Universitas Terbuka yaiku Perguruan Tinggi Negeri (PTN) kaping 45 ing Indonésia kang nerapaké sistem pasinaon kanti terbuka lan jarak adoh. Sistem pasinaon iki kabukti efektif kanggo ngundhakaké daya jangkau lan pamaratan kalodhangan pendhidhikan dhuwur kang duwèni kualitas tumrap sekabèhing warga nagara Indonésia, kalebu wong-wong kang manggon ana ing laladan-laladan kapencil, yaiku ing sekabèhing nuswantara lan ing sakubenging sigaring dunya.

Sistem Terbuka & Fleksibel 
Pangembangan ngèlmu kawruh lan tèknologi kang sansaya rikat, nuntut kita supaya terus ngundhakaké potensi sumber daya manungsa (SDM) kang nunjang produktivitas. Nanging, kawinatesan papan panggonan lan wektu dadi kendala utama tumrap wong akèh nalika ngembangaké diri.

Wiwit diresmèkaké taun 1984, UT éntuk mandhat saka pamaréntah kanggo mènèhi kalodhanga marang sekabèhing warga nagara Indonésia, yaiku kang lagi lulus SLTA utawa kang wis nyambut gawé saperlu mèlu pendhidhikan dhuwur tanpa deleng latar wuri sosial, ékonomi, umur, lan papan panggoan. Sistem pasinaonan UT bisa waé nerapaké pasinaonan kang asipat fleksibel marang kabèh wong kang ora éntuk kalodhangan kanggo mèlu sistem pendhidhikan dhuwur kanthi ketemu langsung.

Tanpa ndeleng kaanan mahasiswa, sistem pasinaonan terbuka lan jarak adoh kang diterapaké UT nulungi panggayuhan ancas pasinaon amarga:
 ora ana piwatesan wektu anggoné ngrampungaké pasinaonan lan ora mbutuhaké sistem drop out;
 ora ana piwatesan taun kelulusan ijazah SLTA lan umur;
 wektu pandaftaran (registrasi) sadawaning taun;
 ruwang, wektu, lan panggona pasinaon kang fleksibel manut kaanan mahasiswa;
 panggunaan materi snanu multimedia, kalebu bahan pasinaon cetak yaiku kang dipirantèni kanthi kaset audio lan video/CD, CD-ROM, giyaran radhio lan TV, utawa bahan pasinaon mawa basis komputer lan internet.

Kanthi cacah mahasiswa aktif kang punjul 460.000, UT kagolong “The Top Ten Mega University of the World”, salah siji anggota lan pangadeg “The Global Mega-University Network (GMUNET). GMUNET diadegaké taun 2003 minangka jaringan universitas terbuka sakubenging dunya kanthi cacah mahasiswa kang kadaftar punjul 100.000 wong.

Panjaminan Kualitas 
UT wis éntuk akréditasi, yaiku Akreditasi Nasional lan Internasional. Sacara internasional, UT wis éntuk Akréditasi Internasional lan Sertifikasi Kualitas saka the International Council for Open and Distance Education (ICDE) Standard Agency (ISA), lan UT wis éntuk ISO lan SGS 9001:2000 ing pirang-pirang babagan saka Badan Sertifikasi SAI Global lan SGS. Saliyané iku, akèh-akèhé program studi ing UT wis éntuk akréditasi saka Badan Akreditasi Nasional Perguruan TInggi (BAN-PT).

Program-program Akademik 

UT duwé 4 fakultas lan siji Program Pascasarjana kang nawakake punjul 30 program studi yaiku Program Magister (S2), Program Sarjana (S1), Program Diploma (D1, D2, D3, dan D4), lan Program Sertifikat. Patang fakultas mau yaiku:

 Fakultas Keguruan dan Ilmu Wiyata
 Fakultas Ilmu Sosial dan Ilmu Pulitik
 Fakultas Ékonomi
 Fakultas Matematika dan Widya Alam

Sistem Registrasi Fleksibel 

Sistem registrasi UT prasaja. Manawa dadi mahasiswa UT, calon mahasiswa cukup:
 tuku berkas registrasi pisanan ing kantor Unit Program Belajar Jarak Jauh Universitas Terbuka (UPBJJ-UT) paling cedhak;
 ngisi formulir registrasi;
 mbayar SPP ing Bank kang ditunjuk kanthi migunakaké Tanda Bukti Setor UT (TBS-UT);
 mbalekake formulir registrasi lan berkas persyaratan (kalebu TBS-UT) ing UPBJJ-UT  pling cedhak kanthi menehake dhéwé utawa dikirim lumantar pos. Upaya nggampangake mahasiswa, UT lagi ngrampungaké aplikasi registrasi kanthi online lumantar www.ut.ac.id.

Bahan Ajar 

Ing era globalisasi, sistem pasinanon terbuka lan jarak adoh minangka sistem pasinaon kang efektif, fleksibel, lan nguntungake. Pasinaon bisa ditindakake ing ngendia waé lan kapan waé.

Bahan ajar cetak (modul) minangka bahan ajar utama kang didésain supaya bisa digunakaké kanthi swatantra tanpa pitulungan tutor. Modul-modul kang ana uga wis dipepaki kanthi bahan ajar non-cetak kaya ta kaset audio video, CD, giyaran radhio lan télévisi, sarta bahan ajar mawa basis komputer lan internet (CAI lan Web-Supplement). UT njamin bahan ajar lan bahan ujian kang duwé kualitas. Bahan ajar lan bahan ujian UT dikembangake déning para panulis kang ahli ing babagané kang minangka dhosèn-dhosèn saka pawiyatan luhur misuwur ing Indonésia. Kualitas bahan ajar UT wis kaloka déning masarakat lan kabukti akèh digunakaké déning pawiyatan luhur liyané ing Indonésia.

Bahan ajar UT bisa dituku déning mahasiswa UT dhéwé lan masarakat umum lumantar koperasi Karunika UT Pusat ing Jakarta. Saliyané iku, bahan ajar uga bisa dipesen kanthi online lumantar koperasi Karunika kanthi alamat http://www.tbo.karunika.co.id.

Layanan Bantuan Belajar 

Layanan pitulungan pasinaon kapérang dadi 2 yaiku layanan akademik lan administrasi.

Layanan Akademik 

Layanan akademik ditindakake lumantar kagiyatan tutorial. Ana rong jinis layanan tutorial yaiku: tutorial kanthi langsung lan tutorial jarak adoh lumantar radhio, télévisi, lan internet. Saliyané iku, bimbingan praktik uga dicepakake kanggo mata kuliah kang mbutuhake praktik. Kagiatan tutorial lan bimbingan praktik ditindakake déning para tutor kang duwé kualitas apik, yaiku kang asalé saka pawiyatan luhur nagari lan swasta lan saka UT dhéwé. Kanggo mata kuliah tartemtu, lumrahé uga nekakake narasumber kang diundhang saka para pelaku bisnis, indhustri, lan sèktor liyané kang relevan.

Layanan Adminstrasi 

Pelayanan administrasi difokusake ing pawenehan pitulung marang mahasiswa ing registrasi, éntuk bahan ajar, alih kredit, lan liya-liyané kang bisa mrabawani prosès pasinaon mahasiswa.

Evaluasi Asil Pasinaon 

Evaluasi asil pasinaonan mahasiswa dhedhasar marang Tugas lan Partisipasi Tutorial, Praktik/Praktikum, lan Ujian Akhir Semester (UAS). Komponèn-komponèn mau bisa nuduhaké panggayuhan prèstasi pasinaonan lan mènèhi kontribusi ing biji pungkasan semester mahasiswa.

UT nganakake ujian pungkasan saben pungkasaning semester utawa setahun kaping pindho. Ujian pungkasan dianakake kanthi katulis lan ditindakake kanth bebarengan ing sakubenging nuswantara. Mahasiswa kang jupuk program sarjana (S1) diwajibake nempuh Tugas Akhir Program (TAP) sawisé mepaki persyaratan tartemtu. Mahasiswa kang jupuk program Pascasarjana (S2) diwajibake nyusun tugas pungkasan program magister (tesis) lan ujian lésan.

Biji asil ujian dibiwara lumantar website UT, lan lumantar UPBJJ-UT (Pratélan Aji Ujian/DNU).

Alih Kredit 

Mahasiswa UT bisa ngajokake alih kredit kanggo mata kuliah kang wis tau dijupuk saka pawiyatan luhur liyané kang terakreditasi. Informasi ngenani prosedur lan formulir permohonan alih kredit bisa diolihake saka UPBJJ-UT utawa website UT.

Jaringan Kerja 
UT duwé kantor Regional cacah 37 UPBJJ-UT kang sumebar ing 33 provinsi sakubenging Indonésia. Kanggo njurung kagiyatan operasional, saben UPBJJ-UT njalin kerjasama karo pirang-pirang institusi, mligi karo:
 PTN/PTS sapanggonan, mligi ing cawisan tutor, pembimbing praktik/praktikum, lan pengawas ujian;
 Pamaréntah laladan sapanggonan, yaiku nalika nganakake tutorial, ujian, lan nalika golèk beasiswa tumrap mahasiswa UT; lan
 Stasiun radhio lan TV sapanggonan kanggo nyiarake tutorial utawa informasi kagiyatan akademik. Tutorial kang digiyarake kanthi rutin lumantar stasiun RRI.

Ing tingkat punjer, UT uga wis  suwé  kerjasama karo:
 * RRI kanggo nindakaké tutorial lumantar radhio;
 BRI lan BTN kanggo nampa setoran dhuwit kuliah lan dhuwit panukonan bahan ajar;
 PT Pos Indonésia kanggo ndistribusekake bahan ajar, dhokumèn ujian, lan bahan pandukung liyané.

Jaringan Kerjasama 

Saliyané iku, sapérangan institusi wis njalin kerjasama karo UT saperlu ningktake kualitas SDM. Sapérangan institusi mau yaiku: Departemen Wiyata Nasional, Departemen Dalam Negeri, TNI Angkatan Laut, Departemen Pertahanan dan Keamanan, Departemen Pertanian, Bank Nagara Indonésia (BNI), Bank Rakyat Indonésia (BRI), Garuda Indonésia, Merpati Nusantara, PT Pos Indonésia, Badan Pusat Statistik, PT Indosat, PT Tugu Pratama, Badan Koordinasi Keluarga Berencana Nasional (BKKBN), Pusat pendidikan AL-Zaytun, Bank Tabungan Nagara (BTN), ANRI, BKN, STEKPI, PT Jakarta Software Komunikasi, lan sakabehing Dinas Pendidikan Provinsi, Kabupatèn lan Kutha sa-Indonésia.

UT uga menjalin kerjasama karo pirang-pirang organisasi internasional kaya ta: SEAMEO (South-East Asian Ministers of Education Organization), UNESCO (United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization), lan SEAMOLEC (SEAMEO Regional Open Learning Center) saperlu ngrembakakake pendhidhikan jarak adoh, World Bank ing I’M HERE Project, DBE-USAID, lan OSAKA GAS Foundation.

UT yaiku anggota pangadeg sapérangan organisasi internasional babagan pendhidhikan terbuka lan jarak adoh kaya ta Asian Association of Open University (AAOU), the Southeast Asian Ministers of Education Organization Regional Open Learning Centre (SEAME-SEAMOLEC), lan Global Mega-University Network (GMUNET). UT uga anggota aktif saka International Council for Open and Distance Education (ICDE).

Fakultas-Fakultas ing Universitas Terbuka 

UT duwé 4 fakultas lan 1 program pascasarjana kang nawakake punjul 30 program studi kanthi jenjang kang manéka warna yaiku: Program Magister, Program Sarjana/S1, Program Diploma(D1, D2, D3 lan D4), lan Sertifikat.

Fakultas Keguruan dan Ilmu Wiyata (FKIP) 
Program Sarjana Strata 1 (S1)
 Wiyata Basa dan Sastra Indonésia
 Wiyata Basa Inggris
 Wiyata Biologi
 Wiyata Fisika
 Wiyata Kimia
 Wiyata Matematika
 Wiyata Ékonomi
 Wiyata Pancasila dan Kewarganagaraan
 Wiyata Guru Sekolah Dasar(PGSD)
 Wiyata Guru Wiyata Anak Usia Dini(PGPAUD)
Program Sertifikat
 Basa Indonésia kanggo Panutur Asing (BIPA)
 Administrasi Papréntahan Laladan

Fakultas Ilmu Sosial dan Ilmu Pulitik (FISIP)  
Program Sarjana Strata 1 (S1)
 Administrasi Nagara
 Administrasi Niaga
 Ilmu Papréntahan
 Ilmu Komunikasi
 Sosiologi
 Sastra Inggris Babagan Minat Penerjemahan
Program Diploma 4 (D4)
 Kearsipan
Program Diploma 3 (D3)
 Perpajakan
Program Diploma 2 (D2)
 Kapustakan

Fakultas Ékonomi (FEKON)  
Program Sarjana Strata 1 (S1)
 Ékonomi Pangyasa
 Managemen
 Akuntansi

Fakultas Matematika dan Widya Alam (FMIPA)  
Program Sarjana Strata 1 (S1)
 Matematika
 Statistika
 Biologi
 Agribisnis Babagan Minat Penyuluhan dan Komunikasi Pertanian/Peternakan/Perikanan
 Ilmu dan Teknologi Pangan
Program Diploma 1 (D1)
 Pengolahan Lingkungan

Program Pascasarjana (Pasca) 
Program Magister(S2)
 Ilmu Administrasi Babagan Minat Administrasi Publik
 Manajemen
 Ilmu Kelautan Babagan Minat Manajemen Perikanan
 Wiyata Matematika

Jasa Pamanfaatan Fasilitas 

Fasilitas Pangolahan Data

Wiwit ngadege taun 1984, Pusat Komputer (Puskom) UT wis nindakaké pangolahan data mawa komputerisasi. UT duwé fasilitas hardware lan software wujud aplikasi program komputer kang dikembangake manut kabutuhan kang spesifik.

Fasilitas Panyiapan, Pergudangan, lan Pendistribusian Bahan Cetak

UT duwé tenaga trampil lan piranti mutakhir ing desktop publishing kang bisa mènèhi layanan ing panyiapan bahan cetak. Saliyané nyepakake bahan cetak, UT uga wis pengalaman ndistribusekake bahan cetak ing sekabehing kabupatèn/kutha ing Provinsi Sumatera, Jawa, Bali, lan Nusa Tenggara Barat.

Fasilitas Produksi Multi Media

UT duwé fasilitas lan sumber daya kang mumpuni. Para personele wis mèlu pendhidhikan lan gladhen ing babagan pangembangan lan produksi program audiovisual ing nagari utawa luar nagari. Saliyané iku, lembaga iki dijurung déning nimpuna saka sapérangan disiplin ngèlmu. Kanthi panjurung tenaga profésional mau, kualitas produksi Bahan Ajar Non Cetak wis banget dipercaya. Sapérangan institusi pamaréntah lan swasta wis dimanfaatake PPBANC kanggo sapérangan kabutuhan kaya ta mroduksi materi pelatihan, company profile, promosi, lan bahan pembelajaran kanthi wujud video, audiotape, audiografis, slide, utawa VCD.

Fasilitas Penunjang

UT nyepakake fasilitas ruwang patemonan, seminar, workshop, lan Balai Sidang UT sarta panginepan kang bisa nampung 3.000 wong. Fasilitas-fasilitas mau ing antarané:

 Wisma I, II, lan III kanthi 106 kamar.
 Sarana ulah raga: Jogging Track, Tenis, Futsal, Basket lan Fitness center.
 Balai Sidang UT.

Jasa Pangembangan Sumber Daya Manusia 
Anane kabutuhan pangembangan Sumber Daya Manusia (SDM) manut marang ngrembakane ngèlmu kawruh lan teknologi. Pendhidhikan yaiku wahana paling wigati sajeroning pangembangan SDM. Nganti seprene fasilitas pendhidhikan luwih dikonsentrasekake kanggo nyukupi kabutuhan pambangunan ing kutha-kutha gedhé. UT yaiku siji-sijiné pawiyatan luhur kang bisa njangko masarakat, ora mung ing kutha gedhé nanging uga ing kutha-kutha cilik, maah nganti tekan laladan plosok.

UT bisa nglayani kabutuhan masarakat kanthi luwih jembar lumantar program-program iki:

Peningkatan Kualitas

 Administrasi Nagara
 Administrasi Niaga
 Ilmu Papréntahan
 Ilmu Komunikasi
 Perpajakan
 Pelayanan Basa
 Manajemen, Akuntansi
 Ékonomi dan Studi Pangyasa
 Statistika, Matematika, IPA
 Teknologi Pangan
 Penyuluhan Pertanian

Wiyata dan Pelatihan (Diklat) tumrap Pangelola lan Instruktur Diklat, kapérang saka:

 Pelatihan Analisis Kebutuhan
 Panyusunan Perencanaan Diklat
 Pangembangan Bahan Diklat, ing médhia cetak utawa elektronik (kaset audio, video, slide, CD-ROM, lan liya-liyané.)
 Penyelenggaraan Diklat, kanthi langsung utawa jarak adoh
 Evaluasi Program Diklat Penyuluhan marang Masarakat
 Analisis kebutuhan jinis penyuluhan
 Pangembangan lan produksi médhia panyuluhan sajeroning médhia cetak utawa elektronik (kaset audio, video, slide, CDROM, lan liya-liyané.)
 Pelatihan tenaga penyuluh

Strategi Komunikasi, kapérang saka:

 Teknik Berbicara di Depan Umum
 Jasa Kehumasan
 Komunikasi Organisasi Pelatihan Operator dan Programer

Komputer,kapérang saka:

 Word Processing
 Database
 Web Design
 Publishing
 Komputerisasi Data Kapustakan

Pengembangan Kewirausahaan, kapérang saka:

 Manajemen
 Supervisi Jasa
 Potensi Ékonomi Laladan

Jasa Penelitian & Pengembangan 

Lembaga Penelitian dan Pengabdian kepada Masarakat UT (LPPM-UT) kang ngisori telung punjer, yaiku Pusat Penelitian, Pusat Pengabdian kepada Masarakat (PPM), lan Pusat Antar Universitas Peningkatan dan Pengembangan Instruksional (PAU-PPI).

Pranala njaba 
 Situs Resmi Universitas Terbuka
 Situs kip kuliah

Terbuka