Monumèn dr. Soetomo yaiku komplèk monumèn kang diyasa kanggo pangéling-éling lan paring pikurmatan marang salah sawijining pajuang bangsa yaiku dr. Soetomo, kang mapan ing Dhusun Sana, Désa Ngepèh, Kacamatan Locèrèt, Kabupatèn Nganjuk. Ing ngarep papan iku katon patung dr. Soetomo lungguh ing kursi, astané ana ing dhuwur buku kang lagi binukak, iku nggambaraké manawa panjenengané minangka bhujangga kang kebak ing kawruh.

Latar wuri

Lemah Radèn Ngabèhi Singawidjaja 
Lemah papan diyasaning monumèn saamba 3,5 héktar iku asliné lemah kagunganing Radèn Ngabèhi Singawidjaja utawa Kadji Abdurrahman Singawidjaja (simbahing dr. Soetomo). Ing omah kang naté ana ing komplèk iku uga minangka papan miyosé dr. Soetomo ing 30 Juni 1888 saka pasangan Raden Soewadji dan Ajoe Soedarmi, ari-arining dr. Soetomo uga dipendhem ing sisih kidul omah utama kang saiki jumeneng patung dr. Soetomo. Wiwit cilik nganti umur 7 taun dr. Soetomo diemong simbahé, sawisé simbahé séda omah iku didunungi déning Soepama (salah sawijining paklik dr. Soetomo) lan anak-anaké.

Yeyasaning monumèn 
Nalika jaman yeyasaning monumèn iku ing taun 1985, para ahli waris lemah iku mekolèh lemah ganti ing papan liya, déné wiwit iku lemah komplèk mau wus dadi kagungan pamarèntah. Yeyasaning monumèn ora liya minangka pikurmatan warga Nganjuk marang dr. Soetomo, salah siji pajuang, paraga nasional, lan prawira, uga wong kang miwiti yeyasaning organisasi modèren sapisanan ing Indhonésia kang ajeneng Budi Utama. Wong kang ngusulaké papan iku dumadi komplèk monumèn yaiku Mantri Panerangan, Harmaka, kang uga wong Nganjuk dhéwé. Monumèn iku diresmèkaké déning panjenegané piyambak ing 6 Mei 1986. Patung iku minangka patung dr. Soetomo kaping telu kang panjenengané resmèkaké, déné patung dr. Soetomo liyané yaiku ing Omah Sakit dr. Soetomo, Surabaya kang mapan ing ngarepan kanthi bahan prunggu kang wujudé separo awak, déné sijiné manèh ana ing Gedung Nasional Indonesia, Surabaya kang arupa patung wutuh saka watu kanthi posisi jumeneng.

Muséum 
Saliyané patung dr. Soetomo kang pinajang ing ngarep, ing komplèk monumèn iki ana rong bagiyan manèh. Sapisanan, ing buri patung iku ana pendapa joglo, banjur ana pringgitan kang wus dadi muséum. Joglo iku biasa kanggo acara-acara kayata klumpukan, péntas, atraksi, lan kémah.

Bagiyan muséum iki dumadi bagiyan kang paling wigati ing komplèk monumèn iki jalaran sumimpen barang-barang tinggalané dr. Soetomo, kayata alat-alat mèdis kang naté dianggo déning dr. Soetomo kang arupa, alat suntik, alat injèksi, alat pangobatan, stétoskop, meja oprasi, lan sapinunggalané. Alat-alat kadhokteran iku minangka kagungané piyambak nalika nyambut gawé minangka ahli kulit ing Omah Sakit Simpang, Surabaya. Ana uga ambèn kanggo pasièn kang kayasa kanthi wesi kang jinangkepi kanthi tiang panyangga kanggo inpus. Ora mung iku, uga ana pirang-pirang buku piyambaké abasa Walanda, Prancis, lan Jérman. Sajané anané muséum iki ora langsung diyasa sajaman karo yeyasaning patung dr. Soetomo, nanging sabanjuré patung wus dadi. Alat-alat kang ana ing kono ditekakaké saka papan praktèké dr. Soetomo ing Jawa Tengah.

Wayah operasional lan sarana 
Komplèk monumèn iki bukak saben dina, ing dina kerja Senèn tumeka Jemuwah bukak tabuh 08.00 nganti tabuh 15.00, déné ing wayah pungkasaning minggu bukak awit tabuh 07.00 nganti tabuh 15.00. Karcis mlebu ing papan wisata iki gratis utawa ora mbayar. Lamun sarana kang ana ing papan wisata iku kayata papan parkir lan warung nedha.

Cathetan suku 

Papan wisata ing Jawa Wétan
WikiPlesir