Sumur Bandung nyaéta sumur nu dijieun ti tilas nacebkeun tongkat R.A.A Wiranatakusumah. Nu ayana di beulah kidul Pendopo Kabupatén Bandung, Bandung Jawa Barat.

Deskripsi
Teu loba nu apal, salah sahiji tempat di tukangeun tempat parkir gedong patemoan Sumur Bandung nu ayana di beulah kulon Cikapundung aya sumur nu dingaranan Sumur Bandung. Wangunna sarua jeung sumur-sumur umumna, ngan sumur ieu leuwih dipikahormat dina ajén budaya jeung adat, sabab sumur ieu disebut kramat ku masarakat di dinya. .
Di bagéan luhur sumur éta dibéré cungkup panutup jeung dikuriling ku ranté pawates. Dina salah sahiji sisina aya prasasti nu tulisanna:

Sumur Bandung dipercaya ngabogaan hubungan sajarah jeung ngadegna Dayeuh Bandung. Caritana nalika rombongan bupati jeung pangiringna nyusur Cikapundung néangan tempat nu pantes keur diadegkeun puseur dayeuh nu cocok. Nalika bupati nancebkeun tongkat tuluy ditarik deui, ti tilas tongkat éta kaluar cai.
Di lokasi cai éta salajengna dijieun sumur jeung salajengna dingaranan Sumur Bandung. Di taun 1930-an, di luhur taneuh 3.945 m2 éta, diadegkeun wangunan tingkat hasil rarancang Prof. C.P. Wolff Schoemaker. Sanggeus diresmikeun di tanggal 26 Oktober 1939, wangunan éta salajengna ditempatan N.V. Gebéo, usaha listrik Hindia Walanda.
Urut gedung Gebéo nu salajengna dijadikeun kantor PT (Persero) Perusahaan Listrik Negara Distribusi Jawa Kulon éta, ayana ditungtung pertiluan Jalan Asia-Afrika jeung Jalan Cikapundung. Sumur Bandung ayana di lantéi dasar Gedung PLN. Caina masih angger wening jeung teu kungsi garing sanajan Dayeuh Bandung ngalaman halodo nu panjang. Dina poé-poé nu tangtu, sumur éta sok aya nu ziarah nu datang ti sababaraha dayeuh, malihan aya nu asalna ti Jawa Tengah jeung Sumatera.

Mitos
Dina kapercayaan sabagéan masarakat, Sumur Bandung dijaga ku putri nu geulis pisan ngaranna Kentring Manik Mayang Sunda, nu ngajaga alam goib dayeuh Bandung. Tokoh ieu, dina carita Raden Mundinglaya di Kusuma nu dikumpulkeun C.M. Pleyte (1906), atawa dina Wawacan Guru Gantangan dicaritakeun, yén Kentring Manik Mayang Sunda atawa Nyi Ken Buniwangi nyaéta prameswarina Prabu Siliwangi. Putrana ngaranna Guru Gantangan.
Ngaran Buniwangi di sabagéan masarakat tradisional nu dumuk di wewengkon Bandung kalér masih kungsi disebut mantra-mantra nalika ngalakukeun upacara salametan. Nepi ka di wewengkon Punclut aya lokasi nu dianggap sakral jeung dipahing keur ngucapkeun kecap-kecap kasar atawa sombong. Lamun hal éta dilakukeun, ku kituna biwir jalma nu éta bakal terus calangap.
Saha Buniwangi teu kungsi dijelaskeun dina sajarah Sunda. Naha asalna ti ngaran Nyi Ken Buniwangi alias Kentring Manik Mayang Sunda atawa lain. Mung, di daérah éta sapanjang jalan ngahubungkeun Dago jeung Maribaya, sakurangna aya tilu tenpat nu dingaranan Buniwangi. salah sahijina mangrupa astana buhun nu dianggap keramat.
Nurutkeun carita, Kentring Manik sateuacanna ngajaga dua sumur. Nu hiji deui ayana di lokasi nu kiwari jadi Palaguna Plaza. salah sahiji lokasi ti wangunan puseur balanja, sateuacanna aya gedong De Kock. Di luhur taneuh nu bakal diadegkeun wangunan éta, sateuacanna aya sumur.
Sateuacan sumur éta ditimbun, nu bogana ngayakeun salametan heula ku cara meuncit munding. Hulu sato éta dikubur di sumur éta, kalawan harepanna nu nungguan sumur éta moal ngaganggu.

Catetan

Wangunan sajarah di Jawa Kulon
Arsitéktur