คำถาม: เจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์ เสียชีวิตที่ไหน?

text: ต่อมา เมื่อสหรัฐได้นำเจ้าบุญอุ้มเข้าร่วมการประชุมเจนีวาในเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2504 การเจรจาได้ยืดเยื้อจนถึง พ.ศ. 2505 ในที่สุด ที่ประชุมยอมให้เจ้าสุวรรณภูมาเป็นผู้นำของลาว บทบาททางการเมืองของเจ้าบุญอุ้มจึงลดลง หลังจากนั้น ฝ่ายขบวนการปะเทดลาวสามารถรุกคืบหน้าจนได้ชัยชนะใน พ.ศ. 2518 ส่วนเจ้าบุญอุ้มได้เสด็จลี้ภัยออกนอกประเทศ ทรงประทับและสิ้นพระชนม์ที่ฝรั่งเศสใน พ.ศ. 2523
title: เจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์

text: เจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์ (; ประสูติ: 12 ธันวาคม พ.ศ. 2454 – สิ้นพระชนม์: 17 มีนาคม พ.ศ. 2523) หรือ เสด็จเจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาสัก เจ้าผู้ครองนครจำปาศักดิ์พระองค์ที่ 13 (พระองค์สุดท้าย) ทรงประสูติในราชวงศ์จำปาศักดิ์และสืบพระราชสันตติวงศ์มาจากสมเด็จพระเจ้าสร้อยศรีสมุทรพุทธางกูร (เจ้าหน่อกษัตริย์) พระมหากษัตริย์ผู้ทรงสถาปนาราชอาณาจักรจำปาศักดิ์และพระมหากษัตริย์แห่งนครจำปาศักดิ์พระองค์แรกของลาว เป็นอดีตนายกรัฐมนตรีแห่งรัฐบาลพระราชอาณาจักรลาว 2 สมัย อดีตผู้ตรวจการแผ่นดินต่างพระเนตรพระกรรณพระบาทสมเด็จพระเจ้ามหาชีวิตแห่งราชอาณาจักรลาว และประมุขแห่งราชสกุล ณ จำปาศักดิ์ และสกุล จำปา ทรงเป็นผู้มีบทบาทสำคัญทางการเมืองลาวในฐานะลาวฝ่ายขวาหลังได้รับเอกราชจากฝรั่งเศส จนกระทั่งสิ้นสุดสมัยพระราชอาณาจักรลาวในปี พ.ศ. 2518 ทรงได้รับการยกย่องจากประชาชนชาวลาวในฐานะที่เป็นผู้ยอมสละราชบัลลังก์พระมหากษัตริย์แห่งราชอาณาจักรจำปาศักดิ์ เพื่อให้ประเทศลาวรวมเป็นแผ่นดินเดียวกัน และทรงดำรงพระอิสริยยศแห่งราชวงศ์สูงเป็นลำดับที่ 3 ของพระราชอาณาจักร รองจากพระบาทสมเด็จพระเจ้ามหาชีวิตและสมเด็จเจ้าฟ้าองค์มกุฎราชกุมาร
title: เจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์

text: เจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์ ประสูติเมื่อ พ.ศ. 2454 ภายในพระราชวังหรือหอโฮงหลวงนครจำปาศักดิ์ ณ ดอนท่าลาด แขวงนครจำปาศักดิ์ เมื่อครั้งลาวยังตกเป็นส่วนหนึ่งของอาณานิคมอินโดจีนฝรั่งเศส เป็นพระราชโอรสในเจ้ายั้งขะหม่อมสมเด็จเจ้ายุติธรรมธร (หยุย ณ จำปาศักดิ์) เจ้าผู้ครองนครจำปาศักดิ์พระองค์ที่ 12 (ระหว่าง พ.ศ. 2436 – 2489) และพระอัครชายาเจ้าเฮือนหญิงสุดสมร เป็นพระราชนัดดาในเจ้ายั้งขะหม่อมสมเด็จเจ้ายุติธรรมธร (คำสุก ณ จำปาศักดิ์) เจ้าผู้ครองนครจำปาศักดิ์พระองค์ที่ 11 ทรงมีพระราชอนุชาร่วมพระราชมารดา 2 พระองค์คือ เจ้าสมบูรณ์ ณ จำปาศักดิ์ และเจ้าบุญอ้อม ณ จำปาศักดิ์ อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการลาวในรัฐบาลพระราชอาณาจักรลาว ทรงสำเร็จการศึกษาจากสำนักการศึกษาอินโดจีนฝรั่งเศส ณ กรุงฮานอย ประเทศเวียดนาม ใน พ.ศ. 2484 เมื่อนครจำปาศักดิ์กลับมาเป็นของไทยหลังกรณีพิพาทอินโดจีนฝรั่งเศส และฝรั่งเศสได้คืนนครจำปาศักดิ์กลับไปแก่ไทยหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 ฝรั่งเศสได้สถาปนาให้เจ้าบุญอุ้มเป็นเจ้าผู้ครองนครจำปาศักดิ์ เมื่อลาวได้รับเอกราชจำปาศักดิ์จึงถูกผนวกให้เป็นส่วนหนึ่งของลาว เจ้าบุญอุ้มจึงสละสิทธิ์การเป็นกษัตริย์เหนือดินแดนดังกล่าว
title: เจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์

text: หลังจากเจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์ ถูกลดสถานะความเป็นเจ้าผู้ครองนครจำปาศักดิ์แล้ว พระองค์ทรงดำรงบทบาทในการแก้ไขปัญหาทางการเมืองลาวด้วย ในเอกสารหน่วยผสม 333. เรื่อง 700 ปีแห่งมรสุมในพระราชอาณาจักรลาว ของคณะกรรมการป้องกันการแทรกซึมของคอมมิวนิสต์ ได้เผยแพร่พระราชสาส์นของสมเด็จเจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์ เมื่อครั้งดำรงตำแหน่งหัวหน้าคณะปฏิวัติ ฉบับแปลเป็นภาษาไทย (ลับมาก) ได้กราบทูลไปถึงพระบาทสมเด็จพระเจ้ามหาชีวิตแห่งพระราชอาณาจักรลาว มีความว่า
title: เจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์

text: ต่อมา ใน พ.ศ. 2490 หลังจากฝรั่งเศสแต่งตั้งให้เจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์ เป็นผู้สำเร็จราชการการเมืองการปกครองต่างพระเนตรพระกรรณในพระบาทสมเด็จพระเจ้ามหาชีวิตแห่งราชอาณาจักลาว และภายหลังการสถาปนาราชอาณาจักรลาวซึ่งได้รับเอกราชจากฝรั่งเศสแล้ว เจ้าบุญอุ้มไม่พอพระทัยและไม่ปรารถนาที่จะให้ราชสกุลของพระองค์เป็นส่วนใดส่วนหนึ่งของราชอาณาจักรสยาม ตามความต้องการของพระปิตุลาทั้ง 2 พระองค์ เจ้าบุญอุ้มจึงมีความดำริที่จะใช้ราชสกุลให้แตกต่างจากสกุลพระราชทานของกษัตริย์สยาม โดยอาศัยพระราชนิยมเดิมจากสกุล ณ จัมปาศักดิ์ เป็นเหตุให้พระองค์ทรงตั้งราชสกุล ณ จำปาศักดิ์ "(Na Champassak)" ขึ้นมา เพื่อใช้เป็นราชสกุลของพระองค์เองในฐานะประมุขสูงสุดของราชวงศ์จำปาศักดิ์ และสำหรับพระราชทานแก่พระบรมวงศานุวงศ์ในราชวงศ์จำปาศักดิ์ทั้งหมด ซึ่งมีพระประสูติกาลและประทับอยู่ในพระราชอาณาจักรลาวและนครจำปาศักดิ์
title: เจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์

text: หลังสิ้นสงครามโลกครั้งที่สอง ไทยได้คืนดินแดนจำปาศักดิ์ที่ได้มาเมื่อปี พ.ศ. 2484 ให้แก่ฝรั่งเศส แต่ลาวต้องกลับไปเป็นเมืองขึ้นของฝรั่งเศสตามเดิม เจ้าบุญอุ้มผู้เป็นพระราชโอรสพระองค์โตของเจ้านครจำปาศักดิ์พระองค์ก่อน ได้รับการตอบแทนจากฝรั่งเศสอย่างมหาศาล ด้วยการสถาปนาให้เป็นเจ้าผู้ครองนครจำปาศักดิ์ และมีฐานที่มั่นทางการเมืองอยู่ ณ เมืองปากเซทางตอนใต้ของลาว พระองค์จึงมีโอกาสและช่องทางแสวงหาทรัพย์สินจำนวนมาก โดยเฉพาะผลกำไรจากกิจการเหมืองแร่และกิจการค้าอาวุธกับกลุ่มคอมมิวนิสต์ ตลอดจนงบประมาณประจำปีจำนวนมากที่รัฐบาลต้องจ่ายให้ตามสัญญาต่อท้าย เมื่อพระองค์ย้ายศูนย์กลางการปกครองมาที่เมืองปากเซ ในปี พ.ศ. 2511 พระองค์ก็ทรงสร้างพระราชวังอันหรูหราและใหญ่โตขึ้นที่บ้านพระบาท บนเนินสูงใจกลางเมืองปากเซ เพื่อใช้เป็นที่ประทับของพระองค์ตลอดจนพระบรมวงศานุวงศ์ และใช้เป็นสถานที่ว่าราชการเมือง ห่างจากตัวเมืองปากเซไปทางทิศตะวันออกบนทางหลวงหมายเลข 13 ระยะทางประมาณ 500 เมตร ใกล้กับวัดพระบาท ราว 0.2 กิโลเมตร และใกล้กับพิพิธภัณฑ์มรดกทางประวัติศาสตร์จำปาศักดิ์ ราว 0.8 กิโลเมตร
title: เจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์

text: บุญพิทักษ์ จิตต์กระจ่าง เสียชีวิตอย่างกะทันหัน เมื่อวันศุกร์ที่ 27 ตุลาคม พ.ศ. 2538 ขณะเดินทางกลับบ้านที่จังหวัดชลบุรีพร้อมกับนายประภาส แสงสว่าง เพื่อนชาย นายเกรียงไกร จิตต์กระจ่าง น้องชาย และนางสาวจารุรัตน์ สามารถ เพื่อนสาวของน้องชาย รถเกิดอุบัติเหตุคว่ำ ที่โค้งโรงโป๊ะ อำเภอบางละมุง เธอเสียชีวิต หลังจากส่งไปรักษาตัวที่โรงพยาบาลบางละมุง เนื่องจากอาการเลือดคั่งในสมอง 
ส่วนผู้บาดเจ็บอีก 3 ราย ได้ส่งไปทำการรักษาตัวที่โรงพยาบาลกรุงเทพพัทยา และได้ทำการส่งนายเกรียงไกร จิตต์กระจ่าง ไปทำการรักษาต่อที่โรงพยาบาลพญาไท 1 แต่ได้เสียชีวิตลงหลังจากเกิดเหตุ 10วัน ศพของบุญพิทักษ์ได้ทำการจัดพีธีศพที่ศาลา 8/2 วัดพระศรีมหาธาตุวรมหาวิหาร เขตบางเขน เป็นเวลา 3 วัน เนื่องจากทางคุณมยุรฉัตร เหมือนประสิทธิเวช และเพื่อนนักแสดง ขออนุญาตทางญาติเพื่อให้สามารถประกอบพิธีบำเพ็ญกุศลทางศาสนาพุทธได้ ก่อนที่จะนำศพไปประกอบพิธีทางศาสนาคริสต์ และฝังไว้ที่สุสานของโบสถ์พระหฤทัยแห่งพระเยซูเจ้า ศรีราชา อำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี เนื่องจากส่วนตัวบุญพิทักษ์เป็นคริสต์ศาสนิกชนนิกายโรมันคาทอลิก
title: บุญพิทักษ์ จิตต์กระจ่าง

text: นครจำปาศักดิ์และหัวเมืองอันรวมเป็นราชอาณาจักรล้านช้างของชาวลาวตอนใต้ ได้พบกับมรสุมทางการเมืองจากหลายฝ่ายทั้งสยามและฝรั่งเศส จนกระทั่งวันที่ 31 สิงหาคม ค.ศ. 1948 กองประชุมสภาร่วมได้เสนอให้เสด็จเจ้าบุญอุ้มดำรงตำแหน่งประธานสภาร่วม พระองค์ทรงกล่าวคำปราศรัย ณ ที่ประชุม ในคำปราศรัยนั้นเต็มไปด้วยความรู้สึกสูญเสีย ความคับแค้นใจ ความไม่พึงพอใจที่พระองค์ถูกลดฐานะบทบาทในการที่จะขึ้นเป็นกษัตริย์แห่งราชอาณาจักรจำปาศักดิ์ ซึ่งบรรพบุรุษของพระองค์ได้สถาปนามายาวนานถึง 236 ปี ให้กลายเป็นเพียงเจ้าผู้ครองนครและไร้อำนาจเต็มในการจัดการกับเมืองต่างๆ ที่เคยตกอยู่ภายใต้การปกครองของราชอาณาจักรจำปาศักดิ์ ดังความว่า
title: เจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์

text: หลังจากฝรั่งเศสได้ยึดจำปาศักดิ์จากสยามและยินยอมให้ลาวประกาศเอกราชแล้ว ข้าหลวงใหญ่ฝรั่งเศสได้บังคับพระบาทสมเด็จพระเจ้ามหาชีวิตแห่งพระราชอาณาจักรลาว ให้มีความเห็นร่วมในการลดฐานะความเป็นเจ้าของเจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์ ในการที่จะขึ้นเป็นพระมหากษัตริย์แห่งราชอาณาจักรจำปาศักดิ์ ให้กลายเป็นเพียงเจ้าผู้ครองนครจำปาศักดิ์คอยตรวจราชการต่างพระเนตรพระกรรณ และเป็นประมุขแห่งราชสกุลเท่านั้น จากการเห็นชอบโดยรวมระหว่าง 2 ฝ่าย ได้ลงมติว่าฐานะของเสด็จเจ้าบุญอุ้ม จะต้องเป็นไปตามสัญญาต่อท้าย "(Protocole secret annexe au Modus Vivendi)" ลงวันที่ 12 สิงหาคม ค.ศ. 1946 ดังนี้เมื่อเจ้าบุญอุ้มทรงยอมสละสิทธิ์เหนือดินแดนราชอาณาจักรจำปาศักดิ์แล้ว พระบาทสมเด็จพระเจ้ามหาชีวิตแห่งราชอาณาจักรลาวจึงมีพระราชเลขาตอบกลับมา เพื่อแสดงความพอพระทัยและขอบพระทัยในความเสียสละของพระองค์ ดังความว่า
title: เจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์

text: เจ้าพระยาอภัยภูเบศรป่วยด้วยโรคเบาหวานถึงแก่อสัญกรรมที่เมืองปราจีนบุรี เมื่อวันที่ 27 สิงหาคม พ.ศ. 2465 สิริอายุ ปี ได้รับพระราชทานโกศแปดเหลี่ยม ฉัตรเบญจา ผ้าไตรบังสุกุล 3 ไตร ผ้าขาว 6 พับ ได้เชิญศพไปตั้งบนตึกที่ท่านสร้างไว้ และได้รับพระราชทานเพลิงศพที่เมรุวัดแก้วพิจิตร และเชิญอัฐิไปบรรจุไว้ที่ฐานพระอภัยวงศ์ ในพระอุโบสถ วัดแก้วพิจิตร เมื่อพระยาอภัยภูเบศร (เลื่อม อภัยวงศ์) ถึงแก่อนิจกรรม จึงเชิญอัฐิและอังคารมาไว้เคียงข้างอัฐิของท่านเจ้าพระยาฯ ได้รับพระราชทานสดับปกรณ์อัฐิและน้ำสุคนธ์สรงอัฐิในทุกวันสงกรานต์จากพระนางเจ้าสุวัทนา พระวรราชเทวี เมื่อพระนางฯ สิ้นพระชนม์ สมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี ก็ทรงพระราชทานมาสรงทุกวันสงกรานต์ และถ้าว่างจากพระภารกิจทั้งสองพระองค์ก็จะมาบำเพ็ญพระกุศลพระราชทานแก่เจ้าพระยาอยู่เนืองๆ
title: เจ้าพระยาอภัยภูเบศร (ชุ่ม อภัยวงศ์)

text: "เสด็จเจ้าบุนอุ้ม นะ จำปาสัก เจ้านะคอนจำปาสัก ผู้กวดราชการต่างสมเด็จเจ้ามหาชีวิต"
title: เจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์