AksaraLLM/aksara-bahasa-daerah-v1 huggingface dataset:
Madura United FC otabâ sè jughân èkennal kalabân sèbbutân Madura United (Sabelluna anyama Pelita Jaya bân Pelita Bandung Raya) iyâ arèya laskar bal-balan ḍâri Indonèsia sè bâḍâ è Polo Madhurâ è Kabhupatèn Pamèkkasân, Jhâbâ Tèmor. Laskar bal-balan arèya mangkèn amaèn è Liga 1 Indonèsia.

Sajhârâna 
Laskar bal-balan arèya èpabâḍâ è tangghâl 10 Januwari 2016 ḍâri è akuisisi. Madura United FC sabelluna anyama Pelita jaya bân Pelita Jaya bân Pelita Bandung Raya. Namong, è bulân Januwari 2016 sè andi’ Pelita Bandung Raya sè anyama Ari D. Sutedi ahèrra ajhuwâl laskar bal-balanna ḍâ’ Prof. Achsanul Qosasi iyâ arèya orèng sè kotare è Polo Madhurâ bân lajhu aghântè ḍhâddhi Madura United FC. Madura United FC satèya ḍhâddhi sèttong kakowatân otama è lombâ bal-balan sè tèngghi è Indonèsia.

Sè amaèn 
Pemaèn otama (è tangghâl 29 Juni 2022)

Sè alatè

Orotân sè alatè bân staf sè bâḍâ è Madura United FC

Orotan sè alatè (pelatih) è Madura United FC

Kajuwaraan

Galatama 

 1986/1987: Runner-up (juwara duwâ')
 1987/1988: Runner-up (juwara duwâ')
 1988/1989: Juwara
 1990: Juwara
 1993-94: Juwara

Liga Indonèsia 

 1994/95: Maso' orotan nomèr 8
 2008/09: Maso' orotan nomèr 8
 2009/10: Orotan 15
 2010/11: Orotan 13
 2014: Orotan 4
 2015: Semi Finalis
 2017: Orotan nomèr 5
 2018: Orotan nomèr 8
 2019: Orotan nomèr 5
 2021/22: Orotan nomèr9

Indonesia Super League U-2 

 Juwara: 2008–09
 Runner-up (juwara duwâ'): 2009–10
 Third-place (juwara tèllo'): 2012

National cups 
 Piala Otama
 Juara: 1992
 Runner-up (juwara duwâ'): 1990

 Piala Galatama
 Runner-up (3): 1987, 1988, 1989

Intercontinental Competitions 

 Liga Champions AFC
 Third-place (juwara tèllo'): 1990–91

Sombher
Sakola swasta otabâ sakola independen iyâ arèya sakola sè tak èurus sareng pamarènta daèrah, naghârà otabâ nasional. Sakola arèya ollè hak kaangghuy mèlè morèd bân èdanaè sakabbhina otabâ sabâgiyân kalabân aberri’ ongkos sakola ḍâ’ morèd, ètembhâng aghântong ka dana pamarènta, morèd kèngèng ngaollè beasiswa olahraga, beasiswa  seni, beasiswa akademik, bân laènna. Sakolah Swasta è kalola ḍâlem bentuk Yayasân.

Sakola kaaghâmaan bân denominasional panèka toronan ḍâri sakola swasta. Sakola swasta arèya ngajhâraghi pendidikan aghâma bân pangajhârân akaḍemik kaangghuy makowat kayâkènan bân kabiyasaan morèd. Sakola laènna ngangghuy denominasi mènangka tandhâ umum sè dhâddhi dhâsar kaparcajâân rèng-orèng sè aghâbây, tapè ghi’ pagghun abidhâghi akadèmik bân aghâma. Rèya tamaso’ sakola paroki, sebbhduttân sè segghut èghunaaghi kaangghuy nyebbhut sakola Katolik Romawi. Kalompo’ aghâma laènna sè maso’ ḍâlem sèktor pendidikan swasta iyâ arèya Protèstan, Yâhudi, Islam, Krèstèn Ortodoks.

Sombher
Palèmbang (Jawi: ڤاليمبڠ) iyâ arèya ibu kotta Sumatra Laok, Indonèsia. Kotta kalabân lowas wilayah 400,61 km2 rèya èkennengngi lebbi ḍâri 1,7 juta orèng è bulân Juni 2022. Kotta Palèmbang rèya kotta palèng tèmet bân palèng rajâ nomer ḍuwâ' è Sumatra samarèna Mèdan, kotta palèng tèmet nomer ennem è Indonèsia samarèna Jakarta, Sorbhâjâ, Bandung, Mèdan, bân Semarang. Kotta palèng rajâ nomer sanga belles è Asia Tengghârâ. Kotta Palèmbang pan-brâmpan kalè Kabhupatèn tatangghâna (Kabhupatèn Banyuasin, Kabhupatèn Ogan Ilir, bân Kabhupatèn Ogan Komèring Ilir) èpamaju sareng pamarènta pusat mènangka wilayah metropolitan è Inḍonèsia kalabân kawasan sè èsebbhut Patungraya Agung otabâ Palèmbang Raya.

Palèmbang sè toman dhâddhi ibu kotta karajaan bahari Buddha palèng rajâ è Asia Tengghârâ. Kerajaan Sriwijaya, sè ngoasaè Nusantara bân Semenanjung Malaya è abad ka-9 kotta rèya èkenal kalabân jhulughân "Bumi Sriwijaya". È tangghâl 16 Juni 683 Masèhi, Kotta Palèmbang èpadhâddhi kotta palèng towa è Inḍonèsia. Mongghu rèng Èropa, Kotta Palèmbang jhugân èjhulughi Venice of the East ("Venesia ḍâri Tèmor") bân Serambi Hadramaut, kotta rèya èjhulughi Serambi Hadramaut polana bânnyak jhulughân Habaib sè bâḍâ è ḍinna' tapè taḍâ' è kennengan laèn è Inḍonèsia. Kotta Palèmbang iyâ arèya kotta palèng towa è Inḍonèsia.

Sajhârâ 
Asal nyama Palèmbang anḍi' brâmpan vèrsi. Sala sèttong vèrsina iyâ arèya è bâkto pangoasa Sriwijaya maddhâk wanua (kotta) sè satèya èkennal kalabân Kotta Palèmbang. Kotta Palèmbang èkalèlèngi aèng sampè' tasèllem. Aèng jârèya ḍâri songai otabâ rabâ mitorot data statistik 1990, Palèmbang ghi' bâḍâ 50% tana sè èancap aèng (rabâ).

Palèng polana kabâḍâân topografi rèya ghârumbhâna orèng Palèmbang anyamaè kotta rèya kalabân Pa-lèmbang artèna Pa otabâ Pe mènangka sèttong kennengngan otabâ kabâḍâân bân Lèmbang otabâ Lèmbeng artèna tana sè mandhâ', lembah ramo' sè bârâ sâbâb abit abegghâ è aèng (mitorot kamus Melaju), mitorot bhâsa Melaju Palèmbang, Lèmbang otabâ Lèmbeng artèna kennengngan aèng. Dhâddhi Palèmbang iyâ arèya sèttong kennengngan sè èkennengngè aèng.

Sala sèttong vèrsi sè laèn mapaḍâ Palèmbang kalabân kata ḍâlem bhâsa Jhâbâ, "limbang", artèna abersèèn bighi otabâ logam ḍâri tana otabâ râng-bhârâng loar laèn. Pamèsaan èkalako kalabân bhântoan alat aropa kranjhâng kènè' ghâbây akèsèk tana sè bâḍâ logamma otabâ bighi è ghili'na songai. "Pa" iyâ arèya kata bun-aḍâ' sè èangghuy orèng Jhâbâ kaangghuy anoddhuaghi sèttong kennengngan osaha otabâ kabâḍâ'ân. Vèrsi rèya hubungan kowat kalabân peran Palèmbang lambâ' menangka kennengngan abâcco emas bân bighi tèma. Vèrsi laèn mapsdâ Palèmbang kalabân kata "lemba", artèna tana sè èlannyuaghi aèng ka pèngghir.

Sombhâr
Pondhuk Pesantrèn Al-Manaar iyâ arèya pondhuk pesantrèn sè bâḍâ è Bâtohampar, Lima Puluh Kota. Lembaga pendidighân Islam rèya molaè ḍâri langghâr sè èpaddhâk sareng Syekh Abdurrahman Bâtohampar, olama’ Naqsabandiyah bân embana Mohammad Hatta, bâkkèl prèsiḍèn Inḍonèsia ḍâ’-aḍâ’.

Sajhârâ 
Pondhuk Pesantrèn rèya molaè ḍâri langghâr Bâtohampar èpaddhâk sareng Syeikh Abdurrahman jhulukna beliau Bâtohampar è pertengaan abad ka-19. Halaqoh pangajiyân Syekh Abdurrahman ngaollè sambhutân lowas ḍâri masyarakat saèngghâ orèng se ḍâtengn ḍâri brâmpan daèrah netep è Bâtohampar kaangghuy ajhâr ḍâ’ Syekh Abdurrahman. Ḍâri bânnya’na parantauan è Bâtohampar, Syekh Abdurrahman aghâbây komplèk kaangghuy ètempati para ana’ siak ḍâri loar Bâtohampar. Komplèk jârèya pas èkennal kalabân Kampong Dhâghâng.

È taon 1928, Syekh Muhammad Arifin Arsyadi dhâddhi tokoh Persatuan Tarbiyah Islamiyah maddhâk Madrasah Tarbiyah Islamiyah (MTI) Bâtohampar sareng ngurus langghâr Bâtohampar. È taon 1943, Syekh Dhamrah Arsyadi maddhâk Pondhuk Pesantrèn Al-Manaar è komplèk Kampong Dhâgâng kalabân tetep ngangghuy pangajârân ḍâri pangajiyân lambe’. Samarèna kapamimpènan Syekh Dhamrah, pengasuh langghâr Bâtohampar atèndhâk kiya mènangka pengasuh Pondhuk Pesantrèn Al-Manaar.

Pengurus langghâr Bâtoampar sè satèya dhâddhi Pondhuk Pesantrèn Al-Manaar sajjhâk matèna Syekh Abdurrahman iyâ arèya.

 Syekh Muhammad Arsyad Abdurrahman (1899-1924)
 Syekh Muhammad Arifin Arsyadi (1924-1938)
 Syekh Ahmad Abdurrahman (1938-1949)
 Syekh Darwisy Arsyadi (1949-1964)
 Syekh Dhamrah Arsyadi (1964-1992)
 Buya H. Sya'rani Khalil Dt. Majo Reno (1992-2021)
 Buya H. Mazmur Sya'rani (2021-satèya)

Sakola 
Tingkatan sakola è pondhuk rèya bâḍâ tsanawiyah bân aliyah sareng ngangghuy kurikulum pesantrèn bân madrasah ḍâri Kemenag.

Sombher
Minangkabau otabâ è singkat kalabân Minang aropaaghi kalompok etnik pribumi Nusantara sè ngennengèh Sumatera bâgiân tengnga, Inḍonesia. Mun dâri segi geografis pencaranna etnik Minangkabau meliputi sakabbhina  daratan Sumatra Bârâ’, saparoh daratan Riau, bâgiyân lao’ bengkulu, bâgiyân bârâ’ Jambi, tase’ bârâ Sumatra Utara, tase’ bârâ’ dâjâh Aceh bân Negeri Sembilan  è Malaysia. Minangkabau arojuk dhâ’ ka entitas kultural bân geografis se ètandhâi kalabân bahasa, adat se ngangghuy sistem kakarabhâdhân matrilineal bân identitas agama Islam. Dâlâm caca awam, orang Minang segghut  è dâ’padâaghi bân orèng Padang. Hal nèka arojuk dâ’ ka nyamah èbhu kotta provinsi Sumatra Barâ’, iyâ arèya kotta Padang. Namong rèng orèng nèka biasana nyebbhut kalompokna kalabân sebbhutân Urang Awak. Awak nèka andi’ artè sèngko’,  Dhaddhi bisa è sèmpolaghi jhâ’ sè è maksod kalabân Urang Awak iyâ arèya orèng Minang dhibi’. 

Mènorot A.A Nafis, Minangkabau lebbi arojuk ka kultur etnis dâri sala sèttong rompon Melayu se tombu karana sistem monarki. Tor nganut sistem adhât sè è tandhai kalabân sistem kaluwarga melalui jalur binè’  otabâ matrilineal, maskè budayana sangèt koat ebârnai ajhârân agâma Islam. Thomas Stamford Raffles, samarena ngalakonè ekspedisi ka pedalaman Minangkabau kenenganna  Karaton Pagaruyung, nyataaghi jhâ’ Minangkabau rèya sombherna kakoatan bân asalla bhângsa Melayu, se ghuk lagghuk pandudu’en  apencar e Kepulauan Timur

Masyarakat Minang ghik pagghun ngangghuy matrilineal palèng rajâh è dhunnya. Salaènna arèya, etnis nèka aghunaaghi sistem proto-demokrasi molae masa pra-Hindu kalabân bâdâna kerapatan adat kaangghuy nantoaghi hal-hal parlo permasalahan hokom. Prinsip adat Minangkabau bâdâ è dâlâm pernyataan Adat basandi syarak, syarak basandi Kitabullah (Adat bersendikan hukum, hukum bersendikan Alquran) sè artèna adat berlandaskan ajhârân Islam.
Banda Neira otabâ Banda Naira iyâ arèya sala sèttong polo vulkanik sè bâḍâ è gugusan kapoloan Banda, Maluku. Polo arèya pajhât lèbur bân èksennengè orèng polana polo  rèya asrè. Banda Neira jughân nyèmpen jejak-jejak sajhârah jhâman lambâ'. Mènorot administratif aropaaghi posat kacamadhan Banda, Kabhupatèn Maluku Tenga, Provinsi Maluku. è Banda Neira bâḍâ 12 dhisa kalabân jumla penduduk sakitar 14.000 orèng.

Maskenah Banda Neira nèka bânni polo sè palèng rajâh, tapè Banda Neira nyimpen keindahan alam, soghi hasèl bhumèna, lengkap bân sajhârânah. Jhâjhâl è bâbâ rèya se tamasok kabâḍâânna Banda Neira. 

1. Polo sè ngasèllaghi pala

Molaè lambâ' Banda Neira la dhadḍhi kennengan se ngasèlèn pala, sampè' Banda Neira nèka è sebbhut tong-sèttongnga kennengan sè ngasellaghi pala nèng è dhunnya. Pala sè pajhât ḍâddhi daya tarik ka bhângsa Eropa, enga' Spanyol, Portugis, bân Inggris.

2. Toman ajhâjhâ Bhângsa Eropa

Banda Neira toman ajhâjhâ Bhângsa Eropa polana rajâh hasèl bhumèna otamana pala bân rempah-rempah laènna. Bhangsa Eropa sè samolana ḍâtâng kaangghuy adhaghang tor mellè rempah-rempah kaangghuy è jhuwel pole, coma bhangsa Belanda temmo dâtâng kaagghuy ngoasaè polo nèka, namong masyarakat sekitar aberri' perlawanan ḍa' Bâlândha. saènggha bhangsa Inggris sè dâtâng aghunaaghi kasempadhân rèya kagghuy alabân Balandha.

parkara rèya salanjuttha pas dhâddhi sabâb bâdâna perang sè cè' abitdhâ molaè taon 1609 sè melibatkan rakyat Banda tor èbhânto Inggris kaagghuy alabân Belândha.

3. Monumen Parigi Rante

Banda Neira ngaanḍi' sajârâh kelam pembantaian saudagar-saudagar rempah. Pembantaian arèya èlakonè penjâjâh Eropa sopajâ bisa ngoasè hasèl bhumè sè aropaaghi rempah-rempah. Bânni ghun abantai, namong tak sakone' ḍâri rakyat sè èkerem ka Polo Jhâbâ kaagghuy èpadhaḍdhi bhuḍâk. Kaangghuy sajârâh panèka ḍaddhi pas èbangun monumen Parigi Rante.
Nabila Taqiyyah (lahèr 21 Novèmber 2005) iyâ arèya pânyanyi abhângsa Inḍonèsia asal Banda Aceh, Aceh. Dhibi'en èkennal mènangka dhâddhi runner-up Inḍonèsia Idol mosèm ke-12, sâbuah ajang pâncarèan bakat agengsi sè tayang è RCTI taon 2022-2023.

Sombher
Politik (asal oca’na dâri bhâsa Blândhâ: politiek) iyâ arèya proses pembentukan dâlâm masyarakat sè èantarana awujud proses dâlâm aghâbây kapotosan, khusussa alâm naghâra. Pangartèan arèya dhâddhi upaya sè ahubung aghi antarana amacemma pangartèan sè bidhâ ngennèng hakikat jabatan politik sè èkenal dâlâm Undanng Undang Republik Indonesia Interaksi Elektronik dâlâm Undang Undang Elektronik èlmo politik. 

Arèya kèngèng èangghuy secara positif dâlâm konteks solusi politik sè akompromi bân tadâ’ camporan kekerasan otabâna secara deskriptif bisa èangghâp seni otabana èlmo pamarènta’an, bân sègghut ngibè konotasi sè angghâp negatif. Konsep samarèna èdefinisiaghi dâlam berbagai cara bân pendekatan sè bhidhâ, arèya andi’ pandangan sè bhidhâ secara mendasar sè ama’nai apah arèya kodhu èguna’aghi secara lowas otabâna terbatas, secara empiris otabâna normatif bân apah rèya konflik otabâna kerjasama.

Samacèmma metode èghuna’aghi dâlâm politik, tamaso’ apromosiaghi pangabâsanna rèng-orèng dhâ’ka politik dhibi’, negosiasi kalabân subjek politik laènna, aghâbay undang-undang bân ngangghuy kakowatan internal bân eksternal, tamaso’ peranng alabân moso. Politik èjhâlân aghi kalabân amacèm tingkat sosial, dâri klan otabâna suku masyarakat tradisional l`ebât pamar’nta'an lokal modern, perusahaan bân lembaga sampeè’ dâ’ka naghâra berdaulat, sampè’ tingkatan internasional.

Ènaghârâ sè bhângsana moderen, orèng lakona abèntu’ partai politik kaangghuy abâkkèlè ide-ide rakyatta. Anggota partai sèngghut sètuju kangghuy ngala’ kènnèngan sè padâh dâlâm b`anya’ masalah bân setuju kaangghuy adukung kesejahteraan sè padèh okomma bân pemimpin sè ta’padâh. Pamèlèan umum biyasana iyâ arèya kompetisi antarana cèmmacèmma partai.

Sistem politik iyâ arèya kerangkana kalakoan sè adèfinisiaghi metode politik sè bisah ètarèma dâlâm masyarakat. Carèta pamèkkèran politik bisa èsarèh polè èjhâman sè tapongkor kalabân karya-karya mani akanta Republik Plato bân Politik Aristoteles è Bârâ’, bân manuskrip politik Konfusius bân Arthashastra Chanakya è Tèmor.
Parao Madhurâ iyâ arèya parao sè èghâbây è Madhurâ. Caèpon Sulaiman BA, parao Madhurâ bâḍâ 36 macem. Pusat ngâbây parao Madhurâ è Dhisa Slopeng, Kacamadhân Dasuk bân Pulau Sapeken, Kabhupatèn Songennep. Parao rèya sami sareng paraona Kerajaan Majapahit. Taon 2010, sè ngâbây parao Madhurâ èpakon ngâbây Kapal layar Spirit Majapahit bhâdhi misi damai bân akalèlèng dhunnya.

Cem-macemma parao Madhurâ 
È bâbâ rèya cem-macemma parao Madhurâ:

 Parao lete’
 Lo-molowan
 Sampan Pajangan
 Sampan Kateran
 Janggolan
 Parao Kaci’
 Paddhuang
 Karoman
 Jukung Gambringan
 Jukung Pagur
 Jukung Kateran Legung
 Jukung Tiga Roda
Jukung Lajhângan
Jukung Tengkongan
Sampan Patetedan
Sampan Potè
Sampan Polangan
Jukung Monte'
Sampan Pajala'an
Sampan Calepag
Sampan Eder-Jo Ijo
Sampan Les-ales-Jabaran
Sampan Patetedan Jeppitan
Sampan Pakesan
Sampan Jaring, Panjaringan
Sampan Sakoci
Sampan Tambangan
Sampan Padan
Sampan Kursin
Sampan Bantingan
Sampan Conet
Sampan Kalela'an
Sampan Padduwang
Parao Magun
Parao Galate
Parao Pegon
Parao Janggolan

Sombher
Èropa mènorot geologis bân geografis iye arèya aropaaghi samananjhung otabâ dhârâdhân sè tamaso’ ka dâlem wilayah Asia, namong penduduk èpon ta’ kasokan manabi è sebbhut kalabân oreng Asia tapè lebbi seneng wilayanah è sebbhut kalabèn Benua Éropa. Pamisaan benua ka’dintoh è sabâb aghi parbhidâân bhudâjâ tor âdat. Bâtes dèjeh ka’dintoh Samudra Arktik, di Bère’ ka’dintoh Samudra Atlantik, bân bâtes bun lao’ ka’dintoh Laut Tengah. Anapon bâtes bun tèmor ghi’ tak è pangghi kajelasennah sabâb pamisaan benua nika masalah kabhudâjâan.

Benua otabe dârâtân ka’dintoh è nobataghi dhâddhih benua palèng kèni’ nomer due’ salastarena Australia kalabân luas wilayah 10.355.000 km² manabi è bitong dâri jumlah penduduk èpon, benua ka’dintoh palèng bennya’ nomer tello’ (è bebenah Asia bân Afrika) kalabân 747,6 jutah orèng è taon 2020 otabâh sami kalabân saperbellu’en penduduk bhumih. Manabi secara astronomis letta’ Benua Eropa ka’dintoh è 35° LU -71° LU bèn 11° BB – 66° BT.

Sajhârâ 
Èropa ngângûngin sajhârâh kabhudâjâan bân ekonomi sè lanjhâng è molaèn dâri Palaeolitik. Pangghien terakhir è Monte Poggiolo, Italia dâri bhâtoan ghâbâyân tanang è dhingghâl karbon sa jhâu 800.000 taon lambe’ dhâddhih bhuktèh penting.

Awal dhâri kabhudâjâan demokratik sareng individualistik Barat segghut è koca’ asalah ḍâri Yunani konah, maskè èpon bhâdâ pangaro laèn, akadhi Kristen, sè torot andil dhâlem panyebaran konsep akadhi eglitarianisme, bân keuniversalan hokom.

Kakaisaran Romawi a bâgi benua ka’dintoh dhâddhih Rhine ben Danube selama pan-ponapan abad. Sabâb panoronan Kakaisaran Romawi, Èropa ngalamin kanâikan sè è kenal kalabân Zaman Migrasi. Periode ka’dintoh è kenal kalabân Zaman Kegelapan sampè’ ka Renaisans. È dâlem masa ka’dintoh, kompolan monastik terisolasi neng Irlandia, bèn tatapènah è tempat lâèn a jhâghâh bèn makompol kalabân ngastètèh ‘ilmuh-‘ilmuh sè ampon è tolès sabellumah. Renaisans bèn Monarki Baru a nandhâaghi molaèna periode temmuan, eksplorasi, bèn paningkatan pangataoan ilmiah. Neng abad sè ka-15 Portugal dhâddhih awal panemuan, pas è toro’eh bân Spanyol. Teros Prancis, Belanda, bân Britania Raya noro’ a gabung dâlem majhègeh kakaisaran kolonial rajâh kalabèn kakoasaan sè lèbèr è Afrika, Amerika, bân Asia.

Salastarèna masa panemuan, konsep-konsep demokrasi molae a pangaro neng Éropa. Bennyak muncul cem macemah parjuangan sè padâh tojjhuèn ngaolle kamardhikaan, tarotama èpon è Prancis, pas è kenal kalabân Revolusi Prancis. Hal ka’dintoh dhâddhih sabâb ka ghriyungan rajâh neng Èropa polanah ide-ide revolusioner sè tersebar ka salanjhânga benua. Kabangkitennah demokrasi ka’dintoh dhâddhih sabâb a tambânah tekanan neng Èropa salaèn dhâri tensi-tensi sè ampon bâdâh sabellumah sabâb parsaèngan è Dunia Baru. Dhâri sadhâjanah parsaèngan, sè palèng terkennal ka’dintoh saat Napoleon Bonaparte a rebbhu’ kakoasaan bèn majhâgâh Kakaisaran Prancis sè ghâgghâr tak abit dhâri bâktoh ghânikah. Salastarena kadhâddhiyan-kadhâddhiyan ka’dintoh, Èropa jân stabil ghân ni’-sakoni’ namong rèkarèh dhâri konsep sè lajuh jhughân ghâgghâr.

Èropa
Fatima Mernissi (bhâsa Arab: فاطمة مرنيسي, translit. Fāṭima Mernīsī; 27 Sèptember 1940-30 Novèmber 2015) iyâ arèya feminis muslimah sè lahèr è ’Kotta Fez, Maroko. Fatima aropaaghi aktivis fèminis muslim sè kaluargana tamaso’ kaluarga abâk anḍi'. Fatima segghut akritik hadis sè sanad bân matanna acongkang kaom bhâ-bhinè’, saèngghâ Fatima bânnya’ nolès buku kesetaraan gender. Sala sèttong ḍhâbu sè palèng kotara iyâ aréya “manabi hak kaom bhâ-binè’ aropaaghi masalah ḍâ’ kaom lakè’, maka ghâpanèka bhunten ḍâri Al-Qur’an bân hadis, bhunten jughân tradisi orèng Islam, angèng kalabân sabâb hak-hak kasebbhut tak akor sareng kabhutoan kaom elit lakè’.”

Fatima Mernissi ḍâ’ aḍâ’ân ajhâr è sakola’an sè èghâbây ḍâri gerakan nasionalis, pas nerossaghi ajhâr menengah (SMP) è sakola’an khusus bâ-binè’ sè èghâbây ḍâri Pamarènta Prancis. Fatima toman ḍhâdḍhi dosen pas ngajhâr mata kuliah è bidang metodologi, sosiologi kaluarga bân psikososiologi è Universitas Mohammed V. Taon 1957, ḍhibi'en ollè ghellâr Doktor è Universitas Brandeis.

Sombher
Mr. Mohammad Nazir Datuk Pamoentjak (10 April 1896-10 Juli 1966) otabâ Nazir Datuk Pamoentjak iyâ arèya diplomat bân sè arintis kamardhikaan Inḍonèsia. Nazir asalla ḍâri Salayo, Solok, Sumatra Bârâ’, suku Minangkabau. Samarèna lulus ḍâri HBS Batavia, dhibi’en akuliah è Fakultas Hokom, Universitas Leiden.

Nazir toman dhâddhi Katowa Kompolan Inḍonèsia è Bâlândhâ sè ajuwangaghi kamardhikaan Inḍonèsia. Dhing la Inḍonèsia mardhika, Datuk Nazir dhâddhi diplomat bân duta besar pan-bârâmpan kalè.

Neng Jânuwari 1918, Nazir Datuk Pamuncak èntar ka Padang mènangka otosan Jong Sumatranen Bond (JSB). Nazir èpakon maddhâk cabang JBS è Padang bân Bukittinggi. Tapè, rèng-orèng è Bukittinggi ta’ kasokan. Nazir apidato è âḍâ’ân rèd-morèd è Padang, pola nak-kanak ngoḍâ Jhâbâ ampon lebbi maju ḍâri Sumatra kalabân organisasi Jong Java. Organisasi Jong Java èghâbây bi’ dr. Satiman è 7 Maret 1915. Jong anḍi’ semboyan Sakti, Budi, Bakti. Ka’ḍinto èssè pidatona:

“Nak-kanak ngoḍâ Sumatra kodhu nèro ḍât-ngoḍâdhân Jhâbâ. Kaulâ sadhâjâ jhâ’ sampè kala. Kaulâ sadhâjâ kodhu mamaju masyarakat Sumatra. Neng tanang nak-kanak ngoḍâ, bâḍâ nasèp tanah air (Inḍonèsia).”

Taon 1927, Nazir èpenjara è Rotterdam, Bâlandhâ asareng Mohammad Hatta, Ali Sastroamijoyo bân Abdulmajid Djojohadiningrat bi’ Bâlandhâ polana èfitna noro’ partai sè èlarang. Kèng Mohammad Hatta nolak fitna rowa sambi apidato “Indonesie Vrij” è sidang 22 Maret 1928. Marèna pidato rowa, Hatta bân kancana èbhibhasaghi bân èdukung sareng Mr. Duys (agghuta parlemen Bâlandhâ), bân Willem Drees, Perdana Menteri Bâlandhâ taon 1945.

Nazir Datuk Pamoentjak ngaghungi potrè sèttong, nyamana Lidia Djunita Pamoentjak otabâ Jajang C. Noer sè dhâddhi aktris bân sutradara.

Bhâdhi ngennang jasana, è Kotta Solok, Sumatra Bârâ’ bâḍâ jhâlân ngangghuy asmana Nazir Datuk Pamoentjak.

Sombher
Mr. Raden Ali Sastroamijoyo iyâ arèya Perdana Mantrè Indonesia ka -8 sè ajabat due’ periode, antarana taon 1953 -1955, bân 1956-1957 . Raden Ali Sastroamidjojo lahèr è Grabag, Jhâbâ tengnga, 21 Mei 1903. Ali lahèr è kalangan kalowarga bangsawan Kabupaten Magelang bân tamasok golongan parjâji. Maske Ali tamasok orèng golongan attas, Ali pagghun akanca bân oreng biasa ènga'na orèng-orèng tanè. 

Kalabân areppan nemmo lingkungan se lajâk kaangghuy perkembangan anak-anaknya, dâddhi keluarga Sastroamidjojo ngallè ka kotta. Padâna ngangodedhân bangsawan laenna Ali nerrosaghi sakolaanna  e sakola Bâlândhâ, Queen Wilhelmina School, pas nerrosaghi asakola hokom è Universitas Leiden è Bâlândhâ, se dimma Ali narèma sebbhudhân Meester in de Rechten (sarjana hukum) è taon 1927. Pas terros Ali èntar ka praktik swasta. Bâkto ghik asakola, Ali aktif nèng organisasi ngangodâdhân, enga’ organisasi Jong Java, dâri taon 1918 sampe’ 1922 bân Perhimpoenan Indonesia, dâri taon 1923 sampe’ 1928. Karena aktivitasnya, Ali bân kancana, Mohammad Hatta ètangkep è taon 1927 mon Bâlândha, Nazèir Datuk Pamuncak, bân Abdulmadjid Djojoadiningrat. Saamponna ennem bulân e penjara, Ali epabhibâs pas abâli ka Jhâbâ è taon 1928.

Karir 
Taon 1928, Ali abhâreng Soejoedi mukkak kantor pangacara, bân abhâreng Soekiman, meterbi’ majalah Djanget e Kotta Surakarta. Pas terros Ali berpolitik nèng Partai Nasional Indonesia (PNI) pimpinan Soekarno, terros masok Gerindo bâkto PNI epabhubhâr bi’  Sartono. Samarena Indonesia mardhika è taon 1945, Ali agabung polè ka organisasi PNI.

Samarèna Perang Dunia II, Ali nerrosaghi aktivitasnya è lapangan politik bân pemerintahan, èantarana dâddhi Mantreh Pengajaran dâlâm Kabinet Amir Sjarifuddin I (Juli 1947) bân Kabinet Hatta (Januari 1948). Ia kemudian menjabat sebagai wakil ketua delegasi Republik Indonesia dâlâm perundingan moso Bâlândhâ (Februari 1948) bân dhâddhi anggota delegasi Republik Indonesia dâlâm perundingan Konferensi Meja Bundar. Samarèna pangakoan kedaulatan Republik Indonesia, Ali è padhaddhi Duta Besar Indonesia untuk Amerika Serikat, Kanada, bân Meksiko (1950–1955). Salaèn dâri jerèya, Ali epadaddhi Katoa Umum Konferensi Asia Afrika è kotta Bandung taon 1955, bâkkèl tettep Indonesia è Perserikatan Bangsa-Bangsa (PBB) (1957–1960), bân dhaddhi katoa Umum PNI (1960–1966).
Universitas Erasmus Rotterdam iyâ arèya sèttong universitas se bâḍâ è Rotterdam, Bâlândhâ. Universitas Erasmus Rotterdam arèya universitas riset internasional sè la anḍi' peringkat tèngghi. Molaè taon 1913 universitas nèka teros tombu dhaddhi sala sèttong universitas palèng rajâh è Belandhâ, kalabân bâḍâna mored sè bannya'na 28.000 bân lebbi ḍâri 1.400 peneliti sè alako nèng institut nèka.

Sejarah 
Universitas arèya nyandhâng nyama Desiderius Erasmus. Nyama Erasmus dhibi' arojuk dhâ' ka Desiderius Erasmus Roterodamus, orèng ahli teologi bân humaniora abad 15. Nyama Erasmus Universitas nyatana ghik bhuru èangghuy bâkto taon 1973. Namong Universitas arèya ella bâḍâ ḍâri taon 1913 kalabân nyama Nederlandsche Handels-Hoogeschool. È bâkto jârèya ghun èlmo ekonomi se èyajhârraghi. Universitas Erasmus Rotterdam arèya sala sèttong universitas ilmu ekonomi bân managemen palèng bhâghus nèng Eropa, sampe’ sala sèttong professor ngaollè Hadiah Nobel untuk èlmo Ekonomi iyâ arèya Prof dr. Jan Tinbergen.

Struktur 
Erasmus Rotterdam ngaandi’ duâ’ kampus bân ebâgi ḍâlâm tello’ domain:

 Ekonomi bân managemen
 Hukum, kultur, bân socia
 Kedokteran bân farmasi 

Duâ’  domain se paleng aḍâ’ berbasis è kampus se bâḍâ nèng Woudestein è sebelah tèmor kotta Rotterdam. Domain kasèhadhân bân farmasi berbasis è kampus Hoboken Erasmus MC èi sebelah bârâ' kotta. Domain è attas rèya ghik ebâgi pole dhâddi pan-bârâmpan fakultas, è antarana:

 ESE (Fakultas Ekonomi)
 Fakultas Ilmu Sosial (tamasok dâlâm fakultas nèka: psikologi, sosiologi, politikologi, bân kebijakan publik)
  Fakultas Hukum
   Erasmus MC (Fakultas Kedokteran bân Farmasi)
 Institusi Management Kesehatan
  Fakultas Ilmu Filosofi
 Fakultas Sejarah, Budaya, bân Seni
 RSM Erasmus University (Fakultas Management)

Pengakuan Internasional 
Mènorot the Times Higher Education Supplement Universitas Erasmus, Rotterdam bâḍâ nèng  peringkat ka 34 universitas palèng bâghus nèng Eropa bân bâḍâ è peringkat 92 sa dhunnyah (taon 2005 bâdâ è peringkat 57). Fakultas Management RSM bâḍâ è peringkat 7 untuk program MBA paleng bhaghus nèng Eropa bân 29 è dhunnyah mènorot Financial Times. Sabâtara  Fakultas Ekonomi tamasok dâlâm 24 sekolah ekonomi paleng bâghus sadhunnyah. Lebbi lanjut, Erasmus MC tamasok ḍâlâm 5 besar fakultas kedokteran bân farmasi è luar Amerika Serikat mènorot The Scientist.

Universitas Erasmus sampè’ narèma akreditasi ḍâri tello’ badan akreditasi pendidikan management internasional; AMBA, EQUIS, and AACSB. Ghun  sakonè’ sakolaan bisnis nèng Eropa se ngaandi’ triple akreditasi enga’ rèya. Coma bânnyak sakolaan bisnis Eropa se netteppaghi tak ngangghuy multi akreditasi.
Asma Barlas iyâ arèya tokang nolès bân akademisi Pakistan-Amèrika. Barlas abhândhrengè kajian komparasi bân politik internasional, Islam bân hermeneutika Al-Qur’an jughân kajian bhâ-binè’.

Kaodi’en bân pendidikan 
Asma Barlas èlahèraghi è Pakistan taon 1950. Ollè ghellâr sarjana è jurusan sastra bân filsafat Inggris Kinnaird College, tor ollè ghellâr magister jurnalisme dâri Universitas Punjab. Salaènna jèrèya, Barlas padâ ollè ghellâr magister bân doktor è studi Internasional University of Denver.

Karier 
Asma Barlas ka’dintoh sala sèttong bhâ-binè’ sè ètetappaghi kaangguy adinas è luar negeri taon 1976. Ollè ennem taon, èpaambu polana bâdâ intruksi dâri jenderal Zia ul Haq. Barlas toman alako mènangka asistèn èditor è the Muslim, yakni aropaaghi surat kabar oposisi, sampè’ ahèrrah ollè suaka è Amerika Serikat taon 1983.

Asma Barlas agabung bân jurusan politik Ithaca College è taon 1991. Saabitta 12 taon Barlas panèka pendiri tor dirèktur pusat Studi budaya, ras bân etnis, jughân negguk Spinoza Chair è departemen Filsafat Universitas AMSTERDAM taon 2008.

Riset 
Asma Barlas abhândhrengé cara sopaja umat Islam kèngèng aghâbây pengetahuan tentang aghâma otamanah dhâ’ bidang tafsir sè patriarkhis è Al-Qur’an, saèngghâ nolès buku sè sanget terkenal, iyâ arèya “Believing women” Islam; Unreading Patriarchal interpretations of the Quran.

Asma Barlas anolak pangangghâbhân sè madhâbu pandangan tor penafsiranna ḍâ’ Islam mènangka “Feminime Islam”, jhâbhâh nalèka istilah kasebbhut èyartèyaghi kalabân diskursus kesetaraan gènder bân keadilan sosial sè èkaollè dâri afahami al-Qur’an kaangguy nyarèh praktèk hak bân keadilan sè pajuh dhâ’ sadhâjâ zamana umat. 

È dhâlem karyana sè awwal, Democracy Nasionalism and Communalism; The Colonial Legacy in South Asia, Asma Barlas nyarè tao hubungan militer politik Pakistan bân praktèk penjajahan Inggris.

Sombhâr
Laksamana TNI H. Yudo Margono, S.E., M.M., C.S.F.A. (rembi' 26 Novèmber 1665) iyâ arèya perwira tègghi Tentara Nasional Indonesia Angkatan Laut sè a pangkat dhâddhi Panglima Tentara Nasional Indonesia aghântèaghi Jenderal TNI Andika Perkasa. Yudo iyâ arèya lulusan Akademi Angkatan Laut (AAL) angkatan ka- XXXIII (1988-A). Sabellunna, dhibi'en arèya dhâddhi Kepala Staf YNI Angkatan Laut. È bâkto è lantèk, Yudo ngaollè rekor dhâddhi Panglima TNI palèng towa dâlem sajhârâ, sè sabellunna è ka olle Jenderal TNI Andika Perkasa.

Kaodi'ân Awwâl 
Yudo Margono rembi' bân rajâ è Dhisa Garon, Kacamadhân Balerejo, Kebhupatèn Madiun, Jhâbâ Tèmor. dâri kaluarga sa biasa sè dhâddhi rèng tani. Yudo a sakola de' ade' en è SDN 02 Garon (1977) bân tammat a sakola è SMA Negeri 1 Mejayan (1984). samarèna tammat SMA, Yudo a daftar è TNI AL bân ca kancana. Tapè dâri 12 sakanca'an coma Yudo sè maso' bân è tarèma è Akademi Angkatan Laut. 

Rajè e kaluarga rèng tani Yudo ngartè bân paham de'remma artè perjuangan, sè otama mun tentang terro ngaolleya pangaterro. Dhibi'en jarèya abêrri' conto è bhâkto maso' pendidikan è AAL, dhibi'en kodhu nompa' bis dâri Madiun ka Sorbhâjâ. Dhibi'en ngako jhâ' toman tèdung è masjid pola ta' andi' bhâlâ è sorbhâjâ sè bisa è kèntarè è bhâkto jarèya. Maskè de'iyâ, perjuangan Yudo dhâddhi tentara bisa è kaollè kalabân bhâghus. Samarèna pendidikan militer è Angkatan Laut. 

Yudo anèka bân Veronica Yulid Prihayati è taon 1991 bân andi' ana' tello' iyâ arèya; Novendi Wira Yoga, Ditya Wira Adibrata, bân Noval Wira Abiyuda.

A Pangkat Panglima TNI 
È tangghâl 28 Novèmber 2022, Yudo è callonnaghi dâri Prèsidèn Joko Widodo ka angghuy negghu' kalaghungan Panglima Tentara Nasional Indonesia, aghântèaghi Jenderal TNI Andika Perkasa sè bhâkal maso'masa purna tugas. Dâlem rapat paripurna DPR sè è bhâdhi è tangghâl 13 Dèsèmber 2022, Yudo Masgono è essaaghi dhâddhi Panglima TNI sè anyar aghântèaghi Jenderal TNI Andika Perkasa.

Riwayât Pendidikan

Pendidikan Akademik 

 SDN 2 Garon (1977)
 SMPN 1 Balerejo (1981)
 SMAN 1 Mejayan (1984)
 S-1 Manajemen Universitas Krisnadwipayana (2014)
 S-2 Manajemen Universitas Krisnadwipayana (2016)

Pendidikan Militer 

 AAL (1988-A)
 Kursus Korbantem (1989)
 Kursus Perencanaan Operasi Amphibi (1990)
 Kursus Pariksa (1992)
 Dikspespa/Kom Angkatan 6 (1992-1993)
 Diklapa II/Koum Angkatan 11 (1997-1998)
 Seskoal A-40 (2003)
 Sesko TNI A-38 (2011)
 Lemhannas RI PPRA  A-52 (2014)

Riwayât Kalaghungan 

 Aspadiv Senjata Artileri Rudal KRI Wilhelmus Zakaria Johannes-332 (1988)
 Kadep Ops KRI Ki Hajar Dewantara-364
 Palaksa KRI Fatahillah-361
 Komandan KRI Pandrong-801
 Komandan KRI Sutanto-877
 Komandan Lanal Tual (2004-2006)
 Komandan KRI Ahmad Yani-351 (2006-2008)
 Komandan Lanal Sorong (2008-2010)
 Komandan Satkat Koarmatim (2010-2011)
 Komandan Satkor Koarmatim (2011-2012)
 Komandan Kolat Koasmabar (2012-2014)
 Paban II/Opslat Sopsal (2012-2015)
 Komandan Lantamal I Belawan (2015-2016)
 Kepala Staf Koarmabar (2016-2017)
 Pangkolinlamil (2017-2018)
 Pangkoarmabar (2018)
 Pangkoarmada  I (2018-2019)
 Pangkogabwilhan II (2019-2020)
 Kapala Staf TNI Angkatan Laut (2020-2022)
 Panglima TNI (2022-satèya)
Nyoman Paul Fernando Aro (lahèr 23 Juni 2001) iyâ arèya sorang mantan atlet sepak bola bân bâjâ rèya dhâddhi pânyanyi, toronan Inḍonèsia -Swedia. Paul maso’ empa’ rajâ dâlem ajang Inḍonèsian Idol musim kaduwa’ bellâs sè ètayangaghi sareng stasiun televisi RCTI, ka taon 2022-2023.

Kaodhi’ân awwal bân pândidikan 
Paul lahèr kalabân nyama Nyoman Paul Fernando Aro ètangghâl 23 Juni 2001 è Jakarta. Dhibi’en anak dha’adhè’ ḍâri Rami Aro bân Kadek Sri Widari. Bapa’en orèng Swedia sè andhi’ dere katoronan Finlandia sè alako mènangka pangghâbâ perusahaan SKF è Swedia, dhinèng ebhuna dâri Bhâli, Inḍonèsia. Paul andhi’ tello’ tarètan sattong ebhu, duwa’ tarètan bine’ anyama Ni Putu Laura Jane Cindayanti bân Made Karina Duta Dwijayanti, settong ale’ lake’ anyama Kadek Krisna Adi Wira Guna bân settong tarètan settong bapa’ anyama Saviera Poetri Alexandra Aro. Lahèr dâri ebhu kalabân suku adat Bhâli, nyama awwâl Paul aghuna’aghi nyama khas Bhâli. Nyoman ètandha’aghi jhâ’ dhibi’en aropa’aghi anak katello’ (dâri pihak ebhu). Paul noro’ aghâma sè samè kalabân ebhuna iyâ arèya aghâma Hindu.

Paul dâri kini’ odhi’ è Desa Anturan, Kecamatan Buleleng, Kabupaten Buleleng, Bhâli. Dhibi’en asakola  SD è sakola swasta, iyâ arèya di SD Triamerta bân pandidikan SMP è SMP Negeri 1 Singaraja. samarèna lulus SMP ètaon 2016, Paul ngallè ke Swedia sopajâ lebbi menekuni bisa ajèr sepak bola. Selama sâtaon Paul ajèr bahasa Swedia è sakola menengah attas Västerhöjdsgymnasiet è kotta Skövde, Swedia. Pas ètaon 2017, dhibi’en alanjutaghi pandidikan sakola menengah attas è NTI Gymnasiet Skövde, bân nerrosaghi dâlem program diploma International Baccalaurette èbulèn Juni 2020.

Karier 
Dhâri kene’ Paul ampom kasokan anyanyi bân sepak bola. Sebellun ngalle ke Swedia, Paul banyya’ matadâ’ bhâktona è lapangan sepak bola è semma’en romana embana è Bhâli. Dhibi’en jughân ampon noro’ lomba futsal bân lomba nyanyi ḍâri ghi’ SD.

Sombhèr
Jenderal Polisi Drs. Listyo Sigit Prabowo, M.Si. (rèmbi' 5 Mèi 1969) iyâ arèya perwira tinggi Polri sè a pangkat dhâddhi Kapala Kepolisian Negara Republik Indonesia (Kapolri) sajjhek tangghâl 27 Jânuari 2021, aghânte Jenderal Idham Azis. Listyo iyâ arèya Kapolri non Muslim Kaduwe' dâlâm sajhârâ samarèna Widodo Budidarmo (1974-1978), bân Kapolri palèng ngodâ kaduwè' dâlam sajhârâ sè parappa'en è laktèk (51 taon, 267 arè) karo kala dâri Tito Karnavian, sè a omor 51 taon, 261 arè sè parappa'en è lantèk è taon 2016. Sigit iyâ arèya Alumni SMA Negeri 8 Yogyakaarta (1988)
Michael Schumacher (lahèr è 3 Jânuwari 1969) iyâ arèya mantan orèng balap motor ḍâri Jerman sè toman akarir è lalampan Formula Satu è mosèm 1991 kangsè mosèm 2006 bân ḍâri mosèm 2010 kangsè mosèm 2012. Sa'abiddhâ akarir è ajang arèya, dhibi'na toman noro' tim-tim Jordan, Benetton, Ferrari, bân Mercedes. Sa'abidhhâ akarir èajang F1, dhibi'na ella dhâddhi orèng kapèsan 91 kalè Grand Prix, bân pètong kalè arebbhu' pangkat Kejuaraan Dunia Pembalap  iyâ arèya è mosèm 1994, 1995, 2000, 2001, 2002, 2003, bân 2004.

Referensi

Formula 1
Jeffery Michael Gordon (lahèr è 4 Agustus 1971) iyâ arèya orèng balap motor ḍâri Amèrika Serikat sè satèya alako mènangka Bâkkèl Kopala è Hendrick Motorsports. Sabelluna, Gordon toman akarir è ajang NASCAR Seri Piala ḍâri mosèm 1992 kangsè 2016, ngangghuy motor Chevrolet nomer 24. Dhibi'na.

Referensi
Hanin Dhiya Citaningtyas (lahèr 21 Pèbruari 2001) iyâ arèya sorang pânyanyi-pânulis laghu ḍâri Inḍonèsia.

Hanin awwâl karier mènangka runner-up lombâ Rising Star Inḍonèsia sè ètanyangaghi è RCTI taon 2014. Pas dhibi’en makalowar album andi’na, Cerita Hanin Dhiya ètaon 2018 bân ollè apresiasi Multi Platinum Award ḍâri ASIRI. Album sè nomer duwâ’, Jangan Sampai Pasrah èpakalowar ètaon 2021. Dhibi’en duwâ’ kalè masok neng nominasi Anugrah Musik Inḍonèsia bân mennang sala settongga. Hanin aropa’aghi mahasiswi pândidikan Sastra Inḍonèsia è Universitas Pakuan Bogor.

Karier

Awwal Karier 
Pottrè ḍâri Lan Yuliantara bân Cici Sunarsih rèya  ampon kasokan kalabân music ḍâri kini’. Dhibi’`en awwâl ajhèr alat musit keyboard dhibi’ bâjâ omor 10 taon. Pas aderderaghi pândidighan musik è Lembaga Pendidikan Musik Farabi. Hanin awwâl karier è industri music kalabân noro’ lombâ Rising Star Inḍonèsia ètaon 2014, bân mènangka runner-up. Pas Hanin molaè makalowar laghu, katos dhâddhi album sè dhâ’-adhâ’ “Cerita Hanin Dhiya”. Ètaon 2021 dhibi’en makalowar album sè kaduwâ’. Brâmpan bulân saamponna èakhèr taon 2021, Hanin makalowar pole mini album sè kalabân Ahmad Dhani.

Sombhèr
Dr. Dra. Gemala Rabi’ah Hatta, MRA., M.P.H. (lahèr 2 Maret 1952) iya arèya pottrè sè nomer ḍuwâ’ ḍâri mantan bâkkèl prèsiden RI se ḍa’ aḍâ’, Mohammad Hatta bân Rahmi Hatta.

Pangajhârân 
Ka taon 1970, dhibi’en matammat aghi robuk SMA na è SMA Santa Ursula, jakarta. Ka taon 1976, ollè ghellâr MRA ḍâri School of Medical Record Administration, Sydney, Australia; bèasiswa Colombo Plan. Alanjutaghi polè pendidikan na è Sakola Tèngghi Administrasi Lembaga Administrasi Naghârâ RI, marè ka taon 1983 & ollè ghellâr (S-1) bân alanjutaghi (S-2) è Pascasarjana Fakultas Kabârâsân Masyarakat Universitas Inḍonèsia, marè taon 1994. Ahèr taon 2002, ollè ghellâr doktir (lulus Cum Laude) ḍâri FKM-UI (jurusân Biostatistik).

Karèr

Nasional 
Sajhhek 1976 dhâghâ 2017 alako mènangka PNS Kementrian Kabârâsân Rèpublik Inḍonèsia. Pangkat bân golongan ruang pembina otama ngodâ/IV C-Lektor, eselon II A. Pansiun sarèng pangkat bân golongan ruang pembina otama Madya/IV D-Lektor Kapala – Associate Professor. Andi’ NIDK (Nomer Orbhih Dosèn Khusus).

Sombhèr
Prof. Dr. Meutia Farida Hatta Swasono (lahèr 21 Maret 1947) iya arèya sorang bhlântèk antropologi bân politikus Inḍonèsia sè ajabat mènangka angghuta Ḍewan Pertimbangan Prèsiḍen sajhhek 2010 sampè' 2014. Sabellunna dhibi’en ajabat mènangka Menteri Naghârâ Pemberdayaan Binè’ ḍâlem Kabinet Inḍonèsia Bersatu (2004 sampè' 2009).

Meutia iya arèya pottrè mantan bâkkèl prèsiḍen bân proklamator Inḍonèsia, Mohammad Hatta. Dhibi’en ollè ghellâr doktor ḍâlem campar antropologi ḍâri Universitas Inḍonèsia taon 1991. Anapon taon 2002-2004 dhibi’en iyâ arèya dhâddhi Katoa Umum Yayasan Hatta.

Sombher
Bhâsa Tiongkok (Bhâsa Tiongkok: 漢語) iyâ arèya bhâsa sè èkacator bi' orèng Han.

Naghârâ 
 Tiongkok
 Taiwan
 Hong Kong
 Makau

Bhâsa Tiongkok
Bhâsa
Hong Kong (bhâsa Kanton: 香港, Hoeng1 Gong2) iyâ arèya sala sèttong naghârâ kapolowan è Asia Tèmor. Loas bilajâhna iyâ arèya 1,106 km². Pendudukna iyâ arèya 7,291,600 (2022) bân kapadatan pendudukna 6,777 orèng per km².

Galeri

Sombher

Kae'an loar
Official Website

Naghârâ
Hong Kong
Bhâsa Inggris (Bhâsa Inggris: English) iyâ arèya bhâsa sè èkacator bi' orèng Inggris, orèng Amèrika, orèng Kanada bân orèng Australia.

Naghârâ 
 Inggris
 Amèrika Sarikat
 Kanada
 Australia

Bhâsa Inggris
Bhâsa
Universitas Al-Azhar (bhâsa Arab: جامعة الأزهر الشريف; Al-ʾAzhar al-Šyarīf, Al-Azhar Moljâ), iyâ arèya sala sèttong kampus sè dhaddhi pusat ajhâr sastra Arab bân ngajhi Islam sunni è dhunnya. Azhar jhughân kampus nomor ḍuwâ' sè aberri' gellar palèng towa è dhunnya. Kampus rèya anḍi' hubungan bi' Masjid Al-Azhar è Kairo.

Sombher
Nadin Amizah lahèr 28 Mei 2000 iyâ arèya pânyanyi bân pânulis ḍâri Inḍonèsia.

Karier 
Nadin molaè èkennal bâjâ ghi' è SMA. Dhibi'en kalabân Dipha Barus ngibâh lagu "All Good" ka taon 2017. Nadin bân Dipha jughân dâdâr kalabân laghu rowa dhâ’-adhâ’an è panggung raja Djakarta Warehouse Project. 

Sabellun molaè karèr nyanyinah, Nadin molaè è salah settong  program stasiun TV swasta Trans TV “Social Media Sensation” ka taon 2016. Lèbhât Label Sorai, Nadin ampon makalowar empa’ single sampè’ kalabân taon 2019 iyâ arèya “Rumpang” è bulân Sèptèmber 2018, “Sorai” è bulân Januari 2019, “Star” è ahèr Maret 2019 bân “Seperti Tulang” è  27 Sèptèmber 2019. Nadin jughân ampon nyayi kalabân brâmpan pânyanyi, kalabân ngasèlaghi brâmpan laghu kadhi “Beauty and the Beast” kalabân Adera, “Teralih” kalabân Matter Halo bân ahèr lèbât laghu “Amin paling Serius” kalabân Sal Priadi. 

È 28 Mei 2020, Nadin makalowar Album “Selamat Ulang Tahun”

Pânghârga'an bân nominasi 
Nadin Amizah ella narèma brânang pânghârga'an è antarana ḍâri Anugrah Musik Inḍonèsia 2017 mènangka kategori Best Dance otabâ Electronic Production kalabân Dhipa Barus. Pas è taon 2018, dhibi'en è nominasiaghi sareng AMI Award ka'anghuy duwâ' pânghârga'an dhâlem Karya Produksi Re-Arragement Palèng Bhâghus kalabân Dipha Barus lebhât laghu "All Good" versi akustik bân dhâlem karya produksi Ballad Folk/Country Plaeng Bhâghus ka'anghuy "Teralih" hasèl kolaborasi kalabân Metter Halo.

Pas è 27 Nopèmber 2019, lebhât laghu singel "Rumpang", dhibi'en narèma duwâ' pânghârga'an ḍâri Ami Music Award 2019 mènangka kategori Produksi Best Folk/Country/Ballad Paleng Bhâghus bân mènangka Orèng Anyar. Samantara rowa laghu "Amin Paling Serius" hasèl kolaborasi Nadin kalabân Sal Priadi ghun ènominasi kalabân AMI Award.  

Neng awwal taon 2020,  Billboard Indonesia Music Awards 2020 sè èbâdâ'aghi dhâ'-adhâ'an anominasiaghi Nadin Amizah ka'anghuy tello' kategori, iyâ arèya Artis Anyar Top of the Year, Top Collaboration Song of the year bân Top Female Singer of the Year.

Sombher
Adi Hidayat, Lc., MA. iyâ arèya sala sèttong alim ulama dâri Indonesia sè ngoasaè èssèna kètab Alquran kalabân letak bârissâ.
Alfiyah (ألفية ابن مالك) otaba ghânna'an èngghi panèka Al-Khulasa al-Alfiyya aropaaghi buku syair (sè andi' irama) essèna tata bhâsa Arab dâri abad ka-13. Kètab nèka ètolès sarèng ahli bhâsa Arab kalahiran Jaén, Spanyol sè asmana Ibnu Malik (w. 672 H /22 Fèbruari 1274 M). Asarèng kalabân kètab Al-Ajurrumiyah, Kètab Alfiyah èngghi panèka è antarana kètab ḍâsar kaangghuy èhapalaghi morèd pesantren salaènna Al-Qur'an.

Kètab panèka ngaghungi 43 kètab panjellasân (syarah) bân aropaaghi sala sèttong ḍâri duwe' buku ḍâsar pendidikan bhâsa Arab kaangghuy sè anyar ajhâr dâlâm orèng Arab saènggha abad ka-20. È abad ka-20, kurikulum pendidikan molaèn ègèser kalabân kurikulum kolonial, ropana kalabân maso'en kurikulum sekolah Prancis è kasus sè kadhâddhiyèn è Maroko.

Sombhèr
Mojoagung iyâ arèya sèttong kacamatan è Kabupaten Jombang, Jâbhâ Tèmor, Indonesia. Mojoagung dhâddhi pintu gerbang bun tèmor Kota Jombang, bân sangât strategis polana èlèbâdhi langsong jhâlân otama Surabaya - Yogyakarta. Industri kerajinan kuningan jughân berkembang è wilayah kecamatan nèka.

Mojoagung jughân dhâddhi kota kecamatan palèng rajâ bân palèng rammi è sakbbhina wilayah Jombang. Industri bân ḍâghâng molaèn berkembang è wilayah nèka, dhâddhi wilayah sè sangât penting ka Kabupaten Jombang.

È kacamatan nèka bâḍâ kèya sèttong kelenteng iyâ arèya Boo Hway Bio (茂淮廟) sè èparkiraaghi èbangun taon 1930.
Sèttong serradhân pèlèyan aghâmbhârraghi asèl tolèsan sè palèng bhâghus è Wikipèḍia bân nodhuwaghi stanḍar profèsional panolèsan, presentasi, bân metthèk sombher. Salaènna noro'è kabbhi kabhutowan stanḍar ghâbây serradhân Wikipèḍia, serradhân-serradhân anḍi' karakteristik ènga' è bâbâ rèya:

 Serradhân
 ètolès kalabân cara sè bhâghus: ngrot bân paramasastrana kodhu noro'e atoran bân pandhuman bhâsa Madhurâ.
 jhângkep: ajhârbâ'aghi kabbhi fakta bân tongghâl otamana, bân ta' anḍi' pranala mèra sè bânnyak.
 ètalèktè kalabân bhenḍer: okara-okarana kennèng èpastèyaghi ḍâ' ka sombher sè èkaparcajâ bân teppa' ka'angghuy ajhârbâ'aghi pangataowan sè ella èterbi'aghi; okara ètonjhâng kalabân bhuktè spèsifik bân petthèghân lowar (tèngghu pamastèyan bân sombher sè èkaparcajâ); arèya tamaso' pangèssèyan bâgiyân "Sombher" sè tamaso' sombher, èpaghenna' bi' petthèghân è ḍâlem bhâdhân serradhân.
 nèttral: abâkkèlè buktè sè adhil bân ta'pa biyas (tèngghu paddhu pandheng nèttral); tapè, serradhân ta' kodhu abherri' bâberta ḍâ' ka minoritas kalabân satèmbhâng.
 mantep: bânnè serradhân sè segghut dhâddhi perrang beccè'an bân èssèna ta' segghut aobâ artèna; obâ'ân vanḍâlisme sè èpabâli bân pagebbhângan sè aḍhâsar ka osolan pamarèksa ta' tamaso' ka artè rèya.
 Serradhân kodhu akor bi' pandhuman sè ella èyator è pandhuman gaya bân ProyekWiki, tamaso' nyaḍiyâ'aghi:
 momolan: bâgiyân sè mokka' sè ajhârbâ'aghi kabbhi topik bân manyanat orèng sè maca ka bâgiyân-bâgiyân sè saterrossa è serradhânna;
 tatana sè teppa': sistem dhârâjhât bhul-ombhul sè otama tapè ta' aghâbây bhingong (tèngghu bhântowan bâgiyân); sarta
 cateddhân soko sè ajhek: mènorot sè èsyarattaghi bi' katantowan 1c, petthèghân è bhiri sè taformat kalabân ajhek bi' mètode cateddhân soko otabâ mènorot Harvard—tèngghu pettèghân sombher tolèsan ka'angghuy bhâb metode paformatan sombher sè ètodhuwaghi, bân bâberta sè parlo èpamaso'. Ta' kodhu ngangghuy cètha'an pettèghân.
 Bhengkek mèḍia. Serradhân anḍi' ghâmbhâr sè teppa' ka'angghuy subjèk, bi' katerrangan ghâmbhâr sè cokop bân status ha' cèpta sè kennèng èkatarèma. Ghâmbhar ta' bhibhâs kodhu ngakorraghi bi' katantowan pamowa'an èssè ta' bhibhâs bân èbherri' tatengnger sè akor.
 Lanjhângnga serradhân. Serradhân anḍi' lanjhân sè pantes; tettep fokus ḍâ' ka topik otama ta'pa mamaso' ghâl-tongghâl sè ta' parlo (tèngghu gaya rèngkessan).

Tèngghu kèya 

 Mofakat ka'angghuy kabijâghân arèya
 Wikipèḍia:Pandhuman nolès serradhân sè lebbhi bhâghus
 Wikipèḍia:Serradhân sè samporna
 Wikipèḍia:Parbhânḍhingan serradhân pèlèyan bân serradhân bhâghus
Ummu Sulaim iyâ arèya sala sèttong rèng binè’ ḍâ’- aḍâ’ sè masok Islam bân bânnyak manfaatta ka Islam. Dhibi’en tamasok orèng Anshar bân èbhuna sahabat Anas bin Malik sè bânnyak ariwyataghi hadis. Ummu Sulaim èsebbhut mènangka rèng binè’ sè anḍi’ mahar palèng moljâ yakni Islam polana akabin bi’ Abu Thalhah è kabinan sè kaḍuwâ’.

Carèta oḍi’ 
Asma lengkappa yakni Ummu Sulaim binti Milhan bin Zaid bin Haram bin Jundub Al-Anshariyah. Anapon asma aslina bânnyak pamangghi. Bâḍâ sè ngoca’ Sahlah, Ramilah, Ramishah, Al-Ghumaisha otabâ Malikah. Raka sè kapèng sèttong iy â arèya Malik bin Nadhr, ramana Anas bin Malik.

Sajjhek onèng ka ajhârânna Nabbhi Muhammad, Ummu Sulaim langsung masok dâ' ka aghâma Islam. Samarèna dhâddhi muslimah, dhibi'en ngajhâk potrana, yakni Anas bin Malik masok Islam jhughân sampè' maos syahadat tapè ta' èkesenneng bi' lakèna, Malik bin An-Nadhr. Ta' abi ḍâri ghânèka, Malik èpatè'èn bi' mosona.

Araka polè 
Samarèna Malik bin An-Nadhr matè, Ummu Sulaim ajhânjhi ta' araka'a polè. Namong, akhlak bhâghussa Ummu Sulaim adhâddhiyaghi Abu Talhah lèbur ka abâ'ân. Abu Talhah sè ghita' masok Islam terro makabin Ummu Sulaim sampè nyiyapaghi arta sè bânnya'. Ummu Sulaim kasokan dhâddhi binèna asal Abu Talhah èntar ka Kanjeng Nabbhi bân dhâddhi muallaf. Samarèna maos syahadat, Abu Talhah langsung akabin bi' Ummu Sulaim bân ngaghungè potra sè asmana Abu Umair.

Sombher
Panglèma Polim otabhâ èkennal  kalabân Teuku Panglima Polem Sri Muda Perkasa Muhammad Daud panèka salasèttong Panglèma Kerajaan Aceh sè ajuang alabân Blândhâ è masa Perrang Aceh. Panglèma Polim aropa’aghi potra ḍâri abana sè asmaèpon Panglèma Polem VIII Raja Kuala, katoronan keluarga bhângsawan Aceh. Bhâpa’na sorang patèngghi otabhâ Panglèma è wilayah Sagoe XXII Mukim Aceh Rajhâ. Teuku Panglima Polem Muhammad Daud akabin sarèng potrèna Tuanku Hasyim Banta Muda, tokoh pajhuang Aceh se dadhi kanca perjuangan abana.

Sombher
Somattra Laok (Indonesia: Sumatera Selatan, Pèghu: سومترا سلاتن, èsingkat Sumsel) iyâ arèya sala sèttong propinsi è Polo Somattra. Loassa propinsi panèka korang lebbi 87.017.41 km². Bân pendudukna korang lebbi 8.550.849 orèng (taon 2021) kalabân kepadatan penduduk 93/km2. Embu' kotta Propinsina bâḍâ è Kotta Palèmbang.

Gèografis 
Lokasi astronomis Propinsi Sumatra Laok secara bâḍâ è antara 1–4° Lintang laok bân 102–106° Bujur Tèmor.
Abatessan provinsi panèka  è bun dâjâna sarèng Propinsi Jambi, è bun lao'na bâḍâ Propinsi Lampung, è bun tèmor bâḍâ  Sellat Bangka bân Propinsi Bangka Belitung, è bun bârâ' bâḍâ Propinsi Bengkulu.

Sejarah 
Sejarah Sumatra Laok panèka è molai dari jaman Kerajaan Sriwijaya abad ka 7-14. Kerajaan Sriwijaya iyâ arèya sè ngoasaè Nusantara bân Semenanjung Malaya è abad ka-9, kotta Palèmbang sè toman dhâddhi ibu kotta karajaan bahari Buddha palèng rajâ è Asia Tengghârâ. Kalabân abad ka-17 è wilayah embu' kottana Sriwijaya sè lambâ' arèya daddi Kesultanan Palèmbang, sala sèttong Kerajaan Islam è Nusantara.

Suku bangsa 
Suku aslinah arèya Suku Palèmbang èkennal bi' nyama Iliran bân Uluan. Bhâsa asli daerah otamana panèka bhâsa Malajuh Palèmbang, Besemah, Musi, Ogan, Penesak, Komèring, Malajuh Tengnga

Sombher 

Indonesia