Stasion Semarang Poncol (SMC) atawa anu disebut ogé Stasion Poncol () nyaéta stasion karéta api kelas badag tipeu B anu perenahna di Purwosari, Semarang Utara, Kota Semarang. Stasion anu aya dina tingkat kaluhuran +3 méter ieu kaasup ka Daérah Operasi IV Semarang sarta mangrupa stasion kadua panggedéna di Kota Semarang saenggeus Stasion Tawang.

Stasion ieu jadi tempat pangeureunan sabagian karéta api panumpang kelas ékonomi sarta komuter di Semarang. Ampir kabéh KA barang anu ngaliwat di jalur rél pantura eureun di ieu stasion, iwal ti KA parsel ONS anu bongkar muat barangna dilayanan di Stasion Tawang. Stasion Poncol kungsi jadi salah sahiji tempat dialihkeunna karéta aun eureun di Semarang salian ti Stasion Alastua nalika Stasion Tawang kacaahan.

Sajarah 

Semarang-Cheribon Stoomtram Maatschappij (SCS) diadegkeun di taun 1895 sarta meunang konsési ijin ti Pamaréntah Kolonial Hindia Walanda pikeun ngawangun jalur karéta api ti Semarang ka Cirebon. Ieu pausahaan boga kantor di Tegal, sarta mimiti ngawangun jalur karéta api di taun 1895 nepi ka bérésna di taun 1897. SCS fokus kana ngakut panumpang jeung barang (hususna gula, minyak bumi, jeung pupuk) di lintas Semarang–Pekalongan–Tegal–Cirebon.

Pikeun ngurangan panumpukan panumpang jeung barang di Semarang, butuh stasion anu gedé. SCS boga stasionna sorangan, nyaéta Semarang SCS atawa Semarang-West; ogé di Cirebon, aya Cirebon SCS. Wangunan Stasion Semarang SCS anu ayeuna ieu diresmikeun tanggal 6 Agustus 1914 dirancang ku arsiték Henri Maclaine Pont, saurang arsiték Walanda. Stasion ieu diwangun pikeun ngaganti fungsi Stasion Pendrikan anu geus aya ti heula. Henteu saperti karya Pont anu munggaran (Kantor SCS Tegal—anu teu boga kaistiméwaan nanaon tina arsitékturna), karya Pont anu ieu kungsi milu kana forum internasional Paris Exposition di Prancis, 1925. Dahulu stasion ini terpisah jalur relnya dengan Stasion Semarang Tawang pada jarak sejauh 2,5 km.

Saenggeus Djawatan Karéta Api ngadata stasion-stasion di Indonésia taun 1950-an, Stasion Semarang-West ieu tuluy dingaranan Semarang Poncol.

Wangunan jeung tata letak 

Stasion Semarang Poncol miboga salapan jalur karéta api kalawan jalur 1-3 anu geus dikanopian/overcapping. Mimitina, jalur 4 mangrupa sepur lempeng. Saenggeus jalur ganda antara ieu stasion ka arah wétan nepi ka Stasion Tawang resmi dioperasikeun di awal Pébruari 2014 sarta ka arah kulon nepi Stasion Jerakah di ahir Maret 2014, tata letak jalur di stasion ieu dirombak saeutik sarta jalur 5 ogé jadi sepur lempeng.

Di beulah kalér-wétan jeung kidul-kulon, naratay aya Dipo lokomotip jeung Dipo karéta api anu dipaké pikeun nyimpen sarta ngarawat lokomotip jeung karéta panumpang anu tungtung lalampahanna di Kota Semarang. Wangunan stasion ieu geus babaraha kali dirénovasi anu matak wangunna geus béda tina bentuk asalnya pas jaman Belanda baréto.

Di taun 2019, sistem pasinyalan éléktrik anu heubeul di ieu stasion geus diganti ku anu anyar produksi PT Len Industri.

Ciri has 
Ciri has anu dipiboga ieu stasion nyaéta disetélna lagu Caping Gunung unggal aya karéta api anu rék datang, saacan dirobah jadi instrumental Gambang Semarang, sarua saperti stasion kelas badag di Daop IV Semarang lianna.

Panumpang

Kelas campuran 

 Jayabaya, jurusan Jakarta jeung jurusan Malang liwat Surabaya (éksekutip-ékonomi plus)
 Ciremai, jurusan Semarang Tawang jeung jurusan Cikampék nyambung ka Bandung (éksekutip-bisnis)
 Kamandaka, jurusan Semarang Tawang jeung jurusan Tegal nyambung ka Purwokerto (éksekutip-ékonomi plus)
 Joglosemarkerto, KA looping Jawa Tengah jeung Yogyakarta kelas éksekutip-ékonomi plus kalawan jurusan:
 Tegal nyambung ka Solo-Semarang Tawang via Purwokerto-Yogyakarta
 Solo nyambung ka Yogyakarta liwat Semarang Tawang-Gundih
 Solo

Kelas ékonomi prémium 
 Kertajaya, jurusan Jakarta jeung jurusan Surabaya
 Tawang Jaya Prémium, jurusan Jakarta sarta jurusan Semarang Tawang
 Maharani, jurusan Surabaya

Kelas ékonomi plus 

 Ambarawa Éksprés, jurusan Surabaya
 Kaligung, jurusan Tegal-Brebes-Cirebon
 Blora Jaya, jurusan Cepu
 Tawang Jaya Tambahan, jurusan Jakarta

Kelas ékonomi 
Tawang Jaya, jurusan Jakarta

Komuter éksekutip 
Kedung Sepur, jurusan Ngrombo

Barang 
 Angkutan peti kemas/kontainer, jurusan Jakarta (Tanjung Priok/Jakarta Gudang) jeung jurusan Surabaya atawa Gresik
 KA Semen Tiga Roda, jurusan Nambo sarta jurusan Surabaya/Brambanan/Banyuwangi
 KA Semén, jurusan Arjawinangun jeung jurusan Solo nyambung ka Brambanan

Pasalingsingan antar karéta 
KA Kaligung jurusan Tegal (KA 275) pasalingsingan jeung KA Brantas jurusan Blitar (KA 118) anu ngaliwat langsung.

Jadwal karéta api 
Ieu jadwal karéta api panumpang anu eureun di Stasion Semarang Poncol per 1 April 2020 (révisi Gapéka 2019).
 KA Régulér

 KA Tambahan (beroperasi nalika usum lebaran jeung natal-pabaru; kadang og;e pas poé peré nasional atawa tungtung minggu anu tangtu)

Galeri

Rujukan

Tutumbu luar 
  Loka resmi KAI jeung jadwal karéta api taun 2019
  Stasion Poncol Semarang

Semarang Poncol
Kota Semarang
Semarang Utara, Semarang
Wangunan bersejarah di Jawa Tengah