AITRADER/dutch-tts-labeled-complete huggingface dataset:
als een stormreus die de woede der elementen tart vrij klinkt het uit de hoogte en het wordt opnieuw gevolgd door dat spookachtige halli halli hallo
melchtal is oud maar krachtig en moedig toch zweeg hij en bood geen tegenweer want wat zou één ongewapend oud man tegen drie jonge mannen die met zwaard en aks gewapend waren hij ging evenwel naar huis en vertelde daar wat er gebeurd was
eens dat er weer afgevaardigden van het vrijboeren gericht naar den keizer gingen om zich over de rijksvoogden te beklagen konden ze den keizer niet te spreken krijgen
raakt ge den appel welnu dan schenk ik u de vrijheid en wil voor dezen keer vergeten dat gij den hertog van oostenrijk beleedigd hebt door het teeken zijner waardigheid niet te groeten
claus schrikte en keek hem met zijne wijdgeopende doovemansoogen zoo kalverachtig aan dat al de ruiters in een luid gelach uitbarstten
helder blonk en glinsterde de eeuwige sneeuw der hooge bergtoppen in het stralende zonnelicht het meer was geheel tot rust gekomen en boven de oppervlakte van het rimpelende water sprongen de visschen dartel spelend uit
plons wolf volgt hem schiet de duivels dood ze zijn dol schreeuwt fridel den schildwachten toe
de vrouw die voor gottliebs paard geknield had gelegen sprong op rukte geszler de breede jachtbijl uit den gordel en gilde wraak wraak
op dien paal hangt een nagemaakten hertogshoed en iedere zwitser die daar voorbij komt moet dien hoed groeten alsof deze de hertog of keizer zelf was oud nieuws grauwde tell een vuige slaaf die zoo iets doen kan
een luid gelach klonk over het plein het was landenberg die dit lachen deed hooren dat zal een verrukkelijk gesprek worden riep hij alweer schaterlachend je weet toch geszler dat je even goed tegen een boom praten kunt hij hoort niets
adolf was er evenwel de man niet naar om zich die afzetting te laten welgevallen en was vast besloten zich in zijn gezag te handhaven met behulp van enkelen die hem trouw gebleven waren verzamelde hij een leger en trok hiermede hertog albrecht
allen die samen gaan houden drukke gesprekken met elkander en blijkbaar is het over een zeer gewichtig en niet heel vroolijk onderwerp
geszler zou den dood van zijn trouwen en slimmen friedel niet ongewroken laten onderwierp men zich dan zou walter fürst natuurlijk als offer vallen moeten en tell zou niet te redden zijn
en ofschoon ik vermoed dat het uw plan is om door de verborgen gang den sarnenstein binnen te dringen en in te nemen en ik het goed vind acht ik het toch beter dat de anderen ook hunne meening zeggen volg me ze zijn hier dicht
wat er te doen is waar is tell tell willem hij is is is niet thuis hedwig schudde het hoofd
wat nog veel erger was haat wraakzucht en een verregaand wantrouwen waren zijn boezem
in straatsburg zeer veel bijzonders en vreemds te zien was waren ze toch met de bekrompen ruimte waarin ze gedwongen waren zich te bewegen al heel weinig ingenomen
de nieuwe roomsch koning hertog albrecht van oostenrijk hield hier gedurende eenige weken zijn verblijf om met de verschillende vorsten des rijks de zaken te regelen en wat wel het voornaamste was te beproeven van vijanden vrienden te maken
en zorgen we overmorgen om op aloude wijze op de rütli bijeen te komen ik blijf met eenig volk op den zwing uri stauffacher en attinghausen zullen de landammans van uri en schweiz zijn
maar z zien sturen nooit geloof me alleen de wending van het roer om in het midden der rivier den stroom te overwinnen was een meesterstuk zie nog altijd worstelt de keizer met den stroom
wat claus van ludwig en albrecht wist vertelde hij en nu was er niemand tegen dat deze twee uit de gevangenis verlost werden en binnen het kasteel hunne vrijheid behielden
je hebt je eigen sleutels en als je hier in den kelder bent kan je alles hooren wat op het plein en in de feestzaal voorvalt en gezegd wordt vooral die feestzaal lijkt je want
de meeste vuisten en woedende blikken en gebaren gelden echter den burcht van hermann geszler von bruneck in de wandeling bijna nooit anders dan eenvoudig geszler genoemd geen is er dien ze meer haten dan hem
claus bracht nu brood en vleesch en eenige kannen landwijn in de gang schoof het groote vat er voor sloot de deur en grendelde die aan de gangzijde bij mogelijke ontdekking kon hij dan toch ontkomen zijn eer men de deur geopend had
met echt jobsgeduld was tell hiermede dagen lang bezig en met de meeste nauwkeurigheid ging hij er mede te werk en dat wel terwijl hij nieuwsgierig op de vingers gekeken werd door zijne zoontjes walter en willem
weldra was hij bij de aanlegplaats en riep den veerman die binnenshuis den storm ontvluchten wilde hijgend toe om godswil veerman uwe boot vlug vlug
dat je ook mis schieten kunt ja als de pijlen betooverd zijn ik geloof dat zij eene booze heks is kom laten we naar binnen gaan
en tal van machtige edelen die niets anders waren dan rooverhoofden die op hunne sterke rotsburchten de schrik van duizenden bleven alleen in thüringen vernielde rudolf meer dan zestig van die
opeens nam tell den boog die eenmaal een kruisvaarder gediend had van den schouder een pijl werd er nadat de boog gespannen was op gelegd de vinger bewoog zich even de koorde sloeg snorrend terug en de pijl vloog ruischend door de lucht
die zijn juist wat voor uwe pijlen tell gij weet dan de plaats en zorgt dat een derde ze ook wete waarom vroeg tell als wij dat geld toch gebruiken nog een derde in het geheim te nemen
thans nam hij een dun zilveren geldstukje stak dat in den weeken stam van een populier zoodat het op den kant bleef staan hij brak nu de punt van een pijl en zeide
goed goed schiet zoo uitnemend als je wilt wees de koning van de domme bergboeren die ik ben ook een bergboer ridder sprak tell trotsch maar een vrije bergboer
het groen dat door de droogte der laatste dagen vol stof lag zag er nu frisch en welig uit de zwaluwen die het noodweer in de rotskloven ontvloden waren vlogen weer vroolijk sjilpend rond
ook de korenoogst was niet medegevallen en de druiven die hier en daar nog al voordeel konden aanbrengen met er wijn van te maken liepen groot gevaar door het koude weder dat meestal van betrokken lucht vergezeld was niet rijp te worden
niets zonder hem stauffacher rept zich naar zijn ouden vriend en in dien tusschentijd is claus naar walter fürst gesneld zijn gang is echter vergeefsch de arme vader heeft tijding gekregen van het verdwijnen van zijn lieven kleinzoon walter
het was geen weer voor zulk eene zwakke boot en dat we er zijn dank hiervoor god niet mij maar geen rustig gepraat verder help
moedig zijt ge als de koningsarend die in onze bergen leeft en edeler vromer en goedhartiger is er geen
schande over de keurvorsten roept arnold melchtal een oude vrijboer uit unterwalden uit ze verdienen in den kerkban gedaan te worden de vuige lafaards laat walter fürst uit uri zich hooren
eerst heden had tell dit vernomen en de gedachte daaraan deed hem zijn tred vertragen opeens echter ontdekte hij dat het weder plotseling zeer veranderd was
doch bij eene algemeene ramp ten bate van het heele volk te gebruiken tot op heden bleef die schat daar liggen ik ben de laatste van mijn stam en heb geene kinderen want mijn eenige zoon is kort geleden op eene bedevaart naar het heilige graf gestorven
de wijn scheen de oude vrouw bijzonder goed te smaken zoo goed zelfs dat er weldra eene tweede kan op tafel stond en daardoor kwam het dat het gesprek met vuur werd voortgezet en tell heel wat vertelde wat hij zelfs tot op dezen dag voor hedwig verzwegen had
gij hebt een ouden vader kuni gij hebt vrouw en kinderen dat weet ik doch dezen zijn veilig zij immers hebben den onverlaat niet gedood
opgepast claus daar is de gevaarlijke baas clans boende er lustig op los toen de snorrebaard hem naderde en op den schouder tikte
met walter praten ja dat leek hem want zonder broer walter gevoelde hij zichzelven als niets vooral als moeder zoo treurig en vader weg was
stauffacher zag verrast op en zeide zoo iets zou keizer albrecht niet bevelen hij is keizer en heeft bovendien het geluk de vrijboeren en vrijburgers van de woudsteden te kennen
en wat gij daar zegt is niet waar alles is waar tell alles niet waar gisteren was ik op de markt te altorf ik heb dien paal en dien hoed gezien
als de wijn is in den man dan is de wijsheid in de kan ga nu die gang maar in en schuif dan het vat voor de deur
en dat het grootste deel van de krijgsbenden die ik aanvroeg achterbleef om dien opstand te dempen er moet rondgestrooid worden dat er binnen enkele dagen nog wel tienduizend komen zullen
terwijl dit gesprek gehouden wordt is gottlieb ook genaderd en daar geszler van woede dreigt te stikken en zijne bijl zoo diep in de poort slaat dat hij ze er niet meer uithalen kan zegt
de vrouw van stauffacher bracht het gevraagde en terwijl de twee mannen dronken gaf tell een trouw verslag van het gebeurde ik vrees dat de worsteling spoedig een aanvang nemen zal tell zeide stauffacher ik vrees het
en in den gordel die hun kleed van gelooid gemzenleder om de heupen sloot hing eene germaansche aks of strijdbijl de beenen waren tendeele bloot
eén oogenblik nog en het donderend gejuich dat van den overkant klonk uit de monden van honderden toeschouwers vereenigde zich met het jubelend halli halli hallo van tell
o wist ik eens hoe die gluipende geszler zich van mijn kind meester gemaakt heeft wie weet of hedwig en willem ook niet in zijne macht zijn
het luide jodelen werd door de echo's in het gebergte van alle kanten herhaald en vol verbazing zag baumgarten den man aan die daar stond als een tweede gideon dat is mannentaal mijn goede vriend tell riep baumgarten uit
wof waf wof waf klinkt het nu bijna in zijne onmiddellijke nabijheid en de geboeide knaap wringt zich haast van onder den mantel die hem verbergt
geszler draaide beringer den rug toe om de noodige bevelen te geven want tell was op de strafplaats aangekomen op de markt stond eene breedgetakte eeuwenoude linde waaromheen een aantal mannen stonden om voor het oog der toeschouwers wat te verbergen
maar als hij heeft uitgesteld tot een volgenden nacht ja dan is het te laat en de arme stakkerds zullen er van lusten en zwijgen ja dat zullen ze want ze moeten
en waar liet gij dat alles vroeg tell luister ik zal het u zeggen rudi mijn oudste zoon is mij tot in de bergen gevolgd doch daar met alles
waar t alpenroosje bloeit waar t zonlicht met de rimpels van t lieflijk bergmeer stoeit halli halli hallo
zoo had hij gesproken en men had den ouden man met rust gelaten kwam zijn naaste buurman en oudste vriend walter fürst eens bij hem dan trachtte deze wel zijn vriend te bewegen om toch ook deel te nemen in de algemeene beweging en lid van het eedgenootschap te worden
en of die bergboeren dom zijn in hunne vrijheid zult gij als kooivogel niet al te best weten dunkt mij brrr brrr nog altijd even opvliegend
en dat alles heeft walter moeten aanzien fridel heeft hem van onder zijn mantel gehaald spottend haalt hij de prop uit zijn mondje en maakt hij de riemen los
omdat die stauffacher mij verleden jaar toen het koren zoo duur was geregeld meel gaf voor mij en mijn gezin om er brood van te bakken geen penning wilde hij er voor hebben hij is een nobel grijsaard en ludwig verraadt hem niet die mij weldeed
hoewel tell nu nog maar kort in de duisternis vertoefd had was die langzame overgang van donker tot licht toch zeer goed voor hem en kon hij nu goed zien zonder dat de oogen hem pijn deden toen hij voor geszler en landenberg stond
gij spreekt zeer stout jager ik spreek als vrije zwitser heer dus gij weigert op mijn bevel op de jacht te gaan
lag op den wülpelsberg aan den rechteroever van de aar in het tegenwoordige zwitsersche canton aargau rudolf bleef tot twaalf in leven doch hoewel machtiger dan zijne drie voorgangers
de bokken zijn zeldzaam tegenwoordig mag het geene geit zijn stauffacher trad nu naar buiten zag de spionnen ook en zeide
wilde men niet door de woeste golven in de diepte geworpen worden beiden waren door het overslaande water en den neerplassenden regen druipnat wat evenwel niet zooveel hinderde
als er niet zooveel gevaar bij geweest was zou ik eens hartelijk aan het lachen gegaan zijn die boer in de wapenrusting eens
voorop reden drie mannen de middelste was iemand van misschien half de vijftig jaar rechts van hem reed een in de kracht van het leven en links van hem een grijsaard ze waren alle drie forsch gebouwd op den rug droegen ze een grooten stalen boog met een
neemt toe in kracht stijgt hooger en verdrijft dan den noordenwind soms neemt die zuidenwind hier meestal föhn genoemd zoo in kracht toe dat hij een kortstondige felle storm wordt
als ik tell een pijl overgeef en dan naar de linde wijs moet ge dadelijk al het volk verwijderen zoodat de knaap heel alleen tegen den boom staat met den appel op het hoofd het is goed heer het zal geschieden sprak friedel
hij werd door haar ten doop gehouden zij had hem lief als haar eigen kind en laaghartig heeft hij al die liefde beantwoord door onze drie zoons naar oostenrijk te zenden waar ze in de bergwerken aan slaven arbeid bezweken zijn
alles wat maar eenigszins kan zal zich naar de markt te altorf spoeden en de sarnenstein zal zoo goed als verlaten liggen wie weet welk eene goede gelegenheid ik dan heb om binnen den burcht te komen
alsof er voor hem geen gevaar van uitglijden of misspringen bestond daar stroomt de regen bij stralen neer de zwarte wolken gelijken eene zee die ledig gegoten wordt
heeft de föhn mij dezen nacht bevrijd nu speelt ze een wreed spel met mij mokte hij er valt niet te kiezen ik moet het breede pad nemen
lowetzermeer heeft laten bouwen ik heb het vernomen sprak baumgarten gezien heb ik het nog niet want ik kom nooit te steinen en al ken ik den ouden
heer geszler sprak tell opeens en hij bleef staan gij speelt toch geen valsch spel met me hoe weten zij allen die daar op de markt staan wat er gebeuren zal
het angstzweet parelde op geszlers gelaat doch hij was toch te trotsch om zijn vijand door woorden te toonen hoe het hart hem van vrees popelde maar wat de mond zweeg vertelden de oogen en het bleeke gelaat
ja en dat muisje zal een staartje hebben zeide de herder oostenrijk zal niet rusten voor het zich gewroken heeft maar wat daar eenmaal in onze bergen verscholen is vinden ze niet baumgartens leven is gered
een verrader van mijn land ben ik ook niet ik evenmin maar tot strijd komt het toch de voogden leggen het er op toe kom laten we gaan
het was dus meer dan noodzakelijk dat de keizer met zijn leger zich in de nabijheid van den rijn opsloeg om die geestelijke keurvorsten in het oog te houden
hij wist al te goed dat er wel velen waren die hem kenden maar dat hij niet zulk een man van gewicht was och dat was hem immers bekend men kende hem als schutter
inleiding uit onze vaderlandsche geschiedenis weten we reeds dat duitschland in de dertiende eeuw geen toonbeeld van orde welvaart en eendracht was
doet open neer de brug schreeuwde men daar buiten claus hoorde het en ging naar de poort hij zette de handen voor den mond en riep doet de groeten aan geszler
hij volgde zijn plan doch pas was hij een smallen hoek omgeslagen of hij stond voor tell geszler wist dat tell op dat smalle pad niet bang was en er even rustig voortschreed als langs de heerbaan in de dalen
een echt om ons te laten gevoelen dat de hertog van oostenrijk en niet de keizer van duitschland onze heer is heeft hij te altorf op de markt een paal gezet
wraak wraak schreeuwde baumgarten het is verschrikkelijk en noemt men die wreedheid eene poets laat mij verder gaan hernam tell
hedwig uw vermoeden was juist geszler en gottlieb zijn met een twintig man er op uit om u uit uwe woning te halen
toen geszler zoo aan gerold alles had medegedeeld zwegen ze eene poos waarna gerold als tot zichzelven sprekend vroeg wat nu laat gottlieb hier komen sprak geszler drie weten meer dan twee en gottlieb is een slim man
dat men geëindigd was met er niet meer naar te kijken de een was als de ander ja zoo dacht men maar die men bedroog zich want een stoet van twintig ruiters die door het stadje trok werd door allen
bij den hoek vanwaar men hunne woning zien kon zou hij eensklaps voortijlen om tot moeder te roepen moeder moeder daar komt vader
geef mij een anderen want deze pijl deugt niet voor dit doel de boogschutter voldeed aan zijn verzoek en tell legde nu dezen tweeden pijl op den boog en begon op het doel te mikken
geloof je dat ook niet ik zàl het gelooven als je mij zegt hoe claus het ontkomen is zelf heb ik hem in den wijnkelder zien gaan door de gewone deur is hij er niet uitgekomen en toch was hij weg hij moet uit den kelder eene vluchtgang geweten hebben
het deert ons niet wij strijden niet langer tegen de zwitsers de wapenen zijn afgelegd wij keeren naar oostenrijk terug vaarwel heer
eén hunner sloeg met zijne aks het touw waarmede de boot vastgesjord lag los beiden brachten haar te water en staken af
wees welkom claus riep stauffacher den wakkeren gezel toe nu de kogel door de kerk is behoeven we niet meer zoo geheimzinnig met u te spreken en kunnen we ons gerust vertoonen welk nieuws brengt ge van
verliet de woning zijns vriends doch juist toen hij het erf verlaten wilde zag hij twee oostenrijksche spionnen hij liep naar het raam en riep luid moet het een gemsbok zijn
ja ulrich en heinrich ze kwamen hier in den namiddag in booten aan gij vergist u heer ulrich en heinrich zijn hier niet geweest
wij oostenrijkers doen het niet want wie onzer houdt zooveel van dat zwitsersche vee om het te waarschuwen als gevaar dreigt
bijna op hetzelfde oogenblik stortte een groote gemsbok langs de helling van eene rots naar beneden geszler stond verslagen welk een schutter
wat zegt gij vroeg tell die opeens tot zichzelven scheen te komen dat het mannentaal is welke gij daar gesproken hebt
en dan wij moeten niet vergeten dat wij in het oog van andere volken en vorsten tegen het wettig gezag opstaan al wat monarch hertog of graaf is en regeert zal dat in ons afkeuren
zware dennen werden als dorre rietstengels doorgekraakt groote steenen die los lagen werden door de waterstroomen voortgedreven en naar beneden geworpen bij oogenblikken was de regen zoo ontzettend dat men er niet doorheen kijken kon
naar zijne vertrekken en fabian bleef alleen achter alsof het hem niet goed deed dat ik van dien laffen drinkebroer beringer vertelde mompelde fabian en dat noemt mij toch schobbenjak alsof ik slechts een gemeene trosboef of lansknecht ware
elke lijn is daar een gebed ieder zijn smaak sedert ik bij den keizer aan het hof ben houd ik niet van die stille bergen waar de menschen wel uitgestorven schijnen
dat kan niet hoe zouden ze het te weten gekomen zijn alles is in de grootste stilte geschied hoe weten ze alles
ik heb touw bij me klonk het uit de diepte ik rekende op de föhn en nam het mee beproef het te vangen verscheidene malen werd het beproefd maar het was
gehoord had hij het niet hoe zijne landgenooten verdrukt werden maar gezien had hij het wel neen mompelde hij ik zal niemand hier in huis zeggen dat ik weer hoor wie weet wat ik dan verneem
en als deze een jonker of ridder ware geweest zou hij hetzelfde gedaan hebben wat hij nu deed hij ging in den jubelenden kring staan en riep
bij het licht van eene harsspaan las hij ik ben vrij zeg het walter tell grootvader deed na dit gelezen te hebben een luiden juichkreet hooren
zoo wreekt een zwitser zich riep tell in een oogwenk was de boog aangelegd de nimmer falende pijl snorde door de lucht dat is tell's schot kermde
ik heb als oostenrijker mijn plicht gedaan en hem alles gezegd wat ik bij dien claus opgemerkt heb ik moest dat maar claus ophangen neen dat wil er bij mij niet in als ik er kans toe zag liet ik hem ontsnappen en waar nu heen
altijd was er droog hout in en eene tondeldoos met vuursteen en vuurslag om van dat hout een vuurtje te maken verliet men het hol dan was men verplicht den voorraad hout aan te vullen opdat een ander hiervan ook gebruik kon maken
kwaad en zeide doe wat ik beveel ik ben je leerling niet meer dat ondervind ik dikwijls genoeg antwoordde gerold
reeds den heelen winter had hij zijn tijd besteed aan het maken van een zwaren voetboog met de daarbij passende pijlen wat een heel werk was want hoe eenvoudig zulk een pijl er uitzag
toch was werkelijk de overmacht der zwitsers te groot en toen meer dan dertig der oostenrijkers gesneuveld of gewond waren en ulrich en heinrich ook tot de gevallenen behoorden gaven de anderen zich over en werden in de hut van friedel opgesloten
en ik zal ieder die hooi van juda kocht het bewijs teruggeven en zeggen houd uw geld en uw vee ik verzeker u het is het eenige middel
want de kroning tot keizer had steeds niet kunnen plaats hebben als roomsch koning had hij twee opvolgers richard van cornwales en alfonso van
zooals melchtal sprak spraken thans ook de anderen al was het bij enkelen misschien met tegenzin het stond vast dat stauffacher als landamman het hoofd der afgevaardigden zou zijn door het lot werden hem als mede sprekers toegewezen
als tell nu maar heeft kunnen doen wat ik hem aangeraden heb dan zullen die twee van avond geen vroolijk gezicht zetten en den wijn zuur vinden
wees er naar doch geszler zeide ik zie niets dat zijn de spitsen van de horens van een anderen bok wacht even heft hij den kop wat op dan zult gij hem ook kunnen zien
goed heel goed schipper antwoordde tell maar noem mij of één mijner vrienden nu niet langer edele heer want wij zijn maar zwitsersche vrijboeren en timmeren niet zoo hoog ik een luid gejuich aan den oever brak tell's woorden af
waar dezen zulk een last mede kregen niet vriendelijk ontvangen zou zelfs tell die zich door zijn hoogen ouderdom wel aan de zending had kunnen onttrekken maakte geene enkele tegenwerping
als een nachtegaalsslag klonk tell's helder gejodel over het ruime kerkplein en beringer nu een deftig ridder wist van schaamte niet waar hij zich bergen moest toen een tiroler boer hem naderde en zeide
er is zelfs niets te hooren en ik zou wel lust hebben om eens te onderzoeken of ze niet allen stilletjes afgetrokken zijn wel wetend dat
en ter kennis van stauffacher en de zijnen gebracht gaandeweg nam het aantal mannen dat zich verbond zwitserland van de oostenrijkers te bevrijden toe
het bestaan hebben van zijn nationalen held te ontkennen voor de zwitsers is en blijft tell de grondlegger van hunne republikeinsche vrijheid
daardoor ontsnapt zijn al die oude burchten hier zoowel als in tirol hebben zulke vluchtgangen claus is immers stokdoof hij kan niet hooren wat er gezegd wordt aan die doofheid twijfel ik sterk maar
schonken ze hem niet hare vriendelijkste lachjes hem den mooien reus zooals ze hem wel eens noemden en meer dan zijn zeker schot had de genegenheid en bewondering der jonge vrouwen en der meisjes hem geheime vijanden bezorgd
bange vrouw spotte tell geen oostenrijker waagt zich op dit uur in de bergen kom vrouw heinrichs laten we gaan anders loopen we rudi mis
als straks het weder bedaard is zullen wij samen naar stauffacher gaan en als deze geen raad weet te schaffen zullen we ons vervoegen tot werner van
de landamman neemt even den hoed af de waibel heffen de staven omhoog en op hetzelfde oogenblik slaat een ander dienaar met eene groote strijdbijl hard tegen het opgehangen schild
in een omzien was hij nu weer in de andere schuit vanwaar hij den keizer toeriep ter eere van den habsburger broeder uwe majesteit
willem tell de zwitsersche vrijheidsheld oorspronkelijk geschiedkundig verhaal uit het begin der veertiende eeuw door
met dat voornemen wilde hij naar beneden snellen maar opeens bedacht hij zich zou het teruggekeerd gehoor geen middel kunnen zijn om er achter te komen wat zijn heer en zijne vrienden in het schild voerden
en zij zij alleen had alles kunnen voorkomen zij alleen was oorzaak van de noodlottige gebeurtenis
het was de stem van den ouden walter fürst eén oogenblik was de hand kalm en het mikkend oog vast als altijd hemelsche vader bestuur den pijl bad tell en
opstand geraakt mee mee de beide mannen repten zich naar de poort om deze te verdedigen en claus brandde van nieuwsgierigheid om te weten te komen wat er gebeurd was hij kon echter niets doen dan blijven waar hij was en moest dus geduldig wachten gelukkig duurde dat wachten
ook keizers zijn soms genoodzaakt anders te doen dan ze willen heer zeide de bode in tyrol is eene groote gisting onder de
claus daalde nu voorzichtig naar beneden en bleef in de gang onder den boom tot het donker werd toen sloop hij naar den putkoker klom een eindweegs omhoog sneed het touw van den wateremmer af
kan dat echter niet en loopt ons land gevaar geheel in de macht van den oostenrijker te komen welnu dan zal ik komen zonder geroepen te worden en nog doen wat ik kan
dom mee hierin stak geen kwaad hij zag immers anderen lachen waarom zou hij het nu ook niet doen ik heb dorst en wil wijn zeide de snorrebaard heel langzaam
verontschuldig de schelmen niet bevelen moeten opgevolgd worden al is er het leven mede gemoeid ik zal het hun afleeren men legt aan
is de jonker dol of dronken bijt gerold geszler fluisterend in het oor doch houdt meteen den arm tegen eer de bijl doel getroffen heeft
het lanswerpen en het zwaardvechten heel zwitserland was ééne geheime oefenplaats voor krijgslieden rust brachten die dagen al evenmin voor claus en
gij hebt trotsche boeren in uw gebied heer neef sprak koning filips maar mij dunkt dat ze een staat in den staat vormen
zijt gij razend baumgarten riep een man die met krachtige hand hem bij den schouder greep om in het meer te springen daartoe kan je nog altijd komen wat is er gebeurd dat doodsangst en wanhoop op je aangezicht te lezen staan
bood hem den boog aan tell onderzocht dien en zeide de boog is vrij goed ik neem het aan spoedig was men nu buiten den zwing uri op weg naar altorf en reeds verwonderde het tell dat er zooveel volk op de been was
en nijdig wendden allen zich naar de plaats vanwaar dat geluid kwam ik wensch je goeden avond sprak nu een man die uit het kreupelhout te voorschijn trad
hem eenig leed doen ze waagden het niet althans nu nog niet want tell was de lieveling van de woudsteden en toch ging hij zijn weg zonder gerucht te maken hij was een man als die oude landamman van
liever dood dan gevangen zal tell denken ja zoo is hij als het weer een oogenblik licht is dan zal hij zien of hij gelijk heeft en is het zoo dan zal hij hem het roer ontnemen laten de storm neemt toe
en de boog mijner vaderen is in de waardigste handen sprak de andere edelman heer antwoordde tell ik wil uw geschenk aannemen maar wat doe ik met twee
wat is dat vroeg moeder wat doet gij hier met u voor vader bidden moeder is de heks weg was walters antwoord
claus bleef boenen en poetsen daar voelde hij een zweepslag over den rug hij had dien verwacht zoodat hij er niet van schrikte
eene heerlijke vangst fridel met dat uilskuiken kunnen wij den wilden vaderuil temmen in een omzien is hij van zijn paard gesprongen doch juist als hij bij walter is heeft deze het einde van zijn bangen droom die hem luidkeels vader doet
hun doel was geheel mislukt waartoe was die pijl tell vroeg geszler die den onvergelijkelijken schutter genaderd was en nu op den pijl in den koker wees
neen dat is keizerlijke trots sprak de oude tell hij laat allen wachten tot het hem gelegen komt de zaken des rijks te behartigen als de feesten afgeloopen zijn
de lach verdween van het gelaat des keizers en op grimmigen toon zeide hij nu ga tot de uwen en zeg hun dat ik hen over een uur hier ter plaatse te woord zal staan de keizer zàl spreken ga
verpletterd door de steenen die de woedende föhn van de rotsen naar beneden geslingerd had niet één hunner was den dood ontkomen toch moest de dood dier mannen gewroken worden had geszler gezegd want de zwitsers waren er de oorzaak van
bootste hij echter den angstkreet van een vluchtenden valk na dan was het hem niet gelukt een gelukkige lach trok over claus gelaat tot zesmaal achtereen klonk de loktoon
toch verdroegen ze negen jaar lang de verdrukking maar in gebeurde er wat dat aan de onderdrukking niet alleen een einde maakte maar dat zwitserland ook deed ophouden een vrij rijksleen te zijn
ik hoor daar zoo dikwijls wat gisteren nog heb ik er duidelijk iemand zich hooren voortschuifelen maar zeg waarom ben je niet naar altorf ben je niet nieuwsgierig te weten hoe dat schot afloopen zal
iedereen op den burcht weet niet beter of claus is nog altijd stokdoof en verstaat niets en daar allen vrienden van den oostenrijker zijn zoo hoort hij overal waar hij komt allerlei nieuws want niemand zwijgt voor hem
ik heb hem ook nog niet gezien hedwig wie verstandig is en zich zwitser gevoelt komt niet te altorf op de markt het was overmoed van willem er heen te gaan
weg weg leelijke man walter tell is boos op je weg heks de oostenrijker die werkelijk niemand anders is dan de man die zich zoo kunstig in eene weduwe vermomde rijdt de paarden van zijn meester af
misschien is er zulk een soranus onder ons waar is hij de edelman liep nu naar tell en zeide nu zal het er op aankomen om te toonen dat gij nog wat anders kunt dan bluffen vrijboer ga mee
maar wij vrijboeren der zwitsersche alpen zouden twee zulke pijlschoten het proefstuk van een leerling en niet van een meester allerminst van een schutter koning noemen
tegen de voorthollende paarden die nog niet vermoeid waren toen ze den dollen rit aanvingen moeten bruno en wolf het verliezen hoe ze zich ook met inspanning van alle krachten nog voortreppen
slechts anderhalf uur duurde het gevecht wie van de oostenrijkers vluchten kon vluchtte tot die gelukkige vluchtelingen behoorde ook hertog leopold doch negenduizend der zijnen waren omgekomen
voort claus voort allereerst naar de arme hedwig die niet weet wat er met haar kind gebeurd is dan naar stauffacher naar van attinghausen naar walter fürst ha
om die van uri nog meer te tergen gaf hij den burcht den naam van zwing uri wat zooveel zeggen wil als uri bedwinger wat het vrije volk der bergen natuurlijk een gruwel was en de ergernis ten top deed stijgen geszler lachte er wat om
met eerbied doch met waardigheid naderden ze de plaats waar keizer albrecht in al de pracht van zijne keizerlijke waardigheid gezeten was naast koning filips en omstuwd door de aanzienlijkste edelen
walter fürst moest bekennen dat de oude heer van attinghausen gelijk had en dat hoogstwaarschijnlijk een storm bloedig afgeslagen zou worden
stak friedel de hand naar het kind uit toen walter fürst gewapend met eene groote bijl te midden der kinderroovers sprong de bijl daalde neer en friedels laatste daad was geschied hij lag ontzield op den grond
daar naderde hedwig en zeide hier scheuren wij dezen halsdoek in reepen wij zullen ze aan elkander knoopen en dan in den afgrond laten zakken kuno kan het touw er dan aan vastmaken
wat ge vr dien tijd er uit weghalen kunt moogt ge doen heer geszler wil u genadig zijn en u op uw ouden dag niet van alles berooven
maar dan is het te laat zoo gauw niet claus de keldermeester van den sarnenstein is ons toegedaan en hij staat bij landenberg gunstig aangeschreven hij heet stokdoof te zijn doch hoort scherper dan menig ander
en als ik dien eisch weiger dan doet de hertog van oostenrijk aan zijne keizerlijke waardigheid te kort heer woedend sprong keizer albrecht op
hoor hoor daar ginds nadert de hoefslag der paarden help red mij hoor eens baumgarten ik heb ik waag mijn leven niet en zet u met zulk een storm niet over
waar kom jij vandaan riep een uit het troepje hier uit het kreupelhout was het antwoord maar mag ik vragen wat jeluî hier doet
deed denken dan kostte het hem eene bijna bovenmenschelijke kracht om zich te beheerschen en menigmaal was hij zoo snel weggeloopen dat jonker van wolfenschiez hem reeds openlijk voor lafaard had uitgemaakt
of walter nam een appel uit een mandje en zeî moeder vang dien appel eens hij rolde den appel over tafel moeder bleef zitten en zonder het lijf of de beenen te bewegen ving ze hem in haar schoot op
een erg ondeugende lach kwam evenwel voor den dag toen hij landenberg aan het hoofd van een twintigtal gewapende ruiters den burcht zag verlaten
ik weet niet of ik het mis heb dus liet nu een grijze snorrebaard zich hooren maar één is er dien ik niet vertrouw en dien ik in staat acht ons allen beet te nemen
en wijst op een donker gevaarte dat zich op eene steile rots verheft maar hoe hij tuurt hij ziet geen brandenden pekpot vreemd hij had het ulrich en heinrich toch bevolen ziet gij een pekpot branden gottlieb vraagt hij
baumgarten en de oude tell geen der drie dacht er aan te vragen of een ander in zijne plaats den tocht naar straatsburg mocht ondernemen hoewel men wist dat de keizer de afgevaardigden van het
hertog frederik was hierover woedend doch hij had de handen te vol om zich te wreken zijn vijand keizer lodewijk eenmaal zijn boezemvriend dwong hem tot handelen de oorlog brak uit en zwitserland werd er bij betrokken
ja heer en niet alleen tot mij zeiden ze dat maar tot al het volk een voorbeeld een een voorbeeld morgen ge morgen gehangen
zoudt gij het dan niet doen ik een vrijjager neen nooit geszler zou u wel dwingen hij heeft schildwachten uitgezet
de weduwe heinrichs maar nu als oostenrijksch ruiter gekleed en vol angst roept hij uit weg weg leelijke heks je hebt onze pijlen betooverd en vader gestolen
als je hem ziet en zegt hem dat claus met het volk van walter fürst zich van den sarnenstein heeft meester gemaakt en dat beringer van landenberg onze gevangene is zeg hem ook dat hij die aardigheid aan mij den dooven claus te danken heeft
en hoe ik het middel in gods hand kan zijn om mijne landgenooten die zoo schandelijk verdrukt worden te helpen of tenminste veel kwaad te voorkomen
in korten tijd was nu geen enkele oostenrijker meer in zwitserland te vinden komaan mannen sprak heer rudolf dat is eene uitkomst z schoon als geen onzer had kunnen droomen of voorspellen
tegen den winter moest vooral nu het vee zoo vroeg naar beneden gekomen en de hooioogst mislukt was van alles bedacht worden om wintervoeder voor de koeien en ossen te verzamelen
op zekeren dag een jaar of vier na den dood des konings keerde hij als pelgrim terug in al den tijd van zijne afwezigheid had geen enkele zijner pachters schot en lot moeten opbrengen
o en dat zult ge toch niet weigeren willem die arme ziel en hoor de honden eens het is alsof zij de vrouw willen verscheuren
toen ze terugkomende de kan op de tafel zette rook tell den wijn en zeide dat is goed van u hedwig dat gij rijnwijn gehaald hebt onze arme gast kan een versterkenden dronk gebruiken na zooveel rampen geleden en na zulk een tocht gemaakt te hebben
het was een harde slag voor hedwig de kleine walter scheen dit ook te begrijpen hij klauterde op moeders knieën en fluisterde haar toe schrei niet moeder ik zal vader weer bij u brengen maar nu ga ik slapen kom wil
als gij nog zwitser waart zoudt gij dat weten maar ik ben uw rijksvoogd mij hebt ge wel te gehoorzamen
hij snelt naar den uitgang doch als hij den boom verlaten wil ziet hij oostenrijksche houthakkers bezig met boomen vellen nu kan hij niet weg hij zou zich verraden
gerold die juist om die slimheid niet veel met dien gottlieb ophad en die maar al te goed wist dat deze man en friedel hem menigmaal overgehaald hadden tot het plegen van lage handelingen maakte eenige tegenwerpingen
weten weten wat de föhn is wat helpt dat riep tell uit en dat alles is jouw werk oostenrijksche wreedaard wraak wraak
wat is er te doen willem vroeg moeder die uit het slaapvertrek in de woonkamer trad walter komt me vertellen dat er eene oude vrouw is die huisvesting voor dezen dag en nacht vraagt hedwig
ik ben die gerold van den rigi hedwig ik diende geszler van bruneck maar sedert een uur dien ik hem niet meer hij wilde u en uw kind gevangen nemen en martelen om daardoor tell weer in zijne macht te krijgen
albrecht spande den zwaren boog legde den pijl er op mikte trok tot de koorde als een halve hoepel gespannen was liet de koorde los en opnieuw vloog zulk een geldstukje op dezelfde manier vastgehouden weg
wij volgen hen en komen op eene groote bergweide in het midden er van staan eenige zware en blijkbaar zeer oude eikeboomen tusschen twee van die boomen hangt een buitengewoon groot blinkend metalen schild
hij kon natuurlijk niet weten wat er gaande was en nu was hij maar zoo dichtbij gekomen dat hij zonder gevaar bij het licht van den aanbrekenden dag een pijl als bode afzenden kon
indien hij niet zichzelven als roomsch koning aanstelde na den dood zijns vaders maakte hij zich daarom van konings en keizerskroon ja van alle keizerlijke waardigheids teekenen meester
dat geldstukje zal ik met dezen pijl in den stam drijven en het zal een vrijboeren koningsschot zijn hij plaatste zich al weer op vrij grooten afstand
hortend en stootend tusschen het snikken in vertelde walter nu toen u bezig was de geiten te melken heb ik door een scheurtje van de deur hier in de kamer gekeken
hiervoor had hij al zijne geveinsdheid en al zijn verstand noodig zoodra paus bonifacius viii bericht gekregen had dat albrecht van oostenrijk zijn wettigen koning niet veel beter dan vermoord had
ze zijn in den kelder en zoeken mij zeide hij lachend ik heb hem een half uur geleden in den kelder zien gaan heer hoorde claus den ouden snorrebaard zeggen
het was net of er wat in zijn hoofd gesprongen was terwijl hij lag te denken wat er in dat hoofd toch kon gebeurd zijn blies de torenwachter het uur van middernacht en
de lafaard mag wel oppassen want arnold is de man niet om zich te laten beleedigen het was niet arnold melchtal de zoon maar de oude heinrich de vader deze was bezig het gemaaide korenveld om te ploegen toen landenberg met zijn gevolg aankwam
volkomen maar die opstand in tyrol zal spoedig gedempt zijn reken daar niet op de tyrolers zijn als koppig vee bij een brand zij loopen tegen de vlammen in
nu ben ik vanmorgen vroeg naar den beckenried gegaan en heb alles wat noordoostwaarts van den burcht ligt gekocht zijn huis kapelaan heeft de koop acte geschreven wij hebben met getuigen onderteekend en ik heb dadelijk betaald de rütli is thans mijn eigendom
ik moet nu naar uwe moeder dag kind houd u sterk behalve kuno en eppo die bleven gingen al de mannen heen
ik was in de föhn op het meer en dat ik hier ben mag een wonder heeten een groot wonder ook heer maar zooals ik u zeî ulrich en heinrich zijn hier niet geweest
alweer heer laat dat toch vergeving tell ik ben het zoo tegenover de oostenrijkers gewoon dat ik het zeg zonder erbij te denken maar om op rudi terug te komen hij kent u niet en zou u ook niet volgen ik moet mee
de vraag was maar is beringer van landenberg gevangen genomen daar komt een ruiter aanhollen maar niet van de zijde van den sarnenstein maar wel van die van
vooral waren ze bevreesd voor den landamman van uri den ouden heer werner van attinghausen geen kalmer dan hij geen die beter wist te verbergen wat er in hem omging geen die zekerder zijn weg ging dan hij
ga jij daar eens even zitten wil zeide walter en vang jij dan dezen appel toen willy zat rolde walter een anderen appel over de tafel en om dien te vangen sloeg willem de knieën tegen elkander
ik hoorde geszler spreken van wel vijfduizend goed gewapende krijgers dan worden door heel zwitserland alle burchten en sterkten bezet en kan hij doen wat hij wil zonder te vreezen dat de verdrukte zwitsers naar de wapenen grijpen
wist ik dat gij zoo jodelen kunt heer beringer ik deed het niet hij deed het bromde de edelman en zeide tot tell kom ga mede
toen hij zich eene hand op den schouder voelde leggen keerde hij zich om en zag in het gelaat van beringer van landenberg deze was een zwitsersch edelman en ongeveer even oud als tell
hij eenmaal en waarom ook niet zie eer de zon alweer achter de bergen neerdook zou hij immers hier weer zijn maar dan niet alleen doch met vader bij zich hé wat zou hij grootsch zijn
keek beringer minachtend aan en zeide neen niet op de binnenplaats van mijn burcht maar hier op de markt en op dezelfde plaats waar hij stond om den keizer onzen hertog te beleedigen hier zal hij zijne straf ondergaan
wat neemt ze groote stappen en op de bemerking van willem ze loopt zoo waggelend als een man die altijd te paard zit waren dat geene waarschuwingen genoeg
en dan tegen den nacht alweer naar stauffacher hij zal mij mannen geven en morgenochtend is de sarnenstein in onze handen wie weet of we vriend landenberg dan zelfs niet in onze macht hebben dat zou nog eens een gijzelaar zijn
hoort het gij loeiend vee dat onze weiden kaal scheert hoort het gij vogelen des hemels gij visschen der wateren zwitserland zal vrij worden het zàl of
een ontzettende donderslag duizenden malen terug gekaatst ratelt en klatert en te midden van dat alles
hij treedt de ruimte binnen en vol eerbied doch zonder slaafsche onderdanigheid maken allen plaats en verschaffen hem doorgang tot onder de eiken waar eene zitplaats voor hem is
ja jodel maar zeide geszler vrij luid tot zichzelven nog zijt ge vrij trotsche boer maar eer ge een jaar ouder zijt zullen uwe landgenooten zulke trouwe oostenrijkers zijn dat zij u gekneveld aan mij overleveren
en wanneer zullen die duizend man er zijn de bode zeide mij dat hij van de oevers der bodensee kwam en dat het volk vr den middag op den zwing uri zijn zou begrijpt ge nu dat uw wijn en een slapelooze nacht niet de oorzaak zijn dat ik ontstemd ben
tien jaar lang bleef hij weg en intusschen liep het gerucht dat hij koning lodewijk van frankrijk als ridder diende dat hij met dezen naar tunis trok tegen de ongeloovigen streed en later met het lijk des konings naar frankrijk terugkeerde
foei kind eene arme weduwe eene heks te noemen nu is ze weg maar straks komt ze weer met je vader terug wat zijt gij koud
ja en nog is de storm niet op zijn hevigst liet de veerman zich hooren god zij hen genadig die op het meer of in de bergen zijn
lach er niet om lummel vertel verder wel heer waarom zou ik niet lachen verbeeld u door afluisteren ben ik te weten gekomen dat ze dien ouden paai
rudolf van reding brengt er orde en regel in hij deelt de benden in en zorgt dat allen niet alleen welgewapend zijn maar dat allen ook bij een aanval of bij eene bestorming volgens een geregeld en wel overlegd plan te werk gaan
een doof mensch moet toch wat hooren grinnikte claus toen geszler de kasteelpoort uitreed en landenberg het wachthuis van de burchtbezetting binnentrad
met waren heldenmoed onderging hij die pijniging en genas maar na zijn herstel herkende hij zichzelven niet want één zijner oogen had hij bij die marteling verloren en al de trekken van zijn eertijds edel gelaat waren afzichtelijk verwrongen
geszler weet zoo goed als ik dat zwitserland een vrij rijksleen is hernam stauffacher altijd even kalm laat af heer van bruneck zeide de keizer hij spreekt heden nog de waarheid
alles doorsnuffelend komt claus ook daar en vertelt nu aan het kind alles weg is hij weer de zon is al op en het zal spoedig middag zijn stauffacher is op het veld hem opgezocht spoedig een half uur zoeken
er viel niets aan te doen dan geduldig te wachten en eindelijk hadden ze juist eene groote schuit voor veel geld gehuurd en stonden ze gereed om er in te stappen toen twee ridders met hun gevolg aankwamen en zich van de schuit wilden meester maken
een bok is mij liever maar kunt ge er geen neerleggen laat het dan eene geit zijn beter wat dan niets ze keken mekaêr eens even aan en het was alsof hunne oogen zeiden dat ze elkander volkomen begrepen hadden
maar daarom is hij nog geen goed schutter kom aan begint hier van dezen afstand ik ben nieuwsgierig wie van jelui het nu het eerst kunnen zal
waarom waarom vroeg tell gejaagd o tell ik durf het niet zeggen het is te vreeselijk
na den treurigen dood van koning adolf die vooral in de rijnstreken geliefd was geweest noemden velen hem abel terwijl ze aan keizer albrecht dien ze haatten den naam van kaïn gaven
dan zal grootvader walter fürst u wat in het oor fluisteren dat u veel harder veel mooier en veel vroolijker dan zoo even zal
toch niet mijn vriend een mijner voorvaderen vond een driehonderd jaar geleden drie groote gouden afgodsbeelden uit een ouden romeinschen tempel
voorop eene vrouw met vier kindertjes voortgejaagd door geszler en gottlieb die te paard aan het hoofd van den troep reden plotseling wierp de vrouw zich voor het paard van gottlieb en den arm naar geszler opheffend schreeuwde zij hem toe
was het wonder dat het traag doorbrekende morgenlicht haar nog wakende vond was het wonder dat hare oogen rood en de oogleden opgezet waren van het weenen
bedaard ging hij nu voort met een groot ledig wijnvat schoon te maken en hij deed alsof hij niets hoorde of zag zeg eens lummel is uw heer soms al op de jacht snauwde geszler hem toe
is u dat ernst heer vroeg gerold ernst niets anders dan ernst benoem dan een anderen slotvoogd ik dien geen beul zeide gerold
in een oogwenk waren beiden aanboord en terstond daarop duwde tell de boot van den wal op het meer waar baumgarten in korte woorden verhaalde wat er voorgevallen was
zijn weg voert hem langs den kastanjeboom en daar vindt hij den knaap die hem bijna verraden had een leelijke grijnslach trekt over zijn gelaat en tevreden mompelt hij
zegt tell er is niets aan te doen meent hij dat dat meent tell nu nog maar wat hij morgen of overmorgen meenen zal weet hij niet want er kunnen gewichtige gebeurtenissen op handen zijn
doch ook geen dezer twee werd keizer men noemt dat tijdperk in de geschiedenis van duitschland met een vreemd woord interregnum d i
hij zweeg balde nog even de vuist en begon alweer met andere vaten schoon te maken kort daarop keerden de ruiters weer en al dadelijk was het hun aan te zien dat ze woedend waren
ik dook onder ruigte van distels en doornen en pas was ik verborgen of ik zag aan den anderen kant van het pad een zwaar gewapend ridder op walter toetreden en deze riep wat rudolf gij hier
en komt gij nu hier veiligheid zoeken gij zult ze vinden mijn vriend maar volg mij dan door deze binnengang opdat geen van het dienstvolk u ziet
schande schande over den oostenrijker riep een ander en al de aanwezigen schreeuwden het verward door elkander na het was gedurende eenige oogenblikken alsof er een storm van geluiden woedde
dezelfde man dezelfde en die is ridder zeg je hij draagt ten minste eene gouden spoor en als hij te paard zit zoo heelemaal in blinkend ijzer
tell in zijne macht is tell dan vrij vriendelijk zag gerold de arme geplaagde en gejaagde vrouw aan
om de keurvorsten nog meer te verblinden speelde albrecht opnieuw den edelmoedige en hield zich alsof hij de duitsche kroon niet begeerde
was hij toch lang niet eenvoudig om zeker van zijn schot te zijn moest de schutter pijlen hebben die z gemaakt waren dat ze niet afweken men had toen werklieden die hun leven lang niets anders deden dan pijlen maken
en langzaam begon de stad zich weer te ontwikkelen en uit te breiden zoodat ze in de middeleeuwen weder eene der voornaamste steden van het duitsche rijk was zij bloeide door hare fabrieken maar veel meer nog door hare scheepvaart en was eene vrije duitsche
zonder een woord te spreken ging de keizer met zijn gevolg aan boord en nadat ook de paarden op een soort van vlot dat door de schuit op sleeptouw genomen zou worden geplaatst waren stak men van wal
trad hij op dezen toe greep hem de hand en zeide tell ik dank u voor uwe moedige daad gij hebt mij het leven gered
geeft u over riep friedel wij zijn in de overmacht dat ziet ge nooit nooit riepen heinrich en ulrich den dood aan de
weer had tell een belangrijk bericht gebracht de hand en spandiensten werden op voorstel van landenberg alleen geëischt om te maken dat de zwitsers geen eten voor hun vee zouden hebben
die hier reeds woonden ten tijde van het verval der romeinen zij heetten allemanen en onderwierpen niet alleen de toenmalige bewoners die helvetiërs heetten maar verdreven ook de romeinen
welnu de geslepen geldwolven van den hertog beproefden het nu langs een anderen weg zij leenden hem maar voortdurend geld doch onder den schijn van vriendschap ik wist dat en ik begreep wat het einde zijn zou
kuno en eppo deden tell's werk en hedwig deed als naar gewoonte het hare eens op een schoonen aprildag waren kuno en eppo met bruno en wolf het gebergte ingegaan om te jagen
kort daarop werd in de deur van de andere zijde een plankje weggeschoven en door een vierkant gat dat nog door twee ijzeren tralies afgesloten was gluurde een oud man
en de last dezen zult gij in alles gehoorzamen of uwe rechten worden u ontnomen bleef gehandhaafd beide rijksvoogden maakten van dien last schandelijk misbruik
waren door hun vader gemaakt en wel berekend voor hunne krachten maar toch alles behalve ruw bewerkt speelgoed om die oefeningen ongestoord te doen plaats hebben had tell ter zijde van zijn huis eene lange overdekte gang gemaakt van takken biezen
opeens kwam er een blijde trek op zijn gelaat ha mompelde hij hier achter is de deur naar de gang die naar beneden in de rots gehakt is en in het bosch uitkomt jaren lang is er