AksaraLLM/aksara-bahasa-daerah-v1 huggingface dataset:
Dodong Djiwapradja nyaéta salah sahiji panyajak di tatar Sunda. Lahir  di Banyuresmi, Garut, Jawa Barat, tanggal 25 September 1928 tilar dunya 23 Juli 2009.

Riwayat Atikan 
Ti SD taun 1916 nepi ka SMA tahun 1951, sakola di Bandung. 

Taun 1951—1952 kuliah  di Fakultas Sastra, Universitas Indonesia, tapina teu nepi ka tutas menangkeun sarjana. 

Nuluykeun nyiar élmu ka Akademi Hukum Militer  lulus taun 1960 jeung Perguruan Tinggi Hukum Militer nepi ka menangkeun  gelar sarjana hukum taun 1963.

Lalampahan Karir 
Saprak ngamimitian nyiar elmu di paguron luhur nepi ka tutasna menangkeun gelar sarjana, Dodong remen nalungtik widang kasusastraan sarta kabudayaan, hususna kasusastraan jeung kabudayaan Sunda anu pernahna diayakeun ku Proyék Sundanologi. Manéhna ogé kungsi ilubiung dina nyusun Ensiklopedi Kabudayaan Sunda nu dikokolakeun ku Ajip Rosidi. Kungsi ogé digawé di penerbit Pustaka Rakyat nu dipingpin ku Sutan Takdir Alisjahbana taun1949, mancén jadi redaktur majalah Angkasa taun 1950, ogé jadi perwira hukum di Lanuma Husein Sastranegara, Bandung nepi ka pangsiunna taun 1976. Ngan saacan pangsiun, manéhna digawé salaku guru SMA IPI Jakarta taun 1953—1958, anggota Komisi Istilah Seksi Penerbangan taun 1951—1960, anggota pengurus pleno BMKN taun 1960, ogé dosen luar biasa Estetika di Fakultas Sastra, Universitas Indonesia, taun 1962—1964. Panungtung, satutasna pangsiun, digawé salaku dosen luar biasa di Fakultas Sastra, Universitas Padjadjaran, Bandung  taun 1979—1985.

Pangarang Sunda
Inohong sunda
Holisoh M.E. nyaéta salah saurang pangarang Sunda. 

Pangarang Sunda
Hasan Wahyu Atmakusumah nyaéta salah saurang pangarang Sunda. 

Pangarang Sunda
Jeihan nyaéta salah saurang pangarang Sunda.

Pangarang Sunda
Juniarso Ridwan nyaéta salah saurang pangarang Sunda. 

Pangarang Sunda
Karno Yudibrata nyaéta salah saurang pangarang Sunda. 

Pangarang Sunda
Nanéng Daningsih nyaéta salah saurang pangarang Sunda.

Pangarang Sunda
'Nano Suratno nyaéta salah saurang pangarang Sunda.

Pangarang Sunda
Nazarudin Azhar nyaéta salah saurang pangarang Sunda.

Pangarang Sunda
Rahmat M.A.S. nyaéta salah saurang pangarang Sunda.

Pangarang Sunda
Ramadhan K.H. nyaéta salah saurang pangarang Sunda.

Pangarang Sunda
M.A. Salmun mangrupa salah sahiji sastrawan Sunda, anu miboga ngaran lengkep Mas Ace Salmun Raksadikaria. Lahir di Rangkasbitung 23 April 1903, tilar dunya di Bogor 10 Pébruari 1972. Lian ti jadi sastrawan Sunda, anjeunna ogé mangrupa salah sahiji ahli basa Indonésia. Pangaweruh anjeunna dina widang sastra saimbang jeung tarékahna pikeun nyiptakeun karya-karya sastra Sunda, contona kawas wawacan jeung gending karesmén, ogé ngarang novél, roman, jeung carita pondok. M.A Salmun téh putra ti Mas Abusa’id Raksadikaria jeung Nyi Mas Samayi. Kalangenan M.A Salmun kana widang sastra kapangaruhan ku bapana anu mangrupa panulis sandiwara jeung panari. Indungna ahli basa Sunda, Jawa, Kawi, jeung lancar ngagunakeun basa Malayu.

Préstasi 
Dina taun 2011, M.A Salmun dilélér penghargaan ku pamaréntah Bogor salaku budayawan Sunda. Éta panghargaan mangrupakeun bagéan tina kagiatan milangkala kota Bogor ka-529.

Référénsi 

Pangarang Sunda
Proyek Makrab 2023
Rustandi Kartakusuma nyaéta salah saurang pangarang Sunda.

Pangarang Sunda
Saéful Badarnyaéta salah saurang pangarang Sunda.

Pangarang Sunda
Saini K.M. nyaéta salah saurang pangarang Sunda.

Pangarang Sunda
Sajudin Natadisastra nyaéta salah saurang pangarang Sunda.

Pangarang Sunda
S.M. Ardan nyaéta salah saurang pangarang Sunda.

Pangarang Sunda
Soni Farid Maulana nyaéta salah saurang pangarang Sunda.

Pangarang Sunda
Sunarya P.K. nyaéta salah saurang pangarang Sunda.

Pangarang Sunda
Taufik Faturohman nyaéta salah saurang pangarang Sunda.

Pangarang Sunda
Téddi Muhtadin nyaéta salah saurang pangarang Sunda. kiwari mancén gawé minangka dosén di Jurusan Sastra Sunda, Fakultas Ilmu Budaya, Universitas Padjadjaran.

Pangarang Sunda
Us Tiarsa R. nyaéta salah saurang pangarang Sunda. Kiwari mancén gawé di Bandung TV.

Pangarang Sunda
Yayat Héndayana di dunia téater, anjeunna dipikawanoh salaku aktor jeung sutradara téater nu kawéntar. Gumelar ka alam dunya di Bandung, Jawa Barat 7 Juni 1943. Kasang tukang atikan SMA bagéan B, neruskeun ka Akademi Teater dan Film, di Bandung (1965). Pindah ka jurusan Basa jeung Sastra Sunda Fakultas Sastra Universitas Padjajaran, ngan teu diréngsékeun. Sanggeus meunang beéasiswa ti  UNESCO, anjeunna nuluykeun atikanna di Internasional Institute for Journalism (JIJ) Berlin Jerman.

Satamatna SMA, anjeunna digawé di bagéan administrasi Akademi Téater dan Film di Bandung. Jalaran kairut ku dunya téater anjeunna kuliah di dinya, ti saprak harita anjeunna ilubiung dina unggal kagiatan téater. Ngilu ngadegkeun Teater Perintis babarengan jeung Jim Lim. Aktif dina unggal kagiatan Studiklub Teater Bandung (STB), pernah nyekel kalungguhan salaku girang serat.

Lian ti aktif dina téater, Anjeunna ogé dipikawanoh salaku panyajak, panulis carpon, utamana dina basa sunda jeung wartawan. Sajak-sajakna dipidangkeun dina kalawarta Pikiran Rakyat, Budaya Jaya, Horison, Majalah Sunda, Manglé, Gondéwa, jsb. Salah sahiji karya sastrana meunangkeun Pangajen Sastra Lembaga Bahasa dan Sastra Sunda (LBBS) dina taun 1998. Sajak sunda hasil karyana dikumpulkeun dina buku  kumpulan sajak  “Katiga” (Kemarau , 1979) jeung “Sasambat” (2005). Tuluy buku “Doa Angkatan Kami” ngumpulkeun sajak-sajak nu pernah ditulis ti taun 1973-2004.

Jadi rédaktur majalah Manglé (1968-1972), rédaktur Gondéwa (1972-1975) jeung rédaktur kalawsarta Pikiran Rakyat, saméméh dipindahkeun kabagéan manajemen pausahaan. Aktif dina Persatuan Wartawan Indonesia, pernah jadi pupuhu PWI cabang Jawa Barat (1984-1989), Pengurus Badan Pertimbangan Kebudayaan Jawa Barat, pupuhu urusan Kanwil Departemen Pendidikan Nasional, manajer Gedung Kesenian Rumentang Siang, girang serat Kalang Budaya Jawa Barat (BKKNI). Kantos jadi anggota DPRD kota Bandung (1982-1987). Jalaran kantos dituding “teu beresih lingkungan”, anjeunna kantos dilirénkeun jadi wartawan.

Rujukan 

Pangarang Sunda
Yooke Tjuparmah nyaéta salah saurang pangarang Sunda.

Pangarang Sunda
Yuhana (Achmad Bassach) éjahan heubeul Joehana nyaéta salah saurang pangarang Sunda. Salian éta manéhna ogé pamingpin rombongan sandiwara sarta kelompok Tembang Cianjuran. Romanna anu mimiti Carios Eulis Acih (Cerita Eulis Asih, 1923) sukses pisan, népi ka dicetak ulang ogé difilmkeun. Kisah roman ieu abus kana repertoar sandiwara Sunda, terus ogé repertoar lénong betawi anu katelah ku judul Anémér Bangkong. Yuhana ngadirikeun "romans bureau" (biro nulis roman) anu dingaranan "Yuhana" ogé, nyaéta ngaran anak angkatna.

Karya
Néng Yaya (1923)

Kasuat ku Duriat (1923)

Carios Agan Permas (1926)

Kalepatan Putra Dosana Ibu Rama (1927)

Rasiah nu Goréeng Patut (1928)

Gunung Gelenyu (1928)

Lalampahan Pangéran Nampabaya sareng Pangéran Lirbaya (1930)

Sajadah Pamijahan (1929)

terjemahan Al-Fur'qan juz III (1929)

Rujukan 

Pangarang Sunda
Yus Rusamsi nyaéta salah saurang pangarang Sunda.

Pangarang Sunda
Adang S. nyaéta salah saurang pangarang Sunda. 

Pangarang Sunda
Arthur S. Nalan nyaéta salah saurang pangarang Sunda. Kiwari mancén gawé minangka dosén di Institut Seni Budaya Indonésia Bandung. 

Pangarang Sunda
Aceh TV nyaéta televisi Lokal, Langsa TV dan setasion TV swasta  di Indonésia]. 

Setasion televisi Indonésia
Agropolitan TV nyaéta setasion TV LPPL di Indonésia Sing Merupakan Jaringan tvOne (2014-Ayeuna). Baheulana Jaringan Kompas TV (2011-2014).

Acara

Saat Ini 
 Kabar Pagi Malang
 Kabar Petang Malang
 Apa Kabar Malang Pagi
 Apa Kabar Malang
 Kabar Bisnis (Acara Impor tvOne Jakarta)
 LIMUSIN (Sing Pernah Ditayangkan Cakrawala TV)
 Dari Langit

Dahulu 
 Agropolitan News
 I Love Malang Raya
 Nyampursari

Setasion televisi Indonésia
Global Television Network nyaeta Stasion televisi di Kanada.
 Global TV (Venezuela)
 Global TV (Péru)
 GTV (Indonesia) nyaéta stasion telévisi di Indonesia dahulu Bernama Global TV.
Metro TV nyaéta stasion TV nasional di Indonésia.

Stasion televisi Indonésia
MNCTV (Sebelumnya Bernama TPI) nyaeta stasiun televisi di Indonesia.
 TPI TV
 TVTPI nyaeta stasiun televisi lokal di Batam,Kepulauan Riau.
 Radio Dangdut TPI Sekarang RDI.
 Treponema Pallidum
 Lelang lauk
Cahaya TV nyaéta stasion TV lokal di Indonésia.

Media Nusantara
Televisi
Jakarta Barat
Stasion televisi di Indonésia

Acara
 Hallo Banten
 Hallo Indonesia
 Voice On Air
 Cahaya Shop
 Reformece 21
 Cahaya Taqwa
 Cahaya Kasih
Acara yang pernah ditayangkeun
 Boboiboy
 Majalah Bobo On TV
 Koran Sindo On TV
 STB (Sangat Tidak Biasa) (Ayeuna di RTV).
 Trungtung (Ayeuna di RTV).
 Cahaya News English
 Cahaya News Mandarin
 Cahaya News Arabic
 Hallo Tangerang
 Hallo Serang
 Smurf (Ayeuna di RTV).

Jaringan

Referensi
Stasion televisi nyaéta stasion penyiaran anu ngajomantarakeun siaranana dina wangun audio jeung vidéo kalawan babarengan kana televisi panarima di wilayah nu tangtu. Stasion televisi kabagi kana sababaraha jinis, nyaéta stasion komérsial jeung stasion televisi non komérsial, stasion televisi publik, lokal jeung nasional upama ditingali tina ambahanana.

Stasion televisi
ᮗᮦᮁᮞᮤ ᮜᮒᮤᮔ᮪ / Vérsi Latin
Vérsi Aksara. / ᮗᮦᮁᮞᮤ ᮃᮊ᮪ᮞᮛ
ᮇᮊ᮪ᮞᮤᮓᮞᮤ ᮙᮍᮢᮥᮕ ᮕᮢᮧᮞᮦᮞ᮪ ᮏᮓᮤᮔ ᮛᮦᮃᮊ᮪ᮞᮤ ᮃᮔ᮪ᮒᮛ ᮙᮧᮜᮨᮊᮥᮜ᮪ ᮇᮊ᮪ᮞᮤᮌᮦᮔ᮪ ᮏᮩᮀ ᮙᮧᮜᮨᮊᮥᮜ᮪ ᮔᮥ ᮃᮚ ᮓᮤᮔ ᮠᮤᮏᮤ ᮘᮛᮀ. ᮕᮢᮧᮞᮦᮞ᮪ ᮇᮊ᮪ᮞᮤᮓᮞᮤ ᮙᮍᮢᮥᮕ ᮠᮤᮏᮤ ᮕᮢᮧᮞᮦᮞ᮪ ᮓᮤ ᮙᮔ ᮃᮚ ᮕᮍᮥᮛᮄᮃᮔ᮪ ᮙᮤᮔᮨᮛᮜ᮪ ᮔᮥ ᮍᮔ᮪ᮓᮥᮀ ᮜᮧᮌᮙ᮪ ᮊᮥ ᮇᮊ᮪ᮞᮤᮌᮦᮔ᮪ ᮞᮠᮤᮀᮌ ᮍᮏᮓᮤᮊᮩᮔ᮪ ᮊᮛᮒ᮪ ᮔᮥ ᮙᮍᮢᮥᮕ ᮠᮤᮏᮤ ᮝᮍᮥᮔ᮪ ᮕᮨᮜᮕᮥᮊᮔ᮪ ᮞᮎᮛ ᮊᮤᮙᮤᮃ.

ᮛᮦᮖᮦᮛᮦᮔ᮪ᮞᮤ

Réaksi kimia
Bogotá (Basa Spanyol: Ciudad de Bogotá) nyaéta ibu kota sakaligus kota panggedéna di Kolombia. Pangeusina 
7 150 000 jiwa (2018).

Ibu kota nagara
Kota di Colombia
Valparaiso nyaéta kota Cilé.

Kota di Cilé
Campaka leuweung (Lat. Michelia montana Blume)

Ngaran lokal: cempaka hutan (Sumatra), cempaka jahe (Jawa).

Sebaran géograpis: Semenanjung Malaysia, Sumatra, Jawa, Kalimantan, jeung Bali

Mangpaat: pikeun wangunan hampang, rawayan, panto, peti

Bentuk hirup jeung asal-usul: tutuwuhan leutik, tutuwuhan pituin

Rujukan

 Priyadi et al (2010). Five hundred plant species in Gunung Halimun Salak National Park, West Java: a checklist including Sundanese names, distribution and use. CIFOR, Bogor, Indonésia. ISBN 978-602-8693-22-6

kembang
Magnolia
Ha Séok-jin () nyaéta saurang aktor asal Koréa Kidul anu mimiti kawentar tina peranna minangka Jin Jung-suk dina sérial tipi Drinking Solo taun 2016.

Rujukan

Aktor Koréa Kidul
Puan Cepak nyaéta salah sahiji désa di kacamatan Muara Kaman, Kabupatén Kutai Kartanegara,  Propinsi Kalimantan Wétan, Indonésia.

Puan Cepak, Muara Kaman, Kutai Kartanegara
TVKU iku stasiun televisi Ing Semarang Sing Dulune Dinamaake RTV Semarang. RTV Pati Sing Dulune Dinamaake Kartika TV ora iso teko warga Ing Semarang, Mulane, TVKU Dadi Mitra tvOne. Stasiun Televisi Iku Merupakan Jaringan tvOne Sing Tinggal Ing Semarang.

Acara

Saat Ini 
 Kabar Jawa Tengah Pagi
 Kabar Jawa Tengah Petang
 Kabar Sepekan
 News Timez
 Kabar Semarang
 Liputan Khusus
 Apa Kabar Jawa tengah Pagi
 Apa Kabar Jawa tengah
 Ragam Parlemen
 Berita Parlemen
 Kabar Parlemen
 Zona SD SMP (Sebelumnya Bernama Zona Anak Dan Zona Remaja)
 D'Turis (Dudu Turis)
 Suwarga (Suara Warga)
 Ruang UKM
 Top Profile
 Ganjar Mengajar
 Apa Kabar Ustadz
 Ragam TVKU
 Dari Langit
 BiOskop (acara impor tvOne Jakarta)
 Kabar Pasar (acara Impor tvOne)

Dahulu 
 Fe(male)
 Dinus Hitz
 Siaran Ulang Kabar Jawa Tengah Petang
 Solusi Sehat
 Prime Topic
 éat Post Like
 10 Ribu Dapat Apa?
 Klithikan
 Kabar Daerah
 Campus Corner
 High School Forum
 Infonesia
 Arsip Suara Merdeka
 Tajuk Suara Merdeka
 Editorial Wawasan
 Ti..Ti..Twit
 Unit réaksi Cepat

Acara Relay tvOne 
 Kabar Pagi
 Kabar Siang (sebelumnya bernama Apa Kabar Indonésia Siang)
 Kabar Petang (sebelumnya bernama Apa Kabar Indonésia Petang Dan Apa Kabar Indonésia)
 Kabar Malam
 Kabar Pasar
 Kabar Hari Ini
 Sorotan
 Kabar Arena
 Bréaking News
 Kabar Terkini
 bédah Kasus
 Apa Kabar Indonésia Pagi
 Apa Kabar Indonésia Malam
 BiOskop
 Coffice Bréak
 Jejak Peristiwa
 Nickelodéon Indonésia
 Kabar Khusus
TV Borobudur nyaéta stasiun televisi lokal di Semarang nu kaasup jaringan TPI sekarang MNCTV.

Acara 
 TVB Pagi
 Berita TVB
 TVB Bréak
 Berita Kampus
 TVB Update
 Dari Langit
Cakrawala TV nyaéta stasiun televisi swasta di Makassar nu kaasup jaringan.

Acara 
 Berita Cakrawala
 Cakrawala Pagi
 Cakrawala Petang
 Cakrawala Musik
 Oase
 Bukan Perempuan Biasa
 Apa Kabar Makassar Pagi
 Apa Kabar Makassar
 Kabar Bisnis dan  NET.)
 Dari Langit
Megaswara TV nyaéta stasion TV lokal di Indonésia.

Acara Saat Ini 
 Kabar Pagi Bogor
 Kabar Petang Bogor
 Apa Kabar Bogor Pagi
 Apa Kabar Bogor
 Kabar Bisnis (Acara Impor tvOne Jakarta)
 Dari Langit
Jawa Pos TV (nama Samemehna SBO TV) nyaeta stasiun televisi swasta di Indonésia.

Tempo Oge
 JTV
 Jawa Pos Multimedia

Acara Saat Ini 
 Update
 Update Siang
 Update Petang
 Update Malam
 Breaking News
 Update Bisnis
 Headline
 Beranda Indonesia
 Lensa
 Update Issue'''
 Issue Reality Inseleb (Inti Selebriti) TOS
 Shio Show Warung RI 1
 Jalan-Jalan Pagi-Pagi
 Oto Madness School Band Kajian Kini
 Muger (Musik Gereja)
 City Guide Halal
 City Life
 Update Sehat Pagi
 Cuat Cuit
 Our Kids''

Acara yang pernah ditayangkeun
 Kabar Pagi Jatim
 Apa Kabar Jatim Pagi
 Apa Kabar Jatim
 Kabar Petang Jatim
 Dari Langit
 Update Terkini
 Kabar Bisnis (Acara Impor tvOne Jakarta)
Depok TV nyaéta stasion TV lokal di Indonésia.

Stasion televisi di Indonésia
GTV (Indonesia) nyaeta stasiun televisi di Indonesia.
 GTV (Pilipina) nyaeta stasiun televisi di Pilipina.
 Golden TV (Timika) Sekarang NET. Timika.
 GTV (Korea Kidul).
 GTV (Australia).
Jak TV nyaéta stasion TV lokal di Indonésia. JakTV Merupakan Jaringan tvOne ing Jakarta Lan Menjadi Mitra jaringan tvOne Jakarta.

Acara

Acara Relay Jak TV 
 Kabar Pagi DKI Aceh (Acara Lokal JakTV)
 Kabar Petang DKI Makassar(Acara Lokal JakTV)
 Kabar DKI Surabaya Pagi (Acara Lokal JakTV)
 Kabar DKI Bandung (Acara Lokal JakTV)

Stasion televisi di Indonésia
Palembang TV nyaeta stasion TV lokal di Indonesia.

Palembang TV (disingkat: PALTV) adalah stasiun TV yang berdiri di Kota Palembang, Sumatera Selatan. Berdiri pada tanggal 9 September 2005 dengan nama PT Sumeks Televisi Palembang. PALTV pernah menjadi salah satu sponsor tim sepak bola bernama Sriwijaya FC yang berlaga di Liga Super Indonesia. Stasiun TV ini juga menyiarkan semua berita tentang Sriwijaya FC dan siaran langsung Sriwijaya FC setiap kali berlaga di Stadion Gelora Sriwijaya Jakabaring, Palembang.
Riau TV nyaéta stasion TV lokal di Indonésia Lan mangrupa Jaringan Jawa Pos Multimedia.

Acara  
 Kabar Pagi
 Kabar Siang
 Kabar Petang
 Kabar Malam
 Kabar Pasar
 Kabar Hari Ini
 Dari Langit
 Kabar Arena
 Bréaking News
 Kabar Terkini
 Bedah Kasus
 Apa Kabar Indonesia Pagi
 Apa Kabar Indonesia Malam
 Coffe Bréak
 Jejak Peristiwa
 Kabar Khusus
 Kabar Pagi Riau (Segera)
 Apa Kabar Riau Pagi (Segera)
 Apa Kabar Riau (Segera)

Stasion televisi di Indonésia
Surabaya TV nyaéta logo stasion TV lokal di Indonésia.

Acara
 Seputar Surabaya 
 Kréasi Anak Bangsa (kerjasama TVRI Jawa Timur) 
 Jatim Dalam Berita (kerjasama TVRI Jawa Timur) 
 Panorama Jatim & Kediri (kerjasama TV Edukasi 1) 
 Ayo Bernyanyi (kerjasama TVRI)

Stasion televisi di Indonésia
TV Edukasi 1 adalah sebuah stasiun televisi lokal di Surabaya. TV Edukasi 1 memulai siarannya pada taun 2001 dengan nama Saluran 1 dan VTRI Jawa Timur. Saluran 1 didirikan pada taun 1987 dan pernah merelai ANteve, Namun , Saluran 1 Menayangkan Program Lokal Sendiri. Pada 2003, Saluran 1 Berganti Nama Menjadi VTRI Jawa Timur Dan Sejak 2011, VTRI Jawa Timur Berobah Menjadi TV Edukasi 1. Saiki TV Edukasi 1 Wis Ditutup Taun 2017 lan diganti dadi TelkomVision 2.

Stasiun Televisi Ini Merupakan Jaringan tvOne Dan TV Edukasi.

Acara 
 Pendidikan SD,SMP,SMA,SMK,SMU
 Pendidikan Universitas Terbuka
 Sapa Guru
 E-Magazine
 Jurnal Pendidikan
 Dan Lain-Lain

Televisi Indonesia
Monumén pahlawan révolusi pancasila téh nyaéta monumen nu dijieun pikeun pikeun miéling kajadian Lubang Buaya dina panghianatan Gerakan 30 September atawa G30S/PKI. Dina kajadian éta geus palastra 7 pahlawan révolusi sanggeus diculik jeung dipaténi kalawan kejem.

Tujuh Pahlawan Monumén  Révolusi Pancasila 
Katujuh pahlawan éta nyaéta: 
 Jenderal Ahmad Yani
 Jenderal S. Parman
 Jenderal Suprapto
 Jenderal Sutoyo
 Jenderal MT Haryono
 Jenderal Panjaitan
 Kapten P. Tendean.  
Tujuhanana diabadikeun dina wangun patung nu nangtung luhureun tutup nu melengkung kalawan rélief nu ngagambarkeun lalakon kajadian ti mimiti prolog nepi ka epilog kajadian jeung numpes G30S/PKI ku ABRI jeung rahayat.

Wangun Monumén 
Sacara gurat badag ieu monumen ngabogaan wangun saperti tutup sumur tempat para pahlawan revolusi mimiti dikubur. Tugu nu mangrupa batu pépéling pikeun tujuh pahlawan révolusi sarta relief nu  nyaritakeun lalakon G30S/PKI, jeung lapangan upacara.

Nu ngarancanakeun jeung nu tanggungjawab dina ngawangun monumén ieu té nyaéta Saptono. Tim panata nu mangrupa mahasiswa ASRI jurusan Patung, dipupuhuan ku Edhi Sunarso, jeung panata dasarna nyaéta Zeni Angkatan Darat dipupuhuan ku Kolonel II Kamaryani. Patung-patung pahlawan révolusi dijieun tina parunggu nu miboga jangkung kurang-leuwih 2,5 meter, rélief nu dijieun jangkungna 1,5 m sapanjang 20 tina bahan batu cor (artificial stone). Ditungtung liang sumur, dina tutup sumur, aya batu tulis nu eusina  tekad para pajoang Pancasila nu eusina: “Cita-cita perjuangan kami untuk rnenegakkan kemumian Pancasila tidak rnungkin dipatahkan hanya dengan rnengubur karni di dalam sumur ini, Lubang Buaya, 1 Oktober 1965." . 

Taun 1972 mangrupa tahap akhir ngangeuskeun sakabéh komplék wangunan monumén. Monumén ieu diaranan ku Kasad kalayan kasaluyuan ti Presiden diresmikeun salaku "Monumen Pahlawan Revolusi dan Kesaktian Pancasila", kaasup ogé gedung Sasmita Loka Pahlawan Revolusi Ahmad Yani nu teu bisa dipisahkeun tina ieu monumen. 

Wangunan sajarah di Jakarta
Monumén di Indonésia
Sajarah Indonésia
Cangcaratan, Néonaucléa lancéolata (Blume) Merr., tutuwuhan Rubiacéae.

Ngaran lokal: bangkal; Malaysia: lenggaung, mengkal; Piilipina: kalamansanai, hambabalud

Sebaran géograpis: India, Myanmar, Indocina, Cina kidul, Thailand, sapanjang wewengkon Malesia, Kapuloan Solomon, Melanesia, Mikronesia, jeung Australia kaler.

Mangpaat: pikeun wangunan, rawayan, jandela, parahu, mebeler, lomari, peti.

Rujukan
 Priyadi et al (2010). Five hundred plant species in Gunung Halimun Salak National Park, West Java: a checklist including Sundanese names, distribution and use. CIFOR, Bogor, Indonésia. ISBN 978-602-8693-22-6

Tutuwuhan di Taman Nasional Gunung Halimun Salak
Cangkoréh, Dinochloa scandens (Blume ex Nees) O. Kuntze

Sebaran géograpis: ti Kapuloan Andaman jeung Nikobar, Thailand kidul, Peninsular Malaysia, Sumatra, nepi ka Kapuloan Sunda Leutik.

Mangpaat: bahan pikeun nyieun bongsang keur ngawadahan batu ti walungan, hastakarya. Dipaké pikeun ubar tradisiona; cai tina bukuna pikeun natambaan konjungtivitis jeung anti-inflammatori.

Bentuk hirup jeung asal-usul: awi ngarambat, tutuwuhan pituin.

Rujukan

 Priyadi et al (2010). Five hundred plant species in Gunung Halimun Salak National Park, West Java: a checklist including Sundanese names, distribution and use. CIFOR, Bogor, Indonésia. ISBN 978-602-8693-22-6

awi
Dinochloa
Bandros nyaéta salah sahiji kadaharan has nu asalna ti Jawa Kulon.  Bandros miboga 2 rasa, aya nu amis jeung aya nu asin. Ieu kadaharan dijieun tina tipung béas, kalapa nu geus diparud, jeung cipati nu diasakan dina citakan.

Rujukan 

Kadaharan urang Sunda
Jajanan pasar
Magnolia nyaéta genus gedé ti 210 spésiés tutuwuhan kembangan ti subfamili Magnolioideae famili Magnoliaceae. Ngaranna dicokot ti botanis Prancis Pierre Magnol.

Fosil spésimén M. acuminata umurna 20 juta taun, anu séjénna kaitung geus 95 juta taun.

Rujukan

Kapustakaan

 Johnstone, G.H. (1955). Asiatic Magnolias in cultivation. London, The Royal Horticultural Society.
 R. N. KAPIL and N. N. BHANDARI. (1964) MORPHOLOGY AND EMBRYOLOGY OF MAGNOLIA DILL. ex LINN. Proc. Nat. Inst. Sci. India 30, 245-262 
 Callaway, D.J. (1994). The World of Magnolias. Portland, Oregon, Timber Press. ISBN 0-88192-236-6
 Hunt, D. (ed). (1998). Magnolias and Their Allies. International Dendrology Society & Magnolia Society. ISBN 0-9517234-8-0
 Law, Y.W. (= Liu, Y.H.) (2004). Magnolias of China. Hong-Kong, Beijing Science & Technology Press. ISBN 7-5304-2765-2
 Leonard B. Thien. Floral Biology of Magnolia. American Journal of Botany Vol. 61, No. 10 (Nov. - Dec., 1974), pp. 1037-1045
 Treseder, N.G. (1978). Magnolias. London/Boston, Faber & Faber. ISBN 0-571-09619-0
 Cicuzza, D., Newton, A. and Oldfield, S. 2007. The Red List of Magnoliaceae Fauna & Flora International and Botanic Gardens Conservation International report
F. Xu, P. J. Rudall. Comparative floral anatomy and ontogeny in Magnoliaceae. Plant Systematics and Evolution April 2006, Volume 258, Issue 1-2, pp 1-15

Kembang
Magnolia
Magnoliales genera
Fosil hirup
Tutuwuhan ubar
Kasingsat, Baliospermum montanum, nyaéta tutuwuhan ti kulawarga Euphorbiaceae. Sumebar di jaluar sub-Himalaya nepi ka Kasmir, Pakistan, India, Myanmar, Indocina, Cina kidul, Muangtay, Semenanjung Malaysia, Sumatra, jeung Jawa.

Ngaran lokal: srintil, adal-adal (Jawa), akar kara nasi, terap kompong, maharaja lela (Malaysia), natcho (Myanmar), tong taek,
thon di, nong pom (Muangtay).

Farmakognosi jeung fitokimia
Akar dipaké natambaan konstipasi, nyeri beuteung, jeung sababaraha sasalad lianna. Pasta akarna dibalurkeun dina lebah anu nyeri/bareuh. Daunna dipaké natambaan bengék, anapon sikina pikeun natambaan anu dipacok oray .

Aktifitas antileukemik jeung sitotoksik dihasilkeun ku éster 12-déoksiforbol jeung 12-déoksi-16-hidroksiforbol anu diisolasi ti B. montanum.

Ékstrak alkohol tina ieu tutuwuhan némbongkeun aktivitas hipoténsif dina sato coba. Akar, watang, jeung daunna némbongkeun rupa2 pasipatan anu boga poténsi diala mangpaatna.

Rujukan

Codiaeae
Flora Indonésia
Katulampa (Elaéocarpus submonoceras) Miq.

Ngaran lokal: nabol-tilos, pagapos, tabung-hangin (Pilipina)

Sebaran géograpis: Semenanjung Malaysia, Sumatra, Jawa, Bali, Kalimantan, jeung Pilipina.

Mangpaat: pikeun interior wangunan hampang, parahu, méja-korsi, peti, ukiran.

Rujukan 

Elaeocarpus
Saga, Abrus precatorius nyaéta tutuwuhan leutik ngarambat kana tatangkalan/wangunan sabudeureunana. Dipikawanoh ku sikina anu beureum hideung, tapi ngandung racun ku ayana abrin. Lamun kadahar kalawan kacerna, bisa bahya, boh keur kolot atawa budak. Najan asalna ti India, tapi bisa tumuwuh di wewengkon tropis jeung subtropis.

Ngaran lokal: saga manis, saga telik, akar saga, saga, kansasaga, bangati, ywe-nge, khua sa em, makam, ma klam taanuu, klam khruéa, ma khaam thao.

Saga bisa dipaké ubar tradisional. Akarna dipaké ubar emesis jeung natambaan gonorrhoéa. Daunna pikeun natambaan tonsillitis.

Galeri

Rujukan

Tutumbu kaluar

 Abrus precatorius: Plant of deadly but most beautiful seeds  at Disabled World
 INCHEM - Chemical Safety Information from Intergovernmental Organizations: Abrus precatorius L.
 Abrus precatorius Linn. Medicinal Plant Images Database (School of Chinese Medicine, Hong Kong Baptist University)  

Faboideae
Flora Indonésia
Fabaceae
tutuwuhan ubar
Dendereman, Léonurus sibiricus, spésiés hérba pituin Tiongkok, Mongolia, jeung Sibéria, tapi sumebar ka Semenanjung Malaysia, Sumatra, Jawa, Kalimantan, Bali, Sulawesi, Timor, Maluku, Pilipina, sarta nepi ka Amérika.
Dendereman asalna tina kulawarga Lamiaceae.  Loba kapanggih hirup di Asia kalér jeung kidul. 
Kagolongkeun tutuwuhan liar, sakapeung sok ngahaja di pelak pikeun dijadikeun bahan ubar.

Alkaloid

Kandungan alkaloid dina dendereman:
sikloléonurinina
Léohéterin 
Léonurina
Léonurinina
Leuronurina
Préhispanolona
Préléohéterin
Stahidrina

Ciri mandiri
Hirupna sausum, tangkal ajeg tur baruluan.  Jangkung bisa ngahontal 60-100. cm. Tangkalna  bubukuan, mibanda dahan, kelirna héjo. ref name=” In”/>
Daun nunggal, wujudna ngaramo, tungtungna rérégéan, méncos ujuran tungtung jeung puhuna panjang 4-12 cm, rubak 5-14 cm, perenahna pasingareup-singareup, kelirna hejo. ref name=” In”/>
Kembangna ngéntép dina karangan semu anu perenahna dina kélék daun/puhu deukeut tangkal. Kelopak méncos seukeut, kelurna bodas atau lembayung.  

Buahna masagi, beruang 2-4, coklat semu hideung. Sikina leutik  ngawujud tilu siku, kelirna hideung.

Galeri

Baca ogé
Hérbarium

Rujukan

Tutumbu kaluar
plants.usda.gov
www.ars-grin.gov
Herbarium

Lamiaceae
Flora Tiongkok
Flora Mongolia
Flora Sibéria
Peu'eung, Dichrostachys cineréa, kakacangan ti genus Dichrostachys di kulawarga Fabaceae.. Sumebar di India, Myanmar, Jawa, Kapuloan Sunda Leutik.

Ngaran lokal: epung, pereng, hang suéa, nom suéa, krathin wiman.

Rujukan

cinerea
Fabaceae
Ki bawang, pisitan monyét, pingku, Dysoxylum alliaceum (Blume) Blume, tutuwuhan ti kulawarga Meliaceae. ngaran spésipik  hartina "mirip-bawang", nujul ka bau kulit kaina. Jangkung tangkalna bisa nepi ka  kalawan diaméter kai . Kembangna seungit, kelir bodas atawa semu kayas. Buahna bodas semu héjo, terus beureum, buleud ukuran .

Ngaran lokal: kayu bawang, pela, béak-beka bukit, kasai tembaga, pasak lingga merah, malaaduas, miao, paria, ta suéa khao.

Sebaran géograpis: Kapuloan Andaman, Semenanjung Muangtay, sa'ampar wewengkon Malésia nepi ka Australia kalér jeung Kapuloan Solomon.

Mangpaat: keur wangunan, parahu, papan, furnitur.

Rujukan

alliaceum
Flora Indonésia
Bulang, bungbulang, Premna tomentosa Willd.

Ngaran lokal: gembulang, leban capo, bebulang handak; bebuas, sarang burong, tembaroh, kyunbo, kyunnalin, nathabyu, po fan, sak ke kai, kapiat, saam pang, sak khe khwai.

Sebaran géograpis: Népal, India, Sri Lanka, Myanmar, Indocina, Muangtay, Semenanjung Malaysia, Sumatra, Jawa, jeung Kapuloan Sunda Leutik.

Mangpaat: pikeun wangunan, mébelér, parabot tatanén. Pikeun ubar tradisional, akar jeung daun keur natambaan pasca-lahir jeung nyeri beuteung, kulit kaina keur diaré.

Rujukan
Génjér, Limnocharis flava (, , Lao phak khan chong, , , Kmér: ត្រកៀតប៉ោង,  atawa cù néo) nyaéta spésiés tutuwuhan kembangan akuatik pituin ti Méxiko, Amérika Tengah, Amérika Kidul, Kuba, Haiti, jeung Républik Dominika tapi geus sumebar dialamikeun di pakidulan Asia (India, Sri Langka, Assam, Kamboja, Burma, Thailand, Viétnam, Indonésia, Malaysia, jeung China kidul (Guangdong, Yunnan)).

Génjér jangkungna bisa nepi ka 50-an cm, tumuwuh ngarungkun. Daunna anu ngajuru tilu jeung watangna anu nyolobong meles teu buluan. Buahna buleud, sikina sumebar kabawa palid ku cai.

Rujukan

Tutumbu kaluar

Encyclopedia of Life - Limnocharis flava
Vegetables, spices and fruits of Thailand
FAO - Aquatic plants for human food
Thai biodiversity - Limnocharis flava
K. HEYNE

Alismataceae
Tutuwuhan tuangeun
Flora Indonésia
Gulma
Gaharu, garu, Gonystylus macrophyllus nyaéta spésiés tutuwuhan ti kulawarga Thymelaeaceae. Sumebar di Indonésia, Malaysia, Papua Nugini, Kapuloan Solomon, jeung sigana Pilipina.

Rujukan

 World Conservation Monitoring Centre 1998.  Gonystylus macrophyllus.   2006 IUCN Red List of Threatened Species.   Downloaded on 21 August 2007.

Gonystylus
Malvales
Culan atawa ganggo, Aglaia silvestris nyaéta spésiés tutuwuhan ti kulawarga Meliaceae. Sumebar di Kamboja, India, Indonésia, Malaysia, Papua Nugini, Pilipina, Kapuloan Solomon, Thailand, jeung Vietnam. Buahna ngandung silvestrol jeung episilvestrol.

Rujukan

Bacaan salajengna
 Pannell, C.M. 1998.  Aglaia silvestris. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.   Dibuka 20 Agustus 2007.

silvestris
TV Édukasi 2 nyaéta hiji setasion tipi swasta di Jakarta. TV Édukasi 2 ngamimitian siaranna taun 2003 ku ngaran Saluran 2 jeung TV2 Jakarta. Saluran 2 ganti ngaran jadi TV2 Jakarta ti saprak taun 2005. Taun 2011, TV2  Jakarta ganti ngaran deui jadi TV Edukasi 2. Saiki TV Edukasi 2 Wis Ditutup Taun 2017 lan diganti dadi TelkomVision 2.

Ieu setasion tipi mangrupa siaran ti BeritaSatu anu nganjrek Kota Jakarta.

Acara

Kiwari 
 Pendidikan SD
 Pendidikan SMP
 Pendidikan SMK
 Pendidikan SMA
 Pendidikan SMU
 Pendidikan PAUD
 Pendidikan Universitas Terbuka
 Dan Lain-Lain

Program Khusus TV Edukasi 2 
 Sapa Guru 
 Pendidikan Perguruan
 Jurnal Pendidikan
 i-MEN

Acara anu Pernah Dipintonkeun

TV Edukasi 1 
 Pendidikan
 Sapa Guru
 E Magazien

Stasion televisi di Indonésia
Bacang bungbuahan anu sok disebut ogé limus wangunna saliwat mah kawas manggah.
 Bacang kadaharan anu dijieun tina béas aya eusian wangunna nyungcung kawas congcot, ari rasana mah teu pati béda kawas buras nu aya eusian.
TelkomVision 1 nyaéta hiji setasion tipi swasta di Indonésia sarta mangrupa jaringan TelkomVision. Saiki TelkomVision 1 Wis Ditutup Taun 2017 lan diganti dadi TelkomVision 2.

Acara Kiwari 
 Telkom Promo
 TelkomVision Promo
 YesTV Promo
 Bioskop TelkomVision

Mantan Acara

Program Lokal Kiwari 
 Telkom Musik

Mantan Program Lokal 
 Stand Up Comedy Indonesia (SUCI)
 YesTV Highlights

Panyiar jeung Panata Acara 

Setasion televisi Indonésia
Kondang (Ficus variegata); Loa nyaéta hiji spesies tutuwuhan ti kulawarga Moraceae anu sumebar di Asia, pulo-pulo di Pasipik nepi ka Australia. Jangkung tangkalna bisa nepi ka 30 m. Di Australia, buahna jadi kahakanan kasuari jeung parkit.

Rujukan 

Flora Indonesia
Moraceae
Bait Allah Institute (מכון המקדש - The Temple Institute) nyaéta Museum, Panalungtikan sarta puseur atikan di Old Kota Yerusalem. éta diadegkeun dina 1987 sarta geus dedicated kana dua candi di Yerusalem (Bait Allah munggaran tur Temple Kadua).

Galeri

Tumbu kaluar 

  The Temple Institute

Asia
TelkomVision 2 nyaéta stasiun televisi Indonesia sarta mangrupa jaringan TelkomVision. Televisiki gantino Telkomvision 1, TVE 1 lan TVE2.

Acara 
 TelkomVision Sports (sejak 2001)
 TelkomVision Sports Pagi (sejak 2001)
 TelkomVision Sports Siang (sejak 2006)
 TelkomVision Sports Petang (sejak 2001)
 TelkomVision Sports Malam (sejak 2001)
 TelkomVision News (sejak 2006)
 Good Morning (sejak 2006)
 News Report (sejak 2006)
 Prime (sejak 2006)
 Night News (sejak 2006)
 Tech News (sejak 2010)
 Showbiz News (sejak 2015)
 Viral (sejak 2017)
 TelkomVision Highlights (sejak 2008)
 Music Highlights (sejak 2008)
 Movies Highlights (sejak 2008)
 Colours Home Shopping (sejak 2010)
 Stars Home Shopping (sejak 2010)
 TelkomVision News Ahkir Pekan (sejak 2010)
 Vidéo Highlights (sejak 2011)
 Top Highlights (sejak 2011)
 Spot Highlights (sejak 2011)
 Cerita Anak (sejak 2012)
 Waktu Bercanda (sejak 2012)
 Waktu Bercanda Séason 2 (sejak 2014)
 Waktu Bercanda Séason 3 (sejak 2017)
 Waktu Remaja (sejak 2012)
 Waktu Anak (sejak 2012)
 The Tower (sejak 2012)
 Tenriot (sejak 2013)
 Itu TalkShow (sejak 2014)
 Late Night News (bersama NET., sejak 2017)
 Gara-Gara Hebat (sejak 2017)

Program HUT 
 Natalan Bareng
 Love Natal
 Tahun Baru Untuk Bersama
 Love Natal Spesial Tahun Baru
 Bhineka Untuk Kita
 Love Bhineka
 Konser Bhineka
 Bulan Ramadhan
 Love Ramadhan
 Konser Ramadhan
 Bulan Lebaran
 Love Lebaran
 Lebaran Bareng
 Konser Lebaran
 Tantangan TelkomVision
 Love TelkomVision
 TelkomVision Celebration
 Pekan Olahraga
 Love Sport

Slogan 
 Digrahayu Indonesia (17 Agustus 2001-17 Agustus 2006, 17 Agustus 2017-sekarang)
 Coba Indonesiamu (17 Agustus 2006-17 Agustus 2012)
 IndonesiaMu IndonesiaKu (17 Agustus 2012-17 Agustus 2016)
 Meski Beda Tetap Cinta Indonesia (17 Agustus 2016-17 Agustus 2017)
 Saluran Olahraga (2001-2003)
 1 Tahun Saluran Olahraga (2001)
 2 Tahun Saluran Bersama (2002)
 Saluran Bersama (2003-2006)
 3 Tahun Tekad Bersama (2003)
 4 Tahun Selamat Malam Nusantara (2004)
 5 Tahun Terdepan Mengabarkan (2005)
 Terdepan Mengabarkan (2006-2008)
 6 Tahun Berita Terkini Hiburan Sensasi (2006)
 7 Tahun Berita Terkini Hiburan Sensasi (2007)
 Berita Terkini Hiburan Sensasi (2008-2012)
 8 Tahun Berita Terkini Hiburan Sensasi (2008)
 9 Tahun Berita Terkini Hiburan Sensasi (2009)
 10 Tahun Inspiransi Hidupku (2010)
 11 Tahun Inspirasi Hidupku (2011)
 Inspirasi Hidupku (2012-2014, 1 Januari 2016-1 Januari 2017)
 12 Tahun Inspirasi Hidupku (2012)
 13 Tahun Disisimu (2013)
 Disisimu (2014-31 Desember 2015, 2 Januari -1 Mei 2017, 19 Agustus 2017-sekarang)
 14 Tahun  Disisimu (2014)
 15 Tahun Inspirasi Hidupku (2015)
 16 Tahun Duniamu (2016)
 Duniamu (2 Mei 2017-18 Agustus 2017)
 17 Tahun Disisimu (2017)

Pembawa Acara 

Stasiun Televisi Di Indonesia
Berikut Ini Merupakan Presenter TelkomVision 2.

Presenter 
 Desi Anwar
 Prabu Siliwangi
 Alfito Déannova Gintings

Pembawa Acara 
 Budi Pamungkas
 Bayu Syahputra

Presenter Dialog 
 Pangeran Punce
 Putri Andriani

Penyiar 
 Prabowo Subianto

Mantan

Presenter 
 Iqual Kurniati (sekarang di CNN Indonesia)
 Grace Natalie

Pembawa Acara 
 Boy Miliam
 Rafi Ahmad
 Olga Syahputra

Presenter Dialog 
 Eko DJ (Ditutup 2017)

Stasiun Televisi Indonesia
Presenter Di Indonesia
Rasiah Kodeu Binér nyaéta novél Sunda anu ditulis ku Dadan Sutisna, kalawan diterbitkeun munggaran taun ku penerbit Kiblat Buku Utama.
 

Novél Sunda
Mirah Dalima nyaéta novél Sunda anu ditulis ku Kis WS, kalawan diterbitkeun munggaran taun 1992 ku penerbit Girimukti Pasaka. 
 

Novél Sunda
Mercedes 190 nyaéta novél Sunda anu ditulis ku M. Rustandi K., kalawan diterbitkeun munggaran taun 1993 ku penerbit Girimukti Pasaka. 
 

Novél Sunda
Jiad Ajengan nyaéta novél Sunda anu ditulis ku Usep Romli, kalawan diterbitkeun munggaran taun 1991 ku penerbit Rahmat Cijulang. 
 

Novél Sunda
Carios Agan Permas nyaéta novél Sunda anu ditulis ku Joehana, kalawan diterbitkeun munggaran taun 1991 ku penerbit Girimukti Pasaka. 
 

Novél Sunda
Sabalakana nyaéta novél Sunda anu ditulis ku Dadan Sutisna, kalawan diterbitkeun munggaran taun 2013 ku penerbit Dunia Pustaka Jaya. 
 

Novél Sunda
Rajapati di Pananjung nyaéta novél Sunda anu ditulis ku Ahmad Bakri, kalawan diterbitkeun munggaran taun 1987 ku penerbit Rahmat Cijulang. 
 

Novél Sunda
Laleur Bodas nyaéta novél Sunda anu ditulis ku Samsu, kalawan diterbitkeun munggaran taun 2002 ku penerbit Kiblat Buku Utama. 
 

Novél Sunda
Cihaliwung Nungjang Ngidul nyaéta novél Sunda anu ditulis ku Abdullah Mustappa, kalawan diterbitkeun munggaran taun 1995 ku penerbit Rahmat Cijulang. 
 

Novél Sunda
Ménak Baheula nyaéta novél Sunda anu ditulis ku Tjaraka (Wiranta), kalawan diterbitkeun munggaran taun 1996 ku penerbit Girimukti Pasaka. 
 

Novél Sunda
Katineung nyaéta novél Sunda anu ditulis ku Holisoh M.E., kalawan diterbitkeun munggaran taun 1998 ku penerbit Girimukti Pasaka. 
 

Novél Sunda
Kabungbulengan nyaéta novél Sunda anu ditulis ku H.D. Bastaman, kalawan diterbitkeun munggaran taun 2013 ku penerbit Dunia Pustaka Jaya. 
 

Novél Sunda
Rasiah Nu Goréng Patut nyaéta novél Sunda anu ditulis ku Joehana, kalawan diterbitkeun munggaran taun 1986 ku penerbit Rahmat Cijulang. 
 

Novél Sunda
Mugiri nyaéta novél Sunda anu ditulis ku Joehana, kalawan diterbitkeun munggaran taun 1989 ku penerbit Girimukti Pasaka. 
 

Novél Sunda
{{taxobox
|image = Starr 070321-5915 Trema orientalis.jpg
|regnum = Plantae
|unranked_divisio = Angiosperms
|unranked_classis = Eudicots
|unranked_ordo = Rosids
|ordo = Rosales
|familia = Cannabaceae
|genus = Trema
|species = T. orientalis
|binomial = Trema orientalis
|binomial_authority = (L.) Blume
|synonyms = *Celtis discolor Brongn.
C. guineensis Schum. & Thonn.C. madagascariensis Bojer
C. orientalis L. (basionym)C. rigida Blume
Sponia andaresa Comm. ex Lam.S. argentea Planch.
S. commersonii Decne. ex Planch.S. glomerata Hochst.
S. orientalis (L.) Decne.S. wightii Planch.
Trema affinis (Planch.) BlumeT. africana Blume
T. commersonii (Decne. ex Planch.) BlumeT. grevei Baill.
T. grisea BakerT. guineensis (Schum. & Thonn.) Ficalho
T. hochstetteri Engl.T. nitens Blume
T. polygama Z.M.Wu & J.Y.LinT. velutina (Planch.) Blume
T. wightii Blume
|synonyms_ref =  The basionym of T. orientalis, Celtis orientalis was originally described and published in Species Plantarum  2: 1044. 1753. 
|}}

Kuray (Trema orientalis) nyaéta hiji spésiés tutuwuhan kembangan ti kulawarga Cannabis, Cannabaceae.  Ieu flora geus sumebar ampir ka sakuliah dunya: Afrika Kidul, Wétan Tengah, subbuana India, Cina, Asia Tenggara, nepi ka   Australia.

 Mangpaat 
Kaina kawilang hipu jeung gampang kaduruk lamun garing, cocog keur bahan keretas jeung pulp,Jahan, M.S. et al. (2007). Evaluation of cooking processes for Trema orientalis pulping Journal of Scientific & Industrial Research, Vol. 66 (2007) 853 ngahasilkeun keretas anu liat jeung kuat ditilep. Kulit kaina bisa dijieun tali atawa tambang. Di India jeung Tanzania, kaina dipaké nyieun areng, tangkalna dipaké nyieun saung di sawah.

 Ékologi 
Ieu tangkal mibanda pangaruh anu kuat dina ngajaga ékologis sahenteuna aya kana 14 spésiés kukupu ngamangpaatkeun ieu tangkal pikeun nunda larvana. Sababaraha spésiés manuk ngakan buah kuray sarta gegetemet  anu loba hirup dina tangkal kuray. Japati remen katempo nyayang ogé tur ngakan buah kuray. Di Pilipina daun ngorana dimangpaatkeun pikeun parab ingon - ingon utamana sapi, munding jeung embé.

Tangkal ieu kasebut gancang ngagedéan gampang hirup, remen katempo hirup dina taneuh ruksak atawa henteu subur. Bisa disebutkeun tangkal kuray salahsahiji spésiés anu bisa dimangpaatekun pikeun tangkal perintis  regenerasi kawasan leuweung urut kagiatan tambang bumi. 

 Galeri 

 Rujukan 

 Bacaeun 
 Pooley, E. (1993). The Complete Field Guide to Trees of Natal, Zululand and Transkei''. ISBN 0-620-17697-0.

Tutumbu kaluar 

 Information on T. orientalis
 Photos in Hawaii

orientalis
Flora Australia
Flora Indonésia
Baccauréa nyaéta hiji genus tutuwuhan kembangan ti kulawarga Phyllanthaceae. Ieu genus ngawengku leuwih ti 100 spésiés, sumebar ti Indomalésia nepi ka Pasipik Kulon.

Spésiés pinilih 

 Sumber:

Rujukan
Amanat dina Napas Panungtungan nyaéta karya sastra anu ditulis dina basa Sunda ku pangarang Sunda, Rustandi Kartakusumah. Ieu buku téh diterbitkeun munggaran taun 2004 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Anaking Jimat Awaking nyaéta karya sastra anu ditulis dina basa Sunda ku pangarang Sunda, Wahyu Wibisana. Ieu buku téh diterbitkeun munggaran taun 2002 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Anis Aljalis nyaéta novél karya sastra anu ditulis dina basa Sunda ku R. Méméd Sastrahadiprawira. Ieu buku téh diterbitkeun munggaran taun 2002 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Asmarandana Nu Kami nyaéta guguritan anu ditulis dina basa Sunda ku Haji Hasan Mustapa. Ieu buku guguritan téh dipedalkeun munggaran taun 2009 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Awéwé Dulang Tinandé nyaéta kumpulan carpon anu ditulis dina basa Sunda ku Tjaraka. Ieu buku kumpulan carpon téh dipedalkeun munggaran taun 2011 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Babalik Pikir nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Samsoedi. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2007 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Babasan jeung Paribasa - 1 nyaéta pedaran anu ditulis dina basa Sunda ku Ajip Rosidi. Ieu buku pedaran téh dipedalkeun munggaran taun 2005 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Babasan jeung Paribasa - 2 nyaéta pedaran anu ditulis dina basa Sunda ku Ajip Rosidi. Ieu buku pedaran téh dipedalkeun munggaran taun 2010 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Babu Kajajadén nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Sjarif Amin. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2012 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Bagal Buntung Hayangeun Walagri nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Ajip Rosidi. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2008 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Baruang ka Nu Ngarora nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku D.K. Ardiwinata. Ieu buku novél téh medal munggaran dina taun 1914, wedalan Balé Pustaka. Dina taun 1984 jeung 1986 aya wedalan édisi pamedal Rahmat Cijulang. Dina taun 2000an ka dieu, Baruang ka Nu Ngarora téh medal deui, wedalan taun 2013 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

Baruang ka Nu Ngarora mangrupa novél munggaran di nagara anu ayeuna jadi nagara Indonesia. Leuwih ti heula 6 taun ti batan novél munggaran dina bahasa Indonesia, nyaéta Azab dan Sengsara karya Merari Siregar wedalan taun 1920.

 

Sastra Sunda
Béja ti Maranéhna nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Ki Umbara. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 1964 ku penerbit Pusaka Sunda.

 

Sastra Sunda
Béntang Lapang nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Rahmatullah Ading Affandié. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2009 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Buah Koldi (Carita Sarébu Samalem) nyaéta kumpulan dongéng anu ditulis dina basa Sunda ku Moh. Ambri. Ieu buku kumpulan dongéng téh dipedalkeun munggaran taun 2002 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Budak Teuneung nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Samsoedi. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2008 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Carios Lalampahan Bi Sarinem nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Muhamad Satibi. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 1929 ku penerbit Sinar Kamajuan.

 

Sastra Sunda
Carios Peperangan Dipanegara nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Samsoedi. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2011 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Carita Budak Minggat nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Samsoedi. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2013 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Carita Nyi Halimah nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Samsoedi. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2005 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Carita Si Dirun nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Samsoedi. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2008 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Dangdanggula Sirnarasa nyaéta guguritan anu ditulis dina basa Sunda ku Haji Hasan Mustapa. Ieu buku guguritan téh dipedalkeun munggaran taun 2009 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Dengkleung Déngdék nyaéta pedaran anu ditulis dina basa Sunda ku Ajip Rosidi. Ieu buku pedaran téh dipedalkeun munggaran taun 1986 ku penerbit Angkasa.

 

Sastra Sunda
Di Taman Larangan nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Surachman R.M.. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2011 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Dina Kalangkang Panjara nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Ahmad Bakri. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2002 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Dipati Ukur I nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Rohéndy Sumardinata. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 1959 ku penerbit Daya Sunda Pusat.

 

Sastra Sunda
Dipati Ukur II nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Rohéndy Sumardinata. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 1959 ku penerbit Daya Sunda Pusat.

 

Sastra Sunda
Dukun Lepus nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Ahmad Bakri. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2002 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Élmu Sasatoan jeung Jelema nyaéta pedaran anu ditulis dina basa Sunda ku R. Satjadibrata. Ieu buku pedaran téh dipedalkeun munggaran taun 1932 ku penerbit J.B. Wolters.

 

Sastra Sunda
Élmuning Basa Sunda nyaéta pedaran anu ditulis dina basa Sunda ku Ardiwinata. Ieu buku pedaran téh dipedalkeun munggaran taun 1916 ku penerbit Com. Voor De Volkslectuur.

 

Sastra Sunda
Énsiklopédi Sunda nyaéta pedaran anu ditulis dina basa Sunda ku Ajip Rosidi (Spk). Ieu buku pedaran téh dipedalkeun munggaran taun 2000 ku penerbit Pustaka Jaya.

 

Sastra Sunda
Geus Surup Bulan Purnama nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Yous Hamdan. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2011 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Harewos Nu Gaib nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Ki Umbara. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2005 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Hurip Waras! nyaéta pedaran anu ditulis dina basa Sunda ku Ajip Rosidi. Ieu buku pedaran téh dipedalkeun munggaran taun 2001 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Istri Pelit nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Moh. Ambri. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2002 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Jagat Carita nyaéta pedaran anu ditulis dina basa Sunda ku Hawe Setiawan. Ieu buku pedaran téh dipedalkeun munggaran taun 2005 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Jajatén Ninggang Papastén nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Yus Rusyana. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2010 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Janté Arkidam jeung Salikur Sajak Lianna nyaéta sajak anu ditulis dina basa Sunda ku Ajip Rosidi. Ieu buku sajak téh dipedalkeun munggaran taun 2008 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Jatining Sobat nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Samsoedi. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2009 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Jodo Pakokolot nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku R. Méméd Sastrahadiprawira. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2002 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Jurig Gedong Sétan nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Ki Umbara. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2003 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Jurutulis Malingping nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Ahmad Bakri. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2013 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Kabandang Ku Kuda Lumping nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Ahmad Bakri. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2008 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Kalepatan Putra Dosana Ibu Rama nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Joehana. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2009 ku penerbit Cupumanik.

 

Sastra Sunda
Ki Merebot nyaéta buku kumpulan carpon anu ditulis dina basa Sunda ku Ahmad Bakri. Ieu buku kumpulan carpon téh dipedalkeun munggaran taun 2013 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Kinanti Kulu-kulu nyaéta guguritan anu ditulis dina basa Sunda ku Haji Hasan Mustapa. Ieu buku guguritan téh dipedalkeun munggaran taun 2009 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Lain Éta nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Moh. Ambri. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2011 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Lalakon Saépulmuluk (Carita Sarébu Samalem) nyaéta kumpulan dongéng anu ditulis dina basa Sunda ku Moh. Ambri. Ieu buku kumpulan dongéng téh dipedalkeun munggaran taun 2002 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Lembur Singkur nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Abdullah Mustappa. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2007 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Lutung Leutik nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Ki Umbara. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2008 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Manéhna nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Sjarif Amin. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2013 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Mapag Perang Bharata nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Ahmad Bakri. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2003 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Masyitoh nyaéta drama anu ditulis dina basa Sunda ku Ajip Rosidi. Ieu buku drama téh dipedalkeun munggaran taun 2005 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Menak Baheula nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Tjaraka. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2009 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Mistéri Haur Geulis nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Dadan Sutisna. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2003 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Munjung nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Moh. Ambri. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2008 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Ngalanglang Kasusastraan Sunda nyaéta pedaran anu ditulis dina basa Sunda ku Ajip Rosidi. Ieu buku pedaran téh dipedalkeun munggaran taun 2009 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Ngamumulé Basa Sunda nyaéta pedaran anu ditulis dina basa Sunda ku Wahyu Wibisana. Ieu buku pedaran téh dipedalkeun munggaran taun 2011 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Nu Kaul Lagu Kaléon nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Rahmatullah Ading Affandié. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2008 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda
Nu Maranggung Dina Sajarah Sunda nyaéta pedaran anu ditulis dina basa Sunda ku Édi S. Ékadjati. Ieu buku pedaran téh dipedalkeun munggaran taun 2010 ku penerbit Pusat Studi Sunda.

 

Sastra Sunda
Nu Ngageugeuh Legok Kiara nyaéta novél anu ditulis dina basa Sunda ku Dadan Sutisna. Ieu buku novél téh dipedalkeun munggaran taun 2006 ku penerbit Kiblat Buku Utama.

 

Sastra Sunda