AITRADER/dutch-tts-labeled-complete huggingface dataset:
dat zyne schepper u onder de verpligting gestelt heeft dat dierbaar dat goddelyk geschenk te verbeteren dat van de volkomenheid der redelyke vermogens van uw kind uw en zyn geluk grootelyks afhangt
of misschien zonder eens te weten dat zy er is redeneren wy meermaals zo wél dat wy ons oogmerk niet beter zouden kunnen bereiken indien wy alle de regels dezer wetenschap van buiten kenden overtuigen is het eenig doel
zo is echter een kind my altoos welkom dikwyls leg ik myne boeken weg eenig en alleen om met een kind te praten en heb al pratende met hen veele ontdekkingen gedaan die den mensch onmiddelyk betreffen
ô welke verrukkende vooruitzichten hebt gy al verder deeze tedere wichten zyn reeds uwe oprechtste vrienden u deert niets of hunne stamelende lipjes vragen u naar de oorzaak nooit zyt gy vrolyk of deeze kleinen huppelen om u van vermaak
liefde en natuur maaken u vrugtbaare moeders meermaalen doet gy der maatschappye dierbare geschenken is het zeer te verwonderen dat gy om aan zulke groote en voor u geheel nieuwe pligten te beantwoorden nog veel zult moeten leren
eerlyke armen zo gy waarlyk in uw toestand troost begeert rade ik u dat g uit dit boekje t geen u raakt van buiten leert en gy myn beminde bekker lust van ouderdom en jeugd schryf nog lange voor den godsdienst dat uw vriendelyke deugd
weest gy alleen het geen gy zyn moet berust niet slegts in maar dankt god voor alle zyne schikkingen bemint de deugd zy is de leidsvrouw ter gelukzaligheid en dient god in
en den hemel zy dank dat men het niet romaniek noemen kan schoon het te wenschen zy dat de voorbeelden veelvuldiger waren als ik my op u in deeze omstandigheid bepaal denk ik by my zelf aldus
der moedren harden pligt myn aandoenlyke vriendinne plaatst dien in een vrolyk licht hebt gy dan de tweede stem niet vraagt zy in uw stil gebied ziet een eerlyk man niet gaarne dat zyn vrouw dat recht geniet geeft hy haar t bestuur niet over van zyn
wanneer het te beginnen en aan wien deezen gewichtigen post toe te betrouwen deeze vragen moogt gy met reden doen laat ik die naar myn beste weten beantwoorden
ons eigen hart zegt ons dat wy die verdienen hoe smaakloos zyn nu de pluimstrykeryen die elk wellevende zot eene vrouw durft of immer kan betoonen
het beste middel om hen deeze gevaarlyke klip te doen vermyden is dit geeft aan uwe kinderen bezigheid onderwyst hen altoos doch speelende en zo als de zaken voorvallen
of dat nog erger is gy beveelt hen iets ongewoons uw kind vraagt naar de reden gy zegt doe t geen ik zeg ik geef aan kinderen geen reden je moeder weet wel waarom zy dat zo wil
daar is eene onnozelheid die een kind veel bekoorlyker maakt dan de schitterendste zielsbekwaamheden zy heeft met de domheid niets gemeen list ik weet wél dat my dit niet van yder wordt toegestaan maar waarlyk list is geen schranderheid ten minsten
nu zal ik geene kleine vooroordeelen te bestryden hebben maar ik heb besloten de geduldigheid zelf te zyn want ik heb dit wel voorzien ik zal hen bedaard op my zien
maar mooglyk is het zo doch dit verwerft u geen ontslag leest onze eeuw is in één opzicht zeer wel van alle voorgaande te onderscheiden dit is de eeuw waar in men naamentlyk voor kinderen schryft
stelt er uw eer in hebt moeds genoeg om ten minsten zo veel te willen weten als gy zelfs wenscht dat uwe kinderen zullen leren kunt gy nu daar wel zo veel tegen hebben
de waereld is zo weinig in staat om wél te oordeelen dat zy by verstandigen zeer weinig in aanmerking kan komen lieve kinderen weest vrolyk in uwen staat als gy ouder zyt zult gy denkelyk ondervinden dat betje wolff proeve over de opvoeding uw geluk in uwe eigen hand is
het vereischte onderwys bezorgen in alle zodanige kundigheden als men aan kinderen van goeden huize nu al doorgaans leert moeders als waar tegen ik thans de eer hebbe te spreken hebben dit voorneemen
myn oogmerk was u deeze proeve te doen leezen en ware het mooglyk uwe goedkeuring immers over het algemeen te verwerven de tweede uitgaaf die ik thans bezorg heeft my doen zien dat zy gelezen wordt en uwe personeele betuigingen my in meer dan eene stad onzer provintie gedaan
pynigt hunne tedere harssentjes niet en vooral niet te vroeg spreekt tot hunne reden niet tot hun geheugen een kind is immers geen vogel dat men een papegaay leer snappen maar een kind als een redelyk schepzeltje behandele
zonder hem te eerbiedigen als gods gezant zynen zoon zonder hem te danken als ook uwen zaligmaker spreekt tot hun van zyn voorbeeldig leven zynen ysselyken zoendood zyne opstanding zyne hemelvaart doch niet meer dan uwe verbaasde en ontroerde kinderen zullen kunnen dragen
het zal u nu welligt met het lieve gelaat eens engels omhelzen en met de zoetste vleiwoordjes om hetzelve smeken houdt u nu sterk ô moeders dit is eene proef ik voel er al het gewicht van niet
dit zeggen heeft eenigen wat hard toegescheenen t spyt my ik die gewoon ben met de engelschen te vragen wat mensch is het kan immers onmooglyk iemand om wat meer of min kleuren op zyn rok hooger of lager schatten
en het vliedt elk die het niet langs de eerlyke wegen der deugd zoekt de genoegens der reden de stille verrukkingen der natuur de vertroostingen des godsdiensts zyn het zalig deel van elk die god vreest
een kind heeft zo lang dit tydperk duurt dat ik liefst niet bepaal en te minder om dat yder betje wolff proeve over de opvoeding verstandige moeder gelegenheid heeft dit zelf uittevinden geen der verëischtens die er geëischt worden in eenen bidder
gelooft het niet uw kind kan even gelukkig worden en heeft geen minder kans om het te worden zo gy het betaamlyke indrukken geeft van zynen staat en aantoont dat het doen van onzen plicht ons alleen gelukkig kan maken en dit alleen
en wat was alsdan hun loon veragting wordt het kind ouder en is het nu in staat om uwe redenen te bezeffen dan zyn wy den ergsten hoek te boven
maar myne kinderen deeze kennis is voor u niet genoeg weet dan dat die god zich aan de menschen heeft geöpenbaart als hunnen schepper regeerder en vader hy gaf ons wetten om onze gedagten neigingen en daden daar naar te schikken
dikwyls geef ik myne pen over aan een lief knaapje om dat het vermaak aan te doen van eenige krasjes schetzen van letters te maken een kind heeft by my vryheid om alles te doen wat noch kwaad noch onbeschaaft is
laten de bedaartheid de inschikkelykheid de zachtzinnigheid uwe standvastigheid temperen en in alle uwe woorden en daaden helder
mooglyk sterven uwe kinderen in den bloei hunner jeugd mooglyk klimt het getal hunner jaaren hooger dat is onder het onbekende maar dit weten wy gy moet voor hunnen zedelyken welstand zo wel als voor hunne gezondheid zorgen
gy besluit daar uit dat het kind stout is en t kan alleen niet stil zitten het heeft een fyn teder lichaampje maar dat moet uitgerolt en aangevult worden het moet lenigheid sterkte en vlugheid krygen op dat het zyne ziel meer en meer ten dienste lere staan
waarlyk dames dit verdient uwe opmerking en ik verzoek de vryheid om myne gedagten hier over wat te mogen uitwerken ik vrees dat het maar al te nodig is
doch zulks hangt grootlyks af van de omstandigheden en den aart des kinds nu zoude ik kunnen eindigen indien my niet meermalen gezegd was dat vele vaders juist niet al te wel met my in hunnen schik zyn
alles voor hen verrukt u ô aandoenelyke vrouwen dat denkbeeld niet ik weet wel dat men een kind niet alles kan betje wolff proeve over de opvoeding zeggen dat men zomtyds een weinig verlegen kan zyn
de meisjes zyn geheel voor uwe rekening geene manlyke hand moet haar leiden de zachte stem der beminde moeder is veel geschikter om hare aandoenlyke gemoederen te vormen
ik denk neen en hierom denk ik dus de wyze natuur gaf aan uw kind die onoverwinnelyke trek tot beweging verbiedt gy het te lopen het zal met zyn handen kloppen wilt gy dat het k dit laat dan zal het met de kleine voetjes slingeren
indien by het sluiten van den bekrompen kring onzes onzekeren levens wy in het niet wegzonken of tot het groot al weder invloeiden dan voldeedt gy indien gy uwe kinderen in staat stelde om hier aangenaam voor zich zelf en nuttig voor de maatschappy te zyn
dit wilde ik eigenlyk zeggen men maakt thans ongemeen veel werk van de opvoeding der kinderen voorzo verre die door plannen en voorschriften te bevorderen is
het streelt de edelaartige inborst der kinderen als zy zien dat men hen als menschen handelt bedient u van deeze edelaartigheid zo zy wel geleid wordt zal zy de schoone bron worden of blyven van al wat goed eerlyk loffelyk verheven van al wat deugdzaam is
draagt gy des ô achtingswaardige betje wolff proeve over de opvoeding moeders alle mooglyke zorg dat uwe kinderen geene de zwakste scheemering van zulke gedagten krygen die gy hen niet kunt ontwikkelen en waar van zy ik herhaal het niets zouden weten zo zy zedig en betaamlyk wierden opgevoed
uwe opvoeding is mooglyk ook niet zeer gunstig geweest dat is uw schuld niet maar wy hebben reeds gezien dat gy hoe zeer gy zelf moogt verwaarloost zyn alle de vereischten hebt om het verder te brengen
kan men met hen niet even duidelyk van engelen als van duivelen spreken lieve moeders ik verzoek voor deze kinderen ontslag van deze verkeerdheid
hoe wat wilt gy dat vrouwen reeds moeders zynde haren kostelyken tyd die reeds zo bekrompen is zullen besteden ter verkryging van kundigheden die zy missen en dat met geen ander uitzicht dan om die aan hare kinderen mede te deelen
doch deeze domme menschen waren zo weinig getroffen door het geen hen omringde dat zy al dien tyd onbeweeglyk stil bleeven zitten de nieuwigheid zelf die bynaar onweêrstaanbare prikkel had hen niet het geringste opgewekt
de natuurlyke gesteltheid zo wel zyner ziele als zynes lichaams is niet geschikt tot iets vermoeijens aan een kind zware lasten op te leggen is barbaarsch maar een kind tot het peinzen te veel betje wolff proeve over de opvoeding aan te zetten is niet minder wreed het peinzen is zelf voor gezonde en sterke lieden afmattend
verlagen sus eens in wiens oogen hier moet men wel degelyk zien wie dus oordeelt behoef ik u zulke armhartige schepzels aftebeelden om u te leren hen verachten dit zeker zoude onnodig zyn ik spreek tegen brave tegen nederlandsche vrouwen
maar ik heb nog al niet gedaan er is nog iets dat gy dient te vermyden uwe kinderen zien of hooren iets zy vragen u naar de reden gy in plaats van hen te voldoen zet hen af met deze of diergelyke woorden kom kom kinderen moeten alles niet weten dat zyn geen dingen daar kinderen naar moeten vragen
gy zyt bewogen rechtgeäarte moeders maar hoe aangenaam is deeze gewaarwording zy verëdeld u in uwe eigen oogen ja tot deeze verheven bediening zyt gy verwaardigd god zelf heeft u hier toe
en zo dit de bestemming der kindschheid is dan verstandige vrouwen moet gy dien post niet aanvaarden ontbied lieden die zich hier toe laten gebruiken uwe kinderen op te voeden is uw zaak niet
dan ô pryzenswaardige armen dan ontdekt ook myn vriendin schoone loflyke karakters in uw zalig huisgezin schoon de beemster dichteresse zeer wel weet wat haar betaamt heeft zy zich nooit eerlyke armoede in een schamel kleed geschaamt zy
die geen kind dat zedig wordt opgevoed vormen kan om dat die driften waar voor het nog volmaakt ongeschikt is nog slapen of wilt gy in hare bekleedzels nog liggen ingewikkeld
want dewyl willekeur zyn regel is verandert die wet dagelyks nu beveelt hy juist het zelfde dat hy gister verboodt en hy wil niet onderrecht worden betje wolff proeve over de opvoeding om dat hy voelt dat hy ongelyk heeft doch te zeer een slaaf zyner drift is om er zich tegen te verzetten
hen het groot verschil dat er is tusschen eene onbetaamlyke gemeenzaamheid die alle rangen verward en eene zondige laatdunkenheid die niemand meer vernederd dan hem die haar koestert
wy zien en dit is in deezen voldoende wy zien dat de aanbiddelyke regeerder van alles een groot onderscheid in staat rang en omstandigheden gemaakt heeft omtrent wezens die oorspronkelyk de zelfde zyn hy schikt deezen tot den troon en den anderen tot den ploeg
de opvoeding geregeld en godsdienstig aan te leggen daar zy zo veel kan toebrengen om de kennis van god te vervroegen zo gy met uw kind niet spreekt over den almagtigen alwyzen algoeden schepper en regeerder van alles voor het in staat is samuel clarkes boek over de goddelyke eigenschappen te lezen
hen den mensch beschouwen afgescheiden van de omstandigheden waar in hy geplaatst is zegt hen by voegzame gelegenheden gy hebt overvloed maar er zyn menschen die gebrek hebben aan het
heusche vrouwen dat uwe goedkeuring myner proeve my aangenaam is behoeft geen het minste bewys alle te leurstellingen zyn altoos ongevallig om dat zy ons beletten in het bereiken van een voorgesteld oogmerk
t moog u nu en dan doen lachen t maakt u ook wel eens bevreest in elk aartig schrander woordje geestig vraagje of snaaks gesprek ziet uw verziend oog het lokaas voor een losbol of een gek hoe angstvallig brave moeders zoekt gy dan naar hulp en raad
en zoudt gy u schaamen te zeggen hoe veel ontbreekt my nog daar geen redelyk mensch van u kan vergen dat gy op uw vyfentwintigste jaar alle de voorzigtigheid alle de goede hoedanigheid alle de nuttige kundigheden eener oude matroone bezit
is dat kostlyk boek te leezen met een kind vier vyf om t hoofd beter voegt het in die huizen daar de moeder minder slooft k moest zo als gy weet u zeggen schoon met innerlyk verdriet zulk een boek als waar g om vraagde ken ik is er mooglyk niet
zy alleen wier smaak te bedorven is om dit niet met aandoening te lezen worden hier uitgezonderd zo veele gelukzaligheden vloeijen u van zelf toe ten zy dat gy de geschiktheid niet hebt om ze te genieten en dit denk ik niet om dat ik tot nederlandsche vrouwen spreek
zoudt gy dan om dat uw kind iets wil het daarom alleen inwilligen daar is inderdaad niets anders op dan een kind nooit wat het doet zyn zin te geven zo dra het onredelyk is is het nog te jong om het onredelyke te bezeffen wat dan
maar ik houde dit onhebbelyke ook méér voor de vrugt der onbedagtzaamheid als wel voor een uitspruitzel van onkunde denkt dan bid ik u wat of gy doet als gy uw staamlend kind een gebed doet uitstorten t welk door den goddelyken grondlegger onzes godsdienst ons zelfs geleerd is
men was begeerig om te zien welke indrukzels de pracht en de kunsten betje wolff proeve over de opvoeding die aan het russisch hof zo veele veranderingen gemaakt hadden op hun zouden voortbrengen ten dien einde bragt men hen in eene der allerheerlykste zalen des paleises en liet er hun eenige uuren
denkt mooglyk my een dienst te doen dat oogmerk is braaf maar wees gerust dat uwe moeder geen behagen vindt in aanbrengingen indien ik denk dat ik my moet informeren naar soortgelyke dingen dan zal ik daar toe wel beter middelen gebruiken
ik zeg het niet brave vrouwen uit scherpheid noch uit eene bespottelyke berispingsdrift verongelykt my dus niet myn hart is op eenen geheel anderen toon gespannen en niemand beschouwt u met meerder achting niemand heeft meerder zucht voor u dan ik
zyn oog valt op een kostbaar stuk porcelein of op de pendule die de kamer versiert en het wil dat hebben mooglyk gaat zyne toomloze begeerte nog verder en dwingt om de sterren die het ziet flikkeren ja misschien beeft het van drift om een welgemonteerden degen of een
die menschen die wy gemene burgers noemen menschen die in t zweet huns aanschyns hun brood eeten wyl zy te vaderlandsch dagten om door behulp eens livreiroks en slaafsche diensten hun fortuin te zoeken
wy zyn beiden geestelyke volmaakbare wezens al het overige is eigentlyk ons ik niet en wat vorder ik van u niets dan het geen waartoe god en de natuur u in staat gesteld hebben indien gy uwe vermogens gelieft te gebruiken
geen gelegenheid en zy komt geduurig voor om uwen kinderen aantetoonen dat de goede gesteltheden des harten verre te waardeeren zyn boven de vermogens des vernufts
trekt zich onzer onkunde of behoeftig leven aan neen myn vrienden en vriendinnen schoon geleerdheid u vergeet schoon zy veel meer van beslissen dan van onderwyzen weet schoon zy zich niet kan verned'ren om te spreken in een trant dien gy denklyk zoud bevatten
het fynder weefzel onzer zenuwen de grooter keurigheid onzer gestalte een vlugger omloop des bloeds maken ons niet gebrekkiger maar van eene tederder
wy allen zo wel overtuigd zyn van de byna alles vermogende kracht der opvoeding de denkbeelden die zy in deeze treffelyke gestichten ontfangen hebben nopens god en godsdienst
ja van kinderen nero verveelt het u ga heen wat hebt gy toch te doen in een inderkamer dit is ons apartement en nare gezichten worden hier om zeer goede reden niet begeert
ja houdt u zelf als of gy er u niet aan stoorde en het looze kleintje ziende dat het de rechte middelen niet gebruikt ter bereiking van zyn oogmerk zal denkelyk het nu geheel anders aanleggen
alle de moeite die u dit zal kosten ligt hier alleen in dat gy het boek leest het is immers uw oogmerk uwen kindern ook hiervan een denkbeeld te laten geven
is er kan er iets meer nodig zyn om eene vrouw gelukkig te maken waar is dan dat sombre dat naargeestige nergens romaniek als in een roman betje wolff proeve over de opvoeding betje wolff proeve over de opvoeding dan in het valsch vernuft van een armzalig spotter of in het zwaarmoedig temperament van zieke zotskappen
want behalven dat dit uitvlugtje by my niets geld ik spreek tot vrouwen die in haren staat niet bekrompen behoeven te leven zo hoop ik u het tegendeel aantetoonen wy
ik zal de boekverkopers verzoeken om dit byvoegzel ook afzonderlyk te geeven aan elk die het by den eersten druk zoude gelieven te hebben de billykheid eischt dit en dat is my genoeg
wy verlaten dien weg als wy zyne geboden verwaarloozen alle de wetten die hy ons gaf overtuigen ons van zyne goedheid heiligheid en wysheid nimmer kan de verstandige aan dien god denken zonder de diepste eerbied nimmer van hem spreken dan met een heilig ontzach
goed uw uitgebreidt hart beschouwt immers uw geheel huisgezin met gunstige oogen gy leeft immers in t midden uwer vrienden en indien er onwaardige persoonen zyn ingeslopen zo kan uw schrander doorzicht hen wel uitvinden
dit is zyn voorname zaak en gevolglyk keert de opvoeding eigenaartig weder onder de vrouwlyke ondergeschikte regeering ontfangt een man niet al de genoegens
onze ziel is durf ik het wagen zulk eene onvoegzame uitdrukking te gebruiken als ik van een geestlyk wezen spreek onze ziel is van geen ander stof laat ik liever zeggen soort dan die der mannen de sex heeft in het geen waartoe ik u aanmaan geen stem
o bedenkt u eens verdien ik uw misnoegen is het niet braaf is het niet groot te durven zeggen dit is fraai dit is nuttig dit is onontbeerlyk ik weet er weinig of niets van maar ik moet er meer van weten
hoe bevallig is haar deugd zyt gy op uw wys eens vrolyk och dan schreit z om u van vreugd hoort z u onder t werken zingen hare kinders school bestelt haar kinderen naar school stuurt betje wolff proeve over de opvoeding ô dus spreekt zy god is goed blydschap zend hy in de hutten k heb haar dikwyls daar ontmoet deugdzame armen leest
de nutte handwerken en ambachten waar toe men hen heeft aangelegt spreiden eenen geest van burgerlyke geschiktheid van godsdienstige betaamlykheid over hun en hun huizelyk bestier
toen wat thee wat melk wat suiker met een stukje peperkoek ons genoeg waar tot het houden van een deftig kraambezoek toen de speelzucht die ons s avonds zoetjes had in slaap gesust s ogtens ons weêr tydig wekte uit den zachten arm der rust
maar hy weet dat er een god is en hoe gebrekkig hy dat ook wete dit staat by hem vast dat hy dien god moet danken en bidden dat hy de prediking zynes woords moet gaan hooren en dat hy zyne kinderen in zynen staat wel moet optrekken
het ongemeen sterk debiet en de billyke goedkeuring der verstandigen moeten dunkt my den braven vader zyner drie veelbelovende kinderen ten sterksten aanzetten om zyn talent zo volmaakt tot dit werk geschikt nogmaals te gebruiken
om te voldoen aan den pligt die god en de natuur van u vorderen zo dra gy moeder zyt geworden is het nodig uwe kennis uit te breiden hier toe heb ik u aangemaand en dit neemt gy zeker ten besten mooglyk zegt gy na dat gy dit stukje zult gelezen hebben immers tot
maar myne zeer groote liefde voor kinderen dringt my om u deeze treffende waarheden eens voor te houden ik verbeelde my dat pligts herinnering ons allen yder in zynen staat hoognodig is want wy doen of laten zeer veel zonder veel te overwegen wat de gevolgen daar van zyn
doch hier aan zyn ook weer voordeelen gehecht hem geweigerd wiens roeping het wel degelyk blyft wint in t zweet uws aanschyns uw brood weest de beschermer van haar die zederd zy de uwe wierdt van uwe rechtmatigheid all haar geluk verwagt
en in verdrietige scholastieke termen verduisterd lagen alle deeze werken zyn zeker niet boven het bereik van een dagelyks verstand en geven de beste gelegenheid om met weinig moeite u van dit deel der opvoeding te kwyten
doch vergeefsch naar haakt dan drukt gy den braven jong'ling met vervoering aan uw hart dan vergeet gy uwen kommer is er voor u zorg noch smart ja dan schreit gy vreugdetraanen uwe wenschen zyn voldaan dan ziet gy zyn nyvren vader met de
maar eenvoudig uw verpligting uit den mond van een vriendin zy zy toont u uwe wichten in hunn neiging in hunn aart ydre springveêr hunner daaden heeft zy duidlyk u verklaart troost u zegt zy tedre moeders word uw kind
denkt gy wel eens met bekomring aan den pligt u opgeleid ziet g'uw zoontje alreeds zich wreeken door het trappen met den voet door het dreigen met zyn vuistjes ach dan beeft gy voor zyn moed toont uw nog maar staam'lend meisje vonkjes van een vluggen geest
hoe achtingswaardig zyn groote vernuften als zy zo veel belang stellen in het beminlykste gedeelte des redelyken geslagts hoe oudt denkt gy zouden over het algemeen genomen de kinderen moeten zyn om hun de katechismus der natuur met eenig mondeling onderricht er by voor te lezen
laat ik duidelyker spreken van eene onbetaamlyke onverschilligheid omtrent uwe kinderen om dat zy door my niet in éénen rang geplaatst worden met die uwer meerderen gy zoudt my verongelyken ja bedroeven ik geloof dat gy niet zeer veele zulke oprechte vriendinnen hebt als ik waarlyk van u ben
geschreven zo diepzinnig dat gy zegt hoe zal ik dat boek begrypen word het my niet uitgelegt in die duistre zware werken vergt my niet dat ik die noem wykt de zucht voor t heil der menschen méérmaal voor de zucht tot roem al dat blokken brengt het
list veronderstelt een oogmerk om te misleiden en al wat niet eenvoudig eerlyk is is onzer goedkeuring onwaardig
en allengskens voldoe aan het oogmerk waarom het hier eene plaats kreeg rust en voedzel zyn niet langer alleen voldoende het moet zich bewegen hier door krygt het vastheid en wakkerheid zyne spysverteering gaat geregeld zyn slaap is gerust en
roept uwe kinderen maar by u en zo dra gy hen hier toe voorbereid hebt zult gy ondervinden dat gy net zo goed uwe kinderen dit boek kunt doen verstaan als de heer raff het zynen leerlingen deedt
wel hoe gaat het dan in de beschaafde byëenkomsten op de wys waar mede een kind iets vraagt kan veel te berispen vallen maar op een vraag niet hoort my uitspreken zorgvuldige moeders ik weet waar gy heen wilt mag ik u goedrond goed zeeuwsch antwoorden
gy hebt gelyk maar die haatlyke regeeringswyze is nergens zo ongepast als in de huisselyke maatschappy regeeringloosheid alleen is nog erger want zy is niets dan verwarring
ik bid u bedenkt toch wel wat is verkeerder dan eenen kleinen jongen tot een snappend woordenboekje te maken en waarom worden de geestigste meisjes alléén opgevoed om zotten te behagen
dan en niet eerder is het in staat om kennis te ontvangen van den heiligen christelyken godsdienst toen de diepdenkende apostel paulus aan de atheners den christelyken godsdienst verkondigde leerde hy hen eerst den onbekenden god kennen
daar is magtig veel geschreeven en dat meer zegt ook vry goed over t vraagstuk hoe de kindren t beste worden opgevoed dan laat u het werkzaam leven weinig tyd tot onderzoek spilt dan geen dier snipperuuren met het kyken in een boek zo verbaast geleerd
ik herhaal het duidelyk ik bepaal dien tyd niet zy is niet te bepalen omstandigheden hebben er te veel deel in maar zou het niet allerveiligst wezen een kind zo op te voeden dat het ongemerkt gebragt wierd tot vragen van deezen aart
indien het oogmerk maar goed en verstandig is doch het geen ik in de vroege opvoebetje wolff proeve over de opvoeding ding verg is en kan naar myn inzien alléén het werk der moeder zyn geen man die het zyn pligt wel degelyk blyft
wy zullen praten over een onderwerp dat u boven alles behaagt over uwe kinderen overnatuurkundig metafysiek wijsgerig betje wolff proeve over de opvoeding ik spreek nu tot vrouwen door de voorzienigheid gesteld in dien gelukkigen middelstand
op het laatst der week u t'huis komt met uw lieve uw brave man als hy zijn verdienden stuiver nederlegt in uwen schoot en er byvoegt hoor eens moeder al is nu myn loon niet groot k zal haast eens zo véél verdienen want de baas heeft my gezegt dat hy
willen wy eens een voorbeeld te baat nemen hebt gy niet reeds gehoord van een boek getybetje wolff proeve over de opvoeding teld aardbeschryving voor kinderen het is in het hoogduitsch geschreven en het beviel my genoeg om er ten dienste van onze kinderen eene vertaling van te bezorgen
kunt gy my terwyl gy eenige oogenblikken rust geniet uw aandagt lenen ik heb u iets te zeggen hier over zoudt gy u niet verwonderen indien gy wist hoe veelvuldig en ingespannen ik aan u denke
ik keer weder tot het stuk in verschil wy hebben afgesproken om zonder eene kunstige order voort te praten zo eene uitwyding als deeze is derhalve geene berisping onderhevig
deeze uwe heusche behandeling te mywaards verrukt my om meer dan eene rede ook om deeze ik heb dan wél geoordeeld over de groote meerderheid myner sex
lage hutten onderschept u geeft u raad spreekt gemeenzaam met uw kinderen helpt u kan zy met er daad ze acht u niet van haar afhanklyk om dat zy u wel iets gaf tragt niet loos u uit te hooren dwingt u geen geheimen af zy bedilt u niet
toont hen het edelmoedige en het rechtmatige dat er ligt in mildadig en gereed te zyn om de stille verzoeken der eerlyke armoede te voorkomen leert hen streng zyn omtrent zich zelf maar toegevend omtrent anderen
in buitensporigheid en in ziekte het leven door gaat oorspronkelyk het zelfde met het beschaafde deel des volks zyn dit schepzels naar uw beeld gevormt zyn dat wezens wier natuur edeler is dan die der dieren zyn zy tot een eeuwig tot een verheven geluk oorspronkelyk geschikt
gevoegt by de schriftelyke blyken uwer agting door my ontfangen verzekeren my dat gy goedgekeurt hebt ja dat eenigen uwer al reeds overtuigd zyn door eene oplettende ondervinding dat myn plan niet in het ryk der harssenschimmen
geeft uw kinderen die in hand ziet hoe nuttig gy kunt worden voor ons dierbaar vaderland myn vriendin heeft haar vermogen k tot uwen troost gewyd zy erkent dat ge allen kindren met haar van één vader zyt zou die vader u verlaten
zy die noch zedelykheid noch redelykheid kennen zy wier beste hoedanigheden alleen stuiptrekkingen zyn van menschlykheid zy die zonder god in de waereld zyn zy die onkundig zyn van de eerste beginzels des godsdienst moet men niet yzen voor de vrugtbaarheid deezer zedelooze menigte
toen wy lustig bruidje speelden toen een kettingje of een ring of een halfversleten lintje t siersel strekte van de bruid toen wy t oude deuntje zongen nu zyn uw goê dagen uit
is t mooglyk dit te wederstaan zo ik iets op u vermag houdt het uit hier is het nu te doen om het meesterschap ziet op de gevolgen meer zeg ik nu niet
niet te vroeg zonder toezicht over hen in de waereld gezonden doorgaans reeds door eene gevestigde genegenheid bepaalt als zy deeze huizen verlaten hebben zy alle gelegenheid om de begrippen die men hun van hunne pligten gaf op te volgen
maar dewyl wy met een wezen verëenigd zyn dat niet zal niet kan ophouden te bestaan met een wezen dat eeuwig aanwezig blyven moet met de bewustheid van alle zyne daden en gedagten die het hier vormde hier veroorzaakte zonder welk wy onze persoonlykheid noodwendig zouden verliezen
wint gy niet liever gehoorzame burgers voor onze koningin de reden dan dat gy der onbillyke overmagt slaven bezorgt neen moeders waardeert uwe kinderen hooger doet u zelf meerder recht laat uwe moederlyke regeering door de reden gebillykt worden
hoe zou men een schrander en opmerkzaam kind dat men een zot sprookje vertellen kan niet iets kunnen zeggen dat eenen beteren naam verdiende leveren de oude en nieuwe geschiedenissen en zo wel de vaderlandsche als de uitheemsche dan niets uit geschikt naar de vatbaarheid van zo een kind
zal ik alleen maar aanmerken dat dit gedeelte der ingezetenen geenszins behoort onder die beklaaglyke menigte waar van wy gesprooken hebben verheven kundigheden heeft hy niet die moet hy niet hebben een boer is geroepen om te werken niet om fyngesponnen systemata te verzinnen
moet hy zyn beroep zyne studiën of waar hy dan ook het bestaan door heeft ter zyden zetten om de opvoeding der kinderen over te nemen neen de vader is teffens de
geene der genoegens die gy als menschen kunt en als christenen moogt begeren zyn boven uw bereik uw geest is even volmaakbaar als de hunne uw verstand even geschikt tot opmerken uw ziel is zo wel als die van hun gevormt voor de eeuwigheid
dat wy niet uit het niet geroepen zyn om hier eenige oogenblikken te schitteren of te zuchten en vervolgens uit den keten der wezens voor altoos weg te vallen
ik heb gepoogt u uwe waardigheid onder het oog te brengen zy die ons zo kragtig ondersteunt in moeilyke plichten ik heb u herinnerd welk een onëindig onderscheid er is tusschen de stille lofspraak der deugd en de wilde toejuiching der zulken die beneden uwe aandacht zyn en behoren te zyn
zyn gezondheid wakkerheid vergenoeging de verkwikkelyke slaap door geene ydele zorgen verhinderd dan gene weldaden zo wy alle denkbeelden die ons als menschen niet eigen zyn maar die de vrugten zyn van vooroordeelen en gebrek van doorzicht
gy zult hen zeker zeer gaarn zulke edele dat is billyke denkbeelden van den christelyken godsdienst laten inboezemen dat zy zodra zy genoeg doorzicht hebben om te kunnen twyffelen
ons hart dat hart dat alleen in onzen boezem slaat om te werken dat hart dat het ledige veel ondraaglyker valt dan het pynelyke is dan geheel vervult
een kind is vraagagtig t kan al weer niet anders zyn zyne vragen schynen meermaal beuzelagtig by gemeene verstanden maar beter opmerker hoort die wel eens met
dit zo zynde gelyk het onbetwistbaar is zo is de vraag of bedenking moet een kind bidden onnodig hy die zeker uit goede beginzels maar juist niet met het verëischte verstand dit stelt dient aan te toonen dat een kind dadelyk bidden kan
dan men van eene vrouw buiten de dringendste nood zoude durven vergen betje wolff proeve over de opvoeding die gekkelyk voorgewende zwakheid valt dan ziet gy k weg wantrouwt gy uwe eigen vermogens eene vetstandige vrouw kan onmooglyk verwaant zyn
maar is het voor eene verstandige moeder echter onmooglyk om vragen die eerbiedig ten minsten met beleefdheid gedaan worden zo te beantwoorden dat het kind voldaan is en echter niet meer weet dan het weten moet hoe is er dan geen middelweg tusschen niets en tusschen alles te zeggen
deeze bekwaamheden vorder ik van u niet hebt gy die gy zyt er des te meerder om waardig indien gy er eene verstandige uitspanning van maakt of er uwe gezondheid door bevestigt maar gy kunt zo als ik zeg die missen en echter zeer veel verstand hebben
om dat ik zeg dat uwe kinderen eene gansch andere bestemming hebben dan de kinderen der aanzienlyken zoudt gy dààr uit besluiten dat deeze uwe kinderen daar door minder gelukkig zouden zyn dan de anderen
de hemel zy echter gedankt de geheele verbastering onzer natuur is zo algemeen niet als de zwaarmoedige naauwgezetheid zich wel eens verbeeld de nutte boerenstand is er niet van te beschuldigen en hoe groot is het getal der landlieden wel in ons volkryk vaderland
hy ziet uwe pogingen om hen tot brave menschen en vervolgens tot verstandige christenen te maken kunt gy twyffelen of uwe pogingen hem aangenaam zyn of dat zyn zegen voor u is weggelegd
moeders hier komt nu een groot talent van spreken te pas gy zult overreden zo gy klaar duidelyk met reden ernstig vriendelyk met eene eerbiedige houding spreekt
zyne vogten blyven in goeden staat en gy hebt het onwaardeerbaar genoegen van u omringt te zien van frissche gezonde lustige kinderen die u in t midden hunner woeligheid vermaken en uwe welstand zelf word er door bevestigt
wanneer nog deezen zelfden dag en wie gy is uw oogmerk van deeze bloozende lievelingen der blygeestigheid kribbige wysneusjes of beuzelachtige fraaije vernuftjes te maken
en enkelde vlagen uitgezonderd die gy maar moet laten uitgisten zult gy zonder moeite het lief schreijend schepzeltje beduibetje wolff proeve over de opvoeding den kunnen dat gy het uw horloge een spiegel een ander stuk huisraad om reden niet kunt geven en maakt die rede zo duidelyk als het mooglyk
indien wy nu eens ter betere bereiking van ons oogmerk de geaartheid der kinderen over het algemeen genomen beschouwden zou dit niet recht geschikt zyn om des te zekerder aan uwen pligt te kunnen voldoen
toen w uit maatjes handen wipten dikwyls nog niet half gekleed om te kyken wie het eerste betje wolff proeve over de opvoeding tot het speelen was gereed toen de schuld die onze harten nu helaas te dikwyls knelt ons zo weinig dorst genaken als t berouw dat haar verzelt
hoort zulke vertellingen hoe aartig ook met koele bedaartheid en neemt de gelegentheid waar om er iets by te voegen dat wel aantoont hoe weinig gy met zulke aandragingen gediend zyt
daaden vindt straffen kan een moeder straffen dan moet vrees ik t hevig woên van haar driften dit verrichten och haar reden kan t niet doen aldus dagt zy menigmalen hier op rust haar wyzen raad straft zeer zelden en is t mooglyk
de meeste hunner kunnen lezen en schryven zy gaan of ter kerk of ter vermaning of ten sermoene ja zy zyn op dit stuk al vry sterk gezet
is er ik voel dat myne verbeeldingskragt betje wolff proeve over de opvoeding ontgloeid op deze voorstelling is er voor een schilderkundig oog is er voor een wélgeplaatst hart iets schooner iets van meer belang dan het aandoenlyk gezicht eener jonge gezonde blymoedige vrouw
als wanneer men iemand iets wil beduiden dat men gezien heeft en als dat hapert een potloot opneemt en eenige weinige trekken op het papier zet die meer afdoen dan eene lange redeneering
aangenoopt door zorg en liefde voor t aankomende geslagt leest herleest deez nutte proeve want gy zult u zien verrascht met een werkje dat volmaaktlyk u en uwe kind'ren past hier hoort gy geen harde lessen
een gezond en wel te vreden kind is druk woelig wil altoos spelen ravotten lopen kortom het betje wolff proeve over de opvoeding wil nooit stil zyn dit noemt gy stout zyn is dit wel zo geeft gy dit wel zynen rechten naam
gy kunt zo gy wilt en zoudt gy niet willen daar t het welzyn uwer kinderen zo wel als uw eigen geluk betreft want in de bewustheid dat wy ons van onzen pligt zo veel mooglyk zy kwyten ligt een bron van stille vergenoeging
juist niet altyd voordeel aan hy die voor het volk wil schryven moet zich duidlyk doen verstaan als men om een pligt te leeren zo veel tyds van noden heeft dat hy ons als wy hem kennen betje wolff proeve over de opvoeding geen of weinig voordeel geeft moet de leertrant duister wezen wyl t niet aan de
zyt gy niet de moeder uwer kinderen zyt gy niet hunne leidsvrouw wel aan wien zullen de kinderen toch vragen het geen zy wenschen te weten en waar van zy onkundig zyn bedenkt het eens wel zyt gy in die tedere jaaren niet alles voor hen
dit is het nog niet al deeze kinderen uwe kinderen hebben een schat in zich de ziel die adem des levens die god in hun blies deeze ziel moet toebereid worden voor betje wolff proeve over de opvoeding eenen anderen staat
hemel spaar haar kostlyk leven sterk haar schrander zielsgezicht zy die och wie kent als ik haar haar geluk vind in haar pligt myn vriendin met wie ik deele myne vreugd en myn verdriet stoor u aan geen zot bediller doe t geen
en dus heeft hy een prikkel te méér om een ordentelyk man te blyven zyne kinderen wel op te voeden zyn huisgezin wel te bezorgen en zynen arbeid naerstig te
gy die alsdan zorgt voor hen als zy u nog niets vragen kunnen als gy hunne noden en behoeftigheden moet gissen zyt ook verpligt den god van alle genade in gebeden uwe kinderen aantebevelen er
hoe zo dra uw kind iets onbetaamlyks doet zegt gy doe dat niet en waarom om dat dit niet redelyk is deeze anecdote moet ik hier byvoegen een zeker kind deedt iets t welk aan zyne moeder mishaagde zy verstandig en zagtzinnig zynde vroeg
u ontsnapt niets om dat alles voor u van belang is hoe dikwyls heb ik een schoon gelaat zien ophelderen door het zuiver waas van een bloozend vergenoegen om het geen by anderen niet eens opgemerkt wierdt of voor louter kinderagtig doorging
laat u toch brave moeders niet weg voeren door het vermaak dat er voor u natuurlyk ligt in te zien dat uw stamelend kind reeds opmerkt het opgemerkte reeds schilderagtig
onze gebreken zelf zyn als op onze sexe geënt en wy zyn van betje wolff proeve over de opvoeding ouds beroemd door eene zachte medelydenheid des harten die zeker het sterkste werkt omtrent voorwerpen die buiten onze hulp niet bestaan kunnen
niets minder myn oogmerk is alleen om er ons in de opvoeding van te bedienen zo wel ten uwen voordeele als dat der kinderen wy vrouwen praten gaarn en wy praten meest allen zeer wel om dat wy ook in dezen de betje wolff proeve over de opvoeding natuur te baat hebben
zullen zulke menschen vaders en moeders geworden zynde hunne kinderen beter opvoeden ziet eens brave vrouwen welk een reeks van
zegt hen vervolgens dat god de zaligheid der christenen gehecht heeft aan hun geloof in dien zabetje wolff proeve over de opvoeding ligmaker gepaard met eenen deugdzaamen wandel vermydt alle theologische kwestiën zo ze u by geval bekent waren
zou een kind dat in staat is dit met aandagt en genoegen te zien een kind dat zo nieuwsgierig is niet vragen wie of dat werk gemaakt heeft het zal toch zeker niet in t hoofd krygen dat het van zelf zo wierdt
die al uwe waarde ontdekt als een andre niet kan merken dan dat g aan den wiegband trekt zy zy vind u agtingswaardig betje wolff proeve over de opvoeding als zy u dus bezig vind als gy t bloozend cupidootje losjes in de luijers wind laat het ongevoel vry schreeuwen
al wat gevoel heeft haat dwang uw klein wicht schreeuwt zo wel als het door onbarmharige handen in doeken en windzels wordt ingepakt dan wanneer gy het zynen wil betwist
de moeder als die vrouw die nooit de goedheid van haar schrander en verheven karakter heeft kunnen toonen als moeder in zo verre en ook in geenen anderen zin zeg ik en t is inderdaad zo dat de bestemming hunner kinderen geheel anders is dan de uwe
en die door al de beuzelkraam van rang en pracht nimmer eene wysgerige ziel worden ingegeven wy zyn het dan dus verre ééns deeze lieve wichten vinden in hunne moeders moederlyke harten maar hoe dit groote werk te beginnen
ik moest u nog al meer vragen en dat juist daarom om dat ik over uwe natuurlyke vermogens nimmer lage gedagten vorm hebt gy geen onzer beste aucteuren gelezen
men speelt niet met zulke dingen en geeft het niet bezorgt het iets anders in de plaats smyt het dit weg en dwingt het om het horloge waagt er eens een schreeuwpartytje aan en geeft het niet
de waarheid raakt zo ligt uit het oog is deeze neiging dan niet zeer gevaarlyk in een gevorderder leeftyd hebben wy niet wel zulke kinderen tot mannen en vrouwen zien opgroeijen die daar dermate aan verslaaft waren dat zy inderdaad gevaarlyk geagt moesten worden voor elk daar zy mede verkeerden
een kind vraagt niet kan zelf onmooglyk iets vragen waar van hem het aanwezen onbewust is het doet des aan uwe wyze van opvoeden weinig eer als uw kind naar dingen vraagt die het uit zich zelf onmooglyk kan weten en die de voorzichtigheid u verbiedt ten vollen te beantwoorden
maar het is verachtelyk zich daar mede te vergenoegen en des te meer naar mate onze betrekkingen die meerdere kennis eisschen men heeft boeken waarin men langs de paden des vermaaks de kinderen opleid tot alle zulke kunsten en wetenschappen die nog voor weinig jaren in het stof der schoolen verborgen
moeten het rariteiten worden op dat gy de stombetje wolff proeve over de opvoeding pe verwondering der zulken opwekt die door het oppervlakkige te verblinden zyn dan verstaan wy elkander niet
dewyl ik de vryheid nam u over dit stuk de opvoeding betje wolff proeve over de opvoeding te onderhouden kunt gy van my eischen dat ik u antwoorde ik zal het ook doen ja myn hart schreit wel eens in my als ik zie hoe droevig hoe allerëlendigst het met de opvoeding gestelt is in de wanhebbelyke hutten der vuigste armoede
in wier boezem zich natuur wél hooren liet maar verhard door vuige weelde het meêdogenloos verstiet dan voorzeker wierd deez proeve door uw traanen ook besproeit als niet slegts uit schrandre harssens maar het edelst hart gevloeit nooit naar waarde te
niet lang zullen twyffelen of hunne hoogste gelukzaligheid zo wél als hunnen heiligsten pligt gelegen is in dien godsdienst te omhelzen en zyne wetten te gehoorzaamen wetten die door de volmaaktste rede en de uitmuntendste menschenliefde geschreeven zyn
mag ik u bidden lagt er niet om beloont of pryst het kind daar niet om het kleintje niet geliefkoosd noch beloond wordende zal ten minsten geen by oogmerk hebben om deeze en zoortgelyke neigingen in te volgen
mager figuur maakt ook de manlyke achtbaarheid als zy met eene bedeeste houding de kinderagtige orders ontvangt van yder nufje dat de gelegenheid heeft om een knegt te houden voor elk opgeschikt manneke een dier jonkertjes waar van de baron du baër getuigt dat zy zyn
een kind beweent zyne misdaad zo oprecht als het te vergen is en zo zyne zwakheid het weder doet struikelen t is ook zwakheid een kind heeft gaarn zyn zin
moeders hoe ontzachlyk is die pligt voor eenen anderen staat want gy zyt immers met my volmaakt overtuigt dat in den engen kring van dit onzeker leven onze loopbaan niet is afgelopen
droog noch dweepig en geschikt naar uw verstand ernstig vriendlyk overtuigend in een aangenamen trant zo wat van den pligt der vrouwen en der moeders hadt gy graag locke ô t is een heerlyk schryver maar de tyd dat is de vraag
hebt gy geene oogen om te zien geene ooren om te hooren hebt gy geene redelyke ziel die gebetje wolff proeve over de opvoeding dachten vormt die in order plaatst die wil die werkt denkt gy niet kunt gy geen schakel van denkbeelden vormen
doch moet men een zeker kwaad niet schuwen om dat er nog iets veel erger is dit zo eens in t voorby gaan is het ook niet onëindig aangenamer te zien dat kinderen hunne grootste verkiezingen hunne sterkste neigingen hunne hevigste driften want neigingen groeijen zeer schielyk op tot
dat er iets onuitdruklyk aartigs ligt in de vertelling van een geestig kind wie weet dat beter dan wy aan zo een kind beweegt leeft spreekt alles wy zien het geen het zag het schildert sterk de natuur doet hier wonderen
in t zweet uws aanschyns uw brood heeft de behoorlyke tyd om dat geen aan zyne kinderen te doen dat ik van de huiselyke vrouw verg kan men een vader vergen dat hy zyne kinderen genoegzaam nooit verlaat
vrkomt het zeedlyk kwaad vraagt uw kind u lieve moeder waarom word dit zo gedaan waarom moet ik hier juist blyven waarom mag ik dààr niet gaan waarom word my dat geweigerd waarom eischt gy dit van my betje wolff proeve over de opvoeding waarom mag ik nu niet
drukt wat er ook gebeuren moge geene akebetje wolff proeve over de opvoeding lige denkbeelden in het buigzaam gemoed uwer kinderen de gevolgen daar van zyn altoos ongelukkig en zo nadeelig voor hunne gezondheid als voor hun vernuft altoos vrugtbaar in het vermeerderen van harssenschimmen waar van men hen het voorbeeld gave
ik gaf u in eenige trekken het karakter der kinderen zo als het over t algemeen genomen is maar dit geschiedde geenszins om hier door een zweem van kundigheid te vertoonen die men mooglyk van my niet wagtte
het verstand eens kinds is levend zyn hartje nog geheel week ontvangt en verliest even gemakkelyk de allerzachtste indrukzels dikwyls stort het in ééne minuut de bitterste traanen en schaatert van lachen
vele vrouwen reeds moeders zynde leren verscheiden talen de muziek of het schilderen k zwyg van beuzelachtige uitspanningen zonder dat zy vreezen dat haar dit tot schande zal geduidt worden
by voorbeeld de ryke de aanzienlyke heeft geheel andere plichten te vervullen dan de arme en onbekende de vader des huisgezins als hy die zo gelukkig niet is van zyn echt met kinderen gezegend te zien
hoe eigenaartig is het hen eerst den natuurlyken godsdienst te leeren kennen voor men hen van betje wolff proeve over de opvoeding den christelyken spreekt t is immers wààr dat de natuurlyke de grondslag van den christelyken godsdienst is
een kind is wispeltuurig nu dranst het om zyn pop het vermaakt er zich een paar oogenblikken mede en smyt haar weg de rede daar van is gemaklyk te vinden het ziet te veel moois zou het reeds bestendig kunnen zyn zou het reeds kunnen genieten het geen het heeft
maar het denkbeeld van zyne onbeperkte goedheid van zyne weldadigheid van zyne zorgvuldigheid voor al wat leeft vervult de ziel der deugdzamen met de reinste dankbaarheid met de volmaaktbetje wolff proeve over de opvoeding ste gehoorzaamheid en met de allerverhevendste liefde
wel laat hen toch uitspelen zy verzuimen nog niets en zullen gezegend met eenen schat van gezondheid en vrolykheid zo dra het hun tyd is grooter voortgangen maken in het geen zy vervolgens moeten leren dan die zieke sukkelaartjes die men te vroeg aan t werk heeft gezet
vriendelyke gezellinnen myner zorgelooze jeugd zoo u noch het zoet genoegen onze blyde kindschheid heugt toen wy daaglyks ons vermaakten schier met ydre beuzeling
daarom toontje ja maar hernam het platje al daarom is geen reden nogmaal moet ik voor myne gunstelingen uwe kinderen de zaak opneemen
zo is het niet in de groote steden daar onderdrukt de trotsche groote door weelde en verwyftheid verlaagt den gemeenen man en die neemt iets slaafachtigs aan ziende dat hy overal zo niet veracht ten minsten niet opgemerkt wordt
of ik ben niet in staat om zekeren pligt te volbrengen ik ga er my op toeleggen ik ga leren t geen ik nu niet ken er is toch niets laags in edelmoedig toe te staan dat wy weinig weten
maar tederlievende moeders wat kunnen wy doen ter verhoeding van alle deeze onhebbelykheden van alle deeze verwarringen ik vrees dat het eene harssenschim is die de goedhartigheid vormt om zich te troosten als men zich verbeeld deeze woeste hoofden der huisgezinnen te verbeteren
en werkt en slooft en u zelf wel eens van t noodige om uw huisgezin berooft zegt niet wy vergeten burgers ach wy komen veel te kort daar er meestal voor de ryken nooit voor ons geschreven word want wy kunnen groote boeken zo min kopen als verstaan
zoude ik de gelegenheid die eene tweede uitbetje wolff proeve over de opvoeding gave deezer proeve my aan de hand geeft nu nog wel mogen gebruiken om eene onoplettenheid door my in de eerste uitgave begaan te verbeteren gy waarde vrouwen hebt er belang by dat ik u dit verzoek weest dan nog eens geduldig omtrent my
laten wy om hier van verzekerd te zyn eens onderzoeken wat is eigentlyk bidden bidden is immers eene betuiging dat my iets ontbreekt t welk ik my zelf onmooglyk geven kan en daarom dat verzoeke van eenen anderen die ik vertrouw dat in staat is my dat te kunnen en te willen schenken
ik beschouw u in een veel treffender licht ik zie thans op u als op waardige ik had haast gezegd wel eerwaardige moeders wij zullen gemeenzaam praten in den styl der kinderkamer
zal een dus wel opgevoed kind t welk men gewend om zyn gezigt te gebruiken t welk men voorgaat in dus te doen niet zo wel zyne oogen eens vestigen op de zon voor al als men het die by het op of ondergaan aanwyst
mag ik u het geen er my van bekend is eenvoudig mededeelen toetst aan uwe eigen ondervinding de trekken die ik u ga aftekenen ik zal die zo als zy my voor den geest komen
het werkt gestadig en heeft gene stuiptrekkende bewegingen meer uw man is uw grootste uw eenigste vriend want een gelukkig huwelyk is zeker de allervolmaaktste vriendschap
zo te doen is verkeert wel tederhartige moeders hebt gy aandagtig overwogen wat gy dus handelende doet kom aan wilt gy dat deeze levendige deeze oplettende kinderen tot logge blokken misvormt worden
ydere deugdzame neiging zal uwe eigen waardye vergrooten ydere geestigheid zal u oneindig meer vermaken en als gy in uwe stille kamer u met gebeden voor den aanbiddelyken maker van alles verootmoedigd zult gy met vertrouwen kunnen smeeken dat god deeze kinderen
meer bekend maakte met zulke fraaije en nutte kundigheden die voor u onontbeerlyk zyn werpt my niet tegen dat gy hier toe geen tyd altoos hebt