คำถาม: ธุดงค์นั้น เป็นศัพท์เฉพาะที่ปรากฏในที่ใด?

text: ธุดงค์นั้น เป็นศัพท์เฉพาะที่ปรากฏในพระไตรปิฎกเถรวาท โดยพระพุทธเจ้าตรัสแสดงธุดงค์ลักษณะต่าง ๆ ไว้หลายพระสูตร เมื่อรวมแล้วจึงได้ทั้งหมด 13 ข้อ[1][4][5]
title: ธุดงค์

text: เป็นห้องลับขององค์การเนิร์ฟ ห้องนี้สามารถเข้าได้เพียงเก็นโดและฟุยุสึกิเท่านั้นโดยเป็นห้องที่ใช้ ติดต่อกับเซเล่ ( ในสภาพที่เป็นแท่นบัลลังคืไปแล้ว ) โดยพวกเซเล่จะไม่ปรากฏหน้าตาที่แท้จริงออกมาเลย ส่วนคนอื่นๆจะเข้ามาที่ห้องนี้ได้ก็ต่อเมื่อทางเซเล่เรียกพบเท่านั้น เช่นมิซาโตะหรือริทสึโกะที่เก็นโดส่งตัวมาให้เซเล่สอบสวนนั่นเอง ห้องนี้มีกฎที่ว่าผู้ใดที่พูดเท็จจะต้องได้รับโทษถึงตาย
title: อภิธานศัพท์ในอีวานเกเลียน

text: เนื้อหาหลักของกระแสพระราชดำรัสคือการประกาศการยอมจำนนของญี่ปุ่นโดยจักรพรรดิฮิโระฮิโตะ อย่างไรก็ตาม คำศัพท์ที่ปรากฏในพระราชดำรัสดังกล่าวเป็นศัพท์สูง ฟังเข้าใจได้ยากยิ่ง คนญี่ปุ่นจำนวนไม่น้อยในสมัยนั้นก็ยังไม่แน่ใจในความหมายที่แท้จริงในทันที และจากเนื้อความทั้งหมดที่สมเด็จพระจักรพรรดิทรงประกาศ แม้ว่าเนื้อหาหลักคือการยอมจำนนของญี่ปุ่น แต่ก็ไม่มีส่วนใดเลยที่ระบุคำว่า “ยอมแพ้” 
title: เกียวกุอง โฮโซ

text: ปังสุกูลิกังคะ ละเว้นใช้ผ้าที่ประณีตเหมือนที่คหบดีใช้ (พระป่านิยมใช้ผ้าท่อนเก่า) สมาทานถือใช้แต่ผ้าบังสุกุลที่เขาทิ้งแล้ว (ข้อนี้ตามคัมภีร์เมื่อเทียบกับวัดป่าไม่ต่างกัน) เตจีวริตังคะ ละเว้นการมีผ้าครอบครองและใช้สอยผ้าเกิน 3 ผืน (วัดป่าสมาทานการใช้สอยผ้าไตรจีวร ในความหมายว่าผ้านุ่ง ผ้าห่ม ผ้าคลุมด้วย (ในทางปฏิบัติจะใช้ผ้าคลุมนุ่งเมื่อซักตากผ้านุ่งและผ้าห่มชั่วคราว) คือ ผ้าที่เป็นผืน ๆ ที่ไม่ได้ตัดเป็นชุด ตามหลักผ้าใช้นุ่งห่มเพื่อกันความร้อนความเย็นและปกปิดร่างกายกันความน่าอายเท่านั้น ปิณฑปาติกังคะ ละเว้นรับอดิเรกลาภ (คือรับนิมนต์ไปฉันที่ได้มานอกจากบิณฑบาตรเช่นไปฉันที่บ้านที่โยมจัดไว้ต้อนรับ) สมาทาน เที่ยวบิณฑบาตเป็นประจำ (ข้อนี้ตามคัมภีร์เมื่อเทียบกับวัดป่าไม่ต่างกัน) สปทานจาริปังคะ ละเว้นการโลเล (ยึดติด) เที่ยวจาริก (ภิกขาจาร) (เพื่อมิให้ผูกพันกับญาติโยม) สมาทานบิณฑบาตรตามลำดับ ลำดับบ้าน ไม่เลือกบ้านที่จะรับบิณฑบาต เดินแสวงหาบิณฑบาตไปตามลำดับ. ส่วนของวัดป่าบางที่นั้นจะมีวิธีการเพิ่มออกนอกไปจากคัมภีร์อีก คือ ละเว้นบิณฑบาตซ้ำที่เดิม ถืออย่างเบาย้ายสายบิณฑบาตทุกวัน อย่างหนักออกเดินทางย้ายที่เที่ยวบิณฑบาตไม่ต่ำกว่าที่เดิมไม่เกินโยชน์ (16 กิโลเมตร) สมาทานบิณฑบาตตามลำดับบ้าน ลำดับอายุพรรษา ไม่เดินแซง (แย่งอาหาร) ซึ่งไม่ผิดจากพระไตรปิฎก-อรรถกถาแต่อย่างใด สามารถทำได้เช่นกัน. เอกาสนิกังคะ ละเว้นอาสนะที่สอง สมาทานอาสนะเดียว (ฉันมื้อเดียว). ปกติมักถือการนั่งฉันเมื่อเคลื่อนก้นจากฐานอาสนะที่นั่งเป็นอันยุติการฉันหรือรับประทานอาหารในวันนั้น ส่วนของวัดป่านั้นจะมีวิธีการเพิ่มออกนอกไปจากคัมภีร์อีก คือ จะกำหนดเวลาฉันในแต่ละวัน เช่นกำหนดฉันเวลา 9 นาฬิกา ก็จะฉันในเวลานั้นทุกวัน (จะไม่ฉันก่อนเวลานั้น หรือ หลังเวลานั้น เช่นเวลา 8 นาฬิกา หรือ 10 นาฬิกา) จะไม่เปลี่ยนเวลาฉันตามความอยากฉัน หรือ ไม่อยากฉันตามอารมณ์ แต่ฉันตามสัจจะตามเวลาที่อธิษฐานไว้ ปัตตปิณฑิกังคะ ละเว้นฉันภาชนะที่ 2 ใส่อาหารรวมในภาชนะเดียวกันทั้งหมด สมาทาน ฉันเฉพาะในบาตร. ส่วนของวัดป่าบางที่นั้นจะมีวิธีการเพิ่มออกนอกไปจากคัมภีร์อีก คือ จะต้องคนอาหารรวมกันด้วย ซึ่งแม้จะไม่มีในข้อธุดงค์ตามคัมภีร์แต่ก็ทำได้ไม่ผิดอะไร. ขลุปัจฉาภัตติกังคะ ละเว้นการรับประทานอาหารเหลือ สมาทานเมื่อเริ่มลงมือฉันแล้วไม่ยอมรับเพิ่ม. ส่วนของวัดป่าบางที่นั้นจะมีวิธีการเพิ่มออกนอกไปจากคัมภีร์อีก คือ ละเว้นฉันเหลือให้เป็นเดน (ฉันเหลือเนื่องจากไม่ประมาณในการบริโภค) ซึ่งก็ทำได้ไม่ผิด ทั้งยังเป็นมรรยาทที่ดีงามและพบตัวอย่างของพระสมัยพุทธกาลที่ทำเช่นนี้ด้วย. (อติริตต อาหารอันเป็นเดน) อารัญญิกังคะ ละเว้นการอยู่ในเสนาสนะใกล้บ้าน สมาทานการอยู่ในป่าไกล 500 ชั่วคันธนู หรือ ราว 1 กิโลเมตร โดยจะต้องให้ตะวันขึ้นในป่า หากตัวอยู่ในบ้านตอนตะวันขึ้น เป็นอันธุดงค์แตก สมาทานถืออยู่ในป่า (วน - กลุ่มต้นไม้, อรัญญ - ป่าไกลบ้าน) รุกขมูลิกังคะ ละเว้นนอนในที่มีที่มุงที่บัง (เช่นบ้าน ถ้ำ กุฏิ) สมาทานอยู่โคนไม้ แต่ท่านอนุญาตให้ทำซุ้มจีวรได้ ส่วนของวัดป่าบางที่นั้นจะต่างออกไปเล็กน้อย คือ จะใช้การปักกลดแทน ประเพณีนี้ไม่ทราบที่มาแน่ชัดนัก แต่ถ้าไม่เอาด้ามกลดปักดินก็ทำได้เพราะถึงอย่างไรกลดก็ไม่ใช่กุฏิ (ปักกลด คือการกางร่มกลด (ร่มที่พระใช้ขณะเดินทาง) ใต้ต้นไม้ เป็นวิธีการของพระสายวัดป่าไทยโดยเฉพาะแต่เดิมครั้งพุทธกาลไม่มีมาก่อน กลดมี 2 ลักษณะคือผูกเชือกแล้วแขวนกลด และใช้ด้ามกลดปักพื้น (มักทำพระอาบัติปาจิตตีย์กันบ่อยด้วยปฐวิขณนสิกขาบท เพราะจงใจขุดดินทั้งที่รู้ตัว) บางรูปวางกับพื้น เรียกว่ากางโลงศพเพราะได้แต่อิริยาบถนอนในกลดเท่านั้น ลุกมานั่งสมาธิไม่ได้ (แต่สามารถถือวางพาดบ่าก็ลุกนั่งได้) โดยปกติจะครอบคลุมด้วยผ้ามุงทรงกระบอกเพื่อกันยุง ในครั้งพุทธกาลพระพุทธเจ้าทรงอนุญาตให้ใส่รองเท้าเมื่อเดินลุยในน้ำ ไม่ทรงอนุญาตให้ใส่ที่อื่น เนื่องจากเดินลุยน้ำเรามองไม่เห็นว่าในน้ำมีอะไรจึงต้องใส่รองเท้า แต่บนพื้นเรามองเห็นอยู่จะพลาดเหยียบหนามก็เพราะขาดสติ (ทรงอนุญาตให้ใส่รองเท้าในวัด หรือป่า เป็นต้นได้ แต่ห้ามใส่เข้าในเขตหมู่บ้าน[8]) อีกทั้งทรงอนุญาตให้ใช้ร่มเมื่อเข้าไปในใต้ต้นไม้เพื่อป้องกันการร่วงหล่นใส่ของกิ่งไม้แต่ในเบื้องต้นยังไม่อนุญาตให้กางนอกต้นไม้เพื่อใช้กันแดดกันฝน ในคัมภีร์ท่านไม่ได้อนุญาตให้กางร่มกลดไว้ แต่หากเอาตามอัพโภกาสิกังคธุดงค์แล้วก็ทรงอนุญาตให้ทำซุ้มจีวรได้ (สันนิษฐานว่าคงเป็นผ้ามุ้งหูเดียวที่ผูกแขวนใต้ต้นไม้เพราะข้อธุดงค์รุกขมูลที่กำหนดไว้ให้อยู่ใต้ต้นไม้ ไม่น่าจะเป็นการเอาไม้มาพาดแล้วคลุมด้วยผ้าคล้ายเต็นท์ เพราะเต็นท์จะอยู่นอกใต้ต้นไม้ได้) อย่างไรก็ตามการใช้กลดก็ไม่ผิด เพราะก็อยู่โคนไม้ไม่ใช่กุฏิเหมือนกัน). อัพโภกาสิกังคะ ละเว้นการเข้าในที่มีที่มุงที่บังและใต้ต้นไม้ สมาทานอยู่กลางแจ้ง คือการไม่เข้าไปพักในร่มไม้หรือชายคาหลังคาใด ๆ หรือแม้การกางร่มกลดเพื่อกันแดดกันฝนก็ไม่ได้ห้ามทั้งซุ้มจีวรและการใช้มุงใด ๆ.วัดป่าบางทีก็ถือการไม่ใช่อาสนะใด ๆ เลยเช่น เก้าอี้ เตียง ผ้าปูหรือ แม้แต่ผูกเปล รวมทั้งไม่นอนบนต้นไม้ โดยถือหลักการไม่อิงอาศัยสิ่งใดเกินจำเป็น แม้แต่รองเท้าก็ตาม โสสานิกังคะ ละเว้นการอยูในสถานที่ไม่เปลี่ยว สมาทานอยู่ป่าช้า ในคัมภึร์หมายถึงป่าช้าเผาศพ ซึ่งต้องเคยมีการเผาศพมาก่อนอย่างน้อยครั้งหนึ่ง แต่ไม่ใช่ป่าช้าฝังผี ข้อนี้ก็เหมือนกับ 2 ข้อ ก่อน ตรงที่ถ้าไม่ได้อยู่ในป่าช้าตอนตะวันขึ้นธุดงค์ก็แตกเช่นกัน.วัดป่ามักถือการไม่อยู่ในป่าช้าใกล้ ๆกับที่มีมนุษย์อยู่ในบริเวณใกล้ๆกับสถานที่ตนอยู่ เพราะการอยู่ในป่าช้าก็เพื่อการทดสอบจิตใจต่อการกลัวในความมืดและความเงียบ โดยการอยู่ในที่เปลี่ยวในป่าช้าห่างไกลผู้คนและหมายถึงป่าทั้งที่ฝังและเผา (สน สงัด สุสาน มีปกติสงัดดี) ยถาสันถติกังคะ ละเว้นการโลเล (ยึดติด) ในเสนาสนะ สมาทานอยู่ในที่ตามมีตามได้ เสนาสนคาหาปกะจัดให้อย่างไรก็อยู่ตามนั้น. ส่วนของวัดป่านั้นจะมีวิธีการเพิ่มออกนอกไปจากคัมภีร์อีก คือ ละเว้นการนอนซ้ำที่เดิม (เพื่อไม่หวงแหนในติดในสถานที่) โดย ถืออย่างเบาคือนอนย้ายที่ในอาวาสทุกวัน ถืออย่างหนักคือออกเดินทางย้ายที่นอนทุกวัน ถ้านอกอาวาส ถ้าหลายรูปให้พรรษาที่สูงกว่าเลือกให้และให้พรรษาสูงกว่าเลือกก่อน (ข้อนี้เป็นสมาจาริกศีล ไม่ใช่ธุดงค์) และ อยู่บนกุฏิวิหารให้ทำให้สะอาด ถ้าตามโคนไม้ไม่กวาดหรือทำอะไรเพราะใบไม้มีประโยชน์เช่นทำให้เท้าไม่ เปื้อนก่อนเข้าอาสนะ และสัตว์หรือคนเข้ามาย่อมได้ยินเสียง. เนสัชชิกังคะ สมาทานถืออิริยาบถนั่ง-อิริยาบถยืน-อิริยาบถเดินเพียง 3 อิริยาบถไม่อยู่ในอิริยาบถนอน ส่วนของวัดป่านั้นจะมีวิธีการเพิ่มออกนอกไปจากคัมภีร์อีก คือ ละเว้นการหลับ</i>ด้วย ซึ่งก็ทำได้ไม่ผิด (มักเรียกการประพฤตินี้ว่าเนสัชชิก)
title: ธุดงค์

text: ธุดงค์ (Pali: ธุตงฺค, English: Dhutanga) เป็นวัตรปฏิบัติที่พระพุทธเจ้าทรงอนุญาตไว้ ไม่มีการบังคับ แล้วแต่ผู้ใดจะสมัครใจปฏิบัติ[1] เป็นอุบายวิธีกำจัดขัดเกลากิเลส ทำให้เกิดความมักน้อยสันโดษยิ่งขึ้น ไม่สะสม เพื่อให้เบาสบายไปมาได้สะดวกด้วยไม่มีภาระมาก เหมือนนกที่มีเพียงปีกก็บินไป มิใช่เพื่อสะสมหรือเพื่อลาภสักการะและชื่อเสียง ถ้าทำเพื่อลาภ เพื่อชื่อเสียง ต้องอาบัติทุกกฎ[2]
title: ธุดงค์

text: พื้นที่แต่ก่อนเป็นป่าช้าโคกกลาง ยังไม่มีผู้ใดถือครองเป็นกรรมสิทธิ์ อยู่ห่างจากชุมชน (เทศบาลเมืองกาฬสินธุ์)ประมาณ ๕ ก.ม. ต่อมาในปี ๒๔๘๐ พระสุธรรมคณาจารย์ (หลวงปู่แดง ธมฺมรกฺขิโต) ซึ่งเป็นพระกัมมัฏฐาน ศิษย์หลวงปู่มั่น ภูริทัตโต ได้ธุดงค์มาจากจังหวัดสกลนคร ถึงป่าช้าโคกกลาง เห็นว่าเป็นสถานที่อันสัปปายะ เหมาะแก่การปฏิบัติธรรม จึงหยุดพักปักกลดบำเพญกรรมฐาน ณ ป่าช้าโคกกลาง ตั้งแต่บัดนั้นเป็นต้นมา
ในสมัยนั้น อำเภอเมืองกาฬสินธุ์ โดยเฉพาะบริเวณรอบชานเมืองกาฬสินธุ์ ยังไม่มีวัดสาย พระอาจารย์มั่น ภูริทัตโต อยู่เลยแม้แต่วัดเดียว การเข้ามาหยุดพักปักกลดปฏิบัติกรรมฐาน ณ ป่าช้าโคกกลาง ของหลวงปู่แดง จึงเป็นเรื่องแปลกหูแปลกตา ของชาวพุทธบริเวณใกล้เคียง ข่าวการมาของหลวงปู่แดง จึงแพร่กระจายไปอย่างรวดเร็ว ประชาชนพากันหลั่งไหลไปฟังธรรมและปฏิบัติธรรมกับท่านเป็นจำนวนมาก ในลักษณะ “ ตื่น ” พระกรรมฐาน อย่างที่ไม่เคยปรากฏมาก่อน จึงทำให้ป่าช้าโคกกลาง อันปกคลุมไปด้วยต้นไม้นานาชนิด ต้องกลายสภาพเป็นสถานที่อันโล่งเตียนภายใต้ร่มไม้ที่ร่มรื่น เป็นที่สัปปายะเหมาะแก่การปฏิบัติธรรมอย่างที่หลวงปู่แดงคิดในครั้งแรกที่ เดินธุดงค์มาถึงภายในเวลาไม่ถึงครึ่งเดือนการพัฒนาป่าช้าโคกกลางให้เป็นวัด เริ่มต้นขึ้นเมื่อประชาชนผู้มีจิตศรัทธาเลื่อมใสในหลวงปู่แดง ประกอบด้วย นายเปรื่อง ยลถวิล,นายภา ยลพันธ์, นายภู ฆารกุล, นายอื๊ด ฆารกุล, นางทองดำ ทองทวี, ได้ร่วมกันจับจองที่ดินแห่งนี้ (ป่าช้าโคกกลาง) แล้วถวายเป็นศาสนสมบัติเพื่อสร้างเป็นวัด โดย เจ้าประคุณสมเด็จพระมหาวีรวงศ์ (พิมพ์ ธมฺมธโร) วัดพระศรีมหาธาตุ กรุงเทพมหานคร ทรงให้นามว่า “ วัดประชานิยม ” ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อวันที่ ๒๔ กุมภาพันธ์ ๒๔๙๘
title: วัดประชานิยม (จังหวัดกาฬสินธุ์)

text: ในวันที่ 20 พฤษภาคม 2484 ท่านมีอายุ 21 ปี ได้อุปสมบท ณ วัดทรายงาม บ้านหนองบัว อ.เมือง จ.จันทบุรี โดยพระปัญญาพิศาลเถร (หนู ฐิตปญฺโญ) เจ้าอาวาสวัดปทุมวนาราม กรุงเทพฯ เป็นพระอุปัชฌาย์ หลวงปู่กงมา จิรปุญฺโญ เป็นพระกรรมวาจาจารย์ พระมหาทองสุข สุจิตโต เป็นพระอนุสาวนาจารย์ หลวงพ่อได้เดินธุดงค์ติดตามพระอาจารย์กงมาไปในที่ต่าง ๆ เป็นเวลา 8 ปี วันหนึ่ง พระอาจารย์กงมาก็พาท่านเดินธุดงค์จากจังหวัดจันทรบุรีไปจังหวัดสกลนคร เพื่อไปพบพระอาจารย์มั่น ภูริทัตโต หลวงพ่อวิริยังค์ได้รับเลือกให้เป็นอุปัฎฐากอยู่ 4 ปี ได้เดินธุดงค์ร่วมกับพระอาจารย์มั่น เรียนธรรมะ อันลึกซึ้ง ได้จดคำสอนของหลวงปู่มั่นบางตอนไว้ (ปกติท่านห้ามผู้ใดจดเด็ดขาด เมื่ออ่านให้ท่านฟังภายหลังท่าน กลับรับรองว่าใช้ได้) ต่อมาท่านได้เผยแพร่คำสอนนี้แก่สาธารณชน ในหนังสือที่ชื่อว่า "มุตโตทัย"
title: พระธรรมมงคลญาณ (วิริยังค์ สิรินฺธโร)

text: เหตุที่ได้ชื่อว่า หนองยางไคล มีเรื่องเล่าว่า ในอดีตประมาณ 1000 กว่าปี สมัยร่วมเจ้าแม่จามเทวี มีพระธุดงค์รูปหนึ่งได้มาหยุดพักรักษาโรคไข้หวัด(ภาษาพื้นเมืองว่าพักยั้งไข้) ใกล้ๆบริเวณหนองน้ำ แห่งนี้ นับแต่นั้นมาหนองน้ำแห่งจึงเรียกขานกันว่าหนองยั้งไข้ ,หนองยังไคร ,หนองยางไคล ตามลำดับ บางท่านก็เล่าว่ามิใช้พระธุดงค์ แต่เป็นเจ้าแม่จามเทวี ที่เป็นเจ้าเมืองสมัยนั้นจะเดินทางไป เขลางนคร มาหยุดพระประชวรที่นี้ นี้ก็เป็นอีกเรื่องหนึ่งที่น่าพิจารณา แต่ด้วยเหตุใดก็ตามหนองยางไคล ก็ยังได้ชื่อว่าเป็นที่พักรักษาไข้หวัด หรือยั้งไข้ อยู่ดี 
title: วัดทาหนองยางไคล

text: การจาริก ด้วยเท้า ของพระสงฆ์ในประเทศไทย มักเข้าใจปะปนกับคำว่า ธุดงค์ ทั้งนี้เนื่องจากบางข้อของธุดงควัตร เช่น อรัญญิกังคะ หมายถึงการอยู่ในบริเวณป่า ทำให้พระสงฆ์ที่ถือธุดงค์ข้อนี้จะต้องเดินทางไปหาที่วิเวกในบริเวณป่าและไม่อยู่ติดที่เป็นเวลานาน เพื่อให้ห่างไกลจากการรบกวนของผู้คน การทำเช่นนี้ของพระสงฆ์มีมาตั้งแต่พุทธกาล[5] พระสงฆ์ในประเทศไทยคงได้ถือคตินี้และปฏิบัติมาแต่โบราณ ทำให้คนทั่วไปในปัจจุบันมักเรียกกิริยาเช่นนั้น (การจาริกเดินเท้าของพระสงฆ์โดยแบกบริขาร เช่น กรดย่าม และบาตร เพื่อเดินทางไปยังที่ต่าง ๆ ) ว่า พระเดินธุดงค์ หรือ การเดินธุดงค์ ซึ่งเป็นเพียงคำเรียกทั่วไป ที่หากพระสงฆ์ผู้เดินจาริกไม่ได้ถือสมาทานองค์คุณแห่งธุดงค์ข้อใดข้อหนึ่งแล้ว ย่อมไม่ใช่ความหมายของคำว่าธุดงค์ตามนัยในพระไตรปิฎก[7]
title: ธุดงค์

text: นิทาน (, ) ในภาษาไทย มีใช้อย่างน้อย ๒ ความหมาย คือ ความหมายอย่างที่สองเป็นความหมายที่ยืมเอาคำในภาษาบาลีในพระพุทธศาสนามาใช้นั่นเอง เพราะนิทานในพระพุทธศาสนาจะกล่าวถึงเรื่องต้นเหตุย้อนหลังไปนานมาก จนบางอย่างที่เคยมีในยุคนั้น ๆ ไม่ปรากฏให้คนในยุคนี้ได้พบเห็นอีกแล้ว ท่านจึงอนุโลมเอาศัพท์มาใช้เทียบกับนิยายปรัมปราให้เรียกว่า "นิทาน" ไปด้วย แต่ความจริงแล้ว คำว่า "นิทาน" ดังเดิมที่มาจากพระพุทธศาสนานั้นจะหมายถึงเรื่องที่เคยมีอยู่จริง ๆ เท่านั้น ไม่ใช่เรื่องแต่งขึ้นแต่ประการใด.
title: นิทาน

text: จาริก เป็นศัพท์ในพระไตรปิฎก หมายความถึงการเดินทางไปเพื่อการเผยแพร่พระพุทธศาสนา ศัพท์นี้ถูกนำมาใช้บ่อยครั้งในประเทศไทยโดยมีความหมายเดียวกับในพระไตรปิฎก เช่น จาริกธุดงค์, โครงการธรรมจาริก เป็นต้น ปัจจุบันการจาริกขยายความหมายไปถึงการเดินทางเพื่อไปสักการะสิ่งศักดิ์สิทธิ์หรือสังเวชนียสถานด้วย ซึ่งส่วนใหญ่จะใช้คำว่าการ จาริกแสวงบุญ 
title: จาริก

text: การแข่งขันจะแบ่งออกเป็น 3 รอบ ได้แก่
ทั้ง 4 โรงเรียน จะต้องค้นหาคำศัพท์ที่ผิด และเขียนคำศัพท์ที่ค้นหานั้นให้ถูกต้อง โดยจะมีคำทั้งหมด 10 คำ มีคำศัพท์ที่เขียนถูกต้อง สะกดถูกต้องอยู่ 5 คำ และสะกดผิดอยู่ 5 คำ ทีมใดที่มีคะแนนน้อยที่สุด 1 โรงเรียน จะต้องตกรอบไป ในกรณีที่มีคะแนนน้อยที่สุดเท่ากัน 2 โรงเรียนขึ้นไป ก็จะต้องตัดสินด้วยเวลาที่ใช้ในการตอบ โรงเรียนใดใช้เวลามากที่สุด จะต้องตกรอบไป
จะมีคำศัพท์ทั้งหมด 7 คำ ซึ่งทั้ง 7 คำ จะขึ้นต้นด้วยตัวอักษรเดียวกันหมด (จะเป็นหมวดอักษร เช่น ก.) ทั้ง 3 โรงเรียน จะต้องเรียงคำเหล่านั้นตามลำดับก่อนหลัง ตามหลักของพจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2542 โรงเรียนใดมีคะแนนน้อยที่สุด จะต้องตกรอบไป ในกรณีที่มีคะแนนน้อยที่สุดเท่ากัน 2 โรงเรียนก็จะต้องตัดสินด้วยเวลาที่ใช้ในการตอบ โรงเรียนใดใช้เวลามากที่สุด จะต้องตกรอบไป
จะมีส่วนหนึ่งของคำประพันธ์ ซึ่งจะเป็นคำประพันธ์เดียวกันทั้ง 2 โรงเรียน โดยในคำประพันธ์ จะมีคำที่ว่าง (ซึ่งพิธีกร จะอ่านด้วยคำว่า จุด จุด จุด) อยู่ทั้งหมด 4 ตำแหน่ง โดยจะมีตัวเลือกทั้งหมด 10 ตัวเลือก (ใน 2 ครั้งแรก) ต่อมาตัวเลือก มี 8 ตัวเลือก ให้ผู้แข่งขัน เลือกคำจากตัวเลือกเหล่านั้นมาเติมลงในช่องว่างให้ถูกต้อง โดยเริ่มจากโรงเรียนที่มีคะแนนมากกว่าจากรอบที่แล้ว ซึ่งอีกโรงเรียนจะต้องเข้าไปในห้องเก็บเสียง ซึ่งไม่ได้ยินทั้งภาพและเสียง แล้วจากนั้นจะเป็นการเล่นของอีกโรงเรียน วึ่งโรงเรียนที่เล่นไปแล้ว ก็จะต้องเข้าห้องเก็บเสียงเช่นเดียวกัน หลังเล่นเสร็จแล้ว โรงเรียนใดตอบถูกต้องมากตำแหน่งกว่ากัน จะเข้าสู่รอบต่อไป กรณีถูกต้องเท่ากัน โรงเรียนที่ใช้เวลาน้อยกว่า จะเข้ารอบไปเช่นเดียวกัน
title: คนเก่งภาษาไทย

text: ตามประวัติวัดบึงทองหลางไม่ปรากฏหลักฐานในเชิงเอกสารอย่างชัดเจน เท่าที่พอสืบค้นได้พบว่าวัดบึงทองหลาง เป็นวัดที่อยู่ห่างไกลความเจริญและเป็นวัดที่อยู่ในถิ่นทุรกันดาร ตั้งอยู่บนที่ราบลุ่มน้ำท่วมถึงตลอดทั้งปี ใช้ทำประโยชน์อะไรไม่ได้เลย ต่อมามีพระภิกษุธุดงค์มาปักกลดอาศัยปฏิบัติธรรม ชาวบ้านจึงได้พากันมาทำบุญ ประหนึ่งเป็นจุดศูนย์รวมศรัทธา เมื่อมีพระธุดงค์สลับผ่านไปมาบ่อย ๆ ชาวบ้านจึงมาทำบุญและช่วยกันสร้างกุฎิสงฆ์ให้ท่านพักอยู่ โดยนายนิ่มและนางทองอยู่ เป็นผู้มอบถวายที่ดินให้สร้างเป็นสำนักสงฆ์ขึ้น เมื่อประมาณ พ.ศ. 2419 และชาวบ้านก็ได้ร่วมมือกันสร้างอุโบสถขึ้นมา เมื่อประมาณปี พ.ศ. 2430 พร้อมทั้งช่วยกันทำนุบำรุงรักษาวัดให้พัฒนาเจริญสืบมา
title: วัดบึงทองหลาง

text: วัดมัชฌันติการาม (วัดน้อย) ได้สร้างขึ้นมาเมื่อใดไม่มีหลักฐานปรากฏชัดเจน จึงยากที่จะทราบประวัติความเป็นมาที่ถูกต้อง จากการเล่าสู่กันมาของคนเฒ่าคนแก่ในท้องถิ่นประกอบกับหลักฐานที่พอจะรวบรวมได้ในปัจจุบันคือ วัดนี้เริ่มสร้างในสมัยกรุงศรีอยุธยาตอนปลาย เป็นวัดป่าที่ล้อมไปด้วยสวนทุเรียน สวนกล้วย สวนหมาก สวนส้ม ในสมัยนั้นวัดยังไม่มีชื่ออย่างเป็นทางการ แต่เป็นสถานที่วิปัสสนากรรมฐานของพระธุดงค์ที่ผ่านไปมา มีพระอยู่บ้างไม่มีบ้าง
title: วัดมัชฌันติการาม

text: ธุดงค์ ในภาษาไทย ใช้เรียกพระภิกษุแบกกลดเดินไปตามทางหรือเข้าป่าไปว่า เดินธุดงค์ หรือ ออกธุดงค์โดยการปฏิบัติที่ว่าด้วยการออกเดินทางนั้น เป็นข้อวัตรปฏิบัติพิเศษที่ชื่อว่า โมเนยยปฏิบัติ คือการอย่าเที่ยวภิกขาจารในที่เดิมซ้ำ อย่านอนในที่เดิมซ้ำ เพื่อไม่ตัดสินว่าใครดีชั่ว เพื่อไม่พิจารณาว่าสิ่งใดที่ไหนหยาบปราณีต เรียกภิกษุที่ปฏิบัติเช่นนั้นว่า พระธุดงค์ ธุดงค์ในภาษาไทยนี้จึงมีความหมายเฉพาะตัวตามประเพณีของพระวัดป่าของประเทศไทย[7]
title: ธุดงค์

text: คำว่า ทศวรรษ ในภาษาไทยนั้นไม่ปรากฏชัดว่าเริ่มนิยมใช้กันเมื่อใด ทศวรรษ เป็นคำสันสกฤตเต็มรูป หมายความว่าเป็นศัพท์ที่มีอยู่แล้วในภาษาสันสกฤต ทศวรฺษ ซึ่งมีการใช้มานานแล้ว มิใช่คนไทยนำศัพท์สันสกฤตมาผูกขึ้นเอง ทศ แปลว่า 10 และ วรรษ แปลว่า ปี ดังนั้นความหมายตามตัวอักษรของ ทศวรรษ ในภาษาสันสกฤตแต่เดิมจึงหมายถึง จำนวน 10 ปี แต่มักจะนำมาใช้ในความหมายว่า รอบสิบปี พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถานระบุคำอ่านว่า ทด-สะ-วัด โดยให้นิยามว่า รอบ 10 ปี และระบุที่มาว่ามาจาก decade
title: ทศวรรษ

text: การอธิษฐาน (ศัพท์โปรเตสแตนต์) หรือ การภาวนา (ศัพท์คาทอลิก) ในศาสนาคริสต์ () หมายถึง ตั้งใจมุ่งผลอย่างใดอย่างหนึ่ง ตั้งจิตปรารถนา ตั้งจิตขอร้องต่อสิ่งที่ตนถือว่าศักดิ์สิทธิ์เพื่อผลอย่างใดอย่างหนึ่ง
title: การอธิษฐานในศาสนาคริสต์

text: การแสวงหาประโยชน์เชิงพาณิชย์ กรณีที่วัดพระธรรมกายนำเงินบริจาคไปลงทุนเพื่อแสวงหาประโยชน์เชิงพาณิชย์ โดยอ้างว่าเพื่อให้เงินเกิดดอกออกผลติดตามมานั้น ถูกวิจารณ์อย่างกว้างขวาง เช่น หนังสือพิมพ์ผู้จัดการเรียกวัดพระธรรมกายเป็น "แหล่งพุทธพาณิชย์ขนาดใหญ่ของโลก"[1] การยักยอกทรัพย์ กรณีที่วัดพระธรรมกายถูกพระธัมมชโย เจ้าอาวาส ยักยอกทรัพย์ โดยปรากฏว่าโฉนดที่ดินมากมายของวัดมีชื่อพระธัมมชโยเป็นเจ้าของ เรื่องนี้ถูกนำเข้ามหาเถรสมาคมและเกิดเป็นคดีอาญาในเวลาต่อมา การไต่สวนดำเนินมาเจ็ดปี แต่สุดท้ายอัยการสูงสุดได้มีมติให้ถอนฟ้อง เนื่องจากพระธัมมชโยได้คืนที่ดินให้แก่วัดพระธรรมกายแล้ว[60] การธุดงค์ในเมือง กรณีที่วัดพระธรรมกายจัดให้พระสงฆ์ออกเดินธุดงค์ในเมือง เรียกว่า "ธุดงค์ธรรมชัย" โดยให้นำเครื่องลาดมาปูรองที่เดิน โปรยบุปผชาติบนเครื่องลาด และจัดให้ประชาชนซึ่งเป็นสาวกมาเฝ้าแห่แหนริมเครื่องลาด ทั้งมีขบวนแห่อย่างวิจิตรอลังการมาตั้งแต่เดือนธันวาคม 2554[61] นั้น ก่อปัญหาการจราจรในเมือง และถูกวิพากษ์วิจารณ์อย่างกว้างขวาง[62][63][64] เป็นต้นว่า พระสุวิทย์ ธีรธมฺโม หรือเป็นที่รู้จักในชื่อ หลวงปู่พุทธะอิสระ วิจารณ์ว่า "การจะทำกิจกรรมอะไรก็ตาม หากทำแล้วเบียดเบียนตน ทำให้คนอื่นเดือดร้อน ก็ถือว่า ผิดหลักพุทธศาสนา...พุทธศาสนิกชนต้องต่อต้าน...ไม่น่าจะเป็นการเผยแพร่ธรรม น่าจะเป็นการทำร้ายพระธรรมมากกว่า รวมทั้งทำให้พระธรรมของพระผู้มีพระภาคเจ้ามัวหมอง การเดินธุดงค์บนดอกกุหลาบดอกดาวเรือง ไม่ไช่วิธีของพระภิกษุที่สันโดษ...นอกจากพระเดินธุดงค์แล้ว นักเรียนและประชาชนยังถูกเกณฑ์ให้ไปตากแดดรับคณะ ไม่ได้ไปเพราะศรัทธา แต่ไปเพราะโดนเกณฑ์ไป ศรัทธาที่เกิดจากการแสดงเป็นศรัทธาที่หลอกลวง ไม่ใช่ศรัทธาที่บริสุทธิ์...เรื่องนี้มหาเถรสมาคมทำอะไรอยู่ สำนักพระพุทธศาสนาแห่งชาติทำอะไรอยู่"[65] ตรึงใจ บูรณสมภพ สมาชิกวุฒิสภา และประธานกรรมาธิการการศาสนา ศิลปะ และวัฒนธรรม ของวุฒิสภา เห็นว่า "ไม่เหมาะสม เนื่องจากการเดินธุดงค์ตามหลักพระพุทธศาสนา คือ พระสงฆ์ต้องจาริกไปตามเขา อยู่อย่างสมถะ เพื่อทำให้จิตใจเป็นอิสระ ไม่ใช่มาเดินในเมืองหลวงท่ามกลางกิเลสที่มีสีสันแห่งบริโภคนิยม"[63] อย่างไรก็ดี วัดพระธรรมกายชี้แจงสั้น ๆ ว่า กิจกรรมดังกล่าวไม่ผิดหลักพุทธศาสนา[63] และได้รับการสนับสนุนจากพงศ์เทพ เทพกาญจนา รองนายกรัฐมนตรี ด้วย[62] ขณะที่นพรัตน์ เบญจวัฒนานันท์ ผู้อำนวยการสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ กล่าวรับรองในทำนองเดียวกันว่า "เป็นการรวมชาวพุทธให้มาร่วมกิจกรรม แม้ว่าจะมีผลกระทบด้านการจราจรบ้าง...เหมือนการจัดทำบุญตักบาตรพระสงฆ์หลายหมื่นรูปที่ถนนเยาวราช ซึ่งเป็นเรื่องดี ไม่อยากให้มองแต่แง่ลบอย่างเดียว อยากให้มองว่าสิ่งใดเป็นประโยชน์มากกว่า"[66] การอ้างว่า สตีฟ จอบส์ ตายแล้วเป็นอมนุษย์ กรณีที่วัดพระธรรมกายเผยแพร่สารคดีชุด แวร์อิสสตีฟ จอบส์ (Where is Steve Jobs) ตั้งแต่วันที่ 17 สิงหาคม 2555 ความว่า พระธัมมชโย เจ้าอาวาสวัด ได้ใช้ญาณตรวจสอบพบว่า สตีฟ จอบส์ ตายแล้วไปเกิดเป็นวิทยาธรกึ่งยักษ์อยู่ในพิภพซึ่งทับซ้อนอยู่กับมนุษยโลก เพราะเขายังห่วงหาอาลัยในธุรกิจ[1][67] นั้น ถูกวิพากษ์วิจารณ์ว่าเป็นการอวดอุตริมนุษยธรรม และพระไพศาล วิสาโล เห็นว่า เข้าข่ายปาราชิก[68] การจัดการพนัน กรณีที่วัดพระธรรมกายเปิดให้สาธารณชนกด "ถูกใจ" (like) หน้าเฟซบุ๊กของวัด แล้วลงชื่อเสียงเรียงนามพร้อมที่อยู่สำหรับติดต่อกลับ เพื่อชิงรางวัลพระพุทธรูปทองคำมูลค่าสิบล้านบาท เมื่อวันที่ 3 กรกฎาคม 2556 นั้น ถูกนักนิติศาสตร์วิพากษ์วิจารณ์ว่า เป็นการขยายฐานลูกค้าของวัด และเป็นการจัดการพนันโดยแจ้งชัดซึ่งตามกฎหมายแล้วต้องขออนุญาตจากกระทรวงมหาดไทยก่อน อย่างไรก็ดี นพรัตน์ เบญจวัฒนานันท์ ผู้อำนวยการสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ กล่าวว่า ไม่ผิดอะไร เป็นเรื่องมโนสาเร่ไม่ควรใส่ใจ เพราะเป็นเพียงวิธีดึงดูดความสนใจของวัด และเห็นว่า ที่กิจกรรมนี้ถูกมองว่าเป็นการแสวงหาผลประโยชน์บางประการนั้น "ก็เพราะวัดแห่งนี้มีภาพลักษณ์ที่คนนอกมักมองว่าเลวอยู่ก่อนแล้ว"[69] กิจกรรมของวัดพระธรรมกายยังเป็นหัวเรื่องหนึ่งที่นิยมศึกษาและวิจัย เช่น งานวิทยานิพนธ์ของพระมหาวุฒิชัย วชิรเมธี ที่ได้รับการเผยแพร่อย่างกว้างขวางบนอินเทอร์เน็ตกลางปี 2556 เมื่อสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐานถูกวิพากษ์วิจารณ์ที่บังคับให้ข้าราชการครูเข้าอบรมยังวัดพระธรรมกาย[70] โดยพระมหาวุฒิชัยได้วิจัยเกี่ยวกับงานวิชาการต่างๆ ของพระพรหมคุณาภรณ์ (ประยุทธ์ ปยุตฺโต) แล้วสรุปว่า วัดพระธรรมกายเป็นอันตรายต่อความมั่นคงของพระพุทธศาสนาและต่อสังคมไทยอย่างลึกซึ้งถึงรากฐาน[70]
title: วัดพระธรรมกาย

text: ฃ ( ข๋ะ) ในภาษาไทยถิ่นเหนือยังคงมีการใช้กันอยู่ทั่วไป[5] แต่พบว่าในคัมภีร์ใบลาน ไม่ปรากฏอักษร ฃ บ่อยครั้งนัก เพราะตัวอักษร ฃ ยังไม่เด่นชัด คาดว่าน่าจะเป็นเพราะ ฃ สามารถใช้อักษร ข หรือ ขร แทนได้ โดยไม่ทำให้เสียงหรือความหมายต่างกันมากนัก และในการเขียนก็ไม่มีหลักเกณฑ์ที่ตายตัวว่าศัพท์ใดจะต้องใช้อักษร ฃ จึงเห็นได้ชัดว่ามีการเขียนที่ใช้อักษร ฃ และ ข สลับกันในศัพท์เดียวกันหรือข้อความที่ใกล้เคียงกัน ดังนั้น ในพจนานุกรมภาษาล้านนาจึงอาจบันทึกได้ว่าเคยปรากฏการใช้อักษร ฃ นี้ในฐานะพยัญชนะต้นของคำในอดีต แต่ปัจจุบันไม่นิยมใช้แล้วเหมือนกับภาษาไทยกลาง
title: ฃ

text: ทฤษฎีกล่องดำ หมายถึงสิ่งใด ๆ ที่ถูกนิยามไว้เพียงแค่หน้าที่ของมัน ศัพท์ว่า "ทฤษฎีกล่องดำ" ถูกใช้ในสาขาใดก็ได้ เช่นปรัชญาและวิทยาศาสตร์ หรือสาขาอื่นที่มีการแสวงหาคำตอบหรือการจำกัดความบางอย่าง เป็นความสัมพันธ์ระหว่างการปรากฏของบางสิ่งที่อยู่ภายนอก โดยเฉพาะสิ่งที่ถูกระบุว่ามีสถานะเสมือนกล่องดำ ที่เกี่ยวข้องกับลักษณะเฉพาะและพฤติกรรมที่อยู่ภายใน การแสวงหาคำตอบดังกล่าวมุ่งเน้นไปที่สิ่งที่ไม่มีลักษณะปรากฏในฉับพลัน แต่ต่อมาก็ปรากฏปัจจัยสำหรับการพิจารณาด้วยตัวมันเองซึ่งแฝงเร้นจากการสังเกตการณ์ ผู้สังเกตการณ์จะถูกสมมติว่าเพิกเฉยในตอนแรก เพราะข้อมูลส่วนใหญ่ที่สามารถใช้ได้ยังคงหลบซ่อนอยู่ในสถานการณ์ภายในอันหนึ่งจากการสืบสวนแบบผิวเผิน องค์ประกอบ "กล่องดำ" ของนิยามนี้แสดงให้เห็นถึงการระบุลักษณะเฉพาะโดยระบบใดระบบหนึ่ง ซึ่งองค์ประกอบที่สังเกตการณ์ได้ เข้าไปสู่กล่องในจินตนาการที่บรรจุกลุ่มของการแสดงออกที่แตกต่างกัน และการแสดงออกก็สังเกตการณ์ได้เช่นกัน 
title: ทฤษฎีกล่องดำ

text: หมวดหมู่:กรรมฐาน หมวดหมู่:พิธีกรรมในศาสนาพุทธ หมวดหมู่:อภิธานศัพท์ศาสนาพุทธ
title: ธุดงค์

text: ศัพท์เทียม () คือคำที่ดูเหมือนหรือดูเผินๆ จะเป็นคำศัพท์ที่มีความหมายจริงในภาษาหนึ่งภาษาใด แต่อันที่จริงแล้วมิได้เป็นส่วนหนึ่งของศัพทานุกรม ในด้านภาษาศาสตร์ ศัพท์เทียมเป็นคำสำหรับความจำกัดของระบบเสียง ซึ่งหมายความว่าเป็นคำที่ไม่ได้ใช้เสียงหรือกลุ่มเสียงที่ไม่มีในภาษา ซึ่งทำให้ง่ายต่อเจ้าของภาษาที่จะออกเสียง นอกจากนั้นแล้วเมื่อเขียนเป็นลายลักษณ์อักษรแล้วศัพท์เทียมก็จะไม่ใช้กลุ่มอักษรที่ไม่อนุญาตให้ใช้ในภาษาที่ต้องการ เช่นคำว่า “Vonk” แต่คำว่า “dfhnxd” จะไม่ถือว่าเป็นศัพท์เทียมของภาษาอังกฤษ แต่จะเป็น “อศัพท์” (nonword) อศัพท์ตรงกันข้ามกับศัพท์เทียมตรงที่เป็นคำที่ ไม่สามารถออกเสียงได้ และไม่สามารถสะกดได้อย่างดูแล้วถูกต้องตามหลักการสะกดของภาษาตามปกติ
title: ศัพท์เทียม

text: อาโรน (ศัพท์ศาสนายูดาห์และศาสนาคริสต์) หรือ ฮารูน (ศัพท์ศาสนาอิสลาม) (; "Ahărōn"; "Hārūn") เป็นพี่ชายของโมเสส และเป็นผู้เผยพระวจนะของพระยาห์เวห์ ได้ปฏิบัติหน้าที่เป็นปุโรหิตประจำเผ่าเลวี และเป็นมหาปุโรหิตองค์แรกของวงศ์วานอิสราเอล เมื่อโมเสสยังศึกษาอยู่ในราชสำนักอียิปต์จนกระทั่งลี้ภัยไปอยู่มีเดียน อาโรนกับมีเรียมพี่สาวยังอาศัยอยู่กับญาติที่ภาคตะวันออกของอียิปต์และเริ่มมีชื่อเสียงมากจากการใช้วาทศิลป์ เมื่อคราวที่โมเสสขอให้ฟาโรห์ปล่อยตัวชาวอิสราเอลจากการเป็นเชลย อาโรนก็ได้ทำหน้าที่เป็นนบี (โฆษก) ให้กับพี่ชายของตนเมื่อต้องพูดกับชาวอิสราเอลและเจรจากับฟาโรห์ ไม่ปรากฏหลักฐานแน่ชัดนักว่าอาโรนมีชีวิตอยู่เมื่อใด แต่คาดว่าราว 1600 ถึง 1200 ก่อนคริสต์ศักราช
title: อาโรน

text: หอกแคซิอุส (Spear of Cassius) เป็นหอกที่มีลักษณะคล้ายกับหอกลองกินุส ปรากฏครั้งแรกในภาครีบิวด์ 2.0 ที่ฐานปฏิบัติการแทบกาบนดวงจันทร์ หอกเล่มนี้ถูกใช้โดยอีวา-มาร์ก.6 เพื่อหยุดยั้งการวิวัฒนาการของอีวา 01 ซึ่งเรียกเหตุการณ์นี้ว่า Near 3rd impact ยังไม่ปรากฏว่าหอกเล่มนี้มาฤทธิ์เช่นใด
title: อภิธานศัพท์ในอีวานเกเลียน

text: โดยรูปศัพท์ ธุดงค์ แปลว่า องค์คุณเป็นเครื่องกำจัดกิเลส, องค์คุณของผู้กำจัดกิเลส หรือ การสมาทานเพื่อเป็นเครื่องกำจัดกิเลสอันอันตรายต่อสัมมาปฏิบัติ[3]
title: ธุดงค์

text: ยังไม่ชัดเจนว่า ศัพท์นี้หมายถึงอะไร คือ คอลัมน์ในคอร์เทกซ์ไม่สัมพันธ์กับโครงสร้างอย่างใดอย่างหนึ่งในคอร์เทกซ์เลย นอกจากนั้นแล้ว ยังไม่มีใครสามารถกำหนดวงจรประสาทแบบบัญญัติ (canonical) ที่สัมพันธ์กับคอลัมน์ในคอร์เทกซ์ และกลไกทางพันธุกรรมในการสร้างคอลัมน์ก็ยังไม่ปรากฏ 
title: คอลัมน์ในคอร์เทกซ์

text: ในปุคคลบัญญัติปกรณ์อรรถกถา พระพุทธโฆสะ มีทั้งการขยายความเนื้อหาในคัมภีร์ทั้งในแง่สารัตถะ และในแง่นิยามความหมายของคำศัพท์และประโยชคที่ปรากฏในคัมภีร์ โดยตัวอย่างการอธิบายเนื้อหาสาระ หรือการเพิ่มเติมจากสารตถะเดิมของคัมภีร์นั้น เช่นในอรรถกถาภยูปรตบุคคล ท่านผู้รจนาได้อธิบายเพิ่มเติมจนเกิดความกระจ่างว่า "ภยูปรตบุคคล" หรือ "บุคคลผู้งดเว้นเพราะกลัว" หมายถึงผู้ใดบ้าง และเหตุใดจึงงดเง้นเพราะความกลัว หรือเพราะความกลัวในสิ่งใดจึงงดเว้นไม่กระทำการเช่นนั้นๆ โดยมีเนื้อหาดังต่อไปนี้ 
title: ปุคคลบัญญัติปกรณ์อรรถกถา

text: การแข่งขันจะแบ่งออกเป็น 3 รอบ ได้แก่
ทั้ง 4 โรงเรียน จะต้องค้นหาคำศัพท์ที่มีความหมายตามโจทย์ที่กำหนด (เช่น คำใดต่อไปนี้ที่แปลว่า "ผู้หญิง") โดยจะมีคำศัพท์มาให้ 8 คำ และจะมี 4 คำที่มีความหมายตรงตามที่โจทย์กำหนด แต่ละโรงเรียนจะต้องค้นหาคำเหล่านั้น จะต้องตกรอบไป ในกรณีที่มีคะแนนน้อยที่สุดเท่ากัน 2 โรงเรียนขึ้นไป ก็จะต้องตัดสินด้วยเวลาที่ใช้ในการตอบ โรงเรียนใดใช้เวลามากที่สุด จะต้องตกรอบไป
จะมีชุดคำศัพท์ทั้งหมด 3 ชุด ๆ ละ 10 คำ ซึ่งทั้ง 10 คำ จะขึ้นต้นด้วยพยางค์เดียวกันหมด (เช่น มะกรูด มะนาว มะพร้าว ฯลฯ) โรงเรียนที่มีคะแนนมากที่สุดจะรอบที่แล้วจะได้เลือกชุดคำก่อน โดยจะมีเวลาให้ 1 นาทีในการเล่น โดยจะผลัดกันเป็นผู้อ่านคำใบ้และผู้ตอบ ผลัดกันไปเรื่อย ๆ หากไม่แน่ใจสามารถบอกข้ามได้ เมื่อจบการแข่งขัน โรงเรียนใดมีคะแนนน้อยที่สุด จะต้องตกรอบไป
title: คนเก่งภาษาไทย

text: "...วงการวิชาชีพกฎหมายของเรามีความรู้สึกในทางชาตินิยมอย่างแนบแน่นในทรวงอกและซาบซึ้งในดวงใจ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ศัพท์กฎหมายของเรา เราบัญญัติศัพท์ของเราขึ้นเอง แต่ละคำมักจะแสดงความเป็นไทยอยู่เสมอ ไม่มีสาขาวิชาชีพอื่นใดจะเทียบเทียมได้เลย...ในสาขานิติศาสตร์นั้น มีการใช้ศัพท์ต่างประเทศน้อยที่สุด เท่าที่ปรากฏแทบจะเรียกว่านับจำนวนศัพท์เหล่านี้ได้ ขณะนี้ก็มีคำว่า 'เช็ค' (cheque), 'คอมมิวนิสต์' (communist), 'ทรัสต์' (trust), 'เครดิตฟองซิเอร์' (Crédit Foncier) และ 'บิลออฟเลดดิง' (bill of lading)[46] เป็นอาทิ...
title: ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์

text: ในรอบนี้ ผู้เข้าแข่งขันที่เหลือ 2 คนจะต้องแข่งขันกันทายคำศัพท์ปริศนา โดยจะมีชุดคำถามอยู่ 4 ชุด ชุดละ 12 ข้อ (ภายหลังเหลือเพียง 10 ข้อ) ซึ่งคำถามจะถามถึงความหมายของคำปริศนา ซึ่งโจทย์จะมาในรูปของข้อความที่สื่อถึงคำศัพท์นั้น แล้วให้ผู้เข้าแข่งขันตอบออกมาเป็นคำศัพท์ปริศนา ถ้าตอบถูกข้อแรก พยางค์เริ่มต้นของคำนั้นจะเป็นพยางค์แรกของทุกคำที่เหลือในชุดนั้น แต่ถ้าผู้เข้าแข่งขันตอบคำถามข้อนั้นไม่ได้ จะต้องพูดคำว่า "ข้าม" หากว่าพิธีกรถามครบ 10 ข้อแล้ว ข้อใดที่ข้ามจะถูกนำมาถามซ้ำอีกครั้ง ทั้งนี้ เกมจะถูกแบ่งออกเป็น 2 รอบ รอบละ 60 วินาที (ภายหลังเหลือเพียง 45 วินาที) ในรอบแรกตอบถูกจะได้ข้อละ 1 คะแนน และรอบที่สองตอบถูกจะได้ข้อละ 2 คะแนน หากแข่งขันครบ 4 ชุด ผู้เข้าแข่งขันคนใดมีคะแนนมากกว่า จะเข้ารอบ Jackpot และถ้าผู้เข้าแข่งขันทำคะแนนเต็ม 30 คะแนนจะได้ทองคำ 1 บาท ถ้าหาก 2 คนมีคะแนนเท่ากัน ถือว่าเสมอ (รางวัลพิเศษเริ่มปรากฏให้เห็นชัดในช่วงกลางปี พ.ศ. 2535 และช่วงหนึ่งของปี พ.ศ. 2537 โดยเริ่มใช้เกมนี้ตั้งแต่ พ.ศ. 2533 - 30 ธันวาคม พ.ศ. 2538, พ.ศ. 2539 และ พ.ศ. 2540 - พ.ศ. 2545
title: เวทีทอง