusiaan atas nami Nueva Germania, padumukan leutik Paraguayan.

Rujukan

Tumbu luar

Buku ngeunaan David Woodard dina katalog Helveticat tina Perpustakaan Nasional Swiss
BnF: cb16616878t
GND: 1014196620
ISNI: 0000 0003 5593 5615
VIAF: 174755630
WorldCat: 174755630
David Woodard dina Kiddle
Ramatloka resmi

Nu babar taun 1964
Jalma hirup
Musisi Amerika Serikat
Angham Mohamed Ali Suleiman langkung dikenal salaku Angham (; ) nyaéta saurang panyanyi sareng aktris Mesir.

Tumbu luar 
 

Aktris Mesir
Panyanyi Mesir
Drs. H. Ahmad Sutisna atanapi Wa Képoh, lahir di Bandung, Jawa Barat 15 Januari 1951 sareng tilar dunya 28 Désémber 2013 M dina yuswa 63 taun  nyaéta inohong seniman Sunda nu kakoncara dina medarkeun dongéng Sunda. 

Dina taun 80-an di tatar Sunda dongéng Sunda jadi kacapangan rahayat Sunda nu dipedar di radio-radio nu aya sakuliah tatar Parahyangan di antarana carita Si Rawing karyana Yat R. Numutkeun inyana, tiasa ngadongéng dimimitian ku otodidak anu ahirna janten pendongéng nu kakoncara ampir di radio-radio swasta sa tatar Sunda. Anjeuna salah sawios ti antawis inohong nu medar dongéng Sunda saperti Mang Barna dan Mang Jaya.  

Kiwari dongéng Sunda zaman milénial, dipedar via média youtube. Lian ti éta generasi ngora tos mimiti ting torojol saperti Kang Gilang, Ki Dagar, Kang Ruyung83, Kang Dori jeung nu sanésna.

Mulih ka jati mulang ka asal 
Wa Képoh Allohu yarham maot di bumina Komplék Permata Indah Arcamanik Bandung dina yuswa 63 taun jam 10.30 WIB  sareng dipendem di pamakaman Cikutra, Bandung.

Rujukan

Pranala 
 Youtube Si Rawing dongeng Wa Képoh

Inohong Sunda
Sunatan nyaéta ngaleupaskeun kulup tina sirit manusa.  Dina prosedur anu paling umum, kulup dibuka, caket dileungitkeun, sareng kulup dipisahkeun tina glans. Saatos éta, alat sunatan tiasa disimpen, teras kulupna dipotong. Anesthesia topikal atanapi lokal disuntik umumna dianggo pikeun ngirangan nyeri sareng setrés fisiologis. [3] Prosedur ieu sering dilakukeun nyaéta bedah elektip anu dilakukeun ka murangkalih sareng murangkalih ku alesan agama atanapi budaya. [4] Sacara médis, sunat mangrupikeun pilihan pangobatan pikeun kasus masalah phimosis sareng balanoposthitis anu henteu ngumbar kalayan pangobatan anu sanésna, sareng pikeun inféksi saluran kemih kronis (UTIs). Éta dikontéksikeun dina kasus kaabnormalan struktur séks tangtu atanapi kaséhatan umum henteu goréng.

https://ibb.co/kXpnPYN
Sobarna atanapi Mang Barna bin Suwarman Allohu yaghfiru wayarham, pupus di Garut, Jawa Kulon 29 Mei 2017 dina yuswa 66 taun  nyaéta inohong seniman Sunda nu kawentar dina medar dongéng Sunda. 

Taun 70 - 80-an di tatar Sunda dongéng Sunda jadi kacapangan rahayat Sunda nu dipedar di radio sakuliah tatar Parahyangan diantawisna dongeng nu latarna sejarah sapertos Silalatu Gunung Salak karya Aan Merdéka Permana ogé rupa-rupa latarna aya roman silat, horor jeung réa-réa deui. Nu janten cukang lantaran dina raraga mupusti Basa Sunda.

Longok Ogé 
 Wa Képoh
 Mang Jaya
 Kang Gilang
 Ki Dagar
 Kang Dori
 Kang Ruyung83

Rujukan

Pranala 
 Silalatu Gunung Salak di Youtube Ku Mang Barna

Inohong Sunda
H. Kuswadijaya atanapi Mang Jaya, gumelar di Kuningan, Jawa Kulon taun 1946  mangrupa inohong Sunda nu kakoncara dina mupusti hususna Basa Sunda kumedarkeun dongéng Sunda di radio taun 1970-an kalebet maéstro dongéng nu diantos-antos paramitra kaum dangu nu dipedar di radio Linggarjati Kuningan. Dina yuswana ka-74 di taun 2020 kénging pangbagéa di médsos dina acara ulang taun jatukrami anjeuna nu ka-50

Biografina 
Mang Jaya nu lahir di Kuningan, Jawa Kulon sareng ngumbara ka Cicadas, Bandung kalebet inohong nu makieuhkeun kasundaan ku mupusti Basa Sunda ku medarkeun dongéng Sunda. Dongéng Sunda, dongéng énténg pasosoré pangbeberah manah janten kacapangan para wargi kaum dangu sadaya urang Sunda. Anjeuna ngawitan ngadongéng taun 1969 - 1974 di Radio Purnama Bandung. Kiwari anjeuna aktif di Radio Rasilima FM.

Longok Ogé 
 Wa Képoh
 Mang Barna

Rujukan

Pranala 
 Profil Mang Jaya di Youtube

Inohong Sunda
Gilang Kasnadi atanapi Kang Gilang, () Jawa Kulon nyaéta inohong ngora milénial seni Sunda nu mupusti hususna Basa Sunda kumedarkeun dongéng Sunda nu diapungkeun via youtube anu nyandak carios nu kaétang luhung ajénna ku lantaran aya patalina jeung sajarah karuhun Sunda Parahyangan.

Biografina 
Kang Gilang lahir di Majaléngka sarta kiwari janten ASN di Majaléngka. Di sagigireun kitu anjeuna kalebet nonoman Sunda nu mupusti kasundaan nu bihari dina wanda kiwari. Kumargi kitu kantos aktif di sababaraha radio nu aya di tatar parahyangan wétan, diantawisna Radio Angkasa Kadipatén, Radio VNK Tomo Sumedang, Radio Indraswara Majaléngka, terakhir di RSPD Radika Majaléngka.

Kiprahna 
Dina mupusti seni jeung Basa Sunda, Kang Gilang ngagarap dongéng Sunda kalayan rupa-rupa lalakon jeung latar carita saperti carita Mahaprabu Agung Niskala Wastu Kancana (hiji-hijina Maharaja Karajaan Sunda Pakuan jeung Karajaan Galuh nu ngaheuyeuk nagara 100 taun leuwih). Jarang aya nu ngadongéng nu wani nyuguhkeun dongéng ku latar sajarah.  

Anjeuna gaduh cita-cita mintonkeun dongéng saperti Mang Jaya jeung Wa Kepoh, ku kituna méméh ngadongéng unjukan heula izin ka seniorna, Mang Jaya di radio Linggarjati, Kuningan. Komo Kapala Dinas Pariwisata jeung Kabudayaan Kabupatén Majalengka nu lain seuweu urang Sunda miharep dilastarikeunana acara dongéng Sunda. 

Salian ti éta Kang Gilang ilubiung mupusti purbastiti jeung purbajati (adat istiadat) Sunda cara carita pantun zaman bihari. Ogé ieu nonoman ngora kungsi aktif di sababaraha radio di tatar parahyangan wétan, nyaétu Radio Angkasa Kadipatén, Majalengka, Radio VNK Tomo Sumedang, Radio Indraswara Majalengka, terakhir di RSPD Radika Majalengka dina program Cangkurileung merankeun Ceu Ooh.

Longok Ogé 
 Wa Képoh
 Mang Barna
 Mang Jaya

Rujukan

Pranala 
 Dongeng Sunda Kang Gilang di Youtube
  Dongéng Sunda Wastu Kancana
  Dongéng Sunda Prabu Wangisutah
   Dongéng Sunda Tanjeur Na Juritan Jaya Dibuana

Inohong Sunda
Kasokandel nyaéta hiji kacamatan di Kabupatén Majaléngka, Propinsi Jawa Kulon, Indonésia.

Desa 

 Gandasari
 Girimukti
 Gunungsari
 Jatimulya
 Jatisawit
 Kasokandel
 Leuwikidang
 Ranji Kulon
 Ranji Wetan
 Wanajaya
Sindang nyaéta hiji kacamatan di Kabupatén Majaléngka, Propinsi Jawa Kulon, Indonésia.

Désa 

 Bayureja
 Garawastu
 Gunungkuning
 Indrakila
 Pasirayu
 Sangkanhurip
 Sindang
Amr Abdel Baset Abdel Aziz Diab langkung dikenal salaku Amr Diab (; ) nyaéta saurang aktor sareng panyanyi Mesir.

Tumbu luar 

 

Aktor Mesir
Panyanyi Mesir
Maria Emilia Mernes Rueda (Nogoyá, Argéntina; 29 Oktober 1996), langkung dikenal salaku Emilia, mangrupikeun penyanyi Argéntina.
Sapron atawa kuma-kuma mangrupa rempah-rempah tina Kembang Crocus sativus ("kembang pacar"), sakaligus ngaran pikeun tutuwuhan Crocus sativus tina marga crocus kulawarga Iridaceae.

Kembang kuma-kuma mibanda tilu hulu putik (stigma) anu perenahna di distal kana daun buah. Bagéan Tangkéy putik, anu ngahubungkeun stigma jeung bagéan kembang pangjerona, mindeng digaringkeun tur disebut sapron anu loba dipaké minangka bungbu asakeun tur bahan pamulas.

Kuma-kuma asalna ti Asia Kulon Kidul, jeung sapron tumahan minangka komoditas rempah miturut timbangan beurat anu pangmahalna di dunya salila sababaraha dékadeu. Tutuwuhan ieu mimiti dibudidayakeun di sakuriling Yunani.

Sapron mibanda rasa has rada pait tur bauna seungit siga iodoform atawa Jukut gring alatan zat kimia anu ngarana picrocrocin dan safranal. Safron ngandung crocin, salah sahiji bahan pamulas karotenoid anu nyieun dahareun jadi Konéng kaemasan. Warna konéng caang sapron ngajadikeunna salaku bungbu rempah anu panglobana dipikaresep ku jelema sadunya. Dina pangubaran tradisional, sapron digunakeun minangka ubar watara jinis panyakit.

Dina basa Malayu, sapron disebut koma-koma tur mangrupa bungbu pikeun nyieun sangu briyani jadi warna konéng. Dina basa Arab, sapron disebut Za'faran (زَعْفَرَان), anu asalna tina kecap aṣfar (أَصْفَر) anu hartina "konéng". Dina basa Inggris ditulis minangka saffron, dicokot tina basa Perancis Kuna safran anu asalna ti basa Latin safranum.

Référénsi
The Economist mangrupa surat hibar minggon internasional anu dicitak dina wangun majalah tur dipedarkeun sacara digital anu mifokus kana warta-warta panganyarna, bisnis internasional, pulitik, jeung téhnologi. Puseurna di London, surat hibar ieu dipiboga ku The Economist Group, kalawan kantor rédaksi inti di Amérika Sarikat, sarta di kota-kota gedé di buana Éropa, Asia, jeung Wétan Tengah. Nalika Agustus 2015, Pearson ngajual 50 persen sahamna di surat hibar ieu ka pausahaan invéstasi kulawarga Agnelli Italia, Exor, saharga £469 yuta (US$531 yuta) jeung surat hibar éta meuli deui sésa sahamna saharga £185 yuta ($206 yuta). Nalika 2019, rata-rata sirkulasi citak globalna leuwih ti 909.476; ieu, dikombinasikeun jeung kasampakan digitalna, nepi leuwih ti 1,6 yuta. Di sakumna platform média sosial maranéhna,nyumpon 35 yuta penonton,dina 2016. Surat hibar ieu mibanda tujuan anu nonjol dina jurnalismeu data tur analisis ngeunaan palaporan asli, boh kritik atawa pujian.

Référénsi
Fra Luca Bartolomeo de Pacioli (nénéhna Paciolo) nyaéta ahli matematika tur biarawan Fransiskan ti Italia, anjeunna kungsi gawé bareng Leonardo da Vinci jeung mangrupa kontributor seminalis kalawan widang anu ayeuna dipikawanoh minangka akuntansi. Anjeunna ogé dipikawanoh salaku Bapa Akuntansi.

Référénsi

Catetan suku

Béréndélan pabukon 
 
 Pacioli, Luca. De divina proportione (English: On the Divine Proportion), Luca Paganinem de Paganinus de Brescia (Antonio Capella) 1509, Venice
 Taylor, Emmet, R. No Royal Road: Luca Pacioli and his Times (1942)
 Luca Pacioli: The Father of Accounting 
 Full Biography of Pacioli (St.Andrews) 
 Lucas Pacioli - Catholic Encyclopedia article
 Libellus de quinque corporibus regularibus, corredato della versione volgare di Luca Pacioli [facsimile del Codice Vat. Urb. Lat. 632]; eds. Cecil Grayson,... Marisa Dalai Emiliani, Carlo Maccagni. Firenze, Giunti, 1995. 3 vol. (68 ff., XLIV-213, XXII-223 pp.). ISBN 88-09-01020-5

Tutumbu kaluar 

 Palladio's Literary Predecessors 
 The Enigma of Luca Pacioli's Portrait
 Outline of Pacioli's Treatise - Particularis de Computis et Scripturis
 Luca Pacioli's economic research programme
Musium Sapatu Bata mangrupa musium sarampah tur kalkéologi di Toronto, Ontario, Kanada. Wangunan musium perenahna di deukeut kulon kalér kampus St. George Universitas Toronto, di puseur dayeuh Toronto. Wangunan musium salega 3.665 métér pasagi (39.450 suku pasagi) dirancang ku Moriyama & Teshima Architects, ogé Raymond Moriyama salaku arsiték utama.

Koleksi sarampah musium ieu mimitina ngan saukur koléksi pribadi Sonja Bata, dimimitian nalika patengahan taun 1940-an. Nalika taun 1979, Bata méré hibah pikeun ngadegkeun Yayasan Musium Sapatu Bata, kalawan tujuan sangkan koléksina ditangtayunan sacara profésional, tur ngadegkeun musium sapatu pikeun nandéan, neundeun jeung mamérkeun koléksi-koléksina. Yayasan mamérkeun koléksi éta ka publik pangmimitina taun 1992, sanajan teu muka fasilitas permanén di musiumna nepi ka Méi 1995.

Koléksi permanén musium ieu ngawengku leuwih ti 13.000 sapatu, tur sarupaning sarampah séjénna saprak 4.500 taun katukang; nyadiakeun musium kalawan koléksi sarampah panggedéna di dunya. Barang-barang koleksi musium diteundeun di gudang, atawa dipajang di paméran permanénna. Musium ieu ogé ngayakeun sawatara paméran samentara tur kuriling, ogé program panghontalan.

Référénsi

Tutumbu Kaluar 
http://www.batashoemuseum.ca
ᮞᮨᮏᮛᮂ ᮞᮥᮔ᮪ᮓ
Online nyaéta lagu ti Saykoji dirilis 2020.

Referensi
Basa Viétnam (tiếng Việt, ogé tiếng Việt Nam atawa Việt ngữ), nyaéta basa resmi Viétnam (Việt Nam). Basa Viétnam mangrupa basa indung urang Viétnam (87% ti sakumna nu nyicingan Viétnam) tur leuwih ti 2 yuta imigran Viétnam (loba kapanggih di Amérika Sarikat). Salian éta, basa ieu ogé mangrupa basa kadua pikeun sélér minoritas di Viétnam.

Najan mibanda loba kekecapan serepan ti basa Tionghoa tur mimitina ditulis maké aksara Tionghoa, ahli basa nganggap basa Viétnam kaasup kana rungkun basa Austroasia.

Kiwari, basa Viétnam mindeng ditulis maké aksara Latin.

Tempo ogé 

 Chữ Nôm - aksara heubeul basa Viétnam

Référénsi

Tutumbu kaluar 

 Vietnamese 101 Diajar basa Viétnam
 Basa Viétnam dina Ethnologue.com
 Panarjamah Basa Viétnam

 
Basa Austroasia
Grup musik mangrupikeun grup musik, band mangrupikeun grup anu diwangun ku dua atanapi langkung musisi anu maénkeun alat musik sareng nyanyi.

Rujukan
Muhammad Alif bin Mohd Satar atawa leuwih dipikawanoh salaku Alif Satar () nyaéta saurang panyanyi tur aktor Malaysia.

Diskografi 
 Nakal (2009)
 Lelaki Seperti Aku (2011)

Rujukan 

 

Aktor Malaysia
Panyanyi Malaysia
Wojak (asalna tina basa Polandia  , miboga harti 'tangtara'), ogé dipikawanoh salaku Feels Guy, mangrupa salah sahiji inohong meme internét anu kasohor. Dina meme, manéhna digambarkeun minangka sosok lalaki buleneng gumurat hideung basajan kalawan éksprési sedih, tur ilaharna diunjal pikeun ngawakilan rarasaan émosi kayaning mélankonlis, hanjakal, atawa kakeueungan.

Wojak mimiti dipikawanoh taun 2010 tuluy jadi populér di ramatloka imageboard 4chan, anu mana manéhna dipatalikeun jeung frasa "that feel" ("rarasaan éta"), "that feel when" ("rasa éta nalika"), tur "I know that feel, bro" ("Urang ngarti rarasaan éta, bray"). Varian séjén tina ieu meme loba diciptakeun pikeun ngagambarkeun éksprési émosi anu béda atawa ngawakilan sawatara paripolah anu nenggang tibatan anu ilaharna.

Sajarah 
"Wojak" mimitina mangrupa landian salah saurang pamaké ti Polandia dina forum imageboard Jerman Krautchan anu ayeuna geus teu aktip deui, manéhna ngamimitian ngunjal gambar éta kira-kira taun 2010 jeung mindeng dibarengan jeung humandeuarna sabab teu boga kabogoh atawa papacangan.  Ceunah, éta gambar mimitina ti imageboard vichan Polandia, di mana manéhna mosting gambar éta kalawan ngaran koropak "ciepła twarz.jpg" ('beungeut soméah'). Brian Feldman ti ramat warta Intelligencer ngagambarkeun éksprési Wojak minangka "kasedih haté nu kudu dilakonan."

Éta gambar tuluy nyebar ka ramatloka-ramatloka imageboard anu séjénna, kaasup 4chan, ti saprak taun 2011 nyampak gambar dua Wojak anu silih tangkeup kalawan jejer "I know that feel bro" ("urang ngarti rarasaan éta bray") anu laju jadi kasohor pisan. Wojak ogé ilaharna dipatalikeun jeung frasa citakan "that feel" ("rarasaan éta") atawa "that feel when" ("rarasaan éta nalika"), anu diwancah jadi "tfw". Sababaraha varian séjénna dipatalikeun jeung karakter Pepe the Frog (frasa "feels good/bad man") anu digambarkeun ku Feldman minangka "romansa platonik dina mémé".

Tempo ogé 

 Polandball – meme séjénna asalna ti Krautchan mibanda fungsi pikeun moyok pamaké Wojak saméméh sumebar ku basa Inggris.
 Rage comic – meme sarupa anu maké leuwih saeutik turunan tina ilustrasi Microsoft Paint warna hideung-bodas.
 Meme Man — render 3D beungeut anu mindeng dipaké dina meme surealis tur gambar anu ngajéntrékeun réaksi pasemon.

Référénsi

Tutumbu kaluar 

 Éntri Wojak / Feels Guy dina Know Your Meme
 Koléksi Wojak di Arsip Internet

Gambar
Ilustrasi
Basa Polandia (basa Polandia: Język Polski) nyaéta basa ti rungkun basa Slavia anu mibanda status resmi di Polandia. Basa ieu padeukeut kénéh jeung basa Ceko, basa Slowakia, basa Sorbia, jeung basa Kasubia.

Référénsi

Tutumbu kaluar 

  Étnologi basa Polandia

 
Basa di Polandia
Bhimrao Ramji Ambedkar (14 April 1891 - 6 Désémber 1956), anu kawéntar dikenal salaku Dr. Babasaheb Ambedkar mangrupi ahli hukum, ékonom, politikus sareng réformasi sosial India. Anjeunna ngainspirasi Gerakan Budha Dalit sareng kampanyeu ngalawan diskriminasi sosial ka Untouchables (Dalits), sareng ogé ngadukung hak-hak awéwé sareng buruh. Anjeunna mangrupi menteri hukum munggaran India anu mandiri, arsiték poko Konstitusi India sareng bapak pendiri Républik India.
Pamaréntahan Darurat Républik Indonésia (PDRI) nyaéta penyelenggara pamaréntahan Républik Indonésia dina période 22 Desember 1948 nepi ka 13 Juli 1949. PDRI dipingpin ku Syafruddin Prawiranegara, puseurna di Bukittinggi, Sumatera Kulon. PDRI didirikeun ku sabab sababaraha inohong kamerdékaan Indonésia saperti Soekarno jeung Mohammad Hatta diasingkeun Walanda ka luar Jawa.

Kasang Tukang

Agrési Militér Walanda II 
Teu lama sanggeus Agrési Militér Walanda II dina 19 Désémber 1948, Walanda ngawasaan Ibukota Yogyakarta. Dina mangsa nu sama, inohong kamérdékaan saperti Soekarno, Mohammad Hatta, Sutan Syahrir, jeung Agus Salim diasingkeun Walanda ka luar Jawa. Saacan ditawan, Soekarno ngayakeun rapat Istana Nagara keur ngarencanakeun pamaréntahan darurat di Sumatera. Sababaraha inohong pamaréntahan saperti Mohammad Hatta, Laksamana Soerjadi Soerjadarma, jeung Johannes Leimena dilibatkeun dina rapat ieu.

Télégram paréntah ieu dikirim ka Syafruddin Prawiranegara di Sumatera jeung A. A. Maramis di New Délhi. Stratégi ieu dipaké mun Syafruddin gagal ngadirikeun pamaréntahan darurat, pamaréntah pangasingan luar negeri kudu didirikeun.

Dibentukna PDRI 
Sanggeus Yogyakarta dikawasa Walanda jeung sababaraha inohong diasingkeun, Menteri Panerangan Syafruddin Prawiranegara jeung Panglima Tentara jeung Teritorium Sumatera Kolonel Hidayat nepungan Teuku Mohammad Haasan, Gubernur Sumatera di imahna. Sanggeus éta, sakabeh inohong angkat ka Halaban keur ngarundingkeun pamaréntahan darurat. Dina tanggal 22 Désémber 1948, Pamaréntahan Darurat Républik Indonésia didirikeun. Kabinét pamaréntahan disusun, sababaraha pejabat ngarangkep sababaraha jabatan, kaasup Syafruddin Prawiranegara.

Ahir PDRI 
Pamaréntah PDRI réngsé sanggeus Pajangjian Roem-Royen disapukkeun ku pamaréntah Indonésia jeung Walanda dina 1 Juli 1949. Pajangjian ieu nyebutkeun yén tawanan pulitik anu diasingkeun Walanda dilepaskeun tanpa syarat jeung dibalikkeun ka Yogyakarta. Di tanggal 13 Juli 1949, Soekarno jeung Moh Hatta balik ka Yogyakarta.

Susunan Pamaréntahan 
Teu lama sanggeus PDRI didirikeun, Syafruddin Prawiranegara ngabentuk kabinét darurat dina susunan jeung jabatan diantarana nyaéta:

Rujukan 

Sejarah Indonésia
Perang Kamerdékaan Indonésia
Pajangjian Kalijati nyaéta hiji pajangjian anu dilakukeun antara Pamaréntah Hindia Walanda jeung Jepang di tanggal 8 Maret 1942 di Kalijati, Subang. Dina pajangjian Kalijati, Walanda nyerahkeun kakawasaan di Hindia ka Jepang sarta ngamimitian kakawasaan Jepang di Indonésia salila kurang leuwih 3 taun 5 bulan.

Kasang tukang 
Di Perang Dunya II, Walanda gabung jeung blok sekutu. Di tanggal 7 Désémber 1941, Jepang nyerang Pearl Harbour, anu nyababkeun Amérika Sarikat miluan Perang Dunya II. Di sisi lain, angkatan laut Walanda geus lemah anu nyababkeun Jepang babari nyerang Hindia. Jepang hayang ngawasaan daérah kidul utamana di basisir Asia Pasipik pikeun nguatkeun kakawasaanna, daérah anu dikawasaan di antarana Malaya Britania, Pilipina, Indochina Prancis, jeung Hindia Walanda. Salian ti éta, Jérman salaku sekutu Jepang ngijinan pikeun nyerang daérah Asia Tenggara.

Di tanggal 11 Januari 1942, Jepang mimiti datang ka Indonésia, pasna di Tarakan. Ti saprak dinya, Jepang mimiti neken sangkan Walanda nyerah. Tuluy di tanggal 24 Januari, Jepang ngarebut Balikpapan ti Walanda, disusul ku Pontianak di tanggal 29 Januari, Samarinda di tanggal 3 Pébruari, sarta Banjarmasin di tanggal 10 Pébruari.

Di tanggal 14 Pébruari, Jepang bisa ngawasaan Palémbang dina waktu dua poé, tuluy di tanggal 1 Maret, tentara Jepang tepi di Banten sarta Érétan Wétan di Jawa Kulon. Saenggeus kitu, tungtungna di tanggal 5 Maret, Jepang bisa ngarebut Batavia.

Eusi 
Eusi tina Pajangjian Kalijati ieu nyaéta Walanda nyerah tanpa sarat ka Jepang sarta nyerahkeun kakawasaan Hindia ka Jepang. Pihak Walanda anu diwakilan ku Létnan Jéndral Ter Poorten nyerahkeun kakawasaanna ka tentara Jepang anu dipingpin ku Jéndral Hitoshi Imamura.

Rujukan
Serangan Umum 1 Maret 1949 téh nyaéta paristiwa sajarah nu nandaan panyerangan sarentak ti TNI(Tentara Nasional Indonesia) ka Walanda pikeun ngabuktikeun yén TNI téh masih aya jeung masih kuat. Panyerangan ieu dilakukeun ku jajaran tinggi militér dina wewengkon Divisi III/GM. Cindeuk kajadianana lumangsung di hampir sakabeuh Yogjakarta jeung sababaraha titik di Surakarta. Hasil ti panyerangan ieu, TNI bisa nguasaan Yogjakarta ti Walanda ku waktu 6 jam

Cutatan
Swift Engineering nyaéta perusahaan rékayasa Amérika anu ngawangun  sistem otonom, helikopter, kapal selam s, pesawat ruang angkasa, kendaraan darat,  robotic s, sareng bagian komposit.Swift ngahasilkeun mobil balap pikeun séri balap kabuka kabuka, kalebet Formula Ford, Formula Atlantik, Champ Car World Series sareng Formula Nippon, parantos ngararancang sareng ngadamel langkung ti 500 mobil balap.Mimiti taun 1997, Swift ngalih kana pasar aerospace / penerbangan, damel sareng perusahaan ageung kalebet Northrop Grumman, Boeing, Lockheed Martin, NASA, SpaceX, Sikorsky, sareng anu sanésna. Pupuhu & CEO perusahaan nyaéta Hiro Matsushita,putu ti Konosuke Matsushita, pangadeg Panasonic.

Rujukan

Tumbu luar 

 Swift Engineering web site
 Road and Track road test of the Swift DB-1 Formula Ford
 NASA
 The Bridge
 Forbes Japan
téh gelar diktator militér di Jepang bihari, ti taun 1185 nepi ka 1868. Diangkat ku Kaisar, sogun jadi pangawasa de facto ieu nagara,. Kakawasaan sogun prahna mah turun-tumurun, najan kungsi sababaraha kali dikawasa ku klan anu béda. Sogun téh pondokna tina , gelar militér luhur ti periodeu Heian abad ka-8 jeung ka-9; mangsa Minamoto no Yoritomo meunang kakuatan pulitik Jepang taun 1185.

Pamaréntahan sogun katelahna ; ngalaksanakeun tugas pamaréntahan. Ténda ngalambangkeun peran sogun salaku komandan militér di lapangan, tapi ogé nuduhkeun yén 'ngantorna' téh ukur samentara. Najan kasebut samentara, kasogunan ieu bisa ngadeg ampir 700 taun, dipungkas ku Tokugawa Yoshinobu nu nyérénkeun kakawasaan ka Kaisar Méiji taun 1867 dina Réstorasi Méiji.

Rujukan
Karen Armstrong () nyaéta saurang panulis Inggris.

Publikasi

Buku

Tingali ogé 

 Agatha Christie
 Harper Lee
 Joanne Kathleen Rowling
 Oprah Winfrey
 Simone de Beauvoir
 Xu Xi

Rujukan

Tumbu kaluar 

 Bill Moyers interviews Karen Armstrong
 Religion Scholar Karen Armstrong
 Review of The Battle for God: Fundamentalism in Judaism, Christianity, and Islam 
We Cannot Afford to Maintain these Ancient Prejudices Against Islam
Balut (dina basa Viétnam Trứng vịt lộn atawa Hột vịt lộn, Pong téa khon dina basa Kamboja) nyaéta endog éntog atawa hayam anu eusina émbrio éntog nu ampir sampurna nu digodog jeung didahar. Sakapeung mah katempo kawas endog kacingcalang. Daharan ieu mindeng pisan kapanggih di Asia Kidul Wétan, kayaning Pilipina, Kamboja, jeung Viétnam. Daharan ieu dipikapercaya minangka afrodisiak jeung dianggap miboga protéin anu loba, balut bisa kapanggih di toko kaki lima sabot peuting. Kadaharan ieu kadang disajikeun jeung bir. Dina basa Tagalog jeung basa Malayu (kaasup basa Indonésia), balut (balot) hartina "mungkus".

Endog
Basa Laos (ພາສາລາວ phasa lao) (BGN/PCGN: phasa lao, ) nyaéta basa nganada ti kulawarga basa Kradai anu mangrupa basa resmi nagara Laos. Dialek séjén basa Lao ogé dicaturkeun di Thailand Wétan Ngalér salaku basa Isan. Salian minangka basa utama sélér Lao, basa Laos mangrupa basa kadua pikeun pirang-pirang séké sélér di Laos jeung Isan. Sakumaha halna basa-basa di Laos, basa Laos ditulis maké hurup abugida. Sanajan henteu dilanggerkeun minangka standar resmi, dialék Vientiane sacara de facto mangrupa dialék lulugu basa Laos.

Basa di Asia
Laos
Basa Myanmar atawa Basa Burma (မြန်မာစာ, ba.ma ca ) nyaéta basa resmi di Myanmar. Sanajan sacara resmi ngarana "bahasa Myanmar", loba pihak anu nyebut "basa Burma". Basa ieu mangrupa basa indung pikeun Bamar, Rakhine jeung sub-étnik Bamar séjénna. Basa ieu kaasup kana rungkun Sino-Tibet.

Basa Myanmar, boh anu kaucapkeun atawa katuliskeun disebut မြန်မာဘာသာ ([myã̀mmà bàsà]), kalawan kecap ဘာသာ tina Basa Pali "bhasa", yang artinya Bahasa. Bahasa ini digolongkan ke dalam dua tingkatan bahasa. Pertama yaitu tingkat bahasa resmi, digunakan dina kasusastraan atawa widang tulis-tinulis surat resmi, panyiaran radio, jeung biantara. Kadua nyaéta tingkat basa sapopoé, digunakeun dina gunem catur sapopoé. Bisa kaciri tina dua kecap dina Basa Myanmar anu hartina "basa", nyaéta စာ ca [sà] pikeun basa tulisan, jeung စကား ca.ka: [zəɡá] untuk bahasa lisan. Bahasa Myanmar dapat disebut မြန်မာစာ myanma ca (Bahasa Myanmar tulisan), atau မြန်မာစကား myanma ca.ka: (Basa Myanmar lisan). Ilaharna basa ieu disebut မြန်မာ myanma [myàmmà] hungkul atawa, mindeng ogé disebut, ဗမာ ([bəmà]) atawa Burma.

Tutumbu kaluar 
 Basa Myanmar di Ethnologue
  Online Burmese lessons 
  Basa Myanmar di Omniglot

Myanmar
Basa Népali mangrupa anak cagak Basa Indo-Arya ti kelompok Pahari. Basa ieu mangrupa basa resmi Népal tur digunakeun ku kira-kira 35 yuta urang anu kasebar di Népal, India dan Butan.

Di Népal, basa anu disebut ogé ‘Khaskura’, ‘Parbhatia’ jeung ‘Ghorkali’ ieu geus dijadikeun minangka basa nagara ti saprak taun 1768 Maséhi. Sedengkeun di India, basa Népali meunangkeun pangakuan ti konstitusi taun 1992.

Basa Népali di India dipaké di kalér Bengala Kulon utamana distrik Darjeeling, Sikkim, Arunachal Pradesh, Assam, jeung Meghalaya. Malahan nyampak kelompok leutik panyatur basa Népali anu aya di Bangladés jeung Butan.

Basa Nepali ditulis maké hurup Dévanagari kawas Basa Hindi, kaadeg tina 13 hurup hirup, jeung 36 hurup paéh. Basa Népali anu mangrupa katurunan langsung basa Sangsekerta masih mertahankeun tatsam jeung ungkapan-ungkapan buhun Sangsekerta anu geus teu dipaké ku basa-basa Indo-Arya séjénna. Basa ieu ogé beunghar ku pangaruh pirang-pirang basa séjén kayaning Arab, Tionghoa, Pérsia, Inggris salian ti basa-basa sélér di sagigireunna.

Conto:

 Ye kasto? Ye kya ho? 		= Sampurasun
 Kasto chhasa? Kasto chhau? = Kumaha hibarna?
 Malaai sanche cha		= Alus
 Dhanyavad			= Nuhun
 Timro naun ke ho?		= Saha ngaran manéh?
 Mero naun….ho = Ngaran urang….
 Has ta/ La jaun he		= Engké panggih deui nya!

Tempo ogé 

 Daptar Basa
 Daptar basa miturut ISO 639-2
 Basa Népal
''Népal Bhasa mangrupa salah sahiji basa lokal, sedengkeun Basa Népali mangrupa basa nasional di Népal.

Basa Népal (नेपाल भाषा ogé dipikawanoh minangka Newari jeung Newah Bhaye) nyaéta salah sahiji basa anu dicaturkeun di lebak Katmandu, Népal tur mangrupa salah sahiji ti 500 basa dina rungkun Sino-Tibét di dunyaa. Basa Népal nyaéta hiji-hijina basa Tibét-Burma anu ditulis maké hurup
Dévanāgarī.

Pranala luar 
 Ethnologue
 Michael Noonan, Recent Language Contact in the Nepal Himalaya (PDF).
  , ज्वजलपा डट कम a window to Newar culture
  

Basa Tibéto-Burma
Népal
Borondong jagong nyaéta jenis opieun tina siki séréalia anu dipanaskeun nepi ka meletuk (mekar). Borondong pangilaharna dijieun tina sikian jagong (kasohor minangka popcorn ), tapi bisa ogé kajieun tina sababaraha séréalitas séjén, kayaning paré (gabah atawa kéjo garing) jeung bayem siki (Amaranthus). Borondong anu kajieun tina kéjo garing ilaharna dicitak ngabentuk pasagi jeung dibéré rasa amis.

Prosés 

Borondong jagong mimiti dijieun ku pangeusi asli buana Amérika rébuan taun katukang. Pikeun ngahasilkeun borondong anu éféktip, diperlukeun jenis awuran jagong has anu dipikawanoh minangka jagong borondong (dina klasifikasi dipikawanoh minangka Zea mays Kelompok Everta). Sikian jagong ieu ilaharna leutik kalawan bagéan tumipung (floury) katuruban sakabéhna ku bagéan anu heuras. Balukarna, nalika dipanaskeun, saab cai anu nyampak di bagéan tumipung bakal mencét bagéan heuras. Sabot éta, jumadi parobahan fisik dina bagéan heuras anu cenderung ngalunak. Antukna, dina titik tekenan tinangtu bakal jumadi peletukan ku sabab tekenan saab ti jerona.

Panyieunan borondong tina aron teu milonkeun peletukan, tapi pamekaran dilakukeun sacara panggoréngan.

Cara masak 
Sanajan dina jumlah leutik bisa dipasak dina katél di luhur kompor, pajualan komérsil borondong jagong ngagunakeun mesin borondong jagong anu dirancang husus, anu dipanggihkeun di Chicago, Illinois, ku Charles Cretors dina taun 1885.

Harti konotatip 
Istilah borondong dina basa prokem mibanda harti lalaki ngora atawa lalaki anu can déwasa (rumaja).

Cutatan suku

Referensi

Pranala luar 

 Popcorn Board (U.S.)
 Wyandot Popcorn Museum, Marion, OH
 Kernel Exploding in Slow Motion 

Opieun
Dahareun tina jagong
Ajwa TV nyaéta stasiun televisi ​​Islam di Indonesia milik Surya Citra Media. Ajwa TV nyaéta stasiun tivi anu nyiarkeun eusi Islam, sareng mangrupi saluran adi SCTV, Indosiar, Moji, sareng Mentari TV. Ajwa TV mimiti diluncurkeun tanggal 29 Oktober 2020 "Cermin Islam Indahnya".

Sejarah 
Ajwa TV mangrupi  saluran tipi pangénggalna anu nampilkeun sababaraha rupa Islam kalayan nyandak nilai-nilai Islam anu tiis, tengtrem, éndah sareng rahmatan lil aalamin.

Ngaran Ajwa nyalira dicandak tina jinis tanggal favorit Nabi Muhammad SAW. Snack buah ieu dipercaya nguntungkeun pikeun kaséhatan sareng nyegah sagala jinis panyakit sahingga namina nunjukkeun. Hasilna, Ajwa TV dipiharep tiasa nyayogikeun seueur manpaat, panangkal pangaruh négatip sareng hidayah kahirupan pikeun umat Islam di nagara éta.

Sareng, ku sabab sacara resmi nyiarkeun langsung dina Mawlid Nabi Muhammad SAW dinten Kemis, 12 Rabiul Awal 1442 H / 29 Oktober 2020, kinerja Ajwa TV langkung unggul 92,1% dugi ka 95% dibandingkeun saluran agama sanés dina aplikasi Live Streaming Video.

Acara

Program Unggulan

 Para Pencari Tuhan Jilid 1 (baheula di SCTV)
 Pintu Berkah (baheula di Indosiar)
 Mamah dan A'a Beraksi (baheula di Indosiar)
 Mutiara Hati Quraish Shihab
 Kata Ustadz Solmed (baheula di SCTV)
 Festival Ramadan
 Lorong Waktu VI (baheula di SCTV)
 FTV Islami
 3 Semprul Mengejar Surga (baheula di SCTV)

Acara Langsung

 Siaran langsung azan dan sholat 5 waktu
 Masjid Kebanggaan Muslimin Indonesia
 Tilawah ayat-ayan suci Al-Quran

Jam Tayang Utama

 Muslim Update
 Tafsir Al Quran
 Indonésia Mengaji
 Syair Syiar
 Muslim Masa Kini

Sumber
Stephen ti Inggris atawa Étienne (gumelar kira-kira 1096 - pupus 25 Oktober 1154 dina umur 57 taun), ogé katelah minangka Étienne ti Blois (Basa Prancis: Étienne de Blois, Estienne de Blois), nyaéta saurang Raja Inggris jeung incu ti William sang Panaluk. Anjeunna jadi raja Inggris saprak taun 1135 nepi ka maotna, sarta pédah hak pamajikanna (juro uxoris) ogé minangka Comte Boulogne. Mangsa pamaréntahanna ditandaan ku kajadina perang dulur ngalawan kapilanceuk jeung sainganna, nyaéta Maharani Matilda, nu matak mangsa harita mindeng dilandian Anarki. Anjeunna digantikeun ku putra Matilda, Henry II, anu jadi raja kahiji ti Wangsa Angevin (atawa disebut ogé Wangsa Plantagenet).
Planét katé atawa planét lemét atawa planet kerdil (basa Inggris: dwarf planet) nyaéta sebutan pikeun banda-banda langit anu muiran panonpoé di Surya Mandala anu saluyu jeung ciri-ciri ieu:
 ngorbit ngurilingan panonpoé
 mibanda massa anu cukup pikeun mibogaan gravitasi sorangan sangkan bisa nyanghareupan tekenan banda teger (rigid body) nu matak banda akasa éta mibanda bentuk ékuilibrium hidrostatik (bentuk ampir buleud)
 acan "mersihkeun sabudeureun" (clearing the neighborhood; ngosongkeun orbit sangkan teu ditempatan banda-banda akasa mangukuran cukup badag séjénna salian satelitna sorangan) di daérah sabudeureun orbitna
 lain mangrupa satelit hiji planét atawa banda akasa nonbéntang séjénna

Katégori "planét katé" ieu diciptakeun dina pasamoan Pahijian Astronomi Internasional tanggal 24 Agustus 2006. Dumasar kana definisi ieu, Pluto kudu dirobah statusna tina planét jadi planét katé ku sabab Pluto can ngosongkeun daérah di sabudeureun orbitna (Sabuk Kuiper).

Anggota 
Ieu di handap mangrupa daptar banda akasa anu geus dibéré status "planét katé":

 Plutoid: Planét katé anu miboga orbit di daerah trans-Néptunus

Tempo ogé 
 Planét

Référénsi
Singa Emas nyaéta pangajénan utama di Féstival Pilem Venice.

Dibanding pangajénan sabangsaning Academy Awards, anu dipilih ku anggota Academy, Singa Emas mah pangajénanna dipilih unggal taun ku juri internasional. Juri internasional ieu kaadeg ti sawatara sutradara kawentar, aktor, panulis, produser jeung sajabana.

2018 Pinunjulna nyaéta Roma, pilem anu disutradaraan ku Alfonso Cuarón. 2019 Pinunjulna nyaéta Joker, pilem anu disutradaraan ku Todd Phillips.

Pangajénan pilem
Féstival Pilem Venice
Féstival Pilem Vénésia () nyaéta féstival pilem pangkolotna di dunya. Féstival ieu diadegkeun ku Giuseppe Volpi dina taun 1932 kalawan ngaran "Esposizione Internazionale d'Arte Cinematografica" jeung diayakeun getol unggal taunna di Lido, Vénésia, Italia.

Tutumbu kaluar 

 La Biennale di Venezia - Official website  
 Venice International Film Festival history at La Biennale di Venezia website
 Festival Film Venice di Internet Movie Database

 
Féstival pilem
Vénésia (basa Vénésia: Venesia; basa Itali: Venezia) nyaéta puseur dayeuh regione Vénéto jeung Provinsi Vénézia di Italia. Kota ieu mibanda lega wewengkon 412 km² jeung populasi 271.663 urang (Sénsus 2003).

Républik Vénésia ngadeg di kota ieu ti abad ka-9 nepi ka ka-18.

Kota kanal ieu kasohor ku sarana transportasi cai, di antarana gondola.

Tutumbu kaluar 

  
  UNESCO Venice Office
  Venice: A bridge a street  - Venice of the Venetians
Radén Demang Soerja Nata Legawa (1846-1904) anu dipikawanoh Radén Kartawinata nyaéta penerjamah Sunda ti kalangan pribumi anu munggaran. Lahir ti pasangan Muhamad Musa sareng R. A. Perbata, anu kalungguhanna salaku panghulu (1864-1886) ogé sastrawan Sunda. Muhamad Musa katut Kartawinata mangrupa inohong penting dina mekarna tradisi citak di tatar Sunda, jeung dianggap salaku panaratas tulisan buku citak Sunda di abad 19. Kartawinata anclub kana kasusastraan Sunda ti anjeunna sakola di Sumedang. Sabérésna sakola, anjeunna jadi murid anu dipikanyaah ku K.F. Holle, urang Walanda anu diangkat jadi panaséhat pamaréntah di Hindia Belanda nu sakaligus sobat dalit ti ramana sorangan. Gedé pangaruh ti K.F. Holle dina minat kasusastraan Sunda keur Kartawinata, kabukti K.F. Holle ngarékoméndasikeun Kartawinata pikeun ngalungguhan posisi anu saacanna mémang can aya dina birokrasi kolonial tatar Sunda, nyaéta jadi penerjemah basa Sunda munggaran anu asalna ti kalangan pribumi.

Karya-karyana 
Karya-karyana mangrupa buku tarjamahan anu diantarana: 

 Soendasch-Hollandsche samenspraken (Kamus Bahasa Sunda-Walanda) 
 Kitab conto-conto surat anyar 
 Punika cariyosipun Kapitan Mariyon : saking tĕmbung Wĕlandi  
 Carita Tuwan Kapitan Willem IJsbrandtzoon Bontekoe 
 Tjarita Kapitan Bontékoe

 Pondokna Oendang-Oendang Wadya Bala Daratan Oerang Pribumi di Indiya
 300 Rekenkundige voorstellen voor eerst beginnenden
 Boekoe wet hal pangadilan hoekoeman baris oerang priboemi di Indië-Nederland
 Mitra noe tani (de vriend van den Javaanschen-Landman)
 Geschiedenis van de Sundalanden (Babad Tanah Pasundan)

Rujukan 
Inohong Sunda
Suparna Sastra Diredja nyaéta saurang pajuang anu dileungitkeun tina Indonesia ti saprak Gerakan 30 September 1965. Anjeunna lahir di Kabupatén Garut, Jawa Barat, dina tanggal 2 Pébruari 1915.

Rujukan
Eyang Hasan Maolani nyaéta salah sahiji pahlawan tina tatar Sunda, hususna wewengkon Kuningan. Anjeunna dibabarkeun di Desa Lengkong dina 8 Jumadil Akhir 1196 H atawa 21 Mei 1782 M. Anjeunna mangrupa putra Ki Bagus Luqman nu boga garis silsilah nepi ka raja Pajajaran nyaéta Prabu Siliwangi.