Kota Prabumulih nyaéta salah sahiji kota anu aya di Provinsi Sumatra Kalér, Indonesia. Kota Prabumulih aya di koordinat  3°20’09,1” – 3°34’24,7” LS sareng 104°7’ 50,4” – 104°19’41,6” BT. Kota Prabumulih miboga lega 456,89 km² jeung 184.425 pangeusi.

Sejarah

Asal Daérah Prabumulih 
Kota Prabumulih kirang leuwih aya ti 700 taun kapengker, anu kabentuk ti Dusun Pehabung Uleh. Dusun Pehabung Uleh awalna ditemukeun di tempat anu tinggi, nu miboga istilah Mehabung uleh. Keturunan adat di daerah ieu ngadegkeun Dusun Pehabung Uleh anu tumut kana aturan adat Simbur Cahaya.

Masa Pamaréntahan Walanda jeung Jepang 
Di masa pamaréntahan Walanda, Pehabung Uleh ganti ngaran jadi Peraboeng Ngoeleh jeung di masa pamaréntahan Jepang, ngaran Pehabung Uleh ganti deui jadi Peraboeh Moelih (Prabumulih). Peraboeh Moelih ngagaduhan pusat pamaréntahan di Tanjung Rambang, nu gaduh sababaraha wilayah pamaréntahan nyaéta Marga Lubai Suku I, Marga Lubai Suku II, Marga Rambang Kapak Tengah. Peraboeh Moelih gabung ka wilayah pamaréntahan Onder Afdeeling Ogan Ulu dina status Pamaréntahan Marga, anu dipingpin ku hiji Pasirah.

Masa Kamerdékaan Indonésia 
Saatos kejadian nyerahna Jepang ka Tentara Sekutu, wilayah administratif ganti jadi kewédanaan. Kepala pamaréntahan marga sateuacanna diberhentikeun sareng diganti ku kepala pamaréntahan marga anu anyar anu dipilih ku rahayat taun 1946. Di masa éta, daérah Prabumulih lebet ka Kabupatén Muara Énim, anu pecah jadi Kawédanaan Lematang Ilir jeung Kawédanaan Lematang Ogan Tengah. Kawédanaan Lematang Ogan Tengah gaduh wilayah sapertos Kecamatan Prabumulih, Kecamatan Tanah Abang, jeung Kecamatan Gelumbang.

Masa Pamaréntahan Kota Administratif Prabumulih 

Dina bulan Fébruari 1982, numutkeun dina PP RI No. 18 Tauhun 1982, Kecamatan Prabumulih statusna ditingkatkeun jadi Kota Administratif Prabumulih. Kota Administratif Prabumulih mangrupa bagian ti Kabupatén Muara Énim anu miboga luas wilayah 21.953 km², jeung dibagi kana dua kecamatan, nyaéta:

 Kecamatan Prabumulih Kulon
 Kelurahan Pasar Prabumulih
 Kelurahan Prabumulih
 Désa Gunung Kemala
 Kecamatan Prabumulih Wétan
 Désa Karang Raja
 Désa Muara Dua
 Désa Sukaraja
 Désa Tanjung Raman
 Désa Karang Jaya
 Désa Gunung Ibul
 Désa Persiapan Gunung Ibul Kulon

Numutkeun ti SK Gubernur Sumatera Selatan No. 572/SK/III/1992, Kelurahan Pasar Prabumulih dimekarkeun jadi 3 kelurahan anyar, nyaéta Kelurahan Pasar Prabumulih, Persiapan Pasar Prabumulih Kalér, jeung Kelurahan Pasar Prabumulih Kidul. Kelurahan Prabumulih ogé dimekarkeun jadi tilu kelurahan, nyaéta Kelurahan Prabumulih, Persiapan Prabumulih Wétan, jeung Kelurahan Persiapan Prabumulih Kulon.

Masa Pamaréntahan Kota Prabumulih 
Numutkeun ti Pérda Kabupatén Muara Énim No. 2 taun 2001, aya dua kecamatan anyar anu dibentuk di Kota Administratif Prabumulih, nyaéta Kecamatan Cambai jeung Kecamatan Rambang Kapak Tengah. Dina mangsa éta, Kota Administratif Prabumulih boga 4 kecamatan, 12 kelurahan, jeung 14 desa. Ku kituna, dina bulan Juni 2001, Kota Administratif Prabumulih naik tingkat jadi Kota Prabumulih numutkeun ti UU Nomor 6 taun 2001 anu dipingpin ku Drs. Sudjiadi salaku Pejabat Walikota Prabumulih. Di taun 2003, Walikota sareng Wakil Walikota Prabumulih kahiji, Drs. H. Rachman Djalili, MM. jeung Yuri Gagarin, SH. MM. dilantik.

Géografis

Iklim jeung Topografi 
Kondisi taneuh Kota Prabumulih didominasi ku taneuh potsolik beureum konéng anu ngagaduhan derajat kadéngdékan 0-40° di 34 meter di luhureun permukaan laut. Kota Prabumulih kaasup daérah tropis baseuh anu gaduh suhu rata-rata 27°C

Batas Daérah 
Sécara géografis, Kota Prabumulih aya di posisi 3°20’09,1” – 3°34’24,7” LS sareng 104°7’ 50,4” – 104°19’41,6” BT anu ngagaduhan lega kirang leuwih 456,89 km². Kota Prabumulih ngagaduhan opat batas wilayah, nyaéta:

 Di wétan batasna Kecamatan Lembak jeung Kecamatan Gelumbang, Kabupatén Muara Énim.
 Di kulon batasna Kecamatan Rambang Dangku, Kabupatén Muara Énim.
 Di kalér batasna Kecamatan Lembak jeung Kecamatan Tanah Abang, Kabupatén Muara Énim.
 Di kidul batasna Kecamatan Lubai, Kabupatén Muara Énim.

Démografi

Pangeusi 
Dina taun 2018, Kota Prabumulih gaduh 184.425 pangeusi, anu boga komposisi 91.031 pangeusi pameget jeung 91.394 pangeusi wanoja. Kapadetan pangeusi Kota Prabumulih nyaéta 403 pangeusi/km², jeung kepadetan pangeusi Kota Prabumulih panggedéna nyaéta di Kecamatan Prabumulih Kalér, nyaéta 2.967 pangeusi/km².

Atikan 
Di taun 2018, Kota Prabumulih ngagaduhan 101 SD/sederajat, 29 SMP/sederajat, jeung 28 SMA/sederajat. Persentase penduduk melek huruf di luhureun 15 taun masing-masing 99,75% (pameget) jeung 98,20% (wanoja). Mayoritas masyarakat Kota Prabumulih mangrupa lulusan SMA, anu ngagaduhan proporsi 42,87 persen.

Ékonomi jeung Ketenagakerjaan 
Numutkeun ti lapangan usahana, mayoritas pangeusi Kota Prabumulih migawé di séktor jasa (60,95%). Di samping séktor jasa, pangeusi Kota Prabumulih ngagaduhan pagawéan di séktor pertanian jeung industri pengolahan. Di séktor pertanian, komoditas anu jadi produk utama di Kota Prabumulih nyaéta nanas jeung karét. Di samping éta, produk sapertos padi jeung térnak hayam jadi komoditas lain anu diperdagangkeun di Kota Prabumulih. Séktor pertanian nyumbang 6,36% Produk Domestik Regional Bruto (PDRB) Kota Prabumulih. 

Di séktor industri, industri skala mikro atawa makro di Kota Prabumulih ngalaman perkembangan. Numutkeun data Sensus Ekonomi 2006 jeung 2016 anu dilakonan ku Badan Pusat Statistik Kota Prabumulih, masing-masing jumlah industri di taun 2006 jeung 2016 nyaéta 534 jeung 1.493 industri. Dina 10 taun terahir, pertumbuhan jumlah industri di Kota Prabumulih nepi ka 179,59%. Puseur industri, utamana industri pengolahan di Kota Prabumulih aya di Kecamatan Prabumulih Wétan, disusul ku Kecamatan Prabumulih Kalér jeung Kecamatan Prabumulih Kidul.

Rujukan 

Sumatra Kidul
Kota di Sumatra Kidul