AksaraLLM/aksara-bahasa-daerah-v1 huggingface dataset:
Républik Féderal Démokratis Népal (Sanghiya Loktāntrik Ganatantra Nepāl) iku siji nagara ing Asia Kidul. Nepal ana ing Asia Kidul, wewatesan kaliyan Républik Rakyat Tiongkok (Laladan Otonomi Tibet) ing sisih lor lan India ing kulon, wétan, lan kidul.

Nepal mardika saka Inggris tanggal 21 Dhésèmber 1923. Sadurungé, nagara sing mapan ing Himalaya iki duwé status protektorat sawisé dikalahaké Inggris ing perang taun 1815. Taun 1990, Nepal ngowahi sistem pamréntahanné dadi monarki konstitusional. Taun 2008 Nepal ngowahi sistem pamarentahe dadi republik.

Pranala njaba 

 Situs resmi Kerajaan 
 Radio Free Nepal

Réferénsi 
 FIFA - "Football at the heart of the Himalayas"
 MSN Encarta - Nepal 
 The World Factbook - Nepal 
 Country Study - Nepal
 Blessed Children's Home
 "The Evolution of Nepal's International Boundary with China and India"
 Nepal History: Ancient Period 
 "India hits Nepal where it hurts" 
 "Nepal: A State Under Siege" 
 Nepal: Basic Fact Sheet 
 Barbara Crossette. 1995. So Close to Heaven: The Vanishing Buddhist Kingdoms of the Himalayas. New York: Vintage. (ISBN 0679743634)
 Bista, Dor Bahadur. The Peoples of Nepal
 Peter Matthiessen.1993, "The Snow Leopard".(ISBN 0-00-272025-6)
 Joe Simpson. 1997. "Storms of Silence"
 Samrat Upadhyay. 2001. "Arresting God in Kathmandu"
 Joseph R. Pietri.2001. "The King of Nepal"
 Maurice Herzog.1951. "Annapurna"
 Dervla Murphy.1967. "The Waiting Land"
 Jon Kraukauer.1997. "Into Thin Air"
 Indra Majupuria.1996. "Nepalese Women". (ISBN 974-89675-6-5)
 Dor Bahadur Bista.1996. "People of Nepal". Kathmandu.
 Eva Kipp.1995. "Bending Bamboo Changing Winds". (ISBN 81-7303-037-5)
 Broughton Coburn.1982/1991. "Nepali Ama". (ISBN 0-918373-74-3)
 Rishikesh Shaha.2001. "Modern Nepal: A Political History". (ISBN 8173044031)
Hajjah Rangkayo Rasuna Said (Maninjau, Agam, 14 September 1910 – Jakarta, 2 November 1965) punika salah satunggiling pejuang kamardikan Indonésia ugi minangka pahlawan nasional Indonésia. Kadosdéné Kartini, panjenenganipun ugi merjuangaken émansipasi wanita. Rasuna Said dipunsarèkaken wonten ing TMP Kalibata, Jakarta.

Riwayat 

H.R. Rasuna Said punika satunggiling wanita anèm ingkang gadhah kekajengan ingkang kiyat kanthi wawasan ingkang wiyar. Perjuanganipun dipunmilai kanthi aktivitas wonten ing Sarékat Rakyat minangka Sekretaris cabang lan salajengipun dados anggota Persatuan Muslim Indonésia (PERMI).
Panjenenganipun wasis sanget pidhato, ingkang suraosipun ngecam sipat boten adil saking pamaréntah Walandi, saéngga naté dipuntangkep lan dipunkunjara wonten ing taun 1932 ing kitha Semarang.

Wekdal jaman panguwaosan Jepang, panjenenganipun ndhèrèk dados ngadegaken organisasi nom-noman Nippon Raya ing Padang ingkang salajengipun dipunbibaraken déning Pamaréntah Jepang.

H.R. Rasuna Said lenggah wonten ing Déwan Perwakilan Sumatera, makili laladan Sumatra Kilèn sasampunipun Proklamasi Kamardikan, dipunangkat dados anggota Déwan Perwakilan Rakyat Républik Indonésia Serikat (DPR RIS), salajengipun dados anggota Déwan Pertimbangan Agung wiwit 1959 ngantos sédanipun.

H.R. Rasuna dipunangkat minangka Pahlawan Nasional kanthi Serat Kaputusan Présidhèn R.I. No. 084/TK/Taun 1974 tanggal 13 Dhésèmber 1974.

H.R. Rasuna Said nilaraken satunggil putri (Auda Zaschkya Duski) lan 6 putu (Kurnia Tiara Agusta, Anugerah Mutia Rusda, Moh. Ibrahim, Moh. Yusuf, Rommel Abdillah lan Natasha Quratul'Ain).

Asamanipun sapunika dipunabadèkaken minangka salah satunggilipun nama margi protokol wonten ing kawasan Kuningan, Jakarta Selatan.

Rujukan

Pranala njawi 
 Profil wonten ing situs Dharma Wanita - cacha Google

Biografi
Tokoh Indonésia
Said
Said
Said
Artikel mawa basa krama
Martha Christina Tiahahu dipunlairaken ing tanggal 4 Januari 1800 lan séda tanggal 2 Januari 1818 wonten ing pertempuran seganten, ing Seganten Maluku.yaiku piyantun wadon saka tlatah dhusun Abubu ing Pulo Nusalaut. Lair kurang luwih ing taun 1800 wiwit perang ngelawan Walanda siswa 17 taun. Bapané kanthi asma Kapitan Paulus Tiahahu, piyantun kapitan saka nagari Abubu kang mbiyantu Thomas Matulessy ing perang Pattimura taun 1817 lawan Walanda.
Martha Christina kacatet lan bisa digolongake dadi piyantun pejuang kamardikan kang unik yaiku wong wadon kang ngadahi semangat ingkang ndhuwur ing paperangan lawan kolonial Walanda  perang Pattimura taun 1817. Ing kalangan para pajuang lan masarakat sarta kalangan musuh, panjenengané misuwur dados wong wadon kan wanen lan rela sèda ing paperangan.

Rujukan 

Biografi
Tokoh Indonésia
Lair 1800
Pati 1818
Pahlawan nasional Indonésia
Artikel mawa basa krama
Drs. Radèn Mas Pandji Sosrokartono (Jepara, 10 April 1877-Bandung, 8 Fèbruari 1951) iku satunggaling èlmuwan Jawa sing misuwur. Dhèwèké iku kangmasé Radèn Ajoe Kartini. Sosrokartono sing nguwasani akèh basa iku alumnus Universitas Leiden sing awal dhéwé lan asalé saka Tanah Jawa utawa Indonésia. Sosrokartono lulus ing tanggal 8 Maret 1908.

Babad salira
R.M.P. Sosrokartono lair ing Mayong, Jepara nalika ing dina Rebo Legi tanggal 10 April 1877. Bapakné ya iku R.M. Sosroningrat lan ibuné iku garwa ampil anama Ngasirah. Banjur dhèwèké disekolahaké ing sekolah Walanda déning wong tuwané. Nanging sanadyan mangkono, ing omah uga diajari ngaji Al Qur'an.

Sumber
  Koentjoro Purbopranoto, 1973, "Ter nagedachtenis van Drs. R.M.P. Sosro Kartono", ing Bijdragen tot de Taal-, Land-en Volkenkunde 129 (1973), no: 2/3, Leiden, 287-301.

Tokoh Jawa
Kartini
Lair 1877
Pati 1951
Dame Elizabeth Rosemond Taylor, DBE (miyos 27 Fèbruari 1932 - 23 Maret 2011) aktris Amérika Sarékat wiyosan Inggris ingkang kaping kalih menang Academy Award minangka Aktris Paling Saé. Elizabeth Taylor naté palakrama kaping 8 lan pegatan kaping 7 (dados randha nalika dipuntilar séda garwanipun ingkang nomer 3, Michael Todd), kalebet ing antawisipun kaping kalih palakrama lan kaping kalih pegatan kaliyan aktor Richard Burton.

Filmografi

Pranala njawi 

 
 Biografi Elizabeth Taylor ing Turner Classic Movies
 Profil Elizabeth Taylor
 Biografi Elizabeth Taylor ing situs web Kennedy Center
 American Foundation for AIDS Research (amfAR)
 Elizabeth Taylor Aids Foundation (ETAF)
 Wawancara Ginny Dougary kaliyan Elizabeth Taylor  (1999)
 Manifes kapal ingkang mbeta Elizabeth Taylor nuju Amérika Sarékat 

Lair 1932
Pati 2011
Aktor Inggris
Setatus konservasi sepésiyes iku indhikator kamungelan kanggo sepésiyes sing isih ana lan kasisa tekan saiki utawa mangsa ngarep. Akèh faktor digunakaké kanggo nemtokaké setatus konservasi siji sepésiyes: ora mung sepésiyes sing kasisa, nanging uga kabèh undhak utawa sudaning populasi, tingkat suksèsé panangkaran, lan ancaman-ancamané.

Tataraning setatus

Zoologi
Biologi evolusioner
Konservasi
Alblasserdam iku gemeente ing provinsi Holland Kidul, Walanda. Kutha utawa gemeente iki sing ndunungi kira-kira 19.000 jiwa lan ambané 9,96 km2.

Sajarah 
Alblasserdam papané ana ing salah sijining kali ing Éropah sing kebak dilayar prau lan baita. Sajarah Alblasserdam iku suwé banget lan wiwité ing abad kaping 13. Jeneng gemeente iki kapisan ditulis ing sawijining kronik Melis Stoke saka taun 1299, nanging sajatiné resmi gemeente iki lagi diyasa ing taun 1447. Sadurungé iku pérangan saka Oud-Alblas. Tengah kutha Alblasserdam ing 11 Mèi 1940 rusak banget déning Perang Donya II. Begjané dalan Kerkstraat sing historis lan tanggul sing kas cedhak kali De Noord isih lestari.

Ing sajarah Alblasserdam, banyu iku mainaké peran gedhé. Amarga cedhak kali, Alblasserdam dadi akèh industriné. Ing sisih liya, antara taun 1350 lan 1821, Alblasserdam lan saubengé, kebanjiran ping 32. Nalika musibah banjir taun 1953, Alblasserdam uga kena. Ing awal abad kaping 21, banyu wis ora dadi ancaman langsung manèh amarga wis digaé tanggul sing luwih kuwat lan apik.

Gemeente ing Walanda
Rotterdam iku gemeente ing provinsi Holland Kidul, Walanda. Kutha utawa gemeente iki sing ndunungi kira-kira 580.617 jiwa lan ambané 319,35 km2. Sawisé Amsterdam, Rotterdam iku kutha sing gedhé dhéwé nomer loro ing Walanda. Ing provinsi Holland Kidul, Rotterdam iku kutha sing gedhé dhéwé. Rotterdam iku kutha palabuhan lan palabuhan iki sing gedhé dhéwé sa-Éropa, mbiyèn malah sadonya. Ing kutha iki ana Universitas Erasmus Rotterdam sing misuwur sadonya. Akèh pulitikus lan pejabat dhuwur Indonésia sing tau kuliyah ing kono.

Mèh separo sing ndunungi kutha Rotterdam iku katurunan wong manca.

Étimologi 
Jeneng Rotterdam iku dijupuk saka jeneng Kali Rotte lan tembung dam ing basa Walanda kang tegesé "tanggul".

Pratélan walikutha Rotterdam 
 1813-1824: J.F. (Johan François) graaf van Hogendorp van Heeswijk 
 1824-1845: M.C. (Marinus Cornelis) Bichon van IJsselmonde
 1845-1866: J.F. (Johan Frederic) Hoffmann
 1866-1881: J. (Joost) van Vollenhoven
 1881-1891: S.A. (Sjoerd Anne) Vening Meinesz
 1891-1893: P. (Pieter) Lycklama à Nijeholt
 1893-1906: F.B. (Frederik Bernard) s'Jacob
 1906-1923: A.R. (Alfred Rudolph) Zimmerman
 1923-1928: J. (Johannes) Wytema
 1928-1938: P. (Pieter) Droogleever Fortuyn
 1938-1941: P.J. (Pieter) Oud
 1941-1945: F.E. (Frederik) Muller
 1945-1952: P.J. (Pieter) Oud
 1952-1965: G.E. (Gerard) van Walsum
 1965-1974: W. (Wim) Thomassen
 1974-1981: A. (André) van der Louw
 1982-1998: A. (Bram) Peper
 1999-2008: I.W. (Ivo) Opstelten
 2009-saiki: A. (Ahmed) Aboutaleb

Kutha kembar 
Rotterdam iku uga nduwé sawatara kutha kembar.

 13 Kutha kembar
 12 Kutha mitra
 4 Palabuhan kembar

Kutha kembar
  Cologne, Jerman, wiwit 1958
  Esch-sur-Alzette, Luksemburg, wiwit 1958
  Lille, Prancis, wiwit 1958
  Turin, Italia, wiwit 1958
  Liège, Bèlgi, wiwit 1958
  Burgas, Bulgaria, wiwit 1976
  Constanta, Rumania, wiwit 1976
  Gdansk, Polen, wiwit 1977
  Shanghai, Républik Rakyat Cina, wiwit 1979
  Havana, Kuba, wiwit 1983
  St. Petersburg, Ruslan, wiwit 1984
  Baltimore, USA, wiwit 1985
  Dresden, Jerman, wiwit 1988

Kutha mitra
  Kingston upon Hull, Britania Raya, wiwit 1936
  Antwerpen, Bèlgi, wiwit 1940
  Basel, Switserlan, wiwit 1945
  Oslo, Nurwègen, wiwit 1945
  Duisburg, Jerman, wiwit 1950
  Nürnberg, Jerman, wiwit 1961
  Jakarta, Indonésia, wiwit 1983
  Osaka, Jepang, wiwit 1984
  Budapest, Honggari, wiwit 1991
  Bratislava, Slowak, wiwit 1991
  Durban, Républik Afrika Kidul, wiwit 1991
  Praha, Ceko, wiwit 1991

Palabuhan kembar
  Kobe, Jepang, wiwit 1967
  Seattle, USA, wiwit 1969
  Busan, Koréa Kidul, wiwit 1987
  Tokyo, Jepang, wiwit 1989

Deleng uga 
 Het Schielandhuis

Gemeente ing Walanda
Albrandswaard iku gemeente ing propinsi Holland Kidul, Walanda. Kutha utawa gemeente iki nduwé padunung kira-kira 22.200 jiwa lan ambané 23,75 km2. Gemeente iki papané sakiduling kutha Rotterdam lan Rotterdam wis kerep nyoba nyaplok Albrandswaard. Nanging nganti sepréné (2008) durung bisa-bisa.

Pranala njaba 
 Situs wèb resmi

Gemeente ing Walanda
Cut Nyak Dhien (Lampadang, 1848 – 6 November 1908, Sumedang, Jawa Kulon; dimakamké ing Gunung Puyuh, Sumedang), iku Pahlawan Nasional Indonésia saka Acèh kang berjuang nglawan Walanda ing mangsa Perang Acèh. Sawisé wewengkon VI Mukim diserang, panjenengané ngungsi, sauntara garwané, Ibrahim Lamnga mèlu perang nglawan Walanda. Ibrahim Lamnga tèwas ing Gle Tarum tanggal 29 Juni 1878 kang njalari Cut Nyak Dhien murka lan sumpah bakal numpes Walanda.

Teuku Umar, salah siji tokoh kang nglawan Walanda, nglamar Cut Nyak Dhien. Wiwitané Cut Nyak Dhien nulak, nanging amarga Teuku Umar ngidinaké mèlu perang, Cut Nyak Dhien setuju palakrama ing taun 1880 kang njalari moral wadyabala perlawanan Acèh tansaya mundhak. Tembé mburi Teuku Umar lan Cut Nyak Dhien patutan kang asmané Cut Gambang. Sawisé nikah karo Teuku Umar, panjenengané bebarengan karo Teuku Umar nerusaké paperangan nglawan Walanda, nanging, Teuku Umar palastra wektu nyerang Meulaboh ing tanggal 11 Fèbruari 1899, saéngga panjenengané berjuang dhéwé ing pedalaman Meulaboh karo pasukané. Cut Nyak Dien wektu semana wis tuwa lan duwé lelara encok lan rabun, saéngga siji anakbuahé aran Pang Laot nglaporaké awit krasa mesakaké. Wusanané Cut Nyak Dhien dicekel lan digawa menyang Banda Acèh, kangggo dirawat lan penyakité wiwit mari, nanging, panjenengané banjur nambah semangat perlawanan rakyat Acèh sarta isih kekanthèn karo para pejuang Acèh kang durung kecekel, saéngga Cut Nyak Dhien banjur dipindah menyang Sumedang, Jawa Kulon, lan sabanjuré séda ing tanggal 6 November 1908 lan disarèkaké ing Gunung Puyuh, Sumedang.

Apresiasi

Biografi sajeroning kagunan 

Perjuangan Cut Nyak Dien digambaraké sajeroning filem kanthi irah-irahan Tjoet Nja' Dhien ing taun 1988 kang disutradarani déning Eros Djarot lan dibintangi Christine Hakim minangka Tjoet Nja' Dhien, Piet Burnama dadi Pang Laot, Rudy Wowor dadi Snouck Hurgronje lan Slamet Rahardjo dadi Teuku Umar. Film iki ngrengkuh Piala Citra minangka filem paling apik, lan minangka filem Indonésia pisanan kang ditayangaké ing Festival Film Cannes (taun 1989).

Biografinya juga pernah dituangkan dalam wujud carita bergambar kanthi berseri dalam majalah anak-anak Ananda.

Pakurmatan 
Sawijining kapal perang TNI-AL dijenengi KRI Cut Nyak Dhien.
 Dhuwit rupiah kang ajiné Rp. 10.000,00 diwetokaké taun 1998 ngamot gambar Cut Nyak Dhien kanthi katrangan Tjoet Njak Dhien.
 Jenengé diabadèkaké minangka jeneng dalan ing sawatara kutha ing Indonésia.
 Masjid Acèh kecil didirikan di dekat makamnya untuk mengenangnya.

Uga delengen 
 Perang Acèh
 Teuku Umar
 Tokoh Indonésia
 Tjoet Nja' Dhien

Réferènsi

Cathetan sikil

Pratélan pustaka 
 Armand, Deddi. Cut Nyak Dien. Penerbit: Pustaka Ananda.
 Sudarmanto, Y.B. 1999. Jejak Pahlawan Indonésia. Penerbit: Grasindo.
 Muhazir. 1984.Pahlawan Repulusi Acèh

Pranala njaba 
 Biografi Cut Nyak Dhien ing tokohindonesia.com 
 Biografi Cut Nyak Dhien ing Website Pamaréntah Propinsi Nanggroe Aceh Darussalam 

Lair 1848
Pati 1908
Pahlawan nasional Indonésia
Tokoh Acèh
Cut Nyak Meutia (1870 Pirak, Keureutoe, Acèh Utara-24 Oktober 1910) iku pahlawan nasional Indonésia saka laladan Acèh. Panjenengané disarèkaké ing Alue Kurieng, Acèh

Wiwitané Cut Meutia berjuang nglawan Walanda bebarengan karo garwané, ya iku Teuku Muhammad, utawa Teuku Cik Tunong. Nanging ing sasi Maret 1905, Cik Tunong kecekel déning Walanda lan diukum mati ing pinggir pasisir Lhokseumawe. Sadurungé séda, Teuku Cik Tunong pesen marang sahabaté Pang Nagroe supaya gelem nikah karo garwané lan ngrawat anaké, Teuku Raja Sabi.

Cut Meutia banjur nikah karo Pang Nagroe, nurut wasiat garwané, lan nggabung karo wadyabala liyané ing sangisoré pimpinan Teuku Muda Gantoe. Ana ing sawijining pertempuran karo Korps Marechausée ing Paya Cicem, Cut Meutia lan para wanita lumayu lumebu alas. Pang Nagroe dhéwé terus nglawan nganti pungkasané tiwas ing tanggal 26 September 1910. 
    
Cut Meutia banjur bangkit lan terus nglawan bebarengan karo sisa-sisa wadyabala. Panjenengané nyerang lan ngrampas pos-pos kolonial sinambi maju menyang Gayo ngliwati alas. Nanging ana ing tanggal 24 Oktober 1910, Cut Meutia lan pasukkané tarung karo Marechausée ing Alue Kurieng. Sajeroning perang campuh mau Cut Nyak Meutia palastra.

Pranala njaba 
 Tokoh Indonésia: Cut Nyak Meutia, Berani menerjang peluru  diakses 15 Feb 2008

Pahlawan nasional Indonésia
Lair 1870
Pati 1910
Tokoh Acèh
Bangsawan Acèh
Tokoh kang palastra sajeroning perang
Perang sadulur Caesar sing dumadi taun 49 SM iku darip peperangan pungkasan Républik Romawi. Peperangan iki wujud sawijining konfrontasi pulitik lan militèr antarané Julius Caesar, lan legiuné marang wong-wong ing Sénat Romawi, sok dikenali minangka Optimat, sing disengkuyung déning legiun-legiun Pompey.

Akèh ahli sajarah mirsani perang iki minangka prakara sing logis kanggo sawijining prosès dawa subversi institusi-institusi pulitik Républik Romawi sing kawiwitan saka kerjané Tiberius Gracchus sing nggawa kacintrakan, nerusaké pambaruan-pambaruan legiun déning Gaius Marius, lan kadhiktatoran Lucius Cornelius Sulla, lan pungkasané panguwasan Romawi déning Papréntahan Tetelu Sepisanan. Cetha Julius Caesar wus njupuk kasempatan kang dicawisaké déning panurunan kakuwasan pulitik Romawi iku. Sawisé perjuwangan pulitik lan bala sing dawa antarané 49 lan 45 SM kang ngrangkumi perang-perang ing Italia, Greece, Mesir, Afrika, lan Hispania, Caesar pungkasané niwasaké puak tradhisional kang pungkasan ing Sénat Romawi ing Perang Munda.

Kanggo sabagéan ahli sajarah, perang sadulur iku, bebarengan kaliyan papréntahan Romawi sing singkat déning Caesar sadurungé patiné, nandhakaké pungkasaning Républik Romawi, lan wiwitan saka Kakaisaran Romawi. Ing wektu ikiing sajarah dipilih minangka titik paralihan utawa dudu, perang sadulur Caesar lan owah-owahan ing karajan Romawi kang diasilaké wus mbusak kabèh tradhisi biyèn pulitik républik iku. Prastawa-prastawa iki wujud sawijining kadadèan sing ora naté bisa dipulihaké déning Républik Romawi.

Perang
Asthabrata inggih punika piwulang saking Rama dhumateng Wibisana ingkang tinulis ing Serat Rama Jarwa kang awujud Macapat, ing pupuh 27 Tembang Pangkur, cacahipun sadaya wonten 35 pupuh. Ing kalihdasa pupuh saderengé kacariyosaké kasoring Rahwana lan nandang duhkitané Wibisana. Radèn Wibisana banjur dipunangkat dados ratu Alengka nggantos Rahwana. Rama maringi pitutur supados Wibisana saged dados ratu kang wicaksana, nuruti wolung sipat déwa, inggih punika: Indra, Yama, Surya, Bayu, Kuwèra, Brama, Candra, lan Baruna.
Sekedhik cariyos jangkepé inggih kados makaten. Wibisana ing ngatasipun satriya Alengka tur rajining nata, teka ngantos mbalik suwita ratuning mengsah, lan mbiyantu ngawonké nagarané dhéwé. Kauningana, Radèn Wibisana makaten satunggaling sinatriya sing nglenggahi kasatriyané. Wataking satriya iku nggondhèli kaleresan. Sarèhning Raden Wibisana mirsa bilih dununging kalepatan iki ana ing Prabu Dasamuka, lan Sang Prabu boten kersa ndhahar ingatur yekti, mila Risang Sinatriya banjur mbalik ngréncangi mengsah, jalaran sing dimengsah iku leres. Éwasemana, sareng raka Prabu Dasamuka kacundhuk ing warasatra dibya, jemparing Gunawijaya tekan patiné, Arya Wibisana njerit lumajeng ngrungkebi kunarpaning raka lan muwun memelas asih.
Prabu Ramawijaya nguningani kaanan sing kaya mangkéné sanget trenyuh ing galih, tindak murugi Raden Wibisana lan paring pangandikan akèh-akèh, amrih lejaring sungkawané Arya Wibisana. Inggih soraosing pangandika wau sing ing tembé mburi dadi serat Asthabrata. astha tegesé wolu, dené brata tegesé lampah, laku.

Sipat pamimpin
Déné sipat-sipat mau yèn diringkes kurang luwih kaya mangkéné:
Sang Hyang Indra minangka Dewa Udan, nyediaaké apa sing diperloaké déning bumi, mènèhi kasejahtran lan udan. 
Sang Hyang Yama minangka Dewa Pepatèn, mbasmi lelaku ala lan munkar tanpa pilih wulu. 
Sang Hyang Surya minangka Dewa Srengéngé, sipaté alon, ora kesusu, saréh, welas asih lan wicaksana. 
Sang Hyang Candra minangka Dewa mBulan,  alus, gapyak lan sareh karo sapa waé. 
Sang Hyang Bayu minangka Dewa Angin, bisa lumebu ning endi waé tanpa kangèlan. Kabèh lêlaku apik lan ala diweruhi tanpa sing nglakoni rumangsa.  
Sang Hyang Kuwera minangka Dewa Kasugihan, temen sajeroning nglumpukaké kasugihan kanggo sejahtraning warga masyarakaté. 
Sang Hyang Baruna minangka Dewa Samodra, bisa nampung apa waé sing ala utawa apik, sareh lan nduwèni wawasan sing jêmbar.
Sang Hyang Brama minangka Dewa Geni, bisa ngobong, nggosongaké lan ngilangaké apa waé, mènèhi pêpadhang sajeroning pepeteng.

Uga delengen
 Watek Jawa
 Serat Wulangrèh
 Serat Wulang Sunu

Pranala njaba
 Wisatasolo 

Sastra Jawa Anyar
Alphen aan den Rijn iku sawijining gemeente ing provinsi Zuid-Holland (Holland Kidul), Walanda. Alphen aan den Rijn iku papané ana ing pinggiring Rijn lawas antara Leiden lan Utrecht. Jeneng Alphen iku katoné dijupuk saka tembung Latin Castellum Albanianae sing tegesé "dhukuh ing banyu bening".

Gemeente ing Walanda
Natrium utawa sodium iku unsur kimia sajeroning tabel pèriodik kang duwé simbul Na lan nomer atom 11. Natrium iku logam reaktif kang empuk, kepérakan, lan kaya déné lilin, kang éwoning logam alkali kang akèh tinemu sajeroning senyawa alam (mligi halite). Natrium iku réaktif banget, geniné awarna kuning, oksidasi sajeroning hawa udara, lan duwé daya réaksi kuwat karo banyu, saénggga kudu disimpen sajeroning lenga. Amarga réaktif banget, natrium mèh ora tau tinemu wujud unsur murni.

Sipat utama 
Kayadéné logam alkali liyané, natrium iku unsur réaktif kang empuk, ènthèng, lan putih kepérakan, kang ora tau awujud unsur murni ing alam. Natrium ngaambang ing banyu, ngurai dadi gas hidrogen lan ion hidroksida. Yèn digerus dadi bubuk, natrium bakal njeblug sajeroning banyu kanthi spontan. Nanging, racaké natrium ora njeblug ing udara kanthi suhu sangisoré 388 K.

Unsur kimia
Logam
Toksikologi
Pratélan unsur kimia ing ngisor iki , diurutaké dhedhasar jeneng, lan warna nuduhaké jinis unsur.

Ana ing saben unsur nyakup: lambang unsur, nomer atom, massa atom utawa isotop kang paling stabil, sarta golongan lan nomer période sajeroning tabèl périodik.

Tabèl périodik

Cathetan 
  Unsur iki ora duwé inti stabil. Aji sajeroning tandha kurung kothak, upamané [209], nuduhaké nomer massa isotop kanthi wektu urip paling dawa unsur mau. Nanging ana telu unsur (Torium, Protaktinium, lan Uranium) kang duwé ciri-ciri "terrestrial isotopic composition", saéngga kang dituduhaké ya iku massa atomé.
  Komposisi isotopik unsur iki duwé variasi sajeroning sawatara spésimèn geologis, lan variasiné mbokmanawa ngluwihi apa kang dituduhaké sajeroning tabel iki. 
  Komposisi isotopik unsur iki bisa duwé variasi sajeroning materi komersial, kang bisa njalari berat atom nyimpang kanthi signifikan saka aji kang dituduhaké sajeroning tabel iki.
  Komposisi isotopik duwé variasi ing materi terrestrial, saéngga berat atom kang luwih persis ora bisa diwènèhaké.
  Berat atom Litium komersial bisa duwé variasi antara 6,939 lan 6,996—analisis materi kanthi spesifik diperlakaké kanggo nemu aji kang luwih akurat.

Réferènsi 
 Atomic Weights of the Elements 2001, Pure Appl. Chem. 75(8), 1107-1122, 2003. Retrieved June 30, 2005.  Berat atom dengan nomer atom 1-109 diambil dari sumber ini.
 IUPAC Standard Atomic Weights Revised  (2005).
 WebElements Periodic Table.  Retrieved June 30, 2005.  Berat atom dengan nomer atom 110-116 diambil dari sumber ini.

Uga delengen 
 Unsur kimia kang asalé saka jeneng wong
 Unsur kimia kang asalé saka jeneng panggonan
 Pratélan etimologi jeneng unsur kimia

Pratélan mawa topik kimia

en:List of elements by name
fr:Liste des éléments
hu:Kémiai elemek listája betűrendben
ko:이름 순 원소 목록
ml:മൂലകങ്ങളുടെ പട്ടിക (നാമക്രമത്തില്‍)
th:รายชื่อธาตุเคมีเรียงตามชื่อ
zh:元素名称列表
Oksigèn utawa zat asem iku unsur kimia sajeroning sistem tabel périodik kang duwé lambang O lan nomer atom 8. Elemèn biyasa lan ana ing endi-endi, tinemu ora mung ing Bumi nanging ing saindhenging alam semesta. Ing Bumi, oksigèn lumrahé gegandhèngan karo unsur liya kanthi kovalen utawa ionik.

Oksigèn ora kaiket (uga ingaran molekul oksigèn, utawa dioksigen, O2, molekul diatomik) pisanan muncul sajeroning cacah kang signifikan ing Bumi sajeroning era Paleoproterozoik (antara 2,5 milyar taun lan 1,6 milyar taun kapungkur) minangka produk saka aktivitas metabolik déning organisme anaerob wiwitan (archaea lan baktèri). Akèhé oksigèn bébas ing atmosfer ing epoch géologi sabanjuré lan paningkatan konsentrasiné nganti tingkat wektu iki mligi disebabaké sintesis saka organisme fotosintetik; watara telungprapat dikasilaké déning alga lan mikroorganisme ijo ing sagara, lan seprapat manèh déning tuwuhan ing dharatan.

Karakteristik 

Oksigèn iku siji saka loro komponèn utama udara. Oksigèn dikasilaké déning tuwuhan sajeroning prosès fotosintesis, lan diperlokaké banget kanggo pernafasan aerobik kéwan lan manungsa. Tembung oksigèn dijupuk saka loro tembung basa Yunani, οξυς (oxys) (asem, landhep) lan -γενης (-genēs) (dilairaké). Ing wiwitan abad ka-18, Antoine Lavoisier migunakaké jeneng oksigèn saka akar basa Yunani amarga dhèwèké percaya yèn iku komponèn saka kabèh asem (dhéfinisi asem mau wektu iki wis direvisi).

Unsur kimia
|-
| Suhu kritis || 32,19 K
|-
| Tekanan kritis || 1,315 MPa
|-
| Densitas kritis || 30,12 g/L

Hidrogen (basa Latin: hydrogenium, saka basa Yunani: hydro: banyu, genes: mbentuk), iku unsur kimia sajeroning tabel périodik kang duwé simbol H lan nomer atom 1. Ing suhu lan tekanan standar, hidrogen ora ana rupané, ora mambu, duwé sipat non-logam, duwé valensi tunggal, lan minangka gas diatomik kang gampang banget kobong. Hidrogen iku unsur paling èntèng lan paling akèh ana ing alam semesta. Unsur iki dikandhung déning banyu lan kabèh senyawa organik sarta makluk urip. Hidrogen bisa reaksi kanthi kimia karo unsur liya.

Pranala njaba 

 WebElements.com - Hidrogen
 EnvironmentalChemistry.com - Hidrogen
 It's Elemental - Hidrogen
 Table of Nuclides - Hidrogen 

Unsur kimia
Dhèrèt kimia () yakuwi golongan unsur kimia kang sipat fisik lan kimiané owah kanthi progresif saka ujung siji menyang ujung liyané sajeroning dhèrèt mau. Dhèrèt kimia tinemu sadurungé tabel périodik (kang nata unsur miturut sipat kimiané) diciptakaké.

Sawetara dhèrèt kimia gegandhèngan langsung karo golongan tabel périodik. Bab iki dudu siji kabeneran, awit sipat fisik kang padha antara unsur ing siji dhèrèt timbul amarga anané konfigurasi orbit elektron kang padha, kang ndadèkaké unsur-unsur iki didèlèh ing golongan kang padha sajeroning tabel périodik.

Dhèrèt kimia ing tabel périodik yakuwi:
 Alkali (golongan 1)
 Alkali tanah (golongan 2)
 Lantanida
 Aktinida
 Logam transisi
 Logam
 Metaloid
 Nonlogam
 Halogen (golongan 17)
 Gas mulia (golongan 18)

en:Chemical series
Logam alkali iku golongan unsur kimia ing Golongan 1 tabel périodik, kajaba hidrogen. Golongan iki dumadi saka: litiyum (Li), natriyum (Na), kaliyum (K), rubidiyum (Rb), sésium (Cs), lan fransium (Fr). Kabèh unsur ing golongan iki reaktif banget, saéngga kanthi alami ora tau tinemu sajeroning wujud tunggal. Kanggo nyandhet reaktivitas, unsur-unsur logam alkali kudu disimpen sajeroning medium lenga.

Pranala njaba 

 Science aid:Alkali metals
 Doc Brown, Alkali metals
Logam alkali lemah iku golongan unsur kimia Golongan 2 ing tabel périodik. Golongan iki dumadi saka bèriliyum (Be), magnesium (Mg), dat kapur (Ca), setronsiyum (Sr), barium (Ba), lan radium (Ra). Radium kadhangkala ora dianggep alkali lemah amarga sipat radhiyoaktip kang diduwèni.
Lantanida iku golongan unsur kimia kang dumadi saka 15 unsur, wiwit lantanum (La) nganti lutetium (Lu) ing tabel périodik, kanthi nomer atom 57 nganti 71. Kabèh lantanida, kajaba lutetium, iku unsur blok-f kang elektronné kaisi nganti orbit 4f. Golongan iki dijenengi dhedhasar lantanum.

Pranala njaba 

 USGS Rare Earths Statistics and Information
Aktinida iku golongan unsur kimia kang nyakup 15 unsur antara aktinium lan lawrensium ing tabel périodik, kanthi nomer atom antara 89 nganti 103. Sèri iki dijenengaké miturut unsur aktinium. Kabèh aktinida, kajaba lawrensium minangka unsur blok-f. Unsur-unsur golongan aktinida iku radioaktif, lan mung aktinium, torium, lan uranium kang kanthi alami tinemu ing kulit bumi.
Logam transisi didéfinisèkaké kanthi tradhisional minangka kabèh unsur kimia ing blok-d sajeroning tabel périodik, kalebu seng (Zn), kadmium (Cd), lan merkuri (Hg). Iki tegesé dadi golongan 3 nganti 12 ing tabel périodik. IUPAC banjur ndéfinisèkaké logam transisi minangka kabèh unsur kang duwé orbit elektron d kang ora jangkep utawa kang mung bisa mbentuk ion stabil kanthi orbit d kang ora jangkep. Miturut définisi iki katelu unsur ing dhuwur, yakuwi (Zn, Cd, lan Hg) ora kalebu sajeroning golongan logam transisi.

Miturut définisi tradhisional, ana 40 unsur kang kalebu logam transisi kanthi nomer atom 21 nganti 30, 39 nganti 48, 71 nganti 80, lan 103 nganti 112. Jeneng "transisi" dijupuk saka posisi unsur-unsur mau sajeroning tabel périodik.
Logam (basa Yunani: Metallon) yaiku sawijining unsur kimia kang siyap mbentuk ion (kation) lan duwé ikatan logam, lan kadhangkala dipratélakaké yèn mèmper karo kation ing awan elektron. Logam iku salah siji saka telu golongan unsur kang dibédakaké déning properti ionisasi lan ikatan, bebarengan karo metaloid lan nonlogam. Sajeroning tabel périodik, garis diagonal digambar saka boron (B) menyang polonium (Po) mbédakaké logam saka nonlogam. Unsur sajeroning garis iki yaiku metaloid, kadhangkala karan semi-logam; unsur ing kiwa ngisoré wujud logam; unsur sisih tengen dhuwur iku nonlogam.

Nonlogam luwih akèh tinemu ing alam tinimbang logam, nanging logam akèh ana ing tabel périodik. Sawetara logam misuwur yaiku aluminium, tembaga, emas, wesi, timah, pérak , titanium, uranium, lan zink.

Alotrop logam iku kapara gilap, lembek, lan konduktor kang apik, déné nonlogam racaké rapuh (kanggo nonlogam padhet), ora gilap, lan insulator.

Sajeroning babagan astronomi, istilah logam sok dianggo kanggo nyebut kabèh unsur kang luwih abot tinimbang helium.

Unsur kimia
Metaloid () yaiku golongan unsur kimia kang duwé sipat antara logam lan non-logam. Metaloid angèl dibédakaké karo logam, béda utama yaiku lumrahé metaloid iku wujud semikonduktor déné logam wujud konduktor. Ana 7 unsur kang diklompokaké minangka metaloid, yaiku: boron (B), silikon (Si), germanium (Ge), arsen (As), antimoni (Sb), telurium (Te), polonium (Po), lan astatin (At).

Sajeroning tabel périodik, metaloid mbentuk garis diagonal saka boron tekan polonium. Unsur-unsur ing tengen dhuwur garis iki kalebu non-logam, déné kang dumunung ana ing sisih kiwa ngisor wujud logam.
Nonlogam iku golongan unsur kimia kang duwé sipat elektronegatif, yaiku luwih gampang narik elektron valensi saka atom liya tinimbang ngeculaké. Kang éwoning nonlogam yaiku halogen, gas mulia, lan 7 unsur iki: hidrogen (H), karbon (C), nitrogen (N), oksigèn (O), fosfor (P), wlirang (S), lan selenium (Se).

Sapérangan gedhé nonlogam tinemu ing pérangan dhuwur tabel périodik, kajaba hidrogen kang dumunung ing pérangan kiwa dhuwur bebarengan karo logam alkali. Ora kaya unsur logam kang wujud konduktor listrik, nonlogam racaké duwé sipat insulator utawa semikonduktor. Nonlogam bisa mbentuk ikatan ion karo narik elektron saka logam, utawa ikatan kovalen karo nonlogam liyané. Oksida nonlogam duwé sipat asem.

Sanadyan mung dumadi saka 12 unsur, dibandingaké karo punjul 80 luwih jinis logam, nonlogam minangka panyusun sapérangan gedhé isi bumi, mligi lapisan njaba. Makluk urip kasusun mèh kabèh saka unsur nonlogam. Akèh nonlogam kang awangun diatomik (hidrogen, nitrogen, oksigèn, fluor, klor, brom, lan yodium), déné sisané wujud poliatomik.
Halogen iku golongan unsur kimia kang dumunung ing golongan 17 (VII utawa VIIA ing sistem lawas) ing tabel périodik. Golongan iki dumadi saka: fluor (F), klor (Cl), brom (Br), yodium (I), astatin (At), lan unsur tennessin (Ts) kang durung tinemu. Halogen nandhakaké unsur-unsur kang ngasilaké garam yèn reaksi karo logam. Istilah iki asalé saka istilah ilmiah basa Prancis saka abad ka-18 kang diadaptasi saka basa Yunani.

Unsur-unsur halogen kanthi alamiah awujud molekul diatomik. Halogen mbutuhaké siji tambahan elektron kanggo ngisi orbit elektron paling njabané, saéngga kapara mbentuk ion négatif kanthi momotan siji. Ion négatif iki karan ion halida, lan garam kang dumadi déning ion iki karan halida.
Gas mulya yakuwi gas kang duwé sipat lengai, ora reaktif, lan angèl reaksi karo bahan kimia liya. Gas mulia akèh dipigunakaké sajeroning sèktor perindustrian. Ing ngisor iki kang kalebu gas-gas mulya:

 Hèliyum
 Néon
 Argon
 Kripton
 Sénon
 Radon
 Oganesson
Golongan tabèl périodik iku kolom vertikal ing tabèl périodik unsur kimia. Tabèl standar tabèl périodik dipérang dadi 18 golongan kang ing antarané kanthi langsung magepokan karo dhèrèt kimia.

Wedharan modèrn ngenani pola tabèl périodik yaiku unsur-unsur sajeroning sawijining golongan duwé konfigurasi orbit elektron paling njaba kang padha. Amarga sabagéan gedhé sipat kimia unsur ditentokaké déning interaksi elektron paling njaba, unsur-unsur kimia ing siji golongan kang padha kapara nduwé sipat fisik lan kimia kang sarupa.

Tabèl périodik
Periode tabel périodik yaiku larik horizontal ingda tabel périodik. Periode ditentokaké déning cacahing orbit elektron kang diduwèni déning sawijining unsur kimia, kang digambaraké kaya mangkéné:

 1s 
 2s           2p  
 3s           3p  
 4s        3d 4p  
 5s        4d 5p
 6s     4f 5d 6p  
 7s     5f 6d 7p  
 8s  5g 6f 7d 8p  
...

Unsur-unsur kimia kang nduwé periode kang padha duwé massa atom kang sarupa, nanging ora duwé sipat kang mmemiliki sipat yang mèmper.

Tabèl périodik
Neon éwoning gas mulia kang ora ana warnané lan lembam (inert). Zat iki mènèhi pendhar khas semu abang yèn dipigunakaké ing tabung hampa (vacuum discharge tube) lan lampu neon. Sipat iki agawé neon mligi dipigunakaké kanggo bahan gawé tandha (sign).

Rujukan

Pranala njaba 

 WebElements.com – Neon
 It's Elemental – Neon
 Computational Chemistry Wiki
 The history of neon signs 

Unsur kimia
Gas mulya
Kalium awujud logam empuk warna putih kaperakan lan éwoning alkali tanah. Sacara alami, kalium tinemu minangka senyawa akro unsur liya sajeroning banyu sagara utawa mineral liyané. Kalium kaoksidasi kanthi rikat banget karo udara, reaktif banget mligi ing sajeroning banyu, lan kanthi kimiawi duwé sipat kang mèmper karo natriyum. Sajeroning basa Inggris, Kalium sok karan Potassium.

Unsur kimia
Barendrecht iku gemeente ing provinsi Zuid-Holland utawa Holland Kidul, Walanda.

Latar wuri 
Provinsi Holland Kidul sing papané ana ing kuloné Walanda iku provinsi ing Walanda kanthi cacahé sing ndunungi gedhé dhéwé. Provinsi iki ing taun 2008 dipérang dadi 86 gemeente. Ing Walanda gemeente iku pérangan administratif sangisoring provinsi. Dadi provinsi iku antara nagara lan gemeente.

Jaman mbiyèn kabèh panggonan iku uga gemeente ing Walanda. Saka désa cilik nganti kutha krajan. Nanging saiki wis ora mangkono manèh. Akèh panggonan sing digabung dadi siji supaya olèh gemeente sing ukurané sedheng.

Kutha kembar 
  Louny ing Céko

Pranala njaba 
 Situs wèb resmi

Gemeente ing Walanda
Habis Gelap Terbitlah Terang dipunterbitaken malih ing format ingkang bènten kaliyan buku-buku pertalan saking Door Duisternis Tot Licht taun 1938. Buku pertalan Armijn Pane punika dipuncithak kaping kalihlikur, inggih punika ingkang wiwitan taun 1938 lan kaping kalihlikur taun 2005. Armijn Pane nyawisaken serat-serat Kartini ing format ingkang bènten kaliyan buku-buku sadèrèngipun. Panjenenganipun milah kempalan serat-serat kasebat dados gangsal bab pambahasan. Pambagéan kasebat panjenenganipun lampahi kanggé nedahaken wontenipun tahapan utawi éwahing sikap lan pamikiran Kartini salaminipun korespondénsi. Ing buku versi énggal kasebat, Armijn Pane ugi nyiutaken cacahing serat Kartini. Namung wonten 87 serat Kartini ing "Habis Gelap Terbitlah Terang". Panyebab boten dipunamotipun sadaya serat ingkang wonten ing buku acuan Door Duisternis Tot Licht, inggih punika wontenipun kamèmperan ing sapérangan serat. Alesan sanès inggih punika kanggé njagi lampahing cariyos supados kados roman. Miturut Armijn Pane, serat-serat Kartini saged dipunwaos minangka satunggaling roman kagesangan pawéstri. Pupunika ugi ingkang dados salah satunggaling wedharan alesan serat-serat kasebat dipunwilah dados gangsal bab pambahasan.

Pamérangan ing salebeting bab
 Dirundung gegayuhan, dihambar sih-tresna
 Batu alangan hampir terguling banyak berubah dalam rohani
 Batu besar penghalang jalan telah terguling, telah berubah di jiwa kami
 Lama dirindukan, dapat dilepaskan
 Di samping laki-laki, disitu makbul gegayuhan

Kapurih ugi mirsani
 Kartini
 Pratélan buku prakawis utawi déning Kartini

Rujukan

Pranala njawi 
 Media Konsumen: KARTINI, Sang Pemikir Kemerdekaan Indonesia 

Buku taun 2005
Sastra Indonésia
Sèng (utawa zinc) iku unsur kimia kanthi lambang kimia Zn, nomer atom 30, lan massa atom relatif 65,39.

Sèng ora ana ing alam bébas, nanging sajeroning wangun kaiket. Mineral kang ngandhut sèng ing alam bébas antarané kalamin, franklinit, smithsonit, willenit lan zinkit.

Sajeroning indhustri zink duwé peran wigati:
 nglapisi wesi utawa waja kanggo nyegah prosès tèyèng
 dipigunakaké kanggo bahan bateré
 zink lan alinasené kanggo cithakan logam, panyepuhan listrik lan metalurgi bubuk
 zink sajeroning wangun oksida kanggo indhustri kosmetik, plastik, karèt, sabun, pigmen sajeroning cèt lan mangsi
 zink sajeroning wangun sulfida kanggo indhustri tabung télévisi lan lampu pendhar
 zink sajeroning wangun klorida kanggo pangawètan kayu.

Sajeroning basa sadina-dina, sèng uga dimaksudaké wujud pelat sèng kang digunakaké minangka bahan yasan.

Unsur kimia
Aluminium (utawa aluminum) yaiku unsur kimia. Lambang aluminium iku Al, lan nomer atomé 13. Aluminium iku logam paling akèh.

Aluminium wujud konduktor listrik kang apik, padhang lan kuwat. Minangka konduktor kang apik uga tumrap panas. Bisa uga ditempa dadi lembaran utawa ditarik dadi kawat. Tahan korosi.

Aluminium dipigunakaké kanggo warna-warna kaperluan, antarané kanggo gawé kabel tegangan dhuwur. Uga akèh dipigunakaké kanggo gawé wengku cendéla lan awak montor mabur. Ditemokaké ing omah wujud panci, botol ombênan, tutup botol susu lsp. Aluminium uga dipigunakaké kanggo nglapisi lampu montor lan compact disks.

Unsur kimia
Belenggu (ing basa Jawa 'belog' utawa 'kecrèk') iku sawijining novèl roman klasik modhèren anggitan Armijn Pane lan diterbitaké déning Dian Rakyat ing taun 1940. Cithakan ka rongpuluh ing taun 2006. Buku iki naté ditulak déning Balai Pustaka, nanging liyané dicacad uga dialem déning para sastrawan liyané, antarané déning L.K. Bohang, H.B. Jassin lan S.Takdir Alisjahbana.

Sinopsis 

Ana 3 tokoh sentral sajeroning novèl iki ya iku: dr. Sukartono (Tono), Tini (bojoné Tono), lan Yah utawa Siti Rohayah.

Tono iku dhokter kang genit lan sok tumindak kurang susila marang pasien-pasiené saéngga bojoné ngrasa dilirwakaké lan males kanthi sikap kang ora migatèkaké.

Tono banjur kekancan karo Yah kang wiwitané ngaku minangka Ny. Eni. Yah tibané kancané Tono wektu isih cilik, lan mendhem rasa tresna marang Tono, saéngga Yah banjur nyoba narik atiné Tono. Nanging  Yah iku rupané penyayi kang diérami déning Tomo ya iku Siti Hayati.

Pungkasan carita tresna segitelu iki pancèn nyedhihaké. Ora ana siji-sijia kang bisa ngéntukaké Tono, lan para wanita kang nresnani Tono mau mutusaké bakal ngeculaké Tono.

Novèl déning Armijn Pane
Argon uga minangka jeneng satelit pengintai KH-5.

Argon iku unsur kimia sajeroning tabel périodik kang duwé simbol Ar lan nomer atom 18. Gas mulia ke-3, ing période 8, argon mbentuk 1% saka atmosfer bumi.

Rujukan 
 Los Alamos National Laboratory – Argon

Pranala njaba 
 WebElements.com – Argon
 EnvironmentalChemistry.com – Argon
 Panggunaan sajeroning panyileman: Why Argon?

Gas mulya
Unsur kimia
Wlirang, walirang, utawa lirang iku unsur kimia sajeroning tabel périodik kang duwé lambang S lan nomer atom 16. Wanguné wujud non-metal kang ora ana rasané, ora mambu lan multivalent. Wlirang, sajeroning wangun asliné, wujud zat padhet kristalin kuning. Ing alam, wlirang bisa tinemu minangka unsur murni utawa mineral-mineral sulfide lan sulfate. Wlirang iku unsur wigati kanggo kauripan lan tinemu sajeroning loro asem amino. Panggunaan komersil mligi minangka fertilizer utawa abuk nanging uga sajeroning bubuk mesiu, korèk api, insektisida lan fungisida.

Unsur kimia
Kimiya
Berkelium iku unsur kimia sajeroning tabel périodik kang duwé lambang Bk lan nomer atom 97.
Unsur sintetik logam radioaktif anggota dhèrèt kimia aktinida iki pisanan disintesis kanthi némbakaké amerisium nganggo partikel alfa (ion helium) lan dijenengi saka jeneng Berkeley, California lan Universitas California, Berkeley. Berkelium minangka unsur transuranium kalima kang kasil disintesis.

Pranala njaba 

 WebElements.com - Berkelium

Unsur kimia
Massa atom saka unsur kimia yaiku massa siji atom ing kaanan meneng, lumrahé dinyatakaké sajeroning ékan massa atom. Massa atom sok disinonimaké karo massa atom relatif, massa atom rata-rata, lan berat atom. Sanadyan mangkono, ana bédané sethithik amarga aji-aji mau bisa wujud rata-rata bobot saka massa kabèh isotop unsur, utawa massa saka siji isotop waé.

Pranala njaba 

 Atomic masses of all isotopes
 IUPAC goldbook definition of atomic mass 
 IUPAC goldbook definition of relative atomic mass & atomic weight 
 Tutorial on the concept and measurement of atomic mass 

Sifat kimia
Massa
Binnenmaas iku gemeente ing provinsi Zuid-Holland utawa Holland Kidul, Walanda.

Latar wuri
Provinsi Holland Kidul sing papané ana ing kuloné Walanda iku provinsi ing Walanda kanthi cacahé sing ndunungi gedhé dhéwé. Provinsi iki ing taun 2008 dipérang dadi 86 gemeente. Ing Walanda gemeente iku pérangan administratif sangisoring provinsi. Dadi provinsi iku antara nagara lan gemeente.

Jaman mbiyèn kabèh panggonan iku uga gemeente ing Walanda. Saka désa cilik nganti kutha krajan. Nanging saiki wis ora mangkono manèh. Akèh panggonan sing digabung dadi siji supaya olèh gemeente sing ukurané sedheng.

Étimologi
Jeneng Binnenmaas iki sing tegesé barès "Kali Maas Jero" ngrujuk ing sawijining tlaga sing digawé mawa mbendhung Kali Maas.

Pranala njaba
 Situs wèb resmi

Gemeente ing Walanda
Titik lebur saka sawijining barang padhet iku suhu barang mau bakal owah wujudé dadi barang cair. Suwaliké, yaiku saka cair dadi padhet) karan titik beku.

Ana ing sawatara barang, titik lebur lan titik beku racaké padha. Conto, titik lebur lan titik beku saka "raksa" yaiku 234,32 kelvin (-38,83 °C utawa-37,89 °F) Nanging, sawatara subtansi liya duwé temperatur beku <--> cair kang béda. Conto "ager-ager", mencair ing suhu 85 °C (185 °F) lan mbeku ing suhu 32-40 °C (89,6-104 °F); fenomena iki dikenal minangka hysteresis.
 
Sawetara barang liyané, kaya déné kaca, bisa dadi atos tanpa ngristal luwih dhisik; bab iki karan amorphous solid

Ora kaya titik didih, titik lebur ora kapengaruh déning tekanan.

Kimiya
Wesi iku logam kang asalé saka wiji wesi (tambang) kang akèh dipigunakaké kanggo kauripan manungsa sadina-dina wiwit saka kang manfaat nganti kang bisa ngrusak.

Sajeroning tabel périodik, wesi duwé simbol Fe (saka basa Latin : ferrum) lan nomer atom 26.

Unsur kimia
|-
| colspan="6" align="center" | *Dari cuplikan di alam, daya tampung Boron-10 mungkin paling cendhèk 19.1% paling tinggi sakiwa-tengené 20.3%. Boron-11 in such cases.merupkan salah satu sisanya.

 Elemen metaloid trivalen, boron akèh tinemu ing watu borax. Ana loro alotrop boron; boron amorfus yaiku serbuk soklat, nanging boron metalik awarna ireng. Wangun metaliké atos (9,3 sajeroning skala Moh) lan konduktor kang ala sajeroning suhu ruang. Ora tau tinemu bébas sajeroning alam.

Unsur kimia
Warna (saka basa Sangskreta varṇa) tegesé bisa:

Werna utawa kelir
Warna ing agama Hindhu utawa kasta
Titik umob iku suhu (temperatur) nalika siji zat cair bakal umob lan owah rupa dadi uwab

Titik umob kadayan uga déning tekanan udara, tegesé saya gedhé tekanan udara saya dhuwur titik umobé zat cair mau. Ing tekanan lan temperatur udara standar(76 cmHg, 25 °C) titik umob banyu yaiku 100 °C

Deleng uga 
 Titik lebur
 Titik beku

af:Kookpunt
ar:نقطة غليان
ast:Puntu d'ebullición
bg:Температура на кипене
ca:Punt d'ebullició
cs:Teplota varu
da:Kogepunkt
de:Siedepunkt
en:Boiling point
eo:Bolpunkto
es:Punto de ebullición
et:Keemistemperatuur
fi:Kiehumispiste
gl:Punto de ebulición
he:נקודת רתיחה
hu:Forrás (átalakulás)
id:Titik didih
is:Suðumark
it:Punto di ebollizione
ja:沸点
jbo:febvi
ko:끓는점
lt:Virimo temperatūra
lv:Viršanas temperatūra
mk:Точка на вриење
ms:Takat didih
nl:Kookpunt
nn:Kokepunkt
no:Kokepunkt
pl:Temperatura wrzenia
pt:Ponto de ebulição
ro:Punct de fierbere
ru:Температура кипения
sh:Vrelište
simple:Boiling point
sk:Teplota varu
sl:Vrelišče
sr:Тачка кључања
sv:Kokpunkt
ta:கொதிநிலை
th:จุดเดือด
tr:Kaynama noktası
uk:Температура кипіння
uz:Qaynash harorati
vi:Nhiệt độ bay hơi
zh:沸點
Pratélan warna ing ngisor iki wujud pratélan kang ngamot konfigurasi warna.

Uga delengen 
Wuta warna
Werna web

Pratélan
Werna

la:Color#Colores
Einsteinium iku unsur kimia sajeroning tabel périodik kang duwé lambang Es lan nomer atom 99.
Logam sintetik unsur transuranium kang radioaktif banget iki minangka anggota dhèrèt kimia aktinida lan diprodhuksi kanthi némbakaké neutron menyang plutonium lan tinemu ana ing sisa uji coba bom hidrogen pisanan. Jenengé dijupuk saka jeneng Albert Einstein lan durung diweruhi panggunaané. Uji lacak nganggo isotop 253Es nuduhaké yèn unsur iki duwé sipat kimia khas trivalen berat unsur aktinida.

Pranala njaba 

 WebElements.com - Einsteinium
 Albert Ghiorso about the discovery

Unsur kimia
Ayat Ayat Cinta iku sawijining novèl abasa Indonesia karangan Habiburrahman El Shirazy kang dibabaraké pisanan ing taun 2004 déning penerbit Basmala lan Republika. Novèl iki isi 418 kaca lan suksès dadi salah siji novèl fiksi paling laris ing Indonésia kang dicithak nganti 160 èwu èksemplar mung ing sajeroning wektu telung taun. Ayat Ayat Cinta uga dianggep pelopor karya sastra Islami kang wiwit bangkit diwasa iki.

Sinopsis 
Novèl iki nyritakaké liku-liku pangalaman Fahri, mahasiswa Strata-2 ing Universitas Al Azar Mesir asal saka Indonésia. Fahri kang ditresnani déning Nurul Azkiya, nanging sidané palakrama karo Aisha, putri turunan Palestina Turki.

Film Ayat-Ayat Cinta 

Artikel utama: Ayat-Ayat Cinta (filem)

Ndeleng suksèsé novèl iki, omah produksi MD Pictures banjur gawé filem kanthi théma carita Ayat ayat cinta iki. Sutradara Indonesia Hanung Bramantyo kapilih kanggo nggarap filem kang dibintangi Fedi Nuril minangka Fahri, Rianti Cartwright dadi Aisha, Zaskia Adya Mecca dadi Noura, lan Melanie Putria meranaké Nurul.

Pranala njaba 
 Ayat-Ayat Cinta  di RuangFilm Portal
 Berita Seputar Film Ayat-Ayat Cinta  di RuangFilm Portal
 Batal Tayang di Akhir Tahun 

Warta lan Resensi Ayat-Ayat Cinta] ing Warung Fiksi
 [http://warungfiksi.wordpress.com/2008/02/28/upaya-hanung-bramantyo-membumikan-carita-ayat-ayat-cinta
 Tanggal Rilis Resmi Diumumkan 
 Ulasan Film di  RuangFilm Portal

Novèl déning Habiburrahman El Shirazy
Karbon iku unsur kimia kang duwé simbol C lan nomer atom 6 ing tabel périodik. Karbon minangka unsur non-logam, duwèni valensi 4, lan duwé sawatara alotrop, kalebu grafit lan intan.

Karbon ana ing sajeroning kabèh makluk urip lan minangka dhasar kimia organik. Unsur iki uga duwé kaunikan bab kamampuan kanggo mbentuk ikatan kimia karo karbon utawa unsur liyané, mbentuk amèh 10 yuta jinis senyawa kang wis diweruhi.

Unsur kimia
|-
| colspan="6" align="center" | *Kandungan litium-6 bisa mung 3,75% sajeroning sampel alami. Litium-7 mulanébisa duwé kandhutan nganti 96,25%.

 Sajeroning tabel périodik litium dipasang ing golongan 1, golongan logam alkali. Litium sajeroning wangun murni wujud logam kang empuk, putih kapérakan, kang tarnis lan kaoksidasi kanthi rikat ing hawa lan banyu. Litium iku reaktif banget, ora tau tinemu murni. Yaiku sebabé unsur iki ana ing urutan pisanan dhèrèt Volta. Logam iki wujud barang padhet paling ènthèng lan dipigunakaké sajeroning pamindahan panas aloy, sajeroning bateré lan sajeroning komponèn obat kang dikenal minangka penstabil mood.

Unsur kimia
Logam
Penetan uwab utawa sajeroning basa Indonésia tekanan uwab, iku penetan saka uwab sajeroning kasetimbangan kanthi fase dudu uwab-é. Kabèh zat padhet lan cair duwé kacenderungan kanggo ngukus dadi wangun gas, lan kabèh gas duwé kacenderungan kanggo ngembun manèh. Ana ing suhu tinamtu, zat tinamtu duwé penetan parsial kang dadi titik kasetimbangan dinamis gas zat mau sajeroning wangun cair utawa padhet. Titik iki dadi penetan uwab zat mau ing suhu mau.

Pranala njaba 

 Hyperphysics
 MSDS Vapor Pressure

Sifat kimia
Kimia fisik
Nomer atom iku angka kang nuduhaké cacahing proton sajeroning inti atom. Sacara tradisi, nomer atom dilambangaké nganggo simbol Z. Amarga nomer atom saben unsur kimia iku unik, nomer atom dianggo ngidhèntifikasi unsur kimia. Upamané angka atom hidrogen iku 1 (siji) - tegesé Hidrogen duwé proton siji.

Fisika nuklir
Sifat kimia
Blok sajeroning tabel périodik unsur kimia iku himpunan golongan kang cecedhakan. Èlèktron ènèrgi paling dhuwur ana ing saben unsur ing sawijining blok duwé tipe orbital atom kang padha. Saben blok dijenengaké miturut karakteristik orbitalé; kang dumadi saka:

 blok-s
 blok-p
 blok-d
 blok-f
 blok-g (durung tinemu unsur kang ana ing blok iki)

Huruf-huruf sajeroning jeneng blok asalé saka patang jinis tampilan spektrum emisi: "sharp", "principal", "diffuse", lan "fundamental". Blok-g olèh jenengé awit mèlu urutan sawisé blok-f.