คำถาม: จังหวัดนราธิวาส มีอำเภอที่ใหญ่ที่สุดชื่อว่าอะไร?

text: นราธิวาส เป็นจังหวัดหนึ่งในภาคใต้ของประเทศไทย เป็นหนึ่งในจังหวัดชายแดนใต้สุดของประเทศไทย มีอาณาเขตติดต่อกับประเทศมาเลเซีย ตั้งอยู่บนชายฝั่งทะเลตะวันออกของแหลมมลายู ห่างจากกรุงเทพฯ ทางรถยนต์ประมาณ 1,149 กิโลเมตร โดยมีเนื้อที่ประมาณ 4,475.43 ตารางกิโลเมตร หรือ 2,797,143.75 ไร่ ทิศเหนือติดต่อกับจังหวัดปัตตานีในเขตอำเภอสายบุรี อำเภอไม้แก่น และอ่าวไทย ทิศตะวันออกติดต่อกับอ่าวไทยและรัฐกลันตัน ประเทศมาเลเซีย ทิศใต้ติดต่อกับรัฐกลันตัน ประเทศมาเลเซีย ทิศตะวันตกติดต่อกับจังหวัดยะลาในเขตอำเภอบันนังสตา พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นป่าไม้และภูเขา 2 ใน 3 ของพื้นที่ทั้งหมด มีป่าพรุประมาณ 361,860 ไร่ ทางแถบทิศตะวันตกเฉียงใต้จรดทิวเขาสันกาลาคีรีซึ่งเป็นแนวกั้นพรมแดนไทย-มาเลเซีย ลักษณะพื้นที่จะมีความลาดเอียงจากทิศตะวันตกไปสู่ทิศตะวันออก พื้นที่ราบส่วนใหญ่อยู่บริเวณติดกับอ่าวไทยและที่ราบลุ่มบริเวณแม่น้ำ 4 สาย คือ แม่น้ำบางนรา แม่น้ำสายบุรี แม่น้ำตากใบ และแม่น้ำโก-ลก มีประชากรจำนวน 796,239 คน แยกเป็นชาย 393,837 คน หญิง 402,402 คน โดยจังหวัดนราธิวาสมีศูนย์กลางทางเศรษฐกิจ การค้า การลงทุน และการอุตสาหกรรมอยู่ที่อำเภอสุไหงโก-ลก ซึ่งเป็นอำเภอที่มีขนาดใหญ่และมีความเจริญกว่าตัวจังหวัดมาก
title: จังหวัดนราธิวาส

text: ท่าอากาศยานนราธิวาส () ตั้งอยู่ที่บ้านทอน ตำบลโคกเคียน อำเภอเมืองนราธิวาส จังหวัดนราธิวาส เป็นท่าอากาศยานในสังกัดกรมท่าอากาศยาน กระทรวงคมนาคม ปัจจุบันมีทางวิ่ง 2,500 เมตรเพื่อรองรับอากาศยานลำใหญ่ในอนาคต เมื่อวันที่ 7 กันยายน 2556 ได้เปิดเที่ยวบินปฐมฤกษ์ เดินทางจากท่าอากาศยานนราธิวาสไปท่าอากาศยานเมืองญิดดะฮ์ ประเทศซาอุดิอาระเบีย ด้วยเครื่องบินของสายการบินไทย
title: ท่าอากาศยานนราธิวาส

text: อำเภอสุไหงโก-ลก เป็นอำเภอหนึ่งในจังหวัดนราธิวาส มีตัวเมืองขนาดใหญ่และมีความเจริญกว่าตัวจังหวัดมาก เป็นศูนย์กลางทางเศรษฐกิจที่สำคัญแห่งหนึ่งของภาคใต้ตอนล่าง
title: อำเภอสุไหงโก-ลก

text: เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าฮาลา-บาลา เป็นพื้นที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าแห่งหนึ่งในประเทศไทย ในพื้นที่ภาคใต้ตอนล่างของประเทศ เป็นผืนป่าที่ประกอบไปด้วยผืนป่าสองผืน คือ ป่าฮาลา ในพื้นที่อำเภอเบตง จังหวัดยะลา และอำเภอจะแนะ จังหวัดนราธิวาส และ ป่าบาลา ในพื้นที่อำเภอแว้ง และอำเภอสุคิริน จังหวัดนราธิวาส แม้ป่าทั้งสองผืนนี้จะไม่ได้ติดเป็นป่าผืนเดียวกัน แต่ทว่าในปี พ.ศ. 2539 ได้มีการประกาศลงในราชกิจจานุเบกษาให้เป็นเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าร่วมกัน
title: เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าฮาลา-บาลา

text: เหตุเฮลิคอปเตอร์ซูเปอร์พูม่าตกที่จังหวัดนราธิวาส พ.ศ. 2540 เป็นอุบัติเหตุที่เกิดเมื่อวันที่ 19 กันยายน พ.ศ. 2540 เมื่อเฮลิคอปเตอร์ลำหนึ่งในขบวนเสด็จฯ สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ จำนวน 6 ลำ เดินทางจากบ้านโต๊ะโมะ ตำบลภูเขาทอง อำเภอสุคิริน จังหวัดนราธิวาส มุ่งหน้ากลับพระตำหนักทักษิณราชนิเวศน์ เครื่องเกิดขัดข้อง และชนยอดเขา ตกกลางป่าบริเวณเทือกเขาลิจอ บ้านไอปาเกาะ ตำบลภูเขาทอง อำเภอสุคิริน จังหวัดนราธิวาส เมื่อเวลา 19.45 น.
title: เหตุเฮลิคอปเตอร์ซูเปอร์พูม่าตกที่จังหวัดนราธิวาส พ.ศ. 2540

text: หลังจากรัฐประหารในปี พ.ศ. 2549 ซึ่งทำให้ ทักษิณ ชินวัตร พ้นจากตำแหน่ง รัฐบาล สุรยุทธ์ จุลานนท์ มีการประกาศกฎอัยการศึกในพื้นที่ทั่วราชอาณาจักรในวันที่ 19 กันยายน พ.ศ. 2549 ต่อมาในวันที่ 21 มกราคม พ.ศ. 2550 รัฐบาลคงกฎอัยการศึกในจังหวัดปัตตานี จังหวัดนราธิวาส จังหวัดยะลา และจังหวัดสงขลา เฉพาะอำเภอจะนะ อำเภอเทพา อำเภอนาทวี อำเภอสะเดา อำเภอสะบ้าย้อย[39] ใน31 ธันวาคม พ.ศ. 2550 รัฐบาลคงกฎอัยการศึกในจังหวัดปัตตานี จังหวัดนราธิวาส จังหวัดยะลา และจังหวัดสงขลา เฉพาะอำเภอจะนะ อำเภอเทพา อำเภอนาทวี อำเภอสะเดา อำเภอสะบ้าย้อย[40] นับว่ารัฐบาล สุรยุทธ์ จุลานนท์ ใช้อำนาจตามกฎหมายมากที่สุดเป็นประวัติศาสตร์ กล่าวคือใช้อำนาจตาม พระราชกำหนดในสถานการณ์ฉุกเฉิน พ.ศ. 2548 ในจังหวัดปัตตานี จังหวัดนราธิวาส และจังหวัดยะลา และขยายพื้นที่กฎอัยการศึกในจังหวัดปัตตานี และจังหวัดสงขลาเฉพาะอำเภอจะนะ อำเภอเทพา อำเภอนาทวี อำเภอสะเดา อำเภอสะบ้าย้อย
title: ความไม่สงบในชายแดนภาคใต้ของประเทศไทย

text: ทิศเหนือ มีพื้นที่ติดต่อกับจังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ดินแดนที่อยู่ทางเหนือสุดของภาคคือ อำเภอปะทิว จังหวัดชุมพร ทิศตะวันออก มีพื้นที่ติดต่อกับอ่าวไทย ดินแดนบนแผ่นดินใหญ่ที่อยู่ทางตะวันออกสุดของภาคคือ อำเภอตากใบ จังหวัดนราธิวาส ทิศใต้ มีพื้นที่ติดกับประเทศมาเลเซีย ดินแดนที่อยู่ใต้สุดของภาค (และของประเทศไทย) คือ อำเภอเบตง จังหวัดยะลา ทิศตะวันตก มีพื้นที่ติดต่อกับทะเลอันดามัน ดินแดนบนแผ่นดินใหญ่ที่อยู่ทางตะวันตกสุดของภาคคือ อำเภอท้ายเหมือง จังหวัดพังงา
title: ภาคใต้ (ประเทศไทย)

text: อำเภอเมืองนราธิวาส อำเภอตากใบ อำเภอบาเจาะ อำเภอยี่งอ อำเภอระแงะ อำเภอรือเสาะ อำเภอศรีสาคร อำเภอแว้ง อำเภอสุคิริน อำเภอสุไหงโก-ลก อำเภอสุไหงปาดี อำเภอจะแนะ อำเภอเจาะไอร้อง
title: จังหวัดนราธิวาส

text: จังหวัดนราธิวาส มีสถาบันอุดมศึกษา รวม 7 แห่ง โดยมีประชากรกลุ่มอายุที่ได้รับการศึกษาระดับนี้เพียงร้อยละ 2.4 ซึ่งต่ำที่สุดของประเทศ โดยอัตราการเรียนต่อระดับอุดมศึกษาของผู้จบมัธยมศึกษาตอนปลาย ปี พ.ศ. 2543 มีเพียงร้อยละ 37.2 ซึ่งต่ำกว่าอัตราการเรียนต่อระดับอุดมศึกษาเฉลี่ยทั่วประเทศ ในปีเดียวกัน ที่ร้อยละ 81.1 ค่อนข้างมาก
ภาคใต้ตอนล่าง โดยเฉพาะพื้นที่ 3 จังหวัดชาแดนภาคใต้ คือ จังหวัดปัตตานี จังหวัดยะลา และจังหวัดนราธิวาส มีประชากรที่นับถือศาสนาอิสลามมากที่สุดของประเทศ ประมาณร้อยละ 80 ของชาวมุสลิมที่มีอยู่ทั่วประเทศ และยังไม่มีสถาบันอุดมศึกษาที่มีการบูรณาการหลักการทางศาสนาอิสลามที่เปิดสอนถึงระดับอุดมศึกษา ทำให้ปัจจุบันจึงมีนักเรียนมุสลิมของไทยต้องเดินทางไปศึกษาต่อระดับอุดมศึกษาในมหาวิทยาลัยต่างประเทศเป็นจำนวนมาก ดังนั้นการจัดตั้งสถาบันอุดมศึกษาที่จังหวัดนราธิวาส นอกจากจะเป็นการเพิ่มโอกาสทางการศึกษาระดับอุดมศึกษาแก่ประชาชนในพื้นที่และประหยัดงบประมาณของประเทศในการสูญเสียดุลการค้าระหว่างประเทศแล้ว ยังเป็นการช่วยเสริมสร้างเอกภาพและคมมั่นคงของชาติ ต้องการเชื่อมโยงการศึกษากับศาสนาเข้าสู่วิถีชีวิตของประชาชนชาวมุสลิม ช่วยก่อให้เกิดความรัก ความผูกพัน และสำนึกรับผิดชอบต่อสังคม วัฒนธรรมและประเทศชาติอย่างต่อเนื่อง ยั่งยืน รวมทั้งเสริมสร้างความเข้าใจระหว่างรัฐและประชาชนชาวมุสลิม ให้เกิดความรัก ความสามัคคี ลดความขัดแย้งทางสังคมและการเมือง รวมทั้งการก่อความไม่สงบในพื้นที่ชายแดนภาคใต้
ในระยะแรกของการก่อตั้งมหาวิทยาลัยใช้ชื่อว่าโครงการจัดตั้ง "มหาวิทยาลัยนราธิวาส" ซึ่งก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2546 หลังจากนั้นจึงได้มีการยกฐานะขึ้นเป็น "มหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์" เมื่อวันที่ 9 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2548 และสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ มีพระวินิจฉัย และทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ เมื่อวันที่ 9 กันยายน พ.ศ. 2549 พระราชทานตราสัญลักษณ์มหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ รูปมงกุฎสีทอง ซึ่งเป็นตราสัญลักษณ์ประจำพระองค์ ตอนกลางเป็นอักษรย่อพระนาม กว. และอักษรชื่อมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ เป็นสีน้ำทะเล ซึ่งสีฟ้าน้ำทะเล หรือสีฟ้าอมเขียว ของอักษรพระนามย่อ และอักษรชื่อมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ เป็นสีประจำพระองค์ 
title: มหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์

text: การแพทย์และสาธารณสุข ตึกกัลยาณิวัฒนา โรงพยาบาลอานันทมหิดล จังหวัดลพบุรี โรงพยาบาลนราธิวาสราชนครินทร์ ศูนย์หัวใจนราธิวาสราชนครินทร์ และอาคารแพทยศาสตรศึกษาราชนครินทร์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ สถาบันสุขภาพจิตเด็กและวัยรุ่นราชนครินทร์ สถาบันกัลยาณ์ราชนครินทร์ สถาบันพัฒนาการเด็กราชนครินทร์ อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่ โรงพยาบาลจิตเวชนครราชสีมาราชนครินทร์ อำเภอเมืองนครราชสีมา จังหวัดนครราชสีมา โรงพยาบาลจิตเวชขอนแก่นราชนครินทร์ อำเภอเมืองขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น โรงพยาบาลจิตเวชนครพนมราชนครินทร์ อำเภอเมืองนครพนม จังหวัดนครพนม โรงพยาบาลจิตเวชสงขลาราชนครินทร์ อำเภอเมืองสงขลา จังหวัดสงขลา
title: สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์

text: โครงการศูนย์ศึกษาการพัฒนาพิกุลทอง เป็นโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ เพื่อพัฒนาพื้นที่พรุในจังหวัดนราธิวาส โดยมีที่ตั้งโครงการ อยู่ที่ ตำบลกะลุวอ อำเภอเมืองนราธิวาส จังหวัดนราธิวาส
พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่๙ และ สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ ในรัชกาลที่ ๙ พร้อมด้วยสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี  เสด็จพระราชดำเนินแปรพระราชฐานประทับแรม ณ พระตำหนักทักษิณราชนิเวศน์ จังหวัดนราธิวาส ในระหว่างวันที่ 18 สิงหาคม - 3 ตุลาคม พ.ศ. 2524 พระองค์ได้เสด็จเยี่ยมราษฎรโดยทั่วไปในเขตพื้นที่จังหวัดนราธิวาส ทอดพระเนตรเห็นสภาพพื้นที่และความจำเป็นที่จะยกระดับความเป็นอยู่ ภาระเศรษฐกิจของประชาชนในพื้นที่จังหวัดให้ดีขึ้น จึงมีพระราชดำริและพระราชกระแสรับสั่งต่อเจ้าหน้าที่และผู้ติดตามเสด็จ ให้พิจารณาปรับปรุงกิจการพัฒนาด้านต่าง ๆ โดยเฉพาะการพัฒนาพื้นที่พรุ โดยมีพระราชกระแสรับสั่งต่อ หม่อมเจ้าจักรพันธ์เพ็ญศิริ จักรพันธุ์ องคมนตรี (ในขณะนั้น) นายชิต นิลพานิช ผู้ว่าราชการจังหวัดนราธิวาส (ในขณะนั้น) นายเล็ก จินดาสงวน ผู้ช่วยอธิบดีกรมชลประทาน (ในขณะนั้น) นายวารินทร์ บุษบรรณ เกษตรจังหวัดนราธิวาส (ในขณะนั้น) นายอำเภอท้องที่ และข้าราชการอื่นที่เกี่ยวข้อง โดยสรุปสาระสำคัญได้ดังนี้
title: ศูนย์ศึกษาการพัฒนาพิกุลทอง

text: เป็นอาคารผู้ป่วยนอกและหอผู้ป่วยพิเศษแห่งใหม่ในโรงพยาบาลสุไหงโก-ลก อำเภอสุไหงโก-ลก จังหวัดนราธิวาส เนื่องจาก โรงพยาบาลสุไหงโก-ลกเป็นโรงพยาบาลทั่วไปขนาดใหญ่ที่ต้องรองรับการบริการรักษาพยาบาลในเขตจังหวัดนราธิวาสและประเทศเพื่อนบ้านจึงมีความจำเป็นต้องสร้างและขยายขอบเขตการให้บริการ ปัจจุบันโรงพยาบาลสุไหงโก-ลกเป็นโรงพยาบาลทั่วไปอีกแห่งหนึ่งในจังหวัดนราธิวาส
title: โรงพยาบาลสุไหงโก-ลก

text: ภาษานี้เป็นภาษาที่มีผู้พูดอาศัยกระจายในวงกว้าง ชื่อเรียกของภาษานี้จึงมีให้เรียกต่างๆกันไปอย่าง ภาษาเจ๊ะเห มาจากชื่อตำบลเจ๊ะเห อำเภอตากใบ จังหวัดนราธิวาส ภาษาไทยถิ่นใต้สำเนียงตากใบ เป็นคำเรียกในวงกว้าง ชี้เฉพาะว่าภาษานี้มีผู้พูดกลุ่มใหญ่อยู่ในอำเภอตากใบ จังหวัดนราธิวาส หรือภาษาตุมปัต ที่เรียกในกลุ่มชาวมาเลเซียเชื้อสายไทยในรัฐกลันตัน โดยเฉพาะที่เมืองตุมปัต ที่มีคนเชื้อสายไทยเป็นจำนวนมาก นอกจากนี้ยังมีเรียกตามท้องถิ่นอย่าง ภาษาสายบุรี เป็นต้น
title: สำเนียงตากใบ

text: โรงเรียนอัตตัรกียะห์ อิสลามียะห์ เป็นโรงเรียนเอกชนสอนศาสนาอิสลามขนาดใหญ่ ตั้งอยู่ที่ถนนตรีรัตน์ ตำบลบางนาค อำเภอเมือง จังหวัดนราธิวาส 
เปิดทำการสอน ตั้งแต่วันที่ 11 มิถุนายน พ.ศ. 2506 โดยนายหะยีดาโอ๊ะ หะยีมะดีเยาะ ประธานกรรมการอิสลามประจำจังหวัดนราธิวาสกับคณะผู้ก่อตั้ง 
โดยเริ่มแรกโรงเรียนอยู่ในความอุปถัมภ์ของสำนักงานคณะกรรมการอิสลามประจำจังหวัดนราธิวาสในปีแรกรับเฉพาะนักเรียนชายเท่านั้น และเริ่มรับนักเรียนหญิงเมื่อปีการศึกษา 2507 
ในปีต่อๆมาโรงเรียนได้ปรับปรุงระบบบริหารและเพิ่มจำนวนการรับนักเรียนเข้าเรียน ทำให้อาคารเรียนไม่เพียงพอ ทางสำนักงานคณะกรรมการอิสลามประจำจังหวัดนราธิวาส 
จึงย้ายสถานที่เรียนใหม่ในที่ดินแปลงปัจจุบัน ซึ่งนาย สุริยน ไรวา คหบดีได้อุทิศที่ดินเพื่อเป็นสถานที่สร้างอาคารเรียน ในปีการศึกษา 2512 ทางราชการเริ่มส่งราชการครูมาช่วยสอนวิชาสามัญเป็นปีแรก 
ทำให้การเรียนการสอนมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น เมื่อในปีการศึกษา 2514 นายหะยีดาโอ๊ะ หะยีมะดีเยาะ ผู้ก่อตั้งโรงเรียนถึงแก่กรรม จึงให้นายฮารุน หะยีดาโอ๊ะ เข้าดำรงตำแหน่งเจ้าของโรงเรียนแทนโดยมี 
นายอูมาร์ ตอยิบเป็นผู้จัดการ ปีการศึกษา 2525 โรงเรียนเปิดสอนแผนการเรียน วิทยาศาสตร์ - คณิตศาสตร์ และได้เข้าโครงการโรงเรียนผู้นำการใช้หลักสูตร พร้อมเปิดแผนการเรียนสายธุรกิจ (บัญชี) 
และคหกรรม (การตัดเย็บ) ในระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย ในช่วงปีการศึกษา 2527-2543 โรงเรียนได้มีการสร้างอาคารเพิ่มขึ้นหลายอาคารเพื่อรองรับจำนวนนักเรียนที่เพิ่มขึ้นทุกปี 
จนกระทั่งในปีการศึกษา 2544 ได้ดำเนินการสร้างอาคารเรียนจำนวน 4 ชั้น 20 ห้องเรียน เป็นที่เสร็จเรียบร้อย...
title: โรงเรียนอัตตัรกียะห์ อิสลามียะห์

text: แรกเริ่มศูนย์กลางการจัดการศึกษา มีศูนย์กลางการบริหารงานตั้งอยู่ที่ ตำบลโคกเคียน อำเภอเมือง จังหวัดนราธิวาส เป็นที่ตั้งของสำนักงานกลาง อยู่ที่อำเภอเมืองนราธิวาส ต่อมาเมื่อวันที่ 23 กันยายน พ.ศ. 2551 สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินเป็นองค์ประธานในพิธีวางศิลาฤกษ์อาคารสำนักงานอธิการบดี ณ ศูนย์ราชการใหม่ อำเภอเมือง จังหวัดนราธิวาส เพื่อเป็นที่จัดตั้งพื้นที่การศึกษาของมหาวิทยาลัยต่อไปในอนาคต
title: มหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์

text: เทศบาลเมืองนราธิวาส เป็นเทศบาลแห่งหนึ่งในเขตอำเภอเมืองนราธิวาส จังหวัดนราธิวาส
title: เทศบาลเมืองนราธิวาส

text: อำเภอเมืองนราธิวาส เทศบาลเมืองนราธิวาส เทศบาลตำบลกะลุวอเหนือ อำเภอตากใบ เทศบาลเมืองตากใบ อำเภอบาเจาะ เทศบาลตำบลบาเจาะ เทศบาลตำบลต้นไทร อำเภอยี่งอ เทศบาลตำบลยี่งอ อำเภอระแงะ เทศบาลตำบลตันหยงมัส เทศบาลตำบลมะรือโบตก อำเภอรือเสาะ เทศบาลตำบลรือเสาะ อำเภอศรีสาคร เทศบาลตำบลศรีสาคร อำเภอแว้ง เทศบาลตำบลบูเก๊ะตา เทศบาลตำบลแว้ง อำเภอสุคิริน เทศบาลตำบลสุคิริน อำเภอสุไหงโก-ลก เทศบาลเมืองสุไหงโก-ลก เทศบาลตำบลปาเสมัส อำเภอสุไหงปาดี เทศบาลตำบลปะลุรู
title: จังหวัดนราธิวาส

text: นอกจากนี้แล้วในพื้นที่ภาคเหนือ มีการจัดงานประเพณีบุญบั้งไฟ ของ ตำบลพุเตย อำเภอวิเชียรบุรี จังหวัดเพชรบูรณ์ จัดงานประเพณีบุญบั้งไฟที่ยิ่งใหญ่ โดยการสนับสนุนของ องค์การบริหารส่วนจังหวัดเพชรบูรณ์ เช่นกัน ทั้งนี้ เนื่องจากประชากรในเขตพื้นที่ ส่วนใหญ่ อพยพมาจาก เขตภาคอีสาน ในหลายสิบปีก่อนหน้า ส่วนภาคใต้ ยังสามารถพบการจัดงานบุญบั้งไฟ ในเขตอำเภอสุคิริน จังหวัดนราธิวาส โดยเป็นการละเล่นของชาวอีสานที่ย้ายถิ่นฐานมาปักหลักทีนี่ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2518 โดยถือเป็นเพียงพื้นที่เดียวในภาคใต้ของไทย นอกจากภาคอีสานที่มีการเล่นประเพณีนี้
title: บุญบั้งไฟ

text: วิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยีนราธิวาส ตั้งอยู่ เลขที่ 102 หมู่ 5 ตำบลตันหยงลิมอ อำเภอระแงะ จังหวัดนราธิวาส โดยมีพื้นที่ของวิทยาเขตครอบคลุม วิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยีนราธิวาส ตั้งอยู่เลขที่ 102 หมู่ที่ 5 ตำบลตันหยงลิมอ อำเภอระแงะ จังหวัดนราธิวาส รหัสไปรษณีย์ 96130 อยู่ห่างจากตัวจังหวัด 24 กิโลเมตร เดิมมีเนื้อที่ทั้งสิ้น 997 ไร่ และในปี พ.ศ. 2526 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมฯ มอบที่ดินให้วิทยาลัยเพิ่มเติมอีก 811 ไร่ ปัจจุบันมีเนื้อที่ทั้งสิ้น 1,808 ไร่ อาณาเขตติดต่อ วิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยีนราธิวาส ได้แบ่งพื้นที่ออกเป็น 2 ส่วน
ส่วนที่ 1. เนื้อที่เดิม 997 ไร่ มีอาณาเขตดังนี้
ส่วนที่ 2. เนื้อที่ใหม่ 811 ไร่ มีอาณาเขตดังนี้
title: วิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยีนราธิวาส มหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์

text: อำเภอสุคิรินตั้งอยู่ทางตอนล่างด้านใต้สุดของจังหวัดนราธิวาส มีสภาพเป็นป่าและภูเขาโอบล้อมรอบ มีเนื้อที่ประมาณ 577 ตารางกิโลเมตร หรือประมาณ 323,125 ไร่ โดยเกือบทั้งหมดอยู่ในเขตนิคมสร้างตนเองสุคิริน อำเภอสุคิรินอยู่ห่างจากตัวจังหวัดนราธิวาสประมาณ 120 กิโลเมตร มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังนี้
title: อำเภอสุคิริน

text: 4 มกราคม - เกิดเหตุเผาโรงเรียน 20 แห่ง ในจังหวัดนราธิวาส ซึ่งเชื่อว่าเป็นการเบี่ยงเบนความสนใจเพื่อปล้นปืนจากกองพันพัฒนาที่ 4 ค่ายกรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ อำเภอเจาะไอร้อง จังหวัดนราธิวาส ทำให้ทหารเสียชีวิต 4 นาย และได้อาวุธปืนไปกว่า 413 กระบอก[63]ทำให้รัฐบาลเสียหน้าอย่างมาก พันตำรวจโท ดร.ทักษิณ ชินวัตร นายกรัฐมนตรีขณะนั้น ไม่พอใจเป็นอย่างมาก ตำหนิทหารที่ไม่ระมัดระวัง ถึงกับพูดว่า ถ้าคุณมีกองทหารทั้งกองพันอยู่ที่นั้น แต่คุณก็ยังไม่ระวังตัว ถ้าอย่างนั้นก็สมควรตาย[64]ชึ่งเหตุการณ์นี้ถือว่าเป็นจุดเริ่มต้นของความไม่สงบในชายแดนภาคใต้ของประเทศไทย โดยเรียกวันดังกล่าวว่า วันเสียงปืนแตก 5 มกราคม มีประกาศกองทัพภาคที่ 4 เรื่อง การใช้กฎอัยการศึกจังหวัดนราธิวาส เฉพาะอำเภอบาเจาะ อำเภอรือเสาะ อำเภอตากใบ อำเภอสุไหงปาดี อำเภอยี่งอ และอำเภอสุไหงโก-ลก จังหวัดปัตตานี เฉพาะอำเภอกะพ้อ และจังหวัดยะลา เฉพาะอำเภอรามัน[65]ยกเลิกเมื่อ 21 กรกฎาคม พ.ศ. 2548[66] 26 มกราคม - มีประกาศกองทัพภาคที่ 4 เรื่อง การใช้กฎอัยการศึก อำเภอเมืองจังหวัดนราธิวาส อำเภอควนโดน อำเภอละงู อำเภอท่าแพ จังหวัดสตูล อำเภอเมือง อำเภอหนองจิก อำเภอยะหริ่ง อำเภอมายอ อำเภอยะรัง อำเภอแม่ลาน อำเภอสายบุรี อำเภอทุ่งยางแดง อำเภอโคกโพธิ์ อำเภอไม้แก่นและอำเภอปะนาเระ จังหวัดปัตตานี อำเภอเมืองและกิ่งอำเภอเมืองกรงปินัง จังหวัดยะลา ยกเลิกเมื่อ 21 กรกฎาคม พ.ศ. 2548 8 กุมภาพันธ์ - ศูนย์ประสานงานคณะกรรมการอิสลามประจำ 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ ขอยุบหน่วยงานเนื่องจากไม่พอใจการทำงานของเจ้าหน้าที่ตำรวจทหาร[67] 12 มีนาคม - สมชาย นีละไพจิตร ประธานชมรมนักกฎหมายมุสลิม ที่รับทำคดีเกี่ยวกับความมั่นคงในชายแดนใต้ ถูกลักพาตัว 28 เมษายน - กลุ่มก่อความไม่สงบปฏิบัติการครั้งใหญ่ ทำให้ผู้ก่อความไม่สงบเสียชีวิต 107 คน ทหารและตำรวจเสียชีวิต 5 นาย[53] 5 ธันวาคม - โปรยนกกระดาษกว่า 60 ล้านตัว ตามโครงการ "60 ล้านใจ สานสายใยพี่น้องใต้ ด้วยดอกไม้และนกกระดาษ" จากนั้นโจรใต้แจกใบปลิวในจังหวัดปัตตานีและใกล้เคียง ขู่ฆ่าประชาชนที่เก็บนกกระดาษ
title: ความไม่สงบในชายแดนภาคใต้ของประเทศไทย

text: อำเภอเมืองนราธิวาส เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดนราธิวาส
title: อำเภอเมืองนราธิวาส

text: โรงพยาบาลนราธิวาสราชนครินทร์เป็นโรงพยาบาลทั่วไป ขนาด 400 เตียง ตั้งอยู่ ณ เลขที่ 180 ถนนระแงะมรรคา ตำบลบางนาค อำเภอเมืองนราธิวาส จังหวัดนราธิวาส มีเนื้อที่รวมทั้งสิ้น 71 ไร่ 90 ตารางวา เปิดให้บริการด้านสุขภาพอนามัยแก่ประชาชนในพื้นที่จังหวัดนราธิวาส และจังหวัดใกล้เคียง เมื่อปี พ.ศ. 2484 แรกเริ่มเป็นเพียงสุขศาลาเท่านั้น จวบจนปี พ.ศ. 2495 กระทรวงสาธารณสุขได้ยกฐานะขึ้นเป็นโรงพยาบาลชื่อว่า "โรงพยาบาลนราธิวาสราชนครินทร์" โดยมีนายแพทย์สุรินทร์ พรหมพิทักษ์ เป็นผู้อำนวยการคนแรก ขณะนั้นมีเตียงผู้ป่วย 16 เตียง ต่อมาได้ดำเนินการพัฒนาเรื่อย ๆ ตามแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 1-4 จนมีขีดความสามารถตามมาตรฐานของโรงพยาบาลทั่วไป กระทรวงสาธารณสุข 
title: โรงพยาบาลนราธิวาสราชนครินทร์

text: วิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยีนราธิวาส เดิมมีชื่อว่า วิทยาลัยเกษตรกรรม ตั้งอยู่เลขที่ 102 หมู่ที่ 5 บ้านป่าไผ่ ตำบลตันหยงลิมอ อำเภอระแงะ จังหวัดนราธิวาส ห่างจากตัวจังหวัด 24 กิโลเมตร มีเนื้อที่ประมาณ 1,808 ไร่ 
title: วิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยีนราธิวาส มหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์

text: เทศบาลเมืองสุไหงโก-ลก หรือเมืองสุไหงโก-ลก ตั้งอยู่ในพื้นที่ตำบลสุไหงโก-ลกอำเภอสุไหงโก-ลก จังหวัดนราธิวาส ถือได้ว่าเป็นเมืองที่ใหญ่ที่สุดในจังหวัดนราธิวาส เป็นศูนย์กลางทางด้านการค้าและการลงทุนศูนย์กลางการเงินและธนาคารที่สำคัญอีกแห่งหนึ่งของชายแดนภาคใต้เนื่องด้วยเป็นหัวเมืองเศรษฐกิจที่สำคัญมีด่านศุลกากรที่เป็นศูนย์กลางการค้าขายแลกเปลี่ยนสินค้า ทั้งนำเข้า และส่งออกไปยังประเทศเพื่อนบ้าน มาเลเซียได้รับการประกาศยกฐานะเป็นเทศบาลเมือง เมื่อ ปี พ.ศ. 2545 
title: เทศบาลเมืองสุไหงโก-ลก

text: อื่น ๆ อำเภอกัลยาณิวัฒนา จังหวัดเชียงใหม่ ถนนนราธิวาสราชนครินทร์ ค่ายกรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ จังหวัดนราธิวาส เขตวัฒนา สวนสมเด็จเจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงสงขลานครินทร์ (สวนแม่-สวนลูก) จังหวัดปัตตานี ห้องประชุมสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ อาคารเฉลิมพระเกียรติ ชั้น 14 โรงพยาบาลศิริราช
title: สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์

text: การศึกษา อาคารกรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง อาคาราชนครินทร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม อาคารบรรณราชนครินทร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏทั่วประเทศ โรงเรียนกัลยาณิวัฒนา ๑ อำเภอนครไทย จังหวัดพิษณุโลก โรงเรียนกัลยาณิวัฒนา ๒ อำเภอศรีวิไล จังหวัดบึงกาฬ สถาบันวัฒนธรรมศึกษากัลยาณิวัฒนา (เดิมชื่อ สถาบันวัฒนธรรมศึกษา) มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี ห้องสมุดเฉลิมพระเกียรติ สมเด็จพระพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ อำเภอระแงะ จังหวัดนราธิวาส สถาบันภาษาศาสตร์และวัฒนธรรมศึกษาราชนครินทร์ คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ จังหวัดฉะเชิงเทรา สถาบันดนตรีกัลยาณิวัฒนา ห้องสมุดกัลยาณิวัฒนา โรงเรียนวัดราชบพิธ เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร
title: สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์

text: ต่อไปนี้เป็นรายชื่อโรงเรียนในจังหวัดนราธิวาสโรงเรียนบ้านปาหนัน อำเภอศรีสาคร
โรงเรียนบ้านปูลากาป๊ะ อำเภอเมืองนราธิวาส
โรงเรียนบ้านแป๊ะบุญ อำเภอบาเจาะ
โรงเรียนบ้านมะนังกาหยี อำเภอเมืองนราธิวาส
โรงเรียนบ้านมะรือโบตก อำเภอระแงะ
โรงเรียนบ้านมือบา อำเภอสุไหงโก-ลก
โรงเรียนบ้านมูโนะ อำเภอสุไหงโก-ลก
โรงเรียนบ้านสรายอ(ทรายทองอุทิศ) อำเภอสุไหงโก-ลก
โรงเรียนบ้านยะลูตง (ประชุมวิทยาสาร) อำเภอบาเจาะ
โรงเรียนบ้านแยะ อำเภอยี่งอ
โรงเรียนบ้านริแง อำเภอจะแนะ
โรงเรียนบ้านรือเปาะ อำเภอจะแนะ
โรงเรียนบ้านลาเมาะฮีเล อำเภอรือเสาะ
โรงเรียนบ้านลุโบะดาโต๊ะอำเภอยี่งอ
โรงเรียนบ้านลุโบะบายะ อำเภอยี่งอ
โรงเรียนบ้านสะแนะ อำเภอรือเสาะ
โรงเรียนบ้านสาคร อำเภอศรีสาคร
โรงเรียนบ้านสิโป อำเภอระแงะ
โรงเรียนบ้านสุไหงโก-ลก อำเภอสุไหงโก-ลก
โรงเรียนบุญลาภนฤมิตร อำเภอสุไหงโก-ลก***
โรงเรียนอนุบาลรังผึ้ง อำเภอสุไหงโก-ลก***
โรงเรียนเกษมทรัพย์ อำเภอสุไหงโก-ลก***
โรงเรียนบ้านสุชาดา อำเภอสุไหงโก-ลก***
โรงเรียนอนุบาลผดุงวิทย์ อำเภอสุไหงโก-ลก***
โรงเรียนมารีย์อนุสรณ์ อำเภอสุไหงโก-ลก***
โรงเรียนแสงธรรมวิทยา อำเภอสุไหงโก-ลก***
โรงเรียนสวนสว่างศึกษา อำเภอสุไหงโก-ลก***
โรงเรียนบ้านสุไหงบาตู อำเภอบาเจาะ
โรงเรียนบ้านสุไหงบาลา อำเภอเมือง
โรงเรียนบ้านหัวเขา อำเภอเมืองนราธิวาส
โรงเรียนบ้านอาตะบือแระ อำเภอบาเจาะ
โรงเรียนบ้านฮูแตทูวอวิทยาลัย อำเภอเมืองนราธิวาส***
โรงเรียนบ้านฮูลูคอนแวนต์ อำเภอระแงะ****
โรงเรียนแหลมทองวิทยา อำเภอระแงะ***
โรงเรียนอนุบาลรือเสาะ อำเภอรือเสาะ
โรงเรียนอัลเราะห์มานอนุสรณ์ อำเภอเจาะไอร้อง***
อิลมาฮาดุลรอบยานี 174 หมู่ที่ 2 ตำบลตาลิบง อำเภอระเงะ จังหวัดนราธิวาส 
ฮีดายาตูลกรุอาน 68/1 หมู่ที่ 8 ตำบลจอเบาะ อำเภอยี่งอ จังหวัดนราธิวาส 
อิบตีดาวิทยา 148 หมู่ที่ 7 ตำบลลาโลธ อำเภอรือเสาะ จังหวัดนราธิวาส 
กุรอานกูเร๊าะฮ์ซับอียะห์ 113 ตำบลปะลุกาสาเมาะ อำเภอบาเจาะ จังหวัดนราธิวาส 
ดะวะห์ตูลอิสลามียะห์ 46 หมู่ที่ 2 ตำบลบูกิต อำเภอเจาะไอร้อง จังหวัดนราธิวาส 
ดาราวิทยา 129 หมู่ที่ 9 ตำบลตันหยงมัส อำเภอระเงะ จังหวัดนราธิวาส 
ดาราศาสตร์วิทย 26 หมู่ที่ 1 ตำบลบาเจาะ อำเภอบาเจาะ จังหวัดนราธิวาส 
ดารุสสาลาม 7 ถ.เทศบาล 8 ตำบลตันหยงมัส อำเภอระเงะ จังหวัดนราธิวาส 
ดารุสสาลาม 129/1 หมู่ที่ 9 ตำบลไพรวัน อำเภอตากใบ จังหวัดนราธิวาส 
ดารุสลาม 128/97 หมู่ที่ 6 ตำบลปาเสมัส อำเภอสุไหง-โกลก จังหวัดนราธิวาส 
ดารุลมาอี หมู่ที่ 7 ตำบลสากอ อำเภอสุไหงปาดี จังหวัดนราธิวาส 
ดารุลอามาน 65/1 หมู่ที่ 3 ตำบลสุวารี อำเภอรือเสาะ จังหวัดนราธิวาส 
ดารุลฮิกมะห์ หมู่ที่ 1 ตำบลกาลิชา อำเภอระเงะ จังหวัดนราธิวาส 
ดารุลอุลลม 87 หมู่ที่ 3 ตำบลเรียง อำเภอรือเสาะ จังหวัดนราธิวาส 
ดารุลกุรอานิลการีม 137 หมู่ที่ 4 ตำบลตะปอเยาะ อำเภอยี่งอ จังหวัดนราธิวาส 
ดารุลนาอีม 187 หมู่ที่ 5 ตำบลพร่อน อำเภอตากใบ จังหวัดนราธิวาส 
ดีลกียาดะห์ อัลดีสลามียะ 72/2 หมู่ที่ 4 ตำบลศรีสาคร อำเภอศรีสาคร จังหวัดนราธิวาส 
ดีนนียะห์อิสลามียะห์ 62/4 หมู่ที่ 5 ตำบลมะนังตายอ อำเภอเมืองนราธิวาส จังหวัดนราธิวาส 
ต้นตันหยง 157/4 หมู่ที่ 7 ตำบลรือเสาะ อำเภอรือเสาะ จังหวัดนราธิวาส 
ตายุลอิสลาม 36 ถ.บือเจาะ หมู่ที่ 1 ตำบลบาเจาะ อำเภอเมืองนราธิวาส จังหวัดนราธิวาส 
นราวิทย์อิสลาม 3 ถ.คชรัตน์ หมู่ที่ 3 ตำบลบางนาค อำเภอเมืองนราธิวาส จังหวัดนราธิวาส 
นะห์ฏอตุลสุบาน 225 หมู่ที่ 1 ตำบลรือเสาะออก อำเภอรือเสาะ จังหวัดนราธิวาส 
นะฎอฏุลอิสลามียะห์ หมู่ที่ 1 ตำบลมูโนะ อำเภอสุไหง-โกลก จังหวัดนราธิวาส 
นัสรินวิทยา 143 หมู่ที่ 7 ตำบลปะลุกาสาเมาะ อำเภอบาเจาะ จังหวัดนราธิวาส 
นัสดอตุลซุบฟานียะฮฺ 96/2 หมู่ที่ 1 ตำบลบางปอ อำเภอเมืองนราธิวาส จังหวัดนราธิวาส 
นิรันดรวิทยา 23 ถ.จารุเสถียร หมู่ที่ 9 ตำบลบางปอ อำเภอเมืองนราธิวาส จังหวัดนราธิวาส 
นูรุลวาตานียะห์อิสลามียะห์ หมู่ที่ 6 ตำบลเรียน อำเภอรือเสาะ จังหวัดนราธิวาส 
นูรุลอิห์ซาน 21/1 หมู่ที่ 2 ตำบลเชิงคีรี อำเภอศรีสาคร จังหวัดนราธิวาส 
นูรุลฮูดา 190/1 หมู่ที่ 1 ตำบลมูโนะ อำเภอสุไหง-โกลก จังหวัดนราธิวาส 
นูรุดดิน หมู่ที่ 1 ตำบลเจ๊ะแด อำเภอตากใบ จังหวัดนราธิวาส 
นุรุลฮีดายะห์ 43 หมู่ที่ 7 ตำบลมาโมง อำเภอสุคิรินทร์ จังหวัดนราธิวาส 
บูกิตอิสลามียะห์ หมู่ที่ 2 ตำบลบูกิต อำเภอเจาะไอร้อง จังหวัดนราธิวาส 
ประทีปวิทยา 11 หมู่ที่ 7 ตำบลมารือโบตก อำเภอระเงะ จังหวัดนราธิวาส 
ปะดาดออิสลามิค 124/3 หมู่ที่ 3 ตำบลนานาค อำเภอตากใบ จังหวัดนราธิวาส 
ฟัตฮูเราะห์มาน หมู่ที่ 2 ตำบลซากอ อำเภอศรีสาคร จังหวัดนราธิวาส
title: รายชื่อโรงเรียนในจังหวัดนราธิวาส

text: ครั้นเมื่อมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ ได้ดำเนินการจัดการศึกษาขั้นอุดมศึกษา และได้จัดการเรียนการสอนรวมทั้งผลิตบัณฑิตแล้ว มหาวิทยาลัยจึงได้กราบบังคมทูลเชิญ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช ซึ่งทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯให้ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินแทนพระองค์ในพิธีพระราชทานปริญญาบัตรของมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ ณ หอประชุมคณะพยาบาลศาสตร์ (วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนีนราธิวาส-เดิม) มหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ อำเภอเมืองนราธิวาส จังหวัดนราธิวาส ซึ่งนับได้ว่าเป็น "พิธีพระราชทานปริญญาบัตรเป็นครั้งแรกของจังหวัดนราธิวาส"
title: มหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์

text: ระยะทาง 1,149 กิโลเมตร จากกรุงเทพฯ ตามทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 4 ผ่านจังหวัดประจวบคีรีขันธ์–จังหวัดชุมพร และทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 41 ผ่านจังหวัดสุราษฎร์ธานี–จังหวัดนครศรีธรรมราช–จังหวัดพัทลุง–อำเภอหาดใหญ่ และต่อด้วยทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 42 เข้าสู่จังหวัดปัตตานี–จังหวัดนราธิวาส มีรถโดยสารประจำทางกรุงเทพฯ–นราธิวาส–สุไหงโก-ลก บริการทุกวัน
title: จังหวัดนราธิวาส