AITRADER/dutch-tts-labeled-complete huggingface dataset:
addy wilde hem in een rijtuig helpen maar de regent weêrstreefde louis couperus de stille kracht hij wilde niet toen nam addy zijn arm in zijn arm met zachten drang en liep langzaam met hem voort de regent al klagende met tragisch wanhoopsgebaar liet zich geleiden
een kerel van hun leeftijd geheel ver njod de moeder was dood misschien wist de oude het zelf niet dat hij nog een kind in de kampong had zitten maar het was waar iedereen wist het de regent wist het de patih wist het de wedono wist het en de minste koelie wist het
zij zoû hem leiden een man van hem maken zoodra hij geboren was had zij die vage illuzies gehad van haar zoon later een groot kunstenaar te zien het liefst een groot schrijver wereldberoemd
treurig blankten de verlaten huizen op met portieken van pilaren die in de woest vergroeide erven spookten in de maan als tempels van onheil maar zij zagen het zoo niet genietende de wiegeling op de zachte
en men veroordeelde de haastigheid van van oudijck die na de scène van het race bal geen geduld meer had kunnen oefenen die niet geaarzeld had den regent wiens huis verknocht was aan den grond van laboewangi éen met laboewangi voor ontslag te durven voordragen
allen hadden zij van oudijck beloofd niet over dien nacht te spreken en eldersma wilde aan eva niets zeggen van helderen niets aan ida ook de officieren in ngadjiwa zwegen zij zeiden alleen dat de nacht in de badkamer te onwaarschijnlijk was geweest dan dat men hunne woorden zoû gelooven
hier neêr zeide van oudijck de oppasser zette het glas op de schrijftafel en kroop weg de andere oppassers fluisterden oppas riep van oudijck na een oogenblik kandjeng wat heb je geschonken in dit glas de man beefde kroop weg aan van oudijcks voeten
wil ik u wat vertellen zei mevrouw doorn de bruijn verleden voor de aardigheid probeerden wij een knaap te laten dansen wij beloofden elkaâr heel eerlijk te zijn de tafel bewoog en spelde tikte volgens het alfabet
groepen in de duisterende schaduw verzamelden zich toekijkende van verre van oudijck herkende den regent van ngadjiwa de regent had reeds gedurende het bal zich zonder beheersching gedragen nadat hij met kaartspel veel had verloren en allerlei wijn door elkaâr had gedronken
omdat zij in stilte angstig waren te sterven vor dat doel was bereikt de exode vulde de trammen met hare witte doodschheid velen vermogend al maar nog niet rijk genoeg voor hun doel reden in hunne mylords en buggy's tot de harmonie namen daar den tram om hun paarden niet te vermoeien
en zonder verdere verklaring brak ida met eva eva trok zich terug tot in soerabaia waar zij eens louis couperus de stille kracht ging boodschappen doen hoorde zij het lasteren en leuteren en zij werd zoo wee van hare wereld en hare menschen dat zij zich stil terug trok in zichzelve
zij herinnerde zich de speeltwist op patjaram zij had er pleizier in zoo zichtbaar te zien gebeuren een langzame ondergang een zichtbare slooping door hartstocht dien geen tact en correcte maat leidde
waarvan hij leefde van niets van hetgeen hij hoogweg bedelde van wat men hem gaf en dan van allerlei praktijken van door de districten rondgaan door alle dessa's en vragen of er niets te klagen viel en dan requestjes opstellen
zij bezwoer van oudijck toch te denken aan haar gemaal den pangéran dien hij bemind had als een vader die hem bemind had als een zoon met genegenheid inniger dan het gevoel van ouderen en jongeren broeder
waar duizenderlei bestaan als in een zwijgen koortsachtig voortijlt naar een toekomst van geld en rust het was of al die huizen somber trots hunne witte zuilen hunne façaden van grootschheid als gezichten vol zorg fronsten met een beslommering die zich verbergen wilde achter het voornaam doen van breede bladeren en
blij om de schoonheid van het leven omdat zij had een gezonde natuur zacht getemperd en weg gedoezeld in een bekoorlijke aanstellerij van niets te willen dan het mooie de mooie lijn de mooie kleur de
maar een zacht vizioen van frissche duitsche natuur van zwitsersche sneeuw van muziek te bayreuth van kunst in italië dauwde voor haar starenden louis couperus de stille kracht blik en zij zag zich met haar zieken man samen samen niet meer in liefde maar samen onder het juk van het leven dat zij nu eens samen hadden opgenomen
de bananen hieven hun bladeren als frisch groene roeispanen op en onder het statie baldakijn der klapperboomen scholen de bamboe huisjes dichterlijk oostersch idyllisch met hun atap daken de deurtjes dikwijls al dicht
wat hij niet zag en hoorde en voelde dat was de heel stille kracht die wel neêrsloeg maar toch smeulde als een vulkanisch vuur onder de schijnbaar rustige dreven van bloemen en vriendschap en vrede
hare natuur van elegante en artistieke vrouw had heel vreemd oog gehad bekoring gevoeld voor de zijne die van simpel man van praktisch leven zij had misschien éen enkel oogenblik slechts iets voor hem gevoeld heel diep louis couperus de stille kracht in zich een vriendschap die was als het contrast van hare vriendschap voor van helderen
een blik als in een voortdurende transe een blik als peilende door de zichtbare louis couperus de stille kracht werkelijkheid en ziende door ze heen een blik uit oogen als kolen soms dof en moê soms opgloeiende als vonken van extaze en fanatisme
en in de middengalerijen hoorden zij de snaphanen al overhalen zij hadden een dollen avond louis couperus de stille kracht toen eindelijk had de fancy-fair plaats op het tooneel van de societeit had eva georganizeerd een serie van drie tableaux uit de artur sage viviane en ginevra en
zeide theo het zijn geen loeaks toean hield de meid vol massa oerip zoû niet weten hoe loeaks miauwen kriauw kriauw doen ze
verlegen zei de kokkie verontschuldigend minta ampon nja het waren kleine voorvallen zoo in haar louis couperus de stille kracht dagelijksch leven van huisvrouw anecdoten in hare huishouding maar zij werd er bitter om omdat zij er in voelde een scheiding die altijd bestond tusschen haar en de menschen en dingen van indië
wat was er anders in het leven dan zich te laten gaan naar den louis couperus de stille kracht drang van zijn weelde verlangen zij had geen ambitie onverschillig voor het hooge van hare pozitie zij de eerste vrouw der rezidentie die al haar verplichting schoof op eva eldersma
ze is zoo even uitgegaan het zal haar spijten u niet te treffen hij sprak zoo omdat hij wist dat zij daarvan hield iederen keer het ceremonieele begin louis couperus de stille kracht om vooral de frischheid van hunne liaison te onderhouden
een dobbelaarster van het eerste water zei eldersma ze verdobbelen alles zei van helderen zij en de regent van ngadjiwa ze zijn niet rijk meer
neen ik zal niets meer zeggen smeekte zij lief zij was bang dat hij boos zoû blijven en dan had ze niets en niemand dan verveelde ze zich heelemaal louis couperus de stille kracht ik heb addy beloofd en ik kan toch niet alleen gaan nu als je dan niet meer zulke idiote dingen zegt
nauwlijks was er een zekere molligheid aan zijn accent invloed van het klimaat hij sprak zijn hollandsch zoo correct louis couperus de stille kracht dat het bijna stijf zoû geweest zijn tusschen het slordige slang van het moederland en hij sprak zijn fransch zijn engelsch zijn duitsch met meer gemak dan de meeste hollanders die talen spreken
voor stemmingen als de hare was er in indië geen sympathie en geen medebegrip en daarom sloot zij zich op haar man werkte maar zij wijdde zich meer aan haar jongen zij dompelde zich geheel in de liefde voor haar kind zij trok zich terug in de liefde voor haar huis
dat was vroeger ook anders zeide dan de oude mevrouw de harteman die zich voor vijf-en-twintig jaren geleden wel herinnerde de uitstekende fransche opera die wel duizenden eischte maar waarvoor de duizenden altijd beschikbaar waren
nooit voelde hij zich prettig als op tournée en nu dat hij somber was ontevreden niet begrijpende wat stille krachten hem tegenwerkten in het duister hem den man van oprechtheid en licht van eenvoudig levensprincipe van ernstige
en toch zoo niets indiesch in ideeën woorden kleeding die sprak over parijs en weenen alsof hij er jaren geweest was terwijl hij java nooit had verlaten die dweepte met muziek al was het hem ook moeilijk zich in wagner te werken als eva dien speelde
hij was geen man van nepotisme hij zoû zijn zoon nooit voortrekken boven een ander die evenveel recht had hij had neven tuk op concessies in laboewangi vaak gezegd dat hij liefst geen familie had in zijn gewest en zij niets van hem hadden te wachten dan een volstrekte onpartijdigheid
hij kleedde zich sprak met vermalen en ging met dezen naar de kaboepaten beiden drongen zij door tot den regent niettegenstaande de aarzeling der volgelingen niettegenstaande de inbreuk op de etiquette
zij deinsde terug opvlammend in woede maar hij zeide het haar nog eens en nog eens hare zonen waren hàre kinderen bigot en trotsch en speelziek en in het spel in dien lagen hartstocht verongelukte hunne grootheid
de tafel nog eens lichtte haar poot op draaide even knarsend op den marmeren vloer een nijdigen kwartcirkel en zette de poot met een ruwen stamp neêr
het is heusch geen receptie rezident ik zoû niet durven het zoo te noemen ik hoû alleen maar open huis om de veertien dagen en ik vind het gezellig als de kennissen dan komen het mag toch wel niet waar rezident als het geen receptie is
zij stelde belang alleen louis couperus de stille kracht in haar eigen lichaam en in hare eigen ziel àl het andere àl het andere was haar totaal onverschillig onmachtig iets van hare ziel te geven had zij nooit gevoeld dan voor zichzelve
in de stilte der geheimzwoele nachten en hij voorgevoelt het verre gebeuren wat is zal niet altijd zoo blijven het heden verdwijnt
het groote gevolg van districtlouis couperus de stille kracht hoofden op hunne kleine paardjes achter de kittige dieren aapachtig vlug berijdend vlaggetjes in de hand de gamelan overal waar hij langs kwam uitsprenkelende blij kristallen verwelkomsttonen en s avonds het met zorg bereide maal in de pasangrahan
het heeft mij heelemaal niet nerveus gemaakt zei eva hoewel ik er niets van begrijp zij opende de goedang zij riep hare kokkie bedisselde met deze het eten
het was hem zeggen dat zijn verstooten vrouw gebrek leed en hem haatte het was hem zeggen dat hij een zoon had naar wien hij nooit had omgekeken het was stil wroeten in al het geheime en duistere van zijn leven en werkkring
maar niet alle chineesche woningen waren zoo pronkerig open de meeste lagen verborgen in tuinen achter hooge muren gesloten en doken terug in het geheim van hun huiselijk leven
had de raden ajoe in het maleisch bezwoer van oudijck deze in het hollandsch verzekerde haar dat het onmogelijk was léonie luisterde aandachtiger en zij hoorde nu hoe de oude vorstin smeekte dat de rezident genade louis couperus de stille kracht zoû hebben met haar tweeden zoon den regent van
in deze ontstemmingen had zij haar clubje van getrouwen niet om zich verzameld want zijzelve deed geene moeite en haar kennissen begrepen haar te weinig om haar op te zoeken
hij heeft zich van kant gemaakt ja het is heel treurig en wij moeten haar helpen er is veel geld daarvoor noodig lijsten laten rondgaan dat zal niet veel geven de menschen zijn vrijgevig genoeg maar zij hebben den laatsten tijd al zoo veel geofferd met den fancy-fair waren ze dol
maar papa merkt er niets van neen we moeten het hem ook niet zeggen dat is het beste we moeten het niëeren en de witte hadji theo dien doddy tweelouis couperus de stille kracht maal gezien heeft en als ze bij van helderen tafel laten dansen ziet ida hem ook ach natuurlijk ook een handlanger van den regent
men wachtte hem af in de voorgalerij schommelend om de marmeren tafel toen zijn rijtuig de lange avenue der tjemara's binnenratelde zij stonden allen op en nu vooral bleek het hoe hoog de oude raden ajoe de
zij wist niet van waar zij wist niet waar heen maar wemelend over haar hoofd als met de suizende sluiers van een noodlot dat door de zwoele regenluchten streek
van oudijck crispeert me als hij zoo rondloopt hij begint wat te merken en doddy doddy ik ben niet jaloersch maar die avondwandelingen met jou kan ik niet uitstaan je moet dat niet meer doen hoor wandelen met haar ik wil het niet meer hebben ik wil het niet meer
en niettegenstaande zij voelde om zich heen de afkeuring van laboewangi bleef zij doorgaan geheel haar leven te vinden in de vriendschap van van helderen want er was verder zoo weinig
anders krijg ik het heimwee naar de schilderijen van mijn vader naar den zang van mijn moeder naar ons mooi artistiek huis in den haag zonder iets nieuws ga ik dood ik ben niet als je vrouw van helderen altijd verliefd eva smeekte ida
eigenaars van de witte marmer en stucpaleizen als zij met hunne vrouwen in gebor duurde grijze en groene chineesche gewaden het glimmende haar vol bloemen en steenen sterk riekende naar sandelgeuren strooiden met rijksdaalders
en zij op het punt java te verlaten verlangde hem te zien uit sympathie en uit nieuwsgierigheid beiden zij verlangde zelve te zien hoe hij geworden was hem te doordringen waarom hij zoo plotseling zijn ontslag had genomen en zich had uitgewischt zijne zoo benijdbare plaats in het leven
in zijne vroomheid en verren blik naar de dingen van het onzienlijke vergat soenario wel eens de feitelijke werkelijkheid die lag voor de hand welnu hij de rezident vroeg haar de machtige invloedrijke moeder samen te werken met hem
wel waren er anderen geboren in indië nauwlijks éen enkel jaar eens uit indië weg geweest die niets van holland wilden hooren die aanbaden hun land van zon
ik hoû van mijn land ja omdat je je zoo wat een solosche prins vindt dat is jullie belachelijkheid van patjaram ik ik haat indië ik spuug op laboewangi ik wil weg ik moet naar parijs
waarover hij tobde en het tastte zijn zenuwen aan hij leed nu aan plotselinge vermoeidheden als hij werkte aan kloppende hoofdpijn zijne jalouzie gaf hem eene gejaagdheid een trillende onrust kwam over hem hij bedacht eensklaps dat als het nu hamerde boven zijn hoofd als het
hij gaf zich niet over aan een allereerste sensatie van wonderlijkheid en hij plantte zich steviger welfde zijn borst richtte op zijn flinken militairen kop en snoof en snoof den walm in en den wind
in wien hij altijd gevoelde een tegenwerking nooit uitgesproken maar toch zoo duidelijk tastbaar onder zijn ijskoude correctheid en daarbij dan nog in ngadjiwa de broêr de speler de dobbelaar waarom moest hij het zoo getroffen hebben met zijn regenten
dat in het geheel niet artistiek en poëtisch is en waar men om de rozen in witte potten nauwgezet zooveel paardevijgen maar mogelijk stapelt als mest zoodat bij een bries de rozengeur zich vermengt met een frisch besproeiden
nu wat toen toen was de dag niet goed uitgerekend volgens de petangans het was een ongelukkige dag en met de nieuwe put nu wat met de nieuwe put
en het was een gewoonte geworden dat de dames zich meer kleedden voor eva's dagen dan voor de receptie's bij den rezident zij hadden bij eva hoeden op symbool van uiterste elegance in indië gelukkig kon het léonie niet schelen het liet haar totaal
en zoo ze openstonden het zwarte verschietje naar binnen omlijstend met de vage lijn van een baleh-baleh waarop een duisterende figuur hurkte
maar bijziende thuis gewoon te analyzeeren de massa der dingen en niet de détails van een ziel wier menschenkennis is gebazeerd op principe en die de menschen in types verdeelen als met een rolverdeeling in een ouderwetsch tooneelspel
en eene atoomkleinte vernederde hen henbeiden daar zittende kijkende in de wijdte van luchten en eeuwige lichten toch hadden zij lief die oogenblikken waren ze in hun leven alles want als zij niet te veel voelden hunne kleinte spraken zij over boeken louis couperus de stille kracht muziek kunst en over de groote hooge dingen van het leven
hij had maar het liefst dat doddy gauw trouwde en trouwde te patjaram in zijn groot leêg huis wilde hij nu maar de eenzaamheid de immense ongezellige eenzaamheid hij liet niet meer voor zich dekken men bracht hem maar een bordje rijst een kop koffie in zijn kantoor
zoo jong nog nja pas tien jaar jawel drong eva aan laat zij je nu zoo helpen hoe heet ze mina nja mina neen zei eva zoo heet al de djaït we zullen een anderen naam voor haar vinden
zij vond de doorn de bruijns en de rantzows nu goed als onverschillige kennissen maar niet meer als vrienden zij vermoedde dat mevrouw doorn de bruijn valsch was dokter rantzow was haar te burgerlijk te plat zijne vrouw een onbeduidende duitsche huisvrouw
het was de tegenstelling in zijn karakter want hij had zijn eerste vrouw een nonna niet anders dan uit liefde genomen en zijne kinderen in wie het indische bloed sprak uiterlijk bij doddy innerlijk bij theo terwijl rené en ricus geheel twee kleine sinjo's waren had hij lief met een zeer sterk sprekend vaderlijk gevoel
goedmoedig rijksdaalders en bankjes strooiende vroeg men hem telkens iets geheimzinnig aan het oor en missende mevrouw van oudijck vorschte men onder elkaâr uit waar zij was zij had zoo een kiespijn zeide men zij was daarom naar soerabaia
en de vrouwen moê van hare huishoudingen hare kinderen en van niets van het leven van niets het leven zonder belang moê van de doodschheid van haar bestaan rustten er uit naast de mannen
maar niet duur zijn mevrouwtje en geen onkosten geen nieuwe décors alleen uw geest uw talent uw mooie dictie van fransch of hollandsch wat u wilt daar zijn we nu eenmaal trotsch op in laboewangi en al dat moois wat u ons kosteloos geeft is geheel voldoende om de voorstelling te doen slagen
zij zeide hem hoe zij die vriendschap heerlijk vond en hij antwoordde niet meer met zijne liefde er was te veel liefs zoo in hunne verhouding er was in iets idealistisch waaraan zij beiden behoefte hadden
zij raapte het steentje op hij voorzichtig zag naar buiten het is niets léonie het moet heusch van boven zijn gevallen uit de goot door het raam en toen is het weêr opgesprongen het is niets ik ben bang murmelde zij bijna luid lachte hij en vroeg waarvoor
naar mevrouw van does en in haar kleine huisje ontmoette zij addy terwijl mevrouw van does zelve uit verkoopen ging in een chic haar met de twee stopflesschen inten inten en een pak gebatikte spreien des avonds dan wandelde addy met doddy en hoorde hare hartstochtelijke verwijtingen hij lachte om haar
de roode sirih spatten gespookspuwd op haar bloote lichaam hadden in haar geziekt waren in haar merg gevreten als een ontbinding van hare ziel waarin zij misschien zoû ondergaan heel langzaam weg
dat was om haar heen een vroolijk troepje waarin louis couperus de stille kracht zij heerschte met wie zij comedie speelde pic nics arrangeerde en dat zij bekoorde door haar huis en haar japonnen en de epicuristische kunstlijn van haar leven
tot zij eensklaps luide de stem van de raden ajoe pangéran hoorde klinken in het kantoor tegen de kalme stem van haar man in zij luisterde nieuwsgierig voorgevoelende een drama en zoo rustig blij dat ook dit drama van haar afgleed
evenals uw kaninefaat had ik hier niet moeten komen al mijn spleen al mijn melancholie hier louis couperus de stille kracht geleden in dit mooie land van mysterie is mijn schuld ik scheld niet op indië rezident
een aardigheid ja mevrouw ik woû alleen maar zien of u verstand had natuurlijk u geloof mijn eerewoord ik zoû u nooit verkoopen maar deze kijk en plechtig nu bijna godsdienstig opende zij het andere stopfleschje waarin slechts enkele steenen waren ze legde ze met liefde op het zwarte fluweel
tot zij eindelijk de de luces de oude mama de zoon roger de bruine schoondochters zich niet inhouden konden zelfs niet voor mevrouw van oudijck en verlegen lachten terwijl dranken en koek werden
in lange vlakke stralen viel het zwaar van haar neêr en als marmer glansde zij gepolijst op schouders borst en heupen in het licht van het kleine lampje nog meer wilde zij zich haasten opziende naar het venster of de kamprets weêr binnen zouden vliegen
en hoe onze regent al zijn neven en nichten in de aboepaten de woning van den egent onderhoudt volgens javaansch gebruik is mij een raadsel welk gebruik vroeg de dokter
het verhaal ging rond door den tuin van den tact van de knapheid van den rezident die met zijn woord alleen de revolutie bezworen had hij werd als op de handen gedragen en hij schonk overal rond champagne hij kocht alle waaiertjes op hij kocht al de loten van de tombola die nog niet waren verkocht
eigenlijk wat een leven als men zijn geluk niet geheel schept uit zichzelve in zijn huis in zijn kringetje als men het geluk heeft dat kringetje te hebben niets van buiten af geen schilderij geen beeld dat men ziet geen muziek die men hoort
zij droeg een heel eenvoudig kabaaitje met een smal kantje er om heen en hare dikke handjes streelden den buik voor zich op tafel had zij twee stopfleschjes staan waarin iets glinsterde
wanneer de eerste vergadering met het tooneelbestuur en de dames morgenavond bij u rezident top ik zal de lijst rond laten zenden wij moeten veel geld maken mevrouw
al in den tijd der compagnie is holland veel verschuldigd geweest aan uw geslacht dat haar altijd trouw was maar de tijden schijnen te veranderen het is zeer treurig regent dat een oude javaansche familie van zoo hooge traditie als de uwe niet meer getrouw weet te blijven aan die traditie
waarmeê zal ik beginnen het goede wat men kan doen als ambtenaar voor land en volk en dat in voldaanheid terugslaat op onszelve het heerlijke mooie werken voor dat land en dat volk het vele en harde werken dat hier vol een leven vult
om iets van het zwarte geheim te raden iets van het zwarte gevaar te zien en hij was vooral nu te prettig om iets melancholieks te voelen te zien hij zag in zijn optimisme zelfs niet het verval van zijne stad die hij liefhad
geloof je dat het spoken was van geesten ik geloof het niet het was plagerij van den regent die ellendige javanen weten allerlei dingen maar sedert dien tijd ben ik om zoo te zeggen uit mijn voegen geslagen begrijp je die uitdrukking het was heerlijk vroeger ik liet alles langs mijn koude kleêren gaan
en langzamerhand lekten de praatjes uit en beangstigden de europeesche bevolking vage berichtjes in de couranten commentaren op het ontslag van den regent hielpen meê
het was de societeit concordia een paar bedienden in witte buisjes zaten op de trappen een europeaan in een wit pakje de kastelein liep in de voorgalerij maar om de groote bittertafel zat niemand en de wijde rieten stoelen openden hunne armen afwachtende
de rezident ging er nooit door bewoonde alleen zijn slaapkamer en kantoor op zijn gezicht was een somberheid gekomen als een bittere stilzwijgende vertwijfeling nauwgezetter dan ooit was hij op zijn werk straffer spoorde hij zijne ambtenaren als dacht hij aan niets dan aan de belangen van
met haar franje van haar en haar gebedakte voorhoofdje in haar rijke poppe kleedijtje zij liep op hen toe en bij addy bleef zij eensklaps staan en zag naar hem op
vroeger was ik erg onverschillig bekende zij ik ben den laatsten tijd veel zenuwachtiger nadat ik zoo geschrokken ben in die badkamer nadat ze me zoo gespogen hebben met sirih
ik zal er even een halen neen neen blijf hier blijf zitten voor de deur aja andjeng eg je moet door een toean bezig de sleutels hier laten nazien we kunnen de badkamer niet sluiten dat is toch te gek als er logés zijn
dat dat alles wat streed wat indruischte tegen leven en praktijk en logica al die hij sloeg met de vuist op de tafel al die verdomde nonsens en die toch die toch maar gebeurde dat heeft het hem gedaan
zij stond op probeerde de piano met lange gamma's die uitliepen in den feuerzauber van de walküre maar de regen raasde sterker dan haar muziek opzong toen zij weêr opstond wanhopig van lusteloosheid zag zij van helderen staan je laat me schrikken zeide zij
wat men nu van haar vertelde hoe zij leefde in parijs was alleen te fluisteren als een onuitzegbare verdorvenheid in batavia tusschen de praatjes op de louis couperus de stille kracht receptie's hoorde eva hierover
als zij sprak als zij lachte ontwapende zij en meer nog was zij innemend het was trots en misschien juist m hare onpeilbare onverschilligheid
wij zijn idioot hier wij westerlingen in dit land waarom brengen we hier geheel den nasleep van onze dure beschaving die het hier toch niet uithoudt waarom wonen wij hier niet in een frisch bamboe huisje slapen op een tiker kleeden ons in
en versufte het leven tot een zich eeuwig opsluiten in kantoor of in huis men zag louis couperus de stille kracht elkaâr alleen op de receptie's en verder besprak men elkaâr door de telefoon het misbruik van de telefoon voor huiselijk gebruik
het was december geworden en de zware regens waren begonnen als altijd den vijfden december de regenmoesson onveranderlijk trad in op st nicolaas
zoo was de oudste broeder en de jongere had zich dien vorigen nacht geheel vergeten bezeten van waanzin door spel en drank met deze zonen wankelde ten ondergang het eens zoo schitterend geslacht hunne kinderen waren jong enkele neven waren patih in
zij was misschien zeventien jaar en zij leek op haar gescheiden moeder de eerste vrouw van den rezident een mooie nonna die nu te batavia woonde en naar men zeide een stil speelhuis hield
voor iemand als van oudijck die waarlijk in volle idealistische eerlijkheid meent dat zijn doel indië is niet voor holland maar voor indië zelf voor den javaan dien hij ambtenaar beschermt tegen de willekeur van landheeren en planters ik ben cynischer aangelegd
met een hoofdbeweging naar de vrouw is je moeder lang geleden gestorven ja de jouwe leeft nog niet waar ze is in batavia ik ken haar zie je haar ooit neen
rijk geel en wit getulband het hoofd waarin trotsch de oogen glansden laatdunkend de lippen zich dicht trokken in nieuwe glanzende jassen goudgele en purperen samaren die vielen aanzienlijk bijna neêr tot de voeten
zijn zelf bevelen zelf besturen een gewest groot en belangrijk als laboewangi met zoo uitgebreide koffie cultuur zoo talrijke
en van oudijck met eldersma van helderen een paar controleurs van buiten ging rond en trakteerde zijn binnenlandsch bestuur als men hem de geheimzinnige inlichtingen vroeg met de angstige blikken naar buiten met het luisterend oor naar de aloon aloon stelde hij majesteitelijk glimlachend gerust er zoû niets gebeuren
zoo voelde van oudijck niet de mystiek der zichtbare dingen en onvoorbereid en zwak kon het goddelijk rustige leven hem vinden
ik beloof het u murmelde de regent geef mij uw hand regent van oudijck drukte de dunne vingers van den javaan kan ik u vertrouwen vroeg hij nog eens in leven in dood
zij ging terug naar de middengalerij en speelde uit parzifal hij voor bleef zitten en luisterde de regen raasde neêr de tuin stond blank een heftige donderslag scheen de wereld uit een te doen kraken
zij misten in haar de vroolijkheid die hen eerst had aangetrokken nu kwam de ijverzucht en vijandelijkheid meer los en men sprak veel over haar zij was aanstellerig pedant ijdel trotsch zij had pretenties van altijd de eerste te willen zijn in de stad
ja ik beloof lieve theo ja kom dan zij was al in den tuin van oudijck verscheen op den drempel van zijn kantoor waarvan de deur altijd open stond maar dat met een groot schutsel afgesloten was van de
maar hijzelve was krijtwit van angst en toen zij elkander in de oogen zagen begreep zij dat ook hij bang was zij klemde zijn arm perste zich tegen hem aan de meid hurkte louis couperus de stille kracht diep nederig ineen als duldende alle noodlot van onverklaarbare geheimzinnigheid
de tokkè opende zijn muil van kleine krokodil en hypnotizeerde de kat die afdroop zich wegtrok uit den zwarten kraalblik met hoogen rug de haren steil van angst en daarna aten de jongens zich ziek aan onrijpe manga's
evenals ik uw moeder de raden ajoe pangéran altijd alle verdriet zoû willen besparen ik dank u murmelde soenario bedenk goed wat ik u zeg regent
eeuwig biefstuk mopperde theo ja die kokkie lachtte doddy met haar keellachje zij geef altijd biefstuk als mama niet is kan haar niet schelen als mama niet is zij verzint niet te erg toch
theo heb ik nog voor het laatst geholpen en doddy is getrouwd en de beide jongens gaan naar europa voor hun opvoeding hij boog zich in eens naar haar over en met een andere stem fluisterde hij bijna als wilde hij komen tot een bekentenis
zij bezwoer hem niet ten ondergang te doemen hun geslacht waarop na den dood van den pangéran drukte een noodlot en het dreef een afgrond van heilloos verderf in
en in het voelen ervan tegelijk met den weemoed van hun afscheid dat zoo dadelijk dreigde zagen zij niet te midden der golvende deinende gonzende menigte die als eerbiediglijk voortstuwde de gele en purperen voornaamheden der uit mekka terugkeerende
ja ik ken de hollandsche politiek de engelschen handelen in britsch-indië hooger en willekeuriger met hun indische prinsen de hollanders ontzien ze veel te veel
was dan eigenlijk alles bekend zij had immers altijd gemeend dat wat gebeurde in de geheime alkoven nooit openbaar zoû zijn voor de wereld zij had zelfs gemeend een naïveteit dat de louis couperus de stille kracht mannen nooit spraken onder elkaâr over haar wel over andere vrouwen maar niet over haar
het was in hare dorre ziel éene levende opbloeiïng van medelijden geef toe fluisterde zij nog eens en voor de tweede maal weifelde van oudijck nooit had hij zijn vrouw iets geweigerd hoe kostbaar het was wat zij vroeg
en dit vooropgezette idee van vijandschap met wien hij zoo gaarne had willen beschouwen als jong broederlijke medebestuurder ontstemde van oudijck het meest hij ging met léonie en doddy terug naar
de stukken die men speelde waren van een gehalte als nimmer in concordia was gespeeld het maakte haar weêr bemind of in het geheel niet bemind maar zij ging door en zorgde voor wat europeesche beschaving om niet al te veel te beschimmelen in
zij ging naar garoet blijde hem op het spoor te zijn en daar in het hôtel wist men haar te beduiden waar hij woonde zij louis couperus de stille kracht wist niet of zij hem eerst schrijven zoû en aankondigen haar bezoek het was of zij iets voorried dat hij zich dan excuzeeren zoû en zij hem niet meer zoû zien
als het rijtuig naderde stonden zij op bleven eerbiedig staan de javanen voor het meerendeel de welopgevoeden die manieren kenden hurkten neêr
hij kon joviaal vriendschappelijk zijn al was hij de rezident hij was blij dat zij allen zijn controleurs zijn assistentrezidenten vertoonden dat gezonde blijmoedige type van den ambtenaar van b b tevreden met hun leven en werk
ik had het gaarne gedaan maar nu na twee maanden is het onzin zij hadden het dan maar dadelijk moeten vragen toe otto smeekte léonie ik zoû de sedeka maar geven je doet er mij pleizier meê
maar zij had geleerd sedert dien tijd zij voelde dat kunst niet het hoogste altijd is zij voelde dat er hooger dingen zijn die zij in haar spleen wel is waar soms verloochende maar die er toch waren glanzend groot
kwam onder zijn sterkeren invloed van man van tact en van gezag en dat hij haar deed nadenken hij gevoelde dat louis couperus de stille kracht onder het nadenken de haat in haar neêrviel de wraakzucht in haar verlamde en dat hij brak de energie en den trots van het oude bloed der
en terwijl de champagne rondging nam van oudijck zelve een kelk en bood ze den regent met een opzettelijke inbreuk op etiquette en hij zeide met een mengeling van dreigenden ernst en goedmoedige scherts deze woorden die men overal opving en herhaalde die men gedurende maanden door de geheele rezidentie herhalen zoû
en aan addy had zij zich geschonken geheel zonder voorbehoud van af het eerste oogenblik dat zij hem gezien had toen zij een klein meisje geweest was van dertien hij een jongen van achttien
maar wees niet lauw over indië het is geen groot woord ik voel het zoo indië is geheel onze grootheid van ons hollanders hoor vreemdelingen spreken over indië zij zijn allen verrukt over de glorie ervan over onze wijze van
zij zeide nooit iets anders dan lieve glimlachende dingen zij sprak nooit kwaad het was haar onverschillig en zij wendde zich nu tot de raden ajoe en bedankte haar met lieve slepende zinnen voor vruchten die deze gezonden had
deze jonge controleur die nooit geweest was in europa die geheel zijne opvoeding had gehad te batavia zijn examens had gedaan te batavia blond gedistingeerd met zijn lenige hoffelijklouis couperus de stille kracht heid met zijn type van onzegbare vreemde nationaliteit was om zijne bijna exotische ontwikkeling dierbaar geworden aan hare vriendschap
zij had niet genoeg aan haar kindje te klein nog om iets van ziel voor haar te zijn haar man werkte werkte altijd hij was voor haar een goede lieve man een brave man een man van grooten louis couperus de stille kracht eenvoud dien zij misschien alleen om dien eenvoud genomen had
hoewel jonger zag hij er ouder uit zijn trekken verstard van hartstocht zijn oogen verbrand van hartstocht hartstocht voor vrouwen voor wijn hartstocht voor opium hartstocht vooral voor
men aanbad hem het was zijn oogenblik van succes en populariteit en hij schertste met de dames hij maakte ze het hof het feest duurde lang tot zes uur in den lichten morgen de vroolijke poffertjeskoks waren dronken en dansten om de poffertjeskachel heen
die van addy over haar uitging tot een jongere vrouw levendiger in gezelschap vroolijker gevleid door de voortdurende hulde van dien jongen man waarop alle meisjes dol waren en het was haar een genot zich zooveel mogelijk meester te maken van hem tot spijt van al die meisjes tot spijt van doddy vooral in haar passie had zij
tegen vijf uur kwamen zij er uit en namen dadelijk gezamenlijk een zwembad over wat hun gebeurd was spraken zij niet maar hun nacht was verschrikkelijk geweest nog den volgenden morgen werd de badkamer omvergehaald
dobbelende de kans berekenend die niet te berekenen was bijgeloovig berekenend uittellende volgens de wetenschap der petangans den dag het uur dat hij spelen moest om te winnen het aantal van de medespelers de hoeveelheid van zijn inzet
wat was dat van suiker kristal dacht mevrouw van oudijck vaag toen zij zich plotseling herinnerde mevrouw van does zeide dat zij blij was haar weêr terug te zien twee maanden weg van
van zijne kinderjaren af had theo zich zoo gevoeld ver van zijn vader en later was die antipathie een sluimerende haat geworden het deed hem genoegen te hooren afbreken die onlaakbaarheid louis couperus de stille kracht van zijn vader
een waardeering meer van hoog menschelijke kwaliteiten dan van platonisch zielegemeenschapsgevoel zij had sympathisch medeleed voor hem gevoeld in die vreemde dagen van mysterie hij alleen in zijn immense huis waar rondom hem heen de vreemde gebeurlijkheid gedonsd had
dacht hij te zijn om zijn huislijken kring dien hij liever wat nauwer gevoeld had dichter sluitende om wat in hem was vader en echtman was er van weemoed noch iets dan was het dàt uit de zee kwam het niet uit de lucht aan van verre niet
maar theo ging voort zich nu gevende op zijn beurt en den broêr vertellende dat al was hij erkend en gewettigd het toch niet vet soppen zoû zijn zoo wonden zij zich beiden op blij elkander ontmoet te hebben bevriend in dit enkele uur
op het punt overweldigd te worden ik weet niet waardoor door iets uit den grond door een macht in de natuur door een geheim in de ziel van die zwarte menschen die ik niet ken in de nachten vooral ben ik bang
reuzenvleêrmuizen wanhoopschreeuwden schril hun triumf het rijtuigje reed voorbij en ging langs een kleine spoorweghalte en in de anders zoo eenzame landstreek was het vreemd louis couperus de stille kracht dat eene geheele bevolking een zwerm van bonte soendaneezen samenstroomde aan het kleine station gretig uitziende naar een langzame trein
een jongen bracht glazen met tamarinde stroop en ijs mevrouw van does in haar slapgeleede vingertjes een tangetje legde een paar steenen voorzichtig op het fluweel ja riep zij uit zie toch die water mevrouw
een derde met een zilveren ijsvat vol brokken ijs de vierde zonder iets maakte de semba de vorstin vroeg den rezident wat hij drinken wilde en hij zei dat hij gaarne een whiskey soda had
jongere stiefdochter zij zoû voor haar passen zij zoû zelfs van oudijck waarschuwen zoû het ooit tot een huwelijk komen wat kon het haar schelen wat deerde haar léonie huwelijk o de verleider nooit had zij hem den oppersten zoo gedroomd in haar roze uren van siësta
in waarheid had zij gewandeld met addy de luce en zij hadden voor den regen geschuild in de kampong zij was heel bleek zij sidderde maar léonie en theo zagen het niet in de duistere voorgalerij evenals zijzelve niet zag dat hare stiefmoeder bleek was dat theo bleek was
hare matelooze onverschilligheid was hare levenskracht zij had zich aangewend alles te doen waar zij lust toe had maar zij deed het met haar glimlach en wat men ook praatte achter haar rug zij bleef zo correct zoo betooverend dat men het haar vergaf
zij richtte haar huis in als een tempel van kunst en gezelligheid en zij brak zich het hoofd over de opvoeding van haar kleinen jongen zij was een artistiek ontwikkelde vrouw en zij kwam uit een artistiek milieu
en mevrouwtje hoe bevalt indië u van avond louis couperus de stille kracht het was een beetje altijd de zelfde aardigheid maar zij bewonderde iederen dag zijn toon een moed een sterkte van zelfvertrouwen een zekerheid van zijn eigen weten een geloof aan wat hij zèker wist klonk metaalhel uit zijn stem
van oudijck werd rood boos naar de stadsmuziek maar dat kan je me toch wel vragen riep hij plotseling razend doddy pruilde ik hoû er niet van dat je uitgaat zonderdat ik weet waarheen van middag ook louis couperus de stille kracht was je weg toen ik met je wandelen woû
dan maar in het geheel niet denken misschien was hij dood voor dien tijd maar nu was het louis couperus de stille kracht heerlijk zijn werkkring zijn huis indië er was totaal niets bij te vergelijken
het speet hem alleen dat zijn verhouding tot den regent niet gemakkelijker was niet aangenamer was maar het was niet zijn schuld hij had den regent steeds zeer nauwgezet gegeven wat hem toekwam hem gelaten in zijn rechten hem hoog gehouden tegenover de javaansche bevolking en zelfs tegenover de europeesche ambtenaren
van oudijck was dien dag naar het bureau geweest toen hij thuiskomende dadelijk tegemoet werd gekomen door léonie de raden ajoe pangéran is hier zeide zij al sedert een uur otto zij zoû je gaarne willen spreken zij heeft op je gewacht
zij waren terzijde van het huis gegaan in de lange zijgalerij daar waren apen in een kooi pisangschillen er om heen gestrooid van de vruchten die de beesten gegeten hadden door de kleinkinderen gevoed
zoowel uit liefdevolle herinnering aan den uitstekenden javaanschen prins zoowel om zijne rezidents instructie als om een gevoel van nobele menschelijkheid en verborgen poëzie in zichzelven
prisma's waarin de kleuren verschillen als brekende uit twee zonnen stralingen uit twee werelden en nooit is er de harmonie die begrijpt
toen zij zoo stonden en beefden en zagen elkander aan stak de wind op en voerde meê het geheim der zieltjes en voerde de zieltjes meê de takken bewogen woest door elkaâr en nieuwe regen viel neêr
nu zij voelde hàar energie haar ontzinken met iederen druppel bloed dien zij voelde trager door haar matte aderen vloeien en in deze eerste dagen van de natte moesson nu de gooten van het huis onophoudelijk waterden de dik klaterende stralen
onder hen bevonden zich léonie van oudijck doddy en addy de luce zij hadden alle drie nog den vermoeiden wellust van den laatsten wals in de oogen addy zei de rezident je kent den regent intiem probeer of hij je herkent
kracht zag zijn gezicht bewolken omdat zij er over sprak maar toch vriendelijk antwoordde hij dat het zoo erg niet was al was het onverklaarbaar en dat hij zich sterk maakte dat gegoochel wel uit te vinden en hij voegde erbij dat hij eigenlijk moest op tournée maar dat hij niet ging om niet den schijn te hebben te vluchten
de begeerte het verlangen een heimwee waren dien avond vooral vol in hem hij voelde zich eenzaam niet alléen om het izolement dat een hoofd van gewestelijk bestuur altijd min of meer omringt wien men f nadert conventioneel
van oudijck geloofd hij wist het zelve niet doddy had léonie beschuldigd verliefd te zijn op addy theo had hem dien morgen toen van oudijck gevraagd had waar léonie was kort geantwoord bij mevrouw van does met
bogen zij zich over hun werk ziende tusschen hun dorstigen blik en de witte woestijn hunne papieren steeds de dauwende fata morgana van die toekomst de lavende oaze van hunne materialistische hersenschim binnen zooveel tijd geld en dan weg weg naar europa
de hoofdoppasser neêrgehurkt met zijn gloei vuurtouw in de hand gluurde aandachtig op naar zijn heer als dacht hij wat doet hij hier zoo vreemd te staan bij den vuurtoren zoo louis couperus de stille kracht vreemd die hollanders wat denkt hij nu waarom doet hij zoo
maar zij was niet de eenige die onder den indruk was van het geheimzinnige gebeuren over geheel laboewangi drukte het neêr met zijne onverklaarbaarheid die zoo streed tegen het feitelijke van iederen dag
eensklaps waren de huizen gedaan en langs een breeden weg strekten chineesche graven zich uit rijke graven den grasheuvel met den gemetselden ingang ingang van dood opgehoogd in den symboolvorm van het vrouwelijk orgaan uitkomst van leven ruim grasveld
onderaan bij het voetstuk van den vuurtoren wat doet de kandjeng toean nu hier het is hier niet goed het is hier niet goed
zij een overwicht boven hen allen was zij dan op een avond te ver gegaan dan had zij er genoegen in met een glimlach met een woord terug te winnen in hun aller genegenheid wat zij er door haar behaagzucht in verloren had en het was vreemd maar dit lukte haar zoodra men haar zag zoodra zij sprak glimlachte en beminnelijk wilde zijn
terwijl zij nu van oudijck voorging in het kantoor zag léonie in de middengalerij de brieven in het waren verzen in vuile taal over haar en addy en theo
verveelde zich niet meer zij had een doel voor de volgende dagen alleen zoo klopte haar bloed dat theo haar blos had gezien en de trilling van hare ooglouis couperus de stille kracht leden verliefd als hij op haar was had zijn oog haar ziel doordrongen en toen zij opstonden om te rijsttafelen in de achtergalerij waar de baboe's al hurkten om in steenen potjes met
uw eigen woord het woord van een verstandige ontwikkelde vrouw die niet als een stomme hollander er maar op los trekt omdat hij niet precies hier gevonden heeft wat aan zijn ideaaltje beantwoordde ik weet het uw natuur heeft hier veel geleden het kan niet anders maar het was niet de schuld van het land
eindelijk kwam ook van oudijck zijn besliste trap naderde aan als had hij het altijd druk als kwam hij nu even eten tusschen zijn werk door alle drie zetten zich zonder een woord en lepelden de soep
somberheid en ontevredenheid van dikken blonden sinjo en onmachtig donkerde zijn gedachte voort tot nog toe had doddy altijd veel van léonie gehouden instinctmatig maar nu kon zij het zich niet meer ontkennen wat zij eerst gedacht had dat toeval was mama en addy altijd zoekende elkaâr in
het avonddonzen in den tuin of naar de rat die stommelde boven zijn hoofd en dan stond hij eensklaps op liep in de kamer van léonie en keek onder haar bed toen hij eindelijk uitvond dat vele van de anonieme brieven waarmede hij achtervolgd werd kwamen uit den koker van een halfbloed die zich noemde zijn zoon en zelfs met zijn eigen
ik moet over een half uur bij den rezident zijn maar ik ben te vroeg daarom loop ik even aan zij glimlachte maar ik ben bezig hoor zeide zij ga maar meê naar de goedang hij volgde haar hij droeg een zwart lustre jasje omdat hij straks naar den rezident moest
alles was netjes onderhouden en van een pompeuze banaliteit een louis couperus de stille kracht onhuislijke afwachting van de eerst volgende receptie zonder een enkel intiem hoekje in het halflicht der petroleumlampen in elke kroon was éen lamp ontstoken
het arme land waarop zoo gescholden is zal wel denken was weggeble ven en u u hield ook niet van indië ik heb geprobeerd er de poëzie van te vatten en nu en dan vatte ik ook die poëzie verder is alles mijn schuld rezident en niet de schuld van dit mooie land
hij was wat zwaar en had aanleg nog zwaarder te worden maar toch had hij behouden iets vlug militairs en op zijn tournées was hij onvermoeid hij was een uitstekend ruiter groot en forsch tevreden met zijn huis en zijn gezin had hij iets prettigs van stevige mannelijkheid en lachte om zijn snor de joviale trek
zij moest daarop zijn voorbereid zij moest vooral voor dien mogelijken dag bewaren hare innemendste rustigheid geheel hare onkwetsbaarheid en onschendbaarheid van wie zouden die brieven kunnen zijn wie haatte haar zoo wie had er belang bij om zo van haar te schrijven aan haar man
ou dijck wat is er van mevrouw van oudijck er kwam een ruw woord de dames schrikten behalve ida die als in een transe zat
iedereen rekende uit de jaren die hij nog zoû werken moeten iedereen zag in de toekomst louis couperus de stille kracht de illuzie van de europeesche rust een enkele als van oudijck een ènkele ambtenaar die misschien zijn werk liefhad m zijn werk en omdat het harmonieerde met zijn karakter vreesde den toekomstigen pensioen tijd die dom vegeteeren zoû zijn
het was mijn eigen schuld rezident herhaalde zij met haar zachte stem en haar glimlach hij vond haar aanbiddelijk dat zij niet uitvoer in imprecaties niet losbarstte in heerlijkheid omdat zij over een paar dagen java verliet deed hem weldadig aan
hij vroeg zich af of hijzelve niet gedroomd had niet dronken was geweest dat het schandaal ge beurd was maakte hem razend maar zoo het dan zoo was welnu dan zoû hij den regent voor ontslag voordragen het kon niet anders
eerst preksa of ze ook spugen in het zwembad de meid trad binnen rillende er is niets kandjeng gauw dan baad mij wasch mij oerip zij wierp de kimono af haar mooi lichaam in het licht van de lamp werd zichtbaar als met vies bloed bezoedeld
je meer van je stiefmoeder dat gaat nog al vrij wel zei theo droog louis couperus de stille kracht ik geloof niet dat de oude weet dat je bestaat jawel dat weet hij wel neen ik geloof niet heb je ooit met hem gesproken
maar eva stoorde zich niet aan de praatjes en zorgde liever voor wat gezelligheid in laboewangi en om iets goeds tot stand te brengen heerschte zij met haar clubje men had haar gekozen tot prezidente van het tooneelgezelschap thalia
dat was nu eenmaal de plicht die op haar rustte te zorgen voor het mondaine element in laboewangi louis couperus de stille kracht hare ontvangdagen hadden niets indiesch in het rezidentie-huis bij voorbeeld waren de recepties geregeld volgens het oud indiesch binnenlandsche gebruik op de stoelen langs de wanden zaten al de dames naast elkaâr
met zo vele erfpachtsperceelen dat was een genot dat was leven een leven grootsch en ruim als geen ander en waarmeê in holland geen betrekking en leven te vergelijken was
maar dit was de opoffering van zijn beginsel het nooit terugkomen op een besluit het vast doorzetten van eenmaal gewild louis couperus de stille kracht gebeuren zoo had hij altijd beheerscht de toekomst zoo gebeurde het altijd als hij wilde zoo had hij nooit getoond eenige zwakheid
zij was nooit zoo geweest hare natuur was van levendigheid en opgewektheid van zoeken het mooie en bewonderen van poëzie en muziek en kunst dingen die zij van klein kindje af van hare kinderboeken af om zich heen had gezien en gevoeld en besproken
in publiek nu gaf zij zich even blij om zijn jalouzie zij hield ook razend van hem zij vond het heerlijk dat hij bleek en boos zag van ijverzucht en om haar heen was de zonnemiddag éen gloed en de sambal prikkelde haar droog verhemelte een licht zweet parelde aan hare slapen hare borst
had innig voor hem medelijden gevoeld toen zijne vrouw als wegschoppende haar zoo hooge pozitie gegaan was in een drieste bui van schandaal verwekken niemand wist precies waarom zijne vrouw eerst correct altijd trots al hare
en het was in het stadje een groot schandaal men sprak over niets anders men sprak er zelfs over tot in soerabaia tot in batavia alleen van oudijck zweeg er over en alleen wat dieper gebogen zijn rug ging hij voort werkte hij door leefde hij zijn gewoon leven
men sprak maleisch omdat mevrouw van oudijck niet javaansch dorst praten de fijne moeilijke taal vol tinten van etiquette waaraan nauwlijks een enkele hollander zich waagt tegenover javanen van rang
andere dingen vertrouwden zij elkander toe over vrouwen over meisjes theo vroeg of addy doddy zoû trouwen maar addy zei dat hij aan trouwen niet dacht en dat de rezident ook niet zoû willen omdat die van zijn familie niet hield en hen te indiesch vond
een wolk van zeer kleine vliegjes ruischte in de wandhoeken als een eolische harp eva en van helderen legden de handen op het tafeltje en het hief met een ruk zijn poot op terwijl de torren om hen heen zwermden