Catherine saking Prancis () minangka Permaisuri Inggris saka taun 1420 tekan taun 1422. Panjenengané ya iku putri Raja Charles VI saking Prancis, garwa Henry V saking Inggris , ibu Henry VI saking Inggris dan Raja Perancis, lan liwat prastawa pernikahan rahasiané karo Owen Tudor, éyang Raja Henry VII saking Inggris. mbakyu saking Catherine, Isabella saking Valois, minangka Permaisuri Inggris saking taun 1396 – 1399, minangka pangantèn cilik Raja Richard II saking Inggris .

Lair ing Hôtel de St Pol, Paris, lan tilar donya ing Biara St Saviour utawa Biara Bermondsey, London, Catherine dikubur ing Westminster Abbey, lan sasuwéné mangsa papréntahan Henry VII tutup peti matiné mbukak kanthi ora sengaja, ngetokaké jenazahé, kang pirang-pirang génerasi narik perhatiané para wisatawan; kerangka Catherine ora dikubur manèh kanthi layak tekan mangsa papréntahan Victoria saking Britania Raya.

Wiwitaning Urip 
Catherine saking Valois minangka putri Raja Charles VI saking Prancis karo garwané Isabelle saking Bayern. Panjenengané dilairaké ing Hotèl of St. Pol (salah sijining pura kraton ing Paris) tanggal 27 Oktober 1401. Sadurungé, ana salah sijining rembugan kanggo nikahaké karo putra Henry IV, nanging Raja kebacut tilar donya sadurungé negosiasi iku kawiwitan. Raja kang anyar, Henry V, uga mènèhi saran prastawa jodoh-jodohan mau, nanging njaluk mas kawin kang gedhé lan diakoni haké kanggo tahta Prancis.

Henry V lunga perang karo Prancis lan sawisé kamenangan Inggris ing Pertempuran Agincourt, rencana pernikahané dilanjutaké. Catherine jaréné ayu banget lan nalika Henry akhiré ketemu karo panjenengané ing Meulan, panjenengané dadi seneng. Ing wulan Mèi 1420, salah sijining prajanjèn perdamaian digawé antarané Inggris lan Prancis lan Charles ngakoni Henry saking Inggris minangka pewarisé. Catherine lan Henry nikah ing Gréja Paroki St John utawa Katedral Troyes tanggal 2 Juni 1420 .

Catherine budhal menyang Inggris karo garwa anyaré lan diwénéhi makutha minangka Ratu ing Westminster Abbey tanggal 23 Fèbruari 1421. Ing wulan Juni 1421, Henry bali ing Prancis kanggo nglanjutaké kampanyené.

Ing wektu iki, Catherine wes ngandut sapropirané wulan lan nglairaké Pangeran Henry ing tanggal 6 Dhésèmber 1421 ing Windsor. Anak iku lan bapaké ora naté ketemu manèh. Ing mangsa pengepungan Meaux, Henry V kenèk salah sijining lelara fatal lan tilar donya tanggal 31 Agustus 1422, sadurungé ulang tauné angka 35. Catherine durung tekan umur 21 taun lan wés dadi randa minangka Ratu Inggris.

Charles VI tilar donya sapropirané wulan salanjuté, nggawé Henry VI dadi raja énom Inggris lan jajahan Inggris-Prancis lor. Catherine nggawé manja putrané nalika panjenengané isih cilik.

Nanging, Catherine isih enom lan péngin nikah manèh kang nggawé prihatin Pelindungé, pakdhe raja, Humphrey, Adipati Gloucester. Gosip kang nyebar manawa Catherine nduwé rencana arep nikah karo Edmund Beaufort, Pangeran Mortain, seduluré garwané. Humphrey ora setuju karo babagan nikahan iku, nanging, ing njero Parlemen taun 1427-8, salah sijining rancangan undang-undang nggawé peraturan kanggo salah sijining Ratu kang randa kanggo nikah manèh. Rancangan undang-undang mau ngendika manawa misalé salah sijining Ratu nikah manèh tanpa persetujuan Raja, garwané bakal kelangan lemah lan bandané, sanadyan keturunan saka prastawa pernikahan mau bakal tetep dadi anggota saking kulawarga kraton lan ora bakal nanggung hukuman. Peraturan liyané ya iku manawa persetujuan raja mung bisa kadadéan manawa panjenengané wés diwasa. Nalika rancangan undang-undang mau digawé, raja mung yuswané 6 taun.

Catherine mapan ing njero pura raja, mungkin bèn éntuk ngemong putrané kang isih cilik, nanging babagan iki uga nekakaké untung kanggo para kanselir dhéwé kanggo ngawasi Ratu.

Ing mburi kabèh iki, Catherine wiwit njalin gayutan karo Owen ap Maredudd ap Tudor saking Wales. Ana akèh dongèng, kang paling ora njurung, kepriye Catherine lan Owen ketemu. Owen mungkin dilairaké ing kiwa-tengené taun 1400, lan mungkin lunga ing medan perang nalika nglayani pengurus Henry V Sir Walter Hungerford taun 1421 ing Prancis. Tudor kemungkinan gedhé minangka penjaga kang ditunjuk kanggo rumah tangga Ratu utawa lemari klambi. Hubungan iku diwiwiti nalika Catherine mapan ing Kastil Windsor, lan panjenengané dadi ngandut kanthi anak kapisan ing papan iku. Ing sapropirané titik, panjenengané mandek mapan ing njero rumah tangga Raja lan ing wulan Mèi 1432 Parlemèn njamin Owen ing babagan hak salah sijining wong kang kebangsaané Inggris. Iki wigati amarga hukum-hukum Henry IV mbatesi hak-hak wong Welsh.

Ora jelas manawa Catherine lan Owen Tudor sajatiné nikah. Ora ana bukti nyata dokumentasi saka prastawa nikahan mau. Saliyané iku, manawa panjenengané loro kabèh temenan naté nikah, ana pertanyaan manawa nikahan mau sah, dideleng saka Undang-undang 1428. Saka gayutan Owen Tudor lan Ratu Catherine mudunaké Henry VII saking Inggris lan Dinasti Tudor. Para sejarawan Tudor negesaké manawa Owen lan Catherine wés nikah, amarga nikahan panjenengané kabèh kang sah minangka mata rantai kang wigati banget ing nejro argumentasi kanggo legitimasi Dinasti Tudor.

Owen lan Catherine paling sithik duwé lima anak (4 anak slamet tekan gedhÉ). Edmund, Jasper lan Owen sakabehé lair adoh saka pura. Panjenengané kabèh duwé 2 anak wédok, Margaret, kang dadi salah sijining biarawati lan Tacina, kang nikahi Reynold Grey.

Catherine ngleboni Bermondsey Abbey, kemungkinan golèk obat kanggo penyakité kang wés gawé susah sasuwené sapropirané wektu (kemungkinan kanker) Panjenengané uga ngandut anak kang pungkasan lan nglairaké sapropirané dina sadurungé tilar donyané. Panjenengané nggawé wasiaté mung telung dina sadurungé tilar donyané tanggal 3 Januari 1437. Panjenengané dikubur ing Westminster Abbey ing njero kapel Henry V Chantry.

Sawisé Ratu tilar donya, mungsuh Owen lan Catherine mutusaké kanggo nerusaké nglawan Owen kang nglanggar hukum kanthi nikah manèh karo Ratu kang wés randa. Owen ngetok ing ngarep Dewan, mbébasaké panjenengané dewé saka warna-warna tuduhan lan dibebasaké. Ing perjalanan baliné menyang Wales, panjenengané ditahan lan bandané disita. Panjenengané nyoba kanggo lumayu saka kunjara Newgate ing wiwitan taun 1438 lan akhiré mandek ing Kastil Windsor ing wulan Juli taun iku.

Sawetara iku, rong putra tuwa dhéwé Owen lan Catherine, Edmund lan Jasper, lunga kanggo mapan bareng Catherine de la Pole, Kepala Biarawati Barking lan sadulur wédok, Earl Suffolk. Ing salah sijining dina sawisé taun 1442, Raja (sadulur tiri panjenengané kabèh) njupuk peran kanggo ngasuh panjenengané kabèh. Owen, akhiré dibébasaké kanthi jaminan £2000, nanging diwènèhi ngapura ing wulan November 1439 (lan jaminan iku dibatalaké ing taun 1440). Owen diladèni kanthi apik sawisé iku lan mapan ing njero rumah tangga Raja tekan tengah-tengahan taun 1450.

Tilar donya lan panguburan 
Catherine tilar donya tanggal 3 Januari 1437, ora suwé sawisé nglairaké, ing London, lan dikubur ing Westminster Abbey. Owen Tudor ditahan kanthi tuduhan kang ora jelas ora suwé sawisé tilar donyane Catherine, nanging salanjuté dibébasaké. Panjenengané urip tekan taun 1461, nalika panjenengané dièksekusi déning York dibarengi Paprangan Salib Mortimer. Putra-putra panjenengané kabèh diwènèhi laladan kakuasaan ing ngisor pangeran déning putra Catherine Raja Henry VI. Edmund nikah karo Margaret Beaufort, salah sijining wanita saka keturunan kraton, kanthi putra-putra panjenengané kabèh akhiré dadi Raja Henry VII.

Patung kayu kuburané kang digawa ing upacara penguburané isih ana tekan saiki ing Westminster Abbey lan dipajang ing Musium Undercroft. Makam asliné nglambangaké pengetan saka pualam, kang kanthi sengaja dirusak sasuwéné ekstensi ing biara nalika mangsa papréntahan putuné, Henry VII saking Inggris. Wes dinyatakaké manawa Henry mrintahaké supaya pengetané disingkiraké kanggo ngadohaké saka garis kulawargané kang ora sah. Ing wektu iku, tutup peti matiné ora sengaja kaangkat, ngetokaké rangkané, kang sasuwéné pirang-pirang génerasi dadi daya tarik wisata. Ing taun 1669 salah sijining penulis buku harian Samuel Pepys ngambung ratu kang wés tilar donya ing wektu ulang tauné: 

Jenazahe Catherine ora dikubur manèh kanthi patut tekan mangsa papréntahan Victoria saking Britania Raya.

Silsilah 
Silsilah kulawarga Catherine saking Valois

Ing njero fiksi sajarah 
 Catherine saking Valois minangka subyek saking novèl Rosemary Hawley Jarman, "Crown in Candlelight" (1978)
 Ing njero buku, "The Queen's Secret" olèh Jean Plaidy, Catherine minangka karakter judhul.
 Dolanan William Shakespeare, Henry V nggambaraké prastawa pernikahan Catherine saking Valois' karo Henry V saking Inggris sawisé Paprangan Agincourt.
 Novèl Dedwydd Jones', diterbitaké taun 2002, "The Lily and the Dragon", nyeritakaké  Owain Tudor lan Catherine saking Valois.
 Novèl Vanora Bennet, The Queen's Lover (2009) dhedhasar uripé Catherine saking Valois

Réferènsi

Pranala njaba 
 Heidi Murphy Catherine of Valois (1401-1437)

|-

|-

Lair 1401
Kematian 1437
Tokoh Paris
Permaisuri Karajan Inggris
Puteri Prancis
Wangsa Valois
Wangsa Lancaster
Wangsa Tudor