Karaton Kasepuhan Cirebon inggih punika salah satunggaling karaton ingkang paling kerumat ugi paling manggrong ing Kitha Cirebon. Saben wujud arsitèktur ing karaton punika paling misuwur amargi gadhah aji sujarah. Latar ngajeng karaton dipunkupengi témbok bata abrit kaliyan wonten pendhapa ing salebetipun. Karaton Cirebon ugi gadhah musiyum ingkang cekap jangkep kaliyan isinipun pirantos-pirantos pusaka sarta lukisan kagunganipun karaton. Piranti-prianti punika kados ta pirantos perang, meriem, kaliyan kereta kencana ingkang dipun-ginakaken nalika perang. Kréta punika dipunwastani Kereta Singa Barong, ingkang asesirah gajah ingkang tlalénipun nyepeng trisula (prabawanipun Hindhu), suwiwinipun garuda (prabawa Islam), ugi naga (parabawa Cina). Nanging, wiwit taun 1942, kréta punika boten dipun-ginakaken malih kaliyan namung dipunwedalaken kanggé dipunjamas saben tanggal 1 Syawal. Déné ing musiyum pérangan kidul wonten priasan, piring, ugi pirantos karaton ingkang dipun-ginakaken nalika jamanipun Sunan Gunung Jati.

Sajarah 

Karaton Kasepuhan madeg taun 1529 déning Pangeran Mas Mochammad Arifin II, inggih punika buyut saking Sunan Gunung Jati. Pangeran Mas Mochammad Arifin II punika nggantosaken Sunan Gunung jati ing taun 1506. Rumiyin Karaton Kasepuhan Cirebon gadhah nama Karaton Pakungwati, déné Pangeran Mas Mochammad Arifin II gadhah gelar Panembahan Pakungwati I. Nama Pakungwati punika asalipun saking asma Ratu Dewi Pakungwati binti Pangeran Cakrabuana ingkang dhaup kaliyan Sunan Gunung Jati. Putri punika ayu ugi becik budinipun sarta saged dados garwa ingkang setya. Ratu Dewi Pakungwati ugi prigel ing babagan ajaran agami Islam, saged dados pamomongipun nagara, ugi saged ngayomi sarta nresnani rakyatipun. Ing pungkasanipun, ing taun 1549 Ratu Dewi Pakungwati séda ing Masjid Agung Sang Cipta Rasa ing yuswa ingkang sampun sepuh. Masjid Agung Sang Cipta Rasa punika dipunyasa taun 1498 M déning Wali Sanga kanthi dipunpandhégani Sunan Gunung Jati. Pambangunanipun dipunbiyantu arsitèk ingkang namanipun Radèn Sepat saking Majapahit uga dipunbiyantu 200 tiyang (tukang) saking Demak. Saking pangorbananipun punika panjenenganipun dipunmulyakaken déning nasab Sunan Gunung Jati dados nama karaton inggih punika Karaton Pakung wati, ingkang sapunika dados Karaton Kasepuhan Cirebon.

Yasan Karaton 

Arsitèktur Karaton Kasepuhan Cirebon inggih punika campuran unsur-unsur budaya Islam, Hindhu, Buda, Kristen, ugi Konfusius (Cina). Punika minangka bukti kurmat dhumateng para leluhur. Nalika ngedegaken Karaton Kasepuhan Cirebon ing taun 1529, Sunan Gunungjati tetep migunakaken unsur tradhisi Hindhu-Buda saking Karajan Padjajaran. Salah satunggalipun inggih punika wontenipun sapasang patung macan awerna pethak ing plataran Kamandhungan. Bebrayan Sunda ngyakini, macan punika wujud reinkarnasi saking Prabu Siliwangi ingkang dados ratu pungkasan ing Padjajaran.

Corak kabudayan Hindhu-Buda ugi kentingal cetha ing kompleks yasan sitihinggil (basa Jawa, siti=lemah, hinggil=inggil (tinggi)) ingkang acorak Candhi Bentar. Arsitekturipun kas jaman Majapahit ugi katingal ing gapuranipun, inggih punika gapura asi ing sisih lèr kaliyan gapura banteng ing sisih kidul. Ing sangandhapipun gapura banteng punika wonten candra sangkala ingkang kaserat kuta bata tibata banteng ingkang manawi dipunwaos saking wingking nedahaken taun 1451 Saka utawi 1529 Masèhi. Dipunkintenaken sitihinggil punika ingkang sapisan dipunyasa sadèrèngipun yasa yasan ingkang sanèsipun.

Ing kabèh pérangan témbok yasan migunakaken material bata abrit ingkang dipuntèmpèli manéka warni keramik Cina jamanipun Dinasti Ming (1364-1644 M) kaliyan keramik Delf saking Walanda. Ing ngajeng sitihinggil wonten méja watu granit, bebungah saking [[Sir Stamford Raffles, sesulih Karajan Inggris ingkang naté dados gubernur Jenderal Jawa (1811-1816). Ing salebetipun sithinggil wonten 5 yasan ingkang bahan utamanipun kayu jati mèmper pendhapa tanpa témbok. Saben yasan punika gadhah aran sarta kagunan ingkang bènten. Yasan utama ingkang mapanipun malang mawi gunggungipun saka (cagak) 20 dipunwastani malang semirang ingkang nedahaken 20 sipatipun Allah. Déné saka guru (cagak utama) gunggungipun enem, ingkang nedahaken rukun iman. Ing panggénan punika sultan mirsani gladhèn kaprajuritan utawi mirsani lampahipun paukuman.

Yasan ing sisih kiwanipun dipunwastani Pandhawa Lima mawi gangsal saka ingkang nedahaken rukun Islam. yasan punika dospa panggénan para panglima perang. Yasan ing sisih tengen yasan utama dipunwastani Semar Tinandu mawi kalih saka ingkang nedahaken kalih ukara syahadat. Yasan punika dados panggénan para penasihat sultan ingkang dipunwastani penghulu. Ing sisih wingkingipun yasan utama wonten Mande Pengiring, inggih punika panggénan ngempalipun para pengiring sultan. Satunggal yasan malih wonten ing sisihipun, inggih punika Mande Karasemen. Yasan punika panggénan kanggé para niyaga. Ngantos sapunika, yasan punika taksih dipun-ginakaken minangka panggénan ngumpetaken gamelan sekatèn nalika Idul Fitri kaliyan Idul Adha.

Pranala njawi 
 Potensi Wisata Kota Cirebon

Cathetan suku 

Sajarah
Karaton
Cirebon