Kanggo artikel ngenani Kabupatèn Semarang, pirsani Kabupatèn Semarang

Kutha Semarang (Pegon: سٓماراڠ, Jawa: ꦑꦸꦛꦯꦼꦩꦫꦁ) iku kutha krajan Provinsi Jawa Tengah uga kutha gedhé dhéwé ing provinsi iki. Ing Indonésia Kutha Semarang dadi kutha nomer lima kanthi Padunung kang wis tekan 2.067.254 cacah jiwa, mung kalah karo Jakarta, Surabaya, Bandung, lan Medan. Kutha iki dumunung watara 466 km sisih wétan Jakarta, utawa 312 km sisih kuloné Surabaya lan 624 km sisih kidul-kuloné kutha Banjarmasin (via udara). Semarang wewatesan ing sisih lor karo Sagara Jawa, ing sisih wétan karo Kabupatèn Demak, ing sisih kidul karo Kabupatèn Semarang lan ing sisih kulon karo Kabupatèn Kendhal.

Géografi 
Laladan dataran cendhèk ing kutha Semarang ciut banget, yaiku mung watara 4 kilomèter saka garis pasisir. Dhataran cendhèk iki kaloka kanthi sebutan kutha ngisor. Kawasan kutha ngisor kerep kebanjiran lan ing sawatara kawasan, banjir iki disebabaké lubèran banyu sagara (rob).
Ing sisih kidul wujud dhataran dhuwur, sing kaloka kanthi sebutan kutha dhuwur, ing antarané kacamatan Candhi, Mijèn, Gunung pati lan Banyumanik.

Papréntahan 

Kutha Semarang ketata saking 16 kacamatan, 177 kalurahan lan désa. Kacamatan-Kacamatan ing kutha Semarang yaiku:

 Kacamatan Banyumanik
 Kacamatan Candhisari
 Kacamatan Gajahmungkur
 Kacamatan Gayamsari
 Kacamatan Genuk
 Kacamatan Gunungpati
 Kacamatan Mijén
 Kacamatan Ngaliyan
 Kacamatan Pedurungan
 Kacamatan Semarang Barat
 Kacamatan Semarang Timur
 Kacamatan Semarang Utara
 Kacamatan Semarang Selatan
 Kacamatan Semarang Tengah
 Kacamatan Tembalang
 Kacamatan Tugu

Wiyata 

Ing kutha Semarang ana sawatara pawiyatan luhur misuwur, antarané:

 Universitas Diponegoro (Undip)
 Universitas Negeri Semarang (Unnes)
 Politeknik Negeri Semarang
 UIN Walisongo
 Akademi Kepulisian (Akpol)
 Universitas Dian Nuswantoro Semarang (Udinus)
 P3B/BPLP/PIP (Politeknik Ilmu Pelayaran Semarang)
 Kolese PIKA nyakup Sekolah Menengah Teknik Industri Kayu-SMTIK PIKA, lan Akademi PIKA kanthi jurusan Teknik Industri Kayu (D3) lan Désain Interior (D3)
 Universitas 17 Agustus (UNTAG)
 Universitas Islam Sultan Agung
 Universitas Wahid Hasyim Semarang
 Universitas Katolik Soegijapranata
 Universitas Stikubank
 Universitas Semarang
 Universitas AKI Semarang
 Universitas Muhammadiyah Semarang
 Akademi Statistika (AIS) Muhammadiyah Semarang
 Sekolah Tinggi Ilmu Elektronika dan Komputer (STEKOM) Semarang
 STMIK ProVisi IT College
 AKABA 17 Agustus 1945
 Akademi Kebidanan Abdhi Husada
 IKIP PGRI Semarang

Pariwisata 

 Semarang duwé kagunan budaya warak ngendhog lan dhugdheran sing dianakaké ngadhepi sasi pasa ramadhan.
 Semarang duwé brand wisata Semarang pesona Asia sing diwiwiti pertengahan 2007
 Semarang duwé kutha tuwa Little Netherland sing nyakup kawasan Polder, Stasiun Semarang Tawang, Kreteg berok, Gréja Mblendug lan Lawang Sewu. Saka sajarahé, kutha Semarang yaiku kawasan kang dadi punjer dagang ing abad 18. Kawasan mau saiki dadi kawasan kutha tuwa utawa kutha lama. Wektu iku, kanggo ngamanaké warga lan wewengkoné, mula kawasan iku diyasa bètèng, yaiku bètèng Vijhoek. Kanggo nyepetaké jalur perhubungan antara telu gerbang bètèng, diyasa dalan-dalan perhubungan. Dalan mligi yaiku Heeren Straat kang saiki sinebut dalan Let Jen Oeprapto. Salah sawijiné gerbang kang isih ana nganti saiki yaiku Kreteg Barok, kang sinebut De Zuider Por.
 Komunitas Tionghoa ing Semarang, liwat pakumpulan Kopi Semawis (Komunitas Pecinan Semarang untuk Pariwisata), nganakaké Pasar Semawis, yaiku pasar malam sing adol warna-warna panganan & olèh-olèh kas Semarang, ing laladan pecinan Semarang (laladan Gang Pinggir).
 Shopping center ing Semarang antarané:
 Ciputra Mall ing kawasan Simpang Lima
 Simpang Lima Plaza ing kawasan Simpang Lima
 Java Mall ing kawasan Jangli, MT Haryono kanthi pasar Hypermart lan Matahari minangka anchor tenant
 Sri Ratu Dept Store ing Jalan Pemuda lan kawasan Peterongan MT Haryono
 Ramayana Dept Store ing kawasan Simpang Lima
 Ada Dept Store Siliwangi, Majapahit, Setiabudi lan Fatmawati
 DP Mall kanthi pasar Carrefour sing dumunung ing Jalan Pemuda.
 Ana uga punjer olèh-olèh ing Jalan Pandhanaran, kaya ta bandeng presto, wingko babat, lunpia, lsp.
 Hotèl bintang sing misuwur ing Semarang yaiku Grand Candhi, Ciputra, Horizon, Graha Santika, Patra Jasa, Novotel, Gumaya, Ibis.

Carita bab Asal-usule Jeneng Semarang 
Jeneng Semarang diparingake déning Ki Ageng Pandan Arang minangka bupati sapisan ing kutha iki. Nalika semana, Kanjeng Bupati lelana nemu wit asem uwohe sethithik utawa arang-arang. Kanjeng Bupati banjur ngendika marang para punggawane mangkene: “Para pandherekku kabèh, seksenana,amarga ing papan iki akèh wit asem, nanging uwohe kok arang, mula iki dakjenengke Semarang”. Saka rong tembung 'asem' lan 'arang'.

Kutha kembar 
  Brisbane, Ostrali Januari 1993

Liya-liya 
 Panganan kas Semarang kaya ta lunpia Semarang, témpé mendhoan, soto Bangkong, tahu petis, tahu gimbal, bandeng presto, wingko babat, tahu pong lan sega kucing.
 Semarang duwé slogan Kutha ATLAS (Aman, Tertib, Lancar, Asri lan Sehat) (2005-2009), Semarang Pesona Asia (2010-2013), lan Semarang Setara (2014-saiki).
 Rumah sakit gedhé ing Semarang antarané: RSUP Dr. Karyadi, Rumah Sakit Telogorejo, Rumah Sakit Santa Elizabeth, Rumah Sakit Panti Wilasa Citarum, Rumah Sakit Panti Wilasa Dr. Cipto, RSU PKU Muhammadiyah Roemani, Rumah Sakit Islam Sultan Agung (RSISA), Rumah Sakit Hermina lan Rumah Sakit Umum Laladan Kota Semarang.
 Prusahaan Farmasi antarané Phapros, Saka Farma, Kimia Farma, lan DGPharm.
 Pabrik Jamu antarané Jamu Leo, Jamu Jago

Rujukan

Deleng uga 

 Pratélan Wali Kutha Semarang
 Kabupatèn Semarang
 Pratélan kabupatèn lan kutha ing Indonésia
 Pratélan Perguruan Tinggi Swasta Ing Jawa Tengah
 Pratélan Perguruan Tinggi Ing Jawa Tengah

Pranala njaba 

 Situs Web Resmi
 Semarang jaman kuna
 Semarang Jaman Niki
 Peta Semarang 
 Séjarah Dampo Awang, nahkodané Laksamana Cheng Ho
 Situs web Nagari Walandhi ingkang ngémot babagan Kutha Semarang

Semarang
Kutha Semarang