Hukum Pidana nyaéta aturan atawa hukum anu bisa ngatur palanggaran jeung kajahatan ngalawan kapentingan umum, sarta palaku bisa diancam hukuman dina bentuk sangsara atawa panyiksaan.

Harti Hukum Pidana 
Harti hukum pidana anu dipedar ku para ahli di antarana:

W.P.J. Pompe

Hukum pidana nyaéta sakabéh aturan hukum anu nangtukeun lampah naon anu kudu dihukum jeung naon jenis hukumanana.

Wirijono Prodjodikoro

Hukum pidana nyaéta aturan hukum ngeunaan kajahatan.

W.L.G. Lemaire

Hukum pidana nyaéta hukum anu diwangun ku norma-norma anu ngandung kawajiban jeung larangan anu (ku anggota DPRD) geus dipatalikeun jeung sanksi dina wangun hukuman, nyaéta sangsara husus.

C.S.T. Kansil

Hukum pidana nyaéta hukum anu ngatur palanggaran jeung kajahatan ngalawan kapentingan umum, anu kalakuanana diancam hukuman anu mangrupa siksaan atawa sangsara.

Muljatno

Hukum pidana mangrupa bagian tina sakabéh hukum nu berlaku di hiji nagara, nu nyadiakeun dasar jeung aturan pikeun:

 Nangtukeun tindakan anu teu bisa dilaksanakeun, dilarang, dibarengan ku ancaman atawa sanksi dina bentuk hukuman pidana anu tangtu pikeun anu ngalanggar.
 Nangtukeun iraha jeung dina kasus naon jalma anu ngalanggar larangan bisa tunduk atawa dihukum sakumaha kaancam; Jeung
 Nangtukeun kumaha cara pamaksaan tindak pidana bisa dilaksanakeun upama hiji jalma disangka ngalanggar larangan.

Fungsi Hukum Pidana 
Sacara basajan, fungsi jeung tugas hukum pidana sarua jeung fungsi hukum sacara umum, nyaéta ngatur paripolah masarakat dina raraga ngawujudkeun katertiban, kaadilan, panyalindungan, kanyamanan jeung karaharjaan masarakat. Sudarto ngabagi hukum pidana jadi dua fungsi, nyaéta fungsi umum jeung fungsi husus. Fungsi umum hukum pidana nyaéta pikeun ngatur kahirupan sosial jeung ngalaksanakeun aturan di masarakat. Samentara éta, fungsi husus hukum pidana nya éta ngajaga kapentingan hukum tina tindakan anu hayang ngaganggu katartiba umum, kalayan sanksi dina bentuk hukuman anu maksa jeung ngiket. Kapentingan hukum dina hal ieu ngawengku individu, kelompok (masarakat, nagara, jeung sajabana.

Ningali ieu, tugas utama hukum pidana nurutkeun H.L.A. Hart nyaéta ngajaga masarakat tina unggal kajahatan anu timbul salaku akibat tina palanggaran hukum. Nurutkeun manéhna, hukum pidana lain ngan tujuan pikeun ngabenerkeun kajahatan tapi ogé pikeun nyegah jalma tina ngalakukeun kajahatan.

Wilkins boga pandangan anu cukup husus ngeunaan tujuan hukum pidana. Nurutkeun manéhna, tujuan utama hukum pidana nyaéta pikeun ngurangan kamungkinan penjahat malikan deui kajahatan maranéhanana. Tina pamadegan sababaraha ahli, bisa dicindekkeun yén hukum pidana mibanda dua fungsi utama, nyaéta prévéntif (pencegahan) jeung réprésif (kontrol). Dua fungsi hukum pidana dilaksanakeun ngaliwatan aturan anu ngatur jeung maksa saha bae. Hal ieu dilakukeun sangkan masarakat taat jeung taat kana aturan anu geus aya, nepi ka dipiharep bisa ngawujud masarakat anu tartib, tengtrem, adil jeung makmur.

Asas-asas Hukum Pidana 
Asas legalitas

Asas legalitas nya éta prinsip anu nangtukeun yén tindak pidana kudu diatur heula dina undang-undang atawa aturan hukum saméméh saurang jalma ngalakukeun palanggaran atawa hiji tindakan anu ngalawan hukum jeung aya unsur pidanaan.

Asas teritorial

Prinsip hukum pidana ieu dumasar kana kadaulatan nagara. Nagara nagadaulat wajib ngajamin tatanan hukum di wilayahna sahingga nagara boga hak pikeun maksakeun hukuman ka saha waé anu ngalakukeun kalakuan kriminal di wilayahna.

Asas nasional pasif

Numutkeun prinsip hukum pidana ieu, panerapan-panerapan kriminal dumasar kana kapentingan hukum nagara anu dilanggar ku batur di luar nagari, henteu paduli kawarganagaraanna; naha palaku warga nagara atawa urang asing.

Asas nasional aktip

Sacara basajan, prinsip nasional aktip nyaéta prinsip anu nekenkeun subjék hukum salaku warga nagara tanpa ninggali lokasi maranéhanana. Lamun diinterprétasikeun, ngagunakeun prinsip kapribadian aktip atawa kabangsaan, panerapan kriminal lumaku pikeun sakabéh kalakuan kriminal anu dipigawé ku warga dimana wae maranéhna, sanajan di luar nagari.

Asas universal

Prinsip persamaan atawa ogé katelah prinsip universal nyaéta prinsip anu museur kana kapentingan hukum internasional sacara umum atawa. Harti anu jembar hartina hukum pidana henteu diwatesanan ka hiji tempat, wewengkon atawa jalma nu tangtu, tapi lumaku di mana waé jeung ka saha waé. Sakumaha anu dijelaskeun ku Eddy Hiariej dina Prinsip Hukum Pidana, pentingna prinsip universal nyaéta yén teu aya palaku kajahatan internasional anu luput tina hukuman. Sangkan teu aya palaku anu lolos, unggal nagara boga hak pikeun nangkep, ngaadilan jeung ngahukum palaku kajahatan internasional.

Rujukan 

Hukum