คำถาม: พระธรรมวิสุทธิมงคล มรณภาพเมื่อวันที่เท่าไหร่?

text: พระธรรมวิสุทธิมงคล นามเดิม บัว โลหิตดี ฉายา ญาณสมฺปนฺโน หรือที่นิยมเรียกกันว่า หลวงตามหาบัว[1] หรือ หลวงตาบัว (12 สิงหาคม พ.ศ. 2456 - 30 มกราคม พ.ศ. 2554) เป็นพระภิกษุคณะธรรมยุติกนิกาย ชาวจังหวัดอุดรธานี เจ้าอาวาสองค์แรกของวัดป่าบ้านตาด (วัดเกษรศีลคุณ) เป็นวิปัสสนาจารย์สายพระป่าในประเทศไทย ศิษย์ของพระครูวินัยธรมั่น ภูริทตฺโต ซึ่งมีโอกาสอุปฐากรับใช้หลวงปู่มั่นในช่วงปัจฉิมวัยและเป็นผู้หนึ่งที่ได้บันทึกประวัติของหลวงปู่มั่นโดยละเอียดในเวลาต่อมา
title: พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน)

text: พระเทพวิสุทธิมงคล (ศรี มหาวีโร) ผู้ก่อตั้งพระมหาเจดีย์ชัยมงคล พระธรรมเจติยาจารย์ พระราชาคณะชั้นธรรม เจ้าอาวาสวัดพระศรีมหาธาตุวรมหาวิหาร บางเขน กรุงเทพมหานคร เจ้าคณะภาค ๘ (ธ) พระเทพสิทธาจารย์ (น้อย ญาณวุฑฺโฒ) เจ้าคณะจังหวัดมหาสารคาม เจ้าอาวาสวัดมหาชัย (พระอารามหลวง) พระสุทธิธรรมโสภณ (สุทธิพงศ์ ชยุตฺตโม) เจ้าคณะจังหวัดมหาสารคาม (ธ) เจ้าอาวาสวัดป่าวังเลิง
title: จังหวัดมหาสารคาม

text: ในปี พ.ศ. 2521 พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน) ได้ทราบข่าวการการปฏิบัติพระกรรมฐานของพระอาจารย์อุทัย สิริธโร ณ.สำนักสงฆ์ถ้ำพระภูวัว จึงได้เมตตาและมีโอกาสมาเยี่ยมพระอาจารย์อุทัย สิริธโรอยู่เสมอๆ จนกระทั่งในปี พ.ศ. 2549 พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน) ได้รับการบริจาคที่ดินบริเวณเขาใหญ่ จึงได้นิมนต์ให้พระอาจารย์อุทัย สิริธโร มาสร้างวัดขึ้นที่บริเวณนี้ เพื่อให้สามารถเป็นที่ฝึกปฏิบัติธรรมของพระ เณรและญาติโยมได้
หลังจากนั้นเป็นต้นมาอาจารย์อุทัย สิริธโร จึงได้มาจำวัดและปฏิบัติธรรมที่ วัดเขาใหญ่เจริญธรรมญาณสัมปันโน เรื่อยมาจนถึงปัจจุบัน
title: พระอาจารย์อุทัย สิริธโร

text: ที่เป็นงานยิ่งใหญ่อลังการคือการก่อสร้าง "พระมหาเจดีย์ชัยมงคล" ณ วัดเจดีย์ชัยมงคล อำเภอหนองพอก จังหวัดร้อยเอ็ด พระมหาเจดีย์ชัยมงคลแห่งนี้ เป็นผลานิสงส์แห่งแรงศรัทธา ของชาวพุทธ ต่อพระบวรพุทธศาสนา ต่อพระสุปฏิปันโน ต่อบารมีธรรม ของพระเทพวิสุทธิมงคล(หลวงปู่ศรี มหาวีโร) ที่มุ่งเพื่อประโยชน์ ต่อสถาบันชาติ ศาสน์ กษัตริย์ อันเป็นหลักชัยหลักใจของชาวไทย หมายจรรโลงพระพุทธศาสนา สืบสานศิลปวัฒนธรรม งานพุทธศิลปให้สถิตสถาพรสืบไป รูปแบบอันวิจิตร เป็นศิลปผสมความยิ่งใหญ่ ของพระปฐมเจดีย์ กับความ โอฬารของพระธาตุพนม กลมกลืนเป็นอันหนึ่งอันเดียว ประดิษฐานตระหง่าน ตระการตา ด้วยศิลปกรรม อันล้ำเลิศ ด้วยฝีมือลูกหลานไทย เป็นนฤมิตกรรมแห่งยุคสมัย ที่จะเป็นปูชนียสถานสำคัญ ของไทย และของโลกวัฒนา สืบต่อไปภายภาคหน้า ในยามเช้าผู้คนจากบ้านไกลเรือนไกล จากหลายถิ่น จะมารวมกัน ที่หน้าวัดประชาคมวนาราม เพื่อเตรียมถวายภัตตาหาร บิณฑบาตรพระคุณเจ้า เป็นโอกาสที่พุทธศาสนิกชน จะได้กราบนมัสการหลวงปู่ศรี อย่างใกล้ชิด บางรายบางท่าน ก็มาขอพึ่งบารมีธรรมของท่าน ซึ่งท่านก็เมตตาเสมอตลอดมา 
title: พระเทพวิสุทธิมงคล (ศรี มหาวีโร)

text: พระวิสุทธิสารเถร (ภูสิต ขันติธโร) วัดป่าหลวงตาบัว ญาณสัมปันโน หมู่ 5 บ้านพุไม้แดง ต.สิงห์ อ.ไทรโยค จ.กาญจนบุรี นามเดิมคือ ภูสิต แต่มักจะคุ้นหูในชื่อ หลวงตาจันทร์ ท่านเป็นศิษย์ผู้ใกล้ชิดและเคยอุปัฎฐาก พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน) มาเป็นเวลานานและชื่อ"จันทร์" ก็เป็นชื่อที่หลวงตาตั้งให้ใหม่ หลังจากบวชที่วัดป่าบ้านตาด
title: พระวิสุทธิสารเถร (ภูสิต ขนฺติธโร)

text: การสงเคราะห์ด้านสาธารณสุขนั้นเป็นสิ่งที่ท่านเอาใจใส่มาโดยตลอด โดยท่านสอนเสมอว่า "มนุษย์เราไม่ว่าจะยากดีมีจนล้วนเป็นเพื่อนร่วมทุกข์ เกิด แก่ เจ็บ ตายด้วยกัน ดังนั้นท่านจึงไม่ให้ประมาทกัน ควรช่วยเหลือเกื้อกูลกันเพราะหากมนุษย์ไม่ช่วยสงเคราะห์มนุษย์ด้วยกันแล้วใครจะช่วย เรื่องความเจ็บป่วยนั้น เจ็บไปแค่หนึ่งแต่ครอบครัวก็ป่วยด้วยความห่วงใยอีกเท่าไหร่ ดังนั้น จึงควรเห็นใจกัน"[18] ท่านมักออกเยี่ยมโรงพยาบาลต่าง ๆ เป็นประจำ พร้อมนำข้าวสารอาหารแห้ง เครื่องใช้ต่าง ๆ ไปมอบให้เสมอ โดยเฉพาะโรงพยาบาลที่อยู่ในถิ่นทุรกันดารท่านจะให้ความช่วยเหลือทุกด้านทั้งอาหารการกินและเครื่องมือแพทย์ ส่วนโรงพยาบาลที่อยู่บริเวณอู่ข้าวอู่น้ำท่านจะช่วยเหลือทางด้านเครื่องมือแพทย์ไป ก่อนสงเคราะห์ด้านปัจจัย ท่านจะพิจารณาถึงความจำเป็นของเครื่องมือ รวมถึงกิริยามารยาทของหมอพยาบาลในการปฏิบัติต่อผู้ป่วยว่าเป็นอย่างไร จะสามารถนำเครื่องมือที่ท่านมอบให้ไปใช้เพื่อประโยชน์แก่ผู้ป่วยได้จริงหรือไม่ และเมื่อมีโอกาสอันควร ท่านจะแสดงธรรมเตือนหมอพยาบาลและเจ้าหน้าที่ของโรงพยาบาลอยู่เสมอ
title: พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน)

text: การจัดสร้างวัตถุมงคลของหลวงปู่วิเวียร ท่านจะอนุญาตให้สร้างได้ปีละ 1 ครั้งเท่านั้น ยกเว้นปีใดที่มีวันสำคัญเช่นวันเสาร์ 5 หรือวันจันทร์ตรีคือ วันจันทร์ขึ้น 3 ค่ำ เดือน 3 ก็จะอนุญาตให้สร้างเป็นกรณีพิเศษ และจะกำชับเสมอว่าอย่าทำเป็นการค้า แต่ให้ยึดถือปฏิบัติในทางเมตตาคือการแจก หรือมอบให้ผู้มีจิตศรัทธามาร่วมทำบุญ และห้ามให้นำไปทำบุญนอกวัดเด็ดขาด วัตถุมงคลของท่านจัดสร้างขึ้นครั้งแรกในปี พ.ศ. 2522 และครั้งสุดท้ายในปี พ.ศ. 2537 โดยทุกครั้งท่านจะต้องมาคุมพิธีและต้องปฏิบัติตามที่ท่านสั่งทุกอย่าง ที่สำคัญ มีพระเกจิอาจารย์ดังที่มีวิชาอาคมแก่กล้าร่วมปลุกเสกซึ่งหลายๆ องค์ส่วนใหญ่จะมรณภาพไปแล้ว วัตถุมงคลที่ได้รับความนิยม เช่น [4]
title: พระวิมลธรรมภาณ (วิเวียร ฐิตปุญฺโญ)

text: หลวงพ่อแช่มเป็นผู้เคร่งครัดในพระธรรมวินัยเป็นอย่างยิ่ง จึงเป็นที่เคารพศรัทธาเลื่อมใสของชาวบ้านโดยทั่วไป ต่อมาในปี พ.ศ. 2393 พ่อท่านเฒ่ามรณภาพ หลวงพ่อแช่มได้รับการแต่งตั้งให้เป็นเจ้าอาวาสวัดฉลองสืบต่อมา
title: พระครูวิสุทธิวงศาจารย์ญาณมุนี (แช่ม)

text: หลังจากอุปสมบทแล้ว ท่านได้ออกศึกษาพระกรรมฐานจากพ่อแม่ครูอาจารย์ อาทิ พระญาณสิทธาจารย์ (สิม พุทฺธาจาโร) , หลวงปู่ตื้อ อจลธมฺโม , หลวงปู่แหวน สุจิณฺโณ เป็นต้น หลวงปู่บุญเพ็ง กปฺปโก ยังได้รับความเมตตาจากหลวงตา พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน) ซึ่งท่านให้ความสนิทสนมและไปมาหาสู่กันเป็นประจำ 
title: พระโสภณวิสุทธิคุณ (บุญเพ็ง กปฺปโก)

text: พระครูประสิทธิ์สมณญาณ จนฺโทปโม(สม) เจ้าอาวาสวัดสุวรรณชัยศรี จังหวัดกาฬสินธุ์ ศิษย์อุปัฏฐากหลวงปู่มั่น ภูริทตฺโต สมัยท่านจำพรรษาอยู่แถบจังหวัดเชียงใหม่ พระสุธรรมคณาจารย์ (แดง ธมฺมรกฺขิโต) ผู้ก่อตั้งวัดประชานิยม จังหวัดกาฬสินธุ์ ศิษย์หลวงปู่มั่น ภูริทตฺโต สมัยก่อนที่ท่านจะเดินทางไปเชียงใหม่ เป็นศิษย์ร่วมสมัยหลวงปู่ฝั้น หลวงปู่ขาว พระสุทธิธรรมรังสีคัมภีรเมธาจารย์ (ลี ธมฺมธโร) วัดอโศการาม จังหวัดสมุทรปราการ พระธรรมมงคลญาณ (วิริยังค์ สิรินฺธโร) วัดธรรมมงคล จังหวัดกรุงเทพมหานคร หลวงปู่ขาว อนาลโย วัดถ้ำกลองเพล จังหวัดหนองบัวลำภู พระราชนิโรธรังสีคัมภีรปัญญาวิศิษฏ์ (เทสก์ เทสรังสี) วัดหินหมากเป้ง จังหวัดหนองคาย หลวงปู่ฝั้น อาจาโร วัดถ้ำขาม จังหวัดสกลนคร หลวงปู่ทองมา ถาวโร วัดสว่างท่าสี จังหวัดร้อยเอ็ด พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน) วัดป่าบ้านตาด จังหวัดอุดรธานี พระอริยเวที (เขียน ฐิตสีโล) วัดรังสีปาลิวัน จังหวัดกาฬสินธุ์
title: พระญาณวิสาลเถร (หา สุภโร)

text: ในวันที่ 27 กันยายน พ.ศ. 2548 หนังสือพิมพ์ ผู้จัดการรายวัน ได้ตีพิมพ์การเทศนาของพระธรรมวิสุทธิมงคล ซึ่งมีเนื้อหาวิพากษ์วิจารณ์พันตำรวจโททักษิณ อย่างหนัก และมีเนื้อหาส่วนหนึ่งได้กล่าวถึงพันตำรวจโททักษิณว่ามีการใช้อำนาจ "...มุ่งหน้าต่อประธานาธิบดีชัดเจนแล้วเดี๋ยวนี้ พระมหากษัตริย์เหยียบลง ศาสนาเหยียบลง ชาติเหยียบลง..."[34] ทำให้เกิดหัวข้อโต้เถียงกันเป็นวงกว้าง ต่อมา พันตำรวจโททักษิณได้ฟ้องร้องหนังสือพิมพ์ ผู้จัดการ เป็นเงินกว่า 500 ล้านบาท แต่ไม่ได้ฟ้องร้องพระธรรมวิสุทธิมงคล
title: พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน)

text: อยู่ปรนนิบัติรับใช้พระอุปัชฌาย์และพระอาจารย์ทั้งสอง ตลอดจนศึกษาพระธรรมวินัย ตลอดจนพุทธาคม วิปัสสนากัมมัฏฐาน และการทำผงทั้งห้า รวมถึงกสิณทั้งสิบ อักขรเลขยันต์ โหราศาสตร์ แพทย์แผนโบราณท่านเจ้าคุณศรี วัดอ่างศิลา ได้มรณภาพ เมื่อวันที่ 4 สิงหาคม พ.ศ.2510 เวลา 23.00 น. รวมสิริอายุได้ 96 ปี 76 พรรษา
title: พระวิสุทธิสมาจาร (ศรี พฺรหฺมโชติ)

text: 13 ธันวาคม พ.ศ. 2511 เป็นพระครูสัญญาบัตรที่ พระครูญาณวิสุทธาจารย์[26] 5 ธันวาคม พ.ศ. 2536 เป็นพระราชาคณะชั้นราชที่ พระราชญาณวิสุทธิโสภณ สมถวิปัสสนาวิมลอนุสิฐ ยติคณิสสร บวรสังฆาราม อรัณยวาสี[27] 5 ธันวาคม พ.ศ. 2542 เป็นพระราชาคณะชั้นธรรมที่ พระธรรมวิสุทธิมงคล สมถวิปัสสนาโกศลธรรมธารี อรรถภาณีสรรพกิจ โสภิตเสฏฐคุณาภรณ์ ยติคณิสสร บวรสังฆาราม อรัญญวาสี[28]
title: พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน)

text: พระภาวนาวิสุทธิญาณเถร หรือ หลวงปู่แบน ธนากโรเป็นพระสายกรรมฐานรูปหนึ่ง ผู้เป็นสหธรรมิกผู้ใกล้ชิดกับพระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน)และรับการวางใจจากหลวงตามหาบัว ให้เป็นเสาหลักของคณะพระกรรมฐานสายหลวงปู่มั่น
title: พระภาวนาวิสุทธิญาณเถร (แบน ธนากโร)

text: รวมชีวประวัติ ผลงาน และพระธรรมเทศนาของหลวงตามหาบัว ญาณสมฺปนฺโน รวม "ธรรมะชุดเตรียมพร้อม" ที่หลวงตามหาบัวเทศน์ ในราวปี 2518-2519
title: พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน)

text: ปี พ.ศ. 2540 "พระราชญาณวิสุทธิโสภณ" สมณศักดิ์ในขณะนั้น ต่อมาก็คือ พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน) ได้เมตตามาวัดป่าวิเวกธรรม เพื่อเป็นในพิธีเททองหล่อพระประธานวัดกู่ทอง ซึ่ง "พระครูวิเวกวัฒนาทร" เจ้าอาวาสในขณะนั้น ต่อมาก็คือ พระโสภณวิสุทธิคุณ (บุญเพ็ง กปฺปโก) ได้จัดสร้างขึ้น และในโอกาสนี้ยังได้เมตตาเททองหล่อรูปเหมือนพระบูรพาจารย์ 7 องค์ ได้แก่ หลวงปู่เสาร์ กนฺตสีโล, หลวงปู่มั่น ภูริทตฺโต, หลวงปู่สิงห์ ขนฺตยาคโม, หลวงปู่เทสก์ เทสรังสี, หลวงปู่หลุย จนฺทสาโร, หลวงปู่ตื้อ อจลธมฺโม และหลวงปู่สิม พุทฺธจาโร เพื่อประดิษฐานไว้ ณ วัดป่าวิเวกธรรม 
title: วัดป่าวิเวกธรรม

text: พระอาจารย์ภูสิต (จันทร์) ขันติธโร เกิดเมื่อวันที่ 1 มกราคม 2494 ภูมิหลังก่อนที่จะบวช ท่านได้ป่วยเป็นโรคมะเร็งในเม็ดเลือด จึงรู้สึกสิ้นหวังในชีวิต และขณะนั้นได้มีโอกาสอ่านหนังสือ"ประวัติท่านพระอาจารย์มั่น ภูริทัตตเถระ" ซึ่งหลวงตามหาบัว เป็นผู้เขียน จึงเกิดศรัทธาอันแรงกล้าที่จะขอบวชในพระพุทธศาสนา แต่ในขณะนั้นได้ทราบว่าหลวงปู่มั่นได้มรณภาพแล้ว และเหลือแต่ศิษย์ของท่านคือหลวงตามหาบัว 
พ.ศ. 2524:อุปสมบทสายพระธรรมยุตที่วัดปทุมวนาราม กรุงเทพ เนื่องจากเป็นโรคมะเร็งในเม็ดเลือดในขั้นสุดท้าย จึงตัดสินใจบวชเพื่อเตรียมตัวตายในเพศบรรพชิต
พ.ศ. 2524 - 2531 : หลังจากได้รับการอุปสมบทเป็นที่เรียบร้อย จึงได้เดินทางมาอยู่ปฏิบัติธรรมที่วัดป่าบ้านตาด จ.อุดรธานี ได้รับการอบรมอย่างใกล้ชิดโดยพ่อแม่ครูอาจารย์ที่เคร่งครัดตามแนวทางปฏิบัติของพระป่าสายท่านพระอาจารย์มั่น ภูริทัตโต คือ ท่านพระธรรมวิสุทธิมงคล (หลวงตาพระมหาบัว ญาณสัมปันโน) และได้เป็นพระอุปัฏฐากหรือพระเลขาของท่านอาจารย์หลวงตาพระมหาบัวฯในเวลาต่อมา
title: พระวิสุทธิสารเถร (ภูสิต ขนฺติธโร)

text: และเมื่อวันที่ 14 มีนาคม พ.ศ. 2549 พระธรรมวิสุทธิมงคลได้แนะนำให้พันตำรวจโททักษิณ ลาออกจากตำแหน่งนายกรัฐมนตรีอีกครั้งหนึ่ง และในการเทศนา ท่านได้อธิบายถึงรัฐบาลว่า "เลวทราม ฉ้อราษฎร์บังหลวง กระหายอำนาจและโลภ"[35]
title: พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน)

text: ในพรรษาที่ 10 ท่านฝึกสมาธิจนมั่นคงหนักแน่นและสามารถอยู่ในสมาธิได้เท่าไหร่ก็ได้ ท่านมีความสุขอย่างยิ่งจากที่จิตใจไม่ฟุ้งซ่าน ท่านติดอยู่ในขั้นสมาธิอยู่ถึง 5 ปี โดยไม่ก้าวหน้าสู่ขั้นปัญญา จนกระทั่ง พระอาจารย์มั่นจึงให้อุบายเพื่อให้ท่านออกพิจารณาทางด้านปัญญาและเตือนท่านว่า "...สมาธิของพระพุทธเจ้า สมาธิต้องรู้สมาธิ ปัญญาต้องรู้ปัญญา อันนี้มันเอาสมาธิเป็นนิพพานเลย มันบ้าสมาธินี่ สมาธินอนตายอยู่นี่หรือเป็นสัมมาสมาธิ..." ท่านจึงออกจากสมาธิและพิจารณาทางด้านปัญญาต่อไป[8]
title: พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน)

text: เมื่อท่านอายุครบอุปสมบทแล้ว บิดาและมารดาของท่านปรารถนาให้ท่านบวชด้วยหวังพึ่งใบบุญ แต่ท่านก็ไม่ตอบรับ ทำให้บิดาและมารดาของท่านถึงกับน้ำตาไหล ท่านจึงกลับพิจารณาออกบวชอีกครั้ง ที่สุดจึงตัดสินใจออกบวชโดยท่านกล่าวกับมารดาว่า "เรื่องการบวชจะบวชให้ แต่ว่าใครจะมาบังคับไม่ให้สึกไม่ได้นะ บวชแล้วจะสึกเมื่อไหร่ก็สึก ใครจะมาบังคับว่าต้องเท่านั้นปีเท่านี้เดือนไม่ได้นะ" ซึ่งมารดาก็ตกลงตามที่ท่านขอ[3]
title: พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน)

text: ต่อมาหลวงพ่อช้างได้มรณภาพลง ตำแหน่งเจ้าอาวาสวัดใต้จึงว่างลง ทางการก็ได้แต่งตั้งให้พระใบฎีกาเปลี่ยน เป็นเจ้าอาวาสสืบแทนต่อไปและได้เลื่อนสมณศักดิ์เป็น พระครูวิสุทธิรังษี เมื่อหลวงพ่อเปลี่ยนได้เป็นสมภาร ก็พัฒนาวัดจนสวยงามยิ่งนักทั้งทางการศึกษาและฝ่ายธรรม ฝ่ายกุลบุตรก็เจริญก้าวหน้า โดยได้จัดตั้งโรงเรียนประจำจังหวัด คือโรงเรียนวิสุทธรังษี เป็นที่เชิดชูอยู่จนกระทั่งบัดนี้ และต่อมาท่านก็ได้เลื่อนเป็นเจ้าคณะจังหวัดกาญจนบุรี ด้วยความดีงามของท่าน ทั่วทั้งเมืองกาญจน์ไม่ว่าวัดไหนต้องการอะไรหลวงพ่อจะช่วยจนเต็มกำลัง
title: พระวิสุทธิรังษี (เปลี่ยน อินฺทสโร)

text: พระธรรมวิสุทธิมงคล อาพาธลำไส้อุดตัน และมีปอดติดเชื้อมานานกว่า 6 เดือน คณะแพทย์ถวายการรักษาอย่างต่อเนื่อง และมีการสร้างกุฏิปลอดเชื้อให้แก่พระเดชพระคุณ แต่อาการอาพาธไม่ดีขึ้น จนเมื่อวันที่ 30 มกราคม พ.ศ. 2554 เวลา 02.49 น. ตรวจพบสมองของพระเดชพระคุณหยุดทำงานใน ต่อมา ตรวจพบม่านตาขยายไม่มีปฏิกิริยาตอบสนองที่ฝ่ามือฝ่าเท้า ออกซิเจนในเลือดเป็น 0 จากนั้นเวลา 03.53 น. ความดันโลหิตมีค่าเป็น 0 หัวใจหยุดเต้นและหยุดการหายใจ จึงเป็นอันมรณภาพ สิริอายุได้ 97 ปี 5 เดือน 18 วัน 77 พรรษา[12]
title: พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน)

text: พระธรรมวิสุทธิมงคล หรือ หลวงตามหาบัว เดิมมีชื่อว่า "บัว โลหิตดี" เกิดวันที่ 12 สิงหาคม พ.ศ. 2456 ณ ตำบลบ้านตาด อำเภอเมืองอุดรธานี จังหวัดอุดรธานี มีพี่น้องทั้งหมด 16 คน ในวัยเด็กท่านเป็นคนที่เลื่อมใสในศาสนาพุทธ โดยได้ทำบุญตักบาตรกับผู้ใหญ่อยู่เสมอ[2]
title: พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน)

text: วิสุทธิมงคล หมวดหมู่:ภิกษุในสังกัดคณะสงฆ์ธรรมยุติกนิกาย หมวดหมู่:เจ้าอาวาส หมวดหมู่:เปรียญธรรม 3 ประโยค หมวดหมู่:สายพระป่าในประเทศไทย หมวดหมู่:ผู้ได้รับปริญญากิตติมศักดิ์จากมหาวิทยาลัยขอนแก่น หมวดหมู่:ผู้ได้รับปริญญากิตติมศักดิ์จากมหาวิทยาลัยรามคำแหง หมวดหมู่:บุคคลจากจังหวัดอุดรธานี ธรรมวิสุทธิมงคล
title: พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน)

text: พระจุลนายก (สุชาติ อภิชาโต) เป็นพระภิกษุฝ่ายวิปัสสนาธุระ สังกัดคณะสงฆ์ธรรมยุติกนิกาย ศิษย์ของพระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน) อดีตผู้ช่วยเจ้าอาวาสวัดญาณสังวรารามวรมหาวิหาร
title: พระจุลนายก (สุชาติ อภิชาโต)

text: นอกจากนี้ ยังมีหน่วยงานต่าง ๆ ที่แต่งหนังสือชีวประวัติของท่าน อาทิ หยดน้ำบนใบบัว จัดทำขึ้นโดยกระทรวงศึกษาธิการ ซึ่งเรียบเรียงจากเทศนาธรรมของพระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน)ในวาระต่าง ๆ เพื่อใช้ในการเรียนการสอนแก่สถานศึกษาทุกระดับชั้น[31], ญาณสัมปันนธัมมานุสรณ์ จัดทำขึ้นโดยวัดป่าบ้านตาด ซึ่งเป็นหนังสืออนุสรณ์เนื่องในงานพระราชทานเพลิงถวายแด่พระสรีระสังขารพระธรรมวิสุทธิมงคล (หลวงตาพระมหาบัว ญาณสัมปันโน)[32]
title: พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน)

text: หลังหลวงตามหาบัวมรณภาพโครงการช่วยชาติยังดำเนินต่อและมอบเงินเข้าคลังหลวงครั้งที่ 16 ซึ่งเป็นครั้งสุดท้าย เป็นทองคำแท่ง 73.64 แท่ง น้ำหนัก 920.5 กิโลกรัม ดังนั้น จึงมีทองคำแท่งบริจาคเข้าคลังหลวงรวม 1,040 แท่ง น้ำหนัก 13,000.05 กิโลกรัม เป็นเงิน 19,188,413,280 บาท และเมื่อรวมกับเงินดอลลาร์สหรัฐที่นำเข้าคลังหลวงแล้ว 10,214,600 ดอลลาร์สหรัฐ หรือ 306,965,073.36 บาท จะมีมูลค่า 19,495,378,353 บาท[24][25]
title: พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน)

text: ระหว่างนั้นท่านเริ่มเรียนหนังสือทางธรรมและศึกษาเกี่ยวกับพุทธประวัติ รวมทั้งพุทธสาวก โดยหลังจากพุทธสาวกเหล่านั้นได้รับพระโอวาทจากพระพุทธเจ้าแล้วจะเดินทางไปบำเพ็ญในป่าอย่างจริงจังจนสำเร็จอรหันต์ ทำให้ท่านเกิดความเลื่อมใสและตั้งใจปฏิบัติเพื่ออรหัตผลให้ได้ จึงตั้งสัจอธิษฐานว่า เมื่อเรียนจบเปรียญธรรม 3 ประโยคแล้วจะออกปฏิบัติกรรมฐานโดยถ่ายเดียว[5]
title: พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน)

text: เป็นพระเถราจารย์ผู้ปฏิบัติตามพระธรรมวินัยอย่างเคร่งครัด เป็นที่น่าเคารพสักการบูชาของบรรดาศิษยานุศิษย์ ซึ่งเป็นที่ประจักษ์แก่พุทธศาสนิกชนทุกหมู่เหล่า รวมทั้ง เป็นเพื่อนสหธรรมิกกับสมเด็จพระญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก และพระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน) ตั้งแต่ครั้งสมัยที่ท่านทั้งสามยังมีอายุพรรษาไม่มากนัก
title: พระอริยเวที (เขียน ฐิตสีโล)

text: พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี เสด็จแทนพระองค์ไปทรงเป็นประธานพิธีถวายน้ำหลวงสรงศพพระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน) และทรงวางพวงมาลาหลวง พวงมาลาของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ สมเด็จพระบรมโอรสาธิราช เจ้าฟ้ามหาวชิราลงกรณ สยามมกุฎราชกุมาร, สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี พวงมาลาส่วนพระองค์ และพวงมาลาของพระบรมวงศานุวงศ์ทุกพระองค์ ในการนี้ พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชพระราชทานโกศโถและทรงรับพระพิธีธรรมไว้ในพระบรมราชานุเคราะห์ 7 วัน[13] และสมเด็จพระญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก ประทานบำเพ็ญพระราชกุศล 1 วัน[14] โดยโปรดให้พระเทพสารเวที (บุญยนต์ ปุญฺญาคโม) ผู้ปฏิบัติหน้าที่เลขานุการสมเด็จพระสังฆราช เป็นผู้แทนพระองค์เดินทางมาร่วมประกอบพิธีธรรม[15] จากนั้นจึงเปิดให้พ่อค้า ประชาชน ส่วนราชการต่าง ๆ เป็นเจ้าภาพตลอดไป
title: พระธรรมวิสุทธิมงคล (บัว ญาณสมฺปนฺโน)