AksaraLLM/aksara-bahasa-daerah-v1 huggingface dataset:
Ing Pekanbaru ana usaha tenunan Siak, kaya déné usaha kang didhèdhèraké déning Ibu Mursidah Ahmad ing Dalan Soebrantas 44/136, Tampan, Pekanbaru kanthi jeneng usaha "Tenun Siak Fitri". Ing Tenun Siak Fitri iki ngasilake maneka werna tenunan, kaya déné sandhangan manten lengkap, piranti manten, kain songket, lan renggan tèmbok.Corak kang dicakake ing panggonan liya ing Riau.Ibu Mursidah ora ndhèdhèrake tenun ikat amarga di anggep yen tenun ikat iku dudu khas Riau.

Badan usaha Tenun Siak Fitri iki ora oleh alangan ing modal utawa pemasaran. Seka segi modal, badan usaha iki oleh silihan seko PT Telkom lan BKKBN. Pemasaran dilakoni kanthi mbukak toko kang uga nduweni fungsi minangka show room. wong kang tuku mesti ono,saben wong utawa babadan, misale bank lan kantor, uga pemerintah saha swasta. Alangan kang dirasakake badan usaha iki yaiku arange bahan-bahan tenunan ing Riau dadi wong-wong mau kepekso tuku seka Jawa.

Badan usaha sing dilakkokke Ibu Mursidah iki uga nglakokke ajaran marang generasi mudha, utamane wong-wong sing pedhot sekolah. Ajaran iki dilakokke kerja sama karo Dinas Perindustrian lan Perdangangan Kota Pekanbaru.Kajaba kui mau, badan usaha iki uga nampa praktik kerja siswa-siswi Sekolah Industri Pekanbaru. Alat tenun iki dikanggokake gawe prodhuksi tenunan, dikanggokake uga gawe peserta pelatian. Gawe peserta sing gek wae ajar, di anjurake nggunakake alat tenun gedhokan.

Sakliyane Ibu Mursidah, Encik Hasnah sing sasmita ing Dalan Tanjung Batu, Pekanbaru uga mbukak usaha tenun. Encik Hasnah uga ndhèdhèrake tenunan Siak gawe keperluan liyane. usaha iki uga ora oleh alangan seko segi modal utawa pemasaran. Encik Hasnah ndhèdhèrake badan usahane kanthi nglibatake tangga-tanggane gawe kerja nenun. Corak sing didhèdhèraké Encik hasnah kaya ta corak belah ketupat, rusa, lan naga berjuang.

Rujukan
Saben corak rupa renggan(ragam hias) Melayu Riau ngemu teges lan filosofi tartamtu. Wong tuwa-tuwa ngandani menawa kearupan wong melayu nyemak alam sekitarè ngekèki wong-wong kalodhangan kang gedhè kanggo milih utawa nyiptakakè corak. Ananè makna lah falsafah ing saben corak ndadikakè corak kui kadangkala nduwèni fungsi, yaiku kanggo rengan. Kanthi umum, aji-aji hakiki kang ana ing njero corak melayu yaiku :

Nilai Ketaqwaan marang Allah

Amarga wong Melayu Riau nganut Islam, aji-aji Islam kui akèh ngaruhi aji budaya.

Rujukan
Kampung Bathik Sokaraja ya iku bathik kas Banyumas "Sawunggaling" ing Désa Sokaraja Kulon, Kecamatan Sokaraja, Kabupatèn Banyumas, Jawa Tengah. Kampung Bathik Sokaraja ngrintis pambangunan "Kampung Bathik". "Kampung Bathik" kang didegi ing betèk panggonané Balai Desa Sukoraja Kulon (balai desa dangu) menika badhé dijangkepi nganggo "blandongan'' (umah/workshop) bathik, galèri bathik, panggonan gawéyan "biron" (bathik setengah dadi).

Anané "Kampung Bathik" diajab bisa  ngimpun kira-kira 90 perajin bathik lan langkung manuhaké panggonan bathik kas Banyumas kanggo masyarakat cocog visi, kanggo nggayuh raharja, pénak, maharja, kang nyekel teguh ing budaya Banyumas.

Rujukan
Bathik cap ya iku bathik sing digarap nganggo cap (alat sing digawé saka tembaga bentuké pada gambar utawa motif sing dipingini). Kanggo nggawé siji gagang cap bathik ukuran dawa karo amba:20 cm X 20 cm butuh wektu 2 minggu. Bentuk gambar ing bathik cap mesthi ana  motif sing dibalèni nganggo ukuran motif sing luwih gedé ketimbang bathik tulis. Gambar bathik cap biasané ora tembus ing 2 sisi kain.

Warna dasar kain biasané luwih tuwa saka warna motifé. Disebabna bathik cap ora nutup dasar motif sing luwih angèl kaya déné sing biasa diproses ing bathik tulis. Gegayutané kanggo ngoyak rega adol sing luwih murah lan wektu produksi sing luwih cepet.

Wektu sing dibutuhaké kanggo 1 kain bathik cap 1-3 minggu. Kanggo nggawé bathik cap sing akèh motifé, diperlukna akèh cap. Rega cap bathik luwih larang ketimbang canthing. Rega cap bathik ukuran 20 cm X 20 cm ing jaman saiki Rp350.000,00 tekan Rp700.000,00/motif. Saka modal ngarep, bathik cap relatif larang. Wektu anggoné nganggo cap bathik saka kahanan sing apik tekan 5 taun tekan 10 taun, yèn ora rusak. Rega adol bathik cap luwih murah ketimbang bathik tulis, amarga cacahé akeh lan nduwéni motif sing ora unik, ora mirunggan lan ora eksklusif.

Rujukan
Bathik Jawa yaiku sawijining warisan budaya wong Indonésia. Mliginè dhaèrah Jawa kang dikuwasani kawit biyèn. Bathik Jawa nduwéni motif kang bèda. Bédané motif iki biasanè kadadèyan amarga motif-motif nduwéni arti, maksudè ora mung gambar ananging nduwéni arti kang èntuk saka leluhur, yaiku pangenut agama animisme, dinamisme utawa Hindhu lan Buddha. Bathik Jawa akéh ngrembaka ing dhaèrah Solo utawa kang biasa kasebut karo bathik Solo.

Bathik sejarahè asalè saka jaman simbah moyang kang kondhang saka abad XVII kang ditulis lan digambar ing godhong lontar. Wektu kui motif utawa pola bathik isih akèh bentuk kèwan lan tanduran. Nanging ing njero sejarah prangembakanè bathik kadadèyan prangrembaka, yaiku saka corak kèwan lan tanduran dadi motif abstrak kang mirip awan, réliéf candi, wayang beber lan sak panunggalanè. Sak banjurè saka corak lukisan karo seni dékorasi sandhangan, jedhul seni bathik tulis sing kondhang saiki.

Jinis lan corak bathik tradhisional ana akeh, nanging corak lan variasiné padha karo filosofi lan budaya saben dhaérah kang werna-werna. Budaya bangsa Indonèsia kang menika kecagak uwis nglairaké werna-werna corak lan jinis bathik tradhisional karo ciri kasé dhèwè.

Rujukan
Bahan pawarna alami yaiku, bahan pawarna saka bahan alam arupa kembang, godhong-godhongan, oyot, lan sapituruté kang kalebu pérangan saka wit-witan. Kanthi konvénsional, simbah biyén kita ngasilaké kain tradisional tanpa  migunakaké pawarna sintétis.

Jinis tanduran 
Pawarna alam sifaté kinarya  panambah manéka werna tékstil, ora bisa dibandingké karo pawarna sintétis. Pirang-pirang tanduran kang bisa digunakaké kinarya pawarna alam:

 Tanduran indigo, godhongé ngasilké warna biru.
 Wit soga, kulité ngasilké warna soklat kekuningan nganti soklat keabang-abangan.
 Godhong pelem, ngasilaké warna kuning.
 Godhong jambu isi, ngasilaké warna soklat keijoan.
 Kayu mahoni, ngasilaké warna soklat.
 Sabut klapa, ngasilaké warna soklat.
 Godhong jati, ngasilaké warna abang kesoklatan.
 Godhong ulin, ngasilaké warna abu-abu.
 Godhong andong, ngasilaké warna ijo.
 Isi kesumba, ngasilaké warna orén.
 Godhong alpukat, ngasilaké warna ijo kesoklatan.
 Woh lobi-lobi, ngasilaké warna abu-abu.
 Woh pinang/jambe, ngasilaké warna soklat.
 Kembang sepatu, ngasilaké warna ungu.
 Godhong puring, ngasilaké warna ungu.
 Mengkudu/mahkuta désa, kulit oyot mengkudu ngasilaké warna abang tuo.
 Godhong suji, ngasilaké warna ijo ènom.

Rujukan 

Werna
Ing tradisi Melayu Riau motif utawa pola umume diarani corak,ragi, wujud dhasar, indhuk, wujud asal, gambar asal. Kanggo para penenun, sulam, tekat, lan suji motif uga diarani tuladha asal, wujud asal, utawa gambar indhuk. Aran liyo yaiku tuladha emban-emban. Tembung emban-emban kang ngerujuk marang salah wijining gunané motif.

SUMBER CORAK

Corak dhasar Melayu Riau umume saka alam, yaiku kapèrang saka flora, fauna, lan barang-barang angkasa. barang-barang mau uga direka-reka dadi wujud-wujud tartantu,bisa miturut wujud asline kaya ta bunga kundur, bunga hutan utawa wujud abstrak kang mung nganggo jeneng kaya ta pulang petang, semut beriring, lebah berguntung.

ing corak-corak mau, sing paling akeh digunakaké yaiku sing awujud saka wit-witan. Kabeh mau kadaden amargo yen nganggo wujud kewan dikuatiraké dadi kapercayan berhala. Corak kewan kang dipilih biyasane ana kaitané karo mitos utawa kapercayan. Saliane uga ana wujud-wujud kaya srengéngé, rembulan, lintang. Uga ana wujud-wujud bunder, kotak, lan tiya-liyané.

Rujukan
Musiyum Bathik Danar Hadi dibuka wiwit taun 2002 dening wakil presiden Megawati Soekarnoputri minangka salah sawijining pangasil bathik kang misuwur ing kutha Surakarta. musiyum iki diakui dening MURI (Musiyum Rekor Indonesia) duwé modhel bathik paling akeh.

Rujukan
Tèkat iku diarani Bordir,Sulaman,Sujian.Tèkat bèrsuji yaiku: Bordir nganggo bolah sutra,kajaba kèrajinan tènun,Riau ugi kathah Khazanah tèkat.Tèkat digawè kanggo kapèrluan: tudung(panutup sirah),emban-emban busana,emban-emban sasana wiwaha, emban-emban amben,lan sapanunggalane.

Wontèn akèh jènise jènis tèkat.Kaya ta jènisè tèkat iku,adi dasar anggonè nggawè kang kapèrang saka tèkat kasur,tèkat lèmah,lan tèkat kèlingkan.

Tèkat kasur yaiku: Tènunan sing nggunakakè kèrtas kandel bèrmotif, lan ditènun ing kain bèludru. Kèrtas kandèl kasèbut fungsinè kanggo pola.Ing kèrtas kui ditèkatkè bahan katèmtu,kaya ta bolah èmas utawa bolah pèrak.

Variasinè digawè motif bèdo, kaya ta kèmbang tabur nganggo bahan kelingkan ing ndhuwur bèludru.

Tèkat lèmah yaiku jènisè tèkat tanpa bahan kèrtas kandèl.Prosèsè pènèkatan digawè langsung ing gombal.kajaba,corakè langsung digambar ing gombal kasèbut.

Tèkat kèlingkan yaiku tèkat sing digawè nganggo bahan kèlingkan  sing ditékatké  ing ndhuwur gombal béludru.

Rujukan
Tenun Ikat luwih akèh dirembakakaké déning Dekranasda Indragiri Hilir. Tenunan iki dirembakakaké dhédasar asil gladén sing diolehaké pangusaha saka ahli tenun ikat kang saka Jawa Barat. Panénunan digawé nganggo alat tenun sanès mesin(ATBM).

Tenun ikat Kabupaten Indragiri  Hilir duwe titikan :

 Takeran 

Takeran dikelompokake mitirut jenis prabot ingkang badhé dipungawé. Ménawa ancas pengolahan tenunan menika yaiku sépasang busana pèngantin, ukurané dipadaakè marang kebutuhan busana péngantin kasebut.  

2. Corèk 

Corèk ingkang dipaduaké ing tenunan ikat menika yaiku pucuk rebung, pucuk pring, kembang mawar,lan tawon nggélantung.

3. Bahan

Bahan tenun ikat Indragiri Hilir ménika yakiu kain katun,rayon katun, lan rayon pilamin.

Rujukan
Sajarah bathik ing Jawa Tengah yaiku awit anané bathik ing Jawa Tengah. Kesenian bathik ing Indonésia wis dikenal awit jaman kerajaan Majapahit lan terus ngembang ngasèk kerajaan lan raja-raja sakwisé. Kesenian bathik dadi duwèké rakyat mliginé suku Jawa awit saka rampungé abad ke-XVIII. Iki bisa didelok saka bentuk rèlièf kang ana ing candhi-candhi kaya ta Chandi Borobudur lan Chandi Prambanan kang nduwéni  prasasti kang padha karo corak bathik.Bathik ing Jawa Tengah iku asalé saka lingkungan keraton Surakarta lan anané prastawa politik prajanjèn Giyanti 13 Fèbruari 1755. Sabanjurè bathik ngembang terus ing jaba keraton lan saiki wis ngembang pesat. Tetengeré bathik khas Jawa Tengah, yaiku ana ing motifé kang dijupuk saka kabudayan Jawa, kaya ta kabudayan/kerajaan Hindhu utawa Islam lan kabudayan negara liané, yaiku negara China, Belanda, Arab, India, Jepang lan sapanunggalané kang maknanè filosofis lan nduweni aji seni.

Seni bathik mauné isih angél digoléki ing lingkungan Keraton Solo lan hasilé digawé klambi raja, kulawargané lan pendhèrèké. Mula pendhèrèké raja akèh sing urip ing jaba keraton, lan kesenian bathik digawa metu keraton lan sabanjuré mandheg perang Diponegoro nyebar ing daèrah pesisir, kaya ta Rembang, Semarang, Batang, Pekalongan, Tegal, Sragén, Klatén, Purworejo, Kebumén, Banyumas, lan Brebes.

Rujukan
Bathik tulis ya iku bathik sing ditulis. Ana pirang-pirang panemu sing ngelompokaké bathik dadi rong kelompok seni bathik, ya iku bathik keraton (Surakarta lan Ngayogyakarta) lan seni bathik pesisir. Motif seni bathik keraton akèh sing nduwèni arti filosofi, sarat kanthi makna kauripan. Motif kuno keraton kaya pola panji (abad ke-14), lan perang, uga motif anyaman kaya tirta téja. Banjur motif bathik pesisir nuduhaké gambaran liya kanthi bathik keraton. Bathik pesisir luwih bébas uga akéh motif lan werna.

Bathik tulis digarap nganggo canthing ya iku alat sing digawé saka tembaga sing dibentuk kanggo nampung malam (lilin bathik) kanthi pucukan kaya pipa cilik kanggo ngetokaké malam kanggo miwiti nggawé gambar ing mori. Werna kain biasané luwih enom timbang werna corèkan motif (bathik, tulis putihan/tembokan). Wektu sing dibutuhaké kanggo nggawé bathik tulis luwih suwé tinimbang nggawé bathik cap. Regané bathik tulis luwih larang, amarga saka kualitas biasané luwih apik, méwah lan unik.

Rujukan
Bathik jeron negara ya iku salah sawijining bathik saka Banyumas. Motif bathik iki manéka warna kaya déné motif plonto galaran seling parang klithik, godhong lumbu, jahè serimpang, lan ayam puger, onèngan, parang gandhasubrata, parang gandhasuli, lan madubronto.

Motif bathik salem motif kopi pecah, manggar, merak, ukel kangkung, sinar rantai kanthi ciri khas warna ireng lan putih.

Rujukan 

Bathik
Tampuk Bantal ya iku rong rai bantal guling. Adhakané bentuké bundér lan cok pésagi papat. Padha tampuk iku ditekat, yaiku penjahitan kertas warnané kaya emas utawa kaya pérak sing sampun ditèntukaké coraké.

Tampuk bantal nduwèni ciri - ciri kinarya kaya ta:

 Corak:  Kabeh motif sing dikèmbangaké utawa ditrèpakè ing tampuk bantal yaiku wit-witan, terutama kèmbang karo sékabehané variasiné yaiku kèmbang delima.
 Takeran:  Tékat tampuk bantal iki digawè karo takeran diameter antara 20 cm tekan 25 cm.
 Gunané: Tampuk bantal yaiku rong rai bagéan pucuk bantal. Bantal iki andhakané digunakaké kanggo piranti pelaminan pengantin.
 Modal: Kaya ta ing tudung mantur, modal gawénè tampuk bantal iki disediani para wong sing mésén .
 Wektu Nggawénè: Kanggo nggawé rong rai tampuk bantal, diperlukké wéktu kira-kira 2-3 minggu. Tèkat tékan iki digawé déning sawètara pérajin nang Daik,Lingga,Kepulauan Riau.

Rujukan
Kampung Bathik Semarang yaiku salah sawijining Kampung Bathik saka Gedong, Bubakan Semarang. Kahanan perkampungan bathik ing Kampung Bathik Semarang ora ganep  ing Kampung Bathik Lawéyan. Ananging kita bisa oléh bab ing papan loro sing pada menika: Bathik, ajar membathik, lan sajarah bathik. Kampung iki tau nemahi kawijayan kala jamané. Ananging kobongan  ing taun 1942 lan wektu iki ana 4 pengrajin bathik ing Kampung Bathik Semarang. Saben-saben papan usaha ana sing nduwèni luwih saka 10 karyawan, ana uga sing 5 karyawan.  Ing Semarang ana 20 pengrajin Bathik motif Semarangan, ambèk 600 motif Bathik khas Semarangan sing  dirembakaaké.

Rujukan
Kenneth Ronald "Ken" Berry ()) ya iku sawijining pelawak, aktor, lan pembawa acara saka Amérika.

Cathetan suku

Lair 1933
Wong urip
Tudhung Mantur yaiku salah sijine busana adat Melayu. Ana ing basa Melayu Riau, tembung tudhung tegese tutup. Tudhung iku gunane kanggo nutupi sirah.

Tudhung Mantur nduweni tetenger ya iku gaya sing diterapake dening pengrajin ing tudhung mantur kalebu awan larat karo variasi kembang sing ditata. Kembang sing ditata iki biasane kaya gaya tampuk manggis lan kembang cengkih.Ukuran tudhung mantur yaiku dawa: 1-1.5 m sudhut: 30–60 cm. Fungsine tudhung mantur yaiku kanggo nutupi sirah wong wedhok, utamane sing wis nduweni bojo.Carane nganggo kaya selendhang biasa sing ditutupke sirah.Tudhung iki dinggo ana acara kaya ta kenduri minangka ana wong mbojo lan utawa layat wong ninggal.Bahan sing diperlokake kanggo gawe tudhung iki yaiku kain sifon lan kain kasa,benang kelingkan warna emas lan perak.Bahan kui mau diolehke saka saknjobo Daik, yaiku Tanjung Pinang lan Singapura.Modal gawe nggawe tudhung iku mau, pengrajin butuh biaya Rp300.000,00-Rp400.000,00 (taun 2002).Nggawe tudhung mantur kira-kira 1,5-2 wulan minangka disambi minangka ora disambi bisa rampung kira-kira 20 dina.

Rujukan
Kampoeng Batik Masaran Sragèn ya iku bathik saka Lawéyan, Solo. Batik iki sampun kondang karo lingkungan lan budaya luhur bathik, wilayah sing berbatasan karo Kébakkramat Karanganyar iki sampun sejak puluhan tahun, utawa dékadé 1950-an tergantung urip padha bathik. Ana 3 désa utama sing dadi séntra terbesar produksi bathik ya iku Pilang, Sidodadi, lan Kliwonan. Désa Kliwonan iki ya iku desa sing paling gedhè lan dadi pusat pengembangan, pelatihan lan pemasaran bathik. Sak liyané iku, ana 2 kecamatan sing dampingan karo masaran Sragèn ya iku désa Plupuh lan Kalijambé. Batik iki nduwéni Pusat Grosir Batik Bètèng wontén ing Solo lan nduweni ragam bathik Solo. Batik masaran Sragèn iku sampun kondang tekan wilayah sing gedhé.

Rujukan
Lawéyan ya iku salah siji séntral Bathik ing Sala. Akéh sejarah ing désa sing ciriné Bathik Sala.Sejarahé uga raket karo pangrembakan Keraton Majapahit lan sebarané ajaran Islam ing tlatah Jawa.

Nanging ing pira-pira catetan, prangembakan bathik akèh dilakoni ing masa keraton Mataram, banjur ing masa Keraton Sala lan Ngayogyakarta.

Dadi kesenian bathik iki ing Indonésia wong dikenal saka jaman keraton Majapahit lan ngrembaka tekan saiki. Seni bathik ini awit kondhang dadi anggoné wong Indonésia lan khususé suku Jawa ya iku sak uwisé pungkas abad ke-XVIII utawa wiwit abad ke-XIX. Bathik kang dikasilké yai ku sekabèhané bathik tulis tekan wiwit abad ke-XX lan bathik cap kondang sak uwisé perang donya kaping pisan kira-kira taun 1920.

Akèh daérah kang ngasilke bathik yaiku ing daérah santri lan dadi piranti tokoh perdagangan muslim kanggo ngelawan Walanda.

Seni bathik ya iku seni nggambar ing nduwur kain anggawé sandhangan lan dadi salah siji kabudayan raja jaman mbiyèn. Nanging ing jaman mbiyèn bathik dikerjakké namung ana batesé. Amarga iku akeh wong ing njaba keraton sing nggawé nang nggoné déwé-déwé.

Sué-sué seni bathik ditiru wong sing mapan ing cedake, gawé ngisi wektu senggang. Sak uwise, bathik kang wiwité amung dienggo kaluwarga keraton saiki dadi sandangan sing lumrah dienggo sapa-sapa.

Bahan-bahan kang dienggo gawé pawarna asalé saka wit-witan asli Indonésia, ya iku mengkudu, soga, nila, soda awu lan liya-liyané.

Rujukan
Bathik pasisiran iku motif bathik saka Pekalongan. Motif bathik iki dipengaruhi saka kauripan njaba Kraton. Bathik pasisiran nduweni ragam corak lan warna kang diwatesi amaga dipengaruhi penggunané kang diwatesi kanggé kalangan tartamtu. Motif bathik Lasem kathah dipengaruhi saka budaya Cina nganggé warna abang lombok ndadekaké motif lasem bedoaké daerah liyane. Motif bathik Semarangan didominasi warna soklat lan ireng kang  ngalmbangaké kesan agung ornament mengarah marang kewan lan taneman. Motif Dewi Hsi WangMu, manuk phoenix lan wit persik kang nglambangaké kejayaan, keindahan lan keagungan. Motif bathik pekalongan kathah dipengaruhi saka maneka bangsa kayatan Cina, Walanda, India, Melayu lan Jepang kang wis saka jaman biyen wis mewarnai dinamika motif lan tata warna seni bathik. Piro piro motif kayatan jlamprang dilhami saka négéri India lan Arab, bathik Encim lan Klengénan dipengaruhi peranakan Cina, bathik Walanda, bathik Isuk Soré lan bathik Hokokai.

Rujukan 

Bathik
Mori ya iku bahan baku bathik saka katun. Mutu mori manéka warna lan  jinisé nemtokaké apik èlèké kain bathik kang diasilké. Kabutuhan kain mori manut dawa cendhaké kain kang arep dinggo. Sakdurungé  mori diolah, di kèthok dhisik banjur diplipit nang békas sek dipotong supaya bénang pakan ora ucul. Sabanjuré mori dikumbah nganggo banyu ngasi resik. Yèn reged,banjur regedan iku bakal nahan rèsèpané cuwerann lilin lan nahan cuweran warna nalika proses pembeberan . Nalika jaman saiki bathik uga di gawe  ana ing bahan liya kaya déné sutera, polyester, rayon, hasil tenun, ATBM (Alat Tenun Bukan Mesin) lan kain serat alam. Kain serat alam saka sèrat nanas lan debog ing Jepara lan Pemalang.

Rujukan
Filosofi bathik yaiku filosofi arti ing kain bathik. Arti budaya bisa mbukak cakrawala yèn menungsa bisa ndèlèhké awak (grewes). supaya bisa dingertèni, kabudayan kudu diwujudké nganggo bentuk indrawi, digunakké, lan dingertèni nganggo spiritual.

Manut étimologi lan terminologiné, bathik yaiku gabungan tembung mbat lan tik. Mbat ing basa Jawa diarténi minangka ngembat utawa mbalang bola-bali, wondéné tik saka tembung titik. dadi mbathik artiné mbalang titik-titik bola-bali ing kain. 

Bathik ugi saka tembung mbat yaiku cekakkan saka tembung gawé, wondéné tik yaiku titik. wonten ingkang ngarani yèn bathik saka gabungan kalih tembung basa jawa amba kang artiné nulis lan titik sing maknané titik.

Bathik ing gambaran kejawèn luwih akèh nduwéni isi gambaran spiritual kang awujud ing bentuk simbol filosofi kang rumaket kaliyan makna-makna simbol. Motif bathik ingkang kasebar ing Indonésia, diyakini nduwéni isi filosofis, miturut enggèn digawé. Kepara, ing pinten-pinten nggén wonten cara mbathik ingkang kudu didhisiki nganggé ritual tertentu, kados maos mantra utawi pasa luwih dhisik. Bathik jawa, tasih saged di bédakké malih dados bathik ingkang dipengaruhi budaya kraton, lan bathik ing njaba pengaruh kraton. Bathik Yogyakarta lan Solo, miturut kaliyan kathahipun ragam upacara adat lan agama nduwéni ora kurang saka 400-an motif.

Motif bathik pola truntum, gompol, nagasari, gringging, ceplok, mangkara, sido asih, sido mukti, semén rama, pola ntik, cakar ayam nyimbolké kasuburan kanggé tiyang ingkang nglakoni urip anyar, kathah digunakké kanggé upacara pangantèn. wondéné motif Parang Barong, amung dienggo Sultan utawa Raja lan kabèh kerabaté, di garap kelawan njlimet lan kudu ati-ati. Saben garis kang mbentuk pola iki kudu ditulis kaliyan sak tarikan nafas supaya ora pedhot, saéngga dibutuhké konseèntrasi lahir lan bathin. Motif iki ngandhut larangan kanggé diénggo wong liya, ing jawi Sultan. Amarga, bathik iki dinilai sakral banget.

Rujukan 

Bathik
Busana Malayu yaiku busana kang dikenal sandangan ora mung gawè njaga saka panas utawa adem. sandangan iki gunanè gwè njunjung adat, nolak bala lan njunjung bangsa. Busana melayu iki kudu nduwè kualitas kang apik dideloke saka mripat lan saka ati.

kanggo  gayuh fungsi lan kualitas kaya sèng disebutkè ing dwur , sandangan kwi kudu nduwe lambang-lambang. salah sijinè lambang yaiku corak lan ragi. lambang corak lan ragi iki ndweni makna kang duwur. lambang iki nduwe peran sandang kang penting ing adat lan masyarakat Malayu. salah sijine ing masyarakat Malayu Riau.

tekan saiki nuduhke yen anèka coraka raqgam corak lan ragi tenun Malayu saben panggonan ing riau durung kesebar. masyarakat uga akèh sèng durung ngerti ananè corak lan ragi iku.

Anèka ragam corak lan ragi tenun iki bisa diowahi manut ing zaman. mula majunè zaman, bahan tenun iku pancen di cocokè karo konsumen ing zamanè.

Rujukan
Para manungsa Melayu gawè bolah welang  dadi sabuk kang dinggo ing béngkèkan. Bahan cindhé yaiku bahan ing kwalitas dhuwur kanggo diwigatèkakè saka paribahasan Melayu.

Tembung cindhé kang tegese saka basa Hindi "chinri'' tegese tenunan bandana sing dicelup. Bahan cidhè akeh tegese ing kasil kasastra biyén  kaya ta Sulalatus Salatin utawa Sejarah Melayu lan  Hikayat Hang Tuah lan liya-liyane.

Bahan cindhé dijlantrahke luwih lanjut dening salah siji Richard James Wilkinson (1867-1941) ana ing A malay -English Dictinary(1932). Bahan  sutera sing ukuran dawane kira kira lima yard  utawa luwih siji yard. Manika tenunan lokal luwih kandel, karo gambar rencengane lan gambar po kurang kendhel saingga tegese cindhé betina utawa cindhé sari.

Rujukan
Ing Kabupaten Indragiri Hulu, tenunan bisa ditemokake ing Rengat. Corak tenunan sing dikembangake  dening pengrajin. Nanging bedane pengrajin tenun ing Rengat ora dikembangake corak pelekat khas Bugis amarga masyarakat Rengat luwih akeh suku Melayu. 

Pegaweyan nenun ora dilakoni maneh dening omah-omah pendhudhuk. Anggone nenun dileksanakake ing Dekranasda Indragiri Hulu, Rengat.

Motif Indragiri 
Motif Indragiri jinise maneka warna. Ing antarane yaiku tenun iket troso, ulos, gringsing, sumba.

Rujukan
Ing kabupatèn Bengkalis uga isih ana produksi tenunan,utamané tenunan Siak.Tenunan Siak iki diproduksi ing Kuta Bengkalis,Bukitbatu ,Sebauk lan ing Indrapura.Tenunan Siak kang diproduksi ing Kabupatèn Bengkalis lan Kabupaten Siak ora  mung Songkèt ,anangging kabèh sarana kanggo pengatènan,kaya ta klambi mantèn kakung lan mantèn putri,selèmpang ,selèndang ,tanjak lan pèngantin liyanè.Corak kang diaplikasi ora bèdha adoh karo daèrah liyanè.,anangging pengrajin tenun ing Kabupatèn Bengkalis lan Kabupaten Siak luwèh konsisten ngembangaké corak  asli daèrah Melayu Riau.Menawa ana variasi corak.corak kasebut tetep ora ninggalakè corak dasar.Corak kasebut yaiku pucuk rebung,awan lurut,bunga cengkih ,tampuk manggis ,semut beriring ,siku keluang lan itik pulang petang.

Rujukan
Ing Kabupatèn Kepulauan Riau yaiku ing Daik Lingga ditemokaké klambi kang maneka warna kagawe saka tenunan  Melayu Riau yaiku sarung, selempang, selendang, tanjak, kudung kanggo tutup sirah, tutup bandoso uga klambi pèranganning wanita. Jenising  tenunan kuwi mau meh kabèh tingggalan utawa warisan kaluarga kanthi turun temurun.Wektu saiki tenunan kuwi mau mboten dipun produksi warga Daik, Lingga lan uga warga Melayu Kapulauan Riau.

Gladen nenun kagem remaja putri dipun prakarsai dening Dinas Perindustrian dan Perdagangan, Kabupatèn Kapuloan Riau .Gladhen pun wontenaken ing Pulau Penyengat samenika mlebet wilayah Kota Tanjungpinang. lan kecamatan Bintan Utara. nanging gladen mboten saget grembaka, pasarta gladi mboten saget nerasaken ndamel tenunan.
Bathik Ngayogyakarta ya iku salah sijiné bathik Indonésia sing mauné digawé winates kanggo kalangan kaluwarga kraton waé. Sabèn motif sing kawujud ing garet canting ana ing  kain bathik ngayogyakarta ya iku nduweni teges.Prakaran iku sing ndadekaké bathik Ngayogyakarta karo bathik liyané.

Ana pirang-pirang motif ing Bathik Ngayogyakarta kaya déné motif parang, motif buket , motif ceplok, motif kawung, motif nitik, motif sidoluhur, motif truntum, motif udan liris, lan motif tambal.

Ngenani asal bathik Ngayogyakarta ,kapisan ing keraton mataram. Pas upacara resmi, kaluwarga keraton nyandangi bathik lan lurik. Seko kéné uwong-uwong seneng lan niru.

Rujukan
Isih penak jamanku to utawa Piye kabare, isih penak jamanku to ya iku sawijining slogan saka basa Jawa sing ngandani nek jamane Presiden Indonesia Suharto luwih apik tinimbang jaman saiki. Slogan iku mula-mula dimajuke karo Tommy Suharto, putra saka Suharto, nalika ngadirikaken Partai Berkarya. Ning survei Indo Barometer sing dijupuk karo majalah Tempo, 32.9% responden ngandani nek Suharto iku presiden sing paling sukses sementara minurut para penentang Suharto, Suharto dinilai nimbulaken katerpurukan negri lan ngelanggar HAM.

Referensi 

Suharto
Lawrence Francis O'Donnell, Jr. ()) ya iku sawijining pelawak, aktor, lan pembawa acara saka Amérika.

Cathetan suku

Lair 1951
Wong urip
Beksan Tradhisional Tiongkok utawa ing cendhake ya iku Jogéd Cina (): koleksi jogédan saka negara China kang wiwitè amarga dadi ritual, nyembah lan khurmat marang Dèwi Mitologi China kaya ta  Master Lu dèning Lu Buwei . Tujuwan agama iku banjur ngalami èwah-èwah dadi kasenengan kanggo para pamaréntah kang bentuké jogèdan kang anggotané para wanita nganti seprènè . China iku sawijining negara kang duwèni suku cacahé 56. Saben suku duwèni budaya uga jogèd kang béda. Jogèdan Tradhisional China iku nggabungaké kabéh prethalan saka jogèdan makaping etnik, Opera Cina, kung Fu lan Opera Rakyat. Asilè saiki awakè dhéwè ngretèni ana Jogèdan Tradhisional Cina uga ngembangakè lan owah-owahan saka atusan taun.

Sajarah

Zaman Pra-sejarah nganti  Dinasti Zhou 
Cathetan bab jogèd  ing China wis ana wiwit  Dhinasti Zhou kang aranè karamèyan jogèd  ing Shi Jing. Miturut Mitologi Cina telung panguwasa. Gusti allah Fúxī mènèhi wong jala kanggo nyekel iwak lan jogèdan Harpoon. Dewa Shénnóng mulang tetanèn lan tari Memacul, pungkasan Huángdì ngajari jogèd Lawang Maya. Ing  cathetan uga ngandharake jogèd goléki lan tari ing Rasi lintang kanggo kesuburan lan  ngundhuh. Ing kawitan jogèd wis praktèk kanggo keséhatan lan kaslarasan saka pribadhén. Minangka diwiwiti kanggo gabungan jogèdan, nembang lan crita. Iki cikal-bakal saka sandiwara ing China. Kejaba, tari dadi bagéyan saka militèr upacara lan ritual agama.

Dinasti Han 
Ing Dinasti Han , jogèd  akèhé saka obahing tetanèn,  pekarangan utawa panahan manuk. Kajaba iku jogèd  saka dinasti iki akèh saka pranti nyandhang saben dinten kaya lap tangan, sumpit, utawa payung. nggone  nambah kangélan saka tari amarga wong jogèd kang dibutuhaké kanggo obahing jogèd lan pribadi perlu saben dina nggunakakené kuwi angèl. Fitur khusus saka tari iki dinasti gerakan mlumpat kang isih akeh prakték ing akeh tari kanggo dina iki.

Confucius, rada kuciwa, filsuf ing dinasti Han Wétan mulang sing wong kudu nggunakake dawa lengen klambi kanggo nutupi tangan. Doctrine sing pungkasanipun applied ing sawatara nari. Kaya Tari Ta Ge saka dinasti Tang utawa Zhumu Langma kang ciri khas saka pangagemanén nggunakake kantong klambi dawa dangling kanggo dhengkul. Ing tari Zhumu Dawa admired gunung Everest lan jaya saka China, wis gerakan-gerakan lan goyang mati lengen klambi kanggo cocog ing irama.

Ing Dinasti Tang 
China ing wayah Dinasti Tang ngrasakaké ijol-ijolan budaya gedhén. Iki ndadékaké mlebuné musik lan jejogèdan saka negara liya. Atusan wong nekani sekolah jogéd kanggo ketemu utawa duwèni kabutuhan kang padha ya iku  joged. Budaya iku banjur digawa menyang Jepang lan Korea liwat ijol-ijolan budaya.

Rèferènsi 

Budaya Cina
Beksan
Idhéntitas jender carané pangertén lan kasadaran saka wong bab jènderé  dhéwé. Idhentitas jènder wong bisa slaras karo jinis kang ditetepake ing lair utawa iku temené pancén béda. Kabéh masyarakat wis ngreténi saka kategori jènder  minangka basis kanggo tatanan saka idhéntitas sosial wong lan ing hubungan karo wong liya. Biyasanè, bédanè kang paling prasaja ana ing sipat sing digandhèngakè karo jinis kelamin lanang lan wadon kang uga diarani minangka bab jènder. Kekarepané iku uga kanggo ngagengaken imbuhan saka bab- bab sing dianggep lanang lan feminin ing kabéh aspèk saka jinis lan jinis kelamin: jinis biologi, idhéntitas jèndér, lan jèndér expression. Sauntara kuwi, ing sawatara masyarakat ana sing individu sing ora ngenali awaké kanggo bagéyan utawa kabèh saka aspèk jinis kelamin sing diutus kanggo wong-wong mau adhedhasar jinis biologi. Sawetara individu sing diklasifikasikaké minangka wong saka transgender utawa syarat. Ing sawatara komunitas liyané uga, ana kategori  jènder katelu.

Idhéntitas jénder iku inti saka wong umume kawangun nalika telung taun. Sawisé telung taun, bakal dadi angel banget kanggo ngganti idhéntitas jénder sauntara kuwi, yén upaya digawé ganti iku bisa nimbulaké serangn saka disforia jénder. sakliyané biologi faktor sosial lan faktor wis diusulaké minangka gadhah pengaruh ing tatanan saka identitas gender.

Ing wektu saka tatanan 
Ana sawatara teori babagan nalika lan carane idhéntitas jènder saka wong kawangun. Nanging, panalitén sak iki nyedhaki angèl amarga saka kemampuan kanggo ngomong anak kang winates kanggo mimpin panalitén wis kanggo nggawe pemanggih adhedhasar bukti langsung. John Money nyebutaké bocah-bocah  bisa duwé  saka lan lampiran kanggo jènder miwiti antarané umur 18 sasi nganti rong taun. Lawrence Kohlberg ing tangan liyané nyariosaken dhateng kita bilih identitas jènder wis durung kawangun nganti umur telung taun. Iku wis digunakake mangertos sing inti saka idhéntitas jènder wis kawangun kuat ing umur telung taun. Sawetara sumber liyané nalika iku nyebataken bilih idhéntitas jènder wis saya kawangun ing umur 3-4 taun. Ing jalur iki, anak bisa nggawè unequivocal statement bab sing jènder lan  kanggo milih aktivitas lan olanan sing dirating miturut jenis kelamin (kaya ta boneka kanggo bocah-bocah wadon lan bangunan pemblokiran kanggo lanang), sanajan padha uga durung ngerti mbek saka jinis kelamin sing padha duwe. Sawisé telung taun saka umur, jenis kelamin idhéntitas inti banget angel kanggo bakal diganti nalika ing gaweyan kanggo owah-owahan bisa nimbulaké disforia jènder. Tatanan final saka idhéntitas jènder punika ing sawatara saka umur patang taun nganti enem taun lan terus menyang remaja utawa rada gedhé.

Referensi 

Kaca mawa sitiran ngemu paramèter dhobel-dhobel
Masalah CS1: invisible characters
Wonosari desa iku salah siji saka desa-desa ing Kecamatan Tekung , Lumajang Kabupaten Wétan Provinsi Jawa.

Desa Wonosari wis wilayah sing wiyar banget saka 3.80 km2 lan populasi 3.153 nyawa. Wonosari desa dipérang dadi 3 Hamlet 6 RW 18 RT.

Désa ing Jawa Wétan

Réferènsi
Desa Karangbendo punika désa dumunung ing Tekung , Lumajang Kabupaten Jawa Wétan.

Wates Desa Karangbendo

Utara : Desa Tukum

Wetan : Desa Wonogriyo

Kidul : Désa Kabuaran

Kulon : Desa Klampokarum

Tlatah Desa Karangbendo menyang 5 Hamlet yaiku :

 Dusun Krajan
 Dusun Sekar Wadung
 Dusun Besukan
 Dusun Tego
 Dusun Pasinan

Ing 5 desa ing wilayah menyang 11 tetanggan lan 35 RT.

Desa Karangbendo duwe sawatara potensial ing syarat-syarat ekonomi potensial ing biasa sapi ing Dusun Besukan rata-rata saka populasi sing biasa petani. Ana uga papan perlindungan saka susu seger petani ' kelompok sapi kang dibangun dening KUD Tani Makmur banjur asil saka seger cow kang susu setor menyang waduk ana ing tlatah Kecamatan Senduro.
Potensial liyane, yaiku ing syarat-syarat industri furnitur ana ing Dusun Pasinan. Sawetara produk wis ing pasar ing sawatara kutha-kutha ing pulo Jawa, malah luar negeri.

Désa ing Jawa Wétan
Faye Nicole Jones () yaiku aktris Indonesia.

Filmografi

Film

Sinetron

FTV 

 Jomblo Pasti Berlalu
 10 Cara Gaet Cewek Ala Drama Korea
 Cintaku Di Kampus Unyu
 Sepatu Kets Cindibella
 Hati Hati Ketabrak Cinta
 Neneng Tulalit Falling In Love
 Kepincut Cinta Jamilah
 Romansa Juragan Cantik
 Merpati Gak Pernah Ngumbar Janji
 Guruku Kece Badai
 Para Pencari Cinta
 100 Persen Jatuh Cinta
 Catatan Guru Idaman
 Catatan Si Neneng Cempreng
 Cintaku Di Bully Kamu (2015)
 Cinta Minah di Kandang Ayam
 Batu Akik Pembawa Cinta
 Marbot Ganteng 100% Cowok Idaman
 3 Sekawan Mencari Cinta
 Cintanya Tuh Di Sini
 Kurir Kurir Cantik (2015) sebagai Ana
 Jurus Cinta Tukang Urut (2015)
 Cinta Itik Tak Selalu Buruk Rupa (2015) sebagai Cindy
 Awas Ada Cewek Galak (2015)
 Banjir Cinta Preman Ciliwung Cantik
 My Lovely Boss (2016)
 Si Cantik Sales Barang Antik (2016) sebagai Intan
 Sekretaris Tomboy vs OB Cantik (2016) sebagai Ami
 Rebutan Lapak Dihatiku (2016) sebagai Dini
 Office Boy Ganteng Undercover (2016) sebagai Sinta
 Trio Jomblo Akut (2016) sebagai Rara
 Cewek Jutek Bikin Jatuh Cinta (2016)
 Cinta Si Cleanning Selfie (2016) sebagai Fanny
 Pangeran di Kandang Bebek (2016) sebagai Nuri
 Asal Muasal Jomblo (2016) sebagai Ria
 Babe Angel's (2016) sebagai Nisa
 Cintaku Pontang Panting 1/2 Mati (2016)
 Cinta Tipu Tipu Anak Juragan (2016) sebagai Ayu
 Babe Angel's 2 (2016) sebagai Nisa
 Sopir Taksi, Sopir Bajaj dan Tukang Ojek (2016) sebagai Cantika
 Ku Vermax Hatimu Dengan Cinta (2016) sebagai Alenk
 Rebutan Bodyguard Incaran Hati (2017) sebagai Sinta
 Gampang Baper Susah Move On (2017)
 Buanglah Mantan Pada Tempatnya (2017) sebagai Jjamilah
 Arjuno Turun Gunung (2017) sebagai Dewi
 Cinta Rasa Madu (2017) sebagai Nayla
 Cinta Seseger Sayuran (2017)
 Restu Mantan Membawa Cinta (2017) sebagai Sofie
 Nanny Cantik Jadi Rebutan (2017) sebagai Rosa
 Pangeran Tanah Abang Penggusur Mantan (2018)

Rujukan

Pranala njaba 
 

lair 1999
Marlina: The Murderer in Four Acts (Marlina si Pembunuh dalam Empat Babak) ya iku filem crita Indonésia kang dirilis ing 16 Novèmber 2017. Filem iki dilakokaké déning Marsha Timothy. Filem iki bakal dibabar ing 18 nagara, kalebu Amérikah Sarékat, Kanadha, lan nagara-nagara liya ing Éropah lan Asia Kidul-Wétan.

Ringkesan 
Ing padang sabana Sumba, Indonésia, ana sakumpulan rampok cacah pitu menyang omahé randha jenengé Marlina (Marsha Timothy). Perampok iku ngancem nyawa, bandha lan uga pakurmatané Marlina ing ngarepé bojoné kang wis dadi mumi, lungguh ing pojok kamar.

Dina sabanjuré ing lelampahan ing panelusuran kanggo golèk kaadilan lan panebusan, Marlina nggawa sirah saka bos perampok, Markus (Egy Fedly), kang dhèwèké penggal wengi iku. Marlina banjur ketemu Novi (Dea Panendra) kang nunggu kalairan bayiné lan Franz (Yoga Pratama) kang kepéngin sirahé Markus iku bali. Markus kang ora nduwèni sirah iku uga lumaku ngetutaké Marlina.

Paraga 

 Marsha Timothy minangka Marlina
 Dea Panendra minangka Novi
 Yoga Pratama minangka Frans
 Egy Fedly minangka Markus

Promosi 
Cinefondation L'atelier, pasar proyèk kang dadi bagéan saka Cannes Film Festival milih Marlina The Murderer in Four Acts, proyèk filem paling anyar saka direktur saka sutradhara Indonesia Mouly Surya minangka salah siji saka 15 proyèk filem saka sadonya kang golèk mitra co-production, agèn sales, lan panyebaran internasional. L'atelier ya iku bagéan penting kang  ora kepisah saka festival filem kang paling bergengsi ing donya iki. Taun iki tandha kaping 60 festival kang dianakaké ing Perancis bagéan kidu iki. Mouly Surya dadi salah sijiné sutradhara kang kepilih saka Asia Kidul-wétan iki.

Crita Marlina The Murderer in Fpur Acts iki ditulis déning Mouly Surya lan Rama Adi nganggo idé crita saka Garin Nugroho. Filem iki diprodhuksi déning Rama Adi lan Fauzan Zidni. Omah prodhuksi Cinesurya Pictures kerja bareng karo Kaninga Pictures ing proyèk iki nganggo  visi kang padha kanggo ngasilaké filem Indonesia kang nduwèni kuaitas. Proyèk Marlina The Murderer in Four Acts sadurungé klebu sèlèksi Aian Project Market (APM) ing Busan International Film Festival 2015 uga kepilih dadi salah sijiné saka kang nerima Next Masters Support Program saka ajang Talents Tokyo 2015.

Marlina The Murderer in Four Acts ya iku filem Indonesia kang pisanan olèh subsidi saka loro kementerian Luar Negeri lan Kementrian Kebudayaan lan Pendidikan Perancis lewat Cinemas du Monde lan Pusat sinema CNC, Institut Francais.

Festival Filem Internasional 
Sadurungé disetel ing Indonesia, Marlina The Murderer in Four Acts  ditampilaké ing macem-macem festival filem internasional. Film iki diputer pisanan ing Directors Fortnight Festival Film Cannes 2017. Kajaba iku, Marlina The Murderer in Four Acts uga klebu ing seleksi New Zealand International Film Festival lan Melbourne Film Festival uga Toronto International Film Festival

Pagiyaran

Penghargaan

Rujukan 

Masalah CS1: dates
Bulan Terbelah di Langit Amerika ya iku filem Indonesia kang disutradharai déning Rizal Mantovani kang diangkat saka novèl kanthi judhul padha karya Hanum Salsabiela Rais lan Rangga Almahendra. Filem iki dibintangi Abimana Aryasatya, Acha Septriasa, Nino Fernandez lan Rianti Cartwright. Bulan Terbelah di Langit Amerika ngandhani bab tutugan saka petualangan Hanum lan Rangga ing film 99 Cahaya di Langit Eropa kang terus lanjut tekan Amerika Serikat. Filem iki akèh digarap ing New York City, ing situs bangunan World Trade Center (WTC) ing taun 2001 kang wis dadi museum. Filem iki uga ngundang pemain-pemain  filem Internasional, ya iku  Hailey Franco, Nur Fazura, Yaron Urbas, Ray Reynolds, lan Hans de Krakker.

Soundtrack 

 "Bulan Terbelah di Langit Amerika" - Ridho Rhoma & Fazura
 "Jangan Salahkan Cinta" - Arkarna & Andini

Referensi
Kartun animasi punika film kanggo wayang, televisi utawa layar komputer, kang ana obah gambar, ngelawan saka animasi ing umum, kang kalebu film digawé nggunakaké lempung, wayang, 3-D modhél lan bahan liyane. Kartun animasi isih digawé kanggo hiburan, komérsial, pandhidhikan, lan tujuwan pribadi.

Referensi

Quote
David James Woodard (IPA: /ˈdeɪvɪd ˈwʊdərd/; lair ing Santa Barbara, California, 6 April 1964) minangka konduktor, penulis, lan komposer musik Amérika.

Rujukan

Pranala njaba

 BnF: cb16616878t
 GND: 1014196620
 WorldCat: 174755630
 Kiddle: David Woodard

Lair 1964
Tokoh Amérika Sarékat
Musik
Patton Peter Oswalt ()) ya iku sawijining pelawak, aktor, lan pembawa acara saka Amérika.

Cathetan suku

Lair 1969
Wong urip
Bathik Adhi Purwa Purwareja ya iku bathik kang mligi saka Purwareja. Sejarah Batik “Adi Purwo” Purwareja Kabupatèn Purwareja iku salah siji sing wis akèh gawé kain bathik tradhisional utawa bathik kontèmporèr. Awit saka bathik tradhisional utawa bathik klasik Bagelènan tlatah pesisir, bathik Purwareja ngrembaka karo nyampuraké motif bathik klasik lan corak rerenggan kang mligi saka Purwareja. Minangka kabupatèn kang cedhak karo Krajan Mataram Kuna, Purwareja tekan saiki isih nerusaké adhat lan budaya kang diwarisaké déning Krajan Mataram Kuna nalika abad XI, ya iku budaya bathik. Ngrembakané bathik tulis ing Purwareja ya iku budaya kang diwarisaké déning sesepuh, nanging budaya bathik iku biyén kaya mati suri, mula dirembaka manèh taun 2006 karo klompok pangrajin Bathik Laras Ndriyo ing Désa Sumbé Agung kang cacahé sepuluh uwong. Ing désa liya uga ana, ya iku Désa Grabag, Reja Sari, lan Kudu Kulon. Punjering bathik ana ing Kabupatèn Purwareja manggon ing Kacamatan Banyu Urip, Bruna, Purwareja lan Bagelèn.

Wujud 
Bathik Adhi Purwa Purwareja ya iku bathik kang gambaré saka woh-wohan sakiwa tengené Purwareja. Kahanan lan potènsi ing kabupatèn Purwareja iku werna-werna, mula dadi corak bathik kang mligi “Adi Purwo” Purwareja. Potènsi seni lan budaya ditrepaké ing ragam corak, kaya ta tari dolalak lan bedug Purwareja kang paling gedhé sadonya. Potènsi liyané ya iku potènsi tetanèn kang ngasilaké manggis, durèn lan empon-empon, uga ana ingon-ingon wedhus ettawa, lan potènsi indhustri kaya ta panganan klanting, clorot lan gula jawa. Potènsi-potènsi iku kang ndadèkaké corak bathik kang mligi “Adi Purwo” Purwareja. Kang mbédakaké marang bathik liyané ya iku coraké. Bathik tradhisi misuwur kanthi motif secontong, lung kenanga, nam kepang, laras ndriyo, pisang bali, limaran, lung semangka, buntal kampuh, menyan kobar, sidaluhur, sidamukti, parang, kawung lan isih akeh menèh motif tradhisional liyané. Wong kang ngrancang motif bathik “Adi Purwo” yaiku Hèrtanti Hartomo njlentrehaké yèn gagasan iku olèh saka dhèwèké mèlu lomba Karya Batik Nusantara tataran Nasional ing Balai Batik Yogyakarta. Wektu iku dhèwèké njupuk téma “Tradisi lan Modernisasi nuju Identitas”. Wektu iku dhèwèké mènèhi jeneng “Pesona Purwareja”, déné ragam corak kanthi potènsi kang ana ing Purwareja bisa narik kawigatèn saka juri lan buktiné bisa nggawa corak iku lumebu nomer 20 saka panyarta.

Rujukan 

Bathik
Unggah-ungguh mertamu ya iku solah bawa utawa tumindak nalika mertamu. Mertamu ya iku salah sawijiné fungsi sosial ana ing masarakat lan wis lumrah kanggoné kabèh uwong. Ananging uwong ora bisa mertamu ana ing ngomahé wong liya tanpa unggah-ungguh, arepa kuwi mertamu ana ing ngomahé kanca sing wis rumaket. Ana manéka warna babagan kang kudu digatèkake nalika mertamu ana ing ngomahé wong liya.

Urut-urutané mertamu 

 Ngabari dhisik marang wong kang arep dituju. Menawa arep mertamu amrih apiké kudu ngabari dhisik, léwat télpon utawa ana janji kanthi omong langsung. Kanggoné wong sing arep ditekani, iki dadi kabar, lan dhèwèké bakal ngrasa yèn diajèni. Yèn ora wènèhi kabar dhisik, bisa waé nalika sing mertamu teka, kang duwé omah bisa waé lagi ana acara liya utawa ora gelem diganggu karo dhayoh. Kanggoné dhayoh, mesthi duwèni kapesthèn, apa sing duwé omah ana ing ngomah lan siyaga yèn arep ditekani dhayoh.
 Cocok wektuné. Yèn dhayoh wis janji arep teka ana ing jam seméné, anggoné teka kudu trep karo wektu kang wis dijanjikaké. Iki bakal mènèhi tumindak sing apik kanggo wong sing arep ditekani. Kejaba kuwi kanggo nggampangaké sing duwé omah anggoné ngatur wektu. Bisa waé sing duwé omah lagi ana acara kang akèh, saéngga nalika nyetujoni wong kang arep mara dhayoh ana ing wektu kuwi, bisa waé amung kuwi wektu kang bisa kanggo nemoni wong kang arep mara dhayoh.
 Lumebu ngomah yèn wis dikon. Yèn mertamu durung ana wong sing duwé omah, mula kudu sabar nganti ana sing bukakaké lawang. Arepa lawangé ora dikunci, ananging aja nglancangi lumebu, thothok-thothok dhisik, lan lumebu yèn wis dikon.
 Uluk salam. Nalika ketemu wong sing duwé omah, kudu uluk salam. Kanggo pakurmatan sing duwé omah, lan kanggo tandha yèn dhayoh wis teka. Nalika dhayoh arep pamitan, uga uluk salam.
 Éling wektu. Cerak kaya ngapa waé dhayoh karo sing duwé omah, jenengé dhayoh ya kudu éling wektu.
 Jaga unggah-ungguh basa. Tumindak sopan anggoné mertamu, omong-omongan sing aman.
 Ngerteni swasana omah. Ana wektuné swasana omah kang diparani lagi ora apik, kaya ta wong sing duwé omah lagi nesunan. Mula yèn iki kedadéyan, amrih apiké dhayoh kudu cepet pamit.

Rujukan
Among-among ya iku tradhisi kanggo mengeti utawa pangéling-éling dina kalairan miturut tanggalan Jawa. Among-among saka tembung ‘pamomong’ tegesé ngemong. Among-among digawé 35 dina pisan utawa selapan. Ing tanggalan Jawa 5 dina pasar ya iku Legi, Pahing, Pon, Wagé, lan Kliwon. Tradhisi iki wujud sukur wong tuwa kanggo anaké. Latar wuri tradisi iki ya iku kabudayan Jawa kang isih kenthel kang ancasé kanggo ngéling-éling dina kalairan anak supaya séhat. Tradhisi iki uga wujud sukur marang Gusti Allah.

Among-among biasané dilakoni kanthi bancakan ya iku bocah-bocah lungguh ngubengi baki kang isiné sega, gudangan, gereh pèthèk, lan endog. Sawisé kuwi bocah-bocah padha donga bebarengan banjur mangan among-among bebarengan.

Teges saka tradhisi among-among ya iku prasaja, kang didelok saka bocah-bocah kang gelem mangan among-amongan. Bocah-bocah kang beberengan mangan among-among nuduhaké rasa preduli, ya iku ménéhi panganan marang wong liya.

Ubarampé 
Ubarampé sing dianggo ing upacara iki ya iku:

 Gudangan, isiné kacang dawa, bayem, kobis, thokolan, lan wortel banjur dicampur parutan krambil supaya rasané gurih. Teges saka gudangan yaiku simbol kesuburan supaya olèh rejeki kang akèh.
 Jangan kluwih, duwèni teges njaluk mring Gusti Allah supaya diwènèhi rejeki kang akèh.
 Banyu putih, pralambang kasucèn. Didelok saka warna putih utawa bening mènèhi gambaran kang resik saka reregetan. Banyu putih didongani lan ditujokaké marang Gusti Allah.
 Tukon pasar, pralambang manéka warna isiné pasar. Ing among-among tukon pasar isiné slondok, kacang, gedhang, apem, lan bengkoang
 Gerèh pèthèk pralambang kacukupan asilé sagara.
 Thon-tho, pralambang tékad manungsa kang kuat.
 Jenang, jenang kang digunaaké ana 2 warna ya iku jenang abang lan jenang baro-baro. Jenang abang ya iku jenang sing diwènèhi tambahan gula jawa. Jenang iki pralambang wong wadon utawa ibu utawa getih. Jenang baro-baro ya iku saka tembung babaré wong loro tegesé manungsa lair saka bapak lan ibu. Jenang baro-baro disuguhaké ana ing sakpiring yaiku jenang putih lan jenang abang.
 Tumpeng/sega putih. Tumpeng duwéni pralambang urip lan mati manungsa duwéné Gusti Allah. Didelok saka wujudé kang gedhé ing ngisor lan kerucut cilik ing bagian dhuwur digambaraké kahanan manungsa karo Gusti Allah.

Rujukan
Guwa Jepang Kaliurang ya iku papan pariwisata sing biyèn dinggo golèk palindungan para tentara Jepang kanggo nyimpen senjata lan bom. Guwa Jepang Kaliurang iki mapan ing ing Kaliurang kutha Yogyakarta. Guwa Jepang iki salah sawijining guwa tinggalan saka masa jajahan negara Jepang. Guwa iki ngadeg saka taun 1942-1945.

Guwa iki ana ing Bukit Plawangan, sing duwèni 25 Guwa gawean Jepang sing Guwa siji karo Guwa liyane isih ana kaitané. sadurungé tekan Guwa Jepang iki, saka lawang lumebu Nirmolo, para wisatawan kudu lumaku léwat dalan setapak kurang luwih 45 menit. sawise tekan ing Guwa Jepang, para wisatawan bakal dipandhu karo petugas sing ana  ing kana. petugas bakalé jlèntrètahké bab sejarah lan cariyos babagan Guwa Jepang.

Biaya lumebu lan sewa pamandhu wisata cukup terjangkau. Saliyané kuwi, gandhèng ing Guwa Jepang kuwi ora ana penerangan para wisata uga bisa nyéwa sènter kanggo nyusuri Guwa Jepang kuwi.

Rujukan