AksaraLLM/aksara-bahasa-daerah-v1 huggingface dataset:
Karéta api Jatiluhur Éksprés (Aksara Sunda Baku: ) nyaéta karéta api komutér ékonomi kabogaan PT Kereta Api Indonesia anu ngahubungkeun Tanjung Priuk jeung Cikampék. Karéta ieu mangrupa salasahiji primadona masyarakat Cikampék anu rék ka Jakarta atawa sabalikna. Unikna karéta ieu kadang disebut ogé istilah odong-odong. Karéta api ieu ngan eureun di sabaraha stasion, meski éta karéta api nyaéta karéta favorit sabab cukup gancang jeung harga tiket anu pang murahna, Rp5.000,00.

Kiwari, lalampahan anu saméméhna tuntung di stasion Jakarta Kota, kiwari dibalikeun ka rute aslina di stasion Tanjung Priuk sanggeus optimalisasi palayanan KRL di Jakarta Kota. Kiwari karéta api éta jeung jeung karéta api Walahar Éksprés pikeun parpanjangan ka stasion Purwakarta.

Ngaran Jatiluhur Éksprés asalna ti ngaran waduk di Kabupatén Purwakarta, nyaéta Waduk Jatiluhur. Waduk ieu ngalir cai nepi ka Walungan Ci Tarum.

Jadwal 
Jadwal nu leuwih lengkepna tingali di Wikipédia Basa Indonésia.

Rujukan

Tumbu kaluar 
  Situs web resmi PT Kereta Api Indonesia 

Angkutan karéta di Indonésia
Karéta api lokal
Karéta api ékonomi
Jalur karéta api Jakarta Kota-Manggarai (Aksara Sunda Baku: ) nyaéta jalur karéta api anu matalikeun Stasion Jakarta Kota jeung Stasion Manggarai. Ieu jalur téh geus mangrupa jalur layang ti taun 1990-an. Jalur ieu geus diéléktrifikasi jeung geus mangrupa double track. Jadi, sakabéh stasion anu aya di jalur ieu geus di luhur taneuh.

Jalur karéta api Jakarta Kota-Manggarai kaasup jalur anu padet diliwatan ku KA jarak jauh jeung KRL. Sahenteuna, aya 2 ruteu KRL anu ngaliwatan ieu jalur, nyaéta Blue Line jurusan Jakarta Kota-Bekasi/Cikarang jeung Red Line jurusan Jakarta Kota-Bogor/Dépok.

Rencanana, di taun 2021, Stasion Manggarai bakal dijadikeun stasion séntral pikeun KA jarak jauh, KRL, jeung KA bandara. Sacara otomatis, lakon Stasion Gambir bakal digantikeun ku Manggarai. Jadi, KA jarak jauh engké moal ngaliwat jalur ieu deui.

Jalur nu kahubung 
Jalur ieu ngahubungkeun babaraha jalur lian, di antarana:
 Jalur karéta api Manggarai-Jatinegara
 Jalur karéta api Tanahabang-Manggarai
 Jalur karéta api Manggarai-Padalarang
 Jalur karéta api Jakarta Kota-Tanjung Priuk

Daptar stasion jeung halteu 
Kanyahoan:

 Stasion gedé (kelas badag tipeu A/B/C) ditulis kandel.
 Stasion manengah (kelas I/II) ditulis kandel-déngdék.
 Stasion/halteu leutik (kelas III) ditulis biasa.
 Stasion/halteu nu geus teu aktip ditulis déngdék

Jakarta Kota-Gambir 
 Stasion Jakarta Kota (JAKK)
 Stasion Jayakarta (JAY)
 Stasion Mangga Besar (MGB)
 Stasion Sawah Besar (SW)
 Stasion Juanda (JUA)
 Stasion Gambir (GMR)

Gambir-Manggarai 
 Stasion Gambir (GMR)
 Stasion Gondangdia (GDD)
 Stasion Cikini (CKI)
 Stasion Manggarai (MRI)

Ruteu KRL anu ngalayanan jalur ieu 
Ieu mangrupa ruteu KA Commuter Jabodetabek anu ngalayanan jalur ieu.

 Blue Line, (Bekasi Branch) jurusan Bekasi–Jakarta Kota (liwat Manggarai)
 Blue Line, (Cikarang Branch) jurusan Cikarang–Jakarta Kota (liwat Manggarai)
 Red Line (Bogor Branch) jurusan Bogor–Jakarta Kota 
 Red Line (Dépok Branch) jurusan Dépok–Jakarta Kota

Tingali ogé 
Karéta api

Rujukan

Tumbu kaluar 
 Ramatloka resmi PT Kereta Api Indonesia

Jalur karéta api di Indonésia
Jalur karéta api aktip di Indonésia
Stasion Talun (TAL) (Basa Jawa: , Sêtasiyun Talun) nyaéta stasion karéta api kelas III/leutik anu perenahna di Talun, Talun, Blitar. Stasion anu perenahna dina kaluhuran +244 méter ieu mangrupa stasion anu letakna di beulah tenggarana Daérah Operasi VII Madiun lintas Kertosono-Bangil. kalawan letak kaluhuran éta, stasion ieu jeung jeung Stasion Garum mangrupa stasion anu perenahna dina kaluhuran pangluhurna di Daop VII. Stasion ieu miboga tilu jalur karéta api jeung jalur 2 kalawan sepur lurus.

Ti tanggal 1 Agustus 2016, aya parobahan koordinasi kawilayahan stasion-stasion KA, stasion ieu jeung Stasion Blitar jeung Stasion Garum anu saméméhna kaasup tina Daérah Operasi VIII Surabaya kiwari kaasup tina Daérah Operasi VII Madiun.

Ngan hiji karéta api anu eureun di stasion ieu, nyaéta KA Penataran.

Layanan karéta api 
Penataran, tujuan Blitar jeung tujuan Surabaya Gubeng atawa Surabaya Kota liwat Malang (lokal ékonomi AC)

Jadwal karéta api 
Ieu jadwal karéta api panumpang anu eureun di Stasion Talun per 1 Desember 2019 (sesuai Gapeka 2019).

Rujukan 

Talun
Talun, Blitar
Desa  Tembong Raja merupakan suatu desa yang terletak di Kecamatan Salem Kabupaten Brebes, Jawa Tengah. Desa Tembomg Raja terletak di bagian barat  Kecamatan Salem , Desa Tembong Raja disebelah utara berbatasan dengan Pegunungan Barisan, sebelah timur berbatasan dengan Desa Salem, sebelah selatan berbatasan dengan Desa Gunung tazewm, dan bagian barat berbatasan dengan Desa Windusakti, Desa d Desa Capar. Kecamatan Salem termasuk kedalam Kabupaten Brebes. Kecamatan Salem berada di daerah Brebes bagian selatan, di utara kecamatan Salem berbatasan dengan kecamatan Banjarharjo, sebelah barat berbatasan dengan Kabupaten Cirebon dan Kabupaten Kuningan yang dibatasi dengan pegunungan yang disebut Gunung Tilu, sebelah Selatan berbatasan dengan Kabupaten Cilacap tepatnya berbatasan dengan Kecamatan Majenang. Sebelah timur berbatasan dengan kecamatan Bantarkawung.
Rumah Susun atawa nu disingkat Rusun biasana disebut Apartemen anu versi sederhanana. Nurutkeun UUD Nomor 20 Tahun 2011 Tentang Rumah Susun, Rusun téh nyaéta Wangunan degong bertingkat anu diwangun dina hiji lingkungan anu kabagi dina bagéan bagéan anu distrukturkeun sacara fungsional, dek dina arah horizontal atawa vertikal sarta mangrupa satuan satuan anu masing-masing na bisa dibogaan sarta dipaké sacara terpisah, utamana pikeun tempat hunian anu dilengkepan ku bagéan sajeungan, benda sajeungan sarta taneuh sajeungan.

Pangwangunan Rumah Susun mangrupa salah sahiji alternatif jang mecahkeun masalah kaperluan warga sarta pamukiman utamana di daerah perkotaan anu jumlah pendudukna terus meningkat, ku sabab pangwangunan rumah susun bisa ngurangan paméakan taneuh, midamel rohang-rohang kabuka kota anu lewih lega sarta bisa dipaké sebagai hiji cara pikeun peremajaan kota pikeun daerah anu kumuh.

Tujuan diwangunna Imah Susun aya dina UU Rumah Susun, No 16 Tahun 1985 Pasal 3 ayat 1 jeung 2.

Jenis Jenis Rumah Susun 

 Rumah Susun Umum, nyaéta imah susun anu umumna arurang nyaho di mana dipaké ku jalma atawa balaréa anu berpenghasilan leutik. .
 Rumah Susun Khusus, nyaéta imah susun anu diselenggarakeun jang ngamenuhan kebutuhan anu khusus.
 Rumah Susun Negara, nyaéta imah susun anu dibogaan ku nagara anu jadi tempat tinggal, sarana ais pangampihan sarta penunjang palaksanaan pancen pajabat sarta pagawe nagari.
 Rumah Susun Komersial, nyaéta imah susun anu diayakeun pikeun meunangkeun kauntungan.Imah susun komersial ku pengembang mineng disebut apartemen,flat atawa kondominium

Referensi 

Arsitéktur
Monera asalna Tina bahasa Yunani,yaeta moneres nu Hartina tunggal.Ciri khas tina kingdom Monera nyaéta inti selna can ditutupan ku membran inti jadi disebut prokariotok (Yunani,pro = ditutupan,karyon =membran inti).

Ciri monera 
Monera nyaéta mikaboga nukléoid,ukurana

Bakteri asalna tina bahasa Yunani,nyaéta bacterion nu Hartina tongkat atawa batang.Bakteri nyaéta mikroorganisme bersel hiji Jeung umumna henteu berklorofil Jeung bereproduksi ngabelah diri.Bakteri mangrupi mikroorganisme bersel hiji Jeung prokariotok.

Stuktur Sel Bakteri .umumna,awak Bakteri disusun ku dinding sel,membran plasma,jeung sitoplasma.Sel Bakteri ditutupan ku dinding sel.Dinding sel mere kakuatan nu di perlindungan Jang ngajaga anéh bentuk sel sarua.

asalna Tina bahasa Yunani,nyaéta bacterion nu Hartina tongkat atawa batang.Bakteri nyaéta mikroorganisme berseh biji Jeung umumna henteu berklorofil jeung  bereproduksi sarta ngabelah dirBakteri mangrupi mikroorganisme bersel hiji Jeung prokariotok.

Karakteristik Bakteri
CPU nu mangrupa Céntral Procéssing Unit nyaéta mangrupa komponén teuas atawa perangkat hardware nu merosés data utama di jero hiji komputer. CPU ogé bisa disebut otakna komputer sabab CPU anu ngatur kabéh aktifitas jeung jalana kabéh program nu abus ogé kana aplikasi atawa  software di jerona.
Naon waé kabéh hal anu aya kakaitna jeung prosés dina komputer badé hal anu rumit nepikeun hal anu spélé pastina kaitanana jeung CPU. Contona lamun mencét huruf g, f, h atawa nu séjénna di kéyboard engkéna bakalan muncul dina layar CPU nu ngamungkinan éta téh kajadian.

Komponen CPU 
Suatu CPU teu boga hiji "prossésor" atawa suatu chip anu katanem di jerona anu fungsina ngolah kalkulasi komputer. Tapi saréng kamajuan téknologi anu beuki pesat ngamungkinkeun salah sahiji CPU boga leuwih ti procéssor atawa anu sok disebut "Procéssor core". Procéssor aya nu boga teknologi dual core, quad core, héxa core, octa core beuki loba jumlah core na beuki gancang ogé merosés data na, malahan lamun komputer anu leuwih canggih deui boga leuwih loba deui core na.

Tugas CPU

Fetch 
  Di aplikasi anu dijalankeun, loba paréntah anu kakirim kana CPU anu sumberna ti mémori program. Program éta téh di simpen dina alamat anu spésifik. Di jero CPU, aya anu ngaranna "Program Counter", éta téh tugasna keur ngitung posisi CPU di jero program.

Decode 
 Anu kudu anjeun nyaho nyaéta CPU ngan apal basa Assembly. Jadina, basa naon waé di gunakeun pikeun pemprograman anu anjeun paké di aplikasi bakalan dirobah kana bahsa Assembly. jeung bantuan "Assembler", basa Assembly dirobah kana kode biner. Jadina, CPU téh ngartos jeung bisa ngaéksekusi parentah anu dibere.

Execute 
 Dina parentah anu di bere ti prosés saméméha, CPU téh bisa ngalakukeun tilu hal sakaligus nyaéta: ngagunakeun ALU (Aritmethic Logic Unit), CPU bisa ngitung fungsi matematika nu kompléks, mindahkeun data ti memori ka lokasi anu lain, pindah ti hiji alamat dumasar kana anu di jieun ku CPU éta sorangan.

Writeback 
 Unggal waktu proséssor ngaeksekusi parentah, biasana bakal ngahsilkeun hiji kaluaran anu kudu diserat ulang. Saatos paréntah anggeus di eksekusi jeung ngahasilkeun hiji kaluaran, CPU bisa deui dipaké pikeun ngajankeun paréntah nu satuluyna.

Rujukan 

Komponén Komputer
Protista nyaéta oraganisme eukariotik nu hirup dina habitat nu relatif baseh Jeung sabagéan saluran mikroskopis.Prorista teu digolongkeun ka Jero tumbuhan,hewan,atawa jamur,loba dina jenis prorista  didasarkeun Kana kamiripanna organisme eukariot nu Senen.Berdasarkeun hal eta,prorista dibagi tilu kelompok secara umum ,nyaéta Prorista mangrupi jamur,prorista mangrupi tumbuhan,jeung prorista mangrupi Sato.

Prorista mangrupi jamur 

Prorista mangrupi jamur hirup dina tanéh lembab Jeung sipatna heterotrof.dahareun Jeung énérgi nu dimenangkeun ku cara nguraikeun materi organik tina makhluk hirup sejenna.Prorista mangrupi jamur dibagi jadi tilu filum,nyaéta;

 Myxomycota(jamur lendir) plasmodial ku sabab vase vegetatifna mangrupa lendir nu nyebar Jeung menang gerak ku amoeboid.
Oomycota(jamur air)kasusun dina benang hifa henteu kasekat Jeung ngandung loba nukleus.
Acrasiomycota atawa jamur lendir salurel nyaéta Prorista nu sok hirup dina awi-awi lapuk Jeung bahan organik anu ngaburuk.

Prorista mangrupi tumbuhan(alga) 
prorista mangrupi tumbuhan nyaéta oraganisme nu sifatna autotrof.

1.Sifat jeung struktur tubuh alga mikaboga bentuk tubuh nu ngavariasi,dikawitan tina uniseluler,kakoloni,jeung Aya ogé nu multiseluler mangrupa beunang,lambaran,jeung pajukutan.

2.Perkembangbiakan alga menang berkembang biak sacara vegetatif atawa generatif.

•perkembangan sacara vegetatif ngabelah awak dilakukeun alga uniseluler.

3. Pngelompokan alga didasarkeun Kana kandungan pigmen.Alga nyaéta struktur dinding sel Jeung kandungan cadangan dahareunna.

Prorista mangrupi sato 
Prorista mangrupi sato bentukna ngavariasi Jeung menang gerak ku cara nu berobah-robah.Ngadasarleun cara menangkeun tuanggeunna ,Aya sabaraha tipe protozoa

•Holozoa,nyaéta dahareun organisme hirup sejenna.

•Saprozoik,nyaéta dahareun organisme nu Atos paeh.

•Saprofitik,nyaéta dahareun atawa nganyerap zat-zat larut di sekitar tubuhnya ngeunaan pamukaan tubuh.

Reproduksi sacara aseksual dilakukeun ku ngabelah biner,sedangkeun Perkembangbiakan sacara seksual nulangsung ngeunaan konjugasi.

1.Kelas rhizopoda bentuk awalnya osok berobah-obah ku sabab terdiri ku dua macam sitoplasma.

2.Kelas flagellata mangrupa bahan geurak pikeun organisme iye. Sato disebut ogé ku mastigophora.

3.Kelas ciliata nu paling terkenal nyaéta paramaecium nu mikaboga bentuk tubuh saperti sendal.

4.Kelas sporozoa nu terkenal nyaéta plasmodium sp.Sato iyeu nyerang sel getih Jeung sel hate jalma nu nyebabkeun penyakit malaria.

5.khasiat protozoa pikeun Kahuripan manusia ku sabab menang ngadahar Bakteri nu sifatna potogen (ngarugikeun).

Rujukan
Asam sulfur (alternatif ejaan asam sulfat), ogé katelah vitriol, nyaéta asam mineral anu diwangun ku unsur walirang, oksigén jeung hidrogén, kalawan rumus molekular H2SO4. Asam sulfat nyaéta mangrupa cairan anu teu aya warnaan (bening), bau, jeung bentukna siga sirop anu leyur dina cai jeung disintésis dina réaksi anu kacida éksotérmik.

Karat na bisa digambarkeun kana asam kuat alila, sarta di konsentrasi anu gedé, digambarkeun kana sipat penguapan jeung oksidasi na. Asam sulfur ogé boga sipat higroskopis, nyaéta gampang nyerep uap cai ti hawa. Nalika aya hubungan, asam sulfat bisa nyababkeun kaduruk kana kulit; bahaya pisan bahkan dina konsentrasi sedeng. Alat pikeun ngukur konsentrasi asam sulfur biasana disebut pH meter, nyaéta alat pikeun ngukur darajat kaasaman suatu larutan, di mana pH diturunkeun dina konsentrasi ion hidrogén.

Rujukan 

Sulfur
Buah; Manuk Buah; basa Indonésia Kekep babi (basa Latin : Artamus leucorhynhus) nyaéta spesies manuk nu asalna tina kulawarga Artamidae, genus Artamus. Kagolongkeun kana manuk nu sok ngakan gegeremet (serangga) kayaning simeut, kukupu, légé, jeung sajabana. Kabiasan hirupna aya di sabudeureun sawah, kebon, tegal, sisi leuweung jeung huma.

Ciri mandiri
Pangawakan kawilang leutik, panjang tina buntut nepi ka pamatukna kurang leuwih 18 cm, kelir buluna hawuk jeung bodas. Bulu dina hulu, gado, tonggong jeung buntut, kelirna semu hawuk, ari bulu palebah tungir sarta harigu kelirna bodas. Cékérna ogé hawuk, sok katempo eunteup sarta cindeten dina tanggal nu garing, kabel nu ngagateng, tihang lisrik, jeung sajabana.

Pamatukna gedé mibanda kelir semu bulao, tungtung buntutna masagi, mun pareng keur hiber jang-jangna katempo segitilu. Ngendog dina bulan April nepi ka Agustus, Kelir endogna gading (cream), totol-totol ku kelir kopi, sakali ngendog bijil 2-3 endog.

Sayangna diperenahkeun dina cagak tangkal sakapeung ogé kapanggih nyayang dina tihang listrik atawa telepon, nu dijeun tina régang gararing, jukut, akar-akar laleutik, sarta naon baé nu bisa dipaké.

Galeri 

Manuk Indonésia
Manuk Asia Tenggara
Aves
Sato Asia
Sato Indonésia
Sasatoan Sunda
Taratas sasatoan

Dicutat tina
Bajaj (diucapkeunna Bajay) (Aksara Sunda Baku: ) mangrupa jinis kandaraan motor anu miboga roda tilu anu loba digunakeun di Jakarta. Salain di Jakarta, bajaj ogé papangih di kota Banjarmasin jeung Pekanbaru sarta sabaraha puséur dayéuh kabupatén di Indonésia anu umumna difungsikeun kalawan modal transportasi umum.

Kandaraan ieu diékspor ti India ka Indonésia anu diproduksi ku PT Bajaj Auto jeung kiwari ogé ti TVS Motor jeung Piagio. Sanggeus 40 taun, PT Bajaj Auto anu nga-ékspor kandaraan ieu, jeung sanggeus diperkenalkeun Bajay ngagunakeun Gas (CNG) di Jakarta, maka parusahaan TVS Motor ogé mulai ngirim ka Indonésia utamana pikeun di Jakarta ti India.

Sajarah 
Bajaj asalna ti India anu hiji-hijina diékspor ku PT Bajaj Auto ka Indonésia utamana ka Jakarta ti taun 70an. Ngaran bajaj sorangan sabenérna mangrupa mérék salasahiji parusahaan otomotip di India, "Bajaj" Auto. Aya ogé sérial komédi lawak drama di TV nyaéta Bajaj Bajuri, sérial komedi anu dicaritakeun saurang sopir bajaj. Faktana ogé, bajaj ieu ogé mangrupa kandaraan anu diwanohkeun ti Bajaj Auto anu ngaluarkeun sapeda motor Bajaj saperti Bajaj Pulsar, jsb ogé mangrupa ti hiji asal mérék kandaraan India.

Fisik 
Bajaj boga roda tilu, hii di hareup jeung dua di tukang, jeung bentuk kamudi siga saperti kamudi sapeda motor katimbang kamudi mobil. Pikeun di Jakarta, warna bajaj aya dua, nyaéta biru jeung oranye. Di pintu hareup bajaj, biasana aya tulisan daérah opérasi bajaj, anu biasana tarwatés dina hiji kotamadya wungkul.

Kapasitas panumpang bajaj nyaéta dua urang, atawa ditambah hiji budak léutik, anu sakabéhna bisa diuk di tukangeun sopir bajaj. Suara mesin 2 langkah bajaj ngégég. ku sabab kitu, fisikna anu relatif léutik, bajaj bisa diandalkeun pikeun narobos kamacétan ibu kota.

Bajaj dina sérial drama 
 Bajaj Bajuri, tayang di Trans TV ti 2002-2007 diproduksi GMM Films
 Si Bajaj, tayang di Trans TV ti 2004-2005 diproduksi MD Entertainment
 Bajaj Bang Gocir, tayang di MNCTV ti 2016 diproduksi MD Entertainment

Galéri gambar

Rujukan 

Transportasi di Jakarta
Angkutan
Galatik batu () nyaéta spesies manuk nu asalna tina kulawarga Paridae genus Parus.

Ieu manuk kagolongkeun kana manuk nu ngakan kana sagala gegeremet (serangga) sabangsaning papatong, simeut, kukupu, caricangkas, jeung sajabana. Habitat atawa tempat hirupna ilaharna di leuweung babakoan, huma, sisi leuweung sekunder, kebon, tegalan, pasawahan, padésaan, jeung taman. Nyebar hirup dina dataran nu mibanda 2.000 m dpl (luhureun beungeut cai laut).

Ciri mandiri 
Gelatik-batu mibanda pangawakan nu kawilang leutik, tina tungtung buntut nepika pamatuk panjang na ngan (13 cm)." Bulu dina awakna rupa-rupa aya kelir hideung, hawuk, jeung bodas. 
Bulu dina hulu jeung tikoro kelirna Hideung. Palebah pipina aya bulu bodas katempo atra pisan, jangjangna ogé aya setrip bulu bodas.

Pamatukna semu hideung ukuranna kawilang leutik, panonna hideung, cekerna hawuk kolot. Gurakgerikna lincah uclag-aclog dina dahan rikat pisan, kitu deui mangsa eunteup luhureun taneuh gerakanna angger tanginas atawa lincah pisan.

Mangsa nyiar hakaneun, mimindengna mah bareng jeung pasanganna, sok sanajan kitu remen ogé katempo nyiar hakaneun sosoranganan. mindengna katempo dina tangkal nu dauna maréncos, tangkal cemara, atawa tangkal sejen nu teupati remet ku dangdaunan.

Tempona nyayang sok dina liang nu aya dina tangka, urut sayang manuk sejen nu geus teu dipaké deui. Endog kelirna bodas, totol-totol beureum, sakali usum ngendog bijil 3-4 siki. Ngendog dina bulan April-Juni.

Dicutat tina

Aves
Chordata
Sato Asia
Sato Indonésia
Sasatoan Sunda
Taratas sasatoan
Least Concern species
Berencét; basa Inggrisna brown-cheeked fulvetta; basa Latin (Alcippe poioicephala) nyaéta manuk leutik nu asalna ti kulawarga Pellorneidae Genus Alcippe. Kagolongkeun manu leutik sarta resep bacéo, berencét hirup bareng jeung manuk séjén nu pangawakanna sapantar.

Hirup nyebar di sakuliah Asia Tenggara, utamana di nagara urang hususna Kalimantan ieu manuk mibanda dua  spesiés kayaning : berencét beuheung hideung (Ptilocichala leucogrammica) sarta beréncét loreng (Kenopia striata). Saruan jeung manuk tepus ieu manuk hirup di jero leuweung nu teupati luhur, bisa disebut hirup di dasar leuweung nu ngan sababaraha métér tina luhureun taneuh. malahan manuk berencétmah mun geus hirup dihiji leuweung, arang langka pindah kaleuweung séjéna utamana mun pindahna kudu ngaliwatan tegalan nu taneuhna negrak. Ieu karesep manuk, alatan di handap taneuh sok remen katempo gegeremet nu mangrupa kahakanana.

Dicutat tina

Manuk Indonésia
Manuk Asia Tenggara
Aves
Sato Asia
Sato Indonésia
Sasatoan Sunda
Taratas sasatoan
Hampal (Hampala macrolepidota) nyaéta lauk darat nu asalna tina kulawarga ‘’Cyprinidae’’. 
Di Sumatra ieu lauk sok disebut ogé sebarau hutan, panjang awakna 1 inchi atawa 25 cm. Ieu lauk tacan aya nu ngabudidayakeun, pikeun nyumponan pangabutuh lauk ieu masih kénéh ngandelkeun beubeunangan ngala ti wahangan.

Ciri mandiri
Pangawakana panjang, lonyod sarta awakna ipis. Dina palebah beuteung aya gurat kelirna kopi, manjang tina punduk nepi ka handapeun beuteung. 
Cécépétna mibanda kelir semu koneng, dina palebah puhu cécépét buntutna aya gurat hideung nu ngalangkang.  Karesepna ngakan lukut sarta lauk-lauk nu laleutik, sakapeung ogé nyerang lauk séjén. 
 Hirup dina cai hirup (ngalir) ngabring sabatur-batur, dina saabringan aya kana 50 sikina.  Sisitna bodas ngagurilap, cécépét palebah beuteungna semu beureum. Loba kapanggih hirup di kamalir sawah, susukan leutik, atawa kulah.

Dicutat tina

Chordata
Ékologi akuatik
Lauk darat
Sasatoan
Sasatoan Sunda
Sasatoan Indonésia
Lémpéng Éurasia nyaéta lémpéng utama anu katilu panggedéna. Éta kalolobaan diantara Éropa, Rusia sareng bagian Asia. Lémpéng ieu diiringkeun antara Lémpeng Amerika Kaler sareng Afrika di belah kalér sareng kulon.

Sisi kulon nganggo wates lémpéng anu béda tibatan lémpéng Amerika Kalér. Sisi kidul lémpéng Éurasia sabeulah palebah lémpéng Arab, India sareng Sunda.

Balét ka peuntas Islandia di mana éta ngagentosan nagara janten dua bagian anu misah dina laju 2,5 dugi ka 3 cm per taun. Pélat Éurasia ogé nyimpang lémpeng Amerika Kalér dina laju kira-kira 3 sentimeter per taun.

Rujukan
Superbenua atawa Superbuana mangrupa lahan buana tunggal anu dijieun tina sakabéh atawa léfter buana dina waktu éta. Sigana Siklus Superbenua anu dibentuk jeung dipisahkeun unggal 400 atawa 500 juta taun, didorong ku Lémpeng Téktonik. Élmuwan nyebutkeun yén sahenteuna aya tujuh siklus Superbenua di Bumi. Anu pangkasohorna, nyaéta Pangaea anu kawentar, ngawangun kira-kira 300 juta taun ka tukang sarta ngarobah kira-kira 100 juta taun ka hareup. Dina sababaraha ratus juta taun, sakabéh buana bakal ngahiji pikeun ngabentuk sakali deui Superbuana anyar.

Sajarah Superbuana 
Ngaran di handap ieu ngawangun deui superbuana kuna, maké definisi umum, kalawan perkiraan waktu jutaan taun ka tukang (Jp)

Sajarah 
Ilaharna, paléogéografer ngagunakeun istilah superbuana pikeun ngarujuk ka hiji daratan anu diwangun ku sadaya buana modéren. Anu terkenal anu pangheulana nyaéta Vaalbara. Éta diwangun ti proto-buana na nyaéta punjul ku 3,1 miliar taun ka tukang (3,1 Mt). Vaalbara peupeus ~ 2,8 Mt. Kenorland anu dibentuk ~ 2,7 Mt teras ngarobih sakali-lila saatos 2,5 Mt kana kapal-kapal proto-buana anu disebut Lauréntia, Baltica, Australia, sareng Kalaharia. Superbuana Columbia, ngawujud sareng ngarobih salami périodeu 1,8 ka 1,5 miliar taun ( 1,8 - 1,5 ) ka tukang.

Superbuana, Rodinia, peupeus 1,1 miliar taun ka tukang. Salah sahiji sempalan kasebut nyeurtakeun bagian-bagian ageung buana anu ayeuna perenahna di belahan kidul. Lémpéng Téktonik dibawa serpihan Rodinia balik dina konfigurasi anu béda salami éra Paléozoikum ahir, ngabentuk superbuana, Pangéa. Pangéra salajengna nyerang kana superbuana kalér sareng kidul, Laurasia sareng Gondwana. 

Panaliti modéren ngusulkeun yén superbuana ngabentuk dina siklus, ngahiji sareng ngiringan deui, ngaliwatan lémpéng téktonik, kirang langkung sakitar unggal 250 juta taun.

Géologi 
Superbuana meungpeuk aliran panas tina pedalaman Marcapada, sahingga nyababkeun asténosfir langkung panas. Antukna, litosfer bakal mimiti kubah ka luhur sareng rengat, magma teras bakal naék, sareng popotongan bakal ditolak. Kiwari aya masalah sababaraha perdebatan ngeunaan kumaha pembaharuan superbuana, naha téknik lémpéng téktonik ngajadikeun aranjeunna gabung drui saatos nguriling pangeusina, atanapi upami aranjeunna mindahkeun-misah teras balik deui.

Di daérah pangajaran séjén sapertos sajarah sareng géografi, massa darat dihubungkeun sareng ishmus ogé dianggap superbuana atanapi ngan buana, sapertos Amérika. Sababaraha sejarawan nyauran Bumi gabungan Afrika sareng Éurasia anu unggul Afrika-Éurasia.

Réferénsi

Tingali ogé 

 Sajarah géologi Bumi
 Superlautan
Prof. Ir. Réini Djuhraéni Wirahadikusumah M.SCE, Ph.D. nyaéta Rektor Institut Teknologi Bandung periode 2020-2025. Reini Wirahadikusumah bakal ngaganti rektor ITB saméméhna, Kadarsah Suryadi anu geus ngajabat jadi réktor ti 20 Januari 2015. Réini kaasup rektor wanoja ITB kahiji saeunggeus 60 taun ITB diadegkeun. Reini ogé kaasup rektor wanoja kahiji ti ITB ngadeg dina ngaran Technische Hoogeschool te Bandoeng di taun 1920. Dina sejarah ITB, Reini Wirahadikusumah kaasup ka rektor katujuh belas ITB, atawa rektor katilu puluh tilu Kampus Ganesha ti TH Bandung diadegkeun. Reini saméméhna ngajabat jadi Guru Besar Manajemen dan Rekayasa Konstruksi Fakultas Téhnik Sipil dan Lingkungan ITB.

Pendidikan 

 SMA Tarakanita I (1983-1986)
Sarjana téhnik Sipil (Pengutamaan Rekayasa Struktur dan Géotéhnik), Institut Teknologi Bandung (1986-1991)
 Master of Science in Civil Engineering, Purdue University, USA (1995-1996)
 Ph. D. in Civil Engineering, Purdue University, USA (1996-1999)

Karier 

 Structure Engineer di PT. Wiratman & Associates (1991-1992)
 Post-Doctorate Research Associate. School of Civic Engineering, Purdue University, USA (2000-2002)
 Laboratorium Manajemen dan Rekayasa Konstruksi, FTSL ITB (2003-2009)
 Asisten dina Permanent Delegation Office Republik Indonesia di UNESCO (2008-2009)
 Ketua Program Studi Magister dan Doktor téhnik Sipil, Fakultas téhnik Sipil dan Lingkungan ITB (2010-2014)
 Kepala Project Implementation Unit Proyek Pengembangan ITB (III) JICA Loan IP-533 (2016-2018)
 Ketua Kelompok Kéahlian Manajemen dan Rekayasa Konstruksi, Fakultas téhnik Sipil dan Lingkungan ITB (2018-2023)
 Ketua Center for Infrastructure and Built Environment (CIBE), Fakultas téhnik Sipil dan Lingkungan ITB (2018-2020)
 Staf pengajar di téhnik Sipil, Fakultas téhnik Sipil dan Lingkungan ITB (1999-ayeuna)

Penghargaan 

 Komunitas Aksi untuk Konstruksi Indonesia Periode 2003-2007, Lembaga Pengembangan Jasa Konstruksi Nasional (LPJKN) (2007)
 Satyalancana Karya Satya 10 Tahun, Pemerintah RI (2008)
 Endeavour Executive Award, Australia Awards Indonesia, Visiting/research RMIT Universitas Melbourne, Australia (2010)
 Endeavour Awards, Australia Awards Indonesia, Visiting/research di Universitas Teknologi Queensland, Australia (2014)
 Satyalancana Karya Satya 20 Tahun, Pemerintah RI (2016)

Rujukan 

Rektor Institut Teknologi Bandung
Institut Teknologi Bandung
Laurasia nyaéta massa buana kuno di di Hémisfér Kalér anu kaasup Amérika Kalér, Éropa jeung Asia (kecuali Jazirah India). Ayana diusulkeun ku Alexander Du Toit, ahli géologi di Afrika Kidul, di Our Wandering Continent (1937). Buku ieu mangrupa réformasi téori Buana kumalayang anu diusulkeun aku ahli metéorologi Jérman Alfred Wegener. Padahal Wegener geus ngirimkeun hiji Superbuana, Pangea, Du Toit ngarahkeun yén aya dua dataran gedé; Laurasia di kaler jeung Gondwana di beulah kidul, dipisahkeun ku daérah laut anu disebut Téthys. Laurasia diduga geus semprot kana buana Amérika Kalér, Éropa jeung Asia sakitar 66 juta nepi ka 30 juta tahun ka tukang, interval anu kaleber tungtung Cretaceous jeung lolobana jaman Paleogena.

Laurasia ayeuna 
Ngaran Laurasia muncul salaku hasil tina kombinasi Lauréntia, kraton Amerika Kaler, jeung Éurasia. Dina formasi géografis ayeuna, lolobana Hémisfér Kalér kawentuk jadi Superbuana di Laurasia anu nyababkeun kacilakaan anu leuwih alit. Lauréntia, Baltica, Kazakhstania, Sibéria, Cina Kalér jeung China Wétan sakabéh bagian tina Superbuana Laurasia nalika éta masih hiji tanah gedé. Benua nu aya di Hémisfér Kalér, nyaéta Amérika Kalér, Éropa, Asia iwal ti Jazirah India mangrupa bagian ti Laurasia.

Perlu dicatat yén Laurasia béda jeung Proto-Laurasia. maranéhna henteu boga hubungan langsung. Laurasia mangrupa Superbuana dibentuk ti Pangéa, Proto-Laurasia dibentuk ti Rodinia, sakitar 1 miliar tahun ka tukang.

Réferénsi 

Super benua
Géndol;impun (Poecilia reticulata) nyaéta sebutan pikeun lauk laleutik nu asalna tina kulawarga poeciliidae. Ilahar hirup di susukan, kulah, rawa,  ogé lauk laut laleutik nu hirup dimuara sok disebut géndol atawa impun. Géndol bisa hirup dina cai kiruh, hérang, malahan cai nu kakeunaan ku polusi ogé géndolmah masih kénéh bisa hirup.
Géndol sok dimangpaatkeun pikeun nyieun goréngan/péyék, lauk hias, deungeun sangu, parab lauk, jeung sajabana.

Di daérah nu mibanda usaha tambak mah, géndol;impun téh kagolongkeun hama lantaran jadi vektor nu mawa wabah panyakit ka pangeusi tambak.

Mijahkeun
Sanajan géndol loba kapanggih di kamalir-kamalir nu aya caian atawa kulah, géndol ogé bisa di pijahkeun, carana :
 Sayagikeun bak atawa wadah tina témbokan atawa fiber glass kurang leuwih saméter ka saméter
 Eusian cai kurang lewih jerona 25-40 cm
 Pilih impun piindungeun nu gendut sarta buntet pangawakana,  sangkan endogna loba
 Jaluna dipilih nu lempay sarta lincah tur gesit dina ngojayna
 Teundeun wadah pamijahan dinu iuh ulah kasorot panonpoé langsung, dina suhu cai 24-29 darajat C.
 Abruskeun  géndol nu rek dipijahkeun kana wadah, badinganna 1 indung géndol 2 jaluna
 Dina sawadah pamijahan bisa diasupkeun  15 siki
 Nincak kana  4-6 poé lauk bikangna geus mimiti éndogan, 5-7 poé ti ngendog bakal megar jadi larva nu loba jumlahna
 Geuwat pisahkeun indung jeung bapana tina larva nu kakara megar, mun henteu sok dihakanan deui ku manéhna
 Paraban ku bakatul atawa huut lembut
 Ieu larva bakal jadi impun  dina umur 1-6 bulan,  sarta bisa dipanén.

Dicutat tina

Ékologi akuatik
Lauk darat
Sasatoan
Sasatoan Sunda
Sasatoan Indonésia
Walungan Amazon (basa Spanyol: Río Amazonas, basa Portugis: Rio Amazonas) nyaéta walungan di Amerika Kidul nu paling panjang kadua di dunia. Panjang walungan amazon sekitar 6000 km. Lebar ti walungan amazon nyaéta antara 1,6 jeung 10 kilometer (1,0 jeung 6,2 mil) pada tahap rendahna tapi ngaluasan selama musim hujan nepi 48 kilometer (30 mil). Walungan Amazon ngalir ti dataran tinggi Peru ngaliwatan sababaraha nagara nyaéta Ekuador, Kolombia, dan Venezuela nu akhirna asup ka Brazil jeung ngalir kaluar ti pantai Atlantik.

Walungan Amazon nyaéta walungan nu debit airna terbesar di dunia. Total debitna lewih badag ti total debit 7 walungan terbesar di dunia mun dihijikeun. Amazon miboga loba anak sungai nu jumlahna ribuan, nyaéta sekitar 1.100 anak walungan,.sekitar 17 anak walungan mioga panjang 1.500 kilometer.

walungan jeung hutan amazon jadi imah keur satwa satwa liar sepertos lauk piranha, boto (lumba-lumba walungan), manuk. Salah hiji satwa liar nu terkenal nyaéta black caiman, nyaéta buaya hideng nu terkenal pemangsa puncak, buas bisa mangsa naon wae, tapi ayeuna black caiman geus teranca pucah ku sabab kulit na nu loba diburu. walungan jeung hutan amazon aya sekitar 40.000 flora, 2000 spesies ikan, 400 spesies mamalia jeung amfibi,jeung 2,5 juta reptil jeung serangga. Atawa sekitar 30% jenis flora jeung fauna nu di planet bumi aya di walungan jeung hutan amazon. amazon ogé nyumbah atawa masok 20 % cai bersih di dunia atawa seperlima cai tawar ka samudra atlantik, cai tawar éta bisa ngacairkeun salinitasi kadar garam atawa tingkat kaasinan cai laut.

Rujukan
Gondwana mangrupa Superbuana kuno anu miluan kira-kira 180 juta taun ka tukang. Benua geus pamisah ka bumi anu urabg nyaho ayeuna: Afrika, Amérika Kidul, Antarktika, buana India jeung Jazirah Arab.

Buana anu teu dikenal ayeuna ngan ukur teratur sementara dina sajarah panjang gerakan buana. Lahan Bumi dina kaayaan tetp gerakan alon, jeung, sababaraha kali, ngahiji salaku hiji. Superbuana ieu sakabéhna kaasup di Columbia (ogé katélah Nuna), Rodinia, Pannotia jeung Pangéa (atawa Pangaéa).

Gondwana mangrupa satengah tina Superbuana Pangéa, jeung Superbuana kalér dikenal salaku Laurasia.

Réferénsi
Panthalassa (Yunani πᾶν "sadayana" jeung θάλασσα "sagara"), anu ogé katelah Panthalassik, mangrupa lautan karuhun global anu sakurilingeun Superbuana Pangéa, salila éra Paléozoikum jeung éra Mésozoikum. Éta kaasup Samudra Pasifik ka kulon jeung kalér jeung Samudra Tethys ka beulah wétan. Éta jadi Samudra Pasifik, saatos nitip tina Samudra Tethys jeung putusna Pangéa, anu nyiptakeun baskom Atlantik, Arktik, jeung India. Panthalassik sering disebut Paléo-Pasifik ("Pasifik Kuno") sabab Samudra Pasifik dimekarkeun di dinya dina Mésozoikum nepi ka ayeuna.

Réferénsi
Lémpéng Pasifik nyaéta lempéng panggedéna tina 7 wates tektonik utama. kalawan ukuran 102.900.000 km2, éta leuwih loba tina ukuran Lémpéng Amérika Kidul.

Lempéng Téktonik anéh sabab biasana diwangun ku kerak samudra jeung buana. Salaku conto, Lémpéng Pasifik jeroan Samudra Pasifik jeung Kepuloan Hawaii diposisikan katuhu di tengah.

Lémpéng Pasifik menjangan sapanjang basisir kulon Amérika Kalér ka Alaska. Di bank kulon, nepi ka basisir wétan kepuloan Jepang jeung Indonésia.

Lémpéng ieu nyababkeun Cingcin Api Pasifik. Pola sapatu kuda tina lémpéng téktonik ieu aya sababaraha lini anu parah jeung gunung bitu anu parah.

Rata-rata, Lémpéng Pasifik gerak dina lahu 5 nepi ka 10 sentimeter per taun. Nanging Lémpéng Pasifik, Lémpéng Cocos, Lémpéng Nazca, jeung Lémpéng Antartika mindahkeun leuwih ti 10 sentimeter anu minangka laju gerakan anu paling gancang tina sakabéh lémpéng téktonik.

Réferénsi
Vaalbara nyaéta Superbuana Arkéan anu diwangun ti Kraton Kaapvaal, ayeuna aya di Afrika Kidul beulah wétan, jeung kraton Pilbara, dinten ayeuna aya di kalér-kuloneun Australia kulon. Vaalbara dibéré ngaran ku narima ngaran opat hurup ngaran Kraton. Dua kraton dijieun tina kerak lawan 3,6 ± 2,7 miliar tahun ka tukang, sahingga Vaalbara mangrupa Superbuana terakhir di Bumi.

Réferénsi
Tarucing cakra (basa Indonésia: Teka-teki silang) nyaéta hiji tatarucingan dina wangun kotak-kotak kosong, anu ku urang kudu dieusian ku kecap-kecap nu pituduhna (clue) geus disadiakeun. Biasana, mangrupa kotak-kotak hideung jeung bodas. Kotak bodas dieusian ku kecap, sedengkeun kotak hideung nu misahkeun antarkecap.

Format tina tarucing cakra rupa-rupa. Di Indonésia, kotak jeung pituduh dina tarucing cakra boga gayana sorangan, kitu ogé jeung format tarucing cakra di nagara séjén. Kasohorna tarucing cakra di Indonésia henteu ngan saukur rubrik tarucing cakra di ampir unggal majalah jeung koran di Indonésia jaman 1970-an, tapi kungsi aya ogé majalah husus tarucing cakra jeung sumebarna buku tarucing cakra kalawan modél cetak sténsilan anu bisa dibeuli kalawan harga nu murah pisan.

Sajarah 
Di tanggal 2 Désémber 1913, Arthur Wynne medalkeun tarucing cakra dina majalah New York World kalawan format saperti nu ku urang dipikawanoh kiwari. Tatarucingan ieu, anu bisa ditempo dina ramatloka Crossword Tournament, disebut-sebut minangka tarucing cakra munggaran, sarta Wynne salaku nu manggihanana.

Tarucing cakra tuluy jadi fitur mingguan di majalah éta. Buku kumpulan tarucing cakra munggaran medal di taun 1924, dimedalkeun ku Simon and Schuster. Bukuna payu pisan, tuluy tarucing cakra jadi salah sahiji barang pangkasohorna di taun 1924.

Di taun 1970-an di Jakarta medal "Asah Otak", hiji majalah tarucing cakra sarta rupa-rupa tatarucingan nu lian. Medalna éta majalah kawilang suksés anu antukna loba majalah nu sarupa nu sumebar dina mangsa éta.

Tingali ogé 
 Tatarucingan

Kaulinan
Sonic the Hedgehog mangrupa waralaba milik Sega, dipuseurkeun kana karakter protagonis Sonic, landak biru antropomorphic kalawan laju supersonic. Biasana, Sonic kedah ngeureunkeun rencana jahat Dr. Robotnik pikeun nguasaan dunya, sering dibantosan ku réréncangan-na saperti Tails, Amy Rose, jeung Knuckles.

Tautan éksternal 

 
 The History of Sonic vidéo oleh GameSpot

Sonic the Hedgehog
Permainan video
Téthys mangrupikeun laut kuno anu aya ti 250 juta dugi 50 juta tahun ka pengker sateuacan évolusi Samudra Hindia. Disebutkeun Déwi Yunani kuno laut ku Eduard Suess di 1983, anu nyimpulkeun ayana sagara ageung nganggo catetan fosil laut tina Pegunungan Alpén sareng Afrika.

Seueur rak buana tropis Bumi ayeuna kapanggih di pinggir Samudra Téthys, Ngajantenkeun Téthys seueur ékosistem karang karang pikeun kalolobaan Mésozoikum sareng kana Kénozoikum. Dina tingkat paling gedé, Samudra Téthys mangrupikeun bagian tina sagara berterusan anu nutupan Bumi antara ~ 30 N sareng Equator, nyiptakeun pola sirkulasi anu béda pisan tina anu dipikanyaho ayeuna.

Réferénsi
Pannotia (atawa Gréater Gondwanaland jeung superbuana Verdian) nyaéta Superbuana Néoprotérozoikum. Ieu mungkin tes aya salila éra Édicaran (~ 600 juta tahun ka tukang), nepi ka akhir Prakambrium (sakitar 541 juta tahun ka tukang). Saatos éta, éta dibagi kana buana anu langlung alit. Anu leutik nyaéta Lauréntia, Sibéria, jeung Baltica, kalawan daratan Gondwanaland ka kidulna.

Salami ayana 

Kira-kira 750 juta taun ka tukang, Superbuana lila Rodinia kabagi kana tilu buana. Éta saméméhna ngabentuk Laurasia jeung Gondwana, jeung buana Kraton Kongo. Sakitar 600 juta taun ka tukang, maranéhna ngawangun Pannotia.

Pannotia henteu lila. tabrakan anu ngawangun Pannotia mangrupa tabrakan pondok, jeung Pannotia anu terus-terusan geus aktif. Dina ngeunaan 550 juta taun ka tukang, atawa ngan sakitar 50 juta taun saatos ngawujudna Pannotia, Pannotia pisah jadi opat buana. terus tina lini bakal dikaluarkeun pikeun ngabentuk Superbuana paling anyar, Pangea.

Réferénsi

Tempo ogé 

 Lémpéng Téktonik
Tilu miliar tahun ka tukang, Ur jadi lone (jeung kamungkinan pangheulana) Superbuana di Bumi. Ieu sigana leuwih leutik ti Australia. Dua miliar taun ti harita, éta ngagabung jeung buana Nena jeung Atlantika pikeun ngabentuk Rodinia. Bagian tina Ur ayeuna geus jadi bagéan Afrika, Australia jeung India. Sababarahan élmuwan yakin yén Vaalbara, hiji Superbuana téoritis, atos saméméh Ur.

Réferénsi 

Benua
Periodé Pérmian, dalam waktos geologis, periodé pamungkas éra Paléozoikum. Periodé Pérmian dimimitian 298,9 juta taun ka pengker sarwng lekasan 252,2 juta taun ka pengker, manjangan ti deket Periodé Karbon dugi ka awal Periodé Trias. Pérm dibagi jadi tilu kala, nyaéta Lopongian, Guadalupian, sareng Cisuralia.

Mimiti dina periodé éta, glasier nyebar, sareng beubeur iklim latitudinal dikembangkeun pisan. Iklim pamanasan salami periodé Pérmian, sareng, dina akhir éra éta, kaayaan anu panas sareng garing parahna pisan sabab nyababkeun krisis dina laut Pérmian sareng téréstrial. Gencatan iklim dramatis ieu parantos disababkeun sabagéan ku buana leutik ka Superbuana Pangéa, anu dikubengku luas Samudra dunya.

Réferénsi
Éra Mésozoikum nyaéta jaman dinosaurus jeung lumangsung ampir 180 juta taun ti sakitar 250 nepi ka 66 juta tahun ka tukang. Mangsa ieu kaasup 3 periodé anu disebut éra Trias, Jurassik, jeung Cretaceous. Kapunahan massal nunjukkeun awal jeung akhir éra Mésozoikum. Kapunahan anu nyababkeun transisi tina éra Paléozoikum ka éra Mesozoikum mangrupa kapunahan pangbadagna di bumi ieu. Kapunahan ieu ngancurkeun kira-kira 95% sakabéh kahirupan laut jeung 70% kahirupan darat. Ieu ngawenangjeun dinosaurua lebet jeung netepkeun peranna salaku penguasa. Éra ieu ditungtungan jeung Great Extintion anu nandaan tungtung dinosaurus nalika éra Kénozoikum dimimitian.

Réferénsi
Pijantung; (Arachnothera affinis) nyaéta manuk nu asalna ti kulawarga Nectariniidae. Loba kapanggih hirup di pulo Sumatra, Kalimantan, Bali, jeung Jawa. Sarta daérah séjén numibanda iklim subtropis atawa tropis tayalian leuweung dina kaayaan hawana henteu pati jemlék (moist).
Ti mimiti pakampungan nepi ka jero leuweung, ieu manuk loba katempo hirup. Remen ogé katempo euntreup dina tangkal cau nu keur meujeuhna mangkak jantungna, tangkal jajahéan, tangkal tepus, jeung manjah.

Ciri mandiri
Manuk pijantung mibanda pangawakan leutik, bulu dina tonggongna hejo jaitun, harigu jeung beuteung kelirna koneng, beuheungna hawuk. Manuk pijantung mibanda pamatuk sarta létah nu panjang, gunana pikeun ngenyot madu tina kekembangan.
Tempona peuting datang, manuk pijantung sok mareuting handapeun daun dina tangkal-tangkal sisi susukan  nu teu pati jangkung (1-3 meter). Panalungtikan nu kungsi dilaksanakeun ku William Logan taun 1887, nétéélakeun manuk pijantung salah sahiji manuk maneuh (endemik) nu aya di gunung Malabar.

Manuk pijantung nu kungsi katiténan aya sababaraha rupa:
 Pijantung leutik
 Pijantung kampung
 Pijantung leuweung
 Pijantung ceuli konéng

Galeri

Dicutat tina

Aves
Chordata
Sato Asia
Sato Indonésia
Sasatoan Sunda
Taratas sasatoan
Least Concern species
Éra Paléozoikum (atawa Palaéozoikum) (ti basa Yunani (παλαιός), "lami" jeung zoe (ζωή), "kahirupan", anu hartosna "kahirupan kuno") nyaéta pangheubeulna tina tilu éra géologis ti éon Panérozoikum, anu dibasajankeun ti sakitar 541 juta nepi ka 252,2 juta taun ka tukang.

Paléozoikum mangrupa periodé parobahan dramatis dina géologi, iklim jeung évolusi, dikuasai ku sababaraha rupa organisme. Leutik gedé pepelakan primitip nutupan buana, loba anu ngabentuk lapisan batu bara di Éropa jeung Amérika Kalér wétan. Ditungtung jaman, réptil anu gedé jeung canggih loba anu dominan jeung pepelakan modérn (konifer) muncul. Vértébrata anu munggaran dina bentuk laut primitip, anu béda pisan dina Silurian jeung Devonian. Sato mimiti ngaleuwihan bumi garing mangrupa Artropoda. Sababaraha laut mibanda Bumi anu kuat, bayon jeung fins jeung bisa ngorondang di darat ogé.

tulang dina finsna ahirna mekar jadi sukuna jeung maranéhna jadi tétrapoda anu pangheulana. Amfibia mangrupa tétrapoda anu doninan nepi ka tengah Carboniferous, nalika parobahan iklim bisa niangan kabébasan. terus, réptil makmur jeung terus ningkat jumlah jeung rupa-rupa ku ahir Pérmian.

Éra Paléozoikum dibagi kana periodé Kambrium, Ordovisium, Silurian, Dévonian, jeung Karbon, masing-masing maké grup fosil anu umum. Éra Kambrium nyaksian ngabeledug jinis anyar sato invértébrata di laut, kaasup tribolit, jinis cangkang primitip, kaasup brakiopoda jeung mollusks, jeung gugus invertebrata sanésna anu gagal salamet tina ahir jaman ieu. terus laut Paléozoikum didominasi ku ékidonérma (sapertos dolsr pasir, kaasup bintang laut jeung anemon laut), spésiés brakiopoda leuwih maju, jeung karang. Karakteristik Periodé Ordovisium nyaéta kolonisasi tanah ku Artropoda jeung pepelakan nagara primitip. Tina bagian dalajeungna ti Devonian, vértébrata ogé geus ngajajah nagara éta. Ieu sato saperti Amfibia anu tungtungna masihan réptil nalika Paléozoikum lekasan. Dina waktu éta, paku primitip jeung lakuan geus sumebar ka sakuliah nagara.

Réferénsi

Tempo ogeé 

 Pangea
 Waktos géologi
 Pannotia
Prakambrium mangrupa ngaran anu teu resmi pikeun éon ti waktu géologi anu saméméh éon Fanerozoikum ayeuna. Prakambrium dimimitian nalika Bumi ngawangun (sakitar 4,6 miliar taun ka tukang) jeung réngsé dina awal periodé Kambrium. Kajadian anu dijelaskeun dina bagian saméméha mangrupa bagian tina sajarah pangheubeulna di Bumi, Hadéan. Tapi loba deui anu bakal datang dina Éra Prakambrium. Prinsip géologis anu dijelaskeun dina awal babab buku ieu pikeun nerapkeun sajarah géologis ieu dina jaman baheula.

Prakambrium ngumpulkeun ampir 90% tina sakabéh sajarah Bumi. éta dibagi kana tilu Éon: Hadéan, Arkéan, jeung Protérozoikum.

Réferénsi
Jurassik mangrupa waktos jeung sistem géologi anu lega ti taun 201,3 ± 0.6 Jp (juta taun ka tukang) ka 145 ± 4 Jp; ti tungtung Trias ka awal Cretaceous. Jurassik mangrupa periodé pertengahan jaman Éra Mésozoikum, óge katelah Jaman Réptil. Awal periodé ditandaan ku peristiwa kapunahan massal Trias-Jurassik utama. Dua kajadian punah sanésna kajadian dina periodé eta: Dina ahir Piensbachian / Kapunahan massal Toarchian awal di Jurassik awal, jeung kapunahan massal Titonian ahir dina ahir; nanging,teu aya peristiwa anu kaasup dina kapunahan massal "Gedé Lima". Jurassik dingaranan Pagunungan Jura di Pagunungan Alpén Éropa, di mana strata batu kapur di jaman munggaran dikenalkeun.

Dina awal Jurassik, superbuana Pangéa geus ngamimitian ramping ka dua daratan, Laurasia di beulah kalér jeung Gondwana di beulah kidul. Ieu nyiptakeun leuwih pantai jeung ngarobah iklim buana ti garing ka beueus, jeung loba gurun garing di Trias diganti ku hutan hujan subur. Di darat, fauna beralih ti fauna Trias, dikuasai ku arkosaurus dinosauromorph jeung crocodylomorph, pikeun dikuasa ku dinosaurus hungkul. Manuk anu pangheulana ogé muncul di Jurassik, saatos geus mekar ti dahan dinosaurus tetrapoda. Kajadian utama sanésna nyaéta penarimalan bijil pangheulana, jeung évolusi mamalia theria, kaasup prasenta primitip. Crocodylians ngadamel transisi tina mode kahirupan pikeun cai. Samudra dicicingan ku réptil laut saperti ichthyosaurus jeung plesiosaurus, sedengkeun pterosaurus mangrupa vértébrata ngalayang anu dominan.

Étimologi 
Istilah Kronostratigrafik "Jurassik" langsung aya hubunganna jeung Pagunungan Jura. Alexander von Humboldt ngaku gunung anu didominasi batu kapur di Pagunungan Jura salaku formasi aanu kapisah anu henteu geus kalebeut dina sistem statigrafik anu ditetepkeun ku Abraham Gottlob Werner, jeung anjeunna ngaranna "Jurakalk" dina 1795. Ngaran "Jura" asalna tina akar Celtic "jor". Anu disebut Latin jadi "Juria", hartosna leuweung (ieu "Jura" mangrupa leuweng gunung leuweung).

Réferénsi
Éon Protérozoikum mangrupa éon pamungkas tina tilu éon salila di superéon Prakambrium. Periodé sajarah Bumi anu dimimitian 2,5 miliar taun ka tukang saremg lekasan 542,0 juta taun ka tukang, anu dibagi kana tilu éra: Paléoprotérozoikum (2,5 nepi ka 1,6 miliar taun ka tukang), Mésoprotérozoikum (1,6 ka 1 miliar taun ka tukang), Néoprotérozoikum (1 nepi ka 542,0 juta taun ka tukang. loba kajadian anu paling pikareusepen dina sajarah Bumi jeung kahirupan dilaksanakeun nalika buana Protérozoikum - buana stabil munggaran muncul jeung mimiti ngalikeun, prosés panjang anu sakitar samiliar taun. Ogé ti ayeuna waktu mangrupa fosil anu loba pisan tina organismeu hirup, lolobana baktéri jeung arkéan, tapi sakitar sakitar 1,8 miliar taun ka tukang sel éukariotik ogé muncul salaku fosil.

kalawan ngamimitian Mésoprotérozoikum bumi mimiti ngawangun oksigén muncul dina atmosfir. Musibah global ieu mangrupa musibah pikeun pikeun sababaraha golongan baktéri, tapi ngamungkinkeun ledakan bentuk eukariotik. Ieu kaasup alga multisélular, jeung ka tungtung Protérozoikum, sato kahiji.

Réferénsi

Tempo ogé 

 Arkéan
 Hadéan
 Vaalbara
Peta Fra Mauro nyaéta peta dunya anu dijieun taun 1450-an ku kartograpis Italia Fra Mauro. Petana mangrupa planispér bunder anu digambar dina perkamén dipiguraan kai ukuran dua ka dua méter. Petana ngawengku Asia, Samudra Indonésia, Aprika, Éropa, jeung Atlantik. Sarupa jeung galibna jaman baheula, ieu peta nyanghareup kidul di luhur.

Peta dunya Fra Mauro dianggap karya kartografis anu penting. Nyieunna méakkeun waktu sataun sarta méakkeun biaya anu gedé. Ieu peta ngandung ratusan ilustrasi rinci sarta leuwih ti 3000 téks pedaran, pang jéntréna jeung pang akuratna jaman harita. Ku kituna, peta Fra Mauro dianggap salasahiji karya anu pang pentingna dina sajarah kartografi, sarta nandaan dipungkasna géografi dumasar Bibel di Éropah sarta mitembeyan cara anu leuwih ilmiah dina nyieun peta, ngaheulakeun akurasi batan kapercayaan agama atawa tradisi.

Anu nyieunna, Fra Mauro, rahib Camaldolese ti Pulo Murano deukeut Venice. Anjeunna digawékeun salaku akuntan jeung kartograper propésional. Petana dijieun dumasar paménta nu ngawasa Venice jeung Portugal, dua bangsa lulugu pelayaran jaman harita.

Petana biasana dipidangkeun di musieum Muséo Correr di Venice di Italia.

Tingali ogé 

 Peta dunya kuno 
 Umur Papanggihan

Catetan

Tutumbu éksternal 

 Peta Magnificent: Peta Fra Mauro World ngamungkinkeun anjeun ngajalajah 1804 salinan di Perpustakaan Inggris. Fitur zum jero, detil anu disorot. Pidéo pidéo ti Pemetaan Pemetaan Antiquarian. 
 Cartographic-Images.net: Fra Mauro's Mappamundi Monograph dina peta Fra Mauro. 
 Transkrip téks dina peta (.pdf) Dina basa Italia. Ku Piero Falchetta. 
 Biblioteca Nazionale Marciana di Venezia Dina basa Itali. Inpormasi ngeunaan peta ayeuna.

Karya 1459
Peta jeung globe abad ka-15